Адам эволюциясына әсер ететін факторлар

Эволюциялық көзқарастардың қалыптасуы және дамуы
Эволюция деп органикалық дүниенің күрделі және ұзаққа созылған тарихи даму процесін айтады. Тірі организмдердің тарихи даму жолдарын, қозғаушы күштері мен жалпы заңдылықтарын эволюциялық ілім түсіндіреді.
Тірі табиғаттың дамуы туралы алғашқы ой-пікірлер ертедегі Үндістан, Қытай, Египет, Грекия ойшылдарының еңбектерінде жазылған. Онда табиғаттағы барлық зат қозғалыста, өзгерісте болады, олардың біреуінен екіншісі дамып, қарапайымдарынан күрделі формалар қалыптасады делінген.
        
        білім және ғылым министрлігі
алматы педагогикалық колледжі №2
Р Е Ф Е Р А Т
Тақырыбы:
Адам эволюциясына әсер ететін факторлар
Орындаған: ... ... ... ... ... ... қалыптасуы және дамуы
Эволюция деп органикалық дүниенің күрделі және ұзаққа созылған тарихи
даму процесін айтады. Тірі организмдердің ... даму ... ... мен ... заңдылықтарын эволюциялық ілім түсіндіреді.
Тірі табиғаттың дамуы туралы алғашқы ... ... ... ... ... ... еңбектерінде жазылған. Онда табиғаттағы
барлық зат қозғалыста, өзгерісте болады, олардың біреуінен екіншісі дамып,
қарапайымдарынан ... ... ... ... 2 мың жыл ... ... ... ірі қараның, жылқының, балықтың
жаңа ... және ... ... ... ... ... ... жұмыстардың нәтижесіне байланысты ертедегі ойшылдар:
"Тірі организмдер даму барысында бір түрден екішігі түрге айналады" ... ... ... бірі ... ... тірі ... тіпті
адам да ең алғашқы материядан табиғи жолмен дамып жетілді", — дейді.
Орта ғасырларда Еуропада христиан ... ... ... ... жаратты, ол өзгермейді" деген діни көзқарастар қалыптаса
бастады. Бұл көзкарасты швед ғалымы ... де ... ... ол
жануарларды жүйелеуде адамды маймылдармен қатар бір отрядқа орналастырып,
олардың арасындағы туыстық ... ... ... ... ... бірқатар әйгілі ғалымдардың
еңбектерінде сыртқы орта ... ... ... ... пікірлер айтыла бастады. Ж.Бюффон өзінің "Табиғи
тарих" атты еңбегінде: "Бейорганикалық заттардан, алдымен, өсімдіктер, ... ... мен адам ... ... — деп, ... өзгергіштігін
қуаттады.
А.И.Герцен: "Құрылысы мен тіршілік ... ... ... ... ... ... байланыс бар, сондықтан олардың шығу тегіде
бір",—деп жазды. Органикалық дүниенің эволюциясы ... ... ... ой-
пікірлер айтылғанымен, түрлердің өзгеруі мен түр түзілуінің себептерін
ешкім анықтап, ашып ... ... ... ... ... дүниенің эволюциясы туралы
алғашқы ілім XIX ғасырдың басында жарық ... Оның ... ... ... ... қалады. Ол 1809 жылы басылып шыққан "Зоология
философиясы" атты ... ... ... ... олар ... өткен сайын
өзгеріл, біршама жетілдірілген жаңа түрге ... Олай ... ... ... ... ... ... тарихи даму жүреді", —
деді және ол әрекетті эволюция деп ... ... ... ... ... ... енгізіп, бүкіл жануарлар дүниесін ... ... деп екі ... ... ... реті бір ... кірпікшелі кебісшеден басталып,
сүтқоректілермен аяқталды. Мұнда барлық жануарлар 6 ... 14 ... ... ... ... ... иерархия сипатында
біртіндеп қүрделенуін көруге ... ... ... тірі
организмдердің қарапайым құрылыстан күрделіге қарай жоғарылауы (градация) ... ... ... ... табылады. Сонда бұл дамудың қозғаушы күштері
не? Организмдердің өзгергіштігі мен жаңа ... ... болу ... өз ойын ... ... ... әрекеттің екі себебін атады.
"Оның біріншісі — әр организмде жоғары сатыға ... ... ... ... сыртқы ортаның тікелей әсерінен организмде жаңа белгілер
қалыптасып, ол белгілер тұқым қуалайды", — деп көрсетті.
Сонымен қатар Ламарк: "Жоғары ... ... ... ... ... ... жаттыға келе дамып жетіледі, ал басқалары ... да, ... ... ...... Қажетті бағытқа
толық сәйкестелген белгілер міндетті түрде ұрпақтарына беріледі. Бұған
Ламарк ... ... ... "Тіссіз сүтқоректілердің (киттер,
құмырсқажегіштер) тістерінің жойылып кетуі олардың ... ... ... ... ... ... жер ... тіршілік ететін
жануарлардың көздері қажетсіз мүше ретінде жойылған. Суда жүзетін құстарда
саусақтарының арасындағы терінің ... ... ... жүзу
жарғақтары пайда болған. Шөбі жоқ, құрғақ далалы жерлерді мекендейтін жираф
үнемі мойнын созып, ағаш ... үзіп жеп ... ... биіктегі
жапырақтарға ұмтылып дағдыланғандықтан, біртіндеп олардың алдыңғы аяқтары
мен мойны ұзарған", — дейді.
Ламарк биология тарихында ... ... ... ... ғалым
ретінде белгілі. Ол "түр тұрақты" ... ... ... ... "түрлер
өзгереді" деген көзқараста болды. Ламарк бірінші болып эволюцияның қозғаушы
күштері туралы мәселе көтерді. "Тірі организмдердің тарихи дамуы ... және ... орта ... ... рөл ... — деп орынды
айтқанымен, эволюцияның козғаушы ... ... ... ... ... "Әр организмде жоғары сатыға көтерілуге іштей ұмтылыс ... ... қате ... ... ... қатар бейімделушіліктің пайда болуын
тек сыртқы орта ... ... ғана ... ... өзі
"қоршаған ортаның әсерінен қалыптасқан ... ... да ... ... ... ... туғызды.
Ламарктің эволюциялық ілімі деректі материалдармен ... ... ... ... кең ... тарала алмады. Алайда Дарвин
өзінің эволюциялық ой-пікірлерін тұжырымдауда Ламарк ... ... ... оны өте ... ... Еуропа елдерінде, әсіресе Англияда XIX ... ... ... өте ... ... Мұның өзі ғылымның, өнеркөсіптің
және ауыл шаруашылығының дамуына қозғау ... Ірі ... саны ... ... азық-түлікпен, өндірісті шикізатпен қамтамасыз ету қажет
болды. Жергілікті мамандар қолдан ... ... үй ... жаңа
қолтұқымдары мен өсімдіктің жоғары өнімді іріктемелерін ... ... жаңа ... ... тірі ... ... тұрақты емес,
өзгеретіндігін дәлелдеді.
Дарвин ілімінің ... ... ... ... ... де ... рел атқарды. Салыстырмалы ... ... ... "Бір ... ... ... дене ... мен
жалпы көрінісі ұқсас, ендеше, олардың ата тегі бір", — деп ... ... ... мен ... ... және жануар клеткаларының
құрылысы мен химиялық ... ... ... ... ... ... ... эмбриологияда орыс жаратылыс зерттеушісі, эмбриолог
К.М.Бэр(1792—1876) ... ... ... ... жұмыртқа
клеткасынан басталатынын айтты. Сонымен қатар ол: ... ... ... ... бір-біріне ұқсас келеді, өйткені ... ... ... бар, бұл ... дамудың нәтижесі", — деген
қорытынды жасады.
Ағылшын геологі Ч.Лайель (1797—1875) геологиялық ... ... әр ... ... ... табиғи күштердің әсерінен біртіндеп
түзілген", — деп дәлелдеді.
Химиялық ... өлі және тірі ... ... химиялық
әлементтерден тұратынын көрсетіп, табиғаттың біртұтастығын айқындады.
Палеонтологиялық деректер жер бетінде өсімдік және ... ... ... отыратынын, оны дәлелдейтін өтпелі формалардың бар екенін
тұжырымдады.
Осы айтылған ғылыми деректер ... ... ... ол ... ... ... ... Барлық мәліметтерді жиыақтап, тиянақты
тұжырым жасап, эволгоциялық теорияны құрастырған данышпан — ағылшын ... ... ... ... ... Чарлз Роберт Дарвин 1809 жылы ... ... ... ... келді. Ол 1826 жылы Эдинбург
университетінің дәрігерлік факультетіне ... екі ... ... ... ... ... ... Сол кезден-ақ Дарвинді жаратылыстану
ғылымдары, оның ішінде, геология, ботаника және ... көп ... 1831 жылы ... ... ... ... табиғат
зерттеуші ретінде қабылданып, жер шарын айналу саяхатына аттанады. Бес
жылға созылған саяхат ... ... ... ... "түрлер
өзгермейді" деген пікірге күмәндана ... оның ... ... ... ... бастайды. Оңтүстік Американың ... ... ... аң ... ... де сол ... ... түр дараларының қаңқасына ұқсайтынын ... ... бар ... болжам жасады. Дарвин үшін Галапагос аралдарынан
жиналған материалдардың орны ерекше болды. Мұнда ... еш ... ... ... және ... ... ... Олардың оңтүстік
америкалық түрлерге біршама жақындығы да байқалды. Аралдардағы ... ... ... ... Өйткені олардың бірі
қатты тұқыммен, екіншілері жәндіктермен, ал ... ... ... ... ... "бұл ... ... әр аралға бейімдеп
жаратты деп айту орынсыз болар. ... ата тегі ... ... бір түрі ... ... тек ... заттарына
байланысты бейімделе келе тұмсықтары өзгерген" деп болжам жасады.
Дарвин саяхаттан 1832 жылы 2 ... ... ... ... Ол ... еткен орта жағдайларының әсерінен түрлердің ... ... ... бір ... ... ... айналуы әлі де түсініксіз
болды. Сондықтан түрлердің пайда болу себептерін ... ... ... ... Дарвин өзінін; алдына үлкен міндет етіп
қойды. ... ... ... ... ... жасап, қорытындылау
нәтижесінде 1859 жылы дүние жүзіне әйгілі ... ... ... ... ... ... ... еңбегін жарыққа шығарды. Дарвин
бұл еңбегінде органикалық дүниенің даму заңдылықтарын ... ... ... Ол 1868 жылы шыққан "Үй хайуанаттары мен
мәдени өсімдіктердің өзгеруі" деген ... ... ... ... ... оған ... өзіне пайдалы қолтұқкымдар мен іріктемелерді
шығаруы дәлел", — деді. 1871 жылы ... шығу тегі және ... ... ... ... ... ... дүниесіндегі орнын
дұрыс көрсетіп берді. Ұлы ғалым 1882 жылы қайтыс ... ... ... ... ... даму заңдылықтарын ашуда
Дарвин, ең алдымен, үй хайуанаттары мен ... ... ... ... ... "Мұндай көптүрлілік қалай пайда болды?" ... оны ... ... ... ... адам өте ертеденақ тұқым алып, көбейту
үшін, жануарлар мен өсімдіктердің мол өнімді ... ... да ... бар ... сақтап қалып отырған. Ол қасиеттер ... ... ... беріліп, адамға пайдалы белгілері бар
жануарлардың жаңа қолтұқымдары мен ... ... ... ... ... сұрыптаудың нәтижесі деп тауып, оның мақсатсыз және
әдістемелік сурыптау ... екі ... ... ... ... ... мыңдаған жылдардан бері
жүргізіліп келеді. Мұнда адам үй ... етті және ... алып ... ... Сол ... ... де дәндері,
жемістері ірілерін таңдап ... ... ... ... ... күні ... ... жануарлар мен өсімдіктердің жағымды
қасиеттері бар ... ... ... ... ... ... ... адам саналы түрде алдына мақсат ... ... бір ... ... ... ... шығаруды көздеп, сұрыптау жүргізеді. Мысалы,
қазіргі кезде ... ... ... 63 іріктемесі егіледі. Дүние жүзінде
жүзімнің 1 мыңға жуық іріктемесі болса, ірі қараның ... ... ... ... ... ... кептердің 150-дей тұқымдары бар.
Жасанды сұрыптау нәтижесінде ата тегі бір жабайы организмдерден
адамның ... сай ... ... мен ... ... ... ата ... және өзара ұқсамайтын жаңа формаларға айналды. Олай
болса, үй хайуанаттарының жаңа ... мен ... ... ... ... ... ... өзгергіштік пен жасанды сұрыптау
негізгі қозғаушы күш ... ... ... ... ілімінде органикалық дүниенің тарихи
дамуының козғаушы күштері — ... ... ... ... ... және ... сурыпталу деп көрсетті. Кез келген тірі организмге тұқым
қуалаушылық және өзгергіштік қасиеттері тән. ... ... ... пен ... себептері аз зерттеліп, көп уақыт түсініксіз
болып келді. Генетика ғылымының қалыптасуына ... ... ... ... ... орналасқан гендер арқылы іске асырылатыны
белгілі ... ... ... ... тән ... ... ... берілуі болса, өзгергіштік жаңа белгілердің,
айырмашылықтың қалыптасуы болып табылады. Дарвин өзгергіштіктің ... және ... ... ... ажыратты. Тұқым қуаламайтын
өзгергіштікті ол топтпың немесе ... ... деп ... Өйткені
мұндай өзгерістер нақты бір орта жағдайларына байланысты бір түрдің барлық
дараларында біркелкі байқалады. Ал ... ... ... ... бір түрдің жеке дараларында ғана байқалады. Оларды Дарвин айқын
емес, жеке, дара өзгергіштік деп атады. Мысалы, ... ... ... ... әр ... біркелкі өсімдіктер өсіп шықпайды. Сол сияқты
қорадағы бір ... ... ... ... ... ерекше
белгілерімен ажыратылады.
Қазіргі генетикада тұқым қуаламайтын өзгергіштікті модификациялық, ал
тұқым қуалайтын ... ... және ... ... ... ... қарқындылығы және тіршілік үшін күрес. Барлық
тірі организмдер көп мөлшерде ұрпақ ... ... ... Мысалы, бір
аналық майшабақ жыл сайын орташа есепен 40 мыңға жуық, бекіре— 2 млн, ... ... жуық ... ... ... бір ... ұрпақ саны 10
жыл ішінде 2000 млрдқа жетсе, пілдің бір жұбынан 750 жыл ... 19 млн ... ал ... өсімдігі 10 жылда жердің бетін 20 см қалыңдықпен жапқан
болар еді. ... ... ... көп мөлшерде ұрпак дамып жетілмейді.
Өйткені олардың басым көпшілігі қоректің, ... ... ... ... тіршілігін жояды. ... ... ... мен ... және тіршілік ресурстарының арасындағы қарама-
қайшылық ... үшін ... ... ... ... үшін күрестің үш
формасын атап көрсетті. Олар: түрішілік, тұраралық және қоршаган ... ... ... ... — бір ... ... даралар арасында жүреді. Тіршілік
үшін күрестің бұл формасы өте шиеленіскен жағдайда өтеді. Өйткені ... ... ... ... ... жарық, су, т.б. қажет етеді.
Сондықтан олар өзара ... ... ... ... қарағайлардың
арасындағы жарық үшін күрес, бір түрге жататын құстардың ұя ... ... ... ... ... үшін бір-бірімен қақтығысы, т.б. Мұндай
бәсекеде ең мықтылары, сол ортаға жақсы бейімделгендері ғана ... ... ... ... жасайды.
Тураралық күрес — әр түрге жататын даралар арасында жүреді. ... мен ... ... ... мен үй ... түлкі
мен коянның арасындағы тіршілік үшін күресті мысалға келтіруге болады.
Кей жағдайда әр түрге ... ... ... ... ... ... ... тіршілік етеді. Мысалы, жәндіктер мен құстар қоректену
кезінде гүлді өсімдіктерді ... қына ... ... ... ... селбесіп тіршілік етеді.
Қоршаган ортаның қолайсыз жағдайларымен курес — ... ... ... ауа райы ... ... және жазы ... қысы суық ... айқын
бажқалады. Мұндай қолайсыз ортада тіршілігін сақтап қалу үшін организмдерде
әр түрлі ... ... ... ... Мысалы, шелді жерлердегі
өсімдіктер аласа болып, олардың жапырақтары тілімделіп немесе тікенекке
айналып, ... өте ... ... Қысы суық ... ... ... қалың өседі, ал аңызақ желді ... ... ... ... өте ... ... немесе мүлде қанатсыз болып
келеді.
Табиғи сұрыпталу. Тіршілік үшін күресте ... ... ... бір ... ... ... ерекшеліктері бар организмдер ғана тіршілігін
сақтап қалатынын байқады. Олай болса, табиғатта ... ... ... даралар тіршілігін жойса, екінші біреулері көбейіп, әрі қарай дамиды.
Бұл құбылысты Дарвин табиги ... ... аса ... ... тірі қалуы деп атады. Табиғи сұрыпталу — ... ... ... ... ... ... Бұл ... қажетті материал —
ұрпақтан-ұрпаққа тұқым қуалап нығая түсетін ... ... ... ... ... ортасына сәйкес бейімделген жаңа түрлер
түзіледі.
Қорыта ... ... ... ... дүниенің даму барысын
бірізділікпен, ... ... ... ... себептерін
ашып, көптеген табиғат құбылыстары мен заңдылықтарын түсіндірді. Дарвин
бірінші болып тірі табиғат ... ең ... екі ... — тұр
түзілу мен бейімделушіліктің себептерін дұрыс ашып берді. Міне, сондықтан
да, бұл ілім ... ... ... ... ... ... қолдау тапты.

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Корпоративтік ақпараттық жүйелер22 бет
Антропогендік фактор4 бет
Шетелдік инвестицияны экономиканың нақты секторына тартудың және инфляцияны төмендету мәселесі теориялық және практикалық мәселелерін зерттеу56 бет
Экологиялық факторлар. Абиотикалық факторлар9 бет
Адам ағзасына әсер ететін фаторлар19 бет
Адам организіміне қауіпті әсер ететін факторлар14 бет
Адамдардың денсаулығына әсер ететін негізгі факторлар8 бет
Ауыл шаруашылық дақылдарынан жоғары өнім алуды қамтамасыз ететін агротехникалық шараларды жоспарлау17 бет
Бала дамуына әсер ететін әлеуметтік, биологиялық, психологиялық факторлар10 бет
Бала тілінің және тілдік қорының дамуына әсер ететін фактор8 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь