Аграрлық сектордағы пайдалылық көрсеткіштерін есептеудің теориялық негіздері

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
3

АГРАРЛЫҚ СЕКТОРДАҒЫ ПАЙДАЛЫЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРІН ЕСЕПТЕУДІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

5
1. 1 Ауыл шаруашылығындағы өндірістің пайдалылық деңгейін анықтау әдістемесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
5
1.2 Нарықтық экономикадағы ауыл шаруашылығы кәсіпорындарының қызметінің пайдалылық деңгейіне талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

8

«Қ.ӘБДІҒҰЛОВ» АТЫНДАҒЫ ӨК.НІҢ ҚЫЗМЕТІНІҢ НӘТИЖЕЛЕРІНЕ ТАЛДАУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

20
2.1 «Қ.Әбдіғұлов» атындағы ӨК.нің техникалық.экономикалық көрсеткіштеріне талдау ... ... ... ... ... ... ... ...
20
2.2 Кәсіпорынның пайдалылығын талдау ... ... ... ... ... ... .. 32

АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ ӨНІМДЕРІН ӨҢДЕЙТІН КӘСІПОРЫННЫҢ ПАЙДАЛЫЛЫҒЫН АРТТЫРУ ЖОЛДАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

46
3.1. Өндірістегі ысыраптың алдын алу.тиімділік кепілі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
46
3.2 Негізгі капиталды пайдаланудың тиімділігін
арттыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
53
3.3 Жер қорын пайдалану тиімділігін арттыру жолдары ... .. 60

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 62

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТ КӨЗДЕРІ ... ... ... ... ... ... . 66

ҚОСЫМШАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 68
«2003-2015жж. ҚР индустриялық-инновациялық даму стратегиясының мақсаты – экономика саласын әртараптандыру жолымен еліміздің тұрақты дамуына қол жеткізу, сонымен қатар шикізат бағытынан қалдықтың болуына себепші болу, ұзақмерзімді сервистік-технологиялық экономикаға көшу үшін дайындыққа жағдай жасау».
Бұл бағдарлама ауылда шаруашылықты пайдалы жүргізу мен өндірістің құлдырауының алдын алу мақсатында, азық-түлік өнімдерін өндіруде кластерлік жүйені қолдануға, ауыл шаруашылығы өндірісінің тиімділігін арттыруға бағытталған .
Өндірістің пайдалылық көрсеткіштері кәсіпорын жұмысының жалпы тиімділігін, әртүрлі бағыттағы қызметтердің табыстылығын, түсімділігін сипаттайды, пайдаға қарағанда олар шаруашылықтың соңғы нәтижелерін анықтайды, себебі олардың шамалары эффекттің қолда бар немесе тұтынылған ресурстармен арақатынасын көрсетеді.
Дипломдық жұмыс мақсаты – ауыл шаруашылық өнімдерін өңдейтін кәсіпорынның пайдалылығын арттыру жолдары бойынша ұсыныстар беру.
Дипломдық жұмыста шешілетін мәселелер:
1) пайдылылықты есептеудің теориялық негіздерін, оны анықтау әдістемесін қарастыру.
2) ауылшаруашылық кәсіпорындарының қызметінің пайдалылығына талдау жасау.
1. Стратегия индустриально-инновационного развития Казахстана на 2003 – 2015 годы. – Астана, 2003 г.
2. Сергеев М.В. Экономика предприятия – 2- издание переработана и дополнена М.: 2000г.
3. Савицкая Г.В. Анализ хозяйственной деятельности предприятия: 4-е изд., перераб. и доп. – Минск: ООО «Новое знание»,2002. –688с.
4. Қазақстан ауыл, орман, балық шаруашылығы ҚР статистика жөніндегі агенттігі, Алматы қ., 2004 ж.
5. Ауыл (село) дамуының мониторингі. Тоқсан сайынғы статистикалық анықтамалық. 2005 ж. қаңтар-желтоқсан / Под ред. Ю.Шоқаманов.-А. (б.и.), 2006 ж.
6. «Қ.Әбдіғұлов» атындағы өндірістік кооперативінің жарғысы
7. Аудит и анализ финансовой отчетности, под редакцией Дюсембаева К.Ш., А. 1999г.
8. «Қ.Әбдіғұлов» атындағы өндірістік кооперативінің қаржылық есеп формалары
9. Контроль качества продукции: Учебное пособие. – М.: Издательство стандартов, 2001г.
10. Управление издержками организации. / учебник под ред. Кибанова А.Я. М.: «Инфра-М», 1997г.
11. Издержки промышленной продукции по двум категориям качества: Методические документы. – М. Издательства стандартов, 2001г.
12. Котляров С.А. Управление затратами. – СПб: Питер, 2001г.
13. Экономика предприятия // под. ред. проф. Сафронова – М.: Юрист, 2002г.
14. Менеджмент организации. //учеб. пособие под. ред. Румянцевой З.П., Саломатина А.Н., М.: 1999г.
15. Друри К. Ведение в управленческий и производственный учет // пер. с англ. – М.: аудит, Юнити, 1998г.
16. Сергеев М.В. Экономика предприятия – 2- издание переработана и дополнена М.: 2000г.
17. Алдағы шығыстар мен төлемдерге арналған резервтерді есептеу – Тояпаков Ж.С. - Бухгалтер бюллетені, 1998ж. №50
        
        |МАЗМҰНЫ | | |
| |КІРІСПЕ……………………………………………………………. |3 |
| | | |
|1 ... ... ... ... ЕСЕПТЕУДІҢ | |
| ... ... | |
| | |5 |
| |1. 1 Ауыл ... өндірістің пайдалылық деңгейін | |
| ... ... |5 |
| |1.2 ... ... ауыл шаруашылығы кәсіпорындарының | |
| |қызметінің пайдалылық деңгейіне | |
| ... |8 |
| | | |
|2 ... ... ... ... нәтижелеріне | |
| |талдау…………………………………………………………… | |
| | |20 |
| |2.1 ... ... ... техникалық-экономикалық | |
| |көрсеткіштеріне талдау...………………........... |20 |
| |2.2 ... ... ... |32 |
| | | |
|3 ... ... ... ... кәсіпорынның пайдалылығын| |
| |арттыру ... | |
| | |46 |
| |3.1. ... ... ... ... | |
| ... |46 |
| |3.2 ... ... ... тиімділігін | |
| ... ... |53 |
| |3.3 Жер ... ... ... арттыру жолдары…… |60 |
| | | |
| ... |62 |
| | | |
| ... ... КӨЗДЕРІ….………………... |66 |
| | | |
| ... |68 ... ... ... және ... министрлігі
Т.Рысқұлов атындағы Қазақ Экономикалық Университеті
«Экономика» факультеті
«Экономика» кафедрасы
Д И П Л О М Д Ы Қ Ж Ұ М Ы ... ... ... ... кәсіпорынның пайдалылығын арттыру
жолдары» тақырыбына жазылған
Күндізгі оқу бөлімінің 4 курс студенті
Мамандығы 070842 - «Кәсіпорындағы экономика және
басқару» мамандығының «АӨК кәсіпорындарындағы
экономика және ... ... ... ... ... ... ... Жүнісбекова Г.Е.
Рецензент
э.ғ.к., аға оқытушы
Алиева С.Д.
Жұмыс қорғауға жіберілді
«Экономика» кафедрасының
меңгерушісі, э.ғ.к., профессор
Сейдахметов А.С.
Алматы, 2006 ж.
Кіріспе
«2003-2015жж. ҚР ... даму ...... саласын әртараптандыру жолымен еліміздің ... қол ... ... ... шикізат бағытынан қалдықтың болуына
себепші болу, ұзақмерзімді сервистік-технологиялық экономикаға көшу ... ... ... ... ... шаруашылықты пайдалы жүргізу мен өндірістің
құлдырауының алдын алу мақсатында, ... ... ... ... ... ауыл ... ... тиімділігін арттыруға
бағытталған .
Өндірістің пайдалылық көрсеткіштері кәсіпорын ... ... ... ... ... табыстылығын, түсімділігін
сипаттайды, пайдаға ... олар ... ... нәтижелерін
анықтайды, себебі олардың шамалары эффекттің қолда бар ... ... ... ... ... мақсаты – ауыл шаруашылық ... ... ... ... жолдары бойынша ұсыныстар беру.
Дипломдық жұмыста шешілетін мәселелер:
1) пайдылылықты есептеудің теориялық негіздерін, оны анықтау әдістемесін
қарастыру.
2) ауылшаруашылық кәсіпорындарының ... ... ... ... ... ... ... қаржылық-шаруашылық қызметін бағалау
4) «Қ.Әбдіғұлов» атындағы ӨК-нің пайдалылығына талдау жасау.
5) ауылшаруашылық кәсіпорнының пайдалылығын арттыру ... ... ... ... үш ... және қорытындыдан тұрады.
Дипломдық жұмыстың бірінші бөлімінде ауылшаруашылық кәсіпорындарының
пайдалылығы, мәні, анықтау әдістемесі, жалпы ... ... ... ... көрсеткіштеріне, пайдалылық
деңгейіне талдау жасалған.
Дипломдық жұмыстың екінші бөлімінде «Қ.Әбдіғұлов» атындағы ӨК-нің
жалпы ... ... ... ... ... айналысатын
қызметі немесе өндірілетін өнімнің түрлері келтіріліп талданған, сондай-ақ
пайдалылық көрсеткіштері анықталған.
Дипломдық ... ... ... ... ... кәсіпорындардың пайдалылығын арттыру жолдары келтірілген.
Дипломдық жұмысты жазу барысында ... ... ... ... монографиялар, оқу құралдары,
кәсіпорынның мәліметтері пайдаланылған.
1. АГРАРЛЫҚ СЕКТОРДАҒЫ ПАЙДАЛЫЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРІН ... ... 1 Ауыл ... ... ... ... ... шаруашылық өндірісінің экономикалық тиімділігінің жалпылама
нәтижесі болып пайдалылық саналады.
Пайдалылық деңгейі (Р) ... ... ... өзіндік құнына
пайыздық қатынасымен есептеледі.
Ауыл шаруашылық ... ... ... мәні.
Шаруашылықтың кез-келген жүйесінде өндіріс тиімділігінің
спецификалық мазмұны ... ... ... ... нысанымен;
2. өндірістің мақсатты бағыттылығымен;
3. берілген жүйеге тән өндіріс ... мен ... ... ... (ВД) – ... өнім (ВП) ... ... материалдық
шығындар (Мз) арасындағы айырма:
ВД = ВП - Мз ( ... ... (ЧД) ... өнім құнынан өндіріс шығындарын немесе оның
өзіндік құнын (Сп) алып тастағанға тең:
ЧД = ВП – ... 2 ... ... мөлшерін жалпы табыстан (ВД) еңбекақы төлемінің (От) алып
тастағанда табуға болады:
ЧД = ВД – От ( ... ... ... ... (Т) және ... ... (Т) ... қарастыратын. Таза табыстың жүзеге асқан бөлігі кәсіпорын
пайдасының ... ... ... ... егер таза ... ... өнімді
бөлу кезінде анықтаса, онда пайда (П) өнімді өткізуден ... ... ... оның толық өз құны (Сп) арасындағы айырмамен есептеледі:
П = Вр – Сп (
4 ... ... ... және әлеуметтік – экономикалық болып
бөлінеді.
Әлеуметтік-экономикалық тиімділік – шығарылатын өнім есебінен халық
мұқтаждықтарының қанағаттандыру ... ... ... Ол ... ... ... арттыруға, еңбек жағдайын жақсартуға, адамдардың бос уақытын
арттыруға т. б. ... ... ... кезінде эффект және экономикалық тиімділік
түсініктерін ажыратуға болады .
Эффект – бұл ауыл шаруашылығында жургізілген қандайда бір іс ... ... ... ... ... болатын эффект
өнімге қосымша ретінде көрінеді. Алынған эффект тыңайтқыштарды пайдалану
тиімділігі туралы ақпарат ... ... ... ... ...... ... салыстыруда орын алады.
Соңғы экономикалық эффект ауыл шаруашылығы бойынша жалпы барлық
ресурстарды ... ... ... және ... ушін жүйелі түрде
күресу, өнімнің өзіндік құнын төмендету және еңбек өнімділігін арттыруға
байланысты .
Ауыл ... ... ... ... үшін ... ... факторлардың әсерінен бейнеленетін нақты көрсеткіштер
қажет.
Экономикалық тиімділіктің аса маңызды ... ... ... ... ... (ВП) ... және ... еңбек шығындарына қатынасы
саналады:
Эв = (
5 ... ВП – ауыл ... ... өнім ... ... - өндірістік шығындар, тг;
Фос – негізгі өндірістік қорлар, тг;
К - қорлардың тиімділік коэффициенті.
2. Жалпы табыстың ... және ... ... ... қатынасы:
Эв = (
6 ... ... (ЖТ) ... ... ... ... ... және
материалды шығындардың шамасына байланысты. Жалпы табыс мөлшері өндіріс
құралдарындағы заттық еңбекті ... және ... ... ... = ( 7 ... табыс қосылған өнім құнының ақшалай мәні және жалпы өнім
құнымен ... ... ... айырмамен анықталады. Таза ... ... ... мен ... ... қорларының өсімі болып
табылады.
Пайдалылық - барлық кәсіпорындарға тән ... ... ... табылады. Ол кәсіпорынның ... ... тек ... ... ... бұрыңғы еңбек шығындарының
нәтижесі, өткізілген өнімнің сапасы, өндірісті ұйымдастыру деңгейі ... ... ... екі түрі бар: халық шаруашылық және шаруашылық
есептік. Алғашқысы ... таза ... ... ... ... жүзеге асыруымен сипатталады.
Өзіндік қорларды пайдалануды сипаттау үшін таза табыс ... ... - таза ... негізгі және айналым қорларының
орташа жылдық құнына паыздық қатынасымен сипатталады.
1. 2 ... ... ауыл ... ... қызметінің
пайдалылық деңгейіне талдау
Ауыл шаруашылығы өндірісінің пайдалылық көрсеткіштеріне талдау және
бағалау жасағанда нәтиженің деңгейі мен өсуі ... ... ... көптеген басқа да факторларға, соның ішінде топырақтың табиғи
құнарлығына, ... ... ... ... , ... ... етілуіне және олардың біліктілік дңгейіне де
бағынышты. Нәтиженің көбеюі қолда бар ресурстарды ... ... ... мүмкін. Сондықтан өндіріс тиімділігінің барлық ... ... ... былай жүйелеу орынды: ресурстар, өндіріс шығындары,
негізгі факторлар және өндірісті интенсивтендірудің бағыттары бойынша.
Ресурстық ... ... ... ... қолданылатын
өндірістік ресурстардың барлық нысанын пайдаланудың тиімділігін ... ... ... ... мен ... ... үнемдеу қандлай
ресурстардың есебінен болғанын анықтауға мүмкіндік береді.
Өндіріс ресурстары – ... ... ... ... ... ... әлеуметтік, рухани күштердің жиынтығы.
Өндірістік ресурстардың 4 түрі ... ... - ... ... үшін ... ... табиғи күштер мен
заттар.
2) материалдық – Адам жасап шығарған барлық өндіріс құралдары.
3) еңбек – ... ... ... ... ресурстық тұрғыдан оны 3
көрсеткіш бойынша бағалайды: әлеуметтік, демографиялық, ... және ... ... қаражат – кәсіпорынның қызметін одан әрі жалғастыру және кеңейту үшін
қажетті ... ... ... өндірісінің, салалардың, жеке кәсіпорындар мен өнім
түрлерінің пайдалылығының ... ... мен ... ... ... екенін көрсетеді. Оған жататындар:
1) экономикалық тиімділіктің негізгі өлшемдері мен ... ... ... қарым-қатынасында анықтау;
2) бұл көрсеткіштерді анықтаудың әдістерін әзірлеу;
3) жеке кәсіпорындардың шаруашылық қызметін, аудан, облыс, ... ... ... ... мен даму ... ... және
бағалаған кезде тиімділіктің рентабельділік көрсеткштерін қолдану.
Пайдалылық неміс ... ... ... ... ... ... ... пайдаллығын бағалау көрсеткіштері келесі түрде
анықталады:
Кәсіпорын Таза ... ... ... ... * 100 ... = Кәсіпорынның мүлкінің ... орт. ... ... Таза ... * 100 ... = ... ... ... құны
Баланстық табыстың ... ... * 100 ... = ... таза көлемі
Пайда Таза ... * 100 ... = ... таза көлемі
Шетелдік тәжірибеде ең соңғы көрсеткіш табыс маржасы деп аталады.
Оның экономикалық ... - ... әр ... таза ... ... есеп пайдалылығы – бұл жеке ауыл шаруашылығы кәсіпорнының
немесе өнімнің жеке түрінің рентабельділігі. Ол ... саны мен ... ... ... және өнім ... ... шығынның көлеміне
байланысты. Алайда ... сату ... ... ... ... өнімнің бір бөлігін жалпы халықтық мұқтажы үщін ... ... ... бағасымен және оны өңдеу, дайын ауылшаруашылық өнімін
сақтау мен сату сатыларында жұмсалатын ... ... ... ... осы ... ... нәтиже халық шаруашылық рентабельділік болып
табылады.
Ауылшаруашылық өндірісінің рентабельділігін ең ... ... мен ... ... ... ... ... – бұл терминнің ғылыми түсінігі бойынша анықтаушы
белгіні, баға ... ... ... сапаны, басты қасиетті көрсеткішті
білдіреді.
Өлшемдердің көрсеткіштерден айырмашылығы – ол ішкі, түпкілікті
белгі, ол бойынша ... ... ... ... рөлі ... рентабельділігі мен экономикалық
тиімділік өлшемінің мазмұнын сандық тұрғыдан сипатталады. ... ... ... үшін ... ... ... есептеу қажет.
Халықаралық қаржылық есеп беру ... ... ... ... немесе басқадай өлшеу негізі үшін, инвестицияға пайда
немесе акцияларға пайда немесе акцияларға ... ... жиі ... ... ... ... ... табыс пен шығын анықтамалары.
Бухгалтерлік және таза экономикалық пайда арасындағы қатынас
келесідей түрде ... ... ... ... = Бухгалтерлік пайда – имплициттік шығын
Нақты шығындыр – аралық бұйым мен ... ... ... ... ... ... ... альтернативті
шығын.
Имплициттік (айқын емес) шығындарға ... ... ... фирманың иесіне тиісті (немесе заңды тұлға ... ... ... (Р) ... ... ... ... анықталады:
немесе ( 12 ... т – ... ...... ... табыс мөлшері өндірісітік рентабельділігнің ... ... ... ... ... суреттейтін, есеп
жүргізуге өте ыңғайлы көрсеткіш таза табыстың мөлшері болып ... ... ( 13 ... Ко – ... ... ... ... құны,
Коб – айналым қордың орташа жылдық құны.
Бұл көрсеткіш өндіріс ... ... және ... ... таза ... ... сипаттайды.
Ресурстарды пайдалану тиімділігінің жеке көрсеткіштеріне: жер
қайтарымы, қор сыйымдылығы және т.б. жатады.
Қорытындылаушыға – ... ... ... құн, ... ... ... рентабельділік деңгейі жатады. Жеке
көрсеткіштердің ... ең ...... ... ... - ... шамасы ның жанды ... ... ... ... және ... көріністегі көлемінің сипатталуы
келесі түрде болады:
ЕӨ = ЖӨ / Т (
14 ... ... 1 ... есептелінген жалпы өнім көлемінің ақшалай
бағалануы:
ЕӨ = ЖӨ / Р (
15 ... ... ... ... атап ... кетейік:
1) ауыл шаруашылығы еңбек өнімділігі – 1 адам/сағат есептегендегі
жалпы өнім. Бір өнімге өнімнің еңбек сыйымдылығынан (Өес) ... ... алып ... ... = Т / ЖӨ
( 16 )
2) қор қайтарымы, қор сыйымдылығы;
3) материал қайтарылымы, материал сыйымдылығы.
Егерде біз ауыл шаруашылығы өндірісінің ... ... ... ... ... ... ... маңызды екенін ескермесек жөн болмас
еді.
Бұдан жерді ... ... ... ... алудың
қажеттігі туындайды.
Ең бастысы-жер қайтарымы (ЖҚ) :
ЖҚ = ЖӨ / Қж
( 17 )
мұндағы ЖӨ - ауыл ... ... ... – жер ... ... ... (Жс) – жер ... қатысты кері көрсеткіш:
Жс = Қж / ЖӨ
( 18 )
Сонымен қатар барлық нәтижелі, қорытындылаушы ... ... ... ... ... ... жалпы, тауарлық өнімнің
көлемі, жалпы табыс, таза табыс т.б. ... ... ... натуралды
көрсеткіштерінің бірі – ауыл шаруашылығы дақылдарының ... ... ... өнім ... өндіру (астық, қант қызылшасы, картоп
т.б.) 100 га жыртылған жерге, центнермен есептегенде, сүтті ірі қара ... қой етін тірі ... ... , 100 га ... жүн, ц; 100 га ... жерге тірі салмақпен ... еті, ц; құс етін ... ц; ... мың ... 100 га ... ... ... есептелінген.
Ауыл шаруаышылық өнімдерін өндірудің өзіндік құны - өндіріске
жұмсалған шығындармен жалпы ... ... ... ... мына ... болады:
1) егер жалпы өнімнің белгілі бір көлеміне өндірістік ... ... ... егер ... ... бір ... ... жалпы өнімнің
массасы көбейетін болса;
3) жалпы өнімді шығындардың көлемі ... ... ... ... ... ... көшкен жағдайында баға белгілеу маңызды рөл
атқарады, нарықтық тетіктерді игеру мен ... ... ... ... ... мен ... іс-әрекетін бағдарлайтын ақпарат береді.
Экономиканың аграрлық секторындағы баға саясаты және оны жетілдіру
жолдары
Шаруашылықтағы нарықтық механизмнің қызмет етуінде ... ... ... ие. ... баға ... ... ... өлшеуге,
айырбастың эквиваленттігін қамтамасыз етуге, өндірісті ынталандыруға,
сұраныс пен ұсыныстың ... ... ... тепе-теңдікке жетуге
мүмкіндік береді.
Баға саясаты экономиканы монополияға қарсы реттеу және баға ... ... ... ... ... салық және бюджет – несие
заң актілерінің қызмет ету барысында жүзеге асады.
Еліміздегі мемелекеттік деңгейде ... баға ... ... ... сай келмейді: өзіндік құнды анықтау кәсіпорындарда
нарықтық шаруашылық ... ... ... ... етіп ... ... жүйесі
өндірістің дамуын ынталандырмайды; инфляция бағаның мәнін өзгеше етіп отыр.
Республикамыздың экономикасының аграрлық секторын зерттеу ... ... ... ... ... ... ... Ол өз алдына нарықтық бағаға бірте-бірте өтуге мүмкіндік береді.
Мұнда мемлекет, біріншіден, өз ... ... ... ауытқу байқалған
тауарлар бойынша нақты баға ... ... ... ... тауарлар тізімін анықтайды. Үшіншіден, баға бойынша шектеулер
енгізеді (бағаның максималды деңгейі, өнім, қызмет рентабельдігі).
Бағаны ...... ... ... ... ... бағаны белгілейтін ауыл шаруашылығында бағаны реттеу
механизмінің ... ... ... ... ... ... баға саясаты мыналар арқылы қалыптасады:
1) бағаны қалыптастыратын ... және ішкі ... ... баға ... ... ... тәсілдері: сұраныс көлемін ұлғайту;
3) бағаны басқару жүйесін таңдау: тұрақтылық; өзгеру мүмкіндігі;
бағаны төмендету жүйесі; бағаның ... және ... ... ... ... ... өмір сүру ... қамтамасыз
ету; нарық үлесін ... ... ... ... ... ... ... бағасы 2002 ж. 2,3 %-ға
төмендеді. 2003 ж.-31,7 %-ға, 2004 ... ... ... жылы егіс алқабының
өнімдері 1,4%-ға арзандады (2002 ж. -10%), ал 2003 ж. 498,1 ... Мал ... ... бағасының өсімі 2004 ж. 2003 ж
қарағанда 1,8 ... ... ... (2002 ж ... -6,7 ... 11,1
% құрады. 2004 ж. Ресейде ауылшаруашылығы өнімдерінің бағасының индексі-
111,4 %, мал шаруашылғы ... ... ... ж. дәнді дақылдардың басқа түрлері бағасының өсуі ... өте ... ... Сұлы ... 12,3 %-ға (2003 ... ... (26 %), тары – ... (24 %), күріш -2,3%-ға (6,3 %) өсті. Қарақұмық
өндіруді арттыру (2003 ж. 1,6 есе, 2004 ж. – 13,3 %) және оның ... оны ... ... 2 %-ға ... әкеп ... ... баяу ... өндіруші кәсіпорындардың және тұтыну
рыногындағы астықты қайта өңдеу өнімдеріне тән, 2004 ж. ... ... ұны ... өсуі 2,8 % (2003 ж-36,2 %), ... ... ... ... ... мен ... (зияндылық)
деңгейіне талдау жасау нәтижесі бойынша (кесте-2) 2003 ж. ауыл ... таза ... 13891,9 млн ... болса, 2000 ж. 4833,9 ... яғни 9058 млн ... ... 287,4 % ... Ал 1995 жылы 21755 млн
теңге зиян шеккен. ... ауыл ... ... ... ... ... деңгейі 2000 ж 19,8 %, ал 2003 ж 18,1 %, яғни
1,7 %-ға ... 2002 ... ... 11,1 % ... ... ... кәсіпорындар саны 2000 ж 1359 дана болса, 2003 ж 2103 дана ... 744 ... ... .
Төмендегі кестеден көргеніміздей, 2003 ж. 2000 жылмен салыстырғанда,
табысты кәсіпорында 54,7 % ... ал ... ... ауыл ... 51,9 %-ға ... Табысты ауылшаруашылық кәсіпорындарының
артуы көбінесе, Батыс Қазақстан облыстарында, Шығыс ... ... ... ... ... ... 2003 ж. шығынға шыққан
кәсіпорындар 2000 жылмен салыстырғанда республика бойынша ... - ... - ... және ... шыққан ауылшаруашылық кәсіпорындарының
жалпы санының серпіні
1 кесте - Табысты және зиянға шыққан ауылшаруашылық кәсіпорындарының
жалпы санына талдау, дана
| |2000 ж |2001 ж |2002 ж |2003 ж |2003ж 2000 ж/ға |
| | | | | ... % |
| ... |
| ... |
| |. |. |. |. |. | ... ... |-3,8 |28,7 |21,5 |7,5 |49,4 |+20,7 ... обл. |-4,8 |39,6 |41,7 |13,0 |48,4 |+8,8 ... обл. |-4,2 |22,4 |-7,9 |9,1 |55,9 |+33,5 ... обл. |4,7 |-1,4 |1,2 |10,3 |17,4 |+16 ... обл. |1,4 |78,9 |50,0 |7,2 |30,3 |-48,6 ... о. |70,6 |55,5 |21,9 |3,0 |22,9 |-32,6 ... обл. |26,5 |-1,8 |-20,7 |-1,2 |21,5 |+19,7 ... ... о. |-24,5 |1,4 |5,0 |-0,1 |28,6 |+27,2 ... |-5,2 |56,5 |53,7 |23,8 |58,2 |+1,7 ... |-18,8 |37,2 |22,5 |13,3 |80,5 |+43,3 ... |9,4 |-5,4 |-14,7 |-3,1 |-8,3 |-2,9 ... |25,3 |16,6 |32,8 |39,1 |65,4 |+48,8 ... обл |0,4 |22,8 |11,7 |-6,3 |38,7 |+15,9 ... |8,6 |1,5 |4,0 |-1,9 |-2,3 |-3,8 ... қ. |- |68,2 |-57,5 |-9,4 |- |- ... қ. |- |- |-32,2 |- |- |- ...... ... орман, балық шаруашылығы ҚР статистика жөніндегі
агенттігі, Алматы қ., 2004 ... ... ... бойынша 2000 ж ... 28,7 %, ал 2003 жылы 49,4 % ие 20,7 % ... бұл ... ... ... ... ... атап айтқанда Ақтөбе,
Ақмола, Атырау, Жамбыл, ... ... ... ... ... ... .
2 ... атындағы ӨК-нің қызметінің нәтижелеріне талдау
2.1 «Қ.Әбдіғұлов» атындағы ӨК-нің ... ... ... ӨК ... ... ... ұжымшарының
мүшелерінің инициативасы негізінде олардың пайларын біріктіру нәтижесінде
құрылған.Кооператив заңды тұлға болып табылады және өз қызметін жарғы ... ... ... заң күші бар ... ... ... ... жүргізеді.
Кооперативтің қызмет етуінің мақсаты өндірістің табыс табу және оны
даму үшін,кооперативтің әлеуметтік мәселелерін шешу үшін оның мүшелерін ... ... ... ... ... ... және т.б. өнім ... кәсіпорындар,ұйымдар мен азаматтарға қызмет көрсету;
- өз бетінше сыртқы ... ... ... ... ... етілген коммерциялық,делдалдық және т.б. қызметтер
жүргізу.
Кооператив мүшелері:
- құрылу негізінен жұмыс істеп кележатқан Мичурин атындағы ұжымшардың
барлық тұрақты мүшелері;
- ... ... ... ... ... ... кеткен(әскерге қызмет ету,оқуға кету)мүшелері.
Мұліктік жарналары келесі түрде болуы мүмкін:
- ақшалай;
- бағалы қағаздар түрінде;
- ... ... ... ... ... ... ... кооператив жұмысын басқаруға қатысу;
-кооперативтің басқару органдарына сайлауғақатысуға,кәсіпорын
қызметін жақсарту жөнінде ұсыныстар беруіне және ... жою ... ... ... ... қызметі жөнінде толық ақпарат алуға;
- таза табыстың бөлінуіне қатысуға,өз ұлесін алуға;
- кооперативтегі өз ... үшін ... ... ... ... етуге және әлеуметтік сақтандыруға;
- кооперативтен белгіленген тәртіпте шығуына құқылы.
Кооператив мүшелерінің міндеттері:
- ... ... ... ... талаптарды
сақтауға;
- кооперативтің ... ... ... ... ... ... ... еңбекке жеке қатысуды жүзеге асыру;
- өндірістік және еңбек тәртібін сақтауға ... ... ... ӨК -ның қызметін басқару
Кооперативті басқару органдыру болып табылады.:
-өндірістік кооператив ... ... ... ... жиналасы;
- ревизиялық комиссия;
- бақылау кеңесі.
Кооперативтің атқарушы органы болып басқарма табылады.
Қаржылық кызметті бақылауды жүзеге асыру үшін ... 5 ... ... 5 жылға арналған Ревизиялық комиссия
құрылған.
Кооперативтің мүшелерінің құрылу көздері болып келесілер ... ... ... ... жарналары;
- оның қның қызметінен алынған табыстар;
- заңмен рұқсат етілген басқа да ... ... ... ... ... (арнайы қорлар
есебінен)111918м.тг. құрайды.
Резервтік қор 5% ... ... ... және таза ... ... ... 10%мөлшерінде.
Резервтік қор өндірістік-шаруашылық қызметінен болатын зиянның орнын
толтыруға бағытталады .
3 кесте - ... ... ӨК -ның ... ... |Өлшем |Жылдары ... |
| | ... | |
| | | |2004 |2005 |+/- |% |
|1 ... өнім |мың. |65082 |57296 |-7786 |-11,9 |
| ... |тг. | | | | |
|2 | ... ... |мың. |544463 |49444 |-5019 |-9,2 |
| ... ... |тг. | | | | |
|3 ... ... |мың. |52243 |46480 |-5763 |-11,0 |
| ... құны |тг. | | | | |
|4 ... ... ... |2220 |2964 |744 |33,5 |
|5 ... ... |м. тг. |1480 |2154 |674 |45,5 |
|6 ... ... |м. тг. |666 |729 |63 |9,5 |
|7 ... ... |% |1,02 |1,27 |0,25 |24,7 |
|8 ... ... |% |193,69 |171,54 |-22,15 |-11,43 |
| ... | | | | | |
|9 ... саны ... |336 |334 |-2 |-0,5 ... негізгі |тг |97,75 |78,25 |-19,5 |19,9 |
| ... орт. | | | | | |
| ... құны | | | | | ... қоры ... | |17266 |17653 |387 |2,24 |
| ... | | | | | ... -күн саны | |74928 |72344 |-2584 |-3,45 ... – «Қ.Әбдіғұлов» атындағы өндірістік кооперативінің мәліметтері
негізінде талданған.
Өнімді өткізуден ... ... ... әрине өнімді өткізу ол
кәсіпорынның шығарылған өнімінің ең ... ... деп ... ... және ... үшін өте ... Бұл ... өткізу жұмсының эффектісі оның
цехтерінен, түскен табыстарының талдауында және тағы ... ... ... яғни өнімді өткізіуден түскен табыс 2003 ... 2004 жылы 42444 ... ... ... ... ... өнімнің өзіндік құны. Бұл кәсіпорын жұмысшының ... ... ... ... яғни ... кәсіпорынның қаржылық жұмысы,
өндіріс жұмысының кеңдігі, ... ... ... ... ... ... ... өнімнің өзіндік құны 2003 жылы, 2004 ... 5763 ... ... немесе 11% деп айтсақ болады.
Жиынтық табыс. Жиынтық табыстың соммасы 2003 жылы 2004 ... 744 ... өсті яғни 33,5 ... ... Бұл ... ... ... өнімді өткізуге кеткен
шығындар, пайыз шығындары, курстық ерекшелік шығындары. Осылардың қосындысы
кезең ... ... және мұны 2003 ... салыстырғанда 2004 жылы 674
теңгеге өсті немесе 45,5 пайызды құрады.
Таза ... Бұл ... ... ... таза ... ... ... салық, табыс салығы кіреді. Осы 2004 жылы таза табыс -9,5
пайызға өскен немесе -63м, теңге деп ... ... ... Осы көрсеткіш кәсіпорын өндірісіннің эффектілігін
есептеуде қолданылатын ең негізгі көрсеткіш болып табылады. Ол өндірістегі
1 ... ... ... ... Өндіріс пайдалылығы 24,7 пайызға
өскен.
Жұмысшылардың ... ... ... ... ... ... көрсеткіш. Бұл көрсеткіш бір ... ... ... ... сипаттайды. Ол 2004 жылы -22,15 тенгеге кеміген.
Өндірістегі негізгі құралдардың ... ... ... Бұл ... ... жерін, мекемесін тасымалдайтын транспортты,
машаналары жатады және бұлардың қосындысы ... ... ... ... ... табу үшін, осы көрсеткіштің бәрін қосып, әр жылды жеке – жеке
(2) бөлеміз. Бұл ... 2004 жылы 78,25м, ... ... 19,5 ... ... ... 2002 ж. ... қызметкерлердің тізімдік саны 336 адам,
оның ішінде 125-і әйелдер. Қызметкерлердің нақты саны 248 ... ... ... – 125 ... 2003 ж. ... ... ... саны 336
адам, оның ішінде 125-і әйелдер, нақты саны 205 ... ... ... ... яғни 2003 ж. 43 ... ... ішінде әйелдер 27 адамға қысқарған.
(2 - кесте)
Қызметкерлердің жалақы қоры 2002 ж. барлығы 16624 мың тенге, ... ... мың тг., ал 2003 ж. 17746 мың тг., ... ... -7539 мың тг., ... айлық жалақы 2002 ж. балығы 5586 тг.,
соның ішінде әйелдердікі -4384 тг., 2003 ж. 7213 тг, с.і. ... яғни 2003 ж. 1627 ... ал ... – 2026 тг-ге өскен. (3-кесте)
Кәсіпорында білісксіз жұмысшылар саны 2002 ж. 143 , с.і. ... 106 ... ал 2003 ж. ... 111 ... ... ... әйелдер – 80
адам, яғни 2003 ж. ... 37 ... ... ... – 26 ... деңгейдегі басшылардың нақты саны 2002 ж. 16 адам болса, 2003
ж. 18 адам, яғни 2 ... ... ... ... қоры 2002 ж. -1716 ... ... 2003 ж. – 2476 мың ... яғни 760 мың тенгеге артқан.
Жалпы өндірістік кооперативте жұмысшыларды саны 2002 ж. 205 ... 2003 ж. – 160 адам ... ал ... 2002 ж. – 43 адам ... ж. – 45 адам ... атындағы ӨК -ның 2003-2004 жж.бухгалтерлік балансын,
қаржы-шаруашылық қызметінің нәтижесі туралы есебін және ақша ... ... ... ... ... 1-6) ... ала отырып
кәсіпорынның қаржылық жағдайына талдау жүргіземіз .
Кәсіпорынның қаржы жағдайы осы ... ... бір ... ... және оның өз ... ... үздіксіз жүргізуі
мен өзінің қарыз міндеттемелерін уақтылы ... үшін ... ... ... ... ... құрамы мен құрылымының динамикасын талдау ... ... ... және оның жекелеген түрлерінің абсолютті
және салыстырмалы арту немесе кему мөлшерін белгілеуге мүмкіндік береді.
Қаржылық ... ... ... болып саналатын активтерді талдау
барысында, осы активтердің нақты қолда бары, құрамы, ... және ... ... ... ... жалпы құрылымын және оның жеке
топтарын талдау, олардың ... ... ... ... ... өсуі ... ... болашақтағы дамуын көрсететін
болғандықтан, ол осы кәсіпорын жұмысының оң нәтижесін сипаттайды .
Баланс ... ... ... ... мен ... талдау жасау үшін келесі 4-аналитикалық кестені құрамыз.
4-кесте мәліметтерінен активтердің нақты құнын ... ... ... жылы -11394 теңгеге немесе 12 %-ке ... ... Бұл ... атындағы ӨК мемлекеттік коммуналды кәсіпорнының
әрі қарайғы дамуын көрсететіндіктен, оның ... оң ... ... ӨК -да ... ... құны 2003 ... 87894 мың теңгені, 2004 жыл соңында - 72861 мың ... ... 15033 мың ... ... 17,1 %-ға өсті. Баланс активтерінің ... ... ... ... 2003 жылы 5,3 ... кемігенімен 2004
жылы 50,13 % ... бұл ... ... мүлік коэффициентінің
қалыпты мәніне сай келеді.
Кәсіпорын активтерін таратудың тиімділігін сипаттайтын ...... және ... қаражаттар қатынасының
коэффициенттері. Ол ағымдағы активтер құнын ұзақ мерзімді активтер құнына
бөлу арқылы ... ... - ... ж ... ... ӨК ... ... құрамы
мен құрылуы
|№ | |2003ж. |2004ж. |Жыл ... ... | | | ... (+;-) |мы |
| | | | | |ның |
| | | | | ... | | | | |уі |
| ... | | | | |
| | ... мың. ... сал- ... мың. |Үлес |
| | |тг ... |тг |сал- |
| | | | | ... | ... ... ... |Үлес сал- |
| | |мың. ... |мың. ... |
| | |Тг | |Тг | ... |Меншікті капитал |Мк |75727 |66618 |-9109 ... ... ... ... |Ұза |70082 |55872 |-14210 ... ... ... капиталының |Ма.к. |5655 |10746 |+5091 |
| |бар ... ... | | | | ... ... ... міндеттемелер |Ұз м |9251 |7751 |-1500 ... ... ... ... |14906 |18497 |+6591 |
| ... және ұзақ ... | | | | |
| ... ... бар ... | | | |
| |(3 жол + 4 жол) | | | | ... |Қысқа мерзімді несеиелер мен |Қн |- |- |- |
| ... | | | | ... ... - ... |НК |14906 |18497 |+3591 |
| ... қалыпты (негізгі) | | | | |
| ... ... ... | | | | |
| ... (5жол+6 жол) | | | | ... ... ... |Қ |20154 |20331 |+177 ... ... ... ... |Мак |-14499 |-9585 |-24084 |
| ... (+) ... | | | | |
| ... (-) (3жол-8жол)| | | | ... ... ... ... |-1834 |-7082 |
| ... және ұзақ ... |ұз | | | |
| ... көздерінің артықтығы| | | | |
| |(+) ... ... (-) | | | | |
| |(5 жол - 8 жол) | | | | ... ... ... |НК |-5248 |-1834 |-7082 |
| ... ... қалыптасу | | | | |
| ... ... ... | | | | |
| ... (+) немесе | | | | |
| ... (-) (7 жол-8 | | | | |
| |жол) | | | | ...... атындағы өндірістік кооперативінің мәліметтері
негізінде талданған.
Тауарлы-материалдық қорлардың, олардың қалыптасу ... ... үш ... ... ... ... ... тұрақтылық дәрежесі бойынша 4 типке бөлуге мүмкіндік береді:
1) қаржылық жағдайдың абсолютті ... (ҚШ< Мак > ... ... ... қалыпты тұрақтылығы (Мак < ҚШ < НК);
3) тұрақсыз қаржылық жағдайы (ҚШ >НК немесе НК

Пән: Ауыл шаруашылығы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 41 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Азаматтық құқықтағы өтелмелі қызмет көрсету26 бет
АҚШ-тың жоғары білім беру жүйесіндегі студенттерге академиялық қолдау көрсетудің ерекшеліктері238 бет
Жаппай қызмет көрсету жүйелері19 бет
Сәтсіз жағдайларда көрсетілетін алғашқы көмек19 бет
Табиғатты пайдалану мен қоршаған табиғи ортаны қорғау7 бет
Туризмдегі қызмет көрсету мәдениеті105 бет
Қазақстанның қоршаған ортаны қорғау мен табиғат пайдалану құқығы136 бет
Қоршаған ортаны ғарыштық қызметтің жағымсыз салдарынан халықаралық-құқықтық қорғау120 бет
Қоршаған ортаны құқықтық қорғау»23 бет
Қоршаған ортаға әсерді бағалауды жүргізу ережелері29 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь