Экономикалық тиімділік есебі


8 Экономикалық тиімділік есебі
8. 1 Еңбектік шығындар есебі
8. 1. 1 Программаны енгізуге дейінгі есептеулер
Жаңа программалық қамсыздандыруды енгізгенде экономикалық тиімділікті дұрыс және қатесіз анықтау өте маңызды және көптеген нұсқалардың ішінен кәсіпорынға енгізуге экономикалық түрде тиімдісін таңдап алу қажет.
Практика жүзінде жаңа техниканы, программаларды енгізудің экономикалық тиімділігінің жүйелік көрсеткіштері қолданылады. Маңызды көрсеткіштерге капиталдық салымдар, өнімнің өзіндік құны, ақтау мерзімі, экономикалық тиімділік коэффициенті жатады.
Программаны енгізгенге дейінгі еңбек сыйымдылығын есептеуге арналған ақпарат төменде көрсетілген:
Электронды оқулықты құруға дейінгі қолданылған кітаптар саны - 3000 дана;
Қызметкер екі адам;
Сағатына өндіру уақыты - 5 есеп;
Еңбексыйымдылығы - 600 сағат.
Жұмыс көлемі, қызметкер орындайтын операциялар санымен өлшенеді. Оқу орнындағы жұмыстарды жүргізуге жылына 3000 әр түрлі білім көзі қолданылады. Осы жұмыстардың бәрін қызметкерлер атқарды.
Программаны енгізгенге дейін қызметкер бір сағаттың ішінде қанша операция жүргізетінін өндіру уақыты көрсетеді. Біздің жағдайымызда бір сағаттағы өндіру уақыты 3 есепті құрайды.
Жұмыс көлемі, оператор орындауға қажетті жүргізілген инженерлік-техникалық есептер санымен өлшенеді. Бұл жұмысқа бір адам барады.
Еңбек сыйымдылығы жұмыс көлемін өндіру уақытына бөлгенге тең:
(3000/5=600)
9. 1. 2 Программаны енгізгеннен кейінгі есептеулер
Программаны енгізгеннен кейінгі еңбек сыйымдылығын есептеуге арналған ақпарат төменде көрсетілген:
Жүргізілген инженерлік- техникалық есептеулер саны 3000 дана;
Қызметкер 1 адам;
Сағатына өндіру уақыты - 10 есеп;
Еңбексыйымдылығы - 300 сағат.
Жобалық вариантта өндіру нормасы инженер-маман бір сағаттың ішінде АЖО-н қолданып, инженерлік-техникалық есептер жүргізетінін көрсетеді. Оқу орнында автоматтандырылған тәсілмен шамамен жылына 3000 есеп өңделеді. Бұл жұмысқа бір адам қатысады.
Еңбек сыйымдылығы жұмыс көлемін жасау уақытына бөлгенге тең:
(3000 /10 = 300) сағ.
Еңбектік көрсеткіштерді есептейік:
1. Еңбектік шығындардың абсолюттік төмендеуі (ΔТ) :
ΔТ = Т 0 - Т 1 (7)
мұндағы:
Т 0 - базалық вариант бойынша ақпаратты өңдеуге кеткен еңбектік шығындар;
Т 1 - жобалық вариант бойынша ақпаратты өңдеуге кеткен еңбектік шығындар;
(7) формула бойынша есептейміз:
ΔТ = 600 - 300 = 300 сағат
2. Еңбектік шығындардың салыстырмалы төмендеу коэффициенті (К т ) :
К т = ΔT/Т 0 * 100 (8)
мұндағы:
Т 0 - базалық вариант бойынша ақпаратты өңдеуге кеткен еңбектік шығындар;
Т 1 - жобалық вариант бойынша ақпаратты өңдеуге кеткен еңбектік шығындар;
(8) формула бойынша есептейміз:
К т = 300/600 * 100 = 50 сағат
3. Еңбектік шығындардың төмендеу индексі немесе еңбек өнімділігін жоғарылату (ΔY т ) :
ΔY т = Т 0 /Т 1 (9)
(9) формула бойынша есептейміз:
ΔY т = 600/300 = 2
Қызметкерлердің тарифтік ставкасын 200 тнг/сағ тең деп алсақ, еңбексыйымдылығының төмендеуімен байланысты еңбек ақыны есептейік
Э г1 =300*200*1, 2*1, 21 = 87120 тг.
9. 2 Құндық көрсеткіштер есебі
9. 2. 1 Программаны енгізгенге дейінгі есептеулер
Ақпаратты қолмен өңдеуге кеткен шығындар
Ақпаратты қолмен өңдеуге кеткен шығындар келесі түрде анықталады:
1. Материалды шығындар;
Ақпаратты қолмен өңдеуге кеткен материалды шығындарға келесілер жатады: канцелярлық тауарлар сатып алу. Осының бәріне айына 800 теңге кететіні анықталды. Сонымен, бір жылға:
800 * 12 = 9600 тг.
Ақпаратты қолмен өңдеуге кеткен шығындар:
С 0 = 9600 тг.
9. 2. 2 Программаны енгізуден кейін
Ақпаратты автоматтандырып өңдеуге кеткен шығындар
Ақпаратты автоматтандырып өңдеуге кеткен шығындар келесідей анықталады:
- Материалды шығындар;
Ақпаратты өңдеуге кеткен материалдық шығындарға келесі шығыстық материалдар жұмсалады:
картриджді толтыру -1 дана * 1200 тг. = 1200 тг.
- қағаз 1 дана * 560 тг. = 560 тг.
Барлығы = 1760 тг.
Ақпаратты автоматтандырып өңдеуге кеткен шығындардың барлығы (С 1 ) құрайды:
С 1 = 1760 тг.
Ақпаратты автоматтандырып өңдеуге кеткен шығындарды төмендеуінің экономиясы келесі формуламен анықталады:
Э г2 = С 0 - С 1
Э г2 = 9600-1760 = 7840 тнг.
9. 3 ЖШС ҮШ БИіК-ң АЖО құруға кеткен капиталдық салымдар
Қажетті материалдарға кеткен шығындар
Осы АЖО-ң ПҚ-н Шәкәрім атындағы СМУ-ң студенті орындады.
Программаны жасауға қажетті материалдарға және құралдарға кеткен шығындар:
Канцтауарларға барлығы 1360 теңге кетті.
Картриджді сиямен толтыруға 1200 теңге кетті
Сонымен барлығы теңге жұмсалды, яғни (С рм ) = 1360 тнг.
Энергия қолданатын ресурстарға кеткен шығындар
С эр = N*n*Ц*t, мұндағы
N - жүйенің қуаты 0, 5;
n - қолданылатын техника саны 1;
t - 250 сағат;
Ц - бір кВт энергия бағасы ≈ 5 тг.
С эр = 0, 5* 1* 5 * 250 = 625 тг.
Автоматтандырылған жұмыс орнын құруға, программаны құрудан басқа, оның техникалық қамсыздандыруы кіреді. Техникалық жабдықтарға: дербес компьютер, монитор, клавиатура, желілік фильтр, тышқан және принтер.
Кәсіпорында техникалық қамсыздандыру бар, сондықтан компьютер сатып алудың қажеті жоқ.
Капиталдық шығындар қосындысы: ΔК = С рм + С эр
ΔК = 1360 + 625 = 1985 тнг.
9. 4 Капиталдық шығындардың ақтау мерзімін және жылдық экономикалық тиімділікті есептеу
Программаның ақтау мерзімін капиталдық шығындардың жалпы қосындысын жылдық экономияға бөлумен анықтайды:
Ток = ΔК / Эг
Жылдық экономияны келесі формуламен анықтаймыз: Э г = Э г1 + Эг2,
мұндағы:
... жалғасы- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz