Ерік

1. Еріктің анықтамасы.
2. Таным және ерік.
3. Еріктің физиологиялық негіздері.
Өмірде біз адамның қалай жұмыс істейтінін, оқитынын, тынығатынын, сүйікті ісімен шұғылданатынын байқаймыз. Біз оның белгілеген мақсатқа жету жолында ұзақ уақыт талпынатынын, күш-жігер, ақыл-ойын жұмсайтынын, көптеген кедергілерден өтетінін, бойын кернеген сезімді тежеп отыратынын, шаттық пен қанағат әкелмейтін, бірақ қажетті іс үшін кейбір жағымды жайттардан бас тартатынын көреміз. Мұның бәрінде де адам еркі көрініс береді.
Адамның қиындықтарды жеңуді талап ететін мақсатты әрекеттер мен қылықтарды жүзеге асыру қабілетінен көрінетін сананың реттегіштік жағы — ерік болып табылады.
И. М. Сеченов: «Ерік қимыл-қозғалысқа ғана басшылық ететін өзіндік ерекшелігі жоқ агент емес, ақыл мен моральдық сезімнің белсенді жағы, соның біріншісі немесе екіншісі үшін ол көбіне қимыл-қозғалысты адамның өзін-өзі сақтау сезіміне қарсы келе отырып басқарады» — деп жазды.
        
        Ерік
Жоспар
1. Еріктің анықтамасы.
2. Таным және ерік.
3. Еріктің физиологиялық негіздері.
1. Өмірде біз адамның қалай жұмыс істейтінін, оқитынын, тынығатынын,
сүйікті ісімен ... ... Біз оның ... ... ... ұзақ ... ... күш-жігер, ақыл-ойын жұмсайтынын, көптеген
кедергілерден өтетінін, бойын кернеген сезімді тежеп отыратынын, шаттық пен
қанағат ... ... ... іс үшін ... ... жайттардан бас
тартатынын көреміз. Мұның бәрінде де адам еркі көрініс береді.
Адамның қиындықтарды ... ... ... ... ... ... жүзеге асыру қабілетінен көрінетін сананың реттегіштік жағы ... ... ... М. ... ... ... ғана басшылық ететін өзіндік
ерекшелігі жоқ агент емес, ақыл мен ... ... ... жағы, соның
біріншісі немесе екіншісі үшін ол көбіне қимыл-қозғалысты адамның ... ... ... келе ... ... — деп жазды.
Ертеден-ақ ерік табиғаты жөнінде бір-біріне қарама-қарсы екі көзқарас
— материалистік және идеалистік көзқарастар қалыптасты.
Идеалистер ерікті ми ... де, ... ... де ... ... күш деп ... Олар ... біздің санамыздың нұсқаушылық, қызмет
атқаратын ... ... деп ... Ерік ... және ешнәрсеге де
бағынбайды. Ол еркін. Олардың пікірінше, адам кез келген жағдайда ... ... ... ... істей алады. Ол еркін әрекет етеді.
Басқаша айтқанда, адам не ... соны ... ... ... ... Бәрі оның ерікті еркіне байланысты.
Ерік еркіндігінің идеалистік концепциясы философиялық және ... ... да ... Идеалистердің ойынша рух бостандығы әрекет
бостандығына әкеледі. Бірақ қоғам мүшелерінің мүдделерімен ... ... ... ... және заң ... ... кейде оны бұзу болып
табылады.
Материалистік ұғым—ерік табиғаты жөніндегі бірден-бір дұрыс түсінік.
Онда психиканың басқа жақтарымен бірге ... де ... ми ... ... ... болады. Ерікті материядан, мидан бөліп алу
мүмкін емес. Материалистер адам ... ... өте ... ... деп ... ... ... жағдайлар болмаса, ол өмірін сақтай ... да ... Ерік ... басқа да түрі тәрізді ... ... ... ... жөніндегі материалистік көзқарасты баяндай және оны
идеалистік көзқарасқа қарсы қоя отырып, Ф. Энгельс: ... ... ой ... ... емес, еркіндік сол заңдарды білуде
және сол білудің негізінде табиғат ... ... ... ... үшін ... етуге көндіру мүмкіндігінде» - деп жазды және онан
соң:
«Олай болса, ерік еркіндігі — істі жете ... ... ... алуда,
одан басқа еш нәрсе де емес» - деді.
Ерік адамның практикалық және танымдық әрекетін ретке ... ... ... асырудан тұрады.
Ерік табиғатын материалистік түсіну әрекеттер мен қылықтардың күштері
адамның өзінде емес, сыртқы ортада жатады деген ... ... ... В. И. Ленин: «Адамның мақсаттарын объективтік дүние туғызады ... ... ... етеді, оны нақты, бар нәрсе ретінде табады. Бірақ адамға
өзінің мақсаты дүниеден тыс ... ... ... емес ... болып
көрінеді «еркіндік»— деп жазды
Адамның мінез-құлқының еріктік ... оның өмір ... ... ететін
жағдайларының себептерінен болып отырады. Ерікте мақсатты және ... ... жеке ... саналы белсенділігі көрініс береді.
2. Ерік адам психикасының оқшауланған қасиеті емес. ... ... ... ... және ең алдымен таныммен байланысты
қарастырылуы ... ... ... ортадан алынған әсер, білімдерін
талдап, синтездеп, жалпылап, абстракциялауға бағытталатыны белгілі ... ... ойда ... ... бұл ... ... ... жеткілікті мөлшерде мағлұмат беріп отырады. Сонымен, ерікте мазмұн
болады. Онын мазмұны ойлау қиялдау ... ... ... ... ... бірге ерік босатқыш және тежегіш механнзм.
Мінез-құлықтың еріктік реттелуі – мақсатқа жету немесе белсенділіктен
бас тарту үшін ақыл-ой және дене ... ... ... ... ... ... ой мен ... саналы реттеу ретіндегі
ерік арасында ұқсастық жоқ. Өмірде өте қызу әрекет үстінде болатын ... ... ... ... сол ... ... мардымсыз
адамдарды байқауға болады. Ол ол ма, кейде орасан зор күш кейбір жайттарды
ескермегендіктен, ... ... зая ... ... айтқанда, бұл
адамдар өз мінез-құлықтарын басқара алады, бірақ құбылыстар, ... ... ... ... ашып көрсетуге келгенде ... ... ... ... еш ... ... жайтты да байқауға болады. Ақылды адам ... ... және ... ... қабылдайды. Олар мазмұны жағынан өте керемет,
бірақ сол шешімді орындау үшін күш-қуатын жинап, ... ... ... өз мінез-құлқын игеруде дәрменсіздік ... ... Бұл ... үлкен ой жұмысы жүргізіліп, ойдағыны практика
жүзінде орындаудың ... ... ... ... ... орындалмай қалады.
Оларды жүзеге асыруға ерік күші жетпей, ... ... жағы ... ... бір ... ... мойындау, ұғыну дегеніңіз әрекет жасау мен
барабар нәрсе емес.
Ерік дегеніміз, И. М. ... ... ...... ... Біздің толғаныс-тебіреністеріміз сыртқы дүниенің өзіндік бейнеленуі,
сондықтан ... ... ... ... ... біз қабылдап,
ұғынғандарымызды ғана емес, осы мазмұнға сай ... ... ... аламыз. Сезім әрекет, қылықтарға итермелеу ролін атқарады.
Сонымен ... ... күйі ... ... ... де ... бола ... әрекет, қылықтарға «тыйым» салғандай болады. Мәселен, ұят жеткіншекті
жағымсыз қылық көрсетуден сақтайды. Сезімдердің ... ... баса ... ... өздерінің біздің еркіміздің бақылауында болатындығын естен
шығармау керек. Кей кезде сезімге берілмей әрекет жасау ... ... ... ... ... ... ... әйтседе ол
қорқыныш сезімін басып, жерде кластас жолдастары күтіп тұрғандықтан, төмен
қарай құлайды. Олардың көзіне ... ... ... ... қорқыныштан
әлде қайда ұнамсыз. Адам, егер ... ... ... ... ... қайғысы, ашу, үлкен шаттықпен де қарсы күреседі, кекшілдікті немесе
қызғаншақтықты басады. Осының бәрі ерік арқасында жүзеге ... Дәл ... ол ... ... ... бірі — ... ... көрсетеді.
3. Еріктік мінез-құлық, ... ... ... - мына ... ... ... ... ми сыңарларының
төбелік бөлігінде қимыл қозғалысты ... ... ... Ол ми
қыртысының барлық учаскелерімен, соның ... ... ... ... ... ... жатады. Бұл байланыс ми қыртысының белгілі бір
учаскесінде пайда ... ... ... ... ... онда ... ... туғызу мүмкіндігін қамтамасыз ... ... ... ми ... ... қозу қимыл-қозғалыс учаскесіне беріледі
де, онда қозу туғызады. ... ... ... ... ... реакциясын іске қосатын механизм ... ... ... үнемі талдағыштардың ми қыртысы ... ... ... ... ... ... Хабар алған соң қозғалыс клеткалары
кез ... ... ... ... ... бұйрық беруге мүмкіндік алады.
Сонымен, ми қыртысының қозғалыс учаскесінің мидың ... ... ... саналы қимылдары мен әрекеттерінің алғы ... ... ... байланыс мінез-құлықты еріктік реттеу механизмін толық
қамти алмайды. Бұл жерде информацияның талдағыштан ми қыртысының қозғалыс
учаскесіне өтуінің және ... ... ... мүмкіндігінің
қарапайым жолы ғана көрсетіліп отыр. Ал адамға ... ... ... ... ... ... тән. Оның ... ол сырттан алынған мағлұмат,
білімдерді қорытып талдауға қабілетті, Ал мұның екінші ... ... ... ... Екінші сигналдық байланыстар ми қыртысының жалпы
байланыстар жүйесіне ... да, ойын ... ... ... ... күрделі өрнегі ... ... және ... ... ... ... ... сигналдық байланыстарды
талдағыштардың ұштары мен мидың қозғалыс учаскесі арасындағы дәнекер буын
дер едік.
Екінші сигналдық ... ... адам ... ... және ... ... ... асады, алынған информацияның орнын,
мезгілін, сипатын, ... ... т. б. ... атқарылады. Екінші
сигнал жүйесінің тітіркендіргіштері адам мінез-құлқының ... ... ғана ... ... қоймай, ой, қиял, ес
тәрізді көптеген ... ... ... сигналы болады,
зейінді реттейді, сезімді туғызады. Екінші сигналдар ... ... ... ... ... жүзеге асып реттелінеді.Екінші сигналдық
байланыстар қимыл әрекеттерді бөгеу, ... ... ... ... роль
атқарады.
Сонымен, екінші ... ... ... талдағыштан
қозғалыс учаскесіне жылжудың бағытын өзгертеді. Бұл ... өте ... ... ... ырықты болуы бүкіл ми қыртысының жалпы
жұмысының нәтижесі деп И. П. Павлов терең пікір айтты.
Сананың ... жағы ... ерік ... ... ... ... ... байланыстар негізінде сан алуан ассоциациялар мен олардың
жүйелері қалыптасып, нығаядыда, Арулардың ... ... ... ... дәл қазіргі сәтте, қай жерде не болып жатқаны жөнінде үздіксіз
хабар алып тұрады. Бұл деректер ... ... ... ... ... ... ала белгіленген программамен үйлесіп жатса, онда ... ... ... ... Егер ми ... ... сай емес хабар келіп түсетін болса, не практикалық әрекет, ... ала ... ... ... ... ... ... өзіндік
ерекшелігі бар салыстыру механизмі программа мен оның ... ... сай ... «күзетінде» тұрады.
Тәжірибе ерікті реттеуде ми қыртысының маңдай бөлігінің айрықша ... ... ... ... Сәт сайын жүзеге асқан нәтиже мен алдын, ала
жасалынған мақсат программасының салыстырылуы тап осы ... ... ... ... келу ... ... ... ауруы) әкеп соғады.
Мінез-құлықтың еріктік реттелуінің рефлекстік табиғаты ми қыртысында
қозудың оптималдық орны жасалуының алғы шарты. Оптималдық қозу орны — ... ... ... ... Ол адамның осы сәттегі негізгі іс әрекетін
жүзеге асырады. Егер ... дене ... ... ... ... орны ми ... қимыл-қозғалыс учаскесінің бір ... ... Егер ... ... экспонаттарын қарап жүрген болса, онда
мұндай орын көру учаскесінде орналасқан деп жорамалдауға болады.
Бірақ қозудың оптималдық орны дәл ... ... әсер ... ғана ... Ол бұрын алған әсерлер негізінде де пайда
болады. Мысалы, мектеп оқушысы газеттен ... ... ... ... бұл есеп бір рет қана әсер еткен тітіркендіргіш ... ... соң ... ... да есепті шығарып көрді. Бұл оптималдық қозу орны
жасалғанын дәлелдейді. Егер оқушы есепті шығаруын ... ... ... күн ... онда ... ... ... оптималдық орны пайда
болғаны. Демек, әрекет мақсаттарын қамтитын бейнелердің, ойлардың негізінде
тұрақтылығы кептеген ... және ... ... ... қозу орны ... еріктік реттелуінің жалпы механизміндегі ретикуляр
формациясының маңызды мәнін атамай кетуге болмайды. Ретикуляр ... ... ... ... бір ... ... алып, өмірлік мәні
жоқтарын бөгеп отыратын ерекше сүзгі ... ... ... ... ... ... формациясы бұл импульстерді електен өткізеді.
Сол сияқты ретикуляр формациясының ми қыртысын энергиямен қамтамасыз ... ... және ... ... ... де жалпыға белгілі.

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Астана - қазақстанның саяси ерік-жігерінің нышаны22 бет
Бала ойы және оның ерікті дамытудағы мәні31 бет
Балалар үйіндегі тәрбиеленушілердің эмоционалды-ерікті аумағының психологиялық ерекшеліктері58 бет
Ерік жайлы28 бет
Ерік және оқушыларды еркін тәрбиелеу мен дамыту14 бет
Ерік жөнінде түсінік20 бет
Ерік туралы жалпы түсінік7 бет
Ерік туралы жалпы ұғым12 бет
Ерік туралы түсінік6 бет
Еріктің дамуы және оны тәрбиелеу18 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь