Қазақстандағы конфессияаралық келісім мәселесі

Кеңестік империя құлдырағанан бері, қазіргі заманғы Қазақстан он жылдан астам егеменді, тәуелсіз мемлекет ретінде ғұмырын жалғастыруда. Қазақстан – нарықтық эканомикаға негізделген, қоғамдық өмірдің барлық салаларын демократияландыру жолымен жүретін әлеуметтік, азаматтық қоғам құрушы зайырлы мемлекет. Бірнеше жылдың ішінде біздің қоғамымыздың өмірінің барлық салаларында дерлік терең, түбегейлі өзгерістер орын алды. Көші-қон үдерісінің нәтижесінде демографиялық ахуал өзгеріске ұшырап дін мен діни құбылыстардың өзінде де терең өзгерістерге алып келді. Сонымен қатар, соңғы онжылдықта азаматтық қоғам мен нарықтық эканомиканың құрылуы ғана емес, сондай-ақ «діни серкілістің » болумен де сипатталады: бұрынғы діни бірлестіктердің позицияларының күшейуімен бірге қазіргі қазақстан үшін барынша бемәлім жаңа «дәстүрлі емес» діни ұйымдардың пайда болуы байқалады. Атап айтар болсақ, пресветериандық және методизм сияқты Қазақстан үшін жат протестанттық конфессиялар сондай-ақ «Агапе», «Жаңа аспан» сияқты еліміз үшін дәстүрлі емес протестанттық шіркеулер, «Бахай», «Сайтан шіркеуі», «Саентология шіркеуі» сияқты өзге де дәстүрлі емес діни бірлестіктер.
Қазақстандағы қазіргі діни ахуал күрделі әрі сан-салалы. Кейбір деректер бойынша, 1989 ж 1 қаңтарда 30 конфессияға тиесілі 700-ге жуық діни бірлестіктер болса, 2003 ж. 1 қаңтарында Қазақстанның аумағында 3206 діни бірлестіктер жұмыс істеген.
        
        ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ КОНФЕССИЯАРАЛЫҚ
КЕЛІСІМ МӘСЕЛЕСІ (ДІН АРАЛЫҚ)
Кеңестік империя құлдырағанан бері, ... ... ... ... ... егеменді, тәуелсіз мемлекет ретінде ғұмырын жалғастыруда.
Қазақстан – нарықтық эканомикаға ... ... ... ... демократияландыру жолымен жүретін әлеуметтік, азаматтық қоғам
құрушы зайырлы мемлекет. Бірнеше ... ... ... ... ... салаларында дерлік терең, түбегейлі өзгерістер орын алды. Көші-қон
үдерісінің нәтижесінде демографиялық ахуал өзгеріске ұшырап дін мен ... ... де ... өзгерістерге алып келді. Сонымен қатар, соңғы
онжылдықта ... ... мен ... ... ... ғана емес,
сондай-ақ «діни серкілістің » ... де ... ... ... позицияларының күшейуімен бірге қазіргі қазақстан үшін
барынша бемәлім жаңа «дәстүрлі емес» діни ұйымдардың пайда болуы ... ... ... ... және ... сияқты Қазақстан үшін жат
протестанттық конфессиялар сондай-ақ «Агапе», «Жаңа ... ... ... ... емес ... ... «Бахай», «Сайтан шіркеуі»,
«Саентология шіркеуі» сияқты өзге де дәстүрлі емес діни ... ... діни ... ... әрі ... ... ... 1989 ж 1 қаңтарда 30 конфессияға тиесілі 700-ге жуық ... ... 2003 ж. 1 ... ... ... 3206 ... жұмыс істеген. Олардың арасында 1652 исламдық, соның ішінде
1642 суниптік, екі шииттік, екі ... төрт ... ... бар. ... ... ... ... шіркеуге жататын 241 діни бірлестік
(олардың 230 РПЦ), жеті старообрядтық шіркеу, римдік-католиктік шіркеуінің
77 бірлестігі 946 ... ... ... ... Қазіргі
Қазақстандағы дәстүрлі емес діни ғалымдарға төмендегілер енеді: 5 буддистік
қауым, 24 индуистік, 12 ... 23 ... 2 ... ... Ұлы АҚ ... 2 ... 6 саентология шіркеуі қауымы
және т.б.
Қазақстан Республикасының Кониститутциясында ар-ождан бостандығымен
принциптері, әртүрлі ... ... ... ... діни
бірлестіктерін құруға теңқұқылығы, мемлекеттің шіркеуден бөлінгендігі
туралы принциптер бекітілген. Сондай-ақ, діннің және діни ... ... ... ... тәжірибелеріне негізделген
өзге де бір қатар нормативтік-құқықтық негіздер дайындап ... ... ... діни ... ... ... ... белгілі дәрежеде әзірленгендігіне қарамастан,
діннің мәртебесі, оның қоғам өміріндегі шынайы ... мен ... ... ... ... ... ... тигізер әсерінің
мәртебесі, кңістігі және шекаралары ... ... дәл ... ... белгісіздік, әсіресе оның теріс салдары еліміздегі қазіргі діни
жағдайда орын алған жаңа тенденцияларға ... анық та, ... Бұл, ... ... дін мен діни сананың күдік туғызатын діни-
рухани ... мен ... ... жаңа діни ... ... ... ... байланысты. Мұндай әсірешіл ... ... мен діни ... бетінде көрініс табуы мүмкін.
Қазақстанның зайырлы мемлекет болуына байланысты, ... ... ... ... ... ол ... де ... қарсы да сипатқа ие
емес. Қазіргі Қазақсандағы діннің жағдайы авторитарлық, тоталитарлық және
теократиялық басқару ... бар ... ... ... ... бейбітшілік пен келісім көпұлтты, көптілді және көп
конфессиялы Қазақстан үшін мейлінше күрделі ... ... ... ... ... өндіруші ғана емес, сондай-ақ Бүкіләлемдік діни-рухани форумның
орталығы есебінде де таныс. Онда ... және ... ... басшылары
анағұрлым маңызды заманауи діни мәселелерді шешу үшін жиналады.
Әлемдік және дәстүрлі діндердің басшыларының осындай ... ... ... конфессияаралаық келісіммен диалогтың маңыздылығы
ерекше аталып өтілді. әлемдік және дәстүрлі діндердің басшылардың осы бір
кездесуіне ... ... ... ... ... Олар: толеранттылық, өзара құрметтеу мен түсінісу ұлтаралық
келісім мен діни төзімділік. Бұл ... ... ... да ... құрайды. Бұл туралы Елбасының ... ... ... Онда ... ... діни-наным бостандығын
қамтамасыз етті, конфессияаралық диалогпен діни ... ... ... жүргізіп келеді. Бізде әртүрлі конфессиялардың бейбіт қатар өмір
сүруі қамтамасыз етілген ... » деп ... ... ... ... ... ... ... факторы
бола алады. Ол үшін діндепрден қайшылықтарды емес, керісінше ортақ белгілер
мен прициптерді, ... ... ... ... біріктіруші
бастауды іздеуге міндеттіміз.
Айта кету керек, Қазақстан діни ... пен ... ... ... ... мен көне ... ие. Қазақстан көне
заманнан бері сан алуан мәдениеттер мен діндердің тоғысу ... ... ... ... ... аумағындағы бірнеше ғасырлар ... ... ... ... хрестяндық (оның әсіресе
нестериондық және яковиттік тармақтары) және ислам сияқты әртүрлі ... ... өмір ... яғни толеранттылық пен конфессияаралық келісімнің
үлгісі ... ... ... ... ... ... «... бізге төзімсіздік немесе діни фонатизм жат. Бұл ... бұл ... ... болмасын Құдайдың Сөзіне деген ашықтық. Бұл
Қазақстандағы конфессияаралық келісімнің ең маңызды негіздерінің ... ... ... ... ... ... ... диалогты сақтауымыз бен ... ... ... өскелең
дүниетанымдық әлеуметі бұдан ары қарай да сақталуға, дамуға тиіс».
Бейбітшілікпен конфессияаралық келісім салаларында Қазақстан аясында
болсын, ... ... ... ... қол ... белгілі
табыстарымызға қарамастан, әлі шешілмеген, жедел шешуді қажет ... ... ... ... ... діни төзімсіздік, діни
экстремизм және терроризм шынайы қауіп төндіріп тұр. ... XXI ... ... жатқызуға болады. Конфессияаралық келісім мен
диалогты жетілдірудің жаңа жолдарын ... ... ... басшысы Кофи Аннан
діни төзімділікті сақтау мен күшейту ісінде белгілі ... діни ... ... ... өте ... ... маңызды
мәселе болып қала береді деп, сан мәрте оған назар аударған болатын.
Дін, әуелі, әлемдік және дәстүрлі ... ... діни және ... ... ... ... ... Діннің негізгі мақсаты
адамдағы барлық адамгершілік қасиеттерді және оларды дамыту, адамның ... ... ... көмектесу болып табылады. Қазіргі әлемнің,
оның ішінде қазіргі ... ... ... ... гуманистік және
толеранттылық құндылықтарды, конфессияаралық келісім, диалогты ғасырлар
бойы әлемдік және дәстүрлік діндердің енгізген принциптері мен ... ... ... ... ... бейбітшілікті сақтап қалу
үшін және әртүрлі саяси құрылымдары, сан алуан этностар мен конфессиялардан
тұратын көптеген мемлекеттердің ... ... өмір ... үшін ... ... ... пен келісімнің нығаюы үшін, діннің
біріктіруші, рухани тұрғыдан құрушы ... ... ... ... ... ... пен діни сананы қалыптастыру қажет. Алайда, халықтың жаппай
діни сауатсыздығы мен діни қызметкерлерінің өздерінің біраз бөлігінің ... ... ... ... тұр. ... осы жағдайға
байланысты, Білім министрі Б.Әйтімова ханым өзінің сөздерінің ... ... ... ... ... ... қажеттігін баса айтқан
еді. Бұған ... мен діни ... де ерте ... ... ... сіңіру қажет деп есептеймін. Сондай-ақ, барлық жоғарғы оқу
орындарында ... ... ... ... ұсынғым келеді. Курсты
әдеттегідей таңдау ... ... ... ... қазіргі діни
ахуалды ескере отырып, негізгі пәндердің бірі ретінде енгізу керек.
Осыған орай, халықтың діни сауатсыздығы дәстүрлі емес ... ... діни ... кең ... алып ... айта кету ... Діни
секталардың таралуының өзге бір себебі біздің әлемдік және ... ... ... табылады.
Зайырлы мемлекеттердегі, соның ішіндегі Қазақстандағы діннің шынайы
ролі бір жақты емес мұнда діннің атқаратын рөлі ... ... ие. ... ... діни ... мемлекеттен бөлінуі дінде де, мемлекетте де
өзіндік жеке «құқықтық ... ... алып ... Бұл дін ... ... байланысымен өзара әрекетін реттеуге жағдай жасайды.
Бірақ, бірде бір мемлекет, оның қаншалық зайырлы және ... ... ... ... бөліну мәселесін түбегейлі де толық шеше
алмайды. Бұл жайт бір ... ... әрі өз ... азамат болып
саналатын дінге сенуші адамға келгенде ерекше аңғарылады. Бұл ... ... ... ... ... ... мүмкін емес. Сондықтан да,
мемлекеттің ... ... ... ... ... ... зайырлы мемлекеттің болуы да мүмкін емес.
Халықтың білімдік мәртебесін көтеру қажет дегенде ... ... ... тек діни ... ... ғана ... ... бірге халықтың
саяси мәдениетін, саяси сана мен ... ... ... ... да ... тұрмыз. Мұндай қажеттілік бірінші кезекте қазіргі
өркениеттің ең ... ... бірі – діни ... ... Діни ... діни ... мен тәжрибенің жоқтығының, саясат
пен діннің араласуының тікелей салдары. Қазіргі ... ... ... ... ... жету үшін ... діни ... оларды белсенді пайдаланады және оларды желеу етеді. Діннің
мұндай саясаттануы діни ... ... ... ... ... ... жасайды. Бұл діннің саясатқа, мемлекеттк істерге араласуы деген сөз.
Дін мен саясаттың араласуы аса қауіпті ... ... діни және ... өздерінің пайдакүнемдік мақсаттарына жету үшін, жанжалдарды
«ақтау» үшін діни ... мен ... ... Діни ... дәл ... ... іс жүзінде саяси экстремизм яғни ... ... ... үшін ... ... жол ... үшін ... саяси да, діни де сауаттылық, саяси мәдениет пен ... ... ... ... ... ... пен ... деңгейін көтерілу
қажет.
ДІНИ ЭКТРЕМИСТІК АҒЫМДАР ҚАЙДАН БАСТАУ АЛҒАН?
XIX ғасырдың аяғына таман, атап ... 1898 жылы Рим ... ... ... мен ... рет ... (тероризмге) қарсы
күресу қажеттілігі туралы дүниежүзілік І – ші ... ... ... Осы конференцияның жұмысына қатысқан 20 ... ... ... ... әкімшілік, құқықтық және саяси
сипаттағы актілерге қол қойды. Бірақ өкінішке орай, көп ұзамай ... ... ... ... екі ... бөлінуі ланкестікке қарсы І-ші
Халықаралық ... ... ... іс ... ... болды. Міне, сонан бері, 100 жылдан астам уақыт өтсе ... ... ... күн ... түспей келді. Бүгінгі таңда
да ланкестік адамзат баласының өркениет жолымен бір ... ... ... ... ... даму ... ұстанған мен, түпкі мақсаты халқын
тойындырып, елін өркендетіп, гүлдендіру ... ... ... ... мен Қазақстанда да тұрақсыздықтың уын шашуға ... ... өз ... ... бастады. Дей тұрғанмен,
террористік-ланкестік, діни-экстремистік ... ... ... ... аумағына ене бастауын тек қана олардың түпкі
мақсат-мүдделерінің тереңдңгңнен, залымдылығынан іздестіру аз. ... ... ... ... ... де, субъективті де себептері баршылық.
Олар мыналар:
1. Кедейшілік, өндіріс ... ... ... ... ... ... елдерінде орын алып отырған ... ... ... ... ... ... ... айырмашылық, мүлік
бөлісіндегі әділетсіздік, адам құқықтарының аяққа тапталуы;
3. Өмірден жеріну, жатсыну, қорғансыздық, рухани ... ... ... ... ... жоқтығы, ұлтаралық араздық,
діни бөлінушілік, мемлекеттік емес ... ... ... және ... ... ... өмір ... құлықсыдығы, ал билік
басындағылардың жаңаша басқаруға қауқарсыздығын;
5. билік басындағылардың ... ... ... ... ... елемеуі, бюрократиялық жүгенсіздік, теңсіздік;
6. Аймақтағы мемлекеттер ... ... ... ... екі ... ... сәйкес келе бермеулерінің туындап
отырған шекара ... ... ... Аймақтағы мемлекеттердің аумағында мұнай, газ, түсті металдар мен
басқа да шикзат көздерінің молдығына, сондай-ақ бұл ... ... ... ... ірі ... тұрғысынан «ойын» алаңына айналдыруға мүдделіліктері;
8. Аймақтағы белгілі мемлекет ішіндегі элитаралық ... ... ... ... ... ... бір-біріне айдап
салуға, трайболизмді қоздыруға ұмтылушылық, билік басындағыларға
аппозициялық топтардың әрекеттерін қолданушылық.
Кіндік Азия ... орын алып ... ... ... және ... ... себепші жағдайларға да байланысты
дүниежүзілік масштабта ланкестік әрекеттерімен танылған террористік және
діни-экстримистік топтар отрядтары Орталық ... ... ... ... ене ... Бүгінгі таңда Орталық Азия ... ... ... ... ... жұмыс
істейтіндігі-құқықтық органдар мен қауіпсіздік комитеттері ... ... ... ... ... ... ... кездеседі.
Мысалы, Оңтүстік Қазақстан облысының «Оңтүстік ... ... ... ... ... ұйымы мүшелерінің әрекеттері, шекара бойындағы
шиеленіскен жағдайлар, еліміздің ... ... ... ... ... ... ... көшіп қону, кантрабандалық тауарларға
және ланкестік әрекеттерге үндейтін әдебиеттерге тосқауыл қою ... ... ... ... ... ... жариаланып келеді. Осы мерзімді
басылым беттерінде жарияланған мәліметтерге қарағанда соңғы 1 жылдың ... ... ... ... діни ... идеялогиясын
насихаттайтын баспа өнімдерін тарату күрт өскен. 2003 жылы осындай 27 оқиға
тіркелген. ... ... ... ... ... 1285 үндеу
парақшалары алынған. Ал 2004 жылдың алғашқы 3 ... ғана ... 1086 ... ... ... ... идеяларын
насихаттаумен айналысқан 24 факты есепке алынған. «Хизбут тахрирдің» үндеу
қағаздарын тарату бойынша 6 қылмыстық іс ... ... 3 ... Ең жаманы, бұл ұйым мүшелерінің дені жұмыссыз, бос сандалып
жүрген 19-25 жас аралығындағы ... ... ... ... нүктелерді таба білген діни экстремизм
халықты саяси тұрақсыздыққа итермелеуде. Қазіргі таңда Қазақстанда көптеген
діндер бар. ... ... ... ... ... діни ... өз
міндеттерін атқарып жатыр. Оған ешкімде қарсы емес. Елбасымыз Н. Назарбаев
«Қазақстан -2030» ұзақ ... ... да ... баса ... ... барлық діндердің бір-біріне төзімділік көрсетуі керек екендігіне
назар аударады.
Мұсылман қауымының қасиетті кітабы «Құран» да ... ... ... оң ... ... әлем ... бір Алланы насихаттаудың
орнына өз араларында «Ваххабист» немесе ... ... деп ... бөлінеді.
Ертең арамыздан «Әл-Ихуан әл-Муслимун», «Хизбуллах» жақтастары шығуы ... ... ғой. Бір ... атап ... тиістіміз, ол қандай да ... өзі ... ... ... ... ... ... істеген
әрекеттерін ислам мен байланыстыруға құқығы жоқ екендігі. Біз мұны ... ал ... бір ... ... да ... ... тиым ... ғасырда пайда болған Ваххабизм, 1928 жылы Мысырда шейх Хасан әл-
Банна құрған «Әл-Ихуан әл-Муслимун», Палестинада ... ... ... оның ... ... ... әл-Набхани болсын, бәрінің мақсаты
бірінші кезекте өз ... ... қол ... ... ... ағым «Әл-Ихуан әл-Муслимун» ұйымын құрған жоғарыда
айтқанымыздай шейх Хасан әл-Банна. Ұйым 1928 жылы ... ... ... ... ... Ол мұсылман бауырлар ассоцияциясын құрғаннан
бастап, өмірінің ақырына дейін оның «жоғары тәлімгері» ... ... ... көз ... ... Әбу Хамит әл-Ғәзәлидің, сондай-ақ
Мұхаммед Абдонның, Жамал ... ... ... ... ... ... ... Хасан әл-Банна исламның суннит бағытына сүйене отырып, әл-
Ауғанимен Риддің панисланизм идеяларын одан әрі ... яғни ... ... мемлекетінің саясаты бағдарламасын жасады.
«Әл-Ихуан әл-Муслимун» идеалогиясының негізінде панисланизм жатыр. Ол
ислам діні тараған елдерде ... ... ... Құранда және
шариғатта тұжырымдалған ислам парыздарын қатаң сақтайтын қоғам құруды
өзінің ... ... етіп ... ... және ... ... Африка
елдерінде тұрақты бөлімшелері жұмыс істейді. Қазіргі ... ... ... ұйымы 3 бағытта жұмыс жүргізіп келеді: 1. «Салауаттылар» - ... ... мен Сайд ... іліміне арқа сүйенушілер; 2. ... - ... ... жақтаушылар тобы бірлестіктері; 3.
Экстремистік топтар, бұл негізінен ланкестікпен айналысады.
Исламды қорғау партиясы осы ... ... ... Олар ... ассоцияциясының өткен ғасырдың 50-ші жылдары бөлінді. ... ... ... ... ... бар әрі ... ... істейді.
Бұл топтың идеясы мен саясаты реакциялық мәнге ие. Ұйым мүшелерінің қызметі
Батыс Европада орналасқан орталықтар ... ал ... ... ... ... атты ... топпен байланысты қызметтенеді. Түпкі
мақсаты мұсылман мемлекеттерін біріктіріп ... ... ... ... ... ... ... таза нұсқасында насихаттау. Қорыта айтқанда,
олардың ... ... ... ... орны мен рөлі туралы ұйым-түсініктері,
исламды насихаттау әдіс айлалары мен амалдары, ... ... ... ... толы. Сондықтан олардың ... алу ... жөн.

Пән: Дін
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазіргі қазақ қоғамындағы ислам діні63 бет
Вашингтон конференциясы және «Тоғыз держава келісімі»69 бет
Ажырасу мәселесіне арналған әдебиеттерді талдау19 бет
Алаш философиясы әлем қазақтары мәдениеті контексінде4 бет
Америка этнологиясындағы психологиялық бағыттар4 бет
В. Вильсонның «14 пункті»7 бет
Доссор 100 жыл4 бет
Дүниежүзілік қаржы нарығының жалпы түсініктері7 бет
Ежелгі үйсіндердің әлеуметтік экономикалық қатынастар22 бет
Конфликттік жағдай27 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь