Қаржы туралы жалпы ұғым және оны басқарудың негіздері

Қаржы ( «қолма – қол ақша», «табыс» білдіретін орта ғасырдағы латын тілінің financia сөзінен пайда болған француздың financе сөзінен шыққан) қоғамда нақты өмір сүретін, объективті сипаты мен айрықша қоғамдық арналымы бар өндірістік қатынастарды білдіретін ақшалай қаржы ресурстары мен қорларды жасау және пайдалану процесіндегі экономикалық қатынастарды қамтып көрсететін тарихи қалыптасқан аса маңызды экономикалық категориялардың бірі болып табылады. Ол натуралдық шаруашылықтан жүйелі тауар – ақша айырбасына көшу жағдайында пайда болып, дамыды және мемлекеттің және оның ресурстарға қажеттіліктерінің дамуымен тығыз байланысты болады.
Бүгінде қаржы терминін күнделікті қолданысқа енгізген авторды атау қиын. Бұл терминнің авторлығын 1577 жылы «Республика туралы алты кітап» деген жұмысын бастырып шығарған француз ғалымы Ж.Боденге қалдыруға болады.
        
        ҚАРЖЫ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ ҰҒЫМ ЖӘНЕ ОНЫ БАСҚАРУДЫҢ НЕГІЗДЕРІ
1-Тарау. Қаржының мәні, функциялары және рөлі
1.1 ... ... оның мәні мен ... ( «қолма – қол ақша», «табыс» білдіретін орта ғасырдағы ... financia ... ... ... ... financе сөзінен шыққан)
қоғамда нақты өмір сүретін, объективті сипаты мен ... ... ... ... қатынастарды білдіретін ақшалай қаржы ресурстары мен
қорларды жасау және пайдалану процесіндегі экономикалық қатынастарды қамтып
көрсететін тарихи қалыптасқан аса ... ... ... ... ... Ол натуралдық шаруашылықтан жүйелі тауар – ақша айырбасына
көшу жағдайында пайда болып, дамыды және мемлекеттің және оның ресурстарға
қажеттіліктерінің дамуымен тығыз ... ... ... ... ... қолданысқа енгізген авторды атау
қиын. Бұл терминнің авторлығын 1577 жылы «Республика туралы алты кітап»
деген жұмысын бастырып шығарған француз ғалымы Ж.Боденге қалдыруға ... ... ... ( «Афин республикасының кірістері туралы»)
алғашқы авторы Ксенофонт ( б.э.д. 430-365 ж.ж.) болды.
Аристотельдің ( б.э.д. 384-322 ж.ж.) қаржы саласындағы көзқарасы ... ... ... атты ... ... ... оның даму заңдылықтары, тауар – ақша қатынастарын
қамту сферасы мен қоғамдық ұдайы өндіріс ... рөлі ... ... ... табиғатымен және функцияларымен
анықталады.
Түрлі қоғамдық – экономикалық формациялар ... ... мына ... ... түрлі қоғамдық формацияға қоғамның өзіне меншікті таптық құрылымы
сай келеді. Сонымен бірге қаржы ұлттық табысты мемлекеттің пайдасына қайта
бөлуді ұйымдастыра ... оны ... ... ... ... ... ... – экономикалық формацияларда қаржы билеуші таптың
мүдделерін қорғайтын мемлекеттің мақсаттары мен міндеттеріне бағынады;
өндірістің жаңа әдісі шаруашылық ... жаңа ... ... құл ... және ... ... ... қатынастар
сәйкес келсе, мемлекет табысының қалыптасуы да көбінесе натуралдық сипатта
болды. Капиталистік шаруашылық тауар – ақша шаруашылығы болып ... ... ... да ақша ... ... мемлекет басқару органы ретінде қалыптасқан өндірістік
қатынастардың ұдайы өндірісі мен таптық құрылыстың міндеттеріне қызмет
ететін болса , онда бұл ... ... да ... етеді.
Құн категорияларының жүйесінде қаржы белгілі орын алады және өзінің
ішкі ерекшеліктерімен, сонымен бірге өндірістегі өзгешілік ... ... ... бөлу ... ... істейтін басқа
экономикалық категориялардан – кредиттен, жалақыдан және бағадан
айтарлықтай айырмашылығы бар.
Қаржының пайда болуының бастапқы шарты ақша қатынастарымен
ортақтастырылған тауар ... ... ... өндірісінің негізгі тауар өндірушілердің экономикалық
оқшауланушылығын шарттастыратын қоғамдық еңбек бөлінісі болып табылады.
Олардың әрқайсысы өндірісітің материалдық – ... ... ... әр ... ... ... өнім ... ал сол себепті тіпті
ұқсас тауарлар нақтылы және затталынған еңбектің әртүрлі шығындарымен
өндіріледі. Бұл теңсіздіктің салдарынан шығындар мен еңбек нәтижелерін
өлшеудің қажырлы еңбектің және ... күш – ... ... ... ... ... айрықша механизмнің объективті қажеттігі туады.
Ұдайы өндіріс процесінің үздіксіз жалғасып жататын белгілі өндіру,
бөлу, айырбастау және ... ... оның ... ... ... ... айқындайды, өйткені өндірілген өнімдер сатып алу –
сатуға жататын тауарлар ретінде болады: өнім оны тұтынудан ... ... бөлу ... ... Сонымен бірге материалдық өндіріс
қатысушыларының ғана емес, ... ... ... ... мен мүдделері қанағаттандырылуы тиіс. Осыған орай олар
мамандандырылған еңбектің, ... ... ... әр ... ... ... саны мен ... сәйкес айырбасталуы
тиіс. Тек өндірілген еңбек өнімдері айырбасталғанда, оларды белгілі бір
ақшалай баламамен ... ... ... түсімі (табысы)
жасалады. Жасалынған игіліктер мен құндылықтарды өлшеу құн өлшемі мен
жалпыға ортақ балама ретіндегі ақшаның көмегімен ... ... ... және ... емес игіліктер, қызметтердің өндірілген
массасы – қоғамдық өнімнің – натуралдық – заттай көрінісімен бірге оның
ақшалай көрінісі де болады. Қозғалыстың құндық ... ...... өнімнің қозғалысын ортақтастыратын белгілі бір ақша қорларын
тудырады. Басқаша айтқанда, өнімнің өндірістен тұтынуға өтуі тек тиісті
ақша қорларын жасау, бөлу және ... ... ... Осы ... пайда
болатын ақша, экономикалық қатынастар қаржының ұғымын құрады. ... ... тыс өмір сүре ... өнімнің нақтылы іске асырылуының екі нысанының болуы
қоғамдық өндірістің әрбір қатысушыларының қажеттіліктеріне сәйкес оны
түпкілікті тұтынуға жеткізуге мүмкіндік береді. Бұл үшін құндық
категориялар – ... ... ... ... ... және басқалары
пайдаланылады.
Қаржы ғылыми ұғым ретінде қоғамдық өмірде сан алуан нысандарда пайда
болатын қызметтермен ассоцияцияланады және міндетті түрде ақша
қатынастарының қозғалысымен ... ... ... ... ... ... қоғамдық өндірістегі әр
түрлі қатысушылар қаражаттарының қозғалысы түрінде болып жатады. Құбылыстар
бетінде бұл қозғалыс ақшалай соманы шаруашылық жүргізуші субъектілердің бір
– бірімен ... – қол ... ... есеп ... ... капиталға
жұмсалатын амортизациялық соманы есептеу; табысты (пайданы) бөлу ... ... ... ... ... қалыптастыру;
мемлекеттік бюджеттің кірістеріне салық төлемдерін аудару; қайырымдылық
қорларына қаражат төлеу; экспортталатын тауарлар үшін кеден баждарын төлеу
және тағы басқа ... ... – қол ... ... қолма – қол ақшамен
есеп айырысу түрінде бір иеленушіден басқа иеленушіге ... ... ... барлығында және осыған ұқсас қаржы операцияларында ақша
қатынастарының қозғалысы болып жатады.
«Қаржы» ... ақша ... ... өнімді бөлумен байланысты
болатын экономикалық қатынастардың кең ауқымын қамтиды. Тауар – ақша
қатынастарының жалпы қамтуындағы сипатқа ие болып отырған нарықтық
экономика жағдайында ... ... және ... ... ... ақша
айналымын – ақша ағынын бейнелеп көрсетеді.
Экономиканың жұмыс істеуінің нарық жағдайында ... ...... әлде ... аз ... ... ... реттеуіш тауарлардың,
жұмыстардың және қызметтер көрсетудің сұранымы мен ұсынымы болып табылады.
Қаржы – ақша қатынастарының жиынтығы, олардың ... ... ... ... жүйе шеңберіндегі қоғамдық ұдайы өндірістің түрлі
субъектілері арасындағы бүкіл ақша ... ... тек ... ақша
қатынастарын білдіреді, сондықтан оның рөлі мен маңызды экономикалық
қатынастарды ақша қатынастарының ... орын ... ... ... өнім мен ұлттық табысты жасау, бөлу және қайта бөлу
процесінде қалыптаса отырып, қаржы қоғамның түпкілікті пайдалануға
жіберілетін ... ... ... ... ... болып
табылады. Қаржының басты белгілерінің бірі – оның тұлғалануының ақша нысаны
және ақшаның нақтылы қозғалысымен қаржы қатынастарының бейнеленуі. Демек,
қаржы қатынастарының ... ... өзі ... ... ақшаның нақтылы
қозғалысымен аңғартып отырады.
Алайда қаржы ақша қатынастарының бүкіл сферасын қамтиды деп санау
дұрыс болмас еді. Ақша ... ... тек олар ... мемлекеттің, оның
аумақтық бөлімшелерінің, сондай-ақ шаруашылық жүргізуші субъектілердің
жасалатын ақша қорлары бұл ... ... ... табылады. Ақша
қатынастары жалпы алғанда қаржыдан кең. Қаржы тек ақша қорларының, атап
айтқанда табыстар мен қорланымдардың қозғалысымен байланысты болатын ... ғана ... ... ақша ... ... шеңберінен шығып
кетеді. Қаржы қатынастарының жиынтығына, мысалы, шығындардың барлық
түрлерін ақшалай есепке алу мен бақылау ... ... ... ақша
нысанында өлшеу, өзіндік құнды калькуляциялау және өнімнің бағасын анықтау,
ақшалай түсімді есепке алу мен сақтау, ақша айналысын реттеу және ... ... ... ... ... ... алу және сату (тіпті
мемлекет бөлшек сауда бағаларын реттеп отырған жағдай да) кезінде ... ақша ... да ... ... ... ... ... жерде ақша қатынастарын азаматтық – құқықтық әдіспен ретеп ... ... ... кеткен субъектілердің теңдігі (олардың
құқықтары мен міндеттеріндегі тепе-теңдік) бұл әдіске тән өзгеше нышан
болып ... ... ... ... ақша ... өзіндік
қаржылық емес өзгешелігі болады. Кез келген ақша қатынастары қаржы
қатынастарын білдіре бермейді.
Қаржының ақшадан мазмұны жағынан да, функциялары жағынан ... бар. Ақша – бұл ең ... ... ... ... ... ... ортақ балама, ал қаржы – жалпы ішкі өнім
мен ұлттық табысты ... және ... ... ... ... ... ... мен пайдалануға бақылау жасаудың құралы. Ол өндіруге, бөлуге
және тұтынуға ықпал жасайды және объективті ... ... ... процесінің түрлі стадияларында жеке экономикалық
категориялардың қатысу дәрежесі бірдей емес.
Ақшаның нақтылы ... ... ... ... ... және ...... және айырбастауда болады.
Екінші стадияда ақша нысанындағы құнның қозғалысы тауарладың
қозғалысынан оқшауланады және оның шеттелуімен (бір иеленушілерден басқа
иеленушілерге өтуімен) ... ... әр ... ... оқшаулануымен
(бір иеленушінің шеңберінде) сипатталады. Үшінші стадияда бөлінген ... ... ... ... ... Бұл ... құнның өзінің
шеттелуі болмайды. Сөйтіп, ұдайы өндірістің екінші стадиясында құнның ақша
нысанының бір жақты қозғалысының орны болады, ал үшінші стадияда ... ... ... ... оның бірі ақша ... ал ... ... болады.
Ұдайы өндіріс процесінің өндіру мен тұтыну стадияларында мұндай
қозғалыстың болмауы олардың қаржының пайда болуының орны еместігін
дәлелдейді. ... құн ... ... ... ... ... ... алу – сату актілері жасалатын айырбастау да қаржыға орын жоқ.
Ұдайы өндіріс процесінің құн ... тек баға ... ... ... ... ... ... болып жатаындықтан, мұнда басқа
экономикалық категорияның механизмі – баға жұмыс істейді.
Қаржының іс-әрекет етуінің жиынтық қоғамдық өнімді бөлу стадиясында
асқан дәрежеде көрінетіндігі ... үшін ... ... болып саналады.
Сонымен қаржы мен қаржы қатынастаының пайда болып, ... ... ... ... қозғалысы болатын ұдайы өндіріс процесінің бөлу стадиясы
болып табылады. Мұнда жалпы қоғамдық өнімнің құны және оның маңызды бөлігі
– ұлттық ... ... бөлу ... ... мақсатты арналым мен
субъектілер бойынша бөлінеді. Бұл процестің нәтижесінде құн оны ... – c,v және m-ге ... ... ... ... ... (c) орны толтырылады, қызметкерлердің жалақысы (v)
төленеді және қосымша өнім (m) алынады. Қаржы қатынастарының қаржы ... басы ... ... ... ... ... мен оны ... бөлу болып
табылады. Тап осы қосымша өнім немесе қоғамның таза табысын (табыстарды,
қорланымдарды, ақша қорларын) құрайтын қайта жасалынған қоғамдық өнімнің
бұл ... ... ... ... және ... ... бастауын
құрайды. Сөйтіп, өндірісітң алдын ала шарттасылған сипаты кезінде сатылатын
өнімді «c», «v)» және «m» - ге ... ... ... ... және оларға сәйкес ақшалай табыстар мен ақша қорланямдары
жасалынады. Шаруашылық жүргізуші субъектілер арасында құнды одан әрі бөлу
және оны ... ... ... да ... ... ... (1.1. сызбаны қараңыз).
Нәтижесінде өнімнің бір бөлігі жаңа толық айналымға түседі, ал ... ... ... ... ... ... құны ... арналымдар
мен субъектілер бойынша бөлініп, олардың әрқайсысы өндірілген өнімдегі
өзінің үлесін алуы тиіс. Қаржының қатысуынсыз ... ... ... ... ... емес. Қаржы қоғамдық өнімді жасау мен пайдалану
арасындағы байланыстырушы буын ... ... ... ... ... ... тоқайласуын,
олардың басқа экономикалық қатнастармен өзара іс - әрекетін шарттастырады
және олардың экономиканың тиімділігіне, оның үдемелі дмуына, қоғамдық -
әлеуметтік процестерге әсерін зерделеуге ... ... ... ... ... иерархиясында ақша қатынастары экономикалық
қатынастарға жатады, ал экономикалық қатынастар өз ... ... ... ... ... - ... қатынастарға кіреді
(1.2 сызбаны қараңыз). Бұдан қаржы қатынастарын өндірістік қатынастардың
бір бөлігі, яғни олар базистік әрі негізгі қатынастар ... ... ... ... ... қоғамдағы өндірістік қатынастар
категориялар арқылы көрінеді. Экономикалық категориялар – бұл біркелкі
экономикалық қатынастардың көрінісі, бұл қатынастар ... ... ... сипаттайды және абстрактты, қорытынды түрде көрінеді; оларға
баға, қаржы, сақтандыру, кредит, табыс (пайда) және т.б. жатады.
Қаржы, экономикалық категория ретінде, ... ... ... ... мен ... ... ... жоғарлау заңының,
өндірістік қатынастардың өндіргіштік күштердің сипаты мен даму ... ... ... ... ... іс - ... ... иерархиялық субординациясын ескере отырып, «жалпыдан -
жекеге» қағидаты бойынша олардың мынадай дәйекті қатарын жасауға болады:
жалпы қоғамдық қатынастар, ... ... ақша ... ... ... ... бюджет, мемлекеттік кредит, сыртқы экономикалық
қатынастар және т.б.)
Әр түрлі қоғамдық – саяси құрылымы бар осы заманға мемлекеттерде
қаржымен қатар басқа ... ... да – ... табыс (пайда),
өзіндік құн және басқалары пайдаланылады. Олардың әрқайсысы өзінің
функцияларын ... ... ... ... ... ... ... еңбек
өлшемі мен тұтыну өлшемін анықтау, өндірісті ынталандыру, кәсіпорындар
қызметінің нәтижелерін бағалау) орындайды, оларды ... ... ... мәні мен ... ... Қаржының олардың барлығынан
өзінің айрықшалықты белгілері бойынша айырмашылығы бар.
Қаржының құндық экономикалық категориялардың ... ... ... алу үшін бұл ... ... тән ... ... біліп
алған жөн. Сонымен бірге, құбылыстың мәнін, өзгешелігін бір ғана белгімен,
тіпті ол ... ... ... де ... мүмкін емес. Құндық
категориялардың барлығынын да толып жатқан ортақ белгілері ... ... бір ... ... ... ... қаржының да
өзгешелігін тек бірнеше сипатты белгілердің жиынтығы ғана кез келген құндық
экономикалық категорияның, соның ішінде қаржының да мағынасы мен
өзгешеліктерін ашып бере ... ... ... ... ... құрайтын
қатынастардың өзгешелігі олардың көрінісінің әрқашан ақша нысаны
болатындығында. Қаржы әрқашан экономикалық жүйе шеңберіндегі ... ... әр ... ... ... ақша және тек ақша ... білдіреді. Сондықтан қаржы қатынастарының ақшалай сипаты – қаржының
маңызды белгісі. Қаржының ақшалай сипаты оны жүзеге асырудың нысанын және
қаржының құндық ... ... ... ... басқа
көрсетеді.
Ақша қаржының іс - әрекет етуінің міндетті шарты болып табылады. Ақша
болмаса қаржының ... ... ... ... ... ... байланысты болатын
жалпы нышан. Ақша айналыс функциясын орындай отырып, капитал, яғни үдемелі
құн немесе табыс (пайда) ... құн бола ... ... ол ... аясы ретінде, өндірістік қатынасатрдың бір бөлігі ретінде қаржының
пайда болуына жағдайлар жасайды.
Қаржы қатынасатры өзінің негізінде бөлгіштік қатынастар болып
табылады. ... ... ... ... құрылымдық бөліктерінде
(материалдық өндіріс пен өндірістік емес салаларда) және шаруашылық
жүргізудің түрлі деңгейлерінде қоғамдық өнім құнын қайта бөлудің сан ... ... ... Бөлу ... ...... ... да -
өндіріс құралдары мен тұтыну предметтерінің қорларын жасаумен де, сондай –
ақ ақша нысанында да – еңбектің ... ... ... алуға арналған ақша
қорларының қозғалысы арқылы да болып ... ... ... ... ... ... ... олардың айрықша белгісі болып
табылады.
Қаржы қатынастарының ақшалай сипаты мен бөлгіштік сипаты қаржының аса
маңызды ... ... ... ... оның ... ... ... өйткені
бұл белгілер бағаға да, еңбекке ақы төлеуге де, кредитке де ... ... ... ... ... ... ақша қорларының
қозғалысында көрінуі оның маңызды ерекше белгісі болып табылады. Ақша
қорлары, істің шын мәнінде, қаржы қатынастарының ... ...... ... қоғамдық өндіріс қатысушыларының барлығында,
өндірісітік емес сферада қаржылық әдістердің көмегімен жұмсалады. Әдістер,
қаржы қатынастарындағы іс – қимылдың амалдары ретінде директивалық, ... ... ... ... ... ... ... мұның өзі
экономиканы реттеудің қажеттігімен және қоғамдық дамудың мақсаттарына ... ... мен оның ... ... ала ... қажеттігімен
байланысты болады.
Ақша экономикалық өмірде, әдеттегідей, баламалы, яғни тауар және ақша
нысандарындағы құнның тең (бірдей) қозғалысы негізінде пайдаланылады.
Баламалық белгісі басқа экономикалық ...... ... іс – ірекетіне тән. Ақша қорларының бүкіл ақша
қаражаттарынан бөлініп тұратын ерекшелігі сол, олар ... ... ... ақша ... құнның бір жақты қозғалысының
негізінде жасалады. Кез келген қаржы операциясы ... ... ... (пайдадан) аударылатын аударымдар, шығыстарды
қаржыландыру, субвенциялар және т.б.), яғни баламасыздықпен сипатталады.
Салалық қаржыларда қорлардағы ақшаның ... ... ... ... ... ... ... өзгеше белгілері бұл экономикалық
категорияны ақша қатынастарының бүкіл жиынтығынан мүлтіксіз бөліп алуға
мүмкіндік береді, әрі ... ... ... атап ... ... – бір құндық экономикалық категория белгілердің жоғарыда
аталған жиынтығын иемдене алмайды. Егер белгілердің алғашқы ...... ... ... мен бөлгіштік сипаты қаржы қатынастарының
өрісін тежеп отыратын болса, қаржыға тән қор нысаны, міндетті ... ... құн ... ... ... ... ретіндегі қаржының айрықша ерекшеліктерін баса көрсетеді.
Жоғарыда айтылғандардың негізінде қаржының қысқаша анықтамасын
былайша тұжырымдауға болады: қаржы – бұл шаруашылық ... ... ... ... табыстар мен қорланымдарды қалыптастырумен, сонымен
бірге оларыды ұдайы ... ... ... ... және ... қанағаттандыруға пайдаланумен байланысты жалпы қоғамдық
өнімнің құныны және ұлттық байлықтың бір бөлігін бөлу және ... ... ... ... ақша ... ... ... шарты – ақшаның болуы, ал қаржының пайда
болуының себебі шаруашылық жүргізуші субъектілер мен мемлекеттің қызметін
қамтамасыз ... ... ... қажеттілігі болып табылады.
Қаржының мәні ақша нысанындағы құн қозғалысынан туындайды. Мұндай
қозғалыстың шарты тауар – ақша қатынастарының ... және ... іс - ... ... табылады.
Қаржының қажеттігі объективті мән – жайдан – тауар – ақша
қатынастарының болуынан және қоғамдық дамудың қажеттіліктерінен туындайды.
Мемлекет қаржы ресурстарының объективті қажеттігін ... ... ... әр ... нысандарын жасай алады: төлемдердің әр түрлі түрлерін
енгізеді немесе күшін жояды, қаржы ресурстарының нысандарын ... ... ... жүргізу сферасында үнемі өзгеріп отыратын ұдайыөндірістік
қажеттіліктерді қамтамасыз ете отырып, қаржы ... ... ... ... мүмкіндік беруі үшін қажет. Бұл мақсатты арналымның
ақша қорларын ... ... ... ... ... ...
табыстар мен ақшалай қорларды жасау арқылы мемлекет пен шаруашылық
жүргізуші субъектілердің қаржы ресурстарына ... ... ... және бұл ... ... бақылау жасау.
Қоғамдық қажеттіліктердің дамуы шаруашылық жүргізуші субъектілердің
қарамағында жасалатын ақша ... ... ... мен ... жеткізеді.
Қаржы ресурстары болмаса, қаржы механизмі арқылы барлық жағдайға
ықпал етудің кең мүмкіндіктерін пайдалана алмаса, мемлекет өзінің ішкі және
сыртқы саясатын ... ... ... ... ... – экономикалық
бағдарламаларын, қорғаныс және елдің қауіпсіздігі функцияларын қамтамасыз
ете алмайды.
Мемлекет, дәстүрлі функциялардан басқа, шаруашылық процестерді реттеу
жөнінде едәуір ... ... ... ... мемлекеттің
қарамағында қаражаттарды орталықтандырудың дәрежесі айтарлықтай жоғкары –
мемлекеттік бюджет арқылы ... ... ішкі ... 20 ... ... және
жиынтық қоғамдық өнімнің 10 пайыздайы (Қазақстан бойынша) бөлінеді.
Мемлекет қаржысының көмегімен салалық және аумақтық аспектілерде қоғамдық
өндірістің ауқымы реттелінеді, басқа қоғамдық қажеттіліктер
қанағаттандырылады.
Қаржысыз ... ... ... капиталдардың жеке және
қоғамдық толық айналымын қамтамасыз ету, ... ... және ... ... ...... ... тезірек енгізуді
ынталандыру, басқа қоғамдық қажеттіліктерді қанағаттандыру мүмкін емес.
Елде жергілікті мәні бар ... ... ... жергілікті
өзін - өзі басқарудың дамуы да тиісті қаржымен қамтамасыз етуді,
муниципалдық құрылымдар қаржысының жұмыс істеуін талап етеді.
Сондықтан өтпелі кезеңде ... ... ... буындары мен
аймақтарға ерекше көңіл аударылып, оларға қаржы ресурстарын қалыптастырда
үлкен құқық пен ... ... ... Тек бұл ... ... ... ... тменгі буындарының арасында ұтымды,
ылыми негізде бөлінген кезде ана жоары қайтарымы және пайдаланатын
қаражаттардың үлкен кө

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мемлекеттік басқарудың нысандары мен тәсілдерінің ұғымы, және түрлері25 бет
Қаржы туралы жалпы үғым және оны басқарудың негіздері жайлы21 бет
ААҚ «Гедеон Рихтер» компаниясының тарихы мен дамуы24 бет
Мемлекет қаржысының ұғымы және құрамы19 бет
Қаржы делдалдығының ұғымы5 бет
Қаржы нарығы туралы ұғым18 бет
Қаржы рыногы туралы ұғым36 бет
Қаржы құқығының негізгі ұғымдары33 бет
Қаржы ұғымы, оның мәні мен қажеттігі37 бет
"Тіл және ұлттық мінез."16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь