Антик философия. Софистер

Антик философиясы тарихындағы ерекше орынды софистер алады. Әдетте, оларды теориялық тұрғыда тұрлаусыз, ақиқатқа жету жолындағы шынайылықтың орнына жеке мүддені ойлаушылар деп және тағы да басқа күналармен айыптайды. Шындығында софистика б.з.д. V ғасырдың екінші жартысындағы Грекия өміріне обьективті әлеуметтік, экономикалық, мәдени дамудың алғы шарттары мен келген феномен болып табылады. Софистер өз заманының талабын дұрыс ұғып, оған форма мен дауыс береді. Олар аға ұрпақтың дәстүрлі құныдылықтарымен қанағаттанбаған жастардың арасында үлкен табыс пен қолдауға ие болды. Оларды Сократпен қоса «грек ағартушылары» деп те атайды. Софистер дәстүрдің орнына рух еркіндігін жариялап, бұрынғы әлеуметтік кестені бұзып, оның орнына тәрбие мәселесін алдыңғы орынға қойды. Бұл мәдениетті бұрынғыдай тек таңдаулылардың арасында ғана емес, қоғамның барлық кітабына кеңінен енгізуге жағдай жасады. Полюстің тар шеңберін кеңейтіп, панэлленистік бастаудың негізін қалады. «Адам бар нәрсенің өлшемі» деген Протогор аксиомасындағы релятивизм мен прагматизм Горгия нигилизміне ұласқанымен қатар, сөз өзінің шынайылығынан гөрі нандыру мен сендірудің құралы дегенге саятын теориялық жаңалыққа әкелді. Сондықтан б.з.д. V ғасырдаҒЫ Грекияда риторика немесе сендіру өнері «мемлекет қайраткерінің қолындағы нағыз штурвалға» (В.Иегер) айналды.
Софистер философиялық рефлексияны физис және космос мәселелерінен адам тақырыбына, оынң қоғам мүшесі ретіндегі өміріне бұрғаны дүниетанымдағы төңкеріс болып табылады. Софистиканың қарасытыратын басым тақырыптары этика, саясат, риторика, өнер, тіл, дін, тәрбие немесе басқаша айтқанда барлық мәдениетке қатысты мәселелер болды. Сондықтан да софистер антик философиясындағы гуманистік кезеңнің негізін қалаушылар болып саналады.
Алайда софистер адамның бұзылған дәстүрлі өмір сүру тәртібінің орнына тартымды жаңашылдық ұсына алмады. Мұны іске асырған Сократ болды., сондықтан оны антик философиясы тарихының «кіндігі», «философияның бел отасы» деп те атайды. Сократ та софистер секілді өзінің басты назарын адам табиғатына аударғанымен қоймай, адамның мәні – ақыл-ойға негізделген белсенділік және адамгершілік бағдар ұстанған әрекет ретіндегі оның жаны деген түйінге тоқталады. Белгілі бір мағынада Сократ құныдылықтарды дәстүрлі жүйесінді төңкеріс жасалды. Байлық, даңқ, билік, денсаулық, сұлулық өз табиғаттарында ешқандай игілікке жатпайды, бірақ олар тек ғылыммен, таныммен және дұрыс пайымдаумен басқарылғанда ғана нағыз игілікке айналады. Сократ бойынша таным игілікті істің, қайырымды қылықтың қажетті алғы шарты ( « Ізгілік – бұл білім» ). Сократ сондай-ақ бақыттың жаңа ұғымын қалыптастырды: адам өз бақытының да, бақытсыздығын да ұстасы. Сократтың өзі күш көрсету төңкерісін теориялық тұрғыда өмір сыйлады. Жанды адамның мәнділігі ретінде белгілеу, танымды нағыз ізгілік ретінде, өзін-өзі билей алуды ішкі еркінділік ретінде бағалауы – оның этикасының осы тұжырымдары индивит автономиясын жария етті.
Сократ философиясына бастау ала отырып, екі түрлі бағытты ұстануға болатын
        
        Антик философиясы тарихындағы ерекше орынды софистер алады. Әдетте, оларды
теориялық тұрғыда тұрлаусыз, ақиқатқа жету жолындағы шынайылықтың орнына
жеке мүддені ... деп және тағы да ... ... ... ... ... V ғасырдың екінші жартысындағы Грекия өміріне
обьективті әлеуметтік, экономикалық, мәдени дамудың алғы шарттары мен
келген ... ... ... ... өз ... талабын дұрыс ұғып,
оған форма мен дауыс береді. Олар аға ұрпақтың дәстүрлі құныдылықтарымен
қанағаттанбаған жастардың арасында ... ... пен ... ие ... ... қоса ... ... деп те атайды. Софистер дәстүрдің
орнына рух еркіндігін жариялап, бұрынғы әлеуметтік кестені бұзып, оның
орнына ... ... ... орынға қойды. Бұл мәдениетті бұрынғыдай тек
таңдаулылардың арасында ғана емес, қоғамның барлық кітабына ... ... ... Полюстің тар шеңберін кеңейтіп, панэлленистік
бастаудың негізін қалады. «Адам бар нәрсенің өлшемі» деген ... ... мен ... ... нигилизміне ұласқанымен
қатар, сөз өзінің шынайылығынан гөрі нандыру мен сендірудің құралы дегенге
саятын ... ... ... Сондықтан б.з.д. V ғасырдаҒЫ Грекияда
риторика ... ... ... ... қайраткерінің қолындағы нағыз
штурвалға» (В.Иегер) айналды.
Софистер философиялық ... ... және ... ... ... оынң қоғам мүшесі ретіндегі ... ... ... ... ... Софистиканың қарасытыратын басым тақырыптары
этика, саясат, риторика, өнер, тіл, дін, ... ... ... ... ... ... мәселелер болды. Сондықтан да софистер ... ... ... ... ... ... саналады.
Алайда софистер адамның бұзылған дәстүрлі өмір сүру ... ... ... ... ... Мұны іске асырған Сократ ... оны ... ... ... «кіндігі», «философияның бел
отасы» деп те ... ... та ... ... ... ... назарын адам
табиғатына аударғанымен қоймай, адамның мәні – ақыл-ойға ... және ... ... ... ... ретіндегі оның жаны
деген түйінге тоқталады. Белгілі бір мағынада ... ... ... ... ... ... даңқ, билік, денсаулық,
сұлулық өз ... ... ... ... бірақ олар тек
ғылыммен, таныммен және дұрыс пайымдаумен басқарылғанда ғана нағыз игілікке
айналады. ... ... ... ... істің, қайырымды қылықтың қажетті
алғы шарты ( « Ізгілік – бұл білім» ). ... ... ... жаңа
ұғымын қалыптастырды: адам өз бақытының да, бақытсыздығын да ұстасы.
Сократтың өзі күш ... ... ... ... өмір ... ... ... ретінде белгілеу, танымды нағыз ізгілік ретінде, өзін-өзі
билей алуды ішкі еркінділік ... ... – оның ... ... ... ... ... етті.
Сократ философиясына бастау ала отырып, екі түрлі бағытты ұстануға болатын
еді: бір жағынан білместік принципі ( «мен ... ... ... ... теріске шығаруға әкелгендей, екінші жағынан нағыз жоғары
білімге жол ... оның ... ... ... ... апологиясы») бір жағынан қарапайым моральдық уағыз ретінде
түсыіндірілсе екінші ... ... ... ... ... оның ... бір жағынан софистика эристиканы еске
түсірсе, екінші жағынан ғылым ретінде логиканың негізі болып ... ... бір ... афиналық поляс қамалымен шектелсе, екінші жағынан тұтас
әлемнің космополиттік кеңістігі ашылады. Платон мен ... ... ... әртүрлы жолдармен жүреді. Б.з.б. IV ғасыр Грекия үшін
«жоғары классика» дәуірі болып табылады. Бұл ... ... ... айшықты көрінісін беретін екі философиялық жүйе – ... ... ... ... ... ... ең ғұлама шәкірті
және академияның негізін қалаушы Платонның ілімі әр деңгейлі және әр алуан
қырларымен еркшеленеді. Оның ... ... ... ... Онда миф логосқа бағынбағанымен, оның қанат жаюына серпін береді.
Әртүрлі кезеңдерде оның философиялық метофизика мен ... ... мен ... зор ... ... қазіргі уақытта платонизмнің
мәні ретінде оның ауызша диалектикасына этикалық-саяси проблематикасына
баса назар аударылады. Платон ілімінің ... ... осы ... жинақтағанда ғана көрінеді.
Платондық метафизиканың кең ауқымды ерекшелігі, онда жаңа ... ... яғни ... ... ... сөз ... тыс, физикалық тыс кеңістіктің ашылуымен тығыз ... ... дәл осы ... ... ... ... ... болып саналды
және батыстық даналықтың дамуындағы материалдық және ... ... тән және ... тыс ... ... негізін қалады. Осы
категориялар тұрғысында ... пен ... өз ... ... ... ... олардың құбылысы түрінде ғана көрінеді. ... және ... ... ... ... ... ... идеялар ғана ие болады.
Платонның идеялар әлемі - бұл сатылы түрде ұйымдастырылған жүйе. Оның ... ... ... ... ... ... Физикалық әлем
немесе сезіммен қабылданатын ғарыш әлемі мынадай кесте негізінде пайда
болады: үлгі ... ... ... ... әлем) және Жаратушы
(демиург) – үлгіге сәйкес көшірменің авторы.
Платон ... ... ... әуел ... ... ... ... ажыратып алу ретінде қарастырады. Бұл ажыратудың тәсілі сократтық
майевтика болып табылса, ал «диалектика» термині онда жаңа ... ... ... ... өмірден ауытқу, риториканы ақиқатты мистификациялау
ретінде қарастырса, ал эротика – абсолбтке жетудің ... емес ... адам ... ... ... (жан мен тән), ... ретінде, ал диалектика бетбұрыс ретінде қарастырылады. ... ... үшін ең ... ... ... метемпсихоз ұғымы әр
түрлі мифтер түрінде сипатталады.
Платондық дүниетанымның ... оның ... ... ... ... болып табылады. Платонның түйіндеуінше,
егер саясаткер философқа айналса (және ... онда ... ... ... ... негізделген шынай мемлекет қалыптастуға
болады. Ал Әділеттілік бүкіл ... ... ... ... ... өзек блып ... ... мемлекетті практикалық тұрғыда
қалыптастырудың бірнеше мүмкіндігі ... ... соң ... ... және ... барлық нәрсенің өлшемі – Құдай» деп санайтын
адамдардан құралған ... ... ... ... ... ... ең ... шәкірті Аристотельдің рухани дүниесін
платонизм мен метафизикадан бас тартып, натурализм мен ... бет ... ... ... Яғни ол ұстазының жолын қайталамай, оның ілімін алға
жылжыта отырып, оның ... ... шыға ... ... мен ... рухы оны ... дифференциясына , органикалық синтез
бен жүйелеуге алып келді. Ол философиялық ...... ... ... ... ... логиканың даму
жолдарының негізін қалады.
Ғылмдарды классификациялауда Аристотель ең ... ... ... ... оның ... ... ғылымдардың шыңы ретінде ең маңызды
орын метафизикаға немесе «бастапқы ... ... Бұл ... ... ... ... таза ... ақиқатқа деген құштарлық. Оның
мақсаты болмыстың төрт ... ... ... ... оның ... ... – барлық заттарды ... ... ... ... және ... Және метафизиканы тәмамдайтын сезімнен тыс
субстанция - бұл ... және ... ... қозғаушы. Аристотель
өзінің физикасында сезіммен қабылданатын ... ... ... ішкі ... ... қозғалысты қарастырады. Оның психологиясы
бірнеше трактаттарда мазмұндалған, оның ... ... және ... « Жан ... деп аталады. Стагирит жанды үш құрамда
қарастырады: вагетативті, сезімдік және рационалдық бірақ оның ... ... ... ... ... ... ... адамға бірдей ие.
Аристотель практикалық ғылымдар қатарына этика мен саясатты ... ... ... бақытқа жету болап табылады. Этикалық қадір-қасиеттер
«дұрыс ұстаным» немесе шет « аралықтардың ортасы» ... ... ... ... V ... ... ... құл иеленушілік,
демократия, логика, түр, риторика, философияның жедел ... ... ... ... ... жиналыстарында әдемі сөйлеп, халықты мүмкін болса
өз қарсыластарын айтқанына сендіріп, өз жағына тарта білу өнері ... ... ... ... ... ... ... өнері) өнеріне
ақы алып үйрететін ұстаздар пайда ... ... ... деп ... ... ... әркімнің өз ақиқаты бар. Жақсылық пен жамандықтың обьективті
мөлшері жоқ. Кімге не пайда болса – сол ... ... ... ... ... ... б.д.д. V Ғасырдың 80 ... ... ... ... ... ... «Мемлекет туралы», «Құдайлар
туралы» т.б.
Протагор білімнің салыстырмалы екендігінгі ... ... ... ... және қасиеттеріне сүйеніп, дәлелдемек болады. Егер
табиғаттың өзі абсолютті өзгерісте ... ... онда оны ...... Субьектінің білімі де өзгермелі, тұрақсыз олай болса өзгермелі
өзінің қарама-қарсы күйіне ... ... ... ... ... ... ... айтуға болады. Және сол пікірлердің екеуі де дұрыс
болуы ғажап емес. Мұндай жағдайда адам әбден шатысуы ... ... ... екі ... ... ... ... екіншісін теріс пікір
ретінде жоққа шығаруы керек. Осыдан ... ... ...... ... деген қағиданы ең негізгі қағида ретінде қабылдайды. ... ... ... ... қалай блып көрінсе, мен үшін олар ... ал ... ... ... ... сен үшін солай болып қалады. ... ... ... ... ... өмір сүрмейді және пайда
болмайды, олар басқаларға қатынасы арқылы ... ... ... ... болды, сондықтан «жел салқын ба?» ... ... өзі бар ма?» ... ... өзі дұрыс емес. Себебі, біреулер
үшін жел болуы, ал ... ... үшін ... ... ... ... ... ал енді береулер оны елемеуі мүмкін. Олай болса, ... ... ... шығатын қорытынды - әркімнің өз түйсігіне
байланысты айтқан пікірлер - ... ... тек соны ... ... Демек, ешкімде де теріс пікір жоқ, бірақ сол көп ... ... ... ... ... ... ... ғажап емес. Данышпандардың
пікірлері басқа адамдардікінен дұрысырақ келетініне талас жоқ. ... ... ... ... ... керек. Ол жақсылықтың
салыстырмалы болатынын, ал ... ... ... жоқ екендігін
көрсетеді. Олай болса, ненің жаман, ненің ... ... өз ... ... ... ( ... ... дегеніміз не, оған адамдарды үйретуге
бола ма?» - деген сұраққа Протагор былай деп жауап ... ... ... ... бар ... ... ... өзі туа біткеннен болмайды, сондықтан оған адамдарды оқыту,
үйрету керек. Егер ... ... ... ... онда ... ... адам
болып шығады. Осыған байланысты қоғам ізгілікті, рақымшылықты тәрбиелей
алатын ... ғана ... ... ... ... жазалаудың
өзі жамандықты болдырмау үшін қолданылатын шара ғой».

Пән: Философия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Антик философиясы жайлы39 бет
Антик философиясы туралы9 бет
Антикалық мәдениеттегі философия7 бет
Софистер мен сократтың философиясы3 бет
Антик заманының философтары5 бет
Антик философиясы8 бет
Антик философиясы туралы ақпарат8 бет
Антик философиясының дамуы12 бет
Антика мәдениеті12 бет
Антика философтары5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь