Оқу мен жазу арқылы сын тұрғысынан ойлауды дамыту – педагогикалық технология туралы

Сын тұрғысынан ойлауды дамыту бағдарламасы – әлемнің түкпір-түкпірінен жиылған білім берушілердің бірлескен еңбегі. Тәжірибені жүйеге келтірген Джинни Л.Стил, Куртис С.Мередит, Чарльз Тэмпл. Жобаның негізі Ж.Пиаже, Л.С.Выготский теорияларын басшылыққа алады.
Мақсаты барлық жастағы оқушыларға кез келген мазмұнға сыни тұрғыдан қарап, екі ұйғарым бір пікірдің біреуін таңдауға саналы шешім қабылдауға сабақтарда үйрету. Біздің елімізге Джордж Соростың ашық қоғам институты, “Сорос-Қазақстан” қоры арқылы келген бұл технология орыс және қазақ тілдерінде мектеп тәжірибелеріне ене бастады.
“Сын тұрғысынан ойлау” ұғымы белгілі бір идеяларды қабылдай отырып, оның неге қатысты екенін зерттеу, оларды жеңіл септикалық ойларға қарсы қоя білу, салыстыра алу, сол идеяларға қарсы көзқарастармен тепе-теңдікте ұстап зерттеу, оларға сеніммен қарау деп түсіндіреді авторлар.
        
        Оқу мен жазу арқылы сын тұрғысынан ойлауды дамыту –
педагогикалық ... ... ... ... ...... ... білім берушілердің бірлескен еңбегі. Тәжірибені жүйеге келтірген
Джинни Л.Стил, Куртис ... ... ... ... ... ... теорияларын басшылыққа алады.
Мақсаты барлық жастағы оқушыларға кез келген мазмұнға сыни тұрғыдан
қарап, екі ұйғарым бір пікірдің біреуін ... ... ... ... ... ... елімізге Джордж Соростың ашық қоғам институты,
“Сорос-Қазақстан” қоры арқылы ... бұл ... орыс және ... ... ... ене бастады.
“Сын тұрғысынан ойлау” ұғымы белгілі бір идеяларды қабылдай отырып,
оның неге ... ... ... ... ... ... ойларға қарсы қоя
білу, салыстыра алу, сол идеяларға қарсы көзқарастармен тепе-теңдікте ұстап
зерттеу, ... ... ... деп ... авторлар.
Сын тұрғысынан ойлау – сынау емес, шыңдалған ... Бұл ... тек ... ... жоғарғы сынып оқушыларына ғана тән деп ойлау
аса дұрыс емес. Жас балалардың да бұл жұмысты дұрыс ... ... даму ... ... ойы шыңдалып, белгілі бір жетістіктерге жетері
сөзсіз. Оған осы ... ... ... ... көз ... ... ішкі ... ерекшелік бар. Бұл құрылым 3
деңгейден тұратын оқыту мен үйретудің моделі. Білімнің ... ... ... жарауын қалыптастырады. Көп ақпаратты талдай, жинақтай
отырып, ішінен қажеттісін алуға үйретеді.
Сын тұрғысынан ойлау ... ... ... ... ... ... кезеңдерінен түзіледі.
Енді осы кезеңдердің мақсат-міндеттеріне толығырақ тоқталып өтейік.
Қызығушылықты ояту
Үйрену процесі – бұрынғы білетін және жаңа білімді ұштастырудан тұрады.
Үйренуші жаңа ... ... ... ... ... жаңа
ақпаратпен толықтырады, кеңейте түседі. Сондықтан да, сабақ қарастырылғалы
тұрған мәселе жайлы ... не ... не айта ... ... Осы арқылы ойды қозғату, ояту, ми қыртысына ... ... ету ... асады. Осы кезеңге қызмет ететін “Топтау”, “Түртіп алу”,
“Ойлану”, “Жұпта талқылау”, “Болжау”, “Әлемді шарлау” т.б. ... ... ... (стратегиялар) жинақталған. Қызығушылықты ояту ... ...... ... арттыру. Өйткені, үйрену – енжарлықтан
гөрі ... ... ... ... ... ... Оқушы өз білетінін
еске түсіреді, қағазға жазады, көршісімен бөліседі, тобында талқылайды.
Яғни айту, бөлісу, ... салу ... оның ойы ... ... ... ... ... қадам жасала бастайды. Оқушы бұл кезеңде жаңа
білім жайлы ақпарат жинап, оны байырғы біліммен ұштастырады.
Ойлау мен үйренуге ... бұл ... ... ... ... (түсіне білу). Бұл кезеңде үйренуші жаңа ақпаратпен танысады, тақырып
бойынша жұмыс істейді, ... ... Оның өз ... ... ... көрсетуіне жағдай жасалады. Оқушылардың тақырып бойынша жұмыс
жасауына көмектесетін оқыту стратегиялары бар. ... бірі INSERT. ... ... оқу, ... ... ... V – “білемін”, ― - ... ... + - ... үшін жаңа ... ? – ... таң ... қойып отырып оқу тапсырылады. INSERT – оқығанын түсінуге, өз
ойына басшылық ... ойын ... ... ұтымды құрал. Бір әңгіменің
соңына тез жету, оқығанды есте сақтау, мәнін жете түсіну – күрделі ... да, ... ... ... ... ... ... түсіне
алмау, өмірмен ұштастыра ... жиі ... ... ... ұйымдастыру – аталған кемшіліктерді болдырмаудың бірден-бір
кепілі.
Үйретушілер білетіндерін анықтап, ... ... ... Бұл ... арқылы жаңаны түсіну үшін бұрынғы білім арасында
көпірлер құрастыруға, яғни байланыстар құруға ... ... ... ... ой-толғаныс – бағдарламаның үшінші кезеңі. Күнделікті
оқыту процесінде ... ... ... өзіне, басқаға сын көзбен
қарап, баға беруге үйретеді. ... өз ... ... байқаған
ақпараттарды өз сөздерімен айта алады. Бұл сатыда оқушылар бір-бірімен
әсерлі түрде ой ... ой ... өз ... ... кестесін жасау
мақсатында басқалардың әр түрлі кестесін біліп үйренеді. Бұл ... ... ойды ... ... жаңа ... жасайтын кезең болып табылады. Әр түрлі
шығармашылықпен ой түйістіру болашақта қолданылатын ... ... ... тиімді етуге лайықталған “Бес жолды өлең”, “Венн
диаграммасы”, “Еркін ... ... ... “Т ... сияқты
стратегиялар әр сабақтың ерекшелігіне, ауыр-жеңілдігіне қарай ... 60-қа жуық ... ... ... ... ...... оқыту әдісі. Мақсаты – жалпы мәселені алдымен жұпта,
сосын ұжымда талқылау. Бұл жағдайда әрбір оқушы бір сәт өзін ... ... ... ... ... артады.
Әдісті қолдану төмендегіше ұйымдастырылады. Алдымен ұжым 4 адамнан
тұратын ... ... Бұл ... ... деп ... Содан кейін 1,
2, 3, 4-ке санау арқылы 1-лер ... 2, 3, 4 өз ... ... ... ... ... материалдың тақырыбы талқыланған соң осы ... ... ... ... 4 логикалық бөлікке бөлінген мәтіннің 1-
бөлігін 1-лер, 2-бөлігін 2 санын алғандар, 3, 4 нөмірлі ... ... ... ... бұрын оқушыларға “жұмыс тобында” мәтіннің
тиісті бөлігін ... ... ... ... сол ... ... ... түсіндіруге жауапты екенін, мәтінді тұтас түсіну әр ... ... ... ... ... ... ұжым мүшелері бастапқы топтарымен ... ... ... ... бөліктеріндегі мазмұнды ортаға салады. Осылайша
ұжым мүшелері бірін-бірі оқытуға, сол арқылы ойлауға үйренеді.
ДЖИКСО стратегиясы мазмұнды жоғары ... ... ... ... үшін өте ... Оқушының оқуға деген қызығушылығы артады, ұжымда
жақсы қарым-қатынас ... ... ... ... ... ... ... түсіну, оларға деген дұрыс көзқарасқа
үйренеді.
Екі түрлі түсініктеме күнделігі.
Оқушылардан дәптердің бетін (не таратылып ... ... ... ... бөлу сұралады. Мәтінді оқу барысында олар:
|Бөліктің оң жағына |Сол ... ... ... әсер еткен |Сол әсер еткен үзінділер |
|тұстарды, үзінділерді жазады.|жайлы пікір ... ... |
| ... ... ... ... ... сұрақ бар |
| |т.б.) |
| | |
| | ... ... ... ... күнделікті толтырып біткен соң жұпта, топта
талқылау ұйымдастырады. Жұмыс аяқталған кезде мұғалім қорытуға ... ... ... ... жауаптар алады. Ол сұрақтар оқығанға баға
беру, пікірін, көзқарасын білдіруге лайықталынып қойылғаны дұрыс. Мысалы:
─ Сіздің ойыңызда не сақталып ... ... ... ... қызықтырады?
─ Кейіпкерлердің іс-әрекетін Сіз қалай бағалайсыз? т.б. түрінде.
Бұл әдіс те ... ... ... ұжым ... ... ... ... өз бетінше меңгеруге жағдай жасайды. Сөз ... ... ... ... ... ... – сабақтан
тысқары қалатын оқушы болмайды, оқыған мәтінді түсіну, оны түсінікті етіп
айтып беру, оған қатысты ойын, ... ... ... ... тілі ... ... оқу ... арқылы сауатты оқырман қалыптастыру
мүмкіндігі туады.
Еркін жазу. Бұл әдісті сын тұрғысынан ойлау ... ... ... ... ... пайдалану тиімді. Мұғалім сабақ бойына қарастырылған
жаңа ақпарат жайлы, одан алған ... не ... нені әлі де біле ... ... т.б. жайлы өз пікірін қағаз бетіне түсіруді тапсырады. Жазуға
уақыт береді. Уақыт аяқталған ... ... өз ... топ ... Ең ... деп танылған жұмысты ұжымда оқуға болады.
Оқушыларды алған білімдерін қорытуға, оған сын ... ... ... ... бұл ... кез ... ... қолдануға болады.
Венн диаграммасы. Бір-бірімен айқасқан екі шеңбердің екі жағына
салыстыруға ... ... ... ... Ал ... ... ортақ сипаттар тізіледі. Салыстыруға арналған тапсырмаларды
осы диаграммаға салып, оқушылар қызыға ... яғни ... ... ... ... ... жобадағы әдістердің тек бірнешеуін ғана сөз еттік. Қалғандары ... ... ... курс ... ... мен жазу арқылы сын тұрғысынан ойлауды ... ... ... ... мұғалімдер бұл сабақтар баланың танымдық ... өз ... ... ... ... қалыптастыруға ықпал
ететіндігін атап өтсе, ... ... ... ... ... ... бірлесіп жұмыс жасауға үйрететіндігін, білімнің
тереңдігі, әрі тиянақтылығы артатындығын баяндайды.
Мектеп ... ... ... жобамен жұмысқа дейінгі және
кейінгі кезеңін (аралығын) салыстыру ... ... ... ... артқандығын, адами жақсы қасиеттердің ... ... ... ... ... қатар оқушылардың
басқаны қабылдау, түсіну, сыйлауды үйренгендігімен сипатталады.
Бүгінгі ... ... ... де ... осындай жаңа педагогикалық технологияларын сабаққа ... ... ... ... ... ... болуы керек. Себебі, елімізге
заман талабына сай қалыптан тыс ойлай алатын, шұғыл ... ... ... ... ... ... ... тек білімділік
мақсаттарды шешіп қоймай, ... ... ... ... ... қарастыруда дәстүрлі оқыту мен дамыта оқытудың
айырмашылығын салыстыру ... ... ... ... ... бұл
жүйемен жұмыс жасағанда, үнемі оқушы санасында болып жатқан ... оның ... ... ... отырып, өз сабақтарын соған сай
өзгертіп ... ... ... жаңа жүйенің құны болмайды.
|Д ә с т ү р л і с а б а қ т а р ... ... ... ... ... түсіндіреді ... ... ... ... туралы айтып береді |Кейіпкерге мінездеме береді ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... көркемдік ерекшелігін |Мәтіндегі негізгі сөздерді тауып, айтып |
|мысалдар арқылы түсіндіреді ... ... ... ... ... ... ... |Шығарма жазады ... ... ... жалпы |Жауап береді ... | ... с а б а қ т а р ы ... ... ... ... ... бөліп, ой қозғайды ... ... ... ... ... ... |Мәтінмен өздері танысады ... ең ... ... |Әр түрлі ... ... ... ... ... | ... ... ... ... ... ... өздерін |
|бағыттайды ... ... ... қарайды, |
| ... ... ... ... ... |Әр ... әдістер арқылы шығарманың |
|сұрақ қояды ... ... ... ... ... жазуды ұсынады |Ойларын қорытып, оны қағаз бетіне |
| ... ... ... ... |Өз ... ... ... ... ... ... ... ... ... керек. Мұғалім
шеберлігі арқылы баланың білімді игеруге ... ояту ... Ал ... әр ... ... ... ... алдына жан-жақты мақсат қойып,
іске асыруына жол көрсетеді.
Технологияның басты мақсаты – дамыта оқыту ... ... ... ... оқу мен ... дамыту” бағдарламасын іске асыру, балаларға
терең білім беру.
Бұл бағдарлама Қазақстан қоры жанынан 1998 ж. ... ... ... ... ... ... ең озық әдістерді дер кезінде игеру, іздену
арқылы бала бойына дарыту, одан өнімді ... ... білу – ... ... ... ...... тілінен аударғанда “Сын тұрғысынан ойлау
үшін оқу мен жазу” дегенді білдіреді. Бұл бағдарлама ... 60 ... ... ... Мақсаты – шығармашылық ойлауды, сын
тұрғысынан ойлауды дамыту.
Сабақтың мақсаты:
а) қызығушылықты ояту – сұрақ қою;
б) ... ...... ... ... ... ой ... – ойлау процесінің ең жоғарғы сатысында мәселені
талқылау, яғни үш фазада сабақты бөліп өту, ... мен оқу ... ... ... ... өз ... көбінесе ана тілі пәнінде стратегияларды оқу
бағдарламасына ... ... жүй елі ... ... ... Сабақта
қолданып жүрген әдістерім мынадай:
І – қызығушылықты ояту фазасында ой қозғау (шақыру).
ІІ – мағынаны ажыратуда түртіп алу жүйесі, 5 ... ... ой ... фазасында Венн диаграммасы, еркін жазу ... ... ... ... оның бойындағы жеке қабілеттердің
ашылуына, шығармашылықпен ізденуіне жол саламыз.
СТО бағдарламасына қатысудың нәтижесінде сабақта жеткен нәтижелерім:
1. Сабағымда ... жаңа ... ... болды.
Сабақтың жоспары:
1. Психологиялық дайындық.
2. Ой ашар.
3. Үй тапсырмасын тексеру.
4. Жаңа сабақ.
І. Қызығушылықты ояту.
а) Ой ... ... ... ... алу ─ + ? v (INSERT)
ІІ. Мағынаны тану сатысы.
1. Топпен жұмыс.
2. Бес жолды ... Ой ... ... Венн ... ... Үйге ... Сын ... ойлауды дамыту сабақтарының негізінде менің сабағымда
оқушылар арасында:
- бір-бірінің пікірін тыңдау, сыйлауға ынтымақты қарым-қатынастың
негізі қаланды;
- өзін жеке дара тұлға ретінде тануға жол ... ... ... ... өз ойын ... ... айтуға, пікір алмасуға;
- өзін-өзі, бірін-бірі бағалауға;
- мұғаліммен еркін сөйлесіп, пікір алмастыруға;
- достарының ойын тыңдай отырып, проблеманы шешу жолдарын іздей
отырып, ... ... ... ... ... ... ... қаланды.
-----------------------
Бұрынғы білетін нәрсе
Жаңа
ақпарат

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Оқу мен жазу арқылы сын тұрғысынан ойлауды дамыту – педагогикалық технология22 бет
Биология сабағында сыни ойлау арқылы оқушы құзыреттілігін қалыптастыру61 бет
Тәрбие әдістері. Тәрбие әдістерінің түрлері . Әдістердің анықтамасы10 бет
Бастауыш сыныптың математика сабағында сын тұрғысынан ойлау технологиясын қолдану16 бет
М. Жанпейсованың модульдік оқыту технологиясы8 бет
Математика сабағында сыни тұрғыдан ойлау технологиясының мүмкіндіктері5 бет
Сын тұрғысынан ойлау технологиясы жайлы10 бет
Сын тұрғысынан оқыту29 бет
Химия сабағында сын тұрғысынан ойлау технологиясының тиімділігі8 бет
"Шоттар жүйесі және екіжақты жазу."8 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь