Халықаралық және сыртқы сауда саясаты


Жоспар

1.Сауда саясаты: мәне, негізгі түрлері, және оны жұзеге асыру құралдары

2. Дамыған елдердің сауда саясаты

3.Жаңа индустриалдық елдердің (ЖИЕ) сауда саясаты

4.Дамушы елдердің сауда саясаты
1.Сауда саясаты: мәні, негізгі түрлері және оны жүзеге асыру құралдары
Сауда саясаты негізіне әлемдік кеңістіктегі мемлекеттердің өзара қарым-қатынастар типі жатады.Олардың ішіндегі үш негізгі бағыттарды атап өтуге болады: «Солтүстік-Оңтүстік », «Солтүстік-Солтүстік »,«Оңтүстік-Оңтүстік ».
«Солтүстік-Оңтүстік » жүйесінің сауда саясаты халықаралық еңбек бөлінісінің тік моделін көрсетеді,мұнда дамушы елдер ресурстардың елеулі түолерін шетке шығарады да,техника, азық-түлік және ұзақ мерзімдік пайдаланулардағы тауарларды шеттен әкеледі.
Өзара қарым-қатынастар дың мұндай моделін «Солтүстік-Солтүстік » жүйесіндегі экономикалардың өзара қатынастарының мазмұндығымен салыстырғанда, алдыңғы модельде экономикалардың өзара толықтырылуы жоқ екендігі анықталған.
Кез келген жағдайда Солтүстіктің немесе Оңтүстіктің саудасы жөнінде сөз еткенде жүзеге асырылатын саясаттың екі түрі жөнінде айтуға болады:
-сыртқы сауда саясаты жөнінде;
-халықаралық сауда саясаты жөнінде.
Сыртқы сауда саясаты дегеніміз – мемлекеттің басқа елдермен жасайтын сауда қатынастарына мақсатты түрде әсер етуі.
Халықаралық сауда саясаты – ұжымдық жекелеген елдер тобының, монополияларының, қаржылық сауда және беақа да топтардың мүдделерінің көрінісі.
Сауда саясатын жүзеге асырудың әлемдік тәжірибесі 2 принципке негізделеген: еркін сауда және протекционизм.
Осы шараларды іске қосудың уақытша параметрлері бойынша барлық мемлекеттер бір-бірінен өзгешеленеді,яғни бірқатар мемлекеттер өз реформаларын импорттық саясатты басқарудың қатаң курсынан;ал кейбіреулері оны толық ырықтандырудан бастайды.
Мысалы, Оңтүстік Корея,Бразилия және басқа елдер алғашқы кездері тек қана экспорттық өндіріске арналған импорттық тауарларды шеттен әкелуге жағдайлар жасады,ал экспорттық өндіріске қатысы жоқ тауарлардың импорты шектелді немесе оларға тыйым салынды.
Осылайша,көптеген елдер экспортты өңдеу дәрежесін арттыру ісін менсінбеді де,дамудың экстенсивті жолдарын таңдады(Аргентина),бұған қарағанда Бразилия өз тауарларын терең өңдеуді арттыру жолы бойынша жүргізіп отырды.
Мысалы,қазіргі кезде барлық постсоциалистік мемлекеттер сыртқы сауда ұйымына кіру жолында кедендік және басқа келісімдер шеңберінде қабылданған міндеттемелердің қиындығымен кездеседі.
Әр түрлі елдердің сыртқы экономикалық саясатын зерттеу нәтижесінде мыналар анықталған,яғни дамушы әлем,әлемдік шаруашылық байланыстардың біртұтас кешенінің күрделі әлеміне –ұлттық экономикалардың тиімді түрде кіруі сияқты оңтайлы нұсқаны пайдалану жолымен жүруі тиіс.
Осыған байланысты елдің экспорттық саясатында осы үшін қабылданатын шаралар келесі іс-әрекеттерден тұрады:
-экспорттық салалардың дамуы үшін жағдайлар жасау немесе экспорттық өндіріс салаларына бағыттау;
- кейбір салалардың дамуын бағалау және импорттық өндіріспен бәсекелесу үшін мүмкіндігі жоқ салаларды жабу бағдарламасын қабылдау.
Бұл жүргізілетін өнеркәсіптік саясат ұтымдылығы бар сыртқы сауда саясатының адекваттығын қажет етеді(интенсивті модернизацияны бастан кешіріп отырған салаларды қорғау;белгілі елде өндірілмейтін тауарлар өндірісін дамыту;өнджірістің басым салалары қызмет ете алмайтын тауарлар импортын ынталандыру)
Экспорттық-импорттық саясатты жүзеге асыру кезінде әдіәстемелік жолдар төмендегілерге қатысты мұқият тыңдалуы тиіс:
Нақты тауарға;оны өндірудегі қалыптасқан жағдайға;ішкі ұлттық нарық ,елдің экспорттық жеткізулері құрылымындағы оның орнына;халықаралық еңбек бөлінісіндегі (ХЕБ) болашағына .

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге




Қазақстан Республикасы Ғылым және Білім Министрлігі

Пәні: Халықаралық экономика
Тақырыбы: Халықаралық және сыртқы сауда саясаты
Тобы:
Орындаған:
Қабылдаған:

Жоспар

1.Сауда саясаты: мәне, негізгі түрлері, және оны жұзеге асыру құралдары

2. Дамыған елдердің сауда саясаты

3.Жаңа индустриалдық елдердің (ЖИЕ) сауда саясаты

4.Дамушы елдердің сауда саясаты

1.Сауда саясаты: мәні, негізгі түрлері және оны жүзеге асыру құралдары
Сауда саясаты негізіне әлемдік кеңістіктегі мемлекеттердің өзара қарым-
қатынастар типі жатады.Олардың ішіндегі үш негізгі бағыттарды атап өтуге
болады: Солтүстік-Оңтүстік , Солтүстік-Солтүстік ,Оңтүстік-Оңтүстік .
Солтүстік-Оңтүстік жүйесінің сауда саясаты халықаралық еңбек
бөлінісінің тік моделін көрсетеді,мұнда дамушы елдер ресурстардың елеулі
түолерін шетке шығарады да,техника, азық-түлік және ұзақ мерзімдік
пайдаланулардағы тауарларды шеттен әкеледі.
Өзара қарым-қатынастар дың мұндай моделін Солтүстік-Солтүстік
жүйесіндегі экономикалардың өзара қатынастарының мазмұндығымен
салыстырғанда, алдыңғы модельде экономикалардың өзара толықтырылуы жоқ
екендігі анықталған.
Кез келген жағдайда Солтүстіктің немесе Оңтүстіктің саудасы жөнінде сөз
еткенде жүзеге асырылатын саясаттың екі түрі жөнінде айтуға болады:
-сыртқы сауда саясаты жөнінде;
-халықаралық сауда саясаты жөнінде.
Сыртқы сауда саясаты дегеніміз – мемлекеттің басқа елдермен жасайтын
сауда қатынастарына мақсатты түрде әсер етуі.
Халықаралық сауда саясаты – ұжымдық жекелеген елдер тобының,
монополияларының, қаржылық сауда және беақа да топтардың мүдделерінің
көрінісі.
Сауда саясатын жүзеге асырудың әлемдік тәжірибесі 2 принципке
негізделеген: еркін сауда және протекционизм.
Осы шараларды іске қосудың уақытша параметрлері бойынша барлық
мемлекеттер бір-бірінен өзгешеленеді,яғни бірқатар мемлекеттер өз
реформаларын импорттық саясатты басқарудың қатаң курсынан;ал кейбіреулері
оны толық ырықтандырудан бастайды.
Мысалы, Оңтүстік Корея,Бразилия және басқа елдер алғашқы кездері тек
қана экспорттық өндіріске арналған импорттық тауарларды шеттен әкелуге
жағдайлар жасады,ал экспорттық өндіріске қатысы жоқ тауарлардың импорты
шектелді немесе оларға тыйым салынды.
Осылайша,көптеген елдер экспортты өңдеу дәрежесін арттыру ісін
менсінбеді де,дамудың экстенсивті жолдарын таңдады(Аргентина),бұған
қарағанда Бразилия өз тауарларын терең өңдеуді арттыру жолы бойынша
жүргізіп отырды.
Мысалы,қазіргі кезде барлық постсоциалистік мемлекеттер сыртқы сауда
ұйымына кіру жолында кедендік және басқа келісімдер шеңберінде қабылданған
міндеттемелердің қиындығымен кездеседі.
Әр түрлі елдердің сыртқы экономикалық саясатын зерттеу нәтижесінде
мыналар анықталған,яғни дамушы әлем,әлемдік шаруашылық байланыстардың
біртұтас кешенінің күрделі әлеміне –ұлттық экономикалардың тиімді түрде
кіруі сияқты оңтайлы нұсқаны пайдалану жолымен жүруі тиіс.
Осыған байланысты елдің экспорттық саясатында осы үшін қабылданатын
шаралар келесі іс-әрекеттерден тұрады:
-экспорттық салалардың дамуы үшін жағдайлар жасау немесе экспорттық
өндіріс салаларына бағыттау;
- кейбір салалардың дамуын бағалау және импорттық өндіріспен бәсекелесу
үшін мүмкіндігі жоқ салаларды жабу бағдарламасын қабылдау.
Бұл жүргізілетін өнеркәсіптік саясат ұтымдылығы бар сыртқы сауда
саясатының адекваттығын қажет етеді(интенсивті модернизацияны бастан
кешіріп отырған салаларды қорғау;белгілі елде өндірілмейтін тауарлар
өндірісін дамыту;өнджірістің басым салалары қызмет ете алмайтын тауарлар
импортын ынталандыру)
Экспорттық-импорттық саясатты жүзеге асыру кезінде әдіәстемелік жолдар
төмендегілерге қатысты мұқият тыңдалуы тиіс:
Нақты тауарға;оны өндірудегі қалыптасқан жағдайға;ішкі ұлттық нарық
,елдің экспорттық жеткізулері құрылымындағы оның орнына;халықаралық еңбек
бөлінісіндегі (ХЕБ) болашағына .
Осы жағдайда белгілі бір таңдалған құрал протекционистік режимге не
ырықтандыру режиміне қызмет көрсетеді.
Аталғандардың бірінші режимі өз тіршілігінде уақытша параметрлермен
шектелген және қол жеткен мақсат бойынша әлсірейді не толығымен тиым
салынуы мүмкін.Бір мезетте,экспорттық позициялардың даму локомотиві болып
табылатын салалар инвестициялық саясаттың басым обьектісі болып табылдады.
Ипмпорттық саясатты жүзеге асыру кезінде төмендегідей әдістеме
қолданылады:тауарлар өндірісіндегі ұлттық мүмкіндікті талдау; оның ұлттық
экономика құрылымындағы экспорттық позициядағы орнын анықтау;әлемдік нарық
тенденцияларын талдау.
Төлем балансының тең болмауы, экспорт тиімділігінің төмендеуі
жағдайларында протекционистік режимді қамтамасыз ететін құралдардың кең
арсеналы қолданылады.
Белгілі бір нақты мақсат пен қорғау дәрежесіне қол жеткізген кезде
протекционистік режимнің бұл құралдары басқа шаралармен және реттешітермен
ауыстырылады.
Мұндай мысал Латын Америкасында, Шығыс Азияда кең танымал. Экономикалық
дамуды көтеру қажеттілігін сезіну экономиканың болашақ секторларын
дамытудың ұзақ мерзімдік бағдарламасын қабылдауға мемлекетті бағыттады.
Көптеген мемлекеттер барлық тауарлар импортының ырықтандырылуын
қамтамасыз еткен жоқ, ол тек қана басым салалардың дұрыс дамуы үшін
стратегиялық маңызды тауарлар импортының ырықтандырылуын қамтамасыз етті.
Сонымен қатар, сауда саясатында қолданылатын шаралар мен реттегіштер
синхронды түрде инвестициялық, кедендік, валюталық және басқа да
саясаттардың реттегіштерін іске қосуы тиіс.
Атап айтқанда, кедендік саясаттың болашағы зор, бірақ өз дамуында
белгілі бір күшті жинақталмаған салаларға ғана бағыттауы мүмкін. Себебі,
елдің экспорттық табысының құрамдас бөлігі болып табылатын салалар еркін
сауда режимі салдарынан жедел түрде күйреуге бейім болып келеді.
Инвестициялық саясаттың құралдары даму локомативі болып қызмет ете алатын
салалардың дамуына бағытталуы мүмкін.
Сыртқы сауданы реттеу шаралары 8 топқа бөлінеді:
Тарифтік:
- импорттық кедендік тарифтер.
Паратарифтік:
- баж салықтары;
- импорттық тауарларды енгізу кезінде алынатын төлемдер;
- кедендік жиындар;
- ішкі салықтар;
- мақсатты жиындар.
Бағаларды бақылау шаралары:
- демпингке қарсы;
- компенсациялар;
- импорттық жиындар.
Сомдық реттеу:
- квоталар.
Қаржылық шаралар:
- валюталық операцияларды жүргізу ережелері.
Автоматтық лицензиялау:
- тауарларды шеттен әкелу мен шетке шығаруға арналған құжаттар.
Мемлекеттік монополиялар:
- экспорт пен импортқа монополиялар.
Техникалық шаралар:
- стандарттар;
- сапа нормасы;
- қауіпсіздік нормасы.
Саудадағы негізгі ережелер сыртқы сауда ұйымының ережелерімен реттеледі.
Осы ұйымның ережелеріне сәйкес сыртқы сауданы реттеу үшін негізгі құрал
ретінде кедендік тариф қолданылады. Сыртқы сауда ұйымының мүшесі болып
табыдмайтын мемлекеттер мүшеліктің қамтамасыз ететін артықшылықтарын
қолдана алмайды.
Бұл жағдайларда сауданы реттеудің негізі болып екі жақты сауда
келіссөздері мен келісімдері табылады. Оған ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Сыртқы және халықаралық сауда саясаты
ҚР сыртқы сауда саясаты
Сыртқы сауда саясаты
Қазақстан Республикасының халықаралық сауда саясаты
Дамушы мемлекеттердің сыртқы сауда саясаты
Қазақстан Республикасының сыртқы сауда саясаты
Сыртқы сауда
Халықаралық сауда
ҚР сыртқы сауда жүйесі
Сыртқы сауда жүйесі
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь