Жарақаттар туралы жалпы түсінік

І. Кіріспе.
Жарақаттар туралы жалпы түсінік.

ІІ. Негізгі бөлім.
а) Сынық түрлері. Алғашқы медициналық көмек.
б) Қан кетудің түрлері. Алғашқы медициналық көмек.
в) Тану әдістері, түрлері.

ІІІ. Қортыңды.

ІV. Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
Жарақат — сыртқы себептердің әсерінен туын-дайтын аяқ-қолдың іііығуы мен сынуы, ет ткандерінің жарақаты мен ауыртып алу, дене мүшелерінің зақымдануы және өзге де көп себептерге байланысты адамның дене мүшелері мен ет ткандерінің түтастығы мен қызметінің бүзылуы. Жарақат алу әсері мехаиика-лық, химиялық (рентген сәулелері, радиоактивтік сәуле, электр жарығы, психикалық шошыну, қорқу) болуы мүмкін. Бшіаларда ең көп кездесетін зақьшдану механикалық әсер етуден (ауыртып глу, соғып аиу, сыну, шығып кегуден) туъшдайды.
Шектелген бір уақыт аралығьгада пайда болған түрғындардың белгілі бір тобындағы жарақат жиын-тығын жарақатгану деп атайды^ Оны түрмыстық, спорттық, көшелік, көлікте жарақаттану деп бөледі жөне бүлар кіші жастағы балаларда жиі кездеседі.
Асқынған жараларға жасалатын сақтандыру шарасы. Қез
елген, тіпті ең кішкене жара зақымданушыньщ өміріне қауіп туғызады — олар әр түрлі микробтардың көбеюіне қолайлы орын болып табылады, ал кейбіреулерінен қан көп кетеді.
Осы асқынуларға алғашқы медициналық көмек кәрсеткенде жасалатын негізгі сақтандыру шаралары — жараны неғұрлым бұрынырақ стерильді таңғышпен байлау, асептика және анти-септиканың ережелерін қадағалау, қан кетуді тоқтату.
1. Х.Ә.Нұрлақұлұлы, Қ.Б. Исабекова «Тіршілік қауіпсіздігі». Туркестан 2004ж.
2. С.Тайжанов «Өмір қауіпсіздігі негіздері. Алматы «Дәнекер»-2004ж.
3. Валеология дене тәрбиесі. 2004ж №6-20 бет.
4. Денсаулық 1996ж.№1. Қан құрамы.
5. Денсаулық -1995№8 /Жарақат/.
        
        Жоспар.
І. Кіріспе.
Жарақаттар туралы жалпы түсінік.
ІІ. Негізгі бөлім.
а) Сынық түрлері. Алғашқы ... ... Қан ... ... Алғашқы медициналық көмек.
в) Тану әдістері, түрлері.
ІІІ. Қортыңды.
ІV. Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
Жарақат — сыртқы себептердің әсерінен туын-дайтын аяқ-қолдың ... ... ет ... ... мен ... алу, дене мүшелерінің зақымдануы
және өзге де көп себептерге ... ... дене ... мен ет
ткандерінің түтастығы мен қызметінің бүзылуы. Жарақат алу әсері мехаиика-
лық, химиялық (рентген ... ... ... электр жарығы,
психикалық шошыну, қорқу) болуы мүмкін. ... ең көп ... ... әсер ... ... глу, ... аиу, сыну, шығып
кегуден) туъшдайды.
Шектелген бір ... ... ... ... түрғындардың белгілі бір
тобындағы ... ... ... деп ... Оны түрмыстық,
спорттық, көшелік, көлікте жарақаттану деп бөледі жөне ... кіші ... жиі ... ... ... сақтандыру шарасы. Қез
елген, тіпті ең кішкене жара зақымданушыньщ өміріне қауіп туғызады — ... ... ... ... ... орын ... ... ал
кейбіреулерінен қан көп кетеді.
Осы асқынуларға алғашқы медициналық көмек ... ... ... ...... неғұрлым бұрынырақ стерильді таңғышпен байлау,
асептика және анти-септиканың ... ... қан ... және ... туралы ұғым. Асептика де-геніміз бұл жараға
микробтар түсуден сақтандыруға бағыт-талған шаралар ... ... ... ... ... шарасын жасау әдісі. Оны тек негізгі ережені
қа-таң сақтағанда — ... ... ... ... стерильді болғанда
(микробтар болмау керек) ғана жүзеге асы-руға болады. Жараға қол ... ... мен ... алып ... ... ... ... болмайды.
Жарадағы микробтарды азайтып, жоюға бағытталған шара-лар жүйесі антисептика
деп аталады. Антисептиканың механикалық, химиялық және биологиялық түрлері
болады. Жараны бірінші рет ... ... ... ... Физикалық антисептика микробтардың жара-да есуіне ... ...... ... оның ... ... арқылы шығару және жара
беліндісін ағызу әдістерін ... ... ... Күн ... және ... ... ... сәулелендірсе, микробтар өледі. Химиялық
антисептика микробқа қарсы әсер ететін әр түрлі дәрі-дәрмектерді ... ... ... ... деп аталады. Әсіресе иод
тұндырмасы, этил ... ... ... ... ... тәрізді, т. б. ... ... кең ... ... Вишневский майы сияқты, бірнеше заттардан
құралуы мүмкін. Жара ... ... ... ... және ... ... ... антисептикаға жатады.
Жараның инфекцияға шалдығуымен күресте асептика және ... ... ... түседі
Сынық және жарақатты шок туралы ұғым
Шұғыл қимыл жасап, соғылғанда, биіктен құлағанда ... ... ... де, ашық та ... мүмкін Бітеу сынық кезінде тері бүлінбейді, ал ашық
сынықта — сынған жерде жара ... ... Ең ...... сынықтары орнынан жылжыған және ... ... ... бар.
Сүйек тек екіге ғана бөлініп, сынса — шорт ... ал ... ... ... ... сыну деп ... ... апат, жер сілкіну кезінде
және ядролық зақымдау ау дымында бірнеше сүйектердің ... ... ... ... радиациялық зақымдауға үшырап сьшған сүйектің
жазылуы өте қиын.
Оқтан немесе снаряд жарықшағынан ... ... ... оқ ... ... ... Мұндайда сүйек сынықтары Жарықшақтанып немесе уатылып кетеді де
сынық айналасындағы жумсақ ... ... ... ... ... үзіліп түседі.
Сынықтын негізгі белгілері: қақсау, ісіну, қанталау, ... ... ... ... аяқ-қолдың атқаратын қызметінің бұзылуы. Сүйек ашық
сынғанда жарадан ... ... ... ... ... сүйегі
сынғанда сынған жер тартылып қисаяды. Қабырға ... ... ... ... жерді сипап байқағанда қабырға ... ... ... ... ... пен ... жотасы сын-ғанда көбінесе
кіші дәрет пен аяқтың қимылы бүзылады. ... ... кеп ... қан кетеді.
Сынық ауыр болғанда шок пайда болады. Әсіресе артерия^ дан қан кетіп, ашық
сыыық панда болғанда шок ... ш о к — ете ... ... ... қауіпті, ол кезде орталық нерв
жүйесі, қанайналым, зат алмасу ... ... да ... ... бұзылады.
Ауыр жарақаттың бір рет немесе қайталануынан шок ... ... Шок ... көп ... қысқы уақытта — жа-раланған адам ... ... ... біліну мерзіміне байланысты ... ... шок ... ... шок жарақаттана салысымен немесе дереу соның соңынан байқалады.
Жәрдем көрсеткен соң ... ... ... ... ... ... нашар иммо-билъденғенде кешеуілденген шок пайда болады.
Жарақатты шоктың екі — қозу және ... ... ... ... ... ауыртқанда қозу фазасы дамиды. Сонда наукас тынышсызданып,
аласүрады, айғайлай, жәрдем сұрайды. Бұл фаза өте ... (10—20 мин) және ... ... ... көрсеткен кезде біліне де бсрмейді. Мұның соңынан
тежелу ... ... ... есі ... де ... ... айналасындағылар-га селқос қарайды, маңызды тіршілік қызметі
түгелдей әлсі-ргйді; денесі салқын тартып, беті ... ... ... әсер ... ... шок өту ... ... төрт дәре-жеге бөлінеді, оның
жеңіл, орташа, ауыр және өте ауыр ... ... ... ... ... ... жарақат-тану соңъшан ауруды
жою немесе бәсендету, қаң кетуді тоқта-ту, ... ... ... ... көмекті үқыптылықпен орындап, абайлап тасымалдау. Шок жағдайын-
дағы зақымданушыға алғашқы медициналық көмек көрсеткенде тіршілікке ... ... ... ауру ... дәрі ... ... тигізіп
алмай, сүйегі сынған бол« са — иммобильдеп тасымалдайды.
Ауру басқыш дәрісі бар шприц-тюбик болмай ... шок ... ... еғер ... өтпе ... жоқ ... ... шай, кофе беруге
болады. Зақымданған адамды көрпеге ... ... ... ... ... медициналық мекемеге жеткізу қажет.
Қан кету — жара өте асқынып кеткен жағдайда адам ... аса ... ... қантамырлардан қан-ның шығуы қан кету ... ... ... ... ... ... ... уақыттан соң кешігіп барып та шығуы мүмкін.
Қантамырлардың зақымдану сипатына қарай қан кетудің ... ... және ... ... ... ...... қан кету, мұнда организм аз уд« ... ... ... ... қан кету ... — қан ... алқызыл'
болуы, қанның лықылдап, шапшып ағуы. Артериялық қан кетуден веналық ... ... ... бар: ... ... қан ... ... және оның
шапшып атқылауы байқалмайды. Тері, шел клеткасы және ... ... ... ... қан ... Капиллярлық қан кету кезінде
жараның үсті түгел-дей қан болады. Ішкі мүшелер: бауыр: талақ, ... ... ... қан ... (бүл ... да тіршілік үшін
қауіпті).
Қанның сыртқа да, ішке де кетуі мүмкін. Қан сыртқа кет-кенде ... ... ... ... ... ... жара арқылы ағады.
Ішке қан кеткенде тканьдерге, мүшелерге ... ... қан ... ол қан ... деп ... Қан ... ... сіңіп,
инфильтрат немесе қанталаудеп аталатын кішкене ісік ... ... ... сің^ бей, ... ... қан куыстарға толып томпаяды да,
олар ге« матома деп ... ... 1,5—2 л ... ... ... бірнеше жерден жарақаттанғанда зақымданған адамның өліп кетуі де
мүмкін.
Зақымданудьщ ең жиі кездесетін түрі — ... алу, яғни тері ... ... ... ... ... ... бүзылуы. Кез келген
жарақат адам үшін қауіпті, себебі ол қанның ... ... ... және
әртүрлі деңгейдегі ауруды тудырады.
Жарақат алушыны бірінші кезекте болып қалған жағдайдан шығару керек. Талып
қшгу ... ... ғана ... қоймайды, сонымен бірге шаршаудан.
қорқыныштан, қатты ... ... толы ... үзақ уақыт болған
жағдайда, ауа жетіспегендіктен де болады.
Есінен ... ... ... ... ... ... ... қысқан киімдердің шгектерін ағытып, таза ауаны қабылдауына
мүмкіндік т\тызады. Бетті ... және ... су шашу ... ... дем ... үшін ... мақтаны мүрынға тақау ... ... ... тоқтатудың шарасын алу қажет. Қан ағысын ... ең ... ... ... ... ... артерияны
саусақтармен қатты қысу болыи табылады. Бүл тәсілді әсіресе бастан, беттен,
мойыннан жарақаттанып, қан ... ... ... қан ... ... ... ... қастың
деңгейіндегі самай күре тамырын төрт саусақпен басады. Беттегі ... ... ... ... үшін ... жақ ... кіші азу тіс
орналасқан түсындағы күре тамырды саусақпен басқан жән. Бастағы не беттегі
жарачардың қанын, сондай-ақ мойын ... ... таяу ... үйқы
күре тамырларын саусақпен басу арқылы да тоқтатуға болады.
Иықтағы күре тамырлардың қанын тоқтату үшін қолтықтьщ астына ... не ... қою ... ... аққан қанын сандағы күре тамырды шаптың орта ... басу ... ... дүрыс.
Аяқ-қолдағы жарақаттардан сорғшіап аққан қанды оның жоғарғы жағынан мықтап
байлап, таңып тастау арқылы тоқтату керек. ... ... ... күре
тамырларды саусақпен басып, қанның ағуын тоқтату ... ... ... ... ... ... байлап немесе таңып тастау бір жарым
екі сағатқа дейінгі ғана ... ... Ал ... ... ... ... кезінде байлау бір сағаттан артыққа созылчауы тиіс.
Таңу үшін беторамадды, матаның жыртынлысын және т.б. ... ... ... Байланған немесе таңылған уақыт таңган материалдың өзіне
немесе оған жапсырылған қағазға жазылнп қойылуы ... ... ... қанды тоқтатудың және бір ... ... ... ... бір ... мықтап таңып тастау болып
табылады.
Денеге түскен жарақат ... ... мен ... және радиоактивті
заттармен зақымдан-бауы үшін жарақатты таңып тастау қажет.
Егер ... ... қаны ... ... ішке кетіп жатса, ал ол адам
кенет әлсіреп, басы айналып, көзі карауытып ... тана ... түла ... түсі қаша ... ... өзі жараның қаны ішке кетіп ... ... ... ... ... ... ... тоқтату үшін дәрігердің
жедел көмегі қажет болады. Зақымданған аймақта ... ... ... ... ... жлтға, ондағы бөгде заттарды ... ... ... және ... алып ... жараны
қолмен ұстауға болмайды.
Таңғыш жэне таңу туралы ұғым. Таңғыштардың түрлері және ... ... ... ...... тін басып байлайтын таңу материалы.
Жараны таңғышпен бай-лау таңу деп аталады.
Таңғыштың екі бөлімі болады: жараға ... ішкі және ... ... ... үстайтын сыртқы бө« лімдерден құралады. Тақғыштың ішкі
жағы стерильденген болуы тиіс.
Бірінші рет ... ... ... стерильді таңғыш дейді,
Таңғышпен баилаған кезде жараны ... ... ... ... Бинтті он,
қолмен, ал таңғышты сол қолмен ұстап, бинттің орам жолын ... ... ... ... ... оңға ... ... әр жолы алдыңғы
орам-ның жартысын бастыра орайды. Таңғышты қанайналымын бұ-зып алмайтындай
етіп (арнайы қысып ... ... ... ... ... және жарадан
сырғып кетпейтіндей қалыгь та ғана байлайды. Таңғышты ... ... ... ... ... ... лас ... етіп жараның
бетін жалаңаштап ашады. Жараның сипатына, ауа райы мен жергілікті жағдайға
байланысты сыртқы киімді шешеді немесе тіліп ... ... ... ... жағынан бастап, соңынан зақымданған жағын шешіндіреді. Күн ... ... ... үшін, сондай-ақ шұғыл ... халі ауыр ... ... медициналық көмек көрсеткенде жара-ның тұсынан киімді
тіледі. ... ... ... жұлқып тартуға болмайды; оны қайшымен
абайлап қырқып алып, соцы-нан таңғышпен байлау ... ... ... ... ... ... ... бастап, соңынан сау жағына
кигізеді.
Таңу материалы және оны қолдану ережелері. Таңу ... ... ... сүр ... ... үшкіл орамал-дар пайдаланылады. Таңу ... ... ... қан меніріңді жақсы сіңіріп, жуған соң тез кебетін,
оңайсте-рильденетін болуы тиіс. ... ... таңу ... ме-
дициналық таңу пакеттері, мөлшері әртүрлі ... ... ... үлкен және кішкене стерильден-ген салфеткалар,
үлкен және кішкене стерильденген таңғыштар жасалады. Операция жасайтын және
таңып байлайтын ... дәке мен ... ... ... және
операция-ға қажетті домалақталған дәке, тампон, турунды ... ... төрт ... жеке ... ... ... алғашқы
жәрдемге арналған бір жастықшалы, алғашқы жәрдемге арналған екі ... ... ... шы-ғарады.
Жеке адамға арналған таңу пакеті мақта мен дәкеден жасалған мөлшері 32X17,5
см екі жастықшадан, жалпақтығы 10 см, ... 7 см ... ... ... ... ... бинттің ұшына орнықты етіп тігіліп, екін-
шісі.еркін жылжитын етіп ... ... ... мен ... ... ... оралады. Пакеттің
қабы резеңке сіңірілген матадан тігіледі. Таңу ... ... ... ... әрқашан стерильді қалыпта болады. Пакеттің ішіне
түйреуіш ... ... ... ... ... көрсетілген. Таңғыш
салып байлаған кезде сол қолмен пакетті алып, оң ... ... ... ... ... ... алады. Ең алдымен түйреуішті суырып
алып, оралған қағазды ашады да жастықшаның ішкі ... яғни ... ... қол ... ... таңу " материалының орамын жазады.
Жәрдем ... ... жао ... тек түсті жіппен көктелген бетінен ғана
қолыменүо тауына болады. Жастықшаны бинтпен орап, оның үшын ... ... жара ... ... кірер және шы-ғар аузын жабу үшін
жылжымалы жастықшаны бинті ... ... ... ... Ішкі ... ... ... қабын герметикалық таңғыш ретінде
пайдаланады.
Кәдімгі пакеттің жеке ... ... таңу ... ... ... ... оралып, пергаменттің ао тына жазба кағаз желімделеді.
Бір жастықшалы және екі ... ... ... ... ... ... пергаментпен, оның сыртьь нан пленкамен оралып қапталады.
Пакеттердін, әрқайсысы ашу және ... ... ... ... ... дәке ... б и н т ,деп ... Бинттің
шиыршықтала оралған жағы— басы, бос ... ... деп ... бинт ... қағазы-мен ауа кірмейтіндей етіп оралады.
Стерильді сал.феткалар — бұл бірнеше қабаттан, пергамент ... ... етіп ... ... шар-шы қиықтары (бір орамда 20 данадан
болады). Үлкен салфет-калардың ... 70X68 см, ... ... ... т а ң ғ ы ш , ... 14 см, ... 7 м бинт ... үшыыа жапсырыла тігілген мөл-шері 56X29 см ... ... ... С т ... ... таңғышта бекітіп байлайтын алты
ызба-бауы бар мөлшері 65X45 см ... ... Бүл ... жара ... жер ... ... пайдаланылады.
Стерильденбеген мақтаның бір орамында 50—250 г бола-ды, ол ... ... ... салып байлау үшін колданылады. Шендеуіш, компресс
салғанда жүмсақ ... да-и ... к ... ... (сұр) ... қолда-
нылады. Мақтаның орнына л и г н и н д і, (сүрек ... ... ... ... ы ш п е н бас^ ты, ... иық, ... ... буындарын, саусақтар мен аяқ басын байлайды. Егер үшкіл орамал
стерильденбеген болса, онда ... ... ... ... бинт немесе
салфетка салып, үшкіл орамалмен бекітіп байлайды.
Тізімдік таңу құралдары жоқ ... ... ... қолда бар құралдар
пайдаланылады. Әсіресе Маштафаровтың әдісі ... ... әрі ... ... ... мата ... (ақжайма, жейде т. б.)
пайдалана отырып, үштарын екіге айырып, жараны ... ... ... ... бинт ... салфетка (қажет болса, мақта) тесеп, соңынан
мата ... ... ... (2-сурет).
Шағындау жараларға әдетте клеол жәнелейкоплас-г ы р ь т а ң ғ ы ш т а ... ... ... ... стериль-ді материал жауып, оны желімделетін
жалпақ пластырьмен ... ... ... байлағанда жараның
айналасындағы теріғе клеол жағып, кептіреді де жараға стерильді материал
сальщ, дәке ... кері ... ... ... ... желімдеп
жапсырады.
Бастағы шашты милықтата таңып жалпақ бинтпен алқымнан орап ... ... 1 м бинт қиып ... ... ... ... тұрған стерильді салфетканың
үстіне тең орта-сын келтіре салады да бинттің екі ұшы ... ... ... ... етіп керіп ұстайды. Басты айналдыра бір рет
орап, ііліп алатын байламға жеткенде бинтті шалып ... ... ... ... ... ... ... жақтағы іліп алатын байламнан да дәл осылай шал-
малап, маңдайға қарай қиғаштай тартып орайды. Бастағы шаш ... ... ... ... алма-кезек байлауды төбеге қарай біртіндеп ... ... соң ... 2—3 рет ... ... бекітеді. Бинттің үштарын
иек астынан шалып, ілмектеп түйеді.
Мойын, көмей немесе ... ... ... айналдыра қастыра байлайды.
Алдымен басты бір-екі рет орап ... ... ... сол жақ ... ала мойынға қарай қиғаштай төмен түсіреді. Бинтті бүдан әрі тамақтың
астынан алып шүйдеге қарай ... ... оң жақ және сол жақ ... ала ... ... қайталайды. Таңғышты бинтпен басты ... ... жара ... ... ... ... ... «ноқта-лап» таңған
дұрыс. Басты мандай арқылы 2—3 ... орап ... соң ... ... мойынға және иекке апарып, иектен төбеге қарай бірнеше рет ... ... сон, ... ... ... ... одан әрі ... қайталайды. Жараланған бет-ті қайта-қайта қосымша орап, толық
жабуға болады.
Мұрын, маңдай және иекті сақианшалап ... . ... ... ... ... ... ... бинт төсейді.
Бір көзді таңғанда алдымен басты орнықтыра орап байлай-ды. Одан әрі оң
көзді таңу үшін ... ... оң ... астына қарай, ал сол көзді таңу
үшін сол жақ ... ... ... ... Бұдан соң бинтті
кезектестіре, бір жолғы сын көзді бастырып, ... ... ... ... Екі ... ... сол жәке оң ... байлағандай, екі
таңғышты үйлестіре байлайды.
Кеудені иректеп немесе айқастыра таңады. ... таңу үшін ... ... м қиып ... сау ... ... ... кеудеде қиғаштап асады Қөкірек
сарайын арқадан төменірек бастап, ... ... ... бинтпен орап
байлайды. Бинт үзігінің бос ұштарын біріменбірін байластырады.
Кеудені айқастыра таңғанда бинтпен ... ... ... 2—3 ... одан әрі ... сол жақ иық ... одан төмен қарай орнықтыра орап
барып, оң жақ.иық арқылы асырып, теменнен тағы да көкірек сарайын айналдыра
орайды; ең ... ... ... ... үшын түйреуішпен түйреп бекітеді.
Көкірек сарайындағы етпе жараны герметикалық (окклго-зиондық) таңғышпен
байлайды. ... ... ... не-месе 3—4 қабатты стерильді бинт
салып, одан әрі бір ... ... ... ... ауа ... ... ... адамға арналған пакеттің резеңке сіңірілген қабы, лейкоплас-
тырь тілкемдері, клеенка) төсеп, жараны қатты қысып таңады. Герметикаланған
материал жараны толық ... ... одан 1—2 см ... ... ... ... ... көлемді күйік болғанда үшкіл орамал таңғышпен ... ... ... ... стерильді салфетка жауып, көрсетілгендей етіп
үшкіл орамалмен бекітіп байлайды.
Жаралар ... ... ... кілегейлі, қабықтың түтастығының
бұзылып, үлпалардың ме-ханикалық зақымдануынан пайда болады.
Жарақаттаушы заттың ... ... ... ... ... ... түйрелген, сыдырылған, үсітілген, тістелген, жырымдалған және ... ... ... ... ... ... астындағы клеткалар,
бүлшық ет, сүйек, нерв, сіңір, ірі қантамырлары ... ... қан ... дене ... ... орын ... болады, шектен тыс
сырқат естен тандырады. Микробпен зақымданған жараны жүқтырмалы, ал осы
арқылы пайда ... ... жара ... деп ... көмек көрсету кезіндегі негізгі міндеттер: қанның ... ... ... мен ... ... қан ... ... пайда болатын
ауруларға қарсы бағытгалған шаралар жүргізу. Жаралыларды дәрігерлік көмек
көрсету үшін ... ... ... ... ... ... ... қанның кетуі айрықша) қауіпті,
сондықтан қанды тоқтату үшін ... ... ... ... ... ... инфекциясын болдырмау үшін жансызданған үлпа мен жараға түскен бөгде
заттарды алып ... ... соң ... жарақатқа тазартылған таңғыш қояды. Таңғыш материал жарадан ылғалды
- қанды, ірівді жақсы сіңіру гиг-роскопикалық болуы тиіс. ... ... ... ақ ... ... байлауыштар болып табылады. Көгерген, тыр-
налған жер мен шағын жарақаттарға 5%-тік йод тұнбасын жағып, бактерицидті
жапсырғышты желімдейді
Пайдаланылған әдебиеттер.
1. ... Қ.Б. ... ... ... ... ... ... қауіпсіздігі негіздері. Алматы «Дәнекер»-2004ж.
3. Валеология дене тәрбиесі. 2004ж №6-20 бет.
4. Денсаулық 1996ж.№1. Қан құрамы.
5. Денсаулық -1995№8 /Жарақат/.

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Шымбұлақ" тау шаңғысы курортында демалушыларды тегін сақтандыру жүйесі енгізіледі16 бет
Авариялық және тосын жағдай кезіндегі алғашқы медициналық көмек6 бет
Аса қауіпті анаэробты қоздырғыш инфекциясы4 бет
Ауыз су. дистильденген су6 бет
Гипоксия мен туы жарақаттарының себептері. Асфиксиямен туылған нәрестелерге көрсетілетін негізгі шұғыл көмек шаралары.11 бет
Доғал заттармен салынатын жарақаттар және олардың жалпы сипаттамасы32 бет
Еңбек қорғаудың құқықтық – ұйымдастырушылық мәселелері9 бет
Жарақат туралы8 бет
Жарақаттар түрі21 бет
Жылқы емдеу12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь