Инвестицияның және инвестициялық қызметтің теориялық негіздер

КІРІСПЕ 4

1 ИНВЕСТИЦИЯНЫҢ ЖӘНЕ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТТІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕР 6
1.1 Инвестиция түсінігі және оның түрлері, есептеу әдістері 6
1.2 Инвестицияның қызметі мен операциялары 11
1.3 Инвестициялық қызмет моделінің макроэкономикалық деңгейі 15

2 ҚАЗАҚСТАНҒА ШЕТЕЛ ИНВЕСТИЦИЯЛАРЫН ТАРТУ ТӘРТІБІ ЖӘНЕ ОҒАН ТАЛДАУ ЖАСАУ 20
2.1 Шетел инвестициясын тартудың мәні мен приниптері. Шетел кәсіпорындарының инвестициялық саясаты 20
2.2 Шетелдің қаржы мекемелеріне инвестициялық басқаруды көрсететін қызметтер және оларды тиімді қолдану 27
2.3 Инвестициялық капитал миграциясының факторлары 33

3 ШЕТЕЛ ТӘЖІРБИЕСІ НЕГІЗІНДЕ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ІС.ӘРЕКЕТІН ЖЕТІЛДІРУ 52

ҚОРЫТЫНДЫ 65

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ 67

ҚОСЫМША А Инвестциясының түрлері 69
ҚОСЫМША Ә Қазақстан аумағындағы инвестицияға байланысты өзекті мәселелер мен шешілу жолдары 70
Қазіргі кезде Қазақстанда жүзеге асырылып жатқан инвестициялық процесс әлеуметтік – экономикалық дамуымыздың негізгі алғы шартына айналып, еліміздегі реформаларды табысты іске асырудың басты себебі болып отыр. Инвестициялар кез – келген ұлттық экономиканың маңызды да қажетті қоры болып саналады. Инвестициялық жобаларды іске асыру өндірісті жетілдіріп, сатылатын тауарлардың сапасын арттыру онымен қоса жұмыс орындарының көбейіп, тұрғындарды еңбекпен толығымен қамтамасыз етуге, сөйтіп халқымыздың өмір деңгейінің өсуіне мүмкіндік береді. Сонымен, елімізде жүргізіліп жатқан инвестициялық процесті экономикалық пайда әкеліп, әлеуметтік саланың өркендеуіне жағдай жасайтын қызмет деп қарастыруымыз керек. Осыған орай, инвестициялық іс - әрекетті талдауда оның тиімділігіне экономикалық шаралармен бірдей әсер ететін әлеуметтік шараларды ерекшелеудің маңызы зор.
Менің бұл «Шетел инвестициясын тарту және оны қолдану» атты дипломдық жұмысты таңдаған себебім: Кез-келген істі бастау үшін міндетті түрде қаражат керек. Сондықтан қаржыландырудың көздерін анықтап және оларды қалай басқарудың амалдарын саралап және де Қазақстан Республикасындағы банктердің, қаржылық институттардың, кәсіпкерліктердің, ұйымдардың ұзақ мерзімді қаржыландыру көздерінің басқарылуын жан-жақты талдап, зерттеп білу. Онда кездесетін кемшіліктерді ескеріп, оңтайландыру шаралары мен бағыттарын ұсыну.
1 Қазақстан Республикасының “Инвестиция туралы” заңы. 2003 жыл және 2005, 2006 жылдардағы енгізілген өзгертулермен
2 М.В Ивошин «Инвестиция. Организация управления и финонсирования.»//Москва 1999 год//
3 Аналитическая информация о состоянии рынка ценных бумаг Республмкиа Казахстан. // Рынок ценных бумаг Казахстана. N° 1. 2006 г,
4 Бочаров В.В. “Современный финансовый менеджмент” Москва Санкт-Петербург, Нижний Новгород Воронеж Ростов-на-Дону Екатеринбург, Самара Новосибирск Киев-Харьков. Минск. 2006 год.
5 Бочаров В.В. “Управление денежным оборотом предприятий и корпораций. Москва Финансы и статистика 2001.г.
6 Васина А.А. “Финансовая диагностика и оценка проектов” – СПб: Питер 2004. г.
7 Журнал “Хабаршы” 2004-2006 жылдар
8 Инвестициоиный рейтинг Казахстана // Офиальный сайт ЗАО «Казинвест », 2006 г.
9 Интернет сайт WWW.WFIN.KZ
10 Косжанов.Т.Н. “Промышленная и инвестиционная политика в долгосрочной стратегии экономики страны, //Транзитная экономика,№ 7.2005 г,
11 Казахстанская правда. // С.Тай «Влияние прямых иностранных инвестиций// 07.03.2006 г.
12 Крушевиц Л. “Инвестиционные расчеты” Питер 2004г
13 Ковалев В.В. Финансовый анализ Алматы Финансы и статистика. 2004 год.
14 Қаржы-қаражат А. Қантарбаев //Инвестицияларды талдау// 2004-2006 жылдар
15 Маулимбердина С.Т. “Рынок ценных бумаг” вводенме в проблему. //Саясат, 10-11,2006 г.
16 Методические рекомендации по оценке эффективности иевестиционных проектов: Официальное издание. – Москва Экономика 2000г
17 Нәдірбек Әпсәләмов, Қазиқан Исабеков, Өмірзақ Сұлтанов “Экономикалық теория негіздері” Алматы ғылым 1999 жыл. 479-492б
18 Нурланова. Н.К. “Инвестиционная ситуация в Казахстане и перспективы ех позитивных сдвигов” //Европейское сообщество. М 3. 2004 г,
19 Реформировамие экономики Казахстана: Про их решения. Алматы, 2004, С. 343.
20 РЦБК 2004-2006 жылдар
21 Стоянова Е.М. “Финансовый менеджмент: теория и практика.
22 Бородина Е.И. «Финансы прдеприятия» – Москва: Банки и биржи, ЮНИТИ, 1995г.
23 Бөкенов А.Ж, Аканаева Т.А. «Корпоративтік қаржы» – Қарағанды, ҚРУ, 2005ж.
24 Горфинкель и другие. «Экономика предприятия» – Москва: Банки и биржи, ЮНИТИ, 1998г.
25 Кеулімжаев Қ.К. «Бухгалтерлік есеп принциптері» – Алматы: экономикс, 2003ж.
26 Қалдыбаев О, Темірбаев А. «Экономика предприятия» – Алматы: Салат, 1997г.
27 Мейірбеков С. «Кәсіпорын экономиакасы» – Алматы: экономика, 2004ж.
28 Макконел К.Р, Брю С.Л. Экономикс: принципы, проблемы и политика, том – АО Ринал, 1993г.
29 Назарова В.Л. «Шаруашылық жүргізуші субъектілердегі бухгалтерлік есеп» – Алматы: Экономика, 2005ж.
30 Орманбаев А.Ж. Көшекбаева А.С, Финансы предприятия – Караганда: «Болашақ – Биска», 1998ж
31 Радостовец В. К. «Кәсіпорындағы бухгалтерлік есеп» – Алматы: экономика, 2002ж.
32 Сейфуллин Р.С. «Финансы предприятия» – Москва: Инфро – М, 1998г.
33 Сергеев И.В. «Экономика предприятия» – Москва: Финансы и статистика, 2000г.
34 Сафронава Н.А. «Экономика предприятия» – Москва: Юрист, 1998г.
35 Чепурин М.Н. «Курс экономической теории» – киров: АСА, 2004г.
36 ҚР Үкіметінің 2006-2008 жылдарға арналған бағдарламасы. //Г: Орталық Қазақстан/ 13 мамыр, 2006,5-9 бет
        
        Мазмұны
КІРІСПЕ 4
1 Инвестицияның және инвестициялық қызметтің ... ... ... ... ... және оның ... ... әдістері 6
1.2 Инвестицияның қызметі мен операциялары 11
1.3 Инвестициялық қызмет моделінің макроэкономикалық ... 15
2 ... ... ... ... ... және оған талдау жасау
20
2.1 Шетел инвестициясын тартудың мәні мен ... ... ... ... ... ... ... мекемелеріне инвестициялық басқаруды көрсететін
қызметтер және оларды тиімді қолдану ... ... ... ... ... 33
3 ... ... НЕГІЗІНДЕ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ІС-
ӘРЕКЕТІН ЖЕТІЛДІРу 52
қорытынды 65
Пайдаланылған ... ... ... А Инвестциясының түрлері 69
ҚОСЫМША Ә Қазақстан аумағындағы инвестицияға байланысты өзекті мәселелер
мен шешілу жолдары ... ... ... ... ... ... инвестициялық процесс
әлеуметтік – экономикалық дамуымыздың негізгі алғы шартына айналып,
еліміздегі реформаларды ... іске ... ... ... ... ... кез – ... ұлттық экономиканың маңызды да қажетті ... ... ... ... іске асыру өндірісті жетілдіріп,
сатылатын тауарлардың сапасын арттыру онымен қоса ... ... ... ... ... ... ... сөйтіп
халқымыздың өмір деңгейінің өсуіне мүмкіндік береді. Сонымен, елімізде
жүргізіліп ... ... ... ... ... ... ... өркендеуіне жағдай жасайтын қызмет деп қарастыруымыз
керек. Осыған орай, инвестициялық іс - әрекетті талдауда оның ... ... ... әсер ... ... ... маңызы зор.
Менің бұл «Шетел инвестициясын тарту және оны қолдану» ... ... ... ... Кез-келген істі бастау үшін ... ... ... ... ... ... анықтап және оларды
қалай басқарудың амалдарын саралап және де ... ... ... институттардың, кәсіпкерліктердің, ұйымдардың ұзақ
мерзімді қаржыландыру көздерінің басқарылуын жан-жақты талдап, ... Онда ... ... ескеріп, оңтайландыру шаралары мен
бағыттарын ұсыну.
Қазіргі ... ... ... ... ... қатынастар орнату
мақсатында инвестициялық тетігін әзірлеуде, ол мемлекеттік және жеке меншік
формада ... ... жеке ... ... немесе сала
денгейнде, сонымен жалпы ұлттық ... ... ... ... ... ... қызметтер көрсетуін ынталандыру болып
табылады. Өйткені жузеге асырылып жатқан инвестициялық жобалары ... іске ... ... ... ... күнделікте бақлауда
болуы міндетті. Аділетті бағалануы оған ... ... ... сатылуынан және қызметтер көрсетуінен келіп түскен табыстар
есебінен, ... ... ... ... ... ... рентабелділік денгейін қамтамасыздандыру да, қайтарылуының сапалық
және сандық ... ... ... ... ... ... жетістіктерге және озат
басқару тәжірибесіне қол жеткізуге мүмкіндік береді. ... ... ... ... ... инвестицияларын тарту қажетті жабдықтарды
несиеге сатып алудан әлде қайда тиімді, өйткені олар ... ... ... ... ... ... ... қысқа мерзімді мақсаттарға жетуде,
қазіргі құлдырау жағдайнан шығуда және экономика өрлеуін қамытуда ... ... Бұл ... іске ... ... ... қалыптастаған
қоғамдық көзғарастары шетел инвесторларымен сәйке келмейді, сондықтан
капитал тартуда олардың ... ... ... ... ... ... мәселелерін шешу жолдарын іздестірген жөн.
Қазақстан Республикасының экономикасына шетел инвестицияларын тарту
және тиімді пайдалану бүгінгі күні мемлекеттер арасында ... ... ... ... болып келеді. Шетел инвестицияларын тарту
жолымен отандық экономиканың өндірістік ... ... жаңа ... ... орнатуға, негізгі қорларды жаңартуға және көптеген
кәсіпорындарды техникалық қайтажарақтандыруға, білікті мамандарды оқытуға,
ноу-хау, менеджмент және ... ... ... ішкі ... отандық өндіріс тауарларымен ... ... ... ... ... ... ... қол жеткізуге болады.
Дипломды жұмыс тақырабының ... ... ... шетел
инветициялары объективты қажетті процес ретінде қаралады, ... ... ... жоюға мүмкіндік береді, макроэкономикалық
денгейде стратегиялық және ... ... ... ... ... ... құрылымдық өзгерістер енгізу, салаларда технологиялық
және басқару кемшіліктерін жоюға жол ашады.
Дипломдық жұмыс жазылу мақсаты – қазіргі ... ... ... ... ... мәні мен ... ... сонымен қатар
олардың тартылумен тиімді пайдалану мәселелерін зерттеу
Алға қойылған мақсаттарға жету үшін ... ... ... инвестиция мәнін, түрлерін және атқаратын қызметтерін, сонымен бірге
Қазақстанға шетел инвестициялары тартылу қажеттілігін қарастыру;
- мемлекеттің құрылымдық инвестициялық ... ... ... ... әсер ... ... ... Қазақстан респбликасындағы қазіргі кездегі инвестиция қызметін
талдау;
- шетел инвестициясын тартудың қзіргі кездегі ... мен ... ... объектісі – Қазақстан экономикасы.
Жұмыс жазудың әдістемелік негізі болып Қазақстан ... ... ... инвестициялық процестің дамуындағы теориялық
және қолданбалы мәселелерді шешуге өз үлесін қосқан ... ... ... мен күнделікті басылымдар қаралды
Бұл дипломдық жұмыс үш бөлімнен, кіріспеден, қорытындыдан, қолданылған
әдебиеттер тізімінен және қосымшадан тұрады.
1 Инвестицияның және инвестициялық ... ... ... ... түсінігі және оның түрлері, есептеу әдістері
Инвестиция (латын.investire – салым, ... ...... алу, ... ... ... материалдық байлығы мен бейматериалдық сипаттағы
қоғамдық ... ... түсу үшін ... ... ... инвестициялық қаражат. Инвестицияның қаржыдан күрделі айырмашылығы
бар. Инвестицияда ... тек ... ... ғана ... және ... активтерге де салынады. Инвестиция қаржы
институттары, инновациялық және әлеуметтік сала ... ... ... да ... ... ... теория мектептері инвестициялық процесін
былай түсінген: кез ... ... ... ... ... ... немесе
пайдалылық табу. Бұған акция, облигация, жинақ сертификаттары, ... ... ... және ... ... ... ... Инвестиция
қайнар көзіне кәсіпорынның көптеген пайдасы, ірі ... ... ... тұрғындардың жинаған ақшалары, мемлекеттік ақшалай қаржылары, яғни
мемлекттік табыстары (салық, кеден салығы және т.б.) ... Одан ... ... ... ... ... ... ресурстар – жинақталған
ресурстар болады. Олар инвестиция ретінде жаңа ... ... ... ... сақтау, оқу-ағарту, мәдени объектілеріне бағытталады,
яғни капиталдық қорлануына жұмсалады.
Инвестиция теориясын ... ... ... өзінің «Еңбекпен
қамту, процент және ақшаның жалпы териясы» (1936ж) еңбегінде ... ол ... ... жан ... және ... ... ... ретінде анықтайды. Құнды қағаздардың қозғалысы ... ... алу ... ... ... ... ... жүргізу тікелей тауарлық нарықпен байланысты. Инвестициялардың
игіліктер нарығына қысқа және ұзақ мерзімдегі әсері бірдей болмайды. ... ... ... ... игіліктер нарығында тек
сұраныс өседі. ... ... ... ... ... ... өнім мен ... түрінде қайтарылым болмайды. Ұзақ мерзімді
инвестициялардың әсерімен сұраныс та, ұсыныс та өзгереді.
Инвестициялар дәрежесі қоғамның ұлттық табысының көлеміне елеулі ... оның ... ... ... ... ... ... Көпшілік халықтың жинақтары, инвестициялардың көзі болып
табылады. Бірақ осы ... ... ... ... ... ... ... Қызмет жасайтын әр ... ... көзі ... Осы ... ... мен ... бір тұлға
болады.
Инвестициялар - кәсіпкерлік қызметтің және нәтижелі ... ... ... тиімділікке жеткізілетін қызметтің басқа да түрлерінің
объектілі ... ... және ... ... барлық түрлері,
капиталдың ел ішіндегі және шетелдік экономикаға ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... ... портфельдік,
аннуитеттік түрде болады. [Қосымша А]
Венчурлық капитал - бұл ... ... ... ... ... ... ... капитал үлкен тәуекелділікпен жаңа іс-әрекет
саласына салынатын инвестиция. Мысалы, жаңа ... ... ... капитал өзара байланыстары жоқ жобаларға салынады да, салынатын
қаржының тез арада орнына келуіне есептеледі.
Күрделі ... ... ... кәсіпорның клиенттердің акцияларының бір
бөлігін сатып алу арқылы немесе оған қарыз беріп, оның ішінде ол қарыздарын
акцияға айналдыруымен ... ... ... салу жаңа
технологияны енгізген ұсақ инновациялық ... ... ... ... ... ... капитал түрлерін
үйлестіре береді: қарыздық, акционерлік, кәсіпкерлік. Ол ... ... ... деп ... ... ... ... - бұл шаруашылық субъектісіне табыс алу үшін және
осы шаруашылық субъектісінің басқару органдарына қатынасуға құқыққа ие болу
үшін, ... ... ... ... салу.
Портфельдік инвестиция - бұл өзінің портфелін құрап ... ... ... ... мен басқадай активтерді сатып алу болады. Портфель -
бұл әртүрлі инвестициялық құндылықтардың ... ... ... ... ... нақтылы инвестициялық мақсатқа жетуіне ... ... ... ... ... бір түрі ... ... бағалылықтар: акциялар, облигациялар, жыйнақ және депозиттік
сертификаттар, ... ... ... полистер және басқалары
кіреді.
Аннуитет - жеке адамның салған ... Бұл ... ... ... ... ... оған ... белгілі кіріс әкеліп тұратын
салымы. Бұл - ... ... және ... қорына салынатын қаржы.
Кәсіпорынның өндірістік – шаруашылық іс-әрекетінің маңызды бір бөлігі
өзінің ... ... ... ... және әрі ... ... бұл ... іс-әрекеті инвестициялық іс-әрекет деп аталады.
ҚР-ның нақты инвестицияларды мемлекеттік қолдау туралы заңы ... ... ... ... ... кәсіпкерлік
іс-әректі жатады.
Инвестициялық іс-әрекеттердің субъектілеріне инвесторлар, тапсырыс
берушілер, жұмысты орындаушылар, инвестициялық ... ... ... ... ... ... ... және басқа да
инвестициялық процестің қатысушылары жатады. ... ... және ... да ... ... іске асырушы жеке және заңды
тұлғалар жатады.
Жоспарланған, іске ... ... ... ... ... ... жоба капиталдарды ұлғайту ... әр ... ... мен сфераларына құюға бағытталған -
жоспарланған және орындалатын шаралар жиынтығы.
Инвестициялық ... құру және іске ... ... ... ... ... ... инвестициялық мүмкіндіктерді зерттеу;
3. жобаны техникалық экономикалық негіздеу;
4. жер көлемін алу немесе жалға ... ... ... дайындау;
6. құрылыс – біріктіру жұмыстарын жүргізіп іске беру;
7. объектіні қолдану, ... ... ... тағы бір түрі ... ... яғни кәсіпорындардың
бағалы қағаздарды алуға кеткен шығындары,кәсіпорындағы үлестік қатысулар,
басқа да борыштық міндеттемелер, ... ... ... аса ... болып табылады.
Әрбір фирманың іс-әрекетінің маңызды бір бөлігі инвестициялық
операциялар болып табылады, яғни ... іске ... ... ақша
қаражаттары жайлы операция.
Коммерциялық тәжірибеде мұндай инвестицияның ... ... ... ... ақша ... ... материалдық емес активтерге инвестициялар қарастырылады.
Табиғи активтерге - өндірістік ғимараттар мен құрылымдар, қызмет ету
уақыты бір жылдан асатын әр ... ... мен ... және өндіріс
процесінде қолданылатын басқа да мүліктер жатады.
Ақша активтеріне - басқа да жеке және заңды тұлғалардан ақша қаражатын
алуға ... ... ... ... банкіде - депозиттер, облигациялар,
акциялар, ... ... ... емес ... - фирмалардың жұмысшыларын қайта жеке оқыту
және біліктіліктерін жоғарлату арқылы,сауда белгілерін жасау, патенттер ... алу, ... ... ... ... ... алу ... құндылықтар жатады.
Нақты активтерге байланысты инвестициялар мынандай топтарға бөлінеді:
– Тиімділікті ... ... ... ... ... ауыстыру, персоналды оқыту және өндіріс қуаттарын,
өндірістің тиімді жағдайы бар аймақтарға қарай ауыстыру ... ... ... ... жасау;
– Өндірісті кеңейтуге бағытталған инвестициялар. Негізгі мақсаты –
өндіріс ... ... ... шығару қабілеттілігін кеңейту;
– Жаңа өндіріс орындарын ашуға бағытталған инвестициялар. Жаңа өнімдер,
тауарлар шығара алатын жаңа кәсіпорындар салуға бағытталған.
Сақтандыру компаииялары және ... қоры ... ... да, оның ... ... оны аяқ астынан болып қалған ... ... ... ... сақтандыру арқылы, мезгілсіз қайтыс болған
жағдайда, қаржылық қыйыншылыққа ұрынбайды. Зейнетақылық қор өз ... ... ... ... ... ... етеді.
Сақтандыру компаниялары өмірін қамсыздандырғандарға сақтандыру ... бір ... ... келгендерге ақша немесе ануитетті беруі
мүмкін.[2;184]
Инвестицияның орны толу ... ... ... ... ... ... төлемдерінің жағдайына қарай келіп, оның тиімділігін ... ... ... ... ... ... ... тәсілдің болмағаны
ма?
Ең тиімді, оңай тәсіл болып, ақшаны ... ... тек оны ... ... алу ... ... келіп, ең бірінші ережеге айналғаны: ақшаны
банкте ... гөрі ... ... жұмсап, бағалы қағаздарға және тағы
басқаға беру ... егер ... таза ... (салықты шығарып
тастағанда) көбірек ... ... ... онымен бірге инфляцияны да есепке алу
қажет. Егер, біз жыл аяғында пайданы 100.000 теңге ... ... ... ... ... ... ... 10% деп есептесек, онда нағыз
пайда 90 мың теңге ғана болады.
Егер инвестор 100 мың теңгені 15% ... ... ... ... жыл аяғында 15000 кіріс алады. Сондықтан, 10% инфляция ... ... ... (15% + 10% = 25%) 15% кем ... ... бір ... келтірейік. Сіз бір шаруашылық объектісін салуға 500 мың
теңге салатын ... Егер ... ... ... ... 8% ... онда ... салған инвестицияңыздың тиімді болуы мына
жағдайларға байланысты ... Егер ... ... ... 40 ... яғни 500 мың теңгеден 8% - түскен. Онда мұндай әдіспен баруыңыз
сіздің инвсетицияны ... және ... ... ... кейінгі - екінші ереже: егер инвестициялау тиімділі инфляция
қарқынынан асып ... ... ... мәні арта ... орнына келуге мерзімі - бұл қаржы салымының басындағы ... ... ... ... ... ... қажетті кезең.
Мұндағы пайда деп отырғанымыз таза пайда яғни, салықты алып тастағаннан
кейінгі, оған қаржылық шығынды, проценттерді және ... ... жай ... ... ... пайдалану жөніндегі есептесулер.
Бұл бойынша бір жыл бойына пайдаланылған пайданың ең ... ... ... есептеп шығаруға мүмкіндік туады. Сөйтіп, пайданың жай
нормасының көлемі, пайда мен ... ... ... ... ... ... ... Жалпы пайда немесе салық алынатын, жалпы инвестициялық шығынға
жатқызылған пайда;
2) Таза ... + ... ... ... ... жай нормасының кемшіліктері болады:
а) негізге алатын белгілі бір жылды табу қыйын болады;
б) пайданың жай нормасы ... ... ... ... есепке
алмайды.
Компаундинг: бұл әдістің мәні мынада - жыл сайынғы кірістің өсуіне
қарай, капиталдың базалық сомасының қалай ... ... ... ... тәжірибелік мәні: егер өсу процентін өзгерте алмасаңыз,
онда келешек кірістің көлеміне қажетті болатын базалық ... ... Егер ... салынған салым сомасы сізге оңай болмаса, онда сіз
жылма-жылға кірістің процентін көбейтуге тырысыңыз, ... ... ... ... соң ... ... өскен мөлшердегі сомаға жетесіз.
Үшінші варианттың мүмкіндігі бар: базалық сома да, ... те ... ... Онда сіз ... ... жылдардан кейін барып, өзіңізге
қажетті сомаға қолыңыз жетеді. Егер де, қандай да болмасын вариант бойынша,
өзіңізге қажетті сомаға ... ... ... жете ... онда ... алдын-ала бас тарту керек те, инвестицияны басқа біреуіне салу
керек болады.
Мына мысалды қарап көрейік. ... ... ... 10000 ... ... ... бизнестің кірісі - 23%. Базалық сома 1250 теңгеге өсу үшін неше
күн керек болады? Мұнда қажетті ... ... ... ... Осындай есуге қол жеткізу үшін қанша уақыт керек болады, егер осы
соманы басқа бір бизнесменге әр жұма төлемін 15% ... ... ... әр ... да ... ... ... уақыт анықтауды күшейте түседі, шығындардың орнын толтыру мерзімі
ұзақ болған 1 ... ... ... түседі.
Сондықтан, шешім қабылдағанда уақыт факторын есепке алу қажет яғни,
шығындарды ... ... ... ... да болмасын жобаның іске
асуындағы экономикалық тиімділікті уақытша ... ... ... ... Бұл ... шығындарды дисконттау деп атайды да, мұны
әдетте бірнеше бара-бар варианттарға жасайды, яғни ... ... бір ... ... ... ... болатыны қандай да болмасын сома келешекте алына
ма, бүгінгі күнінде де объективті пайдалылығы төмен болады, егер осы ... ... ... ... жұмсасақ, онда ол бір жылдан соң, екі, ... ... де ... қана ... ол өсе береді.
Дисконттау арқылы қазіргі соманың ақшалық ... ... ... анықтауға мүмкіндік болады. Ол үшін, келешектегі ... ... ... ... бойынша, белгілі мерзімдегі өсетін табысқа
азайту керек. Егер, біз ... 100000 ... 10% ... ... бір ... кейін біздің алатынымыз -100.000 теңге х (100%+ 10%),
немесе, сондай - 100.000 теңгені х (1+0,1) = 110.000 ... Екі ... 100 000 ... х (1 + 0,1) х (1 + 0,1) = 121.000 ... және тағы ... осылай. Мұндай капиталды инвестициялауды, одан алынған табыспен қоса,
тағы да ... ... көп ... алу үшін ... процесті
"проценттерді қосу" деп айтады да, оны мына формуламен көрсетеді:
КС = ... + ... - ... ақша ... ... құн);
БС - бастапқы (қазіргі, күнделікті) құны;
г - процент ... ... ... нормасы;
п - табысты қосып есептейтін жылдар саны.
Келешек ақша сомасы мен ... ... білу ... осы ... осы ақша ... ... кездегі құнын анықтауға болады,
алдыңғыдан шығатын.[17;168]
Шетел инвестициясы Қазақстанға не үшін ... және ... ... Ірі ... ... ... ең кем дегенде үш-бес жылда
ғана алуға болады. Қайтарым кезеңі бірнеше жылға созылған ... ... үшін ... қызықты емес, өйткені олар қысқа
мерзімді инвестицияларға мүдделі. Әлемнің бұл ... өз ... ... ... ... ... Алайда Қазақстанның өзі
де шетел инвестицияларын қажет.
Бірінші кезекте, шетел инвестициялары ... ... ... берік валюта әкеледі.
Екіншісі және шетел инвестициясымен ере келетіндерің ең маңыздысы -
технология мен ... ... ... ... ... ... істейді де, жоғары жалақы алады. Оның үстіне, оқытылған жұмысшылардың
бизнесін ашу үшін ... ... бар. ... - ... ... және шағын бизнестің қанат жаюына өріс ашады. Ақырында, қаншалықты
қисыны байқалмаса да, ... ... ... ... ... Дербес жекешелендірудің жобасындағы бірінші оқиға болған темекі
комбинатын Филип Морис компаниясының ... алуы елге 300 млн. ... әрі ... түрінде келуіне жол ашты.
Сөйтіп, инвестициялар - Қазақстан экономикасының қозғаушы күші екенін
ұғынуымыз керек.
1.2 Инвестицияның қызметі мен операциялары
Қазіргі ... ... ... ... ... инвестициялық процесс
әлеуметтік – экономикалық дамуымыздың негізгі алғы ... ... ... ... іске ... ... ... болып отыр.
Инвестициялар кез – келген ұлттық ... ... да ... ... саналады. Инвестициялық жобаларды іске асыру өндірісті жетілдіріп,
сатылатын ... ... ... ... қоса ... орындарының
көбейіп, тұрғындарды еңбекпен толығымен ... ... ... өмір ... ... мүмкіндік береді. Сонымен, елімізде
жүргізіліп жатқан инвестициялық процесті экономикалық пайда ... ... ... ... ... ... деп қарастыруымыз
керек. Осыған орай, инвестициялық іс - әрекетті талдауда оның ... ... ... әсер ... ... ... маңызы зор. Бұл тұрғыдан инвестициялық іс - ... ... ... ... ... ... құрылым мынадай
элементтерден және ... ... ... ... ... ... пайданың өзі екі аспектіні қамтиды: экономикалық,
яғни инвесторлар пайда тауып оны ... ... ... ... және ... ... ... белгілі бір бөлігі
инвестордың әлеуметтік қажеттілігіне ... ... ... негізінде жұмыскерлер де табыс тауып,
соның ... ... ... ... ... ... түскен салық пен өтелімдер мынадай мақсаттарға жұмсалады:
Міндетті медициналық ... ... ... ... ... ... Өнеркәсіптік әлеуметтік даму қорын құру.
Егер фирма салымдары бойынша ең ... ... ... ... ... ... ... базалық принциптерін есептеуі керек.
1. Инвестициялаудың шектеулі тиімділігі
2. "Марапаттау" принципі.
Сылап, бітеу жұмысына келетіндей инвестиция жүргіз. Шешімді ... ... ... іске ... ... ол ... енді оған
бармау алмастырады, Мәселен, қандай станокты сатып алуға, не ... ... өзің ... келеді де, бұл операцияны жүргізу үшін қанша кредит
аласың, оны ... ... және ... ... ... ... ... еріктісіз. Ал, бұл операциялардың бәрін жасап болғаннан кейін,
қайтадан ... ... ... өте ... ... Бұл ... көп ... пайдалану керек болады, алған кредит үшін проценттерді ... ... ... ... ... шыға ... ... да қаласың,
өйткені иңвестициялық жоба күшіне еніп алғаннан ... ... ... баруың шектеулі болып қалады.
Мұнан еркін шешімділікке және басқа әрекеттерге баруың ... ... ... ... ... алған станокті қайтадан сатып жіберуге де
болады ... ... да ... ... да, ... деп
аталатынды жүргізуге болады. Көбінесе осыны жүргізеді. Қатені ... ... ... ... ... керек. Бірақ қатені тузеу үшін
уақыт та кетеді, ақша да жұмсалады, ... ... ... ... ... ... үзіледі.
Мысалға, әлгі сатып алынған станокты алсақ, оны 1 жыл бойы пайдаланып
келеген. Конъюнктура ... ... де, енді оны ... ... ... оны 10 жыл бойы ... ... Осы 10 жылға есептеліп
кредит алып, әкеліп беруші және сатып алушылармен келісіп, амортизацияны ... ... ұзақ ... ... шарттарды жасап қойған.
Дезинвестирование ... ... ... ... ... ... болады, бірақ қателіктерді жөндеуге ештене төлемейтін болды. Кредит
үшін (10 жыл) төлеу керек, әкеліп берушіге ... ... үшін айып ... ... өйткені ол станоктың жетіспей қалған бөлшектерін әкеліп ... олар да 10 жыл бойы ... ... ... ... ... сенген
болатын. Өнімді сатып алушыларға да 10 жыл бойы беріп тұру ... ... ... да ... ... ... ұйымдарға да осы тәртіп
бойынша төлеу керек. Мұнан да ... ... ... ... сатқан
кезде туады. Мұны рынокте әлі қалай сата ... ... ... ... үшін ... ... ... түзеу үшін қететін шығындар түгелімен ... ... ... батпаққа батқаннан шығу өте қиын болады. Ал,
егер осында ... ... бір ... 3-4 ... жоба бойынша
болғанда не болады? Капиталды сіңіру саласы үлкен болып қалғанда, іскерлік
серіктестіктер де ... ... да, ... ... үшін көп ... анық болады. Міне, осыдан барып, инвестициялық жобаны іске қоспас
бұрын, алдын-ала оның тиімділігін есептеп алған жөн. ... 100 ... ақыл ... қате ... деп ... болмайды. Нарықтың
аты нарық. Бәрібір тәуекелділіктің аз ... ... ... ... ... қабылдаудан қорықпауы керек, олар өздерінің жоспарларын
жөндеуде өте икемді ... ... ... ... өзгеруіне және
басқадай фактордарды көре біліп, ... ... ... ... ... ... қаржыны салуда материалдық және тиімділіктерді бағалау
үйлесімділік принципі. Тиімділікті бағалаудың үш ... ... ... мен ... ... ... ... арқылы,
яғни тек қана құндылық, ақшалай таддау.
Бірақ әлемдік инвестиция жасау ... тек қана ... ... ... ... көрсетіп отыр. Әсіресе, мұндай тәсілдік
инфляцияның ауыздықсыз кеткен жағдайында, су ... ... ... ... ... техникалық есептеумен толықтыру керек болады.
2) ... ... және ... ... ... ... сенімдірек болады. Өйткені ... ... ... көп ... ... ... ... артуының өзі
тікелей технологияға қарай болады да, осыдан ... ... ... асуына себебін тигізеді.
3) Тиімділікті бағалаудағы таза түріндегі техникалық тәсіл. ... ... ... ... алмайды, сондықтан оның қолданылуы:
әзірше Қазақстан жағдайында басты орында болмай тұр.
4. ... ... ... ... ... не? Бұл - жаңа ... ортаға үйренуге
байланысты болған барлық шығындар. Бұларды қайта құрудан және кадрларды
қайта даярлаудан ... өнім ... ... жаңа ... оны ... ... ... қайтадан өзгертіп, құрастыру
керек болады.
Уақытша жоғалту деген - табысты да жоғалтумен бірдей деп ... да жаңа ... ... ... мен оны іс ... ... толтыру арасында уақытша қалып қоюшылық «лаг» бола ... ... ... ... да болмасын үйренушіліктің өзінің шығындары
болады: жаңа ... ... жаңа ... ... ... ... ... болады. Бұлай болмағанда, тездету үшін төлеу ... ... ... ... салу ... болады, оны жарты жыл ішінде. Бірақ ... құны ... тең ... ... ... ... ... одан да асып кетеді.
Жабдықтарды орнаттық делік, технологиясы да дұрысталды. Бірақ нарықтық
конъюнктура өзгерді де, енді ... ... ... оған орай
жабдықтарды да қайтадан жаңғырту керектігі ... ... ... ауыстырғыңыз келді делік. Бұл да белгілі
үйренушілік шығындарды ... ... ... және ... ... ғана атайық: кадрларды қайта даярлау, ескі жабдықтарды сатып,
жаңаларын орнату, жұмысшылар мен қызметкерлерге жұмыс ... ... ... ... (тиісті қысқартулар операцияларды), ескі ... ... ... ... ... ... ... : үйренушілік шығындарды жаңадан өндірілген
өнімдерді сататын бағаға қосып ... Бұл баға ... ... ... ... ... ... бағалардан жоғары болғанда
ғана, бұл вариант бойынша капиталды салудың артықтығы айқын ... ... ... ... сайын, үйренушілік шығынына да іркілмей бара
беретін боласыз.
Сұраным бағасы ұсыным бағасынан көп болып, ең бастысы көп уақыт осылай
тұра ... ... ... ... ... , ... тиімділігін тәжірибе толық көрсетіп берді.
5. Мультипликаторлық (көбейткіш) принципі.
Мультипликаторлық принцип ... ... ... ... ... ... ... деген сұраным өзінен өзі келеді де оның
технологиялық істеріне керек тауарларға да сұранымды арттырады: металдар,
пластмасса, резина және тағы ... ... ... білу ... қатынастық коэфффициенттерді есептеп шығаруға мүмкіндік туғызады.
Мысалы, егер биржалық баға ... ... ... құны ... ... ... ... технологиялық байланыстылығы бізге белгілі
болғандықтан (басқа ... ... бұл ... ... ... ... шығара аламыз. Мәселен, фирма машина
жасауға пластмаса шығарады делік.
Сөйтіп, ... ... ... ... ... ... ... арасында байланыстылықты анық көрсетіп, оны сан жағынан да
білдіреді.[2; 67]
Күш беруші саланың мультипликатор арқылы нәтижесі әр ... және ... ... ... Егер ... ... тасыңыз ауыл шаруашылық техникасы
болса, онда мультипликатор және технологияны жақсы ... ... ... ... ... ... кірісті көтере немесе азайта
ма, бәрін есептеп аласыз. Инвестициялық стратегияда мұны да есептеу ... күш ... ... ... ... саласының басқа
саладағы - генераторлық сұраным мен кірісінен біртіндеп алыстай беруіне
қарай болады. ... ... күш ... ... ... сайын
әлсірей бастайды. Мұнан кейін күш беретін жаңа сала ... ... ... ... ... ... тура ... Өйткені рынок үнемі
қозғалыста болып түрады.
6.Q - принципі
"Q" - принципі - бұл қор биржасындағы бағалау мен ... ... ... ... ... ... ... Бұл тәуелділіктің көрсеткіш -
қатынасы :
Q ═ дің биржалық бағалануы (құндылығы) / бұл ... ... алу) ... шығындары.
Егер бөлшек бірліктен үлкен болса, онда инвестиция ... ... ... болған сайын, одан әрі тиімді болады). Мәселен, үйдің
рыноктық ... ... оны ... ... ... ... болуына қарай, үй салуды ынталандырады, өйткені бұл үйді жаңа үймен
ауыстыруға кететін шығындардан ол ... ... ... ... ... ... ... сұраным бағасы мен ұсыным бағасының өз
ара қатынастарына байланысты болады. Егер тұтастай кәсіпорнын (фирманы)
сатып алуға инвестицияны ... ...... барлық биржалық құны / оның материалдық бөліктерін орнына
келтіру шығындары.
Тұтастай алғанда, бұл принциптің қолданылу ... аз ... ... көп ... ... ... Инвестициялық қызмет моделінің макроэкономикалық деңгейі
Инвестициялық қызметінің моделін макроэкономикалық ... ... ... ... ... таза
қазіргі құнын ... ... ... келтірілген
шығындар ... бөлу ... ... ... ... шығаруға болады, қарастырылып отырған инвестициялық ... ... ... үшін оның ішкі ... ... Ол көрсеткіш ... ... ... инфляция деңгейінің ықпалын ... ... ... ... ... зиянсыз болуына сенімді
болуы үшін, ... ... ... ... ... ... деген сұраққа жауап береді.
Күрделі құрылысқа ... ... ... ... ... ... - жылға төмендеуде. Егер ... 2000 жылы 38,9% - ке тең ... 2005 жылы 5%- ке ... 2009 жылы 10% - ке тең. ... мен ... ... тиісінше , 59,4 %, 92,3 %, 49,4% ... 10 жыл ... жеке ... ... қаржыларының
үлесі айтарлықтай өзгере қойған жоқ.
Мемлекеттің ... ... ... ... ... мен ... ... маңызды роль
атқарады. Кестедегі көрсеткіштерге ... ... ... ... 1,5% - тен 2009 жылы 38,6% -ке ... ... ... мемлекеттін инвестициялық қызметінің ... ... ... ... ... ... ... беретін сақтандырушылық
құқықтың, қаржылық ... ... ... инвестициялық ... ... ... ... бақылау;
- Басыңқы салалар мен ... ... ... үшін
инвестицияларды тартудың әр ... ... мен ... ... ... және ... инвестициялардың импортты
алмастыратын өнімді ... ... ... ... ... ... ынталандыратын механизмдерді әзірлеу
және іс жүзінде ... ... ... ... келген мемлекетке шетел инвестицияларының келуі және олардың
тиімділігі инвестициялық ... ... ... ... ... - климатын талдау барысында күрделі қаржы
бөлудің барлық ... ... ... ... ... ... ... Қорытындысында инвестициялық тәуекел көрсеткішін немесе
елдің инвестициялауға сенімділік көрсеткіші арқылы инвестициялық ... ... ... ... ... Бұл көрсеткіш инвестордың тәуекелі мен
шығынын, сондай-ақ шетелдік капиталды тартуға тұтынушы елдің ... ... ... нашар болған сайын күрделі қаржыны тарту
шығыны жоғары болады. ... ... ... ... дерексіз
түсінік емес, керісінше өзінің материалдық көлемін білдіреді. Айта ... ... ... ... ... салалық, өндірістік кешенін
қосымша жетілдіріп ұлғайту үшін ... ... ... ... ... ... ... арқылы жүргізіп жатыр. ... ... ... ... ... ... ... экономикадағы құрылымдық өзгерістер, мемлекет иелігінен алу мен
жекешелендіру процесі, ... ... ... ... ... алу
мүмкіндігі де әсер етеді. Шетелдік инвестицияны ... өте ... ... ... ол-ұлттық экономиканың даму деңгейі болып ... ... ... ... ... - бұл ... ... нарығының әлеуетті сипаттамасы;
2.табиғи және еңбек ресурстарымен қамтамасыз етілуі;
3.экономикалық реформалардың жағдайы мен оның жүзеге асырылуы;
4.инвестициялық ... ... заң ... базасы;
5.нарықтық инфрақұрылым мен валюталық нарықтың дамуы;
6.банктік жүйенің тұрақтылығы;
7.саяси климаттың тұрақтылығы мен бағыттылығы.
1-кесте
Қазақстандағы инвестициялық климатқа әсер етуші факторлар
| ... әсер ... ету |
| ... 7-ге ... ... ... |6,7 |- ... ... ... |3,6 |+ ... ... | | ... ... |3,1 |+ ... арнасының жетіспеушілігі. |4,6 |+ ... ... | | ... ... реттеу. |1,3 |- ... ... ... |3 |- ... ... ... | | ... |2,8 |- |
| |3,9 |- |
| | | |
| |2,9 |+ |
| |6,1 |- ... ... ... айтылған барлық көрсеткіштер бойынша
зерттеп, жоспарлап, ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етілген - шикізат
және энергия. Қазақстан территориясы (2,7млн..км) ЕЭО (2,3 млн.км) кіретін
мемлекеттердің ... ... ... ... ... ... ... түрде аз.
Отын-энергетика комплексі кен орнының потенциалды бағасы:көмір бойынша-
685,5 млрд.,мұнай-222,5 млрд. АҚШ доллар.
Халықаралық сарапшылардың бағалауынша, біздің кең-байтақ жерімізде ... ... ... ... шоғырланған. Мұнай өндіруден 2015
жылға қарай 180 млн.тоннаға жетуді межелеп ... ... ... жыл сайын
оның 50 млн.тоннасы өндірілуде. Яғни Қазақстан - ресурстарына ... ... ... ... ... бола ... ел. ... арқа сүйесек, ҚР-ның ішкі қаржы ресурсы мен шетелдік капиталды
қоса есептегенде негізгі капиталға түскен инвестиция мөлшері 2007 жылы ... ... 19%-ке ... 119 ... ... ... ... дамуының жақсы ... ... ... ... ... мол. ... дәлелді
инвестициямен жан-жақты қамтылған батыс ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорны мен Өзен
қаласы әкімшілігі ... ... ... арналған екіжақты келісімшарт
негізінде әлеуметтік инфрақұрылымды қаржыландыру көздері ... ... Осы ... ... балалар үйі және барлық спорттық ғимараттар
жөндеуден өтіп,қала іргесіндегі Теңге ауылында жаңа ... ... ... ... ... ... саяси
тұрақтылық пен шикізаттың және ... ... ... себеп болып
отыр. Шетелдік инвестицияларды мұнай ... ... ... ... ... ... деңгейі және жобалардың экономикалық
перспективалары бойынша орташа разрядқа жататыны ... ... ... осы ... ... ... ... сақтықпен
қарайды. Мұнай ... ... ... ... ... ... болуы технологиялық қондырғының моральдық және
физикалық тозуы, өндірілетін өнімнің ... ... ... ... жоғалулар әсерімен түсіндіріледі. Қазақстан Республикасына
инвестиция тарту келесі негізгі мемлекеттік ... ... ... ... ... және ... мүмкіндігі. Елдің инвестициялық климатының сапасы
берілетін жеңілдіктер мен преференциялар мөлшері және түрімен ... және ... ... ... ... ... және ... саясаттың инвестициялық
жобаны жүйелі жүзеге асыру үшін қолайлы жағдай туғызады.
2. Инвестициялық қызметті реттеуші, әлемдік ... сай ашық және ... ... ... Инвестициялық “ойын ережелері” анық ... ... ... Олар ... мен сыбайластықты есептен шығаруы
қажет. Инвестицияның, өндіріс пен сауданың ... ... ... ... алуы ... саясаттың құрамды бөлігі болып
табылады.
3. ... ... ... қорғау. Биліктің барлық деңгейінде
инвесторлардың құқықтарын қорғауды қамтамасыз ету.
4. Отандық және шетел инвесторларының ... үшін тең ... ... ... қарастырылған, бірақ бұл принципті орталық және
жергілікті атқарушы органдардың тәжірибе барысында ұстануы қажет.
5. ... мен ... ... ... ... ... сенім деңгейін жоғарылатып, тікелей инвестициялардың
ағымының өсуіне әкеледі
6. ... ... ... мен ... ... ... ... бар және оны Қазақстан экономикасына дамуы үшін еркін
репатриациялау мүмкіндігі болуы тиіс.
7. Экономиканың ... ... ... ... ... Әр инвесторлар тобына қызметі үшін ішкі қор нарығының ақпараттық
анықтығы мен тең ... ... ... ... ... ... Жер ... пайдалану мен тауар және ... ... ... ... ... инвестициялар елдің
экономикалық жүйесінің бұзылуына әкелмеу керек.
2 Қазақстанға шетел инвестицияларын ... ... және оған ... ... инвестициясын тартудың мәні мен ... ... ... ... ... ... жұмсау босалқы қорларға, резервтерге,
сондай-ақ пайда, дивиденд және ... да ... табу ... ... ... ұзақ ... ... бөлуді инвестиция
деп атайды. Инвестицияны материалдық – заттық және ... ... ... Материалдық – заттық инвестиция – ол ... ... және ... емес ... ... ... т.б., сонымен қатар, ол – ... ... ... ... ... ... басқа инвестициялық
тауарларды арттыруға ... ал ... ... ... ол – ақшалай капиталдың материалдық – ... ... ... ... ... ... ... инвестицияны өнім ... деп ... - ... ... қолдауға бағытталады. Жалпы
инвестиция ... ... ... Оның ...... Ол – негізгі өндіріс құралдарының ұдайы тозу
және оның ... ... ... ... процесі.
Екінші біріктіруші таза инвестиция – бұл ... ... ... ... ... ... беру, ғимараттар салу,
өндіру және қондыру, ... ... ... бар ... ... ... іске ... Материалдық
өндіріс салаларындағы ... ... ... ... ...... ... яғни ғылым, ... дене ... ... ... ... ... осы салалардағы жаңадан ... ... ... ... ... мен ... ... ... ... ... қызметі – оның жалпы шаруашылық
қызметінің ... ... ... ... Кәсіпорынның
экономиксында инвестицияның ... ... зор. ... ... ұзақ ... факторлардың маңызының өсуі ерекше. Егерде
кәсіпорын ... ... ... ... ... ... азайтатын, өндіріс ... ... ... ... бәсекеге жарамдылығын ... ... ... жайғасымын нығайтатын болса, ... салу ... және оны салу ... ... ... инвестициялық стратегияны мұқият ... ... ... жету үшін оны үнемі ... ... ... ... екі ... ... және ... ... сол ... бәсекеге жарамдылығы. Бұл екуінің ... ... ... қисынға келтіруге мүмкіндік береді.
Сонымен, жалпы түрде ... ақша ... ... ... ... және басқа да құнды қағаздар,
технология, ... ... оның ... ... ... кез ... басқа да мүліктер немесе
мүліктер құқығы, ... ... ... ... ... ... да қызмет түрлеріне пайда және ... жету ... ... ... саясаты олардың таңдаған инвестициялық
стратегиясының бір бөлігі болып табылады. ... ... ... ... ұзақ ... ... ... саясатты әзірлеу барысында мақсатқа сай келесі
белгілерді сақтау керек:
Жоғары – ... ...... ... және әлеуметтік
тиімділікке жету.
Салынған капиталдан кәсіпорындар қолайлы табыс табу керек.
Қаржылық ресуртарды оңтайлы пайдалану.
Инвестициялар тиімділігін жоғарылату үшін ... ... ... инвесторларынан несие жеңілдіктерін алу.
Инвестициялық тәуекелдікті азайту.
Коммерциялық тәуекелдіктің әсер етуі ... ... ... т.б.) ... ... ... және сәйкес тиімділіктің
төмендеуі. Мұндай тәуекелдіктер тапсырыс берушілер арқылы азайтылуы мүмкін.
Қаржылық қордың ... ... ... және ... ... ... емес тәуекелдіктерден қорғауда
Қазақстан Республикасының үкіметімен ... ... ... ... ... ... ... құрылыс салушы кәсіпорындар өз бетінше инвестициялық
бағдарламаларды ... және ... үшін ... материалдық және қаржылық
ресурстарды үлестіреді. ... ... ... директивті
құжат болып табылмайды, керісінше ... ... ... ... ... қоса ... жобаны өткізудің ұйымдық жоспары.
Өнім мен менеджментті қоса отырып, ... ... ... ... және ... жоспары.
Жобаны өткізудің қаржылық жоспары.
Капиталдық салымдардың экономикалық тиімділігін бағалау.
Жобаны өткізудің қаржылық жоспары бизнес – жоспардың басты ... ... Ақша ... ... инвестициялық және қаржылық қызметтер
арқылы анықталады. Қызметтердің ... түрі ... ... ... ... жыныстауы мен сальдо түсімінің белгіленуімен
анықталады.
Ағымдағы қызмет жөніндегі ... және ... ... таза ... жылдар бойынша амортизациялық шығыстар көлемін білдіреді.
Инвестициялық қызмет сальдосы инвестиция көлемінен шегерістер жағынан
есептейді. Қаржылық қызмет ... ... ... ... ... тең. Инвестициялық жобалардың ... және ... баға беру ...... ... ... болып табылады.
Есептеудің әр түрлі саласында инвестициялық жобалар ... ... ... ... ... қор ... ... тиімділік таза табыс болып саналады.
ТТ = ∑ Аам
(2)
Практикада таза дисконтталған табыстың ... өз ... ... – Net Present Value - NPY), ТДТ келесі формула ... ... = ∑ АА * ...... коэффициенті.
Дискноттау коэффициенті (ам) келесі формуламен табылады:
ам = 1/ (1 + r)tm – tо
(4)
мұндағы:
tm – адымның аяқталу сәттігі ...... ... – tо – ... кезеңі.
Tо – есептің алғашқы адымы.
Осыдан соң жобаның абсолюттік дисконты табылады (АДХ).
Жобаларды тиімді деп айту үшін (ТАТ > 0) ... ... ... ... ... және ... ... салыстырылады. Әзірлеудің қалауынша басқа да көрсеткіштер
қолданылады (табыс индексі, пайданың ішкі ... ... ... әзірлеу барысында жобаларды өткізумен байланысты
мүмкін болатын тәуекелдіктерді мақсатты бағалау ... ... ... ... ... ... шектелген.
Келешекте салынған қаражаттар инвесторға қайтарылады. Инвестициялық ... ... ... ... ұзақтыңы арнайы ресурстарды бөлуді қажет
етеді. Қазақстан корпорацияларындағы капиталдық салымдардың ... ... ... ... ... түрінде жүзеге асады.
Инвестициялық ...... ... ... асырылатын табыс алу және ... ... ... ... ... ... ... ерекше
маңызды мағынаға ие, ... ... ... ... да ... шарушылық субъектілерінің тұрақты ... ... ... ... ... ... анықтамалығы – бұл табыс табу
мақсатында ... ... ... активтердің барлық
түрлері. Ал ... ... ... ...... ... ... құруға, негізгі капиталды ... сол ... ... ... ... ... өзгерістерге жұмсалатын шығыстар деп түсіндіруге ... ... ... ... ... қорлардың өзгерістері
көпшілігінде негізгі капиталға ... ... ... ... инвестиция кез ... ... ... ... ... ... ... немесе қандай ... ... да ... ... ... ... – бұл ... оны жұмсай отырып, ... ... ... ... ... мәні инвестициялық
қызметтің екі жағн ... ... ... ... және
нәтижелілік, яғни инвестициялар өз нәтижелерін ... ... ... ... қаржы ресурстарын ... ... ... ұзақ мерзімді күрделі ... ... ... Инвестициялардың түрлері бойынша тәуекелдік, ... және ... ... бөлінеді.
Венчурлік капитал – үлкен тәуекелге байланысты жаңа ... ... жаңа ... ... ... ... табылады. Венчурлік капитал ... ... ... есебіндегі өз өзінен ... ... ... Ол ... ... ... ұштастырады: несиелік, акционерлік, кәсіпкерлік.
Тікелей инвестициялау – ... ... ... және осы ... ... қатысу ... ... ... ... ... болып табылады.
Портфельдік инвестициялар – ... ... ... ... ... сатып алу, сол сияқты басқа да ... ...... ... ... ... салымшыға елеулі
табыс ... ... және ... ... ... көрсетеді.
Еліміздің инвестициялық саясаты ірі ... ... ... ... ... ... және ... етуге жоғары
тиімділікпен ... ... ... ... сәйкес
ұлғайтуға бағытталуы тиіс.
Қазақстан экономикасын тұрақтандыру және ... ... бірі – ... қызметті ұлғайту, ең ... ішкі ... ... және көбірек тиімді
пайдалану болып табылады.
Қазақстан ... қол ... ... ... ... ... ету және ... жөніндегі саясатты ... ... ... Қазіргі
уақытта жүргізілген ... ... оң ... ... ... Мәселен, Халықаралық валюта ... ... 2003 жылы ... жан басына инвестиция ... ... ТМД ... ... ... ... ... инвестициялық саясаты ірі ... ... ... ... ... және шетелдік қаражаттарды
келтіруге, тауар ... және ... ... үлкен тиімділікпен
нарық қатынастары ... ... ... ұлғайтуға
бағытталуы тиіс.
Жеке инвесторлар мемлекеттік ... ... ... ... өте құштар. Олар тауарларды ... ... ... ... отырып аттыруға,
өндірістің ... ... ... ... ... ... ... жеке инвесторлардың өндірісті ... ... ... мемлекет тарапынан оларға қолайлы
жағдайлар ... атап ... ... ... ... ... пошлиндер жағынан едәуір ... ... ... ... ... ... кәсіпорындарында олардың
төмен инвестициялық белсенділіктерінің басым бөлігі айналым ... ... АҚШ ... ... ... ... 35 – 40% дейін жұмылдырады. Қазақстанда бұл мөлшер 2 – ... ... ... ... ... ... қаржыландырылады:
Меншік қаржылық ресуртар (амортизациялық аударым, таза табыс).
Қаржы ресурстары (банктік ... ... ... ақшалай ресурстар.
Ақшалай қаражаттар.
Мемлекеттік бюджет қаражаттары.
Несие түрінде шетел инвесторлары арқылы ... ... ... ... және ... да ... ... болған
соң, кәсіпорын бюджеттен тыс қалады: олардың бір бөлігін өндірістік ... емес ... ... ... босата алады.
Капиталдық салымдарды қаржыландырудың екінші негізгі көзі болып
амортизациялық ... ... ... ... осы ... қызметінің қаржылық қызметінен тәуелсіз. Негізгі ... ... ... ... амортизация сомасы бухгалтерлік
есепте кәсіпорын мен ... ... ... ... ... ... сомасы осы шоттың ... ... ... ... объектісі болып
табылады.
Экономикалық тәсілді қолдану кезінде амортизацияланатын ... ... құны ... = С11 * В * К / 12 – В1 (12 – K) / ... ... толық саны.
Халықтық шаруашылық ... ... ... ... ... ... қаржыландырылады.
Капиталдық салымдар түрінде іске ... ... ... ... ... ... барысында капиталдық салымдарды
қаржыландырудың 5 негізгі тәсілдері ... өзін - өзі ... ... акциялардың эмиссиясы);
несиелік қаржыландыру;
қаржылық лизинг;
аралас қржыландыру;
Күрделі қаржы жұмсалымы.
Күрделі ... ... ... ... ... бұл ... салынатын құрылысқа, кеңейтуге, қайта
құруға, ... ... ... және ... ... сол ... ... - өндірістік қосалқы ... ... ... ... және ... емес ... жұмсау.
Күрделі қаржы – капитал жасаушы ... ... ... ... және ... қорларды ұдайы ... ... ... ... ... ... қажетті жағдайы болып ... ... ... ... ...... кететін шығындар; негізгі қорларды ... ... ... ...... ... – іздестіру
жұмыстарының ... т.б.; ... ... ... ... ... ... маңызды бағыттары мыналардан
тұрады:
-жаңа құрылыстар, яғни ... ... ... жаңа
кәсіпорындар салу;
-қолданыстағы кәсіпорындарды екінші және кейінгі ... ... ... кеңейту, қосымша цехтар мен өндірісті ... әлде ... ... ... тұрған негізгі және ... ... құру ... ... яғни ... ... жаңа ... салусыз ... ... ... ... жүзеге асырылатын ішін ара ... ... ... ... кәсіпорындарды техникамен қайта ... жаңа ... ... ... ... ... жабдықтарды қайтадан ... ... ... ... және ... ... ... қаржыны мемлекет ... ... ... ... ... бірақ олардың ... ... ... ... ... толықтыруға болады. Ол
үшін кәсіпорындарға ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорындарындағы ... ... ... ... ... ... ... негізгі ... ... ... ... ... ... ... банктер
тарапынан несие беру арқылы, екіншіден, ... ... ... ... қаражаттарынан құралады.
Күрделі қаржының көлкмін анықтау үшін ... ... және ... қажетін ... ... ... ... болу ... ... ... мәліметтер
болуы тиіс. ... ... ... ... ... қарқыны, өндірілетін ... ... ... ... сондай – ақ қолданылатын құралдардың
қызмет көрсету ... ... және ... жұмсалған
қаржының амортизациялық ретіндегі айналғаштығын ... ... ... ... өндіретін өнімнің құнына ... ... әсер ... ...... екі кезеңнен өтетін процесс.
Бірінші ... ... ... ... ... жабдықтар үшін әр ... ... ... ... ... ... – бұл ... қаржыны ... ... ... ... алу ... ... қорлар жасау,
үйлер мен ... ... ... қаржы бұл кезеңде
заттық нысанына айналып, ... ... ... ... ... күрделі қаржының ... ... ... ... ... экономикалық тиімділігі өнім ... және есеп беру ... ... айналдырылған адам
еңбегін ... ... ... нақты ... ... ... ... ... ... ... Соның өзінде барлық ... ... жаңа ... ... ... ... қайта
жабдықтау, техникалық ... ... және ... бар ... ... ... күрделі есепке алынады.
Басқаша айтқанда, ... ... ... ... ... ... алынады деген сөз, ал ... ... ... ... ... ... жеке қызмет
көрсету ... және осы ... ... да ... ... ... есептелінеді.
Күрделі қаржыны экономика ... ... ... ... де ... алынғанда көрсеткіш ... ... ... ... қаржының тиімділігін арттыруда мына ... әсер ... ... мейлінше қысқарту;
құрылысты ... ... ... ... ... ... ... түрде пайдалану;
жаңа құрылыспен бірге, ескіні де ... ... ... ...... ... ... т.б.
Сонымен, күрделі қаржы ... ... ... ... ... тетігі инвестициялық
саясатты ... ... ... ... ... ... ... қаржы, біріншіден, банктер
тарапынан несие беру ... ... ... ... ... ... ... құралады.
Күрделі қаржының көлеміне ... ... ... өндірілетін өнімдер ... ... ... ... – ақ ... ... ... көрсету
мерзімінің ұзақтылығы және ... ... ... ретіндегі айналғаштығын жылдамдату немесе өндіріс
құралдарынын ... ... ... ... ... ... әсер етеді.
2.2 Шетелдің қаржы ... ... ... көрсететін
қызметтер және оларды тиімді қолдану
Инвестициялық қоржын ... – бұл ... ... ... яғни ... кампаниялардың және мемелекеттің
шығаратын акцияларға, облигацияларға және ... да ... ... ... қағаздарды инвестициялаудың мақсаты – процент ... ... және ... ... ... ету. Егерде
негізгісі процент алу деп ... онда ... жаңа ... өнімділігі төмен және қауіп ... ... ... ... ... ... бөлуге
болады, алайда, егер, іс ... ... ... проценттер
әкелетін болса және ... ... ... үшін ең
маңыздысы капиаталды сақтау және ... ... ... онда ... ... ... мемлекеттік азғантай
тәулділікпен және күні ... ... ... ... ... төлемдер шығаратын, ... ... ие ... ... ... қосылады.
Инвестициялық қоржынды қалыптастырудың басты ...... не бұл ... салу ... ... ... сенімділігін және ең ... ... ... ... , мүмкіншілікті барынша ... – бірі ... ... ... ... ... жасау үшін ақша ... ... да ... ... бір түрін ... ... ... ... ... тұрпаты едәуір
сирек ... ... ... ... әртараптандырылған
қоржын, яғни бірнеше құнды ... ... ... ... ... ... ... өзінің қасиеті
арқасында тұрақты ... ... ... ... алынған ... ... ... ... ... ... ... әртүрлі ... ... ... ... өнерін ... ... ... құнын сақтау ғана ... ... ... ... да тәуекелділікке байланысты емес ... ... ... ... қоржындарды басқару екі ... ... ... және пассивтік.
2009 жылы АҚШ нарығы пайыздық ... ... ... ... бағалы ќағаздарды өтегенге дейінгі кірістіліктің өсуіне,
тиісінше бағалардың төмендеуіне әкеліп ... ... 1 ... ... 31 ... ... кезеңде
жинақтау портфелінің кірістілігі 8,89% болды. Эталондық портфельдің
кірістілігі 2007 ... 15 ... ... 31 желтоқсанына дейінгі
кезеңде 9,36% болды. 2009 жылы жинақтау ... ... ... - (-) 0,48% ... барлық түрлері бойынша жинақтау портфелінің активтерін
басќару нәтижелері оң болды. Дегенмен, 2009 жылғы ... ең ... ... ... ... түрі ... ... ауқымды тактикалық бөлу» мандатының түрі ... ... ... қол ... Мысалы, мандаттың
бірінші түрі бойынша кірістілік 18,54%, ал ... ... ... ... 2007 жылы 8,69% болды. «Ауқымды облигациялар» мандатының
түрі бойынша басқарылатын ... ... ... ... жылы 5,65% ... көрсетті (Х бөлімнің ... ... ... ... ... түрі ... ... активтерін басқару Мандаттың осы түрі ... ... ... ... Ұлттық Банк дербес те, инвестициялық
басқару жөніндегі халықаралық ... да ... ... ... 2009 ... 31 ... жағдай бойынша Ұлттық Банктің
дербес басқаруындағы мандаттың осы түрі ... ... ... 65,35% болды, ал осы қосалқы портфель ... ... ... ... болды.
2009 жылы жинақ портфелі облигацияларының ... ... ... ... ... «Ауқымды облигациялар»
мандатының түрі бойынша 65,65% болды. Осы қосалқы портфельдің эталондық
портфелінің ... 6,21% ... 2009 жылы осы ... ... ... нәтижесінде алынған үстеме
кірістілік (-)0,56% құрады.
2009 жылы жинақ портфелінің «Ауқымды облигациялар» мандатының түрі
бойынша ... ... ... ... ... ... үстеме кірістілігі (-)0,54%-ға тең болды, Ұлттық Банктің
дербес басқаруындағы активтердің үстеме кірістілігі (-)0,39% ... ... ... ... ... түрі ... басқару. Жинақ портфелінің «Ауқымды облигациялар» мандатының
түрі бойынша активтерін басқаруды инвестициялық ... ... ... ... ... ғана ... асырады.
Осы мандат түрі бойынша активтерді ... ... ... ал ... ... 18,99% болды. Сөйтіп, осы мандат түрі
бойынша активтерді басќарудың нәтижесі эталондыќ портфельге ... ... ... (-)0,45% ... ... ... ... бөлу» мандатының түрі ... ... ... ... ... ... ... мандатының
түрі бойынша активтерін басқаруды инвестициялық басқару ... ... ... ... ... ... ... кірістілігі 9,36% болғанда, жинақ портфелінің осы мандат ... ... ... кірістілігі 8,69% болды. Сөйтіп, жинақ
портфелінің осы мандат түрі ... ... ... ... ... ... ... болды, үстеме кірістілік ... ... ... 1 қаңтар – 31 желтоқсан ... үшін 6,21%, ал ... үшін 18,99% ... ... ... ... арасындағы оның белсенді миграциясы.
Қазіргі кездегі дүниежілік шаруашылық пен халықаралық ... өте ... ... бірі.
Капиталдың шетелге шығарылуы тауарлардың шетке шығарылуы ... ... ... ... ол тауарлардың ... ... және де ... ... ... алу ... ... қолданылды.
Тауарлардың шетке шығарылуы қарқымен ... ... ... ... бес есе ... ... ... термині өндіріс факторы ретінде ғана
емес, еңбек, жер, кәсікерлік қабілеттілік және ... да ... ... ... – бұл ... бір ұлттық айналымында жүрген
капитал бөлігін басқа елдің ... ... ... ақша ... процесі.
Капитал әкетудің негізгі алғышарты белгілі бір елде капиталдың
салыстырмалы артықшылықғы шамадан тыс ... ... ... ... алу ... ол шетелге шығарылады. Капитал экспорты ішкі
экономикаға ... ... ... да іске ... ... 90-жж-ң
басында әлемде артық капитал көлемі 180 – 200 млрд долл ... ... ... ... жартысынан бастап капитал әкету үздіксіз артып келеді.
Капитал экспорты өндірісі дамыған елдерде өзінің даму ... ... ... және ішкі ... өнімді де басып озды капитал әкету көлемі шұғыл
артқан жағдайда оның халықаралық миграциясы ... ... ... ... ... және оны ... ... жатады:
капиталды шетке шығарудың қозғаушы күші ұлттық экономикалық өзара
байланысы мен өзара ... ... ... ... ... игі әсер етеді және жеделдетеді.
капитал экспорты, ... оынң ... ... ... ұлттық
өндірісті хаықаралық өндіріске айналдырып, халақаралық өнім ... ... ... Бұл ... ... команияларды қаржыландыруы. әр елдегі ... ... ... бір ... ... ... ... технологиялық
т.с.с. мамандануы арқылы арнайы экономикалық қатынастары ... деп ... ... ... ... саясаты.
бұл саясаттың экономикалық өсу ... ... ... ... ... қоладуға, жұмыспен қамтамасыз етуге бағытталған.
дамушы елдердің экономикалық бағыты.
бұл дамушы елдердің шетелдік ... ... ... ... ... «кедейлік шеңберінен» шығуға ұмтылыстары
дәрежесін көрсететін бағыт
экологиялық фактор. Экологиялық нормалардың ... ... ... корпорациялар өндірісті өнеркәсібі дамыған елдерден
дамушы еледрге қарай көшуге тырсады.
капиталдар тасқынын реттейтін және ... ... ... да рөлі ... ... капиталдың орын ауыстыруы мен шетелдік
инвеститциялардың арасында нақты айырмашылық ... ... ... ішке ... және оның ... ... төмендегі түрлері бойынша іске асады:
Жеке меншік және мемлекеттік капитал. Ол көбінесе ... ... ... мен компаниялардың капиталды тасымалдауына негізделеді.
Ақша және тауар сыртқа ... ... ақша ... ... ... ол ... ... – жабдық, ноу – хау,
патенттер және тауарлық несиелер формасында да ... ... (бір ... ... және ұзақ мерзімдік формада. (1-
сурет)
Сурет 1. Инвестицияның мерзім бойынша жіктелуі.
Қазақстанда ... ... ... тиімділігін дәлелдейді.
Осындай жағдайларда резиденттің капиталды ... ... ... ... ... шетел валютасының сұранысы мен ... ... ... ... ... жағына қарай
күшеюіне қорғау салады.
Валюта тәртіптемесін одан әрі ... ... және ... ... ... ... ол валюта реттеудің өзгеруін және
капиталды әкелу мен ... ... ... ... ... ... ырықтандыру жағдайындағы кез ... ... ... зор ... реттелмейтін ауыстырылуына жауап қайтаруға
мәжбүр болады. Сонымен, жауап шаралар инвестицияның түрлеріне (қоржындық
немесе ... ... ... ... (елге немесе елден), елдердің
бір алуан тобының ... даму ... ... ... өтпелі экономикалы елде капиаталмен операцияның есеп ... ... ... ... ... бір ... ... болып
табылатын практика қуаттайды. Мысалы, капитал қозғалысына бақылау жасау мен
реттеудің тиімді тетіктерін алдын ала ... ... ... ... ... ... ... ырықтандыру жария мен құпия
жарналарымен капиталдың ... ... ... ... мүмкін
еместігін Ресей тәжірибесі ... ... ... ... ... ... ... оң нәтижеге жету үшін экономикалық,
заңдық және қажет ... ... ... ... ... ... бойынша
шектеулі болуға тиіс.
Сурет 2. Шетел инвестицисынң жіктелуі
Өтпелі экономикалы дамушы мемлекеттер мен елдердің қаржы-банк жүйелері
дағдарыстарын талдау осы елдер ... ... ... ... мен ... қарама-қайшы ықпалын бөліп көрсетуге
мүмкіндік береді. Орташа мерзімді ... ... ... ... жету ... ... ... акцентін
капиталдың жылыстыруын қатаң әкімшілік бақылаудан мына мәселелерді шешу
арқылы валюта шешуге мүмкін береді.
Қазақстанның ... ... ... ... ... ... айналысымен анықталады. Инвестициялық циклдың қозғаушы
күші болып табылатын ішкі инвестициялармен ... ... ... ... ... ... пайдалана бастады.
Шетел инвестициясын пайдалану, ел экономикасының халықаралық ... ... ... және ... кәсіпкерлік үшін бос салаларға
құйылуымен анықталатын объективті қажеттілік ... ... ... ... ... қаржы капиталы өте үлкен
көлемге – 20 трлн ... ... ие ... Бұл ... жер ... ... әлемдік қаржы нарығының негізі. Бұл қаржыларды ... үшін ... ... ... деген мәселе туынайды.
Ресми көзқарас бойынша қолайлы инвестициялық ахуал ... ... ... ... тарту қажет. Сонымен қатар Қазақстан экономикасына
шетел ... ... ... жағдайларға алып келуі мүмкін деген де
көзқарас бар. ... ... ... шыққандары халықаралық
монополияларға Қазақстанда ... ... ... бар деген пікір болып
саналады.
Терең талдау жүргізгенде бұндай көзқарастың негізсіз ... ... ... үгіт ... ... ... көрсетуге
болады.
Әлемдік шаруашылық және жеке ұлттық экономикалардың, халықаралық
көлемде капитал құйылуы және оның ... ... ... ... ... ... ... Бұл, осы заманғы әлемдік шаруашылық
мен ... ... ... ... ... ... ... объективті қажеттілік.
Әлемдік шаруашылыққа интеграциялану мақсатын қоя отырып, ашық экономика
идеалдарын ұстану қажеттілігін түсініп, ... ... ... объективті екендігін мойындамау мүмкін емес. Шетел ... ... ... ... дамытудың конъюктуралық
тактикалық емес, стратегиялық ... ... ... ... ... ... жаңа даму ... өзінің алдына ірі экономикалық,
стратегиялық мақсаттар қойып отырғаны белгілі. Оның ... ... ... ... ... қабілетті елу мемлекеттің қатарына қосылу
сияқты жобалар бар. Аталған жобаларды жүзеге ... ... ... аз ... ... 2007 ... ... «Жаңа әлемдегі – жаңа ... ... ... ... он ... бағыт – кіші және орта
бизнесті қолдау мәселесін қарастырып өткен болатын, яғни оның ішінде:
Үкімет ... ... ... ... ... ... ... қашан және қалай пайда болатынын анықтап алуға,
оларды барынша қысқартуға, сондай-ақ кіші және орта бизнес ... ... ... да бір негізсіз есепті болуына жол бермеу;
Әділ ... орта ... мен ... ... ... жағдай туғызу жөніндегі жұмысты тиянақтау;
Табиғи монополиялар аясын барынша қысқарту;
Жаңа кәсіпорындар мен ... құру ... ... ... ... ... жүйесі шеңберінде кәсіпкерге фирманы екі-үш күннің
ішінде тіркете алатындай жағдай туғызу керек;
Тұрлаулы және ... ... өсу үшін ... шағын және
орта бизнесінің жоғары сапалы өнімдері мен ... ... ... ... мемлекет пен мемкомпаниялардың ресурстарын жариялы әрі
конкурстық негізде белсендірек пайдалану;
Жаңа ... ашық және ... ... ... ... үшін
арнаулы бағдарламалар әзірлеу тиімді, онда үздік бизнес-идеялар жаңа бизнес
қалыптастыру сияқты мәселелерге тоқталып өтті.
Жалпы еліміз ... ... ... экономикаға көшкеннен кейін
экономикада бірқатар өзгерістер пайда болды. ... ... ... ... ... ... бәсекеге қабілеттілік әлемдік
рейтінгінде қазақстан ТМД елдерінің барлығының алдына шығын, 61-ші орында
тұр.
Индустриялық-инновациялық даму ... ... ... даму
банкі, Инвестициялық қор, Инновациялық қор, Экспорттық ... ... ... ... сияқты даму институттары
құрылды. Бүгінде оларды жалпы капиталдандыру 1 млрд АҚШ ... ... ... ... ... ... бойынша қаржыландыру көздері
есебінен 1,5 млрд АҚШ долларына жуық ... 395 жоба іске ... ... шағын және орта бизнесті,ішкі сұранысты кеңейту
мен ... ... ... ... ... жаңа ... ... ұсына отырып, мемлекет салық режимін индустриялық
саясаттын ... жөн. ... ... ... ... ... ... тиіс.
Қазақстанда өндірістің шоғырландыру деңгейі жоғары. ... ... ... 16 000 ... ... істейді, оның 1,6% бүкіл
Қазақстан кәсіпорындары өнімінің 77,4%-н ... Ал ... ... ... 7-10 %-н ... мемлекеттерінде технопарктер 70-жылдардың басында пайда болған.
Хэриот-Уат университетінің зертханалық паркі, Тринити колледжінің ғылыми
паркі, Кембридж, Бельгия, София-Антиполис, ... ... ... ... таңда Қазақстанда кәсіпорындар экономиканың инфрақұрылым және
шикізат саласында ... ... ... қызмет атқаруда. Орта
бизнестің субъектілеріне келетін болсақ Ресейді Қазақстанмен салыстырғанда
тәжірбие жүзінде мүлдем жоқ. ... ... ... ... ... ... ... 2009 жылы ТМД елдеріндегі басты ... ... ... капиталды |Кәсіпорындар арасында |
| | ... ... ... |
| | | ... ... |110,1 |110,6 |109 ... |105,7 |136 |107,3 ... |102,1 |117 |93,1 ... |115,6 |120 |106,6 ... |103,4 |122 |100,1 ... |103,7 |102 |103,8 ... |106,9 |108 |95,1 ... |106,1 |111 |102,6 ... |114,3 |- |112,4 ... |112,5 |135 |104,7 ... ... ... ... ... және
орталықтандыру процесі саналады. Ал бұл шағын кәсіпорындардың бірігуіне
мәжбүр болады. ... ... ... ... субъектісі
ретінде және шағын кәсіпорындарды құруға қызығушылығы жоғары деңгейде
дамымаған кәсіпкерлерге несие алу ... ... ... саналады. Жаңа
бастаушы кәсіпкерлерге қаржының жетіспеушілігі басты мәселе.
Кіші кәсіпорынды дамыта отырып шағын жеке ... ... ... мен ... нарығында өзін-өзі қамтамасыз етуге қажеттілік
туады. Шағын кәсіпорындардың ... ... ... сұранысты,
нақты тұтынушылардың тапсырыстары бойынша тауарлар өндіреді және ... ... олар көп ... ... ... құралдар береді.
Кіші бизнес - бұл азаматтық, жанұялық, халықтық ... Бұл ... ... ... ... ҚР-да шағын және орта бизнеспен 5,5 млн
адам айналысады, яғни халықтың ... ... ... бұл ... бюджетке 125 млрд теңге ақша сомасы түседі.
Қазіргі кезде кәсіпкерлік қалыптасу ... деп ... ... ... ... ... жаңа кәсіпорын құруда немесе жаңа
коммерциялық енгізу, тауар ... ... ... ... баратын адам, «Мак Бер Энд» компаниясы халықаралық даму
бойынша Американдық агенствасының (ЮСАИД) қолдауымен және ... ... қоры ... «кәсіпкерлің профилі» атты жоба ұйымдастырды.
Нидерланды мемлекетінде кәсіпкерлікті қаржыландыру (2000-7000 долларға
дейін) жайлы шағын жобалар мен бағдамалар бар.
Қазіргі таңда кәсіпкерліктің даму ... отра ... деп ... ... да ... ... ... және орта бизнес жоғары
деңгейде. Сол себепті сол елдердің тәжірбиелерін қолдану қажет.
Бізге экономикалық өсу мен ... ... ... орталықтарын
айқындап алып, олардың дамуы тұтастай алғанда еліміз ... ... ... ... бәсекеге қабілеттілік деңгейіне жете ... ... ... ... ... ... ... ішінде
жоағры технологиялық жаңа өндірістерді дамыту.
Елімізде «Атамекен» кәсіпкерлер одағы құрылған. Сонымен бірге ... саны ... ... ... ... Яғни бизнес-инкубаторлар
кәсіпкерлерге кеңес және бизнес-жоспар жасауға, ... ... ... ... 2003 жылы кіші ... ... істейтіндер саны-140
мыңнан астам адамды, шығарылатын өнімнің ... -50,6 млрд ... ... ... млрд ... ... ... көлемі 17 млрд
теңгеден асады.
Әлемдік нарықта металға баға ... ... ... ... ықпал ететін өңдеуші өнеркәсіптің құрылымын жақсартылады. ... ... ... жасау мен химия өнеркәсібінің үлесі 2006 жылы 4%-
ға дейін өссе, 2015 жылы 10%- ға дейін өседі деп ... ... ... негізгі көрсеткіштері.
Екінші деңгейлі банктер кәсіпкерлерге қолдау ... ... ... 81,4 млрд ... ... ... ... қолдау және дамыту қоры ... жаңа ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлерге
қаржылық қолдау көрсетті.
Алғашқы «2005-2009жж жылдары Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлікті
қолдаудың және дамытудың бағдарламасын» жасау ... ... ... әсер ететін ұйымдық-басқару құрылымдары, банктер,
мемлекеттік акционерлік холдингтік компаниялары және ... ... ... сияқты мемлекеттік секторларды коммерциялауды және
монополизациясыздандыруды ... ... жеке ... ... ... ... ... жж Қазақстан Республикасының кәсіпкерлікті ... ... ... ... ... ... және
кәсіпкерліктің инфраструктурасын дамытуға, экономиканың күшті жеке секторын
қалыптастыруға қажетті ... ... ... ... ... құру болып табылады. Республиканың экономикасында
нақты бәсекелестік ортаның ... ... жеке ... 150 ... ... ... ... етті.
1998 жылы желтоқсанында «2005-2009жж Қазақстан Республикасының шағын
кәсіпкерлікті қолдаудың және ... ... ... ... мақсаттары шағын кәсіпкерліктің тұрақты дамуын
қамтамасыз ету, экономиканың ... ... ... кәсіпкерліктің үлес
салмағын өсіру, жаңа жұмыс орындарының саны ... ... ... құру ... ... ... ... Қазақстан Республикасының
кәсіпкерлікті қолдауды және дамытудың мемлекеттік бағдарламасында» өзінің
өзгерістерін алып келді. ... жж ... ... ... ... ... қолдаудың және дамытудың мемлекеттік бағдарламасын»
қабылдаудың механизмі және негізгі бағыттары шағын және орта ... ... салу ... жетілдіру, инвестициялық қолдаудың және қаржылық-
несиелік жүйелерді дамыту, шағын және орта кәсіпкерліктің көшіру формаларын
дамыту, ... ... одан ары ... ... ... ету, сонымен қатар кәсіпкерлікті реттеудің ... ... ... табылады.
2008 жылдың 12 мамырында өкіметтің жарлығына сәйкес 2005-2007 жылдарға
Қазақстан Республикасының шағын және орта ... ... ... бекітілді, оның негізгі мақсаттары және ... ... ... ... ... ... ... бағытталған, шағын және орта ... ... ... ... ... және ... жетілдіре бағытталған болып табылады.
Бұл көрсеткен талдауымызда ең нәтижелерді бергенімен ... ... ... ... көптеген мақсаттар мен
міндеттерді жүзеге асыру механизмінде дұрыс ... ... ... ... ... байланысты көптеген кемшіліктер болды. Мұндай
жағдай шағын кәсіпкерлікті қолдау және дамытудың аймақтық ... ... ... да шағын кәсіпкерлікті ... ... ... модель қажет.
1993-2006 жылдары Қазақстан Республикасындағы шағын кәсіпкерліктің
өсу динамикасы.
Жоғарыда көрсетілген суретте тоқсаныншы ... ... ... ... ... ол 2000 ... өсу ... төмендегенін,
бірақ жалпы кәсіпорындардың санының өсуінің сақталып қалғанын көруге
болады.
Осы қарастырылған жылдарда кәсіпкерлікті, ... ... кіші ... мен дамытуға бес мемлекеттік бағдарламалар ... ... ... ... және ... ... ... оларды іске асыру республикада кәсіпкерлік секторды
қалыптастыруға және ... оң әсер ... ... және орта ... ... ... моделінің
ерекшелігі келесілер болып табылады:
1.Кәсіпкерлердің әртүрлі мақсаттарын және ... ... ... ... және орта ... ... ... мемлекеттік
қолдаудың деңгейін бөлу, ол үшін алдымен кәсіпорындарды микро, шағын және
орта топтарға заңды түрде бөліп алу;
2.Өндірістің және ... ... және ... ... тұлғаға өтуіне байланысты және еңбек өнімділігінің
өсуіне байланысты тікелей және ... ... ... ... және орта ... ... жүйеден жоғары
технологиялық деңгейдегі ірі кәсіпкерліктің лидерлігіне өткізу мақсатында
кооперативтік басқару ... ... ... ... ... және орта кәсіпкерліктің қабылдаған шешімдеріне байланысты
барлық орталық және жергілікті атқарушы ... ... ... ... ... ... етуші механизмі өзгерілетін
болды. Салалық, аймақтық және ... ... ... ... ... ... ... негізгі шарты шағын және орта кәсіпкерліктің
нақты қажеттілігін ескеру болып табылады;
5.Экономикалық ... ... ... ... ... және олардың қоғамдық ұйымдарда бірігіп шешім қабылдайтын
болды. Ол үшін ... ... ... ... және ... орта бизнестің комиссиясының, Қазақстан Республикасының ... ... ... ролін күшейтуіміз керек. Әрбір мемлекеттік
органдарда ... ... ... ... эксперттік
одақтар құрылуы мүмкін.
6. Кіші және орта кәсіпкерлікті қолдау мен ... ... ... ... ... ... даму болашағын
анықтай отырып, кәсіпкерлердің ... ... үшін ... ... жүзеге асыруға бағытталған.Нәтижесінде шағын және ... ... ... жасауға және жетілдіруге ... ... және ... ... құрылатын болды, ал ұзақ
мерзімдік болашақта шағын кәсіпкерлік еліміздің ЖІӨ үлесін дамыған елдердің
деңгейіне дейін жеткізуді қамтиды.
Басқа да ... ... ... Қазақстанды салыстырғанда шағын және
орта бизнес қарқынды және логикалық түрде дамыды. Дамыған мемлекеттерде
шағын және орта ... ... ... ... саласында жаңа
адамдарды, капиталды тартуға көмектеседі, несиелеуде ... ... ... ... ... ... және ... бағытын таңдауға
көмектеседі.
Салық жүйесі арқылы мемлекеттегі кіші және орта ... ... ... ... ... ... саласында жоғары нәтижеге
жеткен. Оның қарқынды дамуына әсер еткен негізгі факторларды атауға болады:
жеке меншікті ... ... ... да ... саясат жүргізу,
кейбір тауарларды импорттауға эмбарго енгізу, салықтық тарифті төмендету,
банк жүйесіндегі өзгерістер, шетелдік инвестицияларды ... ... ... ұйымдастырушылық және тағы басқа инновацияның түрлерінің
жедел түрде енгізілуі, корпорация құру және ... ... ... ... ... ... механизмін енгізу.
Бұл және басқа да дамыған елдерде шағын және ірі ... ... ... бизнес экономиканың барлық сфераларында шаруашылық
қызметті атқарады.
Германияның экономикасында шағын және орта бизнес маңызды ... ... ... ... ... астамы келеді. Мемлекетте
өндіруші қоғамдық жиынтық өнім, сонымен бірге ФРГ-ның экономикасындағы
инвестиция 44% ... ... және орта ... ... 70 % ... олармен 75 % жаңа жұмыс орындары құрылып, орта кәсіпкерлерде еңбек
өтілін оқитындар 80, ... және орта ... 10 % ... ... ... бар. Сол себептен кәсіпкерліктің ... көп ... ... ... кәсіпкерлік саласы экономикамыздың тірегі
болып табылады. ... ... үшін жаңа ... ... және де Қазақстандағы кәсіпкерлікті жетілдіру үшін ... ... ... ... жыл 2009 ... ... ... субъектілерінің қолма-қол
аќшаға ќажеттіліктерінің айтарлыќтай ұлғаюымен сипатталды.
2009 жылы Ұлттық ... ... ... 1 081,9 млрд.
теңге сомасында ќолма-ќол аќша айналысќа шығарылды. Осы уаќыт ... ... ... ... ... мен монеталарының көлемі
853,1 млрд. теңге болды. Осылайша, эмиссиялыќ нәтиже оң, 228,8 ... ... ... және 2006 ... осы ... 4,8 есе (47,7 ... артыќ болды (4.1.1-сурет).
2007 жылғы ќаңтарда ќолма-ќол аќшаны алу 2006 ... ... 1,5 ... ... ... және (-)32 ... ... болды.
2007 жылғы аќпан-шілдеде банкноталар мен монеталар ... 2006 ... ... ... ... 3,6 ... 2007 жылдың тамыз-ќазанында эмиссиялыќ нәтиже 2006 жылдың
тиісті кезеңмен ... 58,8 ... ... және ... (-
)28,0 млрд.теңге болып ќалыптасты. 2007 жылғы ... ... жаңа ... ... ... ... көрсеткіштің көлемі біршама айтарлыќтай (89,4
млрд.теңге) ... жылы ... ... динамикасы түрлі бағыттағы үрдістермен
сипатталды.
2009 ... І ... ... ... әлемдік валюта
нарыќтарындағы ахуалдарға, сондай-ақ ішкі ... ... ... ұсыныстың сұраныстан елеулі артуына негізделген теңгенің АҚШ
долларына қатынасы бойынша номиналды ... ... ... ... I
жартыжылдықта теңге номиналды көрсеткіште АҚШ долларына 11,5% ... ... он ... ... ... ... ... ахуал теңгенің АҚШ долларына қатынасы бойынша әлсіреуімен
сипатталды. Қазан-желтоқсанда ... ... ... ... ... ... тұраќты болып ќалды.
Теңге бағамының динамикасында үрдістердің ауысуы шетел валютасына
сұраныстың өсуіне әкелетін бірнеше ... ... ... ... ... ... қаражатын қалыптастыру және пайдалану
тетіктерінің өзгеруі, ЕРТ туралы жаңа ереже, Ќаржы ... және ... ... мен ... ... ... ... мерзімді заемдар
ағынын шектеу, валюта өтімділігін ќамтамасыз ету және валюта позициясын
ќатаңдандыру ... ... ... ... ... ... бағамы 2007 жылы бір доллар үшін 125,97
теңге болды. Кезеңнің аяғындағы биржалыќ ... бір ... үшін ... ... Жыл ... бері номиналды көрсеткішпен ... ... 5,06% ... Ең жоғары ќұнсыздану жылдамдығы сәуір және мамыр
айларында (тиісінше 3,10% және 2,54%), ... ...... ... ... жылы теңгенің еуроға ќатынасы бойынша ресми бағамы 3,66%, ... - 5,41% ... жылы ... ... ... нарыќта шетел валютасымен
операциялар көлемінің елеулі өсуі байќалды. Сауда-саттыќтың ... ... ... ... ... ... ... нарыќќа ќатысушылардың ... ... ... ... түсімінің едәуір көлемінің ... ... ... деңгейдегі банктердің сырттан ќарыз алуы шетел
валютасын ... ... көзі ... ... ... сауда-саттыќ көлемі долларлыќ позицияда 41,3
млрд. долл. ... ол 2006 ... ... 3,5 есе ... тыс ... ... резидент банктердің мәмілелерінің көлемі
2006 ... ... 2,6 есе ... және 43,5 ... ... ... рублімен және еуромен жасалған операциялардың валюта
нарыќтарының ... және ... тыс ... ... ... ... Биржалыќ нарыќта ресей рублімен және еуромен жасалған
операциялардың көлемі 48,4%-ға, 158,3 млн. ... ... ... ұлғайды,
еуромен операциялар көлемі 98,7%-ға, 250 мың еуроға дейін
азайды. Биржадан тыс ... ... ... ... және ... айырбастау операциялардың көлемі 42,1% және 329,1% ... млн. ... ... және 373,9 млн. ... ... ... Ќолма-ќол
шетел валютасы нарығында өткен жылдардағыдай АЌШ долларына ... және ... ... бұл ... ... осы ... ... алу операциялары басым болды. ... 2007 ... ... АЌШ ... нетто-сату көлемі 2006 жылмен
салыстырғанда 17,3% ұлғая отырып, 7,1 ... ... ... Бір ... ... ... ресей рублін нетто-сату көлемі 153,8%, 3,8 ... ... ... еуро - 80,3%, 943,1 млн. ... дейін көбейді.
Алдын ала деректер бойынша теңгенің ... ... ... ... ... 2007 жылғы желтоќсан айында 2006 жылғы желтоќсан
айымен салыстырғанда 0,8% ... 2007 жылы ... ... ... ... ... ... наќты әлсіреуі тиісінше 5,1% және 0,1% болды. АЌШ
долларына ќатысы бойынша теңге ... ... 10,7% ... ... аќша ... аќша ... 2007 жылы банктердің өтімді ќаражаты
ұлттыќ, сол ... ... ... ... ... ... байќалды.
Банкаралыќ аќша нарығындағы ќысќа мерзімді ... ... ... ағымдағы өтімділігін реттейтін негізгі ќұралдарының бірі болып
ќалғандыќтан 2007 жылы орналастырылған банкаралыќ теңгелік ... 2006 ... ... 4 ... аса ... және 9 184 ... ... отыр. Бұл ретте, Ұлттыќ Банктің 2007 жылы екінші деңгейдегі
банктерден ... ... ... 2006 ... ... ... аса ... және 8 136 млрд. теңге болды. Мұндай өсу Ұлттыќ Банктің
аќша-несие саясатын ... ... ... ол ... Банктің
ресми ставкаларының нарыќтыќ ставкаларға әсер ету ... ... ... ... ... ... болжамдайды.
2007 жылғы желтоќсанда орналастырылған банкаралыќ теңгелік депозиттер
бойынша орташа алынған ... ... 2006 ... ... ... ... ... көтерілді. Орналастырылған
банкаралыќ теңгелік депозиттер бойынша ... ... ... ... ... ... аќшаны ќымбаттату жөніндегі
саясатының нәтижесінде болды.
Валюталыќ ... ... ... нарығында орналастырылған
долларлыќ депозиттердің көлемі (резидент емес банктерде 94,3% және резидент
банктерде 5,7%) 2006 ... ... 2007 жылы 20,3% өсті ... ... ... ... себебі долларлыќ депозиттер шетел валютасымен
ќысќа ... ... ... ... аќша ... басты ќұрал болды.
2007 жылғы ... ... ... ... ... ... сыйаќы ставкасы 2006 жылғы ... ... ... ... ... ќарыз алудың ... ... ... ... ... жасалды.
Депозит нарығы.
2007 жылы ќаржы секторының тұраќты дамуы, халыќ кірісінің өсуі ... ... ... ахуал ќолайлы болды әрі жеке және заңды
тұлғалар аќшасының депозиттерге ... ... ... ресурстыќ базасы
түсімінің өсуімен сипатталды.
Мәселен, резиденттердің ... ... ... ... 3 115,2 ... теңгеге дейін (валюталыќ баламасы –24,5 млрд. доллардан
астам) 88,4% өсті (5.3.1-сурет).
Заңды тұлғалардың депозиттері 2 073,2 млрд. ... ... ... ... ал жеке ... салымдары 1 042 млрд. ... ... өсті (V ... 5.3-бөлімшесіне 1-ќосымша, 5.3.1-сурет).
2007 жылы депозит нарығының дамуындағы маңызды кезең ... ... ... жағдайында ұлттыќ валютадағы депозиттердің
елеулі түрде өсуі ... ... ... ... 1 087,5 ... ... дейін
57,0% өскен кезде еңгедегі депозиттер 2 027,7 ... ... ... ... ... Нәтижесінде депозиттердің жалпы көлеміндегі теңгелік
депозиттердің үлес ... ... ... дейін өсті (V бөлімнің 5.3-
бөлімшесіне 1-ќосымша, 5.3.2-сурет).
2007 жылдың ішінде халыќтың банктердегі салымдары ... оң ... ... ... ќоса ... 2007 жылы ... орташа
айлыќ өсу көлемі 2006 жылғы 12,4 млрд. ... ... 38,2 ... болды. Нәтижесінде халыќтың салымдары 1 055,2 млрд. теңгеге дейін
немесе 8,4 млрд. долларға жуыќ 76,8% өсті ... ... ... теңгенің нығаюы жағдайында ... ... ... ... валютадағы
депозиттердің басымдыќпен өсуі байќалды. Халыќтың ... ... бір ... 2 есе ... шетел валютасындағы депозиттер 22,6%
өсті. ... ... ... ... үлес ... ... дейін артты.
2007 жылы жеке ... ... ... ... ... алынған сыйаќы ставкасы 9,1%-дан 9,8%-ға дейін, шетел
валютасымен – 6,2%-дан 7,4%-ға дейін көтерілді (V ... ... ... ... ... ... және банктердің өсіп ... ... ... ... ... 2007 жылы ... ... даму үстіндегі сегменттерінің бірі ... ... ... ... ... 4 691 млрд. теңгеге дейін (37,2 млрд. долл.
жуыќ) 81% ... ... ... ... ... ... 2007 жылы 2006 жылмен салыстырғанда 34,1%-дан 48,2%-ға ... ... ... ... өсуі шетел валютасындағы
несиетермен
салыстырғанда ... ... ... 2007 жылы ... ... несиетер
2 422 млрд. теңгеге дейін 92,8% өсті, ... ... – 2 269 ... (18 млрд. долл.) дейін 69,8% өсті. Нәтижесінде теңгемен несиетердің
үлес салмағы 48,5%-дан 51,6%-ға дейін өсті.
2007 ... ... ұзаќ ... ... (1 ... ... мерзімі
бар) өсуі ќысќа мерзімді несиетермен салыстырғанда басым ... ... ... ... ... да оң өзгерістер болды.
Ұзаќ мерзімді несиетер 3 434,9 ... ... ... 2 есеге жуыќ, ќысќа
мерзімді несиетер – 1 257,8 ... ... ... 44,6 өсті. Ұзаќ мерзімді
несиетердің үлес салмағы 66,5%-дан 73,2%-ға ... өсті (V ... ... ... ... 2007 жылы ... ... ... ... ... ... ... жылғы осындай
көрсеткішпен салыстырғанда 25,3%-дан 32,4%-ға ... ... ... ... ... ќатысты көлемі осындай ... ... ... өскен болатын. Бұл негізінен ипотекалыќ және
тұтынушылыќ несиетеу сияќты ... ... ... айтарлыќтай
кеңеюімен байланысты болды. Мәселен, 2007 жыл бойы ... 777,5 ... ... болып, 2,4 есе өсті, ипотекалыќ несиетер 396,1
млрд. теңгеге дейін 79,6% өсті ... жылы ... ... ... ... ... ... 861
млрд. теңгеге дейін 83,1 % өсті немесе экономикаға берілген несиетің жалпы
көлемінің 18,4% ќұрады.
2007 жылғы желтоќсанда жеке ... ... ... ... ... ... ... сыйаќы ставкасы 2006 ... ... ... ... ... төмендеді, ал
заңды тұлғаларға берілген несиетер бойынша 13,0%-дан ... ... ... ... оның ... әсіресе,
өнеркәсіпте ... ... ... ... ... және тез ... мүмкін
емес. Өйткені ... ... ... рөл атқарып,
инвестициялық ... ... ... жатқызылады.
Қазақстан Республикасының халық ... ... ... отырып, келесідегідей ... ... олар ... ... салада
шоғырланады, ... да ... ... ... жағымсыз тенденциялардың өсуіне ... да ... ... ... секторындағы
инвестициялық ... ... ... ... ... және базалық экономиканың ... ... ... ... , ... қызметтерін анықтайды
түсініктерге ... ... жөн ... - ... сөзі inwest – ... ... мағынаны
білдіреді. Үлкен ... ... ... ... өсу ... ... капитал салымдары.
Келешектегі ... ... ... ... ... үшін инвестициялау ... ... ... ... ... ... мүліктік және зер – заты ... түрі ... ... ... ... қызмет ... ... ... ... ... ... - табыс алу үшін капиталды салымдар
жасау. ... ... ... ... сол ... ал ... көздері оң
жағында. Олар ... ... ... ... және
қаржылық активтеріне бағытталады. ... ... ... ... Капиталдық салымдар өз ... ... ... ... қайта қаруларына ,
құралдарды, инвентарларды, ... және ... бар ... ... ... салымдар мақсатты ... ... ... ... салымдармен тығыз байланысты.
Инвестициялық жоба - ... ... ... ... ... ... ... көлемі
мен ... ... ... ... жоба – ҚР – ның ... талаптарына
сәйкес капиталдық салымдардың жалпы ... ... ... ...... нақты қаржыландыру көздері ... ... ... таза ... одан ... ... алғандағы ... ... ... ... – ақшалай құралдардың ... ... ... ... ... алғашқы
құнына, кезеңдік баж ... ... ... ... төлемдер, мемлекеттік ... ... емес ... ... ... негізгі және ... яғни ... ... ... ... құрайды.
Келесілер инвестициялық тауарлар ретінде ... ... және ... ... ... құралдар, мақсатты банктік салымдар, ... және ... да ... ... ... ... лицензиялар, патенттер, Ноу – ... ... жеке ... ... ... мен жерді пайдалану мерзімі, ... ... ... ... ... іске ... инвестициялық
қызметтердің ... ... ... ... т.б. ҚР – ның ... ... және жеке
меншік құралдарды ... ... ... ... іске ... алады. ... ... ... және жеке ... ... ... ұйымдары және
шетел ... ... ... инвестор бола алады;
Тапсырыс беруші – инвестициялық ... ... ... мен ... ... ... ... өздері де қатыса ... ... ... ... ... капиталдық салымдарды салу
кезінде ... ... және шарт ... ... ... ... – мердігерлер отырған мемлекеттік ... ... ... жеке және ... ... ... жүргізу үшін лицензилары болуы ... ... ... ... - ... жеке ... мемлекеттік органдар, жергілікті
басқару ... ... ... ... ... ... ... объектілерін пайдаланушы
ретінде ... ... ... ... субъектілер
арасында мемлекеттік ... ... ... ... ол субъект функцияларын екеу ... одан ... ... қоса ... ... ... капиталдық
салымдар тағайындау мақсаты ... ... ... ... ... ... негізгі топтары келесілер:
1. Капиталдық ... ... ... ... ,
яғни инвестициялық ... ... ... ... ... ... ... капиталдық құн ... жаңа ... ... ... ... әкеледі.
3. Табыс түрінде ... ... ... ... ... ... ... және соңғы ... ... ... ... ... табыс – ... - ... ... ... ... ... ... қатыспайтын қаржылық ресурстардың
қорлану үрдісі, оның ... алғы ... ... Бұл ... – кез ... ... ауыспалы
айналым қорларының жеке ... ... мен ... ... ... ... ... отырады: инвестициялауға ... ... табу және ... ... ... ... түзбекше ... ... деп ... ... ... жаңартылуымен байланысты
капиталдық салымдар ұзақ ... ... ие. ... ... ... де бола алады.
Инвестициялардың өсу ... ... ... ... алынатын табысқа, ... ... ... ... ... табыс жағдайындағы
негізгі үлес ... ... ... ... ... өсу үлесі инвестициялық ... көзі ... ... ... ... ... ... үлес салмағының ... ... ... ... ... керісінше ... ... ... ... ... ... ... байланысты.
Инвестиция ... таза ... ... ... ... ... ... көлемі шаруашылыққа ... ... ... ... ... ... ... елеулі
әсер етеді, яғни ... ... ... ... жолдамалы құндылықты ... Таза ... ... ... ... ссудалық пайыздың орташа
мөлшерлемесінен ... ... ... салымдар
инвесторлар үшін өте ... ... ... ... ... ... ... төмендеуіне
әкеледі.
Сонымен қатар, инвестиция ... ... ... де ... ... осы көрсеткіш жоғары
болса, ... ... ... ... ... ... ... еске алу ... ... ... ... әртүрлі
формада жүзеге асады. ... ... және ... олар жеке белгілері ... ... ... салу ... ... нақты және ... ... ... ... - ... және ... емес
активтерге ... ... ... ... ... жіктеледі.
1. салалық құрылым (транспорт, ... ауыл ... және ... ... ... құрылыс (жаңа құрылыс, ... ... ... ... ... – монтаждық жұмыстар, басқа
да капиталдық ... ... - ... және ... ... ... тағайындау.
Капиталдық салымдарды қаржыландыру көздері.
Қазақстанда ... ... ... ... нарығы
қалыптасқан. ... ... ... капиталдық
ұдайы өндіріспен шектелген. Келешекте ... ... ... ... ... және ... объектілердің ұзақтығы арнайы ресурстарды ... ... ... ... ... ... ... әрқилы. Қазақстандағы ... ... ... түрінде жүзеге ... ... ... ... кәсіпорныдары
олардың төмен ... ... ... ... ... ... бағытталған. АҚШ
компаниялары ... ... ... ... 35 – 40
% дейі ... ... бұл ... 2 - ... ... ... ... ... ... қаржыландырылады:
- меншік қаржылық ресурстар
- ... ...... ... қаражаттар.
Бюджеттік емес ... ... ... ... ... арқылы берілетін
қарадаттар.
Табысқа салынатын ... және ... да ... ... соң, кәсіпорын бюджеттерінде таза ... ... бір ... ... емес ... ... босата алады.
Капиталдық салымдарды қаржыландырудың екінші ... ... ... ... ... ... осы көз ... қызметінің қаржылық ... ... ... ... ... ... соммасы ... ... мен ... ... ... ... Жинақталған ... ... осы ... көрсетіледі.
Амортизациялық ... ... ... ... табылады.
Өнімді бөлу ... ... ... ... ... ... ... қызметтердің
маңызды ... ... бөлу ... ... ҚР – ... ... ... салық төлемдерінің ... жүйе ... Бұл жүйе ... ... ... ... ... туралы ... Ал ... өнім ... ... бөлінеді.
Өнімді бөлісу туралы келісімге ... ҚР ... бір ... ... ... ... жер
қойнауларын ... ... ... беріледі. Жер
қойнауларын пайдалану үшін ... ... ... қойнауларын пайдалану құқықтары ... ... ... ... ... ... ... мемлекет тарапынан ... ... ... , ... ... ... , ... тоқтату ... ... ... ... жаңа ірі ... ... кенішретін игеруге
техникалық және ... ... ... ... ... шығынды ... ... ... ... ... ... ... РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ
ІС-ӘРЕКЕТІН ЖЕТІЛДІРу
Кәсіпорынның қаржылық жағдайы ... ... ... ... бастысы болып кәсіпорынды басқару табылады. Сәтсіз басқару дамып
келе жатқан кәсіпорынды жою ... ... ... әрі ... ішкі де сыртқы да қиындықтармен күресе алады. Егер ішкі шаралар
тиімді болмаса, әрі кәсіпорын төлем ... ... оған ... ... шаралар қолданылуы мүмкін:
1. Реабилитациялық процедура
2. Бәсекелік өндіріс
3. Жоюдың соттан тыс процедурасы
4. ... ... ... ... тек ... ... қолданылады. Ол
қарыздардың, несие берушілердің немесе ... бір ... ... кәсіпорынның жойылуын ... ... оның ... ... ... шынайы мүмкіндігі болғанда ... ... ... ... ... ... ... есеп-шоттар. Экономикалық негіздемелер куәландырылуы керек.
Реабилитациялық шаралар:
– Сырттан басқару
– Санация
– Қарыздар талаптарының құқықтарынан бой ... ... ... ... ... ... қабілетсіздігі туралы іс қозғалғанда ... ... ... ... ... ... ... қабілеттілігін
қалпына келтірудің мүмкін еместігі туралы соттың ұйғарымы бар ... ... ... ... ... банкрот деп жариялаған соң
пайда болады және кәсіпорынды жойып, оның ... ... ... Осы ... ... қарыз міндеттерін атқару мерзімі келген болып
есептеледі, қарыздары бойынша үстеме ... ... Сот ... ... Ол ... мүліктерін қорғауына және бақылауына
алады, басылым ... ... ... ... алда ... ... босату туралы хабарландырады,
несие берушілердің талаптарын қанағаттандыру үшін банкрот мүлкін ... ... ... ... ... Мүлікті инвентаризациялау,
бағалау және бәсекелік негізде сату жүргізіледі. Ең алдымен тез ... ... ... ... ... ... ... төмендетілуі мүмкін.
Жоюдың соттан тыс процедурасы несие берушілердің ... өз ... ... ... ... ... ... келуі
арқылы соттан тыс тәртіпте қарыздардың қарызын ... ... ... ... ... заң ... сай қарыздармен келісе отырып
несие берушілер комитеті қабылдайды.
Жекешелендіру дегеніміз мемлекеттік меншікті жеке ... ... ... ... ... және ... көрсету объекттерін
сатуға шоғырланған болатын, сонымен қатар мемлекеттік меншікті кәсіпорынның
еңбек ұжымына ... ... ... өнеркәсіп өндірістерін жекешелендірілу жүргізілді.
Жекешелендіру бағыттары:
– Кішігірім жекешелендіру;
– Жаппай жекешелендіру;
– Жеке ... ... ... Республикасындағы инвестициялық іс - әрекетті ... ... ... ... тоқталар болсақ,
жалпы шетел капиталының ... және оны ... ... ... оң әсер ... ... экономикасы
орташа және төменгі даму деңгейі ... ... ... ... да ... жеке ... нығайтуға
мүмкіндік береді. Қаржы құралдарын ... ... ... мен ... ... ... әлемдік
нарыққа шығуына, өндірістің ... ... ... ... ... ... Алайда, Республика
экономикасына шетел ... ... ... ... жағдайлар бар: экономикалық және ... ... ... базаның және нарықтық
жағдайдың ... ... ... ... ... шетел инвестициялар маңызды рөл ... ... ... ... ... бар ... ... қалыпқа
келтіруге емес, жаңаны құруға салынады. Бұл ... ... ... ... ... ... әсіресе кері тенденцияны ... ... ... ... ... ... ішкі
инвестициялардың өсуі мен ... ... ... бұл тура инвестицияларға ... ... ... ... тек ақша емес, әлемдік ... ... ... ... ... ... ... шетел
инвестицияларының өсуі ... ... ... ... ... ... ... ” капиталға ... ... және ... ТМД ... тура ... ... әлемдік тәжірибесі мен ... ... ... мен ... ... ... ... көрсетті, ал маңыздылары келесілер табылады:
– саяси ... елде ... ... ... нарықтық
объективтілігі;
– қолайлы ... ... ... елде ұқсас инвестициялық ... ... ... табыс көлемі;
– құқықтық қорғалуы, ашықтығы және ... ... ... ... және ... инфрақұрылым;
– табиғи ... ... мен ... ... ... ... мен ... репатриациялау
мүмкіндігі.
Оңтүстік Шығыс Азия елдері мемлекеттің инвестициялық ... әсер ... ... ... ... ... ... тек ... ғана ... ... ... да ... ... салықтық
ынталандырушылары; құрал – ... ... ... баж
жеңілдіктері арқылы бағаны ... ... ... ... және ... ... ... төмен ұстау.
Жалпы еліміздегі өзекті мәселелерді шешу жолдары ол шетел ... ... ... ... ... ... уақыттағы ұлттық дәстүрдің
органикалық ыдырауы және менеджменттің ... ... ... ... дәстүрге келетін болсақ, оның ... ету ... ... ережені қатаң ұстанбауға тырысады, ал олардың
иероглификалық тілдерінің жазылуы ... оның ... ... ... ... басқарудың ерекше басымдығы қызметкерлерді басқару болып
табылады. Жапондық корпорация ... ... ... ... ... ... ... басқарады. Бұл мақсатқа жету үшін ... ... ... ... ... ... ақы жүйесін, ұйым еңбегі
мен жұмыс орнының анализі, қызметкерлерді аттестатациялау және де ... ... ... да ... Бірақ та американдық және
жапондық басқару орнында үлкен өзгешелік бар. Жапондық корпорация ... ... ... ... ... адалдығын қолданады, әрі ол
тиімдлікке әкеледі. Жапондық басқару жүйесі бұл адалдықты ұйым ... ... ... дейін күштеуге тырысады.
Жапондық корпорация өзінің қызметкерлерінің жұмысын ... ... ... ... ... қалмауы үшін еңбек тәжірибесіне
негізделеген марапаттау жүйесін ... ... ... ... ... ... ... және жұмысын қайтадан бастайды. Өмірлік
жалдау ... ... беру ... мен оның өсу кепілдігіне
негізделген.
Жапонияда жұмысбастылық өте ... Бұл тек ... ... мен ... ... шарт қана ... Ол ... және моралдық тақырыпқа ие.
Нарықтық экономикаға көшу ... және ... ... ... ... тәжірибелік негізі жоғары болғандықтан қызметкерлерді басқарудың
жапондық тәжірибесін ... ... ... ... ... ... мен ТМД-ның басқа елдерінде де бұл жүйені қолдану тиімдірек.
Ал тағы бір мысал, ҚР-ғы ... ... ... ... жетілдіру мәселесі. Жалпы шетел капиталының ағымы және оны ... ... ... оң әсер ... ... ... және ... даму деңгейі дамушы елдердегі, оның құрамына Қазақстан
да енеді, жеке кәсіпкерлікті нығайтуға мүмкіндік береді. ... ... ... экономикалық дамуы мен ... ... ... ... ... ... түрлі саласына жаңа
технологиялар тартуға мүмкіндік тудырады. Алайда республика ... ... ... ... ... ... жағдайлар бар:
экономикалық және шаруашылық жағдайдың ... ... ... ... ... ... инвестициялардың өсуіне қарамастан, Қазақстан экономикасында шетел
инвестициялары маңызды рөл алады, өйткені олардың негізгі бөлігі қолда бар
қуаттарды қайта ... ... ... ... ... ... Бұл
жағдайда шетел инвестициялары республика ... ... ... ... кері ... кеңейту жағдайында негізгі бағыт
ретінде. Шетел инвестицияларының ішкі инвестициялардың өсуі мен ... ... ... бұл тура инвестицияларға ... ... ... ... тек ақша емес, әлемдік нарықтарда ... ... ... ... ... шетел
инвестицияларының өсуі Қазақстанның ... ... ... және ... “арзан” капиталға жолды оңайлату индикаторы.
Қазақстанда және ... ТМД ... тура ... ... ... ... мен ... зерттеу, инвестиция мүмкіндігі
мен масштабы бірнеше факторға тәуелді ... ... ... ... және тура ... инвестицияларының өсуіне қол
жеткізу үшін шетел инвестицияларын ынталандыру бойынша кешенді мемлекеттік
бағдарлама дайындалды. ... ... ... ала ... осы ... үшін енуі ... ... қызмет етуші шетел инвесторлары үшін жеңілдіктер мен преференциялар
жүйесін жеке салалар мен ... құру ... ... пен шаруашылық
субъектілер арасында меншікті нақты айқын бөлу;
• тұрақты экономикалық және ... ... ... ... ... ... бөлу ... нормативті базаны қоса алғанда;
• салық ауыртпалығын төмендету мен салық құрылымын оңайлату;
• жерге жекеменшік енгізу, шетел ... ... ... тыс ... үшін ... ... мен ... жүйесі мемлекеттік қаржыландыру орнын басуы керек. ... ... ... деңгейде бірнеше аспектілерді бөлуге болады:мынадай
жағдай қалыптасқан, инвестициялық іс-әрекетте ... мен ... жаңа ... ... мемлекеттік қаржыландыру интенсивті
төмендеуде.
Инвестициялық іс-әрекетті мемлекеттік ынталандыру: АҚШ және Оңтүстік
Шығыс Азия тәжірибесі.
Елдің ... ... ... ... ... негізгі мақсаты – қарқынды инвестициялық ... ... ... ... дүниежүзілік соғыстан кейін өзінің өнеркәсіптік
құрылымын аз уақыт ішінде модернизациялаған ... ... ... ... кейбір Батыс Европа елдері) жалпы ... өнім ... ... ... ... Өнеркәсіп құрылымын
модернизациялау мақсатында инвестицияны ынталандыру АҚШ-та 60 ... да, 80 ... да ... ҚР ... ... бекітілген «Қазақстан Республикасының газ
кешенінің 2004-2010 жылға арналған даму бағдарламасына» сәйкес «КазТрансГаз
» бірқатар жобаларды іске ... ... Оның ... ... ... газ ... ұйымдастыру жобасы
2. Гелий және басқа да инертті газдардың өнеркәсіптік өндірісін ... Жер асты газ ... ... ... ... істейтін станцияларда сұйытылған табиғи газ ... ... ... «Бұқарлық газтасушы аймақ - Ташкент - Бішкек - Алматы » магистральді ... ... ... фракцияны қоса бөлетін газды ылғалдан
арылту және тазарту жобасы.
2005 жылдың 12 мамырында өкіметтің жарлығына сәйкес 2005-2007 ... ... ... және орта ... ... ... бекітілді, оның негізгі мақсаттары және ... ... ... ... Қазақстанның бәсекеге
қабілеттілігін ... ... ... және орта ... ... ... максималды кеңейтуге және олардың
әрекеттерін жетілдіре бағытталған болып табылады.
2009 жылғы Қазақстанның қалалары бойынша шағын кәсіпорындар саны ... жж ... ... ... кәсіпкерліктің өсу
динамикасы.
Жоғарыда көрсетілген суретте тоқсаныншы жылдары шағын кәсіпорындардың
қалыпстасуы жоғары қарқында, ол 2000 ... өсу ... ... ... ... ... өсуінің сақталып қалғанын ... ... ... ... ... шағын бизнесті
қолдау мен дамытуға бес мемлекеттік ... ... ... Кәсіпкерлікті қолдаудың және ... ... ... ... іске ... ... ... секторды
қалыптастыруға және дамытуға оң әсер еткенін көрсетті.
Басқа да ... ... ... Қазақстанды салыстырғанда шағын және
орта бизнес қарқынды және логикалық түрде дамыды. Дамыған мемлекеттерде
шағын және орта ... ... ... ... ... ... капиталды тартуға көмектеседі, несиелеуде ... ... ... ... ... ... және ... бағытын таңдауға
көмектеседі.
Салық жүйесі арқылы мемлекеттегі шағын және орта ... ... ... ... ... ... ... жоғары нәтижеге
жеткен. Оның қарқынды дамуына әсер еткен негізгі факторларды атауға болады:
жеке меншікті қорғау, ... ... да ... ... ... ... импорттауға эмбарго енгізу, салықтық тарифті төмендету,
банк жүйесіндегі өзгерістер, ... ... ... ... ... ... және тағы басқа инновацияның түрлерінің
жедел түрде ... ... құру және ... ... ... ... ... жауапкершіліктің механизмін енгізу.
 Теңгенің АҚШ долларына номиналды айырбас бағамы, ақша базасының
көлемі, ақша ... ... бір ... ... ... ... ... несиетердің көлемі, тоқсандық инфляция
үлгінің эндогендік (түсіндірілетін) айнымалылары болып ... ... ... ... ... Банктің репо операциялары бойынша
ставкасы, айналыстағы ... ... ... ... ... банктердің Ұлттық Банктегі депозиттерінің ... ... ... басымдығы, ең төменгі резервтік талаптар экзогендік
(ықпал ететін) ... ... ... ... ... ... сондай-ақ импорт пен экспорттық көлемі, ЖІ¤, импорттық
бағалардың индексі, Қаржы ... ... ... ... ... банк ... ... көлемі, негізгі
капиталға инвестициялар, мұнайдың әлемдік бағасы, ел ... ... ... ... ... ... жылы ... саясатының 2007-2009 ... ... ... ... ... осы ... ... мен
маңызын арттыру бойынша жұмыстар жүргізілді.
Трансмиссиялық тетіктің ... ... үш ... ... ... болды.
Біріншіден, Ұлттық Банк үлгіге экзогендік айнымалы ретінде ... ... ... ... ... ЕРТ туралы жаңа ереже енгізілді.
Үшіншіден, Ұлттық қордың активтерін айырбастаудың және ... жаңа ... ... Ұлттық Банк осы ... ... ... ... валюта активтерінен Қаржы ... ... сату ... ғана ... ... қатар валюта нарығында нарықтық
бағам бойынша ... ... ... алу ... де ... қордың
қаражатын айырбастауды жүзеге асырады.
Сондықтан да 2006 жылы ... ... ... ... ... мынадай өзгерістер енгізілді.
Біріншіден, репо ставкасының орнына экзогендік ... ... ... ... ... ЕРТ есептеу әдістемесінің өзгеруіне байланысты «ЕРТ»
пайыздық көрсеткіштерінің орнына ... ... ... ... ... 2007 ... ... дейін ЕРТ көлемдерінің орнына
резервтік активтер көлемінің алынғанын, ал 2007 ... ... ... ... көлемінің алынғанын білдіреді. Пайыздық көрсеткіштің
көлемдіге ауыстырылуы бір ... ... 2 ... ... және 8%) ... ал ... ... бойынша деректердің бір
бөлігін жиынтық активтерге ауыстыру – ЕРТ жаңа ережелерін енгізгеннен кейін
міндетті резервтердегі күрт ... ... ... ... ... ... басымдығы» көрсеткішінің орнына
валюта басымдығынан Ұлттық қордың ... ... ... ... сомасын «тазарту» арқылы алынған «Ұлттық
Банктің ... ... ... көрсеткіші қаралды. Мұндай
операцияға рұқсат берудің себебі Ұлттық қордың қаражатын ... ... ... алудың мәні биржада мұнай және өзге де кәсіпорындардың салық
төлеу үшін сатқан валютасын ... ... ... ол ... өзгеруіне әсер етпеуге тиіс.
Үш жаңа көрсеткішті енгізу ақша ... ... ... ал ... теңдеулер іс жүзінде өзгеріссіз қалды.
Үлгінің маңызын арттыру үшін Ұлттық ... және ... 1996 ... 1 ... ... 2007 ... 3 ... аралығындағы
кезеңдегі нақты тоқсандық деректері пайдаланылды.
Үлгі қалыптастырудың ... ... ... ... ... баяндалды. Үлгі сонымен қатар инфляциялық таргеттеу
саласында техникалық көмек ... ... ХВҚ ... (2007 ... және ... және USAID миссиясы (2007 жылғы қазан) ... ... ... басқа 2007 жылы ... ... ... ... ... да ... дәрежеде толықтыратын
әр түрлі сателлиттік үлгілер әзірленді. ... ... ... ... ... ... ЖІӨ үлгісі жатады. Ұлттық Банктегі
болжау жүйесінің қолданылып жүрген инфрақұрылымына ... ... ... әрі ... ... ... Бір макроэкономикалық
көрсеткіштердің басқа ... ... ... әсерін динамикалық талдау үшін векторлық ... ... ... ... ... и ... газетінің қосымшасы, № 45 (062)
24.11.2006 ж.)
Казкоммерцбанк «Казком-2006 ұлттық ... атты ... ... ... нарықтың кең көлемді зерттеуін бастады, оның мақсаты –
тұтынушылардың пікірлері мен талғамдарын анықтау. Осы сәтке тек 10 ... ғана ... ... ... кіре алады екен. Бөлшек нарығы
қазақстандық банктер үшін таптырмас болып келеді. ... оның ... әлі де ... ... Банктік қызметтермен тек әрбір бесінші әлеуетті
клиент ... деп ... ... ... директоры
Андрей Тимченко.
- Сіз қазақстандық бөлшек нарығына өзіңіздің бағаңызды бере аласыз ба ... ... ... институттарымен қаншалықты кең қамтылған?
- Егер Қазақстандағы банктермен несиелік немесе депозиттік қарым-
қатынастары бар ... ... ... есептейтін болсақ, олардың санын
жұмыс істейтін халықтың 20% кем ... ... Бұл сан ... ... ... Дамыған елдерде банктер әрбір ересек адамның күнделікті өмірінің
бір бөлігі болып табылады.
ЖІӨ-не бөлшек несиелердің деңгейі бойынша бізді Шығыс Еуропа ... ... біз ... ... ең ... және ең ... қалған
елдердің арасында орын теуіп отырмыз. Дегенмен Қазақстан өсімінің әлеуеті
Шығыс Еуропаның ... ... ... ... ... ... ... тұрғын-үй жағдайларын жақсартуда, машиналарды
сатып алуды және т.б. тұтынушылығымыз едәуір ... тұр. ... ... ... ... ... астам байқалмады (соңғы бес жылды қоспағанда).
Несиелер мен депозиттер саны өсімінің ең басты катализаторы ... ... ... ... болады. Мұндағы негізгі бөгет – жылжымайтын
мүлікке деген бағаның асып бара ... ... даму ... ... салыстыратын болсақ, онда біз алда
келеміз. Көрші елдегі нарық ауқымды және ... ... өсім ... есе ... болғанына қарамастан, біз институционалды тұрғыда
барынша дамығанбыз әрі ұйымдасқанбыз. Нәтижесінде біздің банктерге ... де ... өз ... алға ... да ... ... біз ... депозиттердің көрсеткіші бойынша Шығыс
Еуропадан ... ... ... Оны ... ...... ... таяу арада ғана кедейшілдіктен шыға бастады. ... ... ... ... әлі де ... деңгейде, бірақ та дәл осы
көрсеткіш көрші елдердегіден едәуір алға ... ... ... ... ... ... көріп отырмыз.
Мысалға, дамыған елдердегі қаржы ... бір ... ... алғанда 8-
9 өнім сатады, бұл ретте бір түрлі бірнеше карточка (дебеттік/кредиттік
және т.б.) бір өнім ... ... Банк ... ... ... ... ... Біздің барлық ықтимал өнімдеріміз бар, дегенмен кросс-сатулар жүйесі
әлі де болса ... ... Ол үшін ... ... нақты
клиенттің қажеттіліктерін алдын ала ... ... ... болу ... жүйе менің білеуімше Қазақстанда ешкімде де жоқ.
Дегенмен қиылысты сатулар тіпті жоқ деуге де ... ... күні ... ... және бөлшек клиенттер арасында белсенді түрде
жүзеге асырып келеміз. Мысалы, біздің ... ... ... және ... карталарын алады. Оларға біздің зейнетақы
қорларымыз ... ... ... қатар, олар жеңілдік шарттарымен бізде
несиелерді де ресімдей алады. Несиелерді алған кезде біздің клиенттерімізге
Казкоммерц-Полистің сақтандырылуы және т.б. ... ... ... ... ... ... ең ... түрде
алға қойылған. Өткен жылға дейін Казкоммерцбанк ... ... ... ... ... Бұл ... орта ... – кірістері банкте
қызмет көрсетуге мүмкіндік беретін ... ... жоқ ... ... ... күні Қазақстанда тез қалыптасып жатқан орта топ
жаппай банк бизнесін дамытуға ... ... ... ... күні ... ... барлық топтарымен жұмыс істеуде,
біз филиалдық желімізді де ... ... ... ... ... ... қабілетті және қарапайым кірісі бар адамдарға да қол
жетерлік. VIP-клиенттер біздің клиенттік базамыздың 1% кемін құрайды.
Барлық қазақстандық банктер осы ... ... ... ... құпия емес,
бірақ ойлары іске асырылғанша талай уақытта өте ... Таяу ... ... ... үшін таба ... әрі клиенттерге ұсына
алатын қандай жаңа сегменттер бар?
- Менің ойымша, кем ... таяу ... бес ... ... саны тез өсетін болады. Бұл оңай – елдегі макроэкономикалық
дамудың күшіне орай несие ала алатын немесе салым ... ... ... ... ... ... да ... стратегиясына немесе қандай да бір
тар сегменттерге бағыт ұстауға қарамастан ... өте ... өсе ... ... ... ... текше стратегиялар шарасыз болмай қалмайды,
әсіресе нарықты елеулі үлес алмаған банктер.
- Банктер үшін барынша тартымды өнім ... ...... ... ... ма? ... жылға ипотека мен автонесиелендіру өсімінің
үрдісіне қатысты өз болжамыңызды айтып беріңізші.
- Ипотека ... ... ... ... де ... роль ... ... бөлшек портфельдің 65 % алып отыр, ал автонесиелер
– шамамен 10%.
Менің ойымша мұндай ара қатынас көпшілік банктерге тән. Ипотека өте ... ... ... ... ... ... арналған несиелерде артта
қалмас. Олар шамамен бірдей өсіп жатқаны жайлы айтуға болады.
Біздің Ресейдегі банкіміз, Москоммерцбанк жуырда ипотеканы алға ... ... күні ... портфельдің мөлшері бойынша біз ... ... келе ... ал өсім ... ол жақта Қазақстандағыдай болып
отыр.
- Ресейде алғаш рет банктер арасында мерзімі ... ... ... ... ... ... Қазақстанда мұндай әрекеттер заңмен рұқсат
етілген. Сіздің ойыңызша қазақстандық ... ... ... ... болып отыр? Айталық, Казкаоммерцбанктің мысалында?
- Бұл кәдімгі кәсіпкерлік қызмет және біздің ... ... Егер ... бір нәрседен пайдасын көрсе, олар оны табады. Менің
ойымша, Казкоммерцбанкке, оның ... ... ... ... ... – АТФ Банктің және Альянс Банк акционерлерінің оны сатып алу бойынша
келіссөздер процесіне қатысуы. Дегенмен Казком – ол өте оңай ... ... ... қажет. Келіп, ақшаны төлеп кетіп қалу оңай, бірақ та ... ... ... жеке тұлғалардың мерзімі өткен несиелері туралы айтар болсақ,
Қазақстанда коллекторлық компаниялардың нарығы енді ... ... ... жөн. Біз алты ... астам коллекторлық компаниялармен жұмыс
істеп келеміз және олар өздерінің тиімділігін бізге дәлелдеп ... ... осы ... ... ... өткен несиелермен айналысуға
үлгермей жатқандығында. Сонымен қатар, ... ... ... тани ... ... бизнес қазіргі таңда ең тез өсіп
жатқандардың бірі болып табылады.
Эконамиканың дамуында ... ... ол ... ... ... ырықтандыру және қайта құру саясатының арқасында пайда
болған 136 аса ірі және ... ... ... ... ... маңызы зор.
Мәселен, жаңашылдықты пайдалану мақсатында көптеген ірі жоба іске
қосылған. Оның ішінде: "Алкан Пэкеджинг" жауапкершілігі ... ... ... Агро" ЖШС, "САФ" әйнек компаниясы, "Вимпек" спирт зауыты,
"Ерка" ЖШС, СП ... ... ... Карағанда" Жабық акционерлік
қоғам (ЖАҚ), Ақ жол" ЖШС, "Шамалған спирт" ЖШС, ... дом" ЖШС. ... ЖШС, ... Гипс Капшағай" ЖШС, ″Қазақстан қағазы" ЖАҚ бәсекеге төтеп
беретін ыңғайда толық қуатында жұмыс істеуде. Айталық, қазіргі кезде қайта
өндеу ... ... ... көлемі ғасыр басындағы мөлшерден
еселеп артып отыр.
Сондай-ақ жеміс-жидек өндейтін 20 цех пен ... 5 кант ... ... ... 25 шарап зауыты, 12 құс фабрикасы, жугеріні ... ... ... тағы ... да кәсіпорындар оны өндіру бағытында толық
қайтарымен жұмыс ... Сол ... ... ... ... даму стратегиясы бойынша облыстың кластерлік өнімдер өндіру
жөніндегі ізденістері де қуантарлық. Бұл ... ... ... ... сут және құс етін қайта өндеу ... ... ... ... ... ... ... байлығын тізіп айта берсек, ұзақ-
сонар әңгімеге арқау болары анық. Өйткені, өсу көкжиегі сәт сайын кеңейген
көптеген ... да ... аз ... Соның бірі балық кәсіпшілігі, ... ... ... өндіру, шағын өзендерде энергетикалық
нысандар салу аралығы олардың куатты энергетикалық кешеңдерге ... ... ірі ... және үй ... еті мен ... ... мүшелерін қайта өндеу және бұқтыру, сүт, қант, сусын, ұн, кондитерлік
бұйымдарды қайта өңдеу кәсіпорындарын барынша көбейту де күн ... ... ... ... ... ... тіл ... алдымен ірі қара, жылқы және кұс,
жүгері, қант қызылшасы, майбұршақ, темекі, картоп пен ... ... ... пен ... жүн өндіру кәсіптері оралады. Өйткені, аграрлық ... ... 4 ... орта ... жыл ... 455,3 мың ... ... осының дәлелі. Айталық, Еңбекшіқазақ ауданында қуаттылығы 20
тонна табиғи шырын шығаратын ... ЖШС іске ... Ал "Фуд ... ЖШС ... ... ... ... жеміс-жидек және көкөніс
шырындары шығарылуда. Сол сияқты Текелі қаласындағы "Зеленый дом" ЖШС ... ... ... ... ... ... де мол сұранысқа ие.
Облыстың жеміс-жидек өсірудегі тәжірибесі мол. ... ... ... 17,2 мың ... оның ... ... алқалардың өзі 4,5 мың
гектарды алып жатыр. Соңғы жылдары ... ... ... ... қалпына
келтіру қолға алынды. Сондықтан, Алматы облысының өз ... ... ... ... кезі де алыс емес ... ... мол. ... Қарасай, Жамбыл, Іле, Еңбекшіказақ, Талғар аудандарындағы
бағбандар еңбегі үлгі, етуге тұрарлық.[22;24-26]
Жүзім шаруашылығын ... да ... ... бар. 4,5 мың ... ... осы ... ... жасалатын сапалы жүзім ... ... ... ... ... жатады.
Облыстағы қаржылық саланы дамытудың тағы бір көзі — туризм. Табиғат
таңғажайып облыстарымыздың тау-тасы, өзен-көлі, таза ауасы кімді ... ... ... ... шөл дала мен ... қарлы шындары бар 5
климатық аймақтың өзіндік ерекшеліктерін айтып жеткізу мүмкін емес. Ежелден
бері Талгиз, Алмалық, ... ... тағы ... ... елді мекендері
болған байсын өлкеде қазір Алматы, Алакөл ... ... мен ... ... ... ... бар. Шынында да бір кездері көршілес
Қытайдан ... ... ... ... ... Түркия және Еуропа ... ... ... ... ... ... орындар қаншама
десеңізші.
Облыс Қытай мен Орталық Азия ... ... ... және ... ... ... ... дәлізі ретінде де
үлкен маңызға ие. Достық темір жол бекеті және Қорғас ... ... ... және одан әрі ... ... да елдеріне
қазақстандық тауарлар ... еш ... ... Көліктік
логистикалық қызмет көрсетулер кластерін дамытудың аясында Алматы қаласының
"Достық'' бекетінін; жол ... ірі ... ... ... ... ... құрылысқа жұмсалған қаржының үлсс салмағы басым
61,2 пайыз. Жаңарту және ... ... ... жалпы инвестиция
көлемінің 28 пайызын құрайды.
Қазақстанның интеллектуалдық және рухаи потенциалдығын негізі болып
саналатын білім ... ... ... заманның талабына сай жалпы ұлттық
жоспар қабылдап, әртүрлі тәжірибелерді тоқтатып, ... ... ... ... ... білім жүйесіне мүмкіншілік беретін экономикалық -
ұйымдастыру тетіктерін ... - ... ... ... ... міндет.
Бұл мәселеде бюджеттің әлеуметтік ... ... ... қана ... тыс ... ... ... қажет. Осы орайда
инвестицияның орны ерекше. Еліміздегі ... ... бұл ... ... ... ... ... жүзеге
асырылуы мемлекет тарапынан бақыланып отырылуы керек. Мұндай оңтайлы
процесті одан әрі ... үшін ... ... шынайы жағдайды
сараптап, инвестициялық процестін даму стратегиясын жасау ... ... бұл ... ... салаға инвестиция жүмсаумен жене шаруашылық
инвестициясынан ... ... мен ... ... Инвестициялық іс-
әрекет әлеуметтік факторларды ескере ... ... онда ол ... ... ... себептердің біреуі болып табылады. Сондықтан да
экономиканы, соның ішінде инвестицяны ... ... ... ... ... және ... ... қатар қалыптастырып,
ескеріп отырғанда ғана дағдарыстан ептеп құтылуға болады. [Қосымша Ә]
Әрине, ... және ... ... дегенімен де
олардың нақты қырларын айқындап, нәтижелерін ... ... ... ... инвестициялық процесс әлеуметтік-экономикалық саланың құрамдас бөлігі
ретінде өз міндеттерін ... ... ... ... ... ... мемлекет иновациялық
жетістіктерге жете ... ... ... ... ұзақ ... ... бір ... көзі болып табылатын инвестициялар,
лизингтер, бағалы қағаздар болып ... ... күні ... ... ... ... лизингтік келісім және қор биржасындағы ... ... ... ... күнге өз мәресіне жетуде.
Менің бұл дипломдық жұмысты таңдаған ... ... істі ... ... ... ... ... Сондықтан қаржыландырудың көздерін
анықтап және оларды қалай басқарудың ... ... және де ... ... ... ... ... ұзақ мерзімді қаржыландыру көздерінің басқарылуын жан-жақты
талдап, зерттеп ... Онда ... ... ... оңтайландыру
шаралары мен бағыттарын ұсыну.
Дипломдық жұмыстың бірінші бөлімінде қаржыландырудың ұзақ ... ... түп ... ... алынады? Қалай жүзеге асырылады?
Олардың әдістері мен бағыттары ... ... ... жауап жаздым.
Сондай-ақ шетелдердегі күрделі қаржы салымдарының ... ... ... мұндай ұзақ мерзімді қаржыландыру көздері
негізінен 60-шы ... олар ... ... ... кейін пайда болды.
Бұл банктерді құруға дамыған елдердің банктерді белсенді қатысты. ... ... ... орта және ұзак ... несиелеумен, бағалы
қағаздармен операциялармен айналысады.
Екінші бөлімде мен инвестиция туралы заңдылықтар мен ... ... ... ұзақ ... ... ... жаздым. Және де екінші бөлімнің соңғы бөлімшесінде Қазақстан
Республикасының ... ... ... ... ... ... ұзақ ... қаржылық салымдарына талдау жасадым.
Инвестициялық банктердін ... ... ... ... ... орналастырумен байланысты деп көрсетеді. Кейіннен ұйымдастырудың
акционерлік формасының пайда ... олар ... мен ... үшін ... ... мен ... арқылы ақша қаражатгарын мобилизациялайды, жаңа ... ... ... ... ... ... ... қатар
мемлекеттік биліктің барлық деңгейінің мемлекетгік бағалы ... оның ... ... үкіметгін бағалы қағаздарынан бастап,
жергілікті әкімшіліктің бағалы қағаздарына дейін орналастырады.
Дипломдық жұмыстың ... ... ұзақ ... қаржыландыру көздерін
басқаруда кездесетін бір қатар өзекті мәселелелерді талқыладым. Олардың
алатын деңгейімен қаншалықты ... ... ... ... ұзақ
мерзімді көздері, яғни инвестициялар мен лизингтер, бағалы ... ... ... шешу және ... ... мен жетілдіру жолдарын
қарастырдым.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1. Қазақстан Республикасының “Инвестиция туралы” заңы. 2003 жыл ... 2006 ... ... өзгертулермен
2. М.В Ивошин «Инвестиция. ... ... ... 1999 год//
3. Аналитическая информация о ... ... ... бумаг
Республмкиа Казахстан. // Рынок ценных бумаг Казахстана. N° 1. 2006 г,
4. ... В.В. ... ... ... ... ... Нижний Новгород Воронеж Ростов-на-Дону Екатеринбург, Самара
Новосибирск Киев-Харьков. Минск. 2006 год.
5. ... В.В. ... ... ... ... и ... Финансы и статистика 2001.г.
6. Васина А.А. “Финансовая диагностика и оценка проектов” – СПб: ... ... ... ... ... жылдар
8. Инвестициоиный рейтинг Казахстана // Офиальный сайт ЗАО ... ... ... ... сайт ... Косжанов.Т.Н. “Промышленная и ... ... ... ... ... страны, //Транзитная экономика,№
7.2005 г,
11. Казахстанская правда. // С.Тай «Влияние ... ... ... ... ... Л. ... ... Питер 2004г
13. Ковалев В.В. Финансовый анализ Алматы Финансы и статистика. 2004 год.
14. Қаржы-қаражат А. ... ... ... ... ... С.Т. ... ... бумаг” вводенме в проблему.
//Саясат, 10-11,2006 г.
16. Методические ... по ... ... ... ... ... – Москва Экономика 2000г
17. Нәдірбек Әпсәләмов, Қазиқан Исабеков, Өмірзақ Сұлтанов “Экономикалық
теория негіздері” ... ... 1999 жыл. ... ... Н.К. ... ситуация в Казахстане ... ех ... ... ... ... 3. 2004 ... Реформировамие экономики Казахстана: Про их решения. Алматы, 2004, С.
343.
20. РЦБК ... ... ... Е.М. ... менеджмент: теория и практика.
22. Бородина Е.И. «Финансы прдеприятия» – Москва: Банки и ... ... ... А.Ж, ... Т.А. ... қаржы» – Қарағанды, ҚРУ,
2005ж.
24. Горфинкель и другие. «Экономика предприятия» – ... ... и ... 1998г.
25. Кеулімжаев Қ.К. «Бухгалтерлік есеп принциптері» – Алматы: экономикс,
2003ж.
26. Қалдыбаев О, Темірбаев А. «Экономика ...... ... ... С. ... ...... экономика, 2004ж.
28. Макконел К.Р, Брю С.Л. Экономикс: принципы, проблемы и ... том ... ... ... Назарова В.Л. «Шаруашылық жүргізуші субъектілердегі бухгалтерлік есеп»
– Алматы: Экономика, 2005ж.
30. Орманбаев А.Ж. Көшекбаева А.С, ... ......... ... ... В. К. ... бухгалтерлік есеп» – ... ... ... Р.С. ... ...... ... – М, 1998г.
33. Сергеев И.В. «Экономика предприятия» – ... ... и ... ... Н.А. «Экономика предприятия» – Москва: Юрист, 1998г.
35. Чепурин М.Н. «Курс экономической теории» – киров: АСА, ... ҚР ... ... жылдарға арналған бағдарламасы. //Г: Орталық
Қазақстан/ 13 мамыр, 2006,5-9 бет
Қосымша А
Инвестциясының ... ... ... ... ... ... мәселелер мен
шешілу жолдары
|№ |Мәселелер ... ... ... |
|1 ... ... ... |
| ... ... шет ... |
| | ... ... ... Шет |
| | ... ... ... ... |
| | ... ... |
| | ... ... ... |
| | ... олардың |және Қазақстан |
| | ... ... ... ... |
| | ... ... |дамыту жолдарын |
| | | ... ... |
|2 ... ... ... ... |
| ... ... ... дұрыс |салалардың күрт |
| ... мен ... ... басқарылуы. |дамуын көруге |
| ... ... ... ... және |болады. Қазақстан |
| | ... ... ... |
| | ... ... |
| | | ... ... |
| | | ... |
| | | ... |
| | | ... |
| | | ... |
| | | ... ... |
| | | ... |
|3 ... ... |Қазақстанда әлеуметтік |Қазақстан |
| ... ... ... ... |
| | ... ... кадр ... жақсаруы,|
| | ... ... ... ... |
| | ... берудің жоғарғы |Европалық стандартқа|
| | ... және тағы |сай ... |
| | ... ... жағдайдың|
| | | ... ... ... және ... мерзімдік капитал
ұзақ мерзімдегі капитал
ұзақ мерзімдік заемдар мен несиелер
Портфельдік инвеститциялар
Тікелей инвеститциялар
Қысқа ... ... және ... ... ... есеп ... депозиттер және қаржылар.
Қарыз капиталы
Кәсіпкерлік капитал
Заемдар мен несиелер
Басқа қаржы институт есеп-шоттарындағы банктік депозит
Тікелей инвестициялар
Портфельдік инвестициялар
филилдар
Төл ... ... ... және ...

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 73 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Инвестициялардың мақсаты және инвестиция есебі37 бет
Инвестициялық саясат35 бет
Инвестициялық тәуекелдіктер түсінігі және олардың түрлері36 бет
Инвестициялық қатынастарды мемлекеттік реттеу25 бет
Инвестициялық қызметті қаржыландыру көздері47 бет
Инвестициялық қызметтің экономикалық мәні мен мазмұны 27 бет
Кәсіпорынның инвестициялық қызметінің қаржылық аспектісі қазақстан республикасындағы инвестиция35 бет
Нарық жағдайында инвестициялық жобаның тиімділігін талдау және бағалау65 бет
Қазақстан Республикасындағы инвестициялық саясат27 бет
Қазақстан экономикасын дамытудағы инвестициялық процестер24 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь