Жер асты қазба байлықтары

Қазақстан кен байлықтарының қоры мен әр алуандығы жағынан Жер шарындағы бай аймақтардың бірі. Минералдық шикізат қорлары Қазақстанның ұлттық экономикасының тұрақты дамуы мен қауіпсіздігінің маңызды кепілі. Қуатты минералдық шикізат базасының қазіргі жай -күиі республиканы шетелдердің кен қазбаларына тәуелділіктен толық арылтып, Қазақстанның дүниежүзілік рынокқа минералдық шикізат қорлары мен оның өңделген өнімдерін шығаруына мүмкіндік берді.Минералдық шикізат ресурстары еліміздің даму стратегиясын анықтайтын негізгі факторлардың бірі. Бірінші топқа: негізгі қаржы түсімін қамтамасыз ететін және экономикалық- саяси мәні бар стратегиялық кен байлықтары жатады: мұнай , газ, көмір, уран, хромит кен орындары. Екінші топқа: негізгі қаржы түсімін қамтамасыз ететін әрі Қазақстанның индустриялық бет-бейнесінің негізі болып табылатын маңызды кен байлықтары құрайды: темір, марганец, мыс, қорғасын, мырыш, алюминий және алтын кен орындары. Үшінші топқа: ішкі және сыртқы рыноктарда жоғары сұранымға ие қалайы, күміс,фосфор, барит кен орындары кіреді. Кен байлықтардың барланған қоры негізінде ондаған мұнай-газ және кентас өндіретін кәсіпорындар жұмыс істейді, олар 70-тен аса әр түрлі минералдық шикізат түрлерін өндіреді және өңдейді.
        
        Жер асты қазба байлықтары.
Кен байлықтары. Қазақстан кен байлықтарының қоры мен әр алуандығы
жағынан Жер ... бай ... ... ... ... қорлары
Қазақстанның ұлттық экономикасының тұрақты дамуы мен қауіпсіздігінің
маңызды кепілі. Қуатты минералдық шикізат базасының қазіргі жай ... ... кен ... ... ... ... дүниежүзілік рынокқа минералдық шикізат қорлары мен оның
өңделген өнімдерін шығаруына мүмкіндік берді.Минералдық шикізат ресурстары
еліміздің даму стратегиясын анықтайтын негізгі ... ... ... ... ... ... ... ететін және экономикалық- саяси
мәні бар стратегиялық кен ... ... ... , газ, ... ... кен орындары. Екінші топқа: негізгі қаржы түсімін қамтамасыз ететін
әрі Қазақстанның индустриялық бет-бейнесінің негізі болып табылатын маңызды
кен байлықтары құрайды: ... ... мыс, ... мырыш, алюминий
және алтын кен орындары. Үшінші топқа: ішкі және сыртқы рыноктарда жоғары
сұранымға ие ... ... ... кен ... ... ... ... қоры негізінде ондаған мұнай-газ және кентас
өндіретін кәсіпорындар жұмыс істейді, олар ... аса әр ... ... ... ... және ... мен газ. Қазақстанда 200-дей мұнай және газ кен орындары
анықталып барланған, оның ішінде 102 мұнай, 29 мұнай – ... 30 ... 6 ... 11 газ- ... 19 газ кен ... бар.
Барланған мұнайдың алынатын қоры 2,2 млрд. т, газ- 2,5 трлн/ м , конденсат-
0,7 млрд. м. ... ... ... қорлары 20-25 млрд. т деп
бағаланады. Мұнай мен газдың барланған қорының негізгі бөлігі ... ... ... шоғырланған. Мұнда 122 кен орыны ашылған, оларда
республикадағы көмірсутек ... ... ... т ... , 700 млн. ... ... 1,7 млрд. м бос және 577 млрд. м ... ... Бұл ... ... мен ... Қашаған, Теңіз және Қарашығанақ
сияқты айрықша кен орындары бар , олардың ... ... ... мен газ
өндірісінің жалпы балансында 30% - дан асады. Оңтүстік Маңғыстау мен
Солтүстік Үстірт- Бозащы ... ең ірі кен ... ... ... , ... ... Мұндағы мұнайдың барланған қоры 700
млн. т, конденсат- 1,4 млн. м құрайды. Жалпы республикалық бұл аймақтағы
көмірсутек өндірісінің үлесі 50% шамасына тең. ... ... ... ... ... мұнайлы – газды алабында анықталған (Құмкөл,
Майбұлақ, Ащысай, Арысқұм, т. б. Кен орындары). Бұл жерде жиынтық болжамдық
қоры 400 млн. т ... 11 кен ... ... . ... ең ірісі –
Құмкөл кен орыны (1990 жылдан мұнай өндіріле бастады). Бұл ... ... ... 10% ... ... тас және қоңыр көмірдің мол қорлары бар.
Республикада 200-ге жуық көмір кен орыны барланған. Қазақстан көмірінің
жалпы геологиялық қоры 164,4 ... ... ... оның ... ... ... 17,6 млрд. т. қоңыр көмір 92,8 млрд. т. Барланған қорлар 60 ... ... ... тыс қорлар 19,3 млрд. т. Олардың 63%-ы тас көмір
(оның кокстеленетіні 17%). 37% - қоңыр көмір. Республикадағы ең ірі ... ... ... ... ... ... Майкөбен ).
Ірі кен орындары – Шұбаркөл ( қоры 2,2 млрд .т), Борлы (0,5 млрд), Самара
(1,3 млрд. т ), сондай –ақ, ... ... ... млрд.
т). Торғай энергетика қоңыр көмір алабының қоры 52 млрд. т. оның барланғаны
7 ... т . ... ... Іле және ... Іле ... ... алаптары
орналасқан. Іле алабының геологиялық қорлары 14,8 млрд. т-ға бағаланады.
Барланған қоры 0,9 млрд . т. төмангі Іле алабының геологиялық қоры ... т. оның 3 млрд т-сы ... ... ... ... (Юбелейное)
(қоры 1,5 млрд.т ), Кендірлік (1,6 млрд. т.барланғаны 250 млн.т ) кен
орындары ... ... ... ... ... тақтатастар бар . Оның
жалпы қоры 4 млрд. т. барланғаны 20,3 млн. т. Қазақстанның батысындағы ең
ірісі- ... ... ... кен орны. Жалпы геологиялық қоры -1,5 млрд. т.
оның 0,6 млрд. т-сы барланған.
Қазақстан Республикасының бүкіл дерліктей аумағын қара ... алып ... ... ... ... ... ... оның
бүкіл әлемге белгілі арлық генетикалық және өндірістік, оның ішінде бірегей
түрлері кездеседі. Қазақстанда қара металл кентастарының 1000-нан аса ... мен кен ... ... ... хром, марганец пен титан
кентастарының кен орындары игерілуде Балансқа ... 17 кен ... тыс 11 кен орны бар. ... ... ... қоры 17 млрд. т.
Оның 93% мөлшері бес ірі кен ... , ... ... ... ... Бұл кен ... барлығы Солтүстік Қазақстанда (
Торғай ойысының солтүстік – батыс бөлігінде) орналасқан. Орталық
Қазақстанда пайдалынып келе ... ... ... , ... мен ... кен
орындарының барланған қоры 300 млн. т-дан асады. Оңтүстік Қазақстанда ... қоры 327,7 млн. т ) мен ... ( 28,3 млн. т ) кен ... ... ... ( ... ... Арал маңы ) ең ірісі – баланстан тыс
оолитті қошқыл теміртас кентасты Көкбұлақ кен орны ( 1,9 ... т ) ... ... титан-магнитті кентастарының болжамдық қоры 1 млрд. т болатын
Великов кен орны бар. Қазақстан хромит кентасының қоры бойынша әлемде ... ... ... 21 кен орны ( шамамен 230 млн. т ). Қорлардың
барлығы Кемпірсай кенді ... ( ... ... ) ... Аса ... кен ... қатарына Алмас- Жемчужина кен орны жатады (қоры 100
млн .т –дан асады). Бұл алапта кобальт – никель кенінің де бай қоры ... ... ... ... қоры 400 млн. ... асады.
Болжамдық қорлары 850-900 млн. т. деп бағаланады. Қорлар негізінен (99%)
Орталық Қазақстаның Атасу кенді ауданында шоғырланған (Батыс Қаражал ... ... ... ... кен ... ). ... Байқоңыр, Кіндіктас,
Жетісу Алатауындағы көмір-кремнийлі тақтатас қабаттарында орналасқан
ванадий кендері мен батыс және Солтүстік Қазақстандағы , жердің беткі
қабаттарында жатқан титан ... де ... аса ... ... ... ... металдар шикізатының ірі
базасы қалыптасқан. Олардың ішінде жетекші орынды мырыш, қорғасын және мыс
кендері алады. Бұл металдардың ... қоры ... ... әлемде
бірінші, екінші және үшінші орын алады Олар Қазақстан түсті металлургиясы
базалық кәсіп орындарының ( Жезқазған, Балқаш, Ертіс мыс, ... ... ... мен мырыш, Павлодар алюминий қорыту зовоттары) шикізат
көзі болып табылады. Қазақстан әлемдегі ірі мыс ... ... бірі ... ... мыс ... ... мысты құмтас, колчеданды,
скарындық мысты-цеолитті, мысты- никельді , т.б. кен орындарының көптеген
түрлері ... . Мыс ... ірі кен ... ... ... ... ... Көксай, Қасқырмыс, Нұрқазған
(Самара), т. б. жатады. Жекелеген кен орындарының (жезқазған мыс кені,
Жаманайбат мыс кені), мыс қоры 10 млн. т-дан асады.
Қорғасын мен ... ... аса кен ... ... ... ... ... негізгі қоры Шығыс Қазақстанда (Кенді Алтай) және
Орталық Қазақстанда ... , ... ... ... ... кездеседі. Қазір қорғасын мен мырыштың 30-ға жуық кен ... ... ... ... ең көп ... ... ... қоры көп. Анықталған 200 кен орны мен кен білінімдерінің (
есепке алынғаны ) 50-ден ... ... ... ... ішіндегі
ірілері: Краснооктябррь Белинское, Тауынсор, Шығыс Әйет, Арқалық кен
орындар. Бұлардың барлығы Торғай ойысында орналасып, Батыс Торғай, ... ... және ... Торғай бокситті Аудандарын құрайды.
Қазаұстан сирек металдарға бай өлке. Молибден қоры жөнінен республика
әлемде төртінші. Азия елдері арасында бірінші орын алады. ... ... ... ... (профилік ) типті. Қазақстан КСРО- дағы
жоғары сапалы тантал концентраты мен ниобийдің негізгі өндірушісі болды.
Тантал бойынша өнеркәсіпті шикізат базасы төрт кен ... ... ... және Жоғарғы баймырза. Кен орындарының барлығы
Қалба жотасында орналасқан. Солтүстік Қазақстанда ірі Сырымбет пен Донецк
қалайы кен ... ... ... шикізат базасына айтарлықтай ұлғайтты.
Оған дейін ілеспе қалайының 5 кен орны балансқа алынған болатын,
негізгілері кешенді ... ... ... ... ( ... ... ... жуығы ) , Қараоба, Бәкен, Юбилейное және Ахметкин кен орындары.
Вольфрам қоры жөнінен Қазақстан әлемде 1-орын алады. Вольфрам
қорының 53%- дан ... 16 кен ... ... оның 12-сі ... ... ... типтері- кварц- желілі- греизенді және штокверкті,
оларға Қараоба, Ақшатау, Жоғарғы Қайрақты, Бұғыты, т.б. кен ... ... бай ... ... грейзендік кен орындарында (
Солтүстік Қатпар, Баян) немесе олардың мүжілген қатпарларында (Көктіңкөлі)
кездеседі. Вольфрамның 16 кен орны есепке алынған. Оның 85%-на ... ... ... ... ... Көктіңкөлі, Қараоба, т.б.), ондағы
вольфрам триоксидінің мөлшері 0,12-0,19%. Негізгі қорлар 6 ірі және аса
ірі: Жоғарғы Қайрақты, Бұғыты, Қараоба (штокверг) , ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан алтын кені бар ежелгі өлкелердің бірі
саналады. Ол алтынның нақтыланған қоры брйынша әлем елдерінің бірінші
ондығына , ал ... ...... ... ... Оның баланстық
қоры 196 кен орнында (126-сы түпкі жыныстарда, 47 кешенді, 23 ... ... ... ... ірі кен ... Солтүстік және Орталық
Қазақстанда- Жолымбет алтын кені, Бестөбе алтын кені, Ақсу ... ... ... ... Батыс Қазақстанда- Юбилейное; Шығыс Қазақстанда –
Бақыршық алтын кені, ... т.б. ... ... ... ... ... ... Көкшетау ауданындағы аса ірі Вастльков кен
орны даярланған. Қазақстанда ... ... ... бірі ... Алтайдағы
колчедан- полиметалл кен орындары: Риддер –Сокол, Тишин, Малеев, Грехов,.
Алтын сондай-ақ, мысты-порфирлі Бозшакөл, Самара, Ақтоғай мыс кені,
Айдарлы мыс-колчеданды Аралшың, Лиманды, ... ... ... Құсмұрын, Ақбастау, скарындық мыс кентасты Саяқ тобының
кен орындарында бар.Ондаған түпкі және ... ... кен ... ... ... Жарқұлақ, Ақжал, Балажал,
Олимпиялық, Кеңгір, Миялы, Құлынжол, т.б.) немесе жете барланбаған (
Васильев, Орлов, Прогресс, Сувенир, Алтынсай, ... ... ... Кепкен, Восток 5, Комаров 1, Қаншыңғыс т.б.)
Қазақстанда ... ... ... ... ... бойынша
республика Азия елдері ішінде 1- орын алады. Оны ... ... ... ... ... алады.
Қазақстан аумағында 100-ден астам уран кен орны барланған.
Аумақтық белгісі бойынша және геотектоникалық көзқарас тұрғысынан ... уран кен ... бар он өлке мен ... ... ... Қазақстан (50-ге жуық кен орны бар), Шу-Іле- Кіндіктас- балқаш
жағалауы (8) және Шу – ... ... ... және ... ... Қаратау мегаөлкесі (20), Жоңғар-Кетпен (6) және
Каспий Жағалауы (4) өлкелері, Ұлытау (3), ... (1) ... Арал ... (2) ... кен ... барланған және әлеуметтік қоры мол.
Республика аумағында бейкентасты шикізаттың 2000-нан аса барланған ... бар, оның 1200-і ... ... кен ... шипалы балшықтың 30-дан астам кен орны тіркелген. Олардың
көпшілігі Қазақстанның батысы мен солтүстігінде орналасқан.

Пән: География
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Геодезия және картографияның даму тарихы7 бет
Геодезияның даму тарихы5 бет
Павлодар облысының табиғи ресурстары мен оларды дамытудың проблемалары55 бет
Адам қоғамының шаруашылық әрекетінен табиғи биогеохимиялық циклдердiн деформациясы14 бет
Биоконструкцияға қажетті табиғи көздер. Экожүйенің генетикалық ресурстары жəне биоалуантүрлілі4 бет
Табиғи ортаны қорғау11 бет
Шикізат және қосымша материалдар7 бет
Қазақстанда табиғатты қорғау ғылым аспектілерінің орнығуы туралы3 бет
Қазақстандағы табиғатты қорғау ісі3 бет
Қазақстанның қызыл кітабына енгізілген жануарлар мен қорықтар тізімі11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь