Жер саулығынан – адам саулығына

Кіріспе.
Денсаулық баға жетпейтін жалғыз ғана асыл дүние. Ол жақсы болу үшін не уақытты, не күш.жігерді , не еңбекті, тіпті барлық дүниені аямай жұмсау керек.Денсаулық үшін өмірдің бір бөлімінде қиюға болады.Денсаулықсыз өмір қызық. сыз әлем деп санаймын.

М.Монтень.
Кіріспе.

Денсаулық баға жетпейтін жалғыз ғана асыл дүние. Ол жақсы болу үшін не уақытты, не күш-жігерді , не еңбекті, тіпті барлық дүниені аямай жұмсау керек.Денсаулық үшін өмірдің бір бөлімінде қиюға болады.Денсаулықсыз өмір қызық- сыз әлем деп санаймын.

М.Монтень.

Денсаулық – адам өміріндегі ең жоғары бағалы дүние. Өмірдің шаттығы мен қызығы денсаулыққа байланысты. Адам бақыты – денсаулық. «Денсаулық – зор байлық».Адамзат баласының тіршілік өміріндегі ең бір бағалы нәрсе, оның денсаулығы. Денсаулықты сақтап, оны орынсыз ысырап етпеу керек, үнемі денсаулықтың қорын көбейтіп отыру керек.Денсаулыққа немқұрайлы қарау дұрыс емес. Оған пассивті түрде емес, активті түрде қарау керек. Денсаулықты сақтаудың жолын үйрену әрбір адамның басты міндеті. Сондықтан да қазіргі кезде «Валеология» пәнінің маңызы зор. Валеология сөзі грек және латын сөздерінен алынған. «Валео» - денсаулық , «логос» - ғылым. Оның негізін алғаш рет қалаған Ицкович Брехман. Ол медицина ғылымдарының докторы, профессор. 1987 жылы ол валеология терминін ғылымға енгізді.
Денсаулықты қалай сақтау керек? Үнемі көңілді жүру әркімнің қолынан келетін іс. Міне, жоғарыда айтылған қағидаларды жан- жақты дамытып , іске асыру валеологияның міндеті. Сондықтан да валеология пән ретінде студенттерге ұсынылып отыр.
ВАЛЕОЛОГИЯ – денсаулық және салауатты өмір сүру салты туралы ғылым !




Жер саулығынан – адам саулығына.

Жер - біздің асыраушы анамыз. Жер саулығы – адам саулығы. Ия, бұл сөздер әрине дұрыс айтылған. Ол үшін жер саулығының маңызы зор. Жер саулығы – адам саулығы деп айтсақ та болады. Өйткені жердің саулығына кері әсерін тигізетін факторлардың саны шектеусіз. Ал ол факторлардың барлығы да адам денсаулығына кері әсерін тигізеді. Біз «Жер саулығынан – адам саулығына» ұранын әрқашанда есте сақтауымыз керек. Дәл қазіргі уақытта жер саулығына кері әсерін тигізетін факторлар өте көп. Оларды атап айтатын болсақ:
Ауаның ластануы,
Судың ластануы;
Планетаның радиоактивті элементтерімен ластануы,
Ядролық жарылыстың зәрлі сәулелері,
Радиоэкология;
Мұнай өндірісі;
Семей атом полигоны;
Байқоңыр аумағы
Балқаш аумағы т.б.

Ауаның ластануының жер саулығына тигізетін әсері.
Адам әрекеті ауаны ластаумен қатар жерді де ластап келеді. Күн сайын өнеркәсіп орындары ауаға орасан зор улы газ және оларға қоса өте майда бөлшектерден тұратын қоспаларды шығарып жатады. Олар
        
        Тақырыбы: Жер саулығынан – адам саулығына.
Кіріспе.
Денсаулық баға жетпейтін
жалғыз ғана асыл дүние. Ол ... ... не ... не ... , ... ... ... дүниені аямай
жұмсау керек.Денсаулық үшін өмірдің бір
бөлімінде ... ... ... сыз әлем деп санаймын.
М.Монтень.
Денсаулық – адам өміріндегі ең жоғары бағалы дүние. ... мен ... ... ... Адам ...... – зор ... баласының тіршілік өміріндегі ең бір
бағалы нәрсе, оның ... ... ... оны ... етпеу керек, үнемі денсаулықтың қорын көбейтіп ... ... ... ... ... Оған ... ... активті түрде қарау керек. Денсаулықты сақтаудың жолын ... ... ... ... ... да қазіргі кезде «Валеология»
пәнінің маңызы зор. Валеология сөзі грек және ... ... ... - ... , ... - ғылым. Оның негізін ... ... ... ... Ол ... ғылымдарының докторы, профессор.
1987 жылы ол ... ... ... енгізді.
Денсаулықты қалай сақтау ... ... ... ... ... келетін іс. Міне, жоғарыда айтылған қағидаларды жан-
жақты дамытып , іске ... ... ... Сондықтан да
валеология пән ретінде студенттерге ұсынылып ...... және ... өмір сүру ... ғылым !
Жер саулығынан – адам саулығына.
Жер - біздің асыраушы ... Жер ... – адам ... Ия, ... ... ... айтылған. Ол үшін жер саулығының маңызы зор. Жер ... адам ... деп ... та ... ... ... ... кері әсерін
тигізетін факторлардың саны шектеусіз. Ал ол факторлардың барлығы да ... кері ... ... Біз «Жер ... – адам ... әрқашанда есте сақтауымыз керек. Дәл қазіргі уақытта жер саулығына
кері әсерін тигізетін ... өте көп. ... атап ... ... ... ... ... ластануы;
• Планетаның радиоактивті элементтерімен ластануы,
• Ядролық жарылыстың ... ... ... ... ... ... атом полигоны;
• Байқоңыр аумағы
• Балқаш аумағы т.б.
Ауаның ластануының жер саулығына тигізетін әсері.
Адам ... ... ... ... ... де ... ... сайын өнеркәсіп орындары ауаға орасан зор улы газ және ... өте ... ... ... ... шығарып жатады. Олар
ауамен бірге адам мен жануарлардың денесіне сіңеді және жер ... ... ... жел ... ... ... мыңдаған километр
жерге айдап апарады. Міне, сондықтан да газ ... ... ... бөлініп шығатын заттардан ауаны ... адам ... ... ... үшін де, жер ... үшін де үлкен мән алады.
Осы уақытта ... улы ... ... ... ... ... ... мәселе.
Ауаның әр түрлі ... ... ... ... ... ... ... анықталып отыр. Мысалы
қалалардың үстін 2000-2500 м биіктікте ... мен ұсақ ... ... (не ... ... не бұлт ... ... түтін басып
тұрады. Осындай көрініс ... ... тән ... ... қала ... күн сәулесінің ультра күлгін сәулесі
жетпейді. Сондықтан қала ... неше ... ... ауру ... ... кетеді. Олар неше түрлі көз, тері өкпе ... ... ... көп мөлшерде ауруға шалдығады. Әсіресе
адамдарды тұмау ... ... ... ... ... ... ... жаз айларында күн ... ... 50 ... қала ... ... көрініс тұтып қалатыны анықталды.
Өнеркәсіп орындары атмосфераны газдармен және ... ... ... шаң-тозаңдармен ластайды. Әсіресе миллиондаған
көмір мен ... ... ... ... ... ... қышқыл
газының көлемі аса үлкен. Халықаралық зерттеулердің ... бұл ... ... ... 1,13 ... өсіп отыратыны
анықталды.Осындай жағдайлардың әсерінен адам организімінде неше ... ... ... ... ... оттектің азаюы ... ... оны неше ... ... ... ... ... 1000 километрдей жол ... бір ... бір ... дем алуға жұмсайтын оттектің мөлшеріндей оттекті ... бір ... ... 10 адамның бір жылда ... ... ... Тек қана ... таскөмірағаш, торф, газ жанғанның өзінде
жер бетінде оттектің сұрапыл көп ... ... ... дүниесі
жойылыпжатады.Бұл жолдарды ойлаудың өзі қорқынышты.
Жер шарының аса ірі ... ... ... ... ... қарай өсіп отыр. Фотохимиялық ... ... ... ... әсіресе адам денсаулығына
өте үлкен зиян келтіруде.
Ауаның жер ... ... ... ... газдары мен түтіннен тұратын қалың ... ... ... ... ... ... улы қоспалар ... ... көзі ... ... улы газ ... ... тынысы тарылады. Бұл орасан ... ... ... мыңдаған адамдардың өмірін алып кетеді.
Ауаның ... ... сан ... әрі өте
салмақты ... ... Күн ... интенсивтілігін шұғыл
төмендететі. Күн сәулесі энергиясының 40-50 ... ... ... ... ... тұрады. Бағалы өнімнің көптеген
мөлшері жоғалады. Егер біздің ... ... ... ... ... ұстағыш қондырғылар орнатылған болса, олар
өнеркәсіп үшін жыл ... 2 ... ... ... ... сақтаған болар еді. Шаң-тозаң жер ... ... де ... Ірі ... бір ... ... ... айына 26
тонна күйе жиналатыны туралы ғылыми деректер біздің ... ... ... біз жер ... өте көп зиян және ... біліп отырмыз. Осының салдарынан адам денсаулығын үлкен
күйзеліске ... ... жер ... ... ... ... ... одан әлдеқайда аз бөлікті алып
жатыр, ал су жер ... өте көп ... ... ... судың
ластануы да жер саулығына көп кері ... ... Улы ... ... өзен ... және жел ... мыңдаған киломер
алшақ ... ... ... жер ... қауіп тудырады.
Судың ластануына әсіресе өнеркәсіп ... аса ... ... әр-түрлі болуына сәйкес
олардың ... ... де ... ... ... ... шыққан
қалдықтар су ... ... ... ... ... алмасуын
қиындатады. Үй тұрмысында және өнеркәсіпте өте көп ... ... ... деп аталатын ... ... ... де ... ... бір бағыттас.
Сондай-ақ ол судың оттек ... ... ... төмендетеді және
органикалық ... ... ... ... ... үлайды.
Өңдеу кезінде бөлінетін ... да ... ... мысалы,
мырыш, мыс, қорғасынның әртүрлі тұздары мен ... ... ... ... ... ... көп. Енді ... судың
электролиттік қасиетімен пайдалы және ... ... ... Бұл ... ... ... да суда бұрын
болмаған бейтаныс қосындылар. Сондықтан да ... ... суда ... ... ... ластайтын заттардың көлемі артқан сайын оны ыдыратуға
өте көп ... ... ... Бұл ... ... ... және ... ыдырау процесін оттексіз
жүргізетін ... ... ... артуына ... Бұл ... ... ... ... ... Онда метан,
аминдер, күкүрт және ... улы ... ... ... су ... От ... ... мен улы қосындылардың көбеюі ... ... ... онан ... су ... ... әкеп соғады.
Сөйтіп, бұл тіршілік ортасында су біртіндеп ... ... ... ... ... ... өзі және ... қажеттері тартады. Әзірде тұщы су қорының басты көзі өзен ... Ал ... ... және ... қоспалардан тазарту өте
қиын және қымбатқы ... іс. Осы ... ... ... келетін қауіп
мөлшері үлкен. Себебі ең соңғы техникалық ... ... ... да суда ... ... ... толықтай тазартады деп айту
қиын.
Судың ластануы өнеркәсіп салаларына да үлкен зиян
келтіреді. Онда ... ... ... көп болуы суды сүзу
қондырмаларына, химия, қағаз жасау және тамақ ... ... ... ... да мұндай сулар алдымен қосымша өңдеуден өтіп,
өнеркәсіпке пайдаланылады да, артынан оған тағы да ... улы ... ... ... судың ластануы қоғам алдында тұрған үлкен мәселе,
оның зардаптарының тіршілік үшін және адамның өз ... үшін ... жүк ... түсіндірудің қажеті жоқ. Сондықтан да қазір де барлық
елдерде суды ... ... ... ... тұр. Ал ... жеріндегі
суларды тазарту үлкен мәселе.
Өнеркәсіп қалдықтарымен теңіз сулары да қатты ластануда: негізінен
алғанда ол әр ... ... ... ... айналған. Әрине, теңізге
түсетін заттардың көлемі мен теңіздердің көлемі әлденеше есе ... ... ... және ... процесстердің нәтижесінде бұл заттар тез
арада зиянсыз қалыпқа өзгереді деп айта алмаймыз. Бірақ ... ... ... ... ... қайта ластануы үлкен зиян
келтіретіні белгелі. Теңіз суларының ластануы сонымен бірге суда ... ... ... ... ... ... ... жол
ашады. Өзеннің құйылар ағысында улы заттардың артуы тұщы суға уылдырық
шашуға ... ... ... зиян әсер тигізеді.
Теңіз суларының мұнай қалдықтарының ластауда негізгі рольді танкерлер
атқаратын. Қалдықтар суға кеме ... ... ... олар ... құйылады, әсіресе, ірі тенкерлердің күйреуі аса қауіпті. Оның
әсері адам денсаулығына да кері әсерін тигізеді.
Мұнай ... ... ... ауыр ... шегеді. Мұнаймен
ластанған суға құстар қонғанда, олардың ... ... ... және су ... ... жоғалтады.Осының
нәтижесінде тері ... қан ... ... ... Бұл ... ... мүмкін.
Теңіз суының мұнай қалдықтары мен былғануы адамға да ... осы ... асқа ... ... ... ... рак ауруын туғызатын бензприн ... ... ... ... ... ... Бұл ... моллюскалар
денесіне қалай жиналатыны туралы биология ғылымдарында ... ... осы ... ... жоқ. ... ... ретінде оның денесіне
бензприннің жиналу себебі қоректік заттар арқылы келуі мүмкін. Мысалы, ... ... ... ... ... болған көптеген қосылыстар бар
екені анықталып отыр. Олармен моллюскалар қоректенуі мүмкін.
Жердің ... ... ... қалдықтар мен аз мөлшердегі радиация екеуі бір-бірімен
тығыз байланыста болады. Радиоактивті ... ... ... сақтау
бүкіл жер жүзі бойынша әлі күнге дейін шешімі табылмай келе ... ... ... ... ... сай ... ... сақтайтын бірде-бір орындар жоқ. Бәрімізге белгілі
Қазақстан уранды көп өндіретін мемлекеттердің бірі. Сонымен қатар ... ... ... кең орын алған. Семей полигонында қаншама
радиоактивті элементтердің қалдықтары бар. Еліміздің ... ... ... ... қарағанда қазақ жерінде 101
радиоактивті қалдықтарды сақтайтын дүниежүзілік стандартқа сай келмейтін
орын бар ... ... онда осы ... 255 ... ... радиоактивті
қалдықтар сақталған. Олардың жалпы радиоактивтік күні 57,6 мың км. ... ... ... ... келе ... 100 мың тонна радиоактивті
заттар өндіретін орын бар. Семей полигонының териториясында 5,8 млн тоннаға
жететін радиоактивті ... ... орын бар, ... ... жер ... 6,5 млн ... ... сақталынады. Олардың жойқын
күші 11,8 мың км. Ол төменгі дозадағы ... ... ... ашық ... ... Қазақстан территориясында сақталатын
радиоактивті қалдықтардың бәрінде радиациялық ... азда ... бар. ... ... ... болып үйіліп кез-келген
далаларда жатады. Олар қысы-жазы ... ... ... ... ... ... ... сөзсіз. Қазақ даласында ерсілі-қарсылы соққан
желдер де радиоактивті элементтер бар қалдықтарды ... ... ... ... Иесіз, қараусыз жатқан радиоактивті элементтердің қалдықтары
қаншама десеңізші. Олар жер ... көп ... ... Оны ... ... ... Қазақстан территориясында радиоактивті қалдықтардың картасы
жасалынып, ол 22 том болып жарыққа шығуы мүмкін. Қазақстанда ... ... ... ... бірнеше қоймалар жасалынуы жоспарланып
отыр. Олар іске аса ма, жоқ ... ... ... қала ма, ол ... ... ... ... сайын адамдардың радиоактивті сәулеленумен зақымдануы көбейе
түсуде. Өйткені жыл ... атом ... ... ... олар іске
қосылып жатыр. Сондай-ақ сыналып, атом бомбалары жарылып жатады. Олардан
қаншама ... ... ... ... ... баласына зиян
келтіреді. Сондықтан да адамзат ... ... ... ... осы
кездегі кезек күттірмейтін мәселелерінің біріне айналып отыр. ... ... үшін ... ... ... етеді. Олардың құрамында
қорғасын болады. Ол гамма сәулесін тұтып қалады, адам ... ... ... ... ... практика жүзінде адамзат
баласының қорғануға ... ... жоқ. Ол 1000 км ... ... өтіп кетеді де жер шарына түгелдей таралады. ... ... ... оңай ... ... ... ... Жер бетінде пайда
болған кезден бастар, табиғи радиоактивті заттардан қажетті дозасын алып
отырған, әсіресе, ... ... ... ... ... ... ... келеді. Жылына адам 200 мР радиация қабылдайды. Жер шарының
әрбір аймақтарына тұратын халықтар әр ... ... ... ... ... ... 1000 мР/радиация қабылдайды.Бұл денсаулыққа қаншама ... ... не ... – газ. Оның не ... не дәмі ... Ол ... өте зиян. Оны адам өлтіргіш газ деп ... Неге ... ... жердің астынан шығып, адам ағзасына айрықша әсер етіп, неше түрлі ... мен ... ... Ол – 7-8 есе атмосфералық ауада аыр ... де, ... ... ... жиналады. Адамның тұратын тұрғын
үйлерінде де Родон көп мөлшерде ... өте ... әсер ... ... 70 % ... ... ... табиғаттан алса, оның
ішінде Родон газынан 30-60% алады. ... ... ... ... ... ... кездегі аса маңызды проблемалардың ... ... ... уран және ... элементтерімен бөлініп шығады. Бұл
элементтер таудың жартастарында, суда және ... көп ... ... мол ... ... аз ... осы екі ... байланысты. Жердің
астында Родон қабаты болады. Өйткені онда уран және ... ... ... ... Егер жер белгілі бір себептермен опырылып
түссе, онда ол ... ... ... ... ... бөлініп шығып, жер
бетіне жиналады.
Полоний - 218 және 214-тен бөлініп шыққан Родон өте ... ... ... ... ... ... бөлшектер адамдарға өте-мөте
қауіпті. Өкпе рак дертін бірден тудырады. Полоний-218 және 214 радиоактивті
элементінен бөлініп ... ... ... , пестицидтерден бөлініп
шыққан ... ... улы ... үйінде отырып Родонның әсерінен қайтыс болатын адамдардың саны
өрттен, су тасқыны және ... ... көп ... анықталды.
Ауада Родон көбейсе , онымен дем ... , ... ... ... өтуі бұзылады. Ол жүректің соғуын
жылдамдатып, ... және ... ... ... ... кейде
биосферада айтарлықтай болуы жер саулығына зиян ... ... ... ... ... ... ... газы
бөлініп шығып, жер бетіне тарап жатады. Сондықтанда кейбір жерлерде , ... ... ... ... бұл ... ғылыми зерттеу жұмыстары
жүргізілген емес. Дүние салған адамдардың басты ... ... ... ... ... ... ... Родонның адам ағзасына тигізетін әсерін
зерттеу арнаулы бағдарламалар бойынша жүзеге асып ... ... ... салу үшін және ... ... ... үшін ... Родонның мөлшерін анықтау керек. Кейбіреулер тұрғын үйін сатады,
немесе жалға береді. Мұның ... ... ... ... адам , ол үйді ... ... ... үйдегі Родонның мөлшері ... ... ... ... ... , ... ... пайда болатын өкпе
рагынан әрбір 1000 адамның 3-4 адам ... ... ... ... ... 10 есе көп ... де, ал ... шекпейтіндердің арасынан
өлім аз кездесетіні байқалған. Германияда өкпе рагынан жылына 25 мың адам
дүние салатыны байқалған. Оның көп ... ... ... ... ... ... Бұрынғы СССР-да родонның әсерінен пайда болған дерттен жылына
15000 адам қайтыс болған.
Қазақстан Республикасы мен ... ... ... ... ... мөлшері 200 Бк/м жетеді. Ал жаңадан салынып жатқан
үйлерде оның мөлшері 100 ... ... Егер ... ... 400Бк/м
жетсе , онда үйлерге тұруға болмайды.

Пән: Валеология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 10 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
1. Тірек-қимыл жүйесі және оның жасқа байланысты ерекшелігі. 2. Баланың аяқ киіміне, жеке басына қойылатын гигиеналық талаптар.3. Балалардың дене тәрбиесін ұйымдастырудың күнтізбелік жоспарын жасау5 бет
Алматы қаласы мемлекеттік сәулет-құрылысы80 бет
Астрофотометриялық шамалар:сәулелену ағыны, жарықталу, жарқырау, жарықтылық7 бет
Биологиялық ұлпаларға жоғары интенсивті лазерлік сәуле әсерінің механизмі7 бет
Биологиялық ұлпаларға жоғары интенсивті сәуле әсері14 бет
Буаз саулық азықтандыру11 бет
Газ разрядты санауыштар және олардың көмегімен радиациялық сәулелерді тіркеу41 бет
Газ разрядты санауыштар көмегімен ғарыштық сәуле интенсивтілігін анықтау6 бет
Дозиметр – иондағыш сәулелердің дозасы мен қуатын өлшеуге арналған құрылғы. Салыстырып тексеру әдістері.23 бет
Жарық поляризациясы.Жылулық сәулелену15 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь