Жұма күнінің әдептері

Әрбір мұсылман жұма күнінің фазилеті мен ерекшелігін біліп сезінгені дұрыс . Жұма күні – күндердің ең абзалы әрі мұсылмандардың мейрамы болып есептелінеді . Сонымен қатар бұл күні жұма намазы оқылады . Егер мұсылман бұл күнді және жұма намазды қадірлеп , әдептерін ұстанса Аллаһ оның сауабын арттырып , күніларын кешіреді . Бұл күнде бір сәт бар . Егер мұсылман пенде сол сәтте Раббысынан намаз оқыған күйінде қажетін сұраса , Аллаһ оған сұрағанын береді . Пайғамбарымыздан( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын ) жеткен бір хадисте былай делінген :
Күндердің ең абзалы жұма күні . Бұл күні Адам атамыз жаратылған . Және осы күні жаннатқа кіргізілген . Әрі осы күні одан шығарылған . Қиямет те осы жұма күні болады .
        
        ЖҰМА КҮНІНІҢ ӘДЕПТЕРІ
Әрбір мұсылман жұма күнінің фазилеті мен ерекшелігін біліп ... . Жұма күні – ... ең ... әрі мұсылмандардың мейрамы болып
есептелінеді . Сонымен қатар бұл күні жұма ... ... . Егер ... күнді және жұма намазды қадірлеп , әдептерін ұстанса Аллаһ оның
сауабын арттырып , күніларын кешіреді . Бұл ... бір сәт бар . ... ... сол сәтте Раббысынан намаз оқыған күйінде қажетін сұраса ,
Аллаһ оған сұрағанын береді . ... ол ... ... ... ... ... ) жеткен бір хадисте былай делінген :
Күндердің ең абзалы жұма күні . Бұл күні Адам ... ... ... осы күні жаннатқа кіргізілген . Әрі осы күні одан шығарылған . Қиямет
те осы жұма күні болады ... ... ... ... ... ... Аббастан келген хадисте Пайғамбарымыз ( ол кісіге Аллаһтың ... ... ... ) осы жұма күні туралы былай деп айтқан :
Расында бұл күн Аллаһтың мұсылмандар үшін ... ... күні ... ... ... ... ... ғұсылдансын ( толық жуынсын ) . Және
кімде иіс су бар болса себінсін . Әрі ... ... ... .
/ Ибн Мажа ... еткен
. Албани хасан хаддистерден деген /
Абу Һурайрадан келген сахих хадистердің бірінде жұма күнінің фазилеті
мен артықшылығы ... ... ... :
Кім ғұсылданып жұма намазына барса . Әрі өзіне бұйырған нәпіл намазын
оқыса . Одан соң имамның құтпасын ақырына дейін мұқият тыңдаса . ... ... ... ... , онда ол үлкен күнәларға ұрынбаған болса осы жұма
келесі жұма ... кәші ... ... . Және оған ... үш ... ( Яғни , жалпы он күндік күнәлары кешіріледі )
/ Муслим риуаят еткен /
Және Абу Һурайрадан риуаят етілген ... ... ... :
Жұма күні бір сәт бар . Егер мұсылман пенде намаз оқыған хәлінде ... тұс ... бір ... ... , ... оған ... береді , -
делінген .
/ Муслим риуаят еткен /
Ал , енді төменде мұсылманға істеуі абзал болған жұма күнінің кейбір
әдептерін ... ... жұма ... таң ... ... «Сәжде» және «Инсан»
сүрелерін оқу .
Бұл әдепке Ибн ... ... мына ... ... ... . Ол ... ... ( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын ) жұма
күнінің таң намазында ... және ... ... ... – делінген
.
/ Муслим риуаят еткен /
1. Мисуак – дегеніміз арак деп аталатын ағаштан алынатын , тіс тазалау
үшін қолданылатын бүтақша . ... тіс ... ... ... ... .
2. ... ... мен кешінде Пайғамбарға ( ол кісіге Аллаһтың ... ... ... ) ... көп айту .
Бұл әдепке мына хадис дәлел :
Жұманың күндіші мен кешінде маған салауат айтуды көбейтіңдер .
/ Байһақи
риуаят еткен . ... ... ... деген /
3. « Кәһф » сүресін оқу .
Бұл әдепке мына хадис дәлел :
Кім жұма күні « Кәһф » ... ... , онда оған екі жұма ... нұр
болады .
/ Абу Сағидтан Әл-Хаким мен байһақи риуаят еткен . Албани сахих
хадистер қатарынан деген /
4. Жұманың күнін арнайы оразамен , ал ... ... ... ерекшелемеу
керек .
Бұл әдепке Абу Һурайрадан келген мына хадис дәлел . Ол кісі
Пайғамабардың ( ол кісіге Аллаһтың ... мен ... ... ) ... ... жұма күнінің алдынан , не соңынан бір күнді қоспай
, жалғыз ғана жұма күні ораза тұтпасын – дегенін естідім дейді .
/ ... мен ... ... ... /
Тағы бір хадисте Пайғамбарымыз ( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен
сәлемі болсын ) :
Жұманың түнін басқа түндерден арнайы ... оқып ... ... деп айтқан .
/ Муслим риуаят еткен /
5. Жұманамазына дайындық жасау .
Оған төмендегі істер жатады :
• Ғұсылдану
• Иіс ... ... ... тіс ... Жұма ... ертерек шығу
• Ең жақсы , таза киімдерін киу
• Сүннеттегі денеге қатысты тазалықтарды ... ( ... алу , ... ... ... ... сияқты )
• Сүннет бойынша жұмаға жаяу бару
Бұл істерге дәлел болатын көптеген хадистер бар . Олардың кейбірін
келтіріп ... ... ол ... ... ... мен ... ) ... деген :
Қайсы бір адам жұма күні ғұсылданып , шамасы келгенше тазаланса , және
үйіндегі жұпарлы ... ... хош ... сулардан қолданса . Кейін
мешітке шығып , мешіттегі жақын отырған екі ... ... ... ... , ... кедергі болмай бос орын тауып жайғасу ) , өзіне бұйырған
нәпіл намазды оқыса . Одан ... имам ... ... оны ... ... онда бұл жұма мен ... жұма ... күнәлары кешірілді .
/ Салман Фарсиден Бухари риуаят еткен /
Аус ибн Аус ... ... ... ( ол ... Аллаһтың
игілігі мен сәлемі болсын ) :
Кім әйеліне ғұсыл алдырып¹ және өзі де ғұсылданса . ... ... ... . Және ... ... жайау барса . Әрі имамға жақынырақ
жерден орын алса . Имамның сөзіне мұқият ... ... , бос сөз және ... ... , онда ол мешітке дейінгі әрбір басқан қадамы үшін
бір жылдың оразасы мен намазының сауабына ... ... ... .
/ Абу дауд , ... ... , Ибн Мажа және имам ... ... еткен . Албани сахих хадис
деген /
Және Пайғамбарымыз ( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын ) :
Егер жұма күні ... , ... ... ... періштелер тұрып ,
әрбәр келушәлерді бірінен соң бірін жазып отырады . Ал , имам мінберге
шығып отырса , олар парақтарын орап ... да , ... де ... тыңдау үшін
келеді . Және жұмаға алғашқы болып келушінің мысалы бір түйені құрбандық
еткен ... тең . Одан ... ... ... ... құрбандық
еткенмен тең . Ал , одан кейінгісінің мысалы қошқарды ... ... . ... одан ... ... ... құрбан еткендей болады . Ал , одан кейінгі
келуші жұмыртқаны ... ... тең ...... .
/ Абу Һурайрадан Муслим риуаят еткен /
Сахаба Абу Һурайра айтады :
Пыйғамбарымыз ( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын ) ... ... ... бұрын тырнағын алып , мұртын қысқыртатын .
/ Баззар , Табарани , Байһақилер риуаят еткен /
6 . ... жұма ... үшін ... ... , ... бару .
Негізінде әрбір намаз үшін мешітке асықпай , аптықпай бару шариғаттың
үйрететін әдептерінен . Бұл әдепке Абу Қатададан келген мына хадис ... ... ... ... ол ... Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын
) бірге намаз оқып жатқанымызда , бір ... ң ... ... ... естілді . Пайғамбарымыз ( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен ... ) ... ... ... :
- ... не ... ? – деп ... . Олар :
- Біз намазға асыққан едік – деді . Сонда Пайғамбар ( ол кісіге
Аллаһтың ... мен ... ... ) :
- ... олай ... . Егер намазға келген болсаңдар асығып ,
аптықпаңдар . Намаздан үлгерген ракағаттарыңды оқып , үлгермеген
ракағаттарыңды толықтырып ... – деді .
/ ... , ... риуаят еткен /
7. Азаншының намазға шақыруын естіген уақытта оған жауап беріп . ... тағы сол ... ... ... ... ... тоқтату .
Оған Құраннан мына аят дәлел :
Ей , иман кетіргендер ! Жұма күні намаз үшін азан ... ... ... ... еске ... ( намазға ) ұмтылыңдар . Және сауданы қойыңдар .
Егер білген болсаңдар сол нәрсе ... үшін ... .
/ Жұма :
9 /
8. ... масжид намазын оқу . ( Яғни , мешітке сәлем намазы ) .
1. Яғни , кім өз әйелімен жыныстық ...... ... , ... да ... ... ... намаз мешітке имам құтпа айтып жатқан кезде кірсе де оқылғаны жөн
. Өйткені Жабир Ибн Абдуллаһ атты ... ... ... :
- Жұма күні ... ( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен сәлемі
болсын ) мінбер үстінде құтпа айтып тұрғанда Ғатафандық ... ... ... де , ... ... намазын оқымастан бұрын отырған еді . Сонда
Пайғамбарымыз ( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын ) оған :
- Екі ... ... ... ба ?-деді . Ол кісі :
- Жоқ – деп еді , оған :
- Тұр да ол ... оқып ал – деді . ... ... ( ол ... игілігі мен сәлемі болсын ) адамдарға бет бұрды да :
- Егер ... ... имам ... ... ... ... келген болса ,
қысқартып екі ракағат оқысын – деп айтты .
/Муслим мен Абу Даудтер риуаят еткен . ... ... ... деген /
9 . Жұма намазын оқыр алдын , мешітке сәлем намазын оқығаннан кейін ,
Аллаһтың разылығын тауып , Оған ... үшін ... ... намаздарын
оқу .
Бұл әдепке жоғарыдағы Бухаридің Салман Фарсиден келтірген
Пайғамбарымыздың( ол ... ... ... мен ... ... ) : « ... бұйырған нәпіл намазды оқыса ... » - деген сөзі дәлел болады .
10. Имам мінберге шыққанша Аллаһты ... ету , ... оқу ... ... ... Жұма ... ... адамдардың үстінен аттап , немесе жақын
отырған екі адамның ... ... , ... біреуді орнынан
тұрғызып оның орнына отыру сияқты істерден сақ болу .
Оған дәлел Пайғамбарымыздың( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен сәлемі
болсын ) ... ... ... ... өту үшін адамдардың үстінен аттап
бара жатқан кісіге : « Отыр босқаларға зиян келтірдің ғой »-деген сөзі .
/ Абу Дауд ... ... ... ... ... қатарынан деген /
Және бұған тағы бір дәлел жоғарыда Бухаридің риуаятында келген ... ( ол ... ... ... мен ... ... ) : «
Жақын отырған екі адамның ортасына қыстырылыспай »- деген сөзі .
Сонымен қатар бұл әдепке мына бір ... те ... ... ... ... жұма күні ... ... тұрғызып , кейін оның
орнына отырып алмасын . Бірақ :« Орын ашыңдар » деп айтыңдар .
/ ... , ... ... ... ... ... ... өту мәселесіне қарай имам Шафиғи былай деген
:
- Намаз оқитын орынға жету үшін өзге жолды таба алмаған адамнан басқаға
, адамдардың ... ... ... ... .
Және Ибн Хажар :
- Ләжсіз жағдайда адамдардың үстінен аттап өтуге ... ... ... ; имам , ... сапты жалғастырушы , не саптың
үзілген жерін толықтырушы , яғни ... ... оны ... , және ... зәру бір жағдаймен шығып кетіп , сол өз орнына қайтқысы ... ... ... Қори кітабы . Жұма бабы . 485 – бет /
12 . Құтпа айтылып жатқан ... , ... ... ... ... ,
бос сөздер мен бекер істермен айналыспай құтпаға мұқият құлақ салу ... ... ... Аус Ибн Аус ... ... ... хадистегі
Пайғамбарымыздың( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын ) мына
сөзі дәлел :
- ... Әрі Имамға жақынырақ жерден орын алса . ... ... ... ... , бос сөз және ... ... ... ... – деген сөзі .
Төмендегі екі хадис те осы әдепке дәлел ... :
- Егер жұма күні имам ... ... ... кезде қасыңдағы жолдасыңа ;
« құтпаға құлақ сал » деп айтсан , бос ... тең ... .
/ ... ... мен Муслимдер риуаят еткен /
- Кім дәретін жақсылап алып , жұмаға келіп имамның сөзіне мұқият
құлақ салып тыңдаса , онда оның екі жұма ... ... ... ... ... үш ... ... тағы кешіріледі . ( Яғни , он күндік
күнәлары кешіріледі , егер ол адам үлкен күнәларға ұрынбаған
болса ) . Және кім ... ... ... ... , онда ол бос ... ... ... .
/ Абу
Һурайрадан Муслим мен Абу Дауд келтірген /
13. Құтпа кезінде тізені құшақтап отыру макрух .
Муғаз Ибн Анас ... мына ... ... ... ( ол ... ... ... мен сәлемі болсын ) жұма
күні имам құтпа айтып жатқан кезде тізені ... ... ... .
/ ... , Ибн Мажа , ... ... еткен . Албани хасан
хадистерден деген /
Бұл хадиске байланысты Имам Хаттаби былай деген :
- ... ... ... тиым ... ... ; бұл ... ... , әрі дәреттің бұзылуына да себеп болуы мүмкін . Сонымен
қатар әуреттің ашылып қалуы² да ықтимал .
/ Тухфатул Ахуази ... ... ... /
14 . Жұма ... ... ... ... сәтіне тұс келу мақсатында ол
уақыттарды дұғалармен , зікірлермен толықтырып өткізіп алмауға тырысу .
Абу ... ... ... ... ( ол ... ... мен сәлемі болсын ) былай деп айтқан сөзі бар :
- Жұма күні бір сәт бар . Егер ... ... ... ... ... ... тұс ... Аллаһтан бір қажетін сұраса , Аллаһ оған ... .Әрі ол кісі сол ... аз ғана ... ... ... ишарат етіп
етіп көрсетті .
/ Бухари , Муслим ... /
1. ... ол ... Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын )
кезінде адамдар кілем , жайнамаз төсеместен жәй жердің үстіне намаз оқи
беретін . Сондықтан қазіргі ... ... ... ... ... қатарына
кілем , қаламсап , телефон сияқты т.б. ... де ... кіре ... .
2. Бұл сөз сол ... араптардың киетін киіміне байланысты айтылған . Олар
ол тұста ұзынша бір ... ... . ... кей ... ... ... , ... көрініп қалуына себеп болатын .
Ғұламалар осы сәттің уақытын белгілеуде ... ... ... . ... ішіндегі дәлелә күштірегі мына бір екі мезгіл .
Бірінші мезгіл : Ол сәт имамның мінберге отырғанынан бастап
парыз намазынан ... ... ... .Бұл ... ... ... ... келтірілген :
Абдуллаһ Ибн Омар бір күні Абу Муса Ал-Ашғаридің ұлы Абу ... : ... ... жұма ... сәт туралы бір нәрсе естідің бе ? » – деп ... ... Абу ... : «Иә , мен оның ... ... ... едім . Әкем маған
Пайғамбарымыздың ( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын ) :« ... имам ... үшін ... ... ... намаз біткенге дейінгі
аралық » - деген сөзін айтқан деді .
/ Бухари риуаят еткен /
Екінші мезгіл : Ол мезгіл Аср ... күн ... ... ... . Оның
дәлелі Абдуллаһ Ибн Саламаның сөзі .Ол кісі :
-Мен ... ( ол ... ... ... мен ... ... )
« ... кітабымызда ( Яғни , Тауратта . Ол әуелде яһуди дінінде болған .
Кейін исламды ... ) жұма күні бір ... бар ... ... . ... намаз оқып , бір нәрсе сұраған кезінде
сол сәтке тап келсе ,Аллаһ Тағала оның ... ... » ... ... , ... ... ( ол кісіге Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын ... бір ... да ... деп ... етіп ... . Сол ... мен «
Иә , дұрыс айтасыз , Аллаһтың елшісі ! Бір сағаттан да азырақ »- дедім .
Кейін «Тауратта айтылған сол сәт қай ... ?» деп ... . ... ( ол ... ... игілігі мен сәлемі болсын ) : « Күннің
күндізгі уақытының ең соңғы мезгілі » - деді . Сол ... мен : «Ол ... ... емес қой»- дегенімде , ол кісі: «Иә -деді де – егер иман
келтірген құл намаз оқып ... ... , ... үшін ... ( яғни ... ... уақытын күтіп ) , ол намаз хәлінде болып есептеледі»- деді
.
/ Ахмад және Ибн Мажа риуаят еткен ... ... айта ... , мұсылман пенде жұма намазына
бекем болып , одан себепсіз қалудан сақтануы қажет . Себебі Дамарилік ... ... ... ... ... немқұрайдылықпен үш жұманы қалдырса , Аллаһ оның
жүрегін мөрлеп қояды – ... .
/ Абу Дауд ... ... ... ... , ... хадистерден деген /
Яғни жүрекке мөр басылса жүрек қатайып , ізгі істер мен ... , дұға , ... ... пайдалы әсерлер мен ләзаттардан
махрұм қалады .
Барша мақтау бүкіл әлемдердің Раббысы Аллаһ Тағалаға тән . Және
Аллаһтың игілігі мен сәлемі Пайғамбарымыз Мухаммедке ... !

Пән: Дін
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ислам дінінде ақыретке сенудің қоршаған ортаға тигізетін әсері6 бет
Іздер. Мұхтар Әуезов28 бет
Алаш қайраткерлері14 бет
Ақындық мектеп дәстүрі (Ж. Жақыпбаев шығармашылығы негізінде)83 бет
Бақыт3 бет
Ж. Жақыпбаев шығармашылығы59 бет
Ж.Тәшеновтың өмір жолы8 бет
Жүсіпбек Аймауытов (1889-1931жж), Мағжан (Әбілмағжан) Бекенұлы Жұмабаев11 бет
Жұма намазы және хұтпа11 бет
Жұмабаев Мағжанның тілдік тұлғасы26 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь