Коммерциялық банк: табиғаты және ерекшеліктері


1.1.Коммерциялық банктерді ашу және олардың қызметін ұйымдастыру.

Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктер өз қызметінде 1995 жылы 30 наурызда қабылданған «ҚР Ұлттық Банкі» және 1995 жылдың 31 наурызында қабылданған « Қазақстан Республикасындағы банктер және банктік қызмет туралы» Қазақстан Республикасының заңдарын басшылыққа алады.
Коммерциялық банктер банктік жүйенің екінші деңгейін білдіреді. Олар банктік ресурстарды шоғырландыра отырып, заңды және жеке тұлғалармен кең көлемде банктік операциялар мен қаржылық қызметтерді жүзеге асырады.
Қазіргі коммерциялық банктер жүйесі 1990 жылдың аяғынан бастап қалыптасты, яғни қазақстандық банктік жүйемен не бары 13 жылдық тарихы бар.
90 – шы жылдың басында банктердің саны 200 – ден асты, әрине бұл олардың экстенсивті жағынан дамуын сипаттаса сол жылдың орта кезңінен бастап, күні бүгінге дейін банктеріміздің саны біртіндеп азаюда, ал бұл құбылысты олардың қарқынды өсуімен байланыстыруға болады.
Қазақстан Республикасы екінші деңгейдегі банктері Қазақстан Республикасы Ұлттық банктің берген лицензиясы негізінде қызмет етеді.
Лицензияның өзіндік стандартты формасы бар және онда коммерциялық банктердің айналысатын қызмет түрі жазылады.Қазақстанда берілетін лицензияның дамыған шет елдерден айырмашылығы әмбебаптығы болып табылады.
Қазақстан Республикасындағы банк қызметінде мемлекеттік органдар банктердің мамандануын белгілемейді,мысалға,инвестициялық – ипотекалық
Пайдаланылған әдебиеттер:

1. «Коммерциялық банктер операциялары» С.Б.Мақыш , Алматы 2003ж.
2. «Қазақстан Республикасындағы банктер және банк мекемелері» Негізгі заң актілері. - Алматы: ЮРИСТ, 2003 ж.

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге




1.Коммерциялық банк: табиғаты және ерекшеліктері.
1.1.Коммерциялық банктерді ашу және олардың қызметін ұйымдастыру.

Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктер өз қызметінде 1995
жылы 30 наурызда қабылданған ҚР Ұлттық Банкі және 1995 жылдың 31
наурызында қабылданған Қазақстан Республикасындағы банктер және банктік
қызмет туралы Қазақстан Республикасының заңдарын басшылыққа алады.
Коммерциялық банктер банктік жүйенің екінші деңгейін білдіреді. Олар
банктік ресурстарды шоғырландыра отырып, заңды және жеке тұлғалармен кең
көлемде банктік операциялар мен қаржылық қызметтерді жүзеге асырады.
Қазіргі коммерциялық банктер жүйесі 1990 жылдың аяғынан бастап
қалыптасты, яғни қазақстандық банктік жүйемен не бары 13 жылдық тарихы
бар.
ҚР – дағы коммерциялық банктердің сандық құрамы

Банк түрлері 01.
1998 01.
1999 01.
2000 01.
2001 01.
2002 01.
2003 01.
2004 01.
2005 Екінші деңгейдегі банктер
барлығы: 130 101 82 71 55 47 44 38 Оның ішінде:
Мемлекеттік 4 4 6 1 1 1 2 2 Мемлекетара-лық 1 1 1 1 1 1
1 - Шетел капиталының қатысуымен 8 9 22 23 22 16 16 17
Еншілес банктер 5 5 7 11 12 12 11 11
90 – шы жылдың басында банктердің саны 200 – ден асты, әрине бұл
олардың экстенсивті жағынан дамуын сипаттаса сол жылдың орта кезңінен
бастап, күні бүгінге дейін банктеріміздің саны біртіндеп азаюда, ал бұл
құбылысты олардың қарқынды өсуімен байланыстыруға болады.
Қазақстан Республикасы екінші деңгейдегі банктері Қазақстан
Республикасы Ұлттық банктің берген лицензиясы негізінде қызмет етеді.
Лицензияның өзіндік стандартты формасы бар және онда коммерциялық
банктердің айналысатын қызмет түрі жазылады.Қазақстанда берілетін
лицензияның дамыған шет елдерден айырмашылығы әмбебаптығы болып табылады.
Қазақстан Республикасындағы банк қызметінде мемлекеттік органдар
банктердің мамандануын белгілемейді,мысалға,инвестициялық – ипотекалық
қызметтерді жүзеге асырады және тағы болады. Қазақстандық банктер бағалы
қағаздар нарығына да тікелей қатысуға толық құқылы.
Банктік операцияларды жүзеге асыруға алатын лицензиядан басқа
Қазақстан Республикасы Ұлттық банктен валюталық операцияларды жүзеге
асыруға бас лицензия алады.Бас валюталық лицензия оларға өз қызметін асыруы
үшін қажетті саналатын банктер қатарымен корреспондентік қатынастар
орнатуға, сондай – ақ дамыған шет елдерде өз филиалдары мен өкілеттігін
ашуға құқық береді.
Сонымен қатар, Қазақстандық коммерциялық банктерге бағалы металдармен
операцияларды жүзеге асыру үшін Қазақстан Республикасы Ұлттық банкі
лицензия береді.
1995 жылдың 31 тамызында қабылданған Қазақстан Республикасындағы
банктер және банктік қызмет туралы Қазақстан Республикасының заңына сәйкес
Қазақстан Республикасында банкті ашу немесе оның қызметін ұйымдастыру
мынадай үш кезеңнен тұрады:
1) Банк ашуға Ұлттық банктен рұқсат алу;
2) Әділет Министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өту;
3) Банк операцияларын жүргізуге Ұлттық банктен лицензия
алу.
Аталған заңға сәйкес банкті заңды және жеке тұлға ашуға құқылы.
Бірінші кезеңде, банк ашушы Ұлттық банкке банк ашу үшін рұқсат алуға
өтініш береді жіне оған қоса төмендегідей құжаттарды тапсырады:
o рұқсат алу үшін беретін өтініші;
o құрылтайшылық шарт ( түпнұсқа );
o банктің жарғысы (түпнұсқа ) ;
o банк жарғысын қабылдау және банк органын сайлау туралы
хаттама;
o құрылтайшылар туралы мәліметтер (Ұлттық банктің
белгілеген тізімі бойынша);
o құрылтайшылардың соңғы екі есептік жылдағы бухгалтерлік
балансы (заңды тұлғалар үшін);
o құрылтайшылардың қаржылық жағдайлары туралы аудиторлық
қорытынды;
o егер бір немесе одан да көп құрылтайшылары Қазақстан
Республикасының резиденті болмаса,ондай жағдайда сол
мемлекеттегі тиісті мемлекеттік немесе қадағалау
органынан жазбаша келісімі;
o егер банк операцияларын жекелеген түрлерін жүзеге
асыратын ұйым банк ретінде қайта құрылса,онда оның
жарғысы,құрылтайшылық шарты,соңғы есептік мерзімге
жасалған бухгалтерлік балансы,ұйымдың қаржылық жағдайы
туралы аудиторлық қорытынды;
o банктің жетекшілік қызметіне тағайындалатын тұлғалар
туралы мәліметтер, оның ішінде банк төрағасы мен бас
бухгалтерінің банк жүйесінде кемінде кемінде – үш жыл,
ал олардың орынбасарларының кемінде екі жыл,банк
филиалының бірінші жетекшісі мен бас бухгалтерінің
кемінде – бір жылдық еңбек тәжірибесі болуы және т.с.с.;
o жаңадан құрылатын банктің толық ұйымдастырылу
құрылымы(банктің өкілетті органымен бекітілуі тиіс);
o жаңадан құрылатын банктің ішкі аудит қызметі туралы
ережесі (банктің өкілетті органымен бекітілуі тиіс);
o жаңадан құрылатын банктің несиелік комитеті туралы
ережесі (банктің өкілетті органымен бекітілуі тиіс);
o жаңадан құрылатын банктің бизнес – жоспары,оның ішінде
болуы керек,оның ішінде банк қызметінің
стратегиясы,бағыттары мен ауқымы,қаржылық болашағы(есеп
айырысу балансы,бастапқы қаржылық (операциондық) үш
жылға арналған пайда және зиян туралы есебі,маркетинг
жоспары (банк клиенттерін қалыптастыру),еңбек
ресурстарын қалыптастыру жоспары);
o тапсырылған бизнес – жоспарына сәйкес дайындық шаралары
туралы құрылтайшылардың есебі;
o нотариалды түрде куәландырылған,құрылтайшылардың атынан
өтініш беруге құзыретінің барлығын растайтын құжатты;
o басқа банктің жарғылық капиталына қатысуы туралы
мәліметтер.
Банк ашу үшін рұқсат алуға берілген өтініш үш ай,әрі кеткенде алты ай
мерзім ішінде Ұлттық банкте қаралады.
Ұлттық банк банк ашуға рұқсат алуға берілген өтініштердің есебін жүр
гізеді.
Екінші кезеңде жаңадан құралатын банк Ұлттық банк рұқсат берген
күннен бастап, бір ай ішінде Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуге
алынады. Оған Ұлттық банктің банк ашуға берген рұқсатын және Ұлттық банктің
келісімімен расталған құрылтайшылық құжаттарын тапсырады.
Үшінші кезеңде банктік операцияларды жүзеге асыру үшін Ұлттық
банктен лицензия алады. Лицензия алу үшін мемлекеттік тіркеуден өткен
күннен бастап, бір жылға дейін мыналарды орындауға тиіс:
- ұйымдастырушылық – техникалық шараларды орындау, оның ішінде Ұлттық
банктің нормативтік талаптарына сәйкес бөлмелерді және құрал –
жабдықтарды дйындау, тиісті біліктілігі бар қызметкерлерді қабылдау;
- жарияланған жарғылық капиталды төлеу.
Лицензия алуға берген өтінішпен бірге жоғарыда аталған талаптарды
орындағандығын растайтын құжатты беруге тиіс, Өтінішті берген уақыттан
бастап, бір ай ішінде Ұлттық банк қарайды. Лицензияның мерзімі шектелмейді
және онда банктің жүргізетін барлық операциялар тізімі көрсетіледі.
Аталған заңның 30 – бабына сәйкес банктік опеарацияларға мыналар
жатады:
- заңды тұлғалардың депозиттерін қабылдау, банктік шоттарын ашу және
жүргізу;
- жеке тұлғалардың депозиттерін қабылдау, банктік шоттарын ашу және
жүргізу;
- банктердің және банктік операциялардың жекелеген түрлерін жүзеге
асыратын ұйымдардың корреспонденттік шоттарын ашу және жүргізу;
- заңды және жеке тұлғалардың металдық шоттарын ашу және жүргізу;
- кассалық операциялар: банкнота мен монетаны қабылдау, қайта санау,
айырбастау, ұсату, сорттау, қаптау және сақтау;
- аударым операциялары: заңды және жеке тұлғалардың ақшаны аударумен
байланысты тапсырмаларын орындау;
- есепке алу операциялары: заңды және жеке тұлғалардың вексельдерін
және өзге борыштық міндеттемелерін есепке алу (дисконт);
- заемдық операциялар: ақы төлеу, мерзімін белгілеу және қайтару
шартымен ақшалай формада несиелер беру;
- заңды және жеке тұлғалардың, оның ішінде корреспондент – банктердің
тапсырмаларына байланысты, олардың банктік шоттары бойынша есеп
айырысу операцияларын жүргізу;
- сенім ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Коммерциялық банк операциялары
«АТФ Банк» акционерлік қоғамы - коммерциялық банк
Коммерциялық банк қызметіндегі аудиттің рөлі
Банк қызметі түсінігі және ерекшеліктері
Коммерциялық банктер. Коммерциялық банк туралы ұғым және оның типтері
Коммерциялық банк - экономикалық өсудiң негiзi
АҚШ банк жүйесінің ерекшеліктері
Банк менеджменті, оның мазмұны және ерекшеліктері
Коммерциялық банк қызметтерінің қазіргі нарығы (Банк Центр Кредит мысалында)
Коммерциялық банк қаржысын банктік баланс негізінде талдау
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь