Музыкалық тәрбие қызметінің сипаттамасы

«Балалар бақшасындағы тәрбие программасы» — бүкіл тәрбие жұмысын балаларды жан-жақты дамытуға, оларды мектепке даярлауға бағыттайтын мемлекеттік документ.
Музыкалық тәрбие программасы мына ережелерді ескере отырып жасалған:
• қазіргі дәуірмен тығыз байланыстырылады; программаның бүкіл материалы, оның репертуары және балалар іс-әрекетінің ұйымдастырылуы педагогика ғылымы мен практиканың осы күнгі талаптарына сай болады;
• баланың жеке басын, оның музыкалық ынтасын, қажеттерін, қабілетін қалыптастыру процесі бірте-бірте және жүйелі түрде жүргізіледі;
• әр жастағы балаға музыкалық білім «беру ісі оларды жоспарлы түрде мектепке даярлау мақсатымен ұштастырыла жүргізіледі.
Программаның материалы іс-әрекет түрлеріне қарай бөлінеді (ойын, сабақ, еңбек, қам-қарекет) және балалардың жасына қарай жеті топқа сай келеді (екі бүлдіршіндер тобы, екі кіші топ, бір орта топ, бір үлкен топ және мектепке даярлау тобы).
1. Ленин В. И. 0 литературе и нскусстве. М. «Художественная литература», 1969.
2. КПСС ВО главе культурной революции в СССР. М. Политиздат, 1972.
3. Бетлугина Н. А. Музыкальное воспитание и всестороннее развитие ребенка в советском детском саду. В кн. Музыкальное воспитание в современном мире. М., «Советский композитор», 1973.
4. Гофмейстер Г. П. Природа и музыка как средство эстетического воспитания дошкольников.— В кң.: Эстетическое воспитание в детском саду. «Педагогические чтения». М., Изд-во АПН РСФСР, 1962, с. 15—30.
5. Иоса Е. П. Эстетичсское воспитание дстей средствами музыкп. В кн. Эсте-тическое воспитание в дстском саду. «Педагогические чтегшя» М., «Иросвеще-ние», 1964, с. 12—20.
6. Кабалевский Д. Б. Идейные основы музыкального воспитания в Советском Союзе. В кн.: Музыкальное воспитание в современном мире. М., «Советский композитор», 1973.
7. Сохор А. Н. Музыка как вид искусства. М, «Музыка», 1970.
8. Шацкая В. Н. Музыкально-эстетическое воспитание детей и юношества. М., «Педагогика», 1975.
9. Бабаджан Т. С. Музыкальное воспитание детей раннего возраста. М., «Просвещение», 1967.
10. Ветлугина Н. А. Игра па детских музыкальных инструментах,—«Дошкольное воспитание», 1974, № 5, с. 102—107.
11. Ветлугина Н. Д. Содсржание музыкального воспитания и обучения ыа за-нятнях. Методы воспитания и обучепия на музыкальных запятиях,— В кн: Сис-тема эстетического восшітаііия в детском саду. М, Изд-во АПН РСФСР, 1962, с. 127—194, 255—274.
12. Ветлугина Н. А. Музыкальный букварь. М.., «Музыка», 1973.
13. Ветлугина Н. А. Музыкально-игровое творчество у детей 5—7 лет. Песенное творчество детей 5—7 лет.— В кн. Художественное творчество в детском саду. М., «Просвещение», 1974, с. 107—120.
14. Горбачевская В. А. Обучение детей в процессе музыкальной игры.— В кп.: Музыкальное воспитание в детском саду. «Педагогические чтения». М., Изд-во АПН РСФСР, 1960. с. 47—64.
15. Зоткина Е. И. Музыкалькая игрушка как средство развития ритма слуха у детей.— В кн.: Эстетическое воспитание в детском саду. «Педагогические чтения». М,, «Просвещение», 1964, с. 46—52.
16. Иова Е. П. Вопросы обучения пению в детском саду.— В кн.: Эстетическое воспитание в детском саду. «Педагогические чтения». М., Изд-во АПН РСФСР, 1962, с. 31—37.
17. Карант А. С. Формирование чистоты интонации в пении детей среднего дошкольного возраста.— В кн.: Эстетнческое воспитани.е в детском саду. «Педагогические чтения». М., «Просвещение», 1964, с. 21-28.
18. Квитницкая Е. Н. Развитие музыкального слуха — условие формирования песенного творчества.—В кн.: Художественное творчество в детском саду. М., «Просвещение», 1974, с. 20—28.
19. Лифиц И. Ф. Музыкальное воспитание детей в детском сәду.— В кп.: Эсте-тическое воспитанис в детском саду, «Педагогичсские чтения», М., «Просвеще-ние>, 1964, с. 34—45.
20. Лукьянова М. Б. Творчество детей в танцах.— В кн,: Художественное творчество в детском саду, М., «Просвещение», 1974, с. 29—32.
21. Соковнина Е. Н. Активизация деятельности детей при игре на музыкальных инструментах,— В кн.: Художественное творчество в детском саду. М., «Просвещение», 1974, с. 56—61.
        
        КІРІСПЕ
Зерттеу тақырыбының өзектілігі: Музыканың адамның рухани дүниесіне зор
әсер ететінін ... ... ... де ... ... өмірдің әр түрлі сәттеріндегі бастан кешкен
күйлерін бейнелеп беретін ғажайып мүмкіндігімен түсіндіруге болады. ... ... екен — ... ... де салтанатты, қуанышты, ал солдат
жорықта келе жатып ән салады екен — ән оны аса бір ... ... ана қаза ... ... жоқтап аза тұтса — мұңды дыбыстар ... ... ... ...... өмірлік серігі.
«Қандай тамаша материал!.. осы ... ... ... ... мен ... асыл үміттері туралы тамаша зерттеу жазуға болар еді
ғой» деген болатын В. И. ... орыс ... ... ... ... В. Гоголь халықтың музыкалық творчествосын бейнелі сөзбен «әуенді
тарих», «сыңғыраған жанды шежіре» деп атаған.
Музыкалық ... ... ... көз ... ... Ұлы Отан
соғысы күндерінде сол дәуірдін, ең ... ... бірі — ... ... ... әні ... келді. Ол жауды толық жеңіп
шыққанға дейін ... бел ... ... адамдарын қайтпас қайсар,
қаһарлы күреске біріктірді. Жау қыспағында қалған Ленинградта Д. Шостакович
әйгілі Жетінші ... ... Онда ... ... ... ... ... жайында мұндай сөздер айтуды ұнатпаймын, дегенмен бұл
менің ең шабытты еңбегім болды»,— деп . еске ... ... ... ... да Д. ... «Қайғы мен қуамышта да, ... ... да — ... да музыка адаммен бірге. Музыканың өмірге толық ... ... ... оны бір ... болуға тиісті нәрсе сияқты, өзіміз
ойланып, жатпайақ, ... ... ауа ... ... ... ... музыкалық қызметін ұйымдастыру
әдістеріне зерттеу жүргізе отырып, тиімді жолдарын анықтау.
Зерттеу міндеті:
- ... ... ... ... ... ... талдау, мазмұнын, мәнін ашу;
- ... ... ... ... түсінік беру және музыкалық
талғамын ... ... ... ... ... ... ... музыкалық қызметін ұйымдастыру жолдары
Зерттеу нысаны: Балалардың музыкалық қызметін ұйымдастыру процесі
Зерттеу әдістері: Балалардың ... ... ... ... ... мәліметтер жинау және оларды талдау арқылы ... ... ... ... ... ... қызметін ұйымдастырудан мынадай
нәтиже көруге болады:
- Балалардың музыкалық түсініктерінің кеңеюі;
- Музыкалық қабілеттерінің дамуы;
- Музыкалық ... ... ... ... ... ... екі ... қорытындыдан және
әдебиеттер тізімінен тұрады.
1. БАЛАНЫҢ МУЗЫКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТІНІҢ МАЗМҰНЫ, ТҮРЛЕРІ МЕН ФОРМАЛАРЫ
1.1. Музыкалық тәрбие қызметінің сипаттамасы
«Балалар ... ... ...... ... жұмысын
балаларды жан-жақты дамытуға, оларды мектепке даярлауға ... ... ... ... мына ережелерді ескере отырып жасалған:
• қазіргі дәуірмен тығыз байланыстырылады; ... ... оның ... және ... іс-әрекетінің
ұйымдастырылуы педагогика ғылымы мен практиканың осы күнгі
талаптарына сай ... ... жеке ... оның ... ... ... ... процесі бірте-бірте және жүйелі түрде жүргізіледі;
• әр жастағы балаға музыкалық ... ... ісі ... ... ... ... мақсатымен ұштастырыла жүргізіледі.
Программаның материалы іс-әрекет түрлеріне қарай ... ... ... ... және балалардың жасына қарай жеті топқа сай келеді ... ... екі кіші топ, бір орта топ, бір ... топ және ... ... ... эстетикалық тәрбиенің маңызы ашып көрсетіледі. Дәл сонда
музыкалық тәрбиенің де ... ... ... ... ... кіші ... бастап үлкен топтарға дейінгі музыкалық жетілу
динамикасы ... ... ... ... бару ... ... ... шаммен алынған дәрежесінің сипаттамасы келтірілген.
Қызмет турлері:
Ойын — мектеп жасына дейінгі балалар кызметінің негізгі түрі, ... ... ... қимыл ойындары енуі мүмкін. Музыкалық-
сенсорлық қабілеттерді дамытатын музыкалық -дидактикалық ойындар ... етіп өз ... ... ... қызмет балалардың өз ынтасымен ойынның, барысында
туып, олардың өмірін қызықты мазмұнмен ... мен ... ... ... ... мен балалардың белсенділігі жағдайында музыкалық -эстегикалық
тәрбиенің зор міндеттерін шешетін көркем музыканың көптеген ... ... ... ... күнделікті өміріне енгізу де осы ... ... ... ... ... кезінде, серуенге шыққанда, еңбек еткенде,
ана тілі жөніндегі, ... ... ... сабақтар кезінде де
музықа бірге жүреді.
Музыкалық сабақтар — ... ... ... ... ... — ол мектеп жасына дейінгі балалардың жас ... ... ... ... ... ... ... топ (1 жастағылар). Мұндағы жұмыс программа
бойынша жүйелі сабақтар ... ... ... ... ... ... түрде дамытылып, олардың музыкалық қызметке
бұдан былайғы қатысуы үшін алғы шарттар жасалады.
Сәбилік шақтағы екінші топ (2 жастағылар). Балаларға ... ... ... ... тыңдау, ересектерге ілесіп ән салу, музыкаға
ілесіп ойын және би қимылдарын жасау сияқты, ... ... ... ... ... ең ... ... енгізілген.
Естияр шақ топтары (3—7 жастағылар). Бұл топтардағы сабақтарда
балаларды оқыту ... ... ... ... және ... ... ... тәрбиенің міндеттері;
2) музыкалық қызметтің жекелеген түрлері: музыка тыңдау, ән
айту, балалардың музыкалық аспаптарында музыкалық-ырғақ ... ... ... ... ... және ... ... балалар үшін) жөніндегі программалар;
3) музыкалық қызметтің ... ... ... ... кіші топтан басқа)
әр тоқсанға бөлінген репертуар.
Егер балалардың жасына ... ... ... ... ... болсақ, онда мыналарды атап айтуға болады:
балалардың жасына қарай бөлінген топтарда ... ... ... бірыңғай міндеттер шешіледі, олар бірте-бірте күрделілендіріліп ... ... ... ... ... ... музыкалық тәрбиелеу мен
жетілдірудегі ... ... ... ... негізгі түрлерінің аясы (музыканы тыңдау, ән айту,
музыкалық-ырғақты қимыл) ән, ойын, би творчествосы элементтерін, балалардың
музыкалық аспаптарында ... ... ... ... ... ... білім элементтерін үйретуге мүмкіндік туады.
Музыкалық тәрбие мен білім беру міндеттері оқу ... ... ... ... ... ... бейнелі жеткізу тәсілдерімен
таныстырады, шығарманың формасына, бір-бірінен бөлектігі айқын байқалатын
бөлімдері мен ... ... ... ... Балалар кеибір
түсініктерді, ... ... ... ... мен ... фраза» тағы басқа түсініктерді ұғып, жаттап алады.
Басты міндет — музыканы, әнді, қимылдарды және аспаптарда ойнауды игеру
саласындағы әрекеттерді, дағды мен ... іс ... ... ... ... ... жақсы түсінсе, оны оңай ... ... ... үшін ... ... ... қатты шығармастан, асықпай,
сазды орындаған жөн. Балалар бұған дағдылана ... ... ... ... және ... ... біршама мәліметтер алады.
Музыкалық білім ... ... ... ... және арнаулы
сипаттағы мәліметтер деп бөлуге болады.
Жалпы сипаттағы мәліметтер музыкалық ... ... ... ... ... т. б.) ... ... әрқашан да алуан сезімдерді бейнелейді, бір нәрселер
жайында ... ол ... ... ... әр ... музыка дамып отырады, өзгеріп отырады, онда бір-біріне ұқсас және
бір-біріне қайшы үзінділер, соған орай ... ... ... ... ... ... бар екенін байқауға
болады;
3. музыканың мазмұнын бейнелеп, сырын білдіретін өз «тілі», өз
құралдары болады;
4. ... ... мен ... ... сипаттағы мәліметтер қызметтің нақты бір түрімен байланысты
болады;
• Ән айтуды үйреткенде балаларға мынадай түсініктер ... ... ... ... ... ... ... жеңіл); дикцияның
дүрыстығы туралы (анык, айқын, бейнелі);
• Әуен сызығы туралы (әуен қалықтан жоғары көтеріледі немесе төмендейді,
дыбыстар қайталанады немесе ... биік те, ... ... ... ... ... ... қысқа немесе ұзын болады т.т.).
• Музыкалық ырғақты қимылдар үйретілгенде мынадай түсініктер беріледі:
• Музыканың сипатына сай қимыл сипаты ... ... нық, ... жеңіл, екпіндей жүгіру т. т.);
• Музыкалық шығармалардың ырғақ, екпін, динамикалық өрнек -бояуына
байланысты ... ... ... ... ақырын, қаттырақ және т. т.);
• Би қимылдарының элементтері туралы (полька ... ... ... ... ... ... тұру туралы (саптар, колонналар т. т.).
Бұл мәліметтер программада ғана ... ... ... ... да ... және ... берілген, олар оқыту
процесін неғүрлым жеңілдетеді.
Программаға музыканы тыңдағанда, ән айтқанда, қимылда және ... ... ... ... үйренуіне көмектесетін нақты іс-
қимылдарының белгілі бір көлемі енгізілген. Әрине, ... ... ... түрі ... ... өнердің әр түрінің негіздеріне
сәйкес және балалардың қабылдауы мен орындауында олардың жас ... ... ... ... вокальдық дағдылар (дыбыстың шығуы,
дикция, тыныс алу) мен хор дағдыларын ... ... ... ... ... ... ... жағынан
үйлесімділігі) ескеріле отырып құрылады. Бұл істе ... ... ... дауыс ерекшеліктері ескеріледі.
Музыкалық-ырғақты қозғалыстар музыканың көркем образдарын ... ... ... ... ... ... ... құрылады. Осыдан
келіп программада музыкалық-ырғақ дағдылары мен бейнелі қимыл ... ... ... ... әсерге бөленушілікті жетілдіруге
арналған жаттығулар, музыкалық ... ... ... ауысуынан,
шығарманың құрылымындағы бөлімдердің, формалардың ауысуынан, сондай-ақ метр-
ырғақтық, динамикалық және ... ... ... ... енеді.
Бейнелі қимыл дағдылары өнердің әр түрімен байланысқан. Қимылдардың
негізгі түрлері (жүру, жүгіру, секіру), гимнастикалық жаттығулар және ... дене ... ... саласынан алынған. Халықтық, сәнді
билердің және характерлі ... ең ... ... би ... ... ... басқа драмалық, сюжетті-образды қимылдар да
іріктелініп жүр.
Балалар музыкалық аспаптарында ойнауға үйретудің ... ... ... ... таныстыру болып табылады. Балалар шағын
ансамбльге қатыса отырып, дербес және коллективтік дыбысты дұрыс ... ... ... ... ... шығармалармен танысуды және
музыканы қабылдау дағдысын жетілдіру ісін қамтиды.
Балалардың музыкалық тәжірибесі байиды. Олар халық музыкасының ... ... және осы ... композиторлардың әндерімен және
пьесаларымен танысады. Балалардың музыкалық әсерлері молаяды.
Музыканы қабылдау дағдыларын меңгеру ... ... ... ... ... ... ... тыңдау, оларды танып, формасын
(кіріспесін, бөлімдерін) айыра білу, вокальдық музыканы аспаптық ... ... ... (би, ... салтанатты-қаһармандық) бір-бірінен
айыра білуге қалыптастырады.
Тыңдауға, ән айтуға, музыкаға ілесіп қимыл жасауға ... ... ... бөбектер тәрбиелеудің программалық міндеттерін ескере
отырып, іріктелініп алынады және мынадай көркемдік-педагогикалық талаптарды
қажет етеді:
• музыка мазмұны мен ... ... ... ... ... ... барлық түрлеріне сәйкес келуін;
• балалар бақшасындағы мектеп жасына дейінгі балалардың әр түрлі топтары
қабылдап, орындай ... ... ... ... мен ... ... Композиторлар
немесе халық жасаған балалар музыкасы әрқашан да баланың ... ... ... ... үшін ... тебіреніс-толғаныстары мен
ынтасына етене жақын, ... ... ... ... ... әлеміне ену
дегеннің мәні — қазіргі жағдайларда өзінше бір жаңа үнмен естіліп ... ... ... (сазды интонацияларды, іштей үйлесімді, жарасымды
өрнек-бояуды) түсінуді үйрену деген сөз. ... ... ... ... ... ... комплексі ретінде кең ... ... ... ... тиіс.
1.2. Музыкалық қызметті ұйымдастырудың формалары
Мектеп жасына дейінгі педагогиканың теориясы мен практикасы музыкалық
қызметті ұйымдастырудың мынадай формаларын айқындап береді: сабақ, ... мен ... ... ... және ... ... сабағы —белгілі бір жастағы балалардың бәрі бір мезгілде
қатысатын оқу процесінің формасы. Олар ... ... ән ... ... Бәрі ... ... бөленіп, ортақ іс атқаруға
талаптанған балалар әрқайсысының ісінің сәттілігі мен ...... ... ... мен ... деп ... Бұл, сөз жоқ,
балалардың музыкалық қызметін ұйымдастырудың ... ... ... ... ... баланың музыкалық қабілеттері ересектермен және
өзге балалармен бірлесе қызмет істеуінен көрінеді. Педагог әр ... ... ... ... ... ... қолдану, бүкіл коллективке
ортақтандыру арқылы ықпал жасайды, Бұл ретте артта қалушының қиыншылықтарды
жеңіп, тез ілгерілеуіне ... ... ... ... ... ... ... түрі бойынша жасалған программаға
сай жоспарлы жүргізіледі. Педагог материалды бірнеше сабаққа бөле ... ... әрі ... ... әрі тұтас педагогикалық
процестің бір бөлігін қамтитындай етіп ұйымдастырады. Балаларды сонымен
қатар ... ... не ... ... онда ... ... ... қалай әзірлену керектігіне т. б. еліктіру ... ... ... ... да ... және алда ... ... болуы тиіс.
Іс-әрекет алмасып отырады: балалар ән айтады, билейді, ойнайды, музыка
тыңдайды. Бұл ... ... ... ... өйткені ол
балалардың назарын музыка ... ... ... ... ... Әр ... эмоциялық және қимыл арқылы ... ... білу ... ... ... әрі ... түрлі
етіп жүргізуіне жәрдемдеседі.
Сабақтарды ұйымдастыру балалардың жас ... ... ... ... адам мен бала арасындағы қарым-қатынастың өзгере бастауымен
айқындалады. ... ... ... күрделілендіріп, методикалық
әдістерді түрлендіре отырып, сабақтарды жоғары ... ... ... және ... ... ... ... дәрежеде болуын
ұйымдастырады.
Жұмыс барысында туатын талаптарды ескере отырып, ... ... ... ... ... ... бала ... ұзақ уақыт қатыспағандықтан өзін
қалай ұстауды ... ... ... ... шет ... Мұндайда жалпы сабақтан кейін қысқа уақыттық жеке сабақтар (2— 3
минуттық) өткізген жөн. ... ... ... қалу ... ... ... ... жасаудың кейбір тәсілдерін түсіндіреді және көрсетеді, оған
белгілі бір тапсырманы орындау арқылы жаттықтырады. ... ... ... рет сабақ өткізгеннен кейін ол ... ... бола ... ... бола ... да педагог оған назар аудара жүріп қажет болған
жағдайда жеке ... ... ... ... ... ... ... меңгеруіне,
кейіннен мерекеде орындау үшін қайсыбір шығарманы басқалардан «жасырын»
үйренуіне т. б. ... ... ... ... ... ... топпен
сабақтар өткізілуі мүмкін.
Шағын топтармеы және жекелсй сабақтар өткізу сирек кезде-седі, олар
кажеттілік туғанда және буған ... ... ... ғана ... ... ... ... ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ӘДІСТЕМЕСІ
2.1. Музыка жетекшісі мен тәрбиешінің балалардың музыкалық
қызметін ұйымдастырудағы ролі
Балалар бақшасындағы музыкалық ... ... ... музыка
жетекшісі жауап береді. Ол мына істерді атқарады:
1. Жұмыс графигіне сай ... әр ... ... екі ... өткізеді. Бұл алдын ала үлкен әзірлікті, балалардың ... ... ... үшін ... ... іріктеп алып, үйретуді керек
етеді. Программалық ... ... оның ... ... ... ... уақтылы әзірлейді, грамжазбаға жазылған
шығармаларды тыңдайды. Шағын топтармен ... жеке ... егер ... ... ... өткізеді.
Мерекелік сценарийлердің, ойын-сауық программаларының
жасалуына, олардың әзірленуіне, өткізілуіне жауап ... ... беру және ... ... ... ... балаларды музыкалық жетілдіру саласындағы ... ... ... ... ... ... жұмыс жоспарымен
таныстырады, балаларға арналған шығармаларды ... әр бала ... ... пен ... назар аударып, өткізілген сабақты талдайды
(балалардың табысын және көмекті ... ... ... ескереді),
таңертедгі гимнастикада, басқа сабақтарда, ... ... ... ... ... және т. б. ... атқарады.
Бірлескен сабақтарда музыка жетекшісі тәрбиешілердің ән айту мен ... ... ... ... ... ... ... түрде
оқытумен болады. Мерекелер мен ойын-сауықтарда жеке және коллектив болып
орындауға арналған ... ... ... ... әр баланың
қабілеті ескеріледі: бірінің ... ... ... ... тамаша билейді,
үшіншісі жаттығуларды әдемі орындайды, ал төртіншісі мәнерлеп тақпақ айтады
әрі мерекенің белсенді ... ... шыға ... үзбей педагогикалық кездесулер өткізіп тұрады,
оларда методикалық мәселелер шешіледі, мерекелік ертеңгіліктер
мен ойын-сауықтардық программасы талқыланады. Оқу процесін
жетілдіру мақсатындағы ... ... ... ... ... берудің жалпы процесіне ата-аналарды қатыстыра
отырып, олармен жұмыс жүргізеді. Жеке әңгімеде, ... ... ... жетекшісі ата -
аналарға балалармен отырып қандай радио және телевизи ... ... ... қандай ән репертуарын пайдалану қажеттігі
жайлы ақыл-кеңестер береді.
Оқыту әдістері методикалық тәсілдермен ... ... ... ... бір ... және ол ... ролін атқарады. Тәсілдер
көп,әрбір педагог олардың тиімді дегендерін таңдап алады.
Тәсілдер педагогтың неге үйрететініне — ән айтуға, ... ... ...... ме, әлде ересектеу балаларды ма) —
үйрететініне қарай бір-бірінен дараланады. Мәселен, ... ... ... Д. Кабалевскийдің «Клоундар» деген шығармасын орындай отырып, әуелі
педагог ылғи қимыл үстінде болатын көңілді клоундар туралы ... ... тап осы ... ... «Кешігіп қалма» («Не опоздай») деп аталатын
халық әуенін орындағанда, педагог енді қозғалысты қай кезде қалай өзерту
керектігін ... ... ... ... балалар музыка сипатындағы
өзгерістерді аңғарып, оларға сай қимыл-қозғалыстарды ... ... енді ... ... тәсілдері балалардың жасына қарай өзгертіліп отырады. Мысалға ән
үйренуді алайық. Әуелі ... ... ... ... ... ... М. Раухвергердің «Шымшық» әнін орындар ... ... ... ... де ... дейді: «Шымшық ұшып келіп,
терезе алдына қонды да, шиқылдай бастады. Балалар оған тұра тұр, ұшып ... — деп еді, ... ұшты да ... ... ... қояды) —әттеген-
ай! Балалар, сендер шымшықтың қайтып ... ... ме? Мен ... өлең ... Педагог ойыншықты пианино үстіне қойып, өлең айтады.
Сөйтіп, осындай методикалық ... ойын ... ... ... ... ... етеді, әннің әсерлілігін арттырады.
Ересек топтарға бұл тәсілді қолданудың қажеттігі жоқ. Орындалатын әннің
сипатына байланысты көңіл күй туғызу үшін ... ... ... ... егер ... көркемдік әсерді күшейте түскісі келсе, онда өлеңнен үзінді
оқығаны, иллюстрация көрсеткені жөн. ... Е. ... «Бұл ... («Это наша Родина») әнімен таныстырғанда С. Михалковтың мына өлеңін
дауыстап оқып береді:
Кремльдің ... ... ... оның ... ... тарайды.
Балалардың бар Отаны сүйікті,
Одап артық Отаны жоқ ... ... ... ... ... елде балалар жақсы, бақытты өмір
сүреді, сондықтан балалар Отанға, партияға рақмет айтады»,— дейді.
Әр түрлі тәсілдер балаларды оқу процесіне ... ... ... ... ... ... деген эмоциялық сезімдерінің оянуына ықпал етеді.
Мысалы, М. Красевтің «Марш» әнінде мына фразадағы ... ... ... күш салу ... ... ... үшін ... «шырқа» деген сөзді созыңқы
дауыспен айтайық та, барабан ... ... ... ... ... балалар әнді тек ырғақ жағынан дұрыс орындап қана қоймайды, сонымен
қатар ырғақтың бейнелік мәнін де ... ... қоса олар ... ... ... ... эмоциялық әсер алады.
Мектеп жасына дейінгі дидактикада дербес ... ... ... ... ... атап ... Бұл тәсілдер сондай-
ақ псдаготтың балаларды музыка туралы пікірлерін айтуға, ... ... ... ... ... ... қолданылады.
Балалардың дербес әрекеті тапсырмаларды орындағанда, оларды шешу жолындағы
ізденісінде айқындалады. ... ... ... бақылауды дамытуға, өзге
балалардың орындау шеберлігі сапасына баға беруге бағытталған тәсілдер
пайдалы.
Көптеген ... ... ... ... әншіліктің адам өміріндегі
ролін жоғары бағалап келеді. Н. Г. Чернышевский әншілікті «жоғары, жетілген
өнер» қатарына жатқыза ... «Ән айту ... ... және ... ... деп атап айтқан». Ән тыңдаушыға жарасымды музыка мен сөз арқылы
әсер ете отырып, айтушының өзіндік ... ... ... туғызып қана
қоймайды, сонымен қатар ... де ... ұғу, ... ... Оның балалардың қабылдауына айрықша оңай болатыны да осыдан. Адам
даусының әсерлі ырғақтары мен ... ... ... ... отыруы
бүлдіршіндерді елітіп әкетеді. Балалар бүлдіршін шағында-ақ, әннің мазмұнын
толық түсінбесе де онан әсер алады. Ойы мен ... ... ... жаңа ұғымдарының молаюына байланысты баланың ... ... ән ... ... ... оның ... ... артады.
Коллектив болып ән айту кезіндегі қарым-қатынас айрықша қуаныш сезімін
туғызады. Мұны К. Д. Ушинокий: «Әнде, әсіресе ... ... ... адамды
көңілдендіріп, сергітіп ала жөнелетін және ... ... ... ... ... ... іске ... бір ғажап нәрсе
бар... мектепке әнді енгізу керектігі де сондықтан; ол бірнеше сезімдерді
күшті бір ... ... ... ... күшті бір жүрекке біріктіреді;
ал мұның өзі мектептегі ... ... ... ... жұмсау
арқылы жоюда өте-мөте маңызды. Әнде ... ... жан ... ... ... ғажап бір нәрсе бар», Осының бәрі ән арқылы өздерінің
көңіл күйін білдіруі тән ... ... ... ... да ... Баланың бөлме ішінде жүріп, ыңылдап марш ... ... ... ... ... ... оны бесік жырын айтып ұйықтатуға әрекет
жасайтынын жиі ... ... ... ... — оның нәресте кезінен
қалыптасқан табиғи құралы. Сондықтан да ән баланың өмірлік серігі, оның бос
уакытын ... ... ... ... ... Ән айту ... ... қызметтің: би, хоровод, балалар музыкалық
аспаптарында ойнау ... ... де ... ...... ... терең түсінудің жарқын, бейнелі формасы. Ән
айту баланың әсемдік атаулының бәріне, ізгілікке деген дұрыс ... ... ал ... оған ... ... гөрі ... сенімге бөлейді. Отан туралы, Ленин туралы, бақытты ... ... ... ... ... аса бір ... ... айтуға үйрету процесі баладан үлкен белсенділікті және ой қуатын
талап етеді. Ол өзінің ән ... ... ән ... ... ... ... ... зейін бөлуді, музыкалық фразалардың,
жаттығулардың әр түрлі сипаттарын салыстыруды, ... ... ... үйренеді.
Ән айту бала организміне жайлы тиіп, сөйлеу қабілетін жетілдіруіне,
тынысын тереңдетуіне, дауыс аппаратын шынықтыруына ... ... ... ... баланың негізгі музыкалық қабілеттері:
эмоциялық әсер алғыштығы, музыкалық есту қабілеті, ырғақты сезінуі ... ... ән ... тағы бір ерекшелігі—оның бұқаралылығы мен оңайлығы.
Музыкалық өнердің бұл түріне балалар бақшасында, яслиде, ... ... ... ... мен ... ... ... Б. Кабалевский әнді, маршты және биді бейнелі сөзбен ... ... ... ... «үш кит» деп ... салу — ... жасаудың күрделі процесі, онда есту мен ... яғни ән айту ... ... дәл ... мен ... дене
тітіркеністерінің өзара әрекеттері өте маңызды орын алады. ... ... ... ... жай ... қана ... сонымен қатар әрқашан да
сезім дүниесіне күш түсіріп, сол үнді ... ... атап ... орыс ... И. М. ... ... қоса ... дыбысқа инстинкті
еліктегіш келетінін айтқан. Ол былай деген: «Санаға айқын жатталған дыбыс
немесе ... тобы бала үшін ... ... ... етеді, ол өз үнін ... ... және ... әбден ұқсастырғанға дейін тағат
таппайды».
Балалар ересек адамдардың сөйлеу және ән салу интонациясына ... ... ... ... салуға тырысады. Мұндайда есту қабілеті
дыбыстың дұрыс, бұрыс еместігін аңғартады.
Есту мен дауыстың өзара ... ... ... ... ... ... ... зерттеуші доктор Е. И. Алмазов дамыған
есту қабілетінің дұрыс және дауыс ... үшін ... ... көрсетеді. Балалардың ән салудағы кемшіліктерін талдай келіп, оның
себептерін ... ... ... ... есту мен ... ... жоқтығы) атайды және бұл кеселдерді дәрігер дер ... ... ... дейді.
Егер оқыту дұрыс жолға қойылса, есту қабілеті қалыпқа келеді. Балалар
бақшасындағы кіші ... ... ... ... дәл ... екі -үш
нота негізінде жазылған қарапайым, шағын ... мен ... ... ... ... дұрыс орындаған әні мен дыбысы жүйеге
келтірілген аспап үні ... да үлгі бола ... Бала ... сонан соң
жеке дауыстық интонацияға «ілескендей» болып, ересек адаммен бірге қосылып
ән ... ... есту ... ... да, соның нәтижесінде лад
— биіктігін есту қабілеті дамиды.
Мектеп жасына дейінгі ересек топтағы балалар әуендік естуді дамытатын
үздіксіз ... ... ... ... ... биік дыбыс пен
ырғақ жөніндегі түсініктермен танысады, әуеннің биіктеп — ... ... ... әр ... ... ... ... әндерді айтады. Баланың есту қабілетін үннің дұрыс
шығуын үнемі бақылайды.
Балалардың ... ... ... ... олардың дыбыс аппараты әлі
қалыптасып бітпейді (желбезектері нәзік, таңдай қимылы ... ... ... және ... ... нығаюы мен жеке дауыстық бұлшық ет
дейтіннің» жетілуімен қатар нығаяды.
Дауыс желбезектері толық қабыспайтындықтан және олардың тек ... ... ... ән үні ашық ... ... естіледі де, мұқият
болуды қажет етеді.
Бала даусын қорғау ән ... ... ... ... қойылуын қажет
етеді. Бұған балалардың жасына сай ... ... ... ... ... іріктеп алудың көмегі көп.
Бала ... ... ... ... репертуардық дұрыс іріктелуіне
көмектеседі Ән айту диапазоны дегеніміз — дауыс жақсы естілетін ең ... ең биік ... ... ... ... айқындалатын дыбыстар
көлемі.
Балалардың жасына байланысты ән айту диапазонының ... ... ... Н. Д. ... ... ... ... деп
аталатын «дыбыс шығаратын аймақты» (бірінші октавадағы ... ... ... И. Алмазов, Н. А. Метлов, Н. А. Ветлугина, А. Д. ... Р. ... А. И. ... және ... ... ... ... октавадағы
ре-си шамасында биігірек дыбыстарды айта алатындығына қарамастан, дәл ... ... ... ... ... ... ... жүр.
Ән салуға үйретудің міндеттері. Программаның негізгі талабы — ... ... ... ... әндерді шын пейілімен әсерлі орындауға
үйрету.
Ән салудың көркемдік-педагогикалық маңызы ... ол ... ... ... ... ... қажетті дағдыларға
қалыптасып, әнді еркін, табиғи орындау үстінде өзінің сезімдерін көрсетуіне
көмектесуі керек. Мәселен, ... ... ... аялы ... ... сезімді ерекше байқату, әннің жан дүниеге ... ... ... ... керек, сондықтан да оны баяу, біркелкі ... ... ... ... беру ... ... шаттық, талпыныс,
сергектік керек. Әнді ашық дауыспен, сөздерін анық ... ... ... ... жөн. Ал бұл талаптардың мәні, міндеттері балаға түсінікті.
Сабақ процесіндегі негізгі міндеттер мыналар:
балалардың ән айту ... ... ... көмектесетін дағдыларын
қалыптастыру;
балаларды сабақ үстінде және одан тыс жерде ... ... ... ... ... және ... ән орындауына үйрету;
музыкалық есту қабілетін дамыту, әннің дұрыс немесе бұрыс ... ... ... ... ... ... ... анықтай
алуға, ән айтып тұрғанда өз даусын ести білуге, ... ... ... қабілетін өзінше бақылау) үйрету;
табиғи дауыс шығаруды қалыптастыра, ән айту диапазонын нығайтып ... ... әнді ... ... ... және дәл келтіре алмайтын
балалардың бір дауыспен «гуілдеуін» жеңе ... ... ... ... ... ... ... ойнауда
творчестволық қабілеттерін көрсетуіне, өздеріне таныс ... ... ... өз инициативасы бойынша немесе балалар бақшасы мен семьядағы
ересек адамдардың ұсынысы ... ... ... ... ... ... ... көбінесе сабақтарда ән айтуды
үйретудің дұрыс жолға қойылуына байланысты.
2.2 Мектеп жасына дейінгі балалардың ... ... ... ... білім беруді дамытудың заманауи жағдайында балаларды
қоғамға ... ... ... ... ... маңызды
мәселелердің бірі болып табылады. Балабақшаға келген баланың дағдылы өмір
салты ... ... ... ... ... ... қаламай,
белсенділігі төмендейді. Жаңа әлеуметтік орта мен ... ... ... тез ... алып ... ... ... психофизикалық даму қарқыны
бәсеңдейді. Мектепке дейінгі ... ... ... ... ... Бұдан әрі олардың барабарлық байланысы өмірде түрлі жағдаятқа
кездеседі. Мектепке дейінгі баланың қоғамға бейімделу ... жеке ... ... ... ... ... ... жаңа әдістерді меңгеру
және бейін әрекеті, топтық рөлдік құрылымға кіру, ... ... ... ... ... Сол ... мектепке дейінгі
балаларды әлеуметтендіру жағдайында ... ... ... ... ... ... ... қызмет әрбір сәбидің өмірінде маңызды рөл атқарады және
балабақшада ... ... ... ... ... мен ... ... зерттеу нәтижесіне сәйкес
«балаларды ынтымақтастыққа дайындау, пәндік ... ... ... ... ... ... пен ... жою, мектепке
дейінгі балаларының ерте жастан бейіндігін ... жаңа ... ... құтылуға көмектесу қажет». Екінші жағынан,
В.А.Сухомлинский «музыка ең ғажайып, ең ... ... ... ... ... деген. Музыкалық қызметтегі айрықшалық
реңкі сезім ерекшелігіне мүмкіндік беріп, психикалық ахуал мен баланың ... ... ... ... оның ... ... көңіл аударады.
Қазақстандағы білім жүйесі қазіргі уақытта ... ... ... ... ... ортақ және арнайы білім беру арқылы
мүмкіндігі шектеулі ... ... ... азаматы етіп дайындауға
бағытталған. Біз ... ... ... талап-тілегі мен басқа да
жағдайының толығымен жүзеге асырылу мүмкіндігіне, қоғамға пайдасы мен нағыз
мүшесі ... ... ... ... ... ... білім
балаларға ауқымды әлеуметтік мүмкіндік береді. ... ... ... ... арнайы даму үлгісі ... ... ... ... беруге бейімдеу. Эмоциялық аясы ... ... ... ... ... ... танытуға
толығымен жағдай жасау керек. Олардың көбі ... ... ... ... ... танытады, өзіне деген сенімсіздіктен және қажетті күштің
жетіспеушілігінен мақсатты бас тартуға бейім. Балалар ... ... ... ... көтерілім, және де жеке бас мазасыздығы,
әлеуметтік әрекеттесу тиімділігі төмен ... ... ... ... ... әдіс пен ... қатынасын қалыптастыру, баланың ерекше
қабілетін жақсы ... ... ... басқа да әлеуметтік ортада сәтті
бейімдеу қажет. ... ... ... ... ... ... ... музыкалық тәрбиелі әдістерін ... ... ... ... ... айналысқан.
Музыкалық өнер баланың тұлға болып қалыптасуына рухани ықпал етеді, оны
бағалауды жүйелі реттейді, дүниеге ... ... ... ... ... ... жас ... үлгісі даму деңгейін көтеруге көмектеседі.
Осы фактор мүмкіндігі шектеулі балаларды дамушы ортада ... ... ... Сол себептен мектепке дейінгі баланың
бейімделуі мен ықпалдасуына инклюзивті білім беру шарты тиімді. ... ... ... ... ... қадағалауды ұйымдастыру,
бірлескен мәдени-білім беру мен тәрбие беру ... ... ... ... ... ... ... музыкалық тәрбие әдісін қолдана
отырып, баланы жақын даму аймағына бағыттау; ... ... ... ... ... ие бола ... одан әрі балалардың
толыққанды ерексектер тобына енуін және қоғамға ... ... Олай ... ... ... беру ... ... мектепке
дейінгі білім беру мекемесіндегі музыкалық жетекші қызметіндегі негізгі
міндеттерді ... ... ... ... және ... ет ... ... пен мазасыздық,
үрейден арылуға қол жеткізу;
... ... ... ... ... ... ... дамыту;
• Өзара әрекет етудің кешегі және бүгінгі тәжірибесімен байланысты
сезімдер мен уайымдарға эмоционалдық тұрғыдан жауап бере ... ... ... ... іс ... ... ... аралық байланыста дұрыс әрекеттестіру.
Баланың болашағы жақсы болуы үшін түрлі адамдармен қарым-қатынас орната
алуға, өз қалауымен талпынысын қанағаттандыруға, басқа қызығушылығына қысым
жасамай, ... ... ... ... ... сенімділік қалыптастыру
қажетті мекеме маманының (педагог-психолог, логопед-мұғалім, дене тәрбиесі
мұғалімі) кешенді әрекет жұмысы.
Балабақшаларда білім беру процесінің осы үлгісін ... ... ... ... Ол балаларды біріктіріп, педагогтар мен ата-аналардың
бірге әрекет етуіне және қарым-қатынас жасауда қауіпсіздікті қалыптастыру,
өзіне деген күшінің ... ... ... ... ... ... ... сезім, коммуникативтік дағдыны дамытып баланың топ ортасында
бейімделуіне ерік беруге көмектеседі. Педагогикалық ... ... ... ... ... әдістемелік жұмысын көрсетуге болады:
• Мектепке дейінгі білім беру ... ... ... ... жағдайында ата-аналарға ... ... ... ... ... ... құру;
• Ата-аналарға арналған жаднама құрастыру;
• «Өлең және оны түзеу» бейнефильмін ... мен ... ... ... диагностика, мазасыздық, үрей сияқты ая шеңберінде
психологпен біріккен жұмыс жүргізу;
• Қиын балаларды қолдауға жеке жоспар жасау;
... мен ... бос ... ... ... Бұл ... ... тренингін педагог-психологтар мен музыка
жетекшілері жүргізгені оңды;
• Мектепке дейінгі білім беру ... ... ... дамыту.
Жақсы ұйымдастырылған музыкалық ортада бала сәтті эмоциялық қолдау мен
эстетикалық дамуға ие болады. Мектепке дейінгі балалардың ... ... ... ... ... жоғарғы деңгейдегі музыкалық-дидактикалық
мәліметтермен қамтамасыз етілген болуы керек. Балалар мекемелерінде осындай
жағымды-эмоциялық қатынастар ... ... пен ... ... оятса,
ондай ортаға қатысу ықыласы артады.
Қарым-қатынас би ойыны.
Қарым-қатынас би ойыны түрлі ... ... ... сол ... ... тапсырмалар берілуі мүмкін:
Қарым-қатынасты дамытуда әсерлі болу, ... ... ... ... әзірлігі;
Серіктесті қабылдау, сезімдік пен қатынастағы таңбалы мәнерлігі;
Өзін-өзі еркін сезіну, өзі-өзіне сенімділік пен эмоциялық ... топ ... ... ... және ... ... оң
қалыптасуы.
Музыкалық-театрлық әрекет.
Базалық музыкалық-театрлық әрекетті жұмыста пайдалану балаға үлкен
қуаныш пен ... ... ... ... ... ең бастысы
баланың тұлғалық және ... ... ... ... ерекше
қамтылуы жауапкершілік тудырады. Осы ... ... ... ... ... себепкер болып, бірлік сезімін, қарым-қатынас дағдысы
мен балаға түрлі әрекеттерге жеңіл жағдайда дағдылануға оңды ая ... ... осы ... баланың ішкі жан дүниесінің ерекшелігі мен
қабілетіне ашылуына көмектеседі. Алғашқы мерекелер баланың ... ... ... өтеді. Басты мәселе әрбір ... ... ... ... ... ашу, ... ... өткізу
және жанға айқын із қалдыру. Мерекеге әрбір баланы қатыстырып, оңды ... үшін ... ... ... ... (кейбір балалар
өздерін үлкен, кейбіреулер кішкене рөлдерде ұялшақ, жасқаншақ көрсетіп,
сөздерді барлығымен бірге (2-3 ден) ... ... өте келе олар ... ... мен ... ... ... бала тұлғасын әлеуметтік тұрғыдан әдістемелік жетілдіруді
мектепке дейінгі педагогика ... ... ... ... ... ... ... маңызды сұрақ үлгісі туады, және де балалардың
бейімделу жағдайында қабілетті ... мен ... ... ... бірден бір элементі болып музыкалық қызметте жағымды
эмоциялық аясы мен ... ... ... ... дағды тәртібі
қалыптастырылады. Мектепке дейінгі мекемеде ... ... ... инклюзивті білім беру тұжырымдамасын орындау мен педагогикалық
қызметтің музыка саласында қосымша әдістемелік мүмкіндігі ... ... ... ... инклюзивті білім беруде әртүрлі ұғымдар арқылы
практикалық қолдау ... ... ... ... ... сапалы
әлеуметтік құзыретті тұлға қалыптасады.
Балалардың музыкалық қызметін ұйымдастыруда ... қай ... өте ... ... ... Осы ... ... ойын түрлерін
көрсетуге болады:
«Сиқырлы текше» ойыны
Мақсаты:Текшедегі аңдардың дауысын ... ... ... ... ... ... қиын емес әуен ойналады. Педагог және ... ... ... бір біріне қолдарына беріп, тақпақ айтады.
– Алма кепті домалап,
– Көше ... ... Кім ... ... Сол ... шығады.
Қай баланың қолында текше ... ... сол бала ... ... ... текшеде қандай сурет екенін балалардан сұрайды. Балалар
жауап береді. Егер ... ... ... болса, педагог ол балаға
мысықтың қалай амандасатын көрсетуін сұрайды.
«Не ... ... ... ... қай құс қандай дыбыс шығаратынын ... ... ... ... ... көзі және бұлт» ойыны
Ойын шарты:Балалар пьесаны тыңдайды. Пьесаның мазмұны көңілді болса ... ... ... ... ... - ... ал жәйғана орташа болса -
күннің ... бұлт ... ... ... Балалар жауаптың
дұрыстығын ... ... ... ... ... ... ойыны
Педагог үйшікті көрсетіп, онда әртүрлі аспапта ойнайтын музыканттар
тұратынын айтады.
Ойын шарты:Педагог жабылғыштың артында тұрып ... ... ... ... үнін ... бала ... ... бар карточканың
сәйкесін алып, үйдің бір бос әйнегін жабады. Осылайша барлық терезелер
талың жабылуы ... ... ... ... және ... ... ... - бір сәбіз ұстаған қояндар музыкамен жерге жатып аунап,
аяқтарын тыпырлатып, немесе би қимылдарын жасап ... ... ... қояндарды аңшы көріп қалып. Пух! "Пух" - деп атады. ... ... жан - ... ... ... тоқтағанда тырп етпей отыра,
не жата қалады. Қозғалған қоян айыпты болып, ән немесе би билейді.
«Қатты және ақырын» ... ... ... ... ... оның көңілді, ойнақы мінезін
анықтайды. Осы пьесада музыка қалай ... ... ... ... ма?) Пьеса қайта ойнағанда осы көрнекті құрал арңылы музыканың
мінезінің өзгерісін, яғни музыка баяу болса ашық ... ... ... болса, - қоюлау боялған төртбұрыштыны қояды. Балалар тапсырманың
дұрыс ... ... ... ... ... биіктігін естуге арналған музыкалық – дидактикалық ойын.
«Менің балаларым қайда?» ойыны
Ойын шарты: Музыка жетекшісі балаларға карточкада тауық, ... ... ит, ... ... т.б ... ал ... ... кіші
карточка (балалары) музыка жетекшісі әндетіп балалардан сұрайды, балалар
әуенді танып не туралы ... ұғып ... ... көрсетеді.
«Сылдырмақ» ойыны
Ойын шарты: Музыка жетекшісі бөлменің ішінде сылдырмақты ... ... ал ... ... үнін ... ... ... керек.
«Аю мен құс» ойыны
Ойын шарты: Музыкалық баспалдақ, ән күй жетекшісі ... ... ... ... ал балалар музыканы тындап, ойлап тауып
музыкалық баспалдаққа, жоғары баспалдаққа- балапан, ал төменгі-аю ... ... ... ... ... ... ... ойыны
Ойын шарты:Балалар шеңберде отырады, ән – күй жетекшісі балаларға
саяхатқа баратындарын айтады.Бізге музыкалық балға ... ... ... ... орындаймыз
1. Баспалдақтан баяу, асықпай түсеміз;
2. Далаға шықтық күннің көзіне қуанып жүгірдік;
3. Айгерім допты алып жерге соға ... ... тез ... күн күркіреп жаңбыр жауа бастады, алдымен ақырын, сосын ... ... ... балабақшаға оралды.(осы қимылдардыңбарлығын ән-
күй жетекшісі музыкалық балғамен ойнайды.
«Әнді орналастыру» ойыны
Ойын шарты:Музыкалық ... осы ... ... ... ... ... ең алдымен күйсандықта берілген әуенді ... ... ... ... ... әннің карточкасын апарып салады.
«Кім қалай жүреді?» ойыны
Ойын шарты: Ән-күй жетекшісі күйсандықта балаларға ... ... сай, ... ойнайды балалар әуенді тындап, әуенге сай қимыл-
қозғалысты орындаулары керек.
Диктоникалық естуге арналған ойындар
«Қатты және ақырын ән» ойыны
Ойын ... бір бал ... ... ... ойыншықты залдың
бір жеріне тығып қоюға кіріседі.Тандалған бала ... ... ... ... ... қатты әндетсе, соғырлұм ойыншық жақын жерде, ал
егерде балалар ақырын әндетсе ойыншық ... ... ... бала ... ... ... ойыншықты тауып алуы керек.
Тембрлік естуге арналған ойын
«Музыкалық жұмбақтар» ойыны
Ойын шарты: Балалар ... ... ... ... бір бала ... ... ... барып, музыкалық аспапта немесе музыкалық ойыншықта
ойнайды. Ал қалған балалар тез ... ... ... ... бала тез ... ... ... сол бала жүргізуші болып ойынды жалғастырады.
«Музыкалық текше» ойыны
Ойын ... Ән- күй ... ... ... ғой сен ... ... тоқтаса
Сал өнерді ортаға – деп әндетеді, ал балалалар ... ... ... ... ... ән ... ... қай балаға текше келіп
тоқтайды, сол бала ортаға өз өнерін салады.
ҚОРЫТЫНДЫ.
Көптеген жаттығулар «Музыкалық әліппеде» ... Оны 4—7 ... ... ... ... ... Кіші ... оқыту процесінде олардың іс-әрекеттеріне ... ... ... ... ... ... көрсетулері кеңінен
пайдаланылады,
Ойын формасындағы тапсырмаларға балалар қызығады, оңай түсінеді. Ойын
тәсілдері алуан турлі. Бұл ... ... ... ... ойын ... ... («Петушок») деген қысқа әнін ... ... ... он айтып отырғанда ол ұйықтап жатады) мен «Әтеш (Ән аяқталғанда:
«Ку-ка-ре-.ку!» деп шақырып «Ваняны» оятатын) атауларын таңдап алады.
Ойын ... ... ... ... ... үйренуге
көмектесетін нұсқаулармен байланысты болады. Сол «Әтеш» әнін ... ... ... оны ... ... ... ... созып
әндету ұсынылады. Сөзбен нұсқау беру көбінесе көрсетумен ... ... В. ... ... ... ... ... қыс келді,
айнала ағарып, ақ көрпе жамылды» деген сөздерді әнге қосқанда балалар кей
сөздерін ... ... ... ... ... ... түсіндіре отырып,
фразаларды өзі әнге қосып айтады.
Әдеби текст көмекші болатын ... ... ... ... кеңінен
пайдаланылады. Өздерінің алдарында тұрған қоян, аю, қораз ... ... ... ән айту балаларға қызықты. Олар жалаушаларды аса
бір қуанышпен желібірете көтеріп, немесе ... ... ... ... ... ... ... білдіреді.
Барлық топтардағы балалардың әрқайсысымен жеке де жұмыс жүргізе білу
керек. Әр баланың әншілік қабілетін ... ... рет ... жөн. ... ... әр түрлі тәсілдер қолданылады: әр балаға әннің бір шумағын
айтып беру ұсынылады; біреуі бас ... ... ... ... бір-бір музыкалық фразаны орындайды. Байқау үшін ... ... ән ... Даусының дыбыс көлемі тар (2—3 дыбыс) әрі әнді
дұрыс айтпайтын балаларға ... ... ... ... айтуға үйрететін
жаттығуларды ұсына отырып, жеке сабақ өткізу қажет.
Ән айтуға ... ... ... ән айтып тұрған кезде кездесетін
мүкіс ... ... ... ... кейін әнді дәл бастап кету,
әнді сүйемелдеусіз орындау сияқты ... ... ... көмектесуі
тиіс.
Әлбетте, әнді сүйемелдеусіз айтуға үйрету өте қиын, дегенмен маңызы
зор. Ән ... ... ... ... әнді ... ... ... онсыз, бірақ тәрбиешінің ... ал ең ... әнді ... өз ... ... ... ... Ленин В. И. 0 литературе и нскусстве. М. «Художественная литература»,
1969.
2. КПСС во главе культурной революции в ... М. ... ... ... Н. А. Музыкальное воспитание и всестороннее развитие ребенка в
советском детском саду. В кн. Музыкальное воспитание в ... ... ... композитор», 1973.
4. Гофмейстер Г. П. Природа и музыка как средство эстетического воспитания
дошкольников.— В кң.: ... ... в ... ... ... М., ... АПН РСФСР, 1962, с. 15—30.
5. Иоса Е. П. Эстетичсское воспитание дстей ... ... В кн. ... ... в ... ... «Педагогические чтегшя» М., «Иросвеще-
ние», 1964, с. 12—20.
6. Кабалевский Д. Б. ... ... ... ... в Советском
Союзе. В кн.: Музыкальное воспитание в ... ... М., ... ... ... А. Н. Музыка как вид искусства. М, «Музыка», 1970.
8. Шацкая В. Н. Музыкально-эстетическое ... ... и ... ... ... ... Т. С. Музыкальное воспитание детей ... ... ... 1967.
10. Ветлугина Н. А. Игра па ... ... ... 1974, № 5, с. ... Ветлугина Н. Д. Содсржание музыкального воспитания и обучения ыа
за-нятнях. Методы воспитания и обучепия на ... ... В кн: ... ... ... в детском саду. М, Изд-во АПН ... ... ... ... ... Н. А. ... ... М.., «Музыка», 1973.
13. Ветлугина Н. А. Музыкально-игровое творчество у детей 5—7 лет. Песенное
творчество детей 5—7 лет.— В кн. ... ... в ... саду.
М., «Просвещение», 1974, с. 107—120.
14. Горбачевская В. А. ... ... в ... ... ... В кп.:
Музыкальное воспитание в детском саду. «Педагогические чтения». М., ... ... 1960. с. ... ... Е. И. ... ... как средство развития ритма слуха
у детей.— В кн.: Эстетическое воспитание в детском саду. ... М,, ... 1964, с. ... Иова Е. П. ... ... пению в детском саду.— В кн.:
Эстетическое воспитание в ... ... ... ... М., ... ... 1962, с. 31—37.
17. Карант А. С. Формирование чистоты интонации в пении детей среднего
дошкольного ... В кн.: ... ... в детском саду.
«Педагогические чтения». М., «Просвещение», 1964, с. 21-28.
18. Квитницкая Е. Н. Развитие ... ...... ... ... кн.: ... ... в
детском саду. М., «Просвещение», 1974, с. 20—28.
19. Лифиц И. Ф. Музыкальное воспитание детей в детском сәду.— В кп.: ... ... в ... ... ... ... М., «Просвеще-
ние>, 1964, с. 34—45.
20. Лукьянова М. Б. Творчество ... в ... В кн,: ... в детском саду, М., «Просвещение», 1974, с. 29—32.
21. Соковнина Е. Н. ... ... ... при игре на ... В кн.: ... ... в ... саду. М.,
«Просвещение», 1974, с. 56—61.

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 25 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
17 ғасырдың музыкалық мәдениеті19 бет
19-ғасырдағы қазақ музыкасы. 20-ғасырдағы қазақ музыкасы8 бет
«Хорды дирижерлау пәнінің теориялық негіздері»5 бет
Абай және Шәкәрім – сазгерлік өнер мәселесі61 бет
Абай шығармашылығы18 бет
Абай Құнанбаев туралы7 бет
Абай Құнанбаев өмірбаяны және шығармалары18 бет
Абай Құнанбаевтың музыкалық мұралары арқылы студенттерге эстетикалық тәрбие беру13 бет
Абай Құнанбаевтың музыкалық мұралары арқылы студенттерге эстетикалық тәрбие беру туралы51 бет
Автор өмірі9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь