Ветеринариялық хирургия

І. Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...2
ІІ. Әдебиетке шолу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3.10.
ІІІ. Өзіндік зерттеулер
3.1 Зерттеу материалдары мен әдістері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .12
3.2 Шаруашылыққа және Айболитке сипаттама ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..13
3.3. Зерттеу нәтижелері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 14.25
3.4 Экономикалық тиімділікті есептеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..26.27

ІҮ. Еңбекті қорғау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...28.31
Ү. Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 32



ҮІ. Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .33.34
Мал дәрігерлік саласындағы ветеринариялық хирургиялық маңызы зор. Ол ауруға алдын-ала шара қолдану және емдеу принциптеріне негізделген, ауруға алдын-алу шара қолдануды дұрыс ұйымдастыру және тамақтандыру технологиясын, оған жағдай жасау және дұрыс пайдалану ерекшеліктерін ескеру керек. Ветеринариялық хирургиялық аурулардың себептерін және дамуын жан-жақты зерттеп, оларға қарсы әрекетін жүзеге асырады.
Оларға алдын-алу ауруға шара қолдану жарақаттан сақтандыру әдістері, іріңді инфекцияға қарсы әрекеттер және керекті операция жасау, белсенді дәрі қолданып емдеу әдістері жатады.
Осы әрекеттерді іске асыру жолдарында төменгі шараларды қолданады.
Жылына екі рет көктемде, күзде малға жалпы клиникалық зерттеу тексеру.
- Экономикалық пайдалы операция және нәтижелі ем қолдану.
- Организмнің резистенттігін көтеру, жазылу процесін үдету.
Жаңа хирургиялық ауруларды зерттеу (Ғ.А. Ишмухамедов)
Отанымыздың ауыл шаруашылық және де оның ішіндегі мал шаруашылығын дамыту қазіргі кездегі күннің өзекті мәселелерінің бірі.
1. Абдрахманов Е. – «Хирургия» Алматы, 2000ж. 152 б.
2. Абсатаров. Е.А.-«Хирургиялық аурулар» 2001ж., 330 б.
3.Абишев.Г.А.- «Травматизм сельско хозяйсвенных животных» Алматы «Кайнар», 1975г.,125 стр.
4. Башкиров Б.А., Белов А.Б.«Общая ветеринария хирургия» Москва, 1990г., 430стр.
5. Бесков Ф.З. «Случай выправления при травме кишок. Ветеринария», №5, 1938г.
6. Бранцев В.Р. «Травматические болезни и их лечение» Москва, 1929г., 52 стр.
7. Бурденюк Н.Н. «Болезный копыт» Киев «Урожай», 1968г., 48 стр.
8. Братюха С.И. «Оперативность вмешательство при травме кишок» 1952 г. 160стр
9. А.В. Вишневский «Моя методика» местный анистозий травматических операциях бражной полости 1929г. 200б.
10. А.А. Вишневский «Нервный фактор в патогенде травматизме и лечение хирургия » 1953г 180б.
11.К.И. Шакалов «Частная ветеринария хирургия»1986г. 220б.
12. В.Я. Воронин «Оперативная хирургия с основами топографический анатомий домашних животных» Москва 1979г. 250б.
13. А.А. Веллер «Оперативное хирургия» Казанского вет институт 1933г.
14. С.С. Гирголов «Подтравматических брюшинных сращениях» 1928г. 200б.
15. А.А. Гусев «К статистике травматизма у животных ветеринария»1953г. 320б.
16. В.И. Дорофеев .И «Внутревенное применение новокаин после травмы хирургия» №4 1953г.80б.
17. Б.К. Ильясов «Алғашқы ветеринарлық жәрдем» Алматы 2001ж.
18. С.Ф. Захаров «Реакция тонкой кишки после травмы» врачебное дело №10 1952г. 80б.
19. Ишмуходов Г.А., Иманбаев А.А. «Жалпы ветеринарлық хирургиялық оқу құралы» 1995ж. 180б.
20. Б.З. Иткин «Оперативная хирургия» Москва 1979г. 320б.
21. Г.С. Кузнецов «Хирургическое болезни животных в хозяйствах промышленного типа» «Колос» 1980 180б.
22. Т.С. Касенов «Жалпы хирургия» Алматы 1992ж. 200б.
23. Е. Карий «Уход за конечностями при современных содержаний овец» «Колос» 1980г. 220б.
24. А.А. Кабыш «Частная ветеринария хирургия» 1986г.250б.
25. З.К. Кожабеков «Малдың патологиялық физиологиясы» оқулық Алматы «Ана тілі» 1992ж.150б.
26. Л.А. Лосев «Болезни овец» 1935г.280б.
27. И.А. Ленец «Частная ветеринария хирургия» Ленинград 1986г.320б.
28. И.Е. Поваженко «Оперативная хирургия» 1952г.320б.
29. Т.С. Сайдулин «Қазақша- орысша сөздік» Алматы 1992ж. 450б.
        
        МАЗМҰНЫ
І.
Кіріспе.....................................................................
..............................................2
ІІ. Әдебиетке
шолу........................................................................
....................3-10.
ІІІ. Өзіндік зерттеулер
3.1 Зерттеу материалдары мен әдістері
.........................................................….12
3.2 Шаруашылыққа және ... ... ... ... ... ... Еңбекті қорғау
............................................................................
...............28-31
Ү.
Қорытынды...................................................................
.....................................32
ҮІ. Қолданылған әдебиеттер
тізімі.................................................................33-
34
І. Кіріспе
Мал дәрігерлік саласындағы ветеринариялық ... ... зор. ... ... шара ... және ... принциптеріне негізделген, ауруға
алдын-алу шара қолдануды дұрыс ұйымдастыру және тамақтандыру технологиясын,
оған жағдай жасау және ... ... ... ... ... ... ... себептерін және дамуын жан-жақты
зерттеп, оларға қарсы әрекетін жүзеге асырады.
Оларға ... ... шара ... ... сақтандыру әдістері, іріңді
инфекцияға қарсы әрекеттер және керекті операция ... ... ... емдеу әдістері жатады.
Осы әрекеттерді іске асыру жолдарында төменгі шараларды қолданады.
Жылына екі рет ... ... ... ... ... зерттеу тексеру.
- Экономикалық пайдалы операция және нәтижелі ем қолдану.
- Организмнің резистенттігін көтеру, жазылу процесін үдету.
Жаңа хирургиялық ... ... (Ғ.А. ... ауыл ... және де оның ... мал ... дамыту
қазіргі кездегі күннің өзекті мәселелерінің бірі. ... ... ... халқымыз ежелден келе жатқан дамыту әрі өркендету үшін
жануарлардың әртүрлі жұқпалы емес және ... ... ... ... ... ... жұқпалы ауру емес ауруларға жарақаттық үлесі көп. (Ильясов
Б.К. – 2001ж.)
Сондықтан ... ... ... ... ... ... және ... жараға әсер ету тиімділігін Вишневский майы мен салыстырып бағалау.
ІІ. Әдебиетке шолу
Жарақаттар хирургиялық аурулардың ішіндегі ең жиі ... бірі К.И. ... және т.б. ... ... ... ... ... 94-97 пайызы жұқпалы емес ішкі аурулар
болса, соның ішінде 40 ... ... ... аурулар екен. Көптеген
ғалымдардың деректеріне жүгінсек жарақаттар үлесіне тиеді. ... мал ... ерте ... ... ... азаяды, салмағы
төмендейді, мал шығыны да болады. Бұған ауру малға көрсететін ... пен ... ... ... қоссақ жарақаттың мал шаруашылығына
тигізетін экономикалық зияндығы орасан зор екендігін көреміз. ... ... М.В., ... Б.А. және ... А.В., Бережков Н.К. 1951)
Себептеріне қарай жарақаттар 5 түрге бөлінеді
1) Механикалық
2) Физикалық
3) Химиялық
4) Биологиялық
5) Жүйке-стрестік
1. Механикалық жарақат – ... әсер ... ... күшпен пайда
болып, ұлпалар мен ... әр ... ... зақымдалуын тудырады.
Жарақаттың пайда болуына себепкер ... ... ... ... ... ... заттар алмасуының бұзылуы, малдың
арықтап қалуы т.б. Осы ... ... ... ... ... ... ... жасына да байланысты, жас және кәрі малдардың ... ... ... және сүйегі механикалық күштің әсеріне төзімділігі төмен
болады. Жылқы мен иттің сіңірі тарамысы терісі және ... ірі қара ... ... ... мықты болады. (И.И. Малда Б.З. Иткин, И.Н. ... күш ... ... ... ... қысу, жанасу, сияқты
түрлерде әсер етеді. Ұлпалардың зақымдалу ... ... ... мен ... ... әсер ... ... тығыздығына, көлеміне,
ұлпалар мен ағзалардың физиологиялық жағдайына тікелей байланысты.
Мысалы: қуысы толы асқазан, қуық ... оқ тисе ... ... қатты
да көлемді болады. сол сияқты буаз малдарды остеомаляция дамығандықтан
сүйектері сынған ... да көп ... ... ... ... ... және ... операциялық, кездейсоқ, тума және
соғыс кезіндегі болып бөлінеді. Тері ... ... ... болған
жарақаттар жабық жарақаттар дейміз. Бұған ұлпалар мен ағзалардың үзілуі,
жарылыуы, ... ... ... ... ... ... Тері анатомо
гистологиялық құрылысының ерекшелігіне байланысты өте созылғыш және ... сол ... ...... үзіліп, созылып жатқанда, сүйектер
сынып жаншылып ұнтақталған жағдайларда терінің бүтінділігі ... ... 1972, Л.И. ... ... тері ... ... қабатының бүтіндігі бұылған жарақаттарды (кесілу
тіліну) ашық механикалық ... ... ... әр түрлі жаралар, ашық
сынықтар мен буындардың ашық шығуы жатады. (И.Е. ... С.И. ... күш ... әсер ... ... одан ... жерде болуы
мүмкін. Мысалы: күш малдың жілігіне тікелей әсер етсе, ол сүйек сол жерден
шорт сынады. Ал егер мал ... ... ... ... ... ... күш
тіке тұяққа әсер етеді. Малдың тоқпан жілігі орнына ... ... ... (Г.А. ... ... механикалық күштің әсерімен ұлпалармен ағзаларда молекулярлық
өзгерістер пайда болса, оны шайқалу (сотресенние) немесе ... ... А.Б, ... жарақат ыстық суықтық электрдің және ... ... ... ... ... отқа ... ... үсігені, электр тоғы
немесе найзағайдың әсері жатады (Г.С. ... ... ... мал ... ... ... ауыр металдың тұздары
соғыс, улану заттары және т.б.
Химиялық заттардың әсерінен пайда ... ... ... химиялық
заттарменен паразиттерге қарсы дәрілегенде кездеседі.
Химиялық заттар түрлеріне ... ... ... ... ... не ... организмге тері, кілегей қабығы арқылы ... ... ... ... ... жарақат организмде вирус, микроб, ... ... мал және ... әсерінен пайда болады (Шакалов К.И. 1961).
Жүйке – стрестік жарақаттар малға ... есту ... ... арқылы
малдың психикасына стрестік жағдайларының әсер етуімен пайда болады.
Стрестік жағдайлардың малды үйреншікті ... ... ... ... ... тиеп түсіргенде, көп малды эпизоотияға қарсы
дәрілегенде, ... тағы сол ... ... ... ... ... ... айрықша төмендетеді, әлсіреп қажыған малдар
естен танып өліп ... ... ... ... мен ... ... (Г.А. ... 1975)
Ауыр механикалық жарақаттар электр, ... және ... ... ... мал бас кезде естен танады. (коллапс, ... ... ... ... ... мал өліп те ... Мал
терісінің бүтіндігі бұзылып жара пайда болады, егер жарадан көп қан кетсе
мал қансырайды, жара арқылы организмге ... еніп жара ... ... ... ... жарақаттарда сол жерде пайда болған өлі ұлпалардың уыты
организмді уландырады (травматич, токсикоз). (Б.А. Петров, В.И. ... ... ... тіршілік жағдайы бірдей жануарлардың зақымдалуын тудыратын
жарақаттар қосымдылығын жарақаттанулар дейміз. Олар бірнеше түрге ...... ... ... ... ... азықтандырудағы және жыныс жарақаттанулары (Т.С. Касенов,1992)
1. Өнеркәсіптік-технологиялық ... ... ... ... ... ... ... туады. Мысалы: мал
тұрған қора өте дымқыл, лас болса, едені тегіс емес тесік саңылаулар болса,
желдету жүйесі жоқ ... т.б. ... емес ... ... ... ... Малды пайдаланғандағы жарақаттану малды дұрыс пайдаланбаған болады.
Мысалы: жылқыны дұрыс ерттемесе аныттың өлшемі дұрыс болсамаса сиыр ... ... сауу ... ... Атты спорт жарақаттануы. Жылқыларды дұрыс жаттықтырмағанда ... ... ... ... орындарында кездеседі.
4. Транспорттық жарақаттану. Малды машинамен, пойызбен, су және ... ... ... ... ... негізінен малдың
статодинамикалық аппараты зақымдалады.
5. Соғыс жарақаттануы соғыс кезінде малға қарсы қару ... ... ... ... жарақаттану негізінен мал ... ... ... ... ... ... ... шегемен ластану, улы шөптердің өсіп өнуі) жамандығынан пайда
болады.
Сонымен қатар малды ірі ... ... ... ... ... ... азықпен қоректендіргенде кездеседі. Мұндай азық көбінесе
малдың өңешінде тұрып қалады. Мал ... ... ... ауыл-шаруашылығында
пайдаланатын улы химикаттар және дәрілермен уланып қалуы да ... ... ... жарақаттануы мал қораларда бұқа ... ... ... ... ... ... және ... аумағын зақымдануынан
туады. (Кабыш А.А. 1986)
Организмнің жарақатқа жауабы жергілікті және жалпы ... ... ... қабыну түрінде болады. қабыну организмнің зиянды
огенттерге деген күрделі реакциясы. Ол қан ... ... ... ... жеке дара зақымдану реакциясы (З.К. Қожабеков және Ә.М.
Өтеновтен, 1992) болады.
Қабыну сыртқы ... ... ... химиялық,
физиологиялық) жергілікті қарсы қорғаныс – бейімделу реакциясы.
Қабынудың асептикалық және инфекциялық түрлерін ... ... ... ... жарақаттарды дер кезінде емделіп жаңадан пайда болған
жараларда кездеседі. (Т.С. Сайдулин 1992)
Инфекциялық қабыну ұлпаларға әр түрлі ауру ... ... ... ... жіті және ауыр ... өтеді.
Қабыну процесі екі кезеңде өтеді. ... ... ... ... ... яғни ұлпалар ісінеді және эксудат жиналады. ... ... ... және ... ... ... ... болады. Қабынудың клиникалық белгілері: ауырсыну,
қызару, домбығу, жергілікті қызуының көтерілуі, ... ... ... – дегидротация яғни қан айналымын реттеу, біртіндеп
тамырдың жиырылуы, ... ... ... ... құрылуы. Қабынудың
нормаэлгиялық, гиперэргиялық және гипоэргиялық түрлерін айырды.
Олар организмге патегендік фактордың өзара қатынасы, себебі ... мен ... ... ... Егер ... күштері басым болса, қабыну ... ... ал ... ... онда процесс созылмалы немесе септикалық түрге айналады.
(Г.С. Кузнецов, 1980)
Организмнің ... ... ... ... – уақытша, кенеттен пайда болатын жүрек қызметінің
бәсеңдеуі және қан тамырының ... ... ... қысым бір төмендеп, бүкіл организмнің ... ... (А.В. ... ... ... болу ... ... малдың көп қан кетіп
қансырауы, қатты ауырып тітіркенуі жатады. Кейде ол ұлпалардың ... ... уыт ... ... ... қорыққанына, бұлшық еттердің
қажығанында пайда болады. (А.А. Веллер, 1933ж.)
Клиникалық белгілері организмнің кенеттен ... ... ... ... ... ... ... қан тамырдың соғысы әлсез, жиі,
болар-болмас білінеді, дем алысы сирек, үстіртін көз ... ... ... ... ... болады. жалпы дене қызуы төмендеп сыртқы ортаның
тітіркендіргіштеріне әрекеті бәсеңдейді. Аяқтары салқындап, ... ... ... И.Е, ... ... тану басында қысқа уақыт қоздырып, кейіннен жүйке ... ... ... ... ... ... малдың жалпы ауыр күйі.
Шок деген сөзді (ағылшын ... ... ... басында француз дәрігері
Ле –Дран енгізген және шоктың негізгі ауру белгілерін (симптом) анықтаған.
Терагоз дүниеде бірінші болып (потогенезіне) аурудың даму ... ... оның емі мен ... алу ... ... Естен танудың жіктеулі
себептеріне байланысты:
1. ... ... ... әр ... ... ... Операциялық естен тану-шала немесе жансыздандырудан туатын түрі.
3. Гемотрансузиялық – ... емес қан ... ... ... ... Анафилактикалық – алдын ала бөгде белокпен немесе бактерия уытымен
(сенсибилизацияланған) сезімдендіру кезінде болады.
Бұлардың ... ... ... ... ... тану өте жиі кездеседі.
Белгілері пайда ... ... ... ... танудың алғашқы және
кеш пайда болатын түрлері болады.
Алғашқы естен тану мал ... ... ... ... ... ... ... пен бірнеше сағаттың ішінде пайда
болады.
Алғашқы естен тану 3 ... ... ... ... ... ... деп аталады
2. Топрпидті кезең қатты тежелу
3. Салдану өліммен ... ... ... ... ... ... жасыздандыратын жасау
қажет. (А.А.Вишневский 1933ж.)
Этиологиясы (себебі) – ... тану мына ... ... ... ... ... оған қоса сүйектің сынуы, жүйке ... ... ... ішкі ... ... ... ... қатты соғылуы.
Кеуде қуысы жарақаттанғанда, әсіресе сол қуысқа ауа енгенде
(пневмоторакс) мал ... ... ... ... күюдің 2,3,4,5 –
дәрежесінде және т.б.
Жарақат осындай күрделі дамумен өтеді және көп ... ... ... ... ... ... жарақаттануды көптеген ... (Г.А. ... 1975ж.) ... мен ... ... ірі қара мал ... зерттеп, жарақат алған жануарлар
3,7,8 ... оның ... , ал оның ... 64,2 ... ашық ... ... деп жазады.
Л.И. Целишев 1965 жылы Ставрополь өлкесінде қой жарақаттануын ... ... ... ... ішінен бірнші орын алатын қой жарақаты ... ... ... басқа шаруашылықтағы жануарларды алады. Қойда
арықтауы байқалады, жүн өсуі бәсеңдейді, ... ... ... ... және ... ... көрсетеді. Көптеген
жарақат қойларда қырқу кезінде кездеседі. Жарақат 90 пайызға дейін ... ... ... ... ... сынуы, ішкі мүшелердің жарылуы ... қан ... де ... ... Тері ... көп мөлшерде шыбын
қонады, олар тек жараға инфекция алып ... қана ... сол ... ... (Ф.З. Бесков 1938, В.Г. Бранцев 1929ж., С.С. Григолов
1928, а.А. Гусев 1953ж.) Мұндай ... баяу ... ол ... ... және ... өліп ... де ... (А.А. Кабыш, н.Н. Бурденнок
1968ж.).Ең жеңіл зақымданудан күрделі процесі туады. Ол ... әсер ... деп ... Е.Н. ... 2001, Е. Абдрахманов 2000
терінің іріңдеп асқынуы, оған инфекция түскеннен кейін болатынын ... тері ... ... тұяқтың зақым алғаннан кейін ... ... ... ... ... ... ... тағаны тазалағанда табандағы
мүйіздің сынуынан және оның ... ... және де ... ... болады мысалы: оның ішіндегі ірің тез жиналады. (И.А. ... ... (1935) жылы ... ... қой ... инфекциялы
табиғи зақымдану некробактериозды немесе тұяқтың іріңдеуін туғызады деп
есептейді. Мутовин В.И. (1958) ... ... емес ... ... сан алғандағы тұяқтарының тазаланбайтындығына, таң қалатынын
хабарлайды. Сонымен қатар аурудың маңызды себебі ол инфекция және ... Ақ ... ... ... бұзылуы көбінесе үлкен енділеу келген
тұяқтағы сызық яғни мүйізді ... ... ақ ... ... саңылау
іріңге, құмға және кірге толады. Ең қатаң жағдайда осы саңылаудың тереңдігі
соншалық тері негізінде жетеді (А. Бурденнок). Б.К. ... 2001 ж. ... ... жарақаттанушы факторлардың әсерінен ұлпалармен мал
мөлшерінде ... ... ... және ... ... ... процесті жарақат табылады. Жарақаттанушы факторлар ... әсер ... ... ... ... ... болады.
3. Өзіндік зерттеулер
3.1. Зерттеу материалы мен әдістері
Жұмысты орындауға материалдар ретінде ... ... ... ... ... ұсақ үй ... (ит, ... болатын Өстемір
қожалығындағы екі қой болды.
Зерттеу жұмыстарына анализдік деректер, жануарларға жалпы зерттеу (Т.,
Тс., Та.) ... ... және ... ... ... ... емдеуге төмендегідей құрал-асбаптар, дәрі-дәрімектер және
тігін-таңғыш ... ... 5% йод ... 3% ... ... ... ... хлориді, асқын тотығы, стрептоцид, 70 % йодталған спирт, пеницилин,
стрептомоцин, вишневский және т.б. Құрал асбаптары: скальпель, пинцет, ... ... ... ... ... т.б. ... ... дәке, тампон, мақта
т.б.
3.2. Шаруашылыққа және Айболитке ... ... ... ауданы, Өстемір ел мекенді ауылындағы
“Құс фабрикасында” жұмыс жасаймын. Мен сол Өстемір ауылындағы ... ... ... ... ... ... Ол жердегі тауықтарды 40-
45 күнге дейін, ... 50-55 ... ... тауық соятын жерге алып барады
“Убойны цехқа”. Ол ... ... ... етін ... ... ... аты “Алтын Айдар”. Ол қаладан 73 км жерде қашықтықта. Мен енді
қой жайында айтсам, жұмыс ... ... ... ... ... ... ... кірістім.
Ол жерде аптекасы және канторы бар, және де лабароториясы бар. Алматы
қаласындағы ... ... ... Жамбыл көшелірінің қиылысқан
жерінде орналасқан, ... ... 200кв. м. ... алып ... ... ... ... бар. Ауланың сол жақ жағында ұсақ үй
жануарына арналған қонақ үй ... ... үй ... салынған екі
бөлмеден тұрады. Әр бөлмесі ит және мысық тұратын үйшіктер тобымен ... оң ... ... ... операциялық бөлмесі орналасқан,
екінші бөлмесі дәрігерлер отыратын және де малды ... ... ... ... дәрі-дәрмектер тұратын бөлме. “Айболит” емханасында бес
қызметкер бар.
Емхананың бас ... ... ... одан ... хирург Андрей
Грегориевич Симицин, терапевт Ольга минкина және екі вет ... ... ... және шет ... ... ... Зерттеу нәтижелері
Талғар ауданы Өстемір ауылының ветеринары болып, өзім ... ... ... өз ... басқа, қойларды өзім емдедім. Қойды маған алып
келген адамның 10-15 қойы бар, 1 ... 2 ... да бар ... жақсы жағдай жасалған. Орталдық үйінің ... қой ... ... әр түлікке арналған қоршалған қоралар бар.
Малдың асты күнделікті тазартылып тұрады.
Малдары уақытында профилактикалық ісшара жүргізіліп, құнарлы ... ... ... ... жарақаттанулар болмайды. Ал маған
емдеткен екі қой ... ... ... ... ... қораның
сыртында жүргенде жараланған. Өстемір қожалығының қойдан басқа жергілікті
тұрғындардың ұсақ үй жануарлары ауырса әкеліп ... Ол ... ... аз, ... ... мен “Айболит” емдеу орталығынан
статистикалық дерек жинадым. Әр операцияға ... ... ... және ... түрі қолданылады.
Жергілікті жансыздандыруды 5% новакаин ерітіндісімен жасайды. Бұл
төменгі операцияларда пайдаланады: жараны ... , ... ... ... ... ... ... , тағы сол сияқты ауруларды,
мұнда инфилтациялық әдіс ... Ал ... ... ... ... ішек ... ... жарақаттарда,
осетосинтез жасағанда тағы осы сияқты операцияларда жергілікті және ... ... ... ... әр ... қолданылады, жиі қолданатын
норкотикалық миорелаксанаттар 2,5% аминазин ерітіндісі калипсел, рампун,
димедрол.
Оларды малдың салмағына ... ... ... ... қолданылатын дәрілер және олардың мөлшерін келтіреміз.
|К/с |Препараттардың аты ... ... ... ... |
| | ... | |
|1 ... ... ... ... |1 – 5 м/кг 0,5 |
|2 ... ... ... ... |10-20м/кг 5 мг. |
|3 ... ... ... ... |1-2 мг/кг |
|4 |Димедрол ... ... ... |0,5 -1 ... ... ... ... қолданған дәрілердің күші қайтқанда ит-мысық
иелеріне 1-2 күн аналгин, димедрол қолдану ұсынылады, ... ... ... көтере алмай естен тану мүмкін.
Осымен қатар құрсақ қуысын жарып ішкі ағзаларға операция жасағанда
жарақаттануға және асқынуға ... ... ... ... Мосин бойынша
іштің жүйкелерінің және ... ... ... ... ... ... ... тежеу үшін ине шаншитын ... ... ... ... ... алды ... арты жағындағы жамбас ... ... ... өте ұзын ... ... ... ойыс.
Көзбен мөлшерлегенде ірі малдарда жота қырынан бір ... ... екі үш елі ... жерден шаншиды. Инені көлденең бетке 30-35
бағыттап омыртқа денесінің аралығында болады.
Ине дұрыс тұрған болса, одан қан ... және ол ... ... ... ... ... ... иненің ұшын сәл кейін тартып ... 10-15 ... ... астына бағыттайды. Инені шприцке жалғап ... ... ... ... ... бару ... ... ерітінді жіберілгеннен кейін
шприцті инеден ажыратып ... ... ... байқау керек. Егер иненің ұшы
эпиплевралды борпылдақ ұлпада тұрса , оның ... бір ... ... да өзегі ертінді мен толып ... ... ... ... ... кейін ерітіндінің қалғанын жібереді. Новокайынды мына есеппен
жібереді: 1 кг салмағына қарай: ірі малдарға 2 мм. Ұсақ ... 0,5 ... ... барлық мөлшерін малдың екі жағынан кезектеп теңбе-тең
порциямен жіберу қажет. Бұл тежеу ... ... ... операция жасағанда жанбастық аяқтарының ауруларына қолданылады.
“Айболит” емдеу орталығының 2006-2007 жылғы деректері:
|К/с |Жарақаттың түрі ... мал ... ... |Жалпы саны |
|1 ... |2 |29 |15 |45 |
|2 ... |1 |7 |5 |13 |
|3 ... ... ... |1 |1 |3 |
|4 ... сынуы | |16 |10 | |
|5 ... | |2 |1 |3 |
| ... | | | | |
|6 ... | |5 | | |
|7 ... ... |2 |5 |3 | |
|8 ... ... енуі | |3 |5 |8 |
| ... |6 |118 |65 |119 ... ... бойынша қара мал өте аз, оның себебі де бар, ірі ... қала ... алып ... жүрмейді, алып келетін болса
әдейілеп жем-шөбін қосып ала келеді.
Қазіргі кезде жануар емдейтін ... ... ... ... ... ... саны аз.
Жаралы қойдың тарихынан
Анамнезі:
06-07.06
Т – 396 – 40 жасы 7 ай қойдың түр түсі
Тс – 78 – 80 ақ, қой ... ... 28-30 жүр екен ... ... ... ... ... суаруға арықтың
жанына алып барыпты. Қой сол жерде арықтың жиегінде ... бір ...... қой ... жараланған ұлпасы
Клиникалық белгілері: алдыңғы оң аяғының төске жақын жерінің жүні
түсіп, терінің ... ... ... түгелдей жырылып, шел қабаты
ісінген. Жараның қабырғасы сәл ашылып жараның айналасы ыластанып ... ... ... ... бар, ... ... ... іздері қоңыр
түсті болып қатып қалған.
Қойды бекемдеу.
Емі: қойды біз оң аяғынан басқасын ... ... ... оң ... ... емді ... емдеуден бастадық. Жараның
айналасының жүнін диаметрі бойынша 2 см. қашықтықта ... 5% ... 70% ... ... жараның айналасын сүртіп емдедік. Жараның
аузындағы қатып ... қан ... ... және ... алып
тастадық. Жараның ұзындығы 3-4 см., тереңдігі 1,5 см. жара ... ашық ... 3% ... ерітіндісімен, шприцын қысым жасам
жара қуысына шунгарин ... ... ... ... ... ...... – 75
Та – 25
Клиникалық белгілері
Қойдың жалпы жағдайы жақсы, жем-шөбін жейді, суын жақсы ішеді.
Жараның ... ... ... ... ... ... ... іріңді
эксудат көрінбейді. Жара айналасының терісі қатайған. ... ... ... ... Жараның байламы алынғаннан соң, жара қуысына ... ... ... айналасына хирургиялық өңдеу жүргіздік.
10.07.06
Анамнезі:
Т – 38,5
Тс – 75
Та – ... ... ... ... бітуге дайын.
Екі жағынан түйіршікті жаңа қызғылт түсті ұлпа шыға бастаған. Жара
аузы бітелуге ... ... ... ... ... ... қызуы
жоқ.
Емі: жараға хирургиялық өңдеу жасалып болған соң оған ... ...... - ...... белгілері: жараның қуысы түйіршікті ұлпаға толған, қызғылт
түсті, жылтыр, жара қабырғасында ісіну, ... ... ... ... ... жараны емдеудің ең бастысы түйіршікті ұлпаны сақтау болғандықтан,
вишневский ... ... ... тек қана ... ... жүргізумен
шектелуі.
12.07.06
Анамнезі:
Т – 38,- 40
Тс – 76 – ... – 20 - ... ... аузы түгелдей бітеліп, түйіршікті ұлпа ... ... бар, жара ... ... ем ... жарасы бар қойдың ауру тарихынан
Анамнезі:
10.08.06
Т – 39
Тс – 75
Та – 29
Қойдың жасы алты ай. ... ... ақ ... ... ... ... қой шығып жүргенде ит тістеп алған, бұдан 2-3 күн
бұрын.
Клиникалық ... жара ... оң ... ... ... ... ... қанмен қабыршақтанған, қара қоңыр түсті, аузы ашық
қабырғалары домбыққан. Жараның ... 3-4 см., ... 1,5 ... ... жеуі, су ішуі жақсы болғанмен жара орны ... ... қой ... ... әрең ... аяқтарын жинап жатады. Емі: жараның
айналасына туалет жасадық (жүнін ... ... ... ... ішін немесе қуысына асқын тотығы ерітіндісін (1:5000) 10мм. шприцпен
қысым ... жуып ... жара ... ... жіңішке кәріз жасап, оны NaCl
ерітіндісімен малып ішіне енгіздік ұшы ... ... ... ... ... жарасы бұрынғыдан жақсылау.
Емі: жараның қуысынан кәрізді алып, оның ішін ішін Н2О ерітіндісімен
жуып шайдық. Оның қуысынан ... ... ... және өлі ... ... ... Екінші рет KMNO4 ерітінді құрғаттық. Дәкеден
жіңішке ... ... ... оны ... ... ... жара қуысына
енгіздік.
11.08.06
Т – 38
Тс – 75
Та –26
Клиникалық белгілері: жараның қабырғасының ісінуі басылып ... ... ... ... ... ... ... айналысан
хирургиялық өңдеу жасап, оған вишневский майын жақтық.
13.08.06
Т – 38
Тс – 75
Та 25
Клиникалық белгілері: ... аузы ... ... ... ... ... Оның аузы ... ұлпамен толық жабылған. Жара
айналасының терісі қалыпты ... ... ... ... ... ем
тоқтатылды.
Жаралы иттің ауру тарихынан
Тұқымсыз қара ала 3 жастық еркек ит.
03.05.06
Аномнезі:
Т – 38 – 38,6
Тс – 73 – ... – 15 ... үй ... өмір сүреді, күтімі жақсы далаға шығып келіп жүреді,
бұл жолы үйге келген. Екі күннен соң өзі келді, мойнында ... ... ... ... ... ... өзгерістер білінбейді,
зерттеу кезінде, құлағының ... ... ... ... жара ... Жараның шеттері тегіс емес, бұлшық еттері көп зақымдалмаған,
көлемі ұзындығы 4-5 см. ... 3 см. ... ... ... қабыршақтанып
қалған.
Емі: хирургиялық өңдеу жүргіздік жараның шеттерін тегістедік, өлі
еттерін тазарттық. Осыдан ... ... 1% ... ... ... ... жараның аузына тігін салып шеттерін жақындаттық. Жіптерді
байлау ... ... ... ... майы ... ... соң ... байлап, үстінен дәкемен уақытша таңдық.
24.05.06
Т – 38 – 38,4
Тс – 75 – 80
Та – 15 – ... ... ... аумағында ісіну, ауырсыну жоқ, беті құрғақ, ... Ем ... ... ... – 38 – ... – 77 – ... 15 – ... жағдайында өзгеріс жоқ. Жара бетіндегі тігіндер орнында босалмаған
тарқалмаған беті құрғақ.
09.05.06
Т – 38 – 38,0
Тс – 78 – ... – 15 – ... ... ... ... ... жетілуімен жазылды.
Тігіннің үстін ... ... ... ... ... Емі: ... ... мысықтың ауру тарихынан
04.06.06
Анамнезі:
Т – 38,8
Тс – 73
Та – 15-25
2 жастағы сары-ала ұрғашы мысық. Мысыққа ем ретінде қан ... ... ... ... ... жартысы тер астына, кейін оған шара
қолданылмаған, 2-3 күннің ішінде ауырсыну, қызуы көтеріледі. 4- ші күні ... ... алып ... белгілері: артқы сол аяқтың асықты жілік аумағынан сырт жағының,
орта жерінде тауықтың жұмыртқасындай болған домбығы бар, ... ... ... тығыз, ал орта жері жұмсақ, қызуы бар, ауырсынады. Инемен тесіп
көргенде азғана қығылт сұр ... ... бары ... ... ... ... ... алаңды талабына сай өңдедік, содан
соң өткір скальпель қабынған жерді жардық, ұзындығы 5 см., ... 2 ... ... ... Ем ретінде хирургиялық өңдеу, стутегі асқын
тотығының 3% ... ... 1% ... ... ерітіндісі,
стрептоцид ұнтағын қолдандық.
Жараның қуысынан қанды эксудатқа араласқан өлі ... ... ... ... жоқ.
06.06.06
Анамнезі:
Т – 38,7
Тс – 74
Та – 15
Жалпы жағдайы жақсы. Жараның аузы ашық ішінен сары ... ... ... ... ... жара аузынан жиектері ұлпалары өлі еттенген
кеңінен. Хирургиялық өңдеуі тағы ... ... Өлі ... ... ... ... қалды. Мөлшері бұрынғыдан да 0,5 – 1см-
ге дейін тереңірек және аузы кеңейіңкіреген. Хирургиялық өңдеуден ... ... ... ... ... жақсылап жуып-шайдық, кальций пермаганат
ерітіндісін және вишневский майын қолдандық.
12.06.06
Т – 38,5
Тс – 76
Та – 15
Мысықтың ... ... ... ... ... домбығуы көп қайтқан,
қуысы тарылған, ішінде сәл эксудат бар, мөлшері кішірейген, аузы ... 3,5 – 4 ... ... ... ... 2 см. ... 2 ... болған. Жараға бұрынғы емді қайталадық.
13.06.06
Т – 38,4
Тс – 77
Та – 15
Мысықтың жарасы толық ... ... ... ... Біздің қолданылған ем
нәтижесі болып шықты деп санаймыз.
3.4.Экономикалық тиімділікті есептеу
Дипломдық жұмысты орындау барысында жаралған ... ... екі ... басы аз ... ... ... ... болмады, зерттеу жұмысында жарақттанған әр деңгейдегі
2 қойды емдедім. Оларға кеткен ... ... ... ... ... ... ... мен дәрі-дәрмектер шығыны
төмендегіей:
|№ |Жұмсалған ... ... |
| ... ... ... құны |уақыты |бағасы |
| |аты | ... ... ... |
|1 |Йод спирт |200 мл |80 | |80 |
|2 |5% йод |100 мл |80 | |80 ... ... |20гр |160 ... |160 |
| | | | ... | ... |1дт |50 ... |50 |
|5 ... |10шт |5 ... ... |
|6 |Стрептоцид |100гр |70 ... |70 |
|7 ... |1 ... |90 |6 ... |90 |
|8 ... |2 ... |10 ... |20 |
|9 ... ... |200 | |200 |
| ... | | | | |
| ... | | | | ... |Дәке |3 ... |50 | |250 ... ... |50 штук | | | ... ... ... шығын |1200 ... ... ... ... еңбек заңы. Қазақстан Республикасының
президентінің 1993 жылғы 22 қаңтардағы жарлығымен ... ... ... ... ... ... адам ие болады. Жұқпалы
ауру малдарды күтуші адамдардың денсаулығына байланысты ... ... ... ... кезінде олармен жұмыс істеуге жасы он сегізге
толмағанадар жіберілмейді.
- Жұқпалы аурумен ауырған ... ... ... бөтен адам кіруге
болмайды.
- Адамға жұққан әрбір аурулар жайында 4 дана акт ... ... ... жылына кем дегенде бір рет ... ... ... ... өтіп тұруын
қадағалау тиіс.
- Жұмысшыларға арнайы киімдерден бөлек, санитарлық киімдер де
бөлінуі тиіс, арнайы және ... ... ... ... ... ... ... жерлерге киюге болмайды. Барлық санитарлық
және арнайы ... ... ... ... және ... ... ... техника қауіпсіздігі:
дезинфекция дератизация шараларын жүргізген кезде әр жұмысшы өзінің ... ... ... ... ... арнайы норма бойынша санитарлық киім киюі шарт.
Кілегей қабықтарды қолданып жүргізілетін тек қана ... киіп ... ... ... тағы басқа да уытты әсері, күшті заттармен жұмыс
істеген кезде қорғаныш көзәйнек киіп ... ... ... улы ... ... препараттар және химиялық ... ... ... ... ... темекі тартуға болмайды. Жұмыс жүргізіп
болған соң қолды, бетті жылы сумен жуып отыру керек.
Ыдыстармен басқа құрал-саймандарды екі ... ... суда ... және ... ортаны қорғау.
Қазақстан Республикасының ... ... ... экономикалық және ұйымдық шараларды еңбектен қауіпсіздендіруге
бағытталған үлкен бағдарлама.
Әлеуметтік өндірістің кез-кезген аумағында адам ең ... және ... ... Сондықтан өндірісте адамның өмірін және денсаулығын қорғау
кәсіби орынның ең маңызды міндеті болып саналады.
«Қазақстан Республикасы еңбек қорғау» ... ... ... ... ... жыл ... өндрістік және аумақтық көлемдер
бойынша еңбек қорғауға жауапты мамандар мен мүдделі тураларға жауапкершілік
туралы бұйрық шығарды.
Шаруашылықта және ... ... мен жас ... ... ... ... ... байланысты бақытсыз жағдайларда болдырмау
мақсатында 0004-79 120 млн. ... ... ... ... ... оқытады.
Инструктаж жүргізгені туралы арнайы тіркеу ... ... ... ... ... кабинет бар.
Ол еңбек қорғау бойынша ұйымдық және оқу орталығы болып саналады. Мал
шаруашылығы жұмыскерлері толығымен арнайы аяқ киіммен, жеке ... ... ... ... шаруашылығында пайдаланылатын машиналар мен механизмдер ... ... ... ... ... қауіпсіздік техникасы
инструктажынан өткен тұлғалар жіберіледі.
Мұндай жұмысқа 18-ге ... ... Мал ... мал бағу ... инструктаж жүргізіледі.
Жұқпалы аурумен, ауру балықтарды қарауға медициналық тексеруден өткен
тұлғаларды жіберіледі.
Бақытсыз жағдайларды тексеру және ... алу, және ... ... ... ... бойынша жүргізіледі.
Жарақаттану салдарынан есептік уақыттан 80 еңбекке мүмкіншілік ... ... және ... жарақаттануға қарсы шаралар міндетті
деңгейде жүргізіледі.
Жұмыс орындары қауіпсіздік техникасы бойынша инструкциямен қамтамасыз
етілген. ... ... алу ... ... және ... ... қарсы
шаруалардың орындалуына жауапкершілікке ... ... ... ... ... ... ерікті ұйым құрылған.
Азық сақтау қоймалары өрттен қорғау себімен салынған.
Қоршаған ортаны қорғау
Табиғат пен адам ... ... ... Адам өз ... ... әсер ... ... байланысты табиғатты қорғаудың көптеген
шаралары ... ... ... ... ... ... табиғи
жүйелерді (топырақ, су көздері, ауаны) ластау орны ... ... ... дағдарыс қауіпін тудырып отыр. Көп жағдайларда
қоршаған ортаны қорғау, айналаны ... ... ... ... тағы ... шектеліп келеді.
Бұдан адамзатқа түсетін көп жеңілдік жоқ.
Адамзатты экологиялық ... ... үшін істі ... ету және даму ... оқып ... ... жөн.
Сонымен экология табиғатты қорғаудың теориялық негіздері мен оны дұрыс
пайдалану, қоршаған ортаны қорғау түрінде сипатталады.
Қазақстан Республикасында қоршаған ортаны қорғау маңызды ... бірі ... ... ... ... Республикасының Конституциясында бекітілген
жер, орман-тоғай, су көздерін жүйелі падалану ... ... ... ... ... ... бірі ... ресурстарын жоспарлы,
жүйелі түрде пайдалану.
Қоршаған ортаны қорғау мәселесіне мыналар жатады:
1. Адамның дұрыс жағдайы өмір ... ... ... экологиялық
процестермен жүйелерді қолдау;
2. Тірі организмдердің генетикалық ерекшеліктерін сақтау;
3. Экологиялық жүйелерді сонымен қатар жекеленген түрлерін ұзақ ... ... ... ... ... және барлық азаматтардың
негізгі міндеттерінің бірі болып саналады. Табиғатты қорғау ісіне бюджетпен
бөліп отырады. Әр ... ... ... ... ... ... ... өмірі қоршаған ортаның оның өсімдік ... ... ... ... осы ... ... есте ... бермейміз. Өсімдік және су асты
әлемі бізге көріністен жұмбақ әрі күрделі.
Табиғатты ... ... ... және ... ... ... тиімді пайдалануға және оны ластанумен бұзылудан қорғауға жоспарлық
жүйе.
Қазіргі ... ... ... даму ... және ... ... ... табиғатты қорғау бойынша үлкен тапсырма тұр.
Табиғатты қорғау бойынша заңдылықтар мен нұсқаулар.
Қазақстан Республикасы мен басқа да ТМД ... ... ... ... ол ... ... ... табылады. Ол адамның өмір
сүру барысында табиғи ... жер, су, ... ауа, ... ... осы ... ... оны тиімді пайдаланған
жағдайда азаяды және қайтымсыз процестерге ұласады, топырақ эрозияланады,
су ... ... ... ауа ... ал жануарлар өсімдіктер және
су жәндіктері (балық, шаян т.б.) ... ... ... байланысты
табиғатты қорғау бойынша бірнеше заңдылықтар мен нұсқаулар шығарылған.
Ү. ... ... ... ... ұсақ үй жануарларының жарасын емдеу
қазіргі кездегі талапқа сәйкесті жүргізілмегендігі анықталды.
2. Үй жануарларының жарасына ... ... ... ... жараның
жазылуы дәстүрлі препараттармен салыстырғанда 3 тәулікке ерте болды.
3. ... ... ... ... оның алдын алу ... ... ... ... ... ... ... Абдрахманов Е. – «Хирургия» Алматы, 2000ж. 152 б.
2. Абсатаров. Е.А.-«Хирургиялық ... 2001ж., 330 ... ... ... ... ... ... 1975г.,125 стр.
4. Башкиров Б.А., Белов А.Б.«Общая ветеринария хирургия» Москва, 1990г.,
430стр.
5. Бесков Ф.З. ... ... при ... ... ... ... Бранцев В.Р. «Травматические болезни и их лечение» Москва, 1929г., 52
стр.
7. Бурденюк Н.Н. «Болезный копыт» Киев «Урожай», 1968г., 48 ... ... С.И. ... ... при травме кишок» 1952 г.
160стр
9. А.В. Вишневский «Моя ... ... ... травматических
операциях бражной полости 1929г. 200б.
10. А.А. Вишневский «Нервный фактор в ... ... и ... » 1953г ... ... ... ветеринария хирургия»1986г. 220б.
12. В.Я. Воронин «Оперативная хирургия с основами топографический анатомий
домашних животных» Москва 1979г. 250б.
13. А.А. Веллер «Оперативное ... ... вет ... ... С.С. ... ... брюшинных сращениях» 1928г.
200б.
15. А.А. ... «К ... ... у ... ... В.И. ... .И «Внутревенное применение новокаин после травмы
хирургия» №4 1953г.80б.
17. Б.К. Ильясов «Алғашқы ... ... ... ... С.Ф. ... ... тонкой кишки после травмы» врачебное дело
№10 1952г. 80б.
19. Ишмуходов Г.А., Иманбаев А.А. «Жалпы ветеринарлық ... ... 1995ж. ... Б.З. Иткин «Оперативная хирургия» Москва 1979г. 320б.
21. Г.С. Кузнецов «Хирургическое болезни животных в ... ... ... 1980 ... Т.С. Касенов «Жалпы хирургия» Алматы 1992ж. 200б.
23. Е. Карий «Уход за конечностями при ... ... ... 1980г. ... А.А. ... «Частная ветеринария хирургия» 1986г.250б.
25. З.К. Кожабеков «Малдың патологиялық физиологиясы» оқулық Алматы
«Ана тілі» 1992ж.150б.
26. Л.А. Лосев «Болезни овец» ... И.А. ... ... ветеринария хирургия» Ленинград 1986г.320б.
28. И.Е. Поваженко «Оперативная хирургия» 1952г.320б.
29. Т.С. Сайдулин «Қазақша- ... ... ... 1992ж. 450б.

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 20 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Антисептика7 бет
Ас қорыту мүшелерінің аурулары6 бет
Аурухана ішілік жұқпа туралы7 бет
Емдік дене шынықтыру жалпы негіздері46 бет
Жасанды мүшелер5 бет
Жүрекше аралық перденің мүкістігі15 бет
Сумен, бумен емдеу әдістері жайлы5 бет
Тіршілік қауіпсіздігі негіздері4 бет
Тіс-жақ аймағының қабыну дерттері5 бет
Туберкулез, аурудың пайда болу себептері мен оның тигізетін қасіреті17 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь