XV-XVIIIғғ. Қазақтардың дәстүрлі мәдениеті

I. Кіріспе

I. Қазақ халқының материалдық мәдени дәстүрі

II. Киіз үй тарихы

III. Киіз үйдің құрылысы

II. Негізгі бөлім
II. Отырықшы баспаналар
III. Қазақтың дәстүрлі киімдері мен әсемдік заттары

III. Қорытынды

IV. Пайдаланылған әдебиеттер
Қазақ халқының дәстүрлі мәдениетінің түп тамыры өте тереңде жатыр. Қазақ мәдениетінің қалыптасып дамыған аймағы осы ұлттың бүгінгі мекені, соның төңірегі. Оның дәлелі археологиялық, палеоэтнографиялық деректер. Біздің жерімізде мекендеген андронов тайпаларының қыш құмыраларындағы ою-өрнектер кейінгі қазақтың бау, басқұрларындағы нақыштарға ұқсайды. Андроновтықтардың тастан салған үйлері, шаруашылық құрылыстары, құдықтары кейінгі қазақтың осындай құрылыстарында көрініс тапқан. Одан бергі сақ, ғұн, үйсін, қаңлы тайпаларының да мәдениеттерінің қазақ дәстүрлі мәдениетінің қалыптасуына әсері аз болмаған. Ерте ортағасырларда бүгінгі Қазақстан жерін және көрші аймақтарды мекендеген таза түркілік этностар және мемлекеттер тұсында бүгінгі қазақ халқы дәстүрлі мәдениетінің, тілінің негізі қалыптасты. Жалпы мәдениетті, әдетте, шартты түрде екіге бөлеміз. Ол материалдық (заттай) және рухани мәдениет. Материалдық мөдениетке ұстап көруге болатын заттық дүниелерді жатқызсақ, рухани мәдениетке көзбен көріп ұстауға келмейтін рухани құндылықтарды жатқызамыз.
Ұлттық материалдық мәдениетте оның дәстүрлі ерекшеліктері анық көрініс табады. Қазақтың дәстүрлі материалдық мәдениетінің ең бір көрнектісі де көнесі — киіз үй.

Киіз үй тарихы
Дәстүрлі қазақ көшпелі қоғамының материалдық мәдениет саласындағы үлкен бір жетістігі — киіз үй. Бүгінгі таңда киіз үйдің 2 мың жылдан астам тарихы бар екенін ғалымдар дәлелдеп отыр.
Көшпелі сақтар бұдан екі жарым-үш мың жыл бұрын өмір сүргендігі белгілі. Көшпелі сақтарда үлкен арбаның үстіне тіккен (орнатқан) киіз жамылғылы баспанасы және жиналмалы шошақ үйлері болған. Б.з.д. I мыңжылдықтың соңында Қазақстан жерін жайлаған ғұндар мен үйсіндерде уықты, шаңырақты, киізбен жабылған үйдің болғандығы дәлелденіп отыр. Одан екі-үш ғасыр ертерек кезеңге жататын Алтайдың Пазырық қорғандарынан табылған киіздердің қазақ киіздеріне ұксастығы таңғалдырады.
Жиналмалы керегесі бар, уық, шаңырағы бүгінгі қазақтың киіз үйіне ұқсас жылжымалы баспана түркі заманында толық қалыптасқан болуы керек. Орхон—Енисей көне сына жазбаларында киіз үй ұғымын білдіретін «керагу» деген сөз кездеседі. Көне түркілердегі киіз үйдің «керегу» атауы кейінгі қазақтарда да сақталған. Қазақ кейде киіз үй атауының баламасы ретінде «кереге» деген сөзді де қолданады. Бұл әдет көбіне шығыс өңірі қазақтарында жиі кездеседі.
Монғолдар керегесі бар киіз үйді түркілерден шамамен XIII ғасырда қабылдаған. XV—XVI ғасырларда Еуразия даласында киіз үйдің екі түрі — түркілік және монғолдық түрлері қалыптасады. Киіз үйдің түркілік түрі уығының иіні қайқылау болуына байланысты жатағандау болып келеді, ал монғол киіз үйінің уығы тіктеу, төбесі конусқа ұқсас шошақтау болады.
1. Қазақтар. I-VII томдар, Құрастырғандар Әбен.Е.
2. Дала даналары 248, 258 беттер.
3. Тарихи таным 189-бет.
4. Қазақстан тарихы, очерктер. Алматы, 1998
5. Маданов. Ұлы дала тарихы, Алматы,
6. Қазақ ССР тарихы, 2-3 томдар.
        
        СӨЖ
Тақырыбы: XV-XVIIIғғ. Қазақтардың дәстүрлі мәдениеті.
Орындаған:
Факультет:
Топ:
Курс:
Тексерген: ... ... ... халқының материалдық мәдени дәстүрі
II. Киіз үй тарихы
III. Киіз үйдің құрылысы
II. Негізгі ... ... ... ... ... ... мен ... заттары
III. Қорытынды
IV. Пайдаланылған әдебиеттер
Қазақ халқының материалдық мәдени дәстүрі
Қазақ халқының дәстүрлі мәдениетінің түп ... өте ... ... ... ... ... ... аймағы осы ұлттың бүгінгі мекені, соның төңірегі. Оның дәлелі археологиялық, палеоэтнографиялық деректер. Біздің жерімізде мекендеген андронов тайпаларының қыш ... ... ... ... бау, басқұрларындағы нақыштарға ұқсайды. Андроновтықтардың тастан салған ... ... ... ... кейінгі қазақтың осындай құрылыстарында көрініс тапқан. Одан бергі сақ, ғұн, үйсін, қаңлы тайпаларының да мәдениеттерінің қазақ дәстүрлі ... ... ... аз ... Ерте ... ... Қазақстан жерін және көрші аймақтарды мекендеген таза түркілік этностар және мемлекеттер тұсында бүгінгі қазақ халқы дәстүрлі мәдениетінің, тілінің ... ... ... ... ... ... ... екіге бөлеміз. Ол материалдық (заттай) және рухани мәдениет. Материалдық мөдениетке ұстап көруге болатын заттық дүниелерді жатқызсақ, рухани мәдениетке көзбен көріп ... ... ... ... ... материалдық мәдениетте оның дәстүрлі ерекшеліктері анық көрініс табады. Қазақтың дәстүрлі материалдық мәдениетінің ең бір ... де ... -- киіз ... үй тарихы
Дәстүрлі қазақ көшпелі қоғамының материалдық мәдениет саласындағы үлкен бір жетістігі -- киіз үй. Бүгінгі таңда киіз үйдің 2 мың ... ... ... бар ... ... дәлелдеп отыр.
Көшпелі сақтар бұдан екі жарым-үш мың жыл ... өмір ... ... ... ... үлкен арбаның үстіне тіккен (орнатқан) киіз жамылғылы баспанасы және жиналмалы ... ... ... ... I мыңжылдықтың соңында Қазақстан жерін жайлаған ғұндар мен үйсіндерде уықты, шаңырақты, киізбен жабылған үйдің болғандығы дәлелденіп отыр. Одан екі-үш ... ... ... ... ... ... қорғандарынан табылған киіздердің қазақ киіздеріне ұксастығы таңғалдырады.
Жиналмалы керегесі бар, уық, ... ... ... киіз ... ұқсас жылжымалы баспана түркі заманында толық қалыптасқан болуы керек. Орхон -- Енисей көне сына жазбаларында киіз үй ұғымын ... ... сөз ... Көне ... киіз ... атауы кейінгі қазақтарда да сақталған. Қазақ кейде киіз үй атауының баламасы ретінде деген сөзді де ... Бұл әдет ... ... ... ... жиі ... ... бар киіз үйді түркілерден шамамен XIII ғасырда қабылдаған. XV -- XVI ... ... ... киіз ... екі түрі -- ... және монғолдық түрлері қалыптасады. Киіз үйдің түркілік түрі уығының иіні қайқылау болуына байланысты жатағандау болып келеді, ал ... киіз ... уығы ... ... ... ұқсас шошақтау болады.
Қазақтың күнделікті өмірде пайдаланған үйлері дәулетіне қарай төрт қанаттан сегіз қанатқа дейін болған. Әйгілі ғалым Әлкей Марғұланның айтуына ... ... орда ... 12,18, ... 30 қанатқа дейін болған. XVIII -- XIX ғасырларда қазақтың сұлтандары, атақты билері екі үйді қатар ... ... ... ... ... екі ... етіп те пайдаланған. Кереге желкөз және торкөз болып екі ... ... ... ... үй ағаш, киіз бөліктерінен және бау-шудан тұрады. Үйдің ағаш саймандары төрт бөліктен: кереге, уық, шаңырақ және есіктен ... -- киіз ... ... қабырғасын құрайтын, бірнеше жиналмалы бөліктен тұратын зат. Әрбір жеке бөлігі қанат деп ... -- ... пен ... ... ... болып тұратын иінді шыбық ағаштар.
Шаңырақ -- киіз ... ... ... ... ... ... ... екі жарым метрден бес метрге дейін болады. ... ... ... ... ... ... ұшы кіріп тұратын көздері болады. Шаңырақтың дөңгелек иінінің ортасынан жартылай томпайып келген кергіш ағаштар салынады. Бұл ... ... ... ... екі ... ... бар. Бірі -- ... керіп тұру, екіншісі - шаңырақтың үстінен жабылатын түндік (түңлік) киіздің астына дәнекер болу. Күлдіреуіштің ... ... ... ... ... ... белгісі деп есептелген.
Сықырлауық -- киіз үйдің ағаш ... ... одан ... ... ... сықырлауық атанған. Бұл есік екі жармалы болады. Оны, әдетте, өрнектеп әшекейлеп жасайды.
Киіз үйдің киіз жамылғысы үш ... ... ... ... ... ... -- үйдің кереге бөлігін айнала жауып тұратын ... ұзын ... ... ... ... ... ... үшеу, төртеу болады. Уықтардың үстін жауып тұратын трапеция ... киіз ... үзік деп ... Ол екеу ... Шаңырақты жауып тұратын төртбұрышты шағын киізді түндік (түңлік) дейді. Сонымен қатар көбінесе киіз ... ағаш ... ... киіз есік ... Оны ... түсіріп, күндіз шиыршықтап маңдайшаға жинап қояды.
Киіз үйдің бау-шуына желбау, аяқ бау, аспа бау, әр ... ... ... жатады. Олар, әдетте, тоқылып жасалады. Әдемі геометриялық өрнектермен безендіріледі.
Қазақ дәстүрі бойынша киіз үйдің есігін шығысқа қаратып ... ... ... ... ... ... одан ... қыпшақтардан келе жатқан дәстүр.
Киіз үйдің іші оң жақ, сол жақ болып бөлінеді. Киіз үйдің оң-солы төрден есікке ... ... ... ... ... Киім үйдің сол жақ жоғары бөлігінде үй иесінің ... ... одан ... ... ... ас-су тұратын орын, оны кейде шимен қоршап орналастырады. Үйдің оң жақ бөлігінде бойжеткен қыздың төсегі орналасады. Қазақ сондықтан бойжеткен ... деп ... ... қақ ... ... қойылып, үстіне жүк жиналады. Оң жақтың есікке жақын бөлігінде ер-тұрман қойылады, жүген ілінеді. Үйдің қақ ортасында ошақ ... ... ... үйлерді көбіне шеңбер бойымен тігіп, ортасына түнге қарай қойды иіретін болған. Мұндай жағдайда үйлердің есіктері шеңбердің ішіне қарай ... ... ... үйлерді жарты шеңбер қылып тігіп, алдыңғы жағына түнде мал иіретін.
Осындай көшпелі тұрмысқа ыңғайланған киіз үйлерде ... ... ғана емес ... да ... ... киіз ... ... жиілетіп тоқылған ши тұтып, туырлығын қос-қостан салып, іргесін көміп, сары қи мен ағашты жағып тұра берген.
Отырықшы ... -- XVIII ... ... қоныс-үйлердің 4 түрі болды. Олар қыстау, қыстақ-қоныс, тастан, топырақтан салынған бекінісі бар ... ... және қала ... -- XIX ... ... ... аймақтарында қыста қыстайтын қыстаулар болған. Әсіресе оңтүстік аймақтарда мал шаруашылығы ... ... ... ... ... ... отырықшылық салты қалыптасқан.
Қазақстанның көпшілік өңірлерінде, өте ертеден келе жатқан там үйдің бір түрі -- ... ... ... ... ... ... ... 1 -- 1,5 м етіп тереңдетіп қазып, қабырғасын 50 -- 60 см етіп шымнан, қам ... ... ... ... үйлерді қазба үй, жертөле немесе жер үй деп те атаған.
XIX ғасырдағы там ... ... ... ... ... ... шарбақтан салынды. Шығыс, Орталық Қазақстан, Маңғыстау мен Жетісуда там үй мен мал ... ... ... қалаған. Ал Солтүстік, Шығыс Қазақстан, Семей, Жетісу ... ... ... үйді ... да ... Бұл ағаш ... ... қималанып салынатын болған, Қазақстанның оңтүстік аймақтарында үйді қам кірпіштен, сабан кірпіштен көп ... Осы ... ... ... ұзын ... салып түю арқылы да үйлер тұрғызатын. Оны соқпа, ұрма әдісі дейді.
Қам кірпіш пен күйдірілген кірпіштен құрылыс салу Оңтүстік Қазақстан өңірінде ... ... ... ғасырларынан бастап XVIII ғасырға дейін жалғасқан.
XIX ғасырдағы қазақ қыстауларының көпшілігінде үйлер мен шаруашылық қоралары ... ... ... ... құраған.
Үй жылытатын пештің үш түрі болды: тік мұржалы ... ... ... ... бар ... және темір пеш.
Үйлердің төбесі: тегіс төбелі және екі жаққа ... төбе ... Бұл ... ... екі сайлы шатырлар сияқты тік емес, жай ғана ... ... ... қыстаулары, әдетте, қыста желдің өтінен сақтайтын ықтасын жерлерде, өзен-бұлақтардың жағасында орналасты. Бір ... ... ... ... ... 3-4 мың жыл ... қола ... заманындағы қоныстар орнында орналасқан.
Қазақтың дәстүрлі киімдері мен әсемдік заттары
Күнделікті тұрмыста киетін киімдермен қатар той-томалаққа, ... ... ... ... ... ел ... бой түзеген бойжеткендер, бозбалалар әдемі киініп жүретін болған. Жалпы, киімдер адам үшін тұрмыстық және ... ... ... Киген киіміне қарап адамның дәулетін, қоғамдағы орнын ажырататындықтан да ... ұғым ... ... ... ... ... деп бөлінген. Жас ерекшелігіне қарай кішкене балалардың, бозбала-бойжеткендердің, орта жастағы адамдардың, қариялардың киімі болып тағы да ... ... ... ... бас киім, ұлы дене киімдері және аяқ киім ... ... ... -- ... тон, ... шалбар (сым) жөне өте көне заманнан XIX ғасыр мен XX ғасырдың басына дейін келіп жеткен түрі -- ... ... ... ... -- ... ... жүні ... қаратып тігілген қыстық киім. Ішік бағалы аң терілерінен тігілетіндіктен бұлғын ішік, жанат ішік, ... ... ... ішік деп ... ... ... етек-жеңіне алтын, күміс зер ұсталған, оқалы, шет-шеті жұрындалған қайырмалы болып келеді. ... жол ... ... ... пайдаланады.
Toн -- иленген теріден, көбінесе қой терісінен тігілетін киімнің бip түрі. Тон ... одан ... ... ... ... етіп ... -- ... жүн, мақта тартып, қалың матадан тігілетін киім. Шапан қыстық, жаздық болып бөлінеді. Жұқалау етіп ... ... ... ... ... дейді. Шапандар қайырма жағалы, кейде тік жағалы болады. Көпшілік жерлерде өңірі үшкілденіп ашық қалдырылатын шапандар тараған. ... ... ... ... ... жібек жіппен кестеленіп, зер салынған. Шапанда түйме ... мата ... не ... ... ... ... -- қойдың, түйенің өлі жүнін тартып жасалады. XIX ғасырда күпіні ... ... ... ... ... Шапаннан айырмашылығы -- оның жағасы тұйық ... ... ... - ... құлынның терісінен жүнін сыртына қаратып тіккен үзын қамзол сияқты жеңсіз киім. Кей ... ... жең ... Тайжақы, кейде құлын жарғақ деп аталатын киімді, әдетте, жылқышылар, ат ... ... ... ... ... ... -- киізден істелген шапан сияқты жалбағай киім. Кебенек ұзындығы аяқтың басына дейін ... кең етіп ... ... ... ... Оны ... ... күндері киеді. Ерте замандарда жауынгерлер алыс жорықтарға да сыртынан кебенек ... ... ... ... сөз ... түйе ... жасалған матадан тігілетін сырт киім, ол астарсыз болады.
Қазақтың сырт киімінің көпшілігінде түйме, ілгек болмаған, көбінесе ... ... ... ... қаусырылған. Қайыс, былғары белдікті кісе деп атаған. Кісе оқ-дәрі ... ... ... ... ... ... салатын дорбасы бар, күміс, темір шытыралармен әшекейленіп жасалады.
Ерлер бас киімі -- тымақ, бөрік, тақия, қалпақ, жалбағай. Тымақ -- ... бас ... Ол ... ... ... ... ... тымақ, елтірі тымақ, сеңсең тымақ болып бөлінеді. ... -- ... да, ... да ... бас ... Қыстық бөрік қалың жасалып, жиегіне елтірі не аң терісі жапсырылады. Қалпақты қазақ көбіне көктем, жаз, күз ... ... ... келе ... ... бас ... -- ... Бұл кейде тымақ сияқты төрт сайлы, кейде екі сайлы шошақ болып келетін, етегі желкені жауып тұратын сулық, желдік жеңіл бас ... аяқ ... -- ... ... ... ... шақай (шоқай, шәрке) болып бөлінеді. Етік -- қонышы жіліншікті жабатын, басы өңделген сиыр, жылқы терісінен, қонышы қой, ешкі ... ... ... ... ... ... аяқ ... XIX ғасырдың орта шенінен бастап етікті фабрикада өңделген былғарыдан тігетін болған.
XVIII -- XIX ... кең ... ... аяқ киім -- ... Оның ... ... басы қайқылау болып, қонышы тізеден асатын бұл ... аяқ ... киіз ... ... Мәсі -- жұқа ... не ... ... жұмсақ табанды, өкшесіз аяқ киім. Оны көбіне үйде киіп, далаға шыққанда сыртынан галош сияқты затты табанды,өкшесі былғары аяқ киім - ... ... ... адамдар, бақташылар қой терісінен тігілген, киіз байпақпен киілетін жеңіл аяқ киім киген.
Әйелдер киіміне -- көйлек, камзол, ... ... ... тон жатады. Әйелдер көйлегінің жағасы тұйық. Әйелдер көйлегін екі түрлі пішкен. Бірі ұзынынан тұтастай пішу де, екіншісі мықынға дейін ... ... ... қосып тігу. Әйелдер көйлегінің жаға тұсы -- алды бip қарыстай кесіліп, өңірі мен ... ... ... ... ... қыз ... көйлектің сыртынан өңірше киетін. Өңірше дегеніміз -- ... ... ... шетіне тоқыма бау сырылып, желкe жағынан түймеленетін ... ... ... ... ... ... да тағатын. Әйелдер көйлегінің жеңі ұзын болады, жасына қарай әйел көйлектерінің түр-түсі әр түрлі. Мысалы, қыздар мен жас келіншектер ... ... ... ... ... ... ашық ... көйлек киеді. Қыз балалар жиын-тойға қос етек көйлек киген.
Күнделікті өмірде мақта матасынан тігілген көйлек кисе, қызық-қуанышқа жібек, атлас, барқыт, ... ... ... ... ... сыртқа шыққанда әйелдер қалың мақта матасынан, мәуітіден тігілген шалбар киген.
Көйлектің сыртынан әйелдер ... ... ... ... ... ... және ... болып үш түрге бөлінеді. Камзол бір түсті матадан, көбіне түкті пүліш, барқыт, шұғадан тігіледі. Жасына қарай да түсі ... ... мен жас ... көбінесе алқызыл түсті камзолдар кисе, ал ортадан ... ... ... көк, ... ... ... камзол киген. Камзолдың өңіріне, етегінің екі жағына ою, өрнек жүргізіп сәндейтін болған. Камзолдар түймеленген, әшекей күміс ілгішектер, қапсырмалармен қаусырылатын.
Әйелдердің ... сырт ... -- ... Ол ... ... ... бірақ көбінесе өңі ашықтау бұлдан тігілетін. Қазақ әйелдерінің қыстық сырт киіміне күпі мен ішік те ... Жас ... ... ішігінің сыртын ашық бұлмен тыстаса ересек әйелдердің ішігін, қоңырқай түсті бұлмен тыстаған. Әйелдердің күпісі ішігі бұл ... ... ... ... ... ... белбеумен буылған.
Қазақ қыздары шаш өру дәстүріне айрықша мән берген. Кішкене кезінде ұсак-ұсақ ... өрім ... одан соң ... бір, не екі ... ... түрлі әшекей таққан. Бойжетіп келе жатқан қыз баланың шашын міндетті түрде бір бұрым, ал ұзатылар алдында шашын екі бұрым етіп ... Бұл ... ... ... ... ... ... ғұрып. Ұзатылар қыздың сәукелесі -- қазақ әйелдері киімінің ішіндегі ең бір ... ... ... ... ... ... ... асыл моншақтармен, теңгелермен, алтын, күміс зерлермен әшекейлеп, төбесіне үкі таққан. Ұзатылар қыз үстінен сәукеленің иығына түсіре ... ... ... ... ... ... жамылған. Сәукелені қалыңдық бір балалы болғанша, әдетте, бір жылға дейін ойын-тойларда киетін болған.
Қазақ ... бас ... -- ... ... ... ... ... -- шаршы матадан үшбұрыштап тігілген. Кимешектің ... ... ... түрі бар. ... -- әйелдің маңдайын, самайын, иегін, жартылай жауып тұратын ақ бұлдан тігілген бас киімі. Оны ... жасы ... ... ... ... ... бас киімді ұзын бұлды енінен бірнеше қабаттап басқа орап ... ... ... бас киім, негізінен, Жетісу мен Оңтүстік Қазақстанда және ... ... ... да ... ... ... ... өмірде басына байлауыш, шылауыш, жаулық байлайтын. Бұл бас киімдер шаршы бұлды қиғаштап бір бүктеп басқа жауып, екі ұшын желкеліктен не ... ... ... ... бас ... -- ... мен ... тақия көбіне қатырмалы, дөңгелек болып, жанына теңге, моншақ тағылып, төбесіне үкі қадалатын. Бөрік ... ... бас киім ... бөлінеді. Оны пүліштен, барқыттан дөңгеленте тігіліп, жиегін бағалы аң терісімен ... ... аяқ ... ... ... ... жатады. Мәсі жұқа теріден тігілетін өкшесіз жұмсақ аяқ киім. Оны көбіне үйде ... ... ... әйелдері мәсінің сыртынан кебіс киетін. Кебісті кейде байпақпен де киген. Кебіс ... -- ... ... калош сияқты, бірақ өкшесі болатын, табаны қалың аяқ киім.
Әйел етіктері де былғарыдан тігіледі. Етік ... ... аяқ ... оның міндетті түрде өкшесі болады. Кейде әйелдер етігіне ою-өрнек бастырады.
Қорытынды:
Қазақ халқының дәстүрлі мәдениетінің түп тамыры өте ... ... ... ... қалыптасып дамыған аймағы осы ұлттың бүгінгі мекені, соның төңірегі. Оның дәлелі археологиялық, ... ... ... ... ... андронов тайпаларының қыш құмыраларындағы ою-өрнектер кейінгі қазақтың бау, ... ... ... ... ... салған үйлері, шаруашылық құрылыстары, құдықтары кейінгі қазақтың осындай құрылыстарында көрініс ... Одан ... сақ, ғұн, ... ... ... да ... ... дәстүрлі мәдениетінің қалыптасуына әсері аз болмаған. Ерте ортағасырларда бүгінгі Қазақстан жерін және ... ... ... таза ... ... және ... тұсында бүгінгі қазақ халқы дәстүрлі мәдениетінің, тілінің негізі қалыптасты. Жалпы мәдениетті, ... ... ... ... ... Ол материалдық (заттай) және рухани мәдениет. Материалдық мөдениетке ұстап көруге болатын заттық дүниелерді жатқызсақ, рухани мәдениетке ... ... ... ... ... құндылықтарды жатқызамыз
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Қазақтар. I-VII томдар, Құрастырғандар Әбен.Е.2. Дала даналары 248, 258 ... 3. ... ... 189-бет. 4. Қазақстан тарихы, очерктер. Алматы, 19985. Маданов. Ұлы дала ... ... ... ССР ... 2-3 ...

Пән: Қазақстан тарихы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Осман империясының тарихы41 бет
Қазақ тарихы жайлы34 бет
XVIII ғасырдың екінші жартысы мен XIX ғасырдағы Қазақстан мәдениеті9 бет
Қазiргi кезеңде материалдық мәдениет және тұрмыс ескерткiштерiн сақтау және насихаттау33 бет
Қазақ философиясындағы дәстүр мен жаңашылдық6 бет
''Дәстүрлі мәдениеттегі кикілжің жағдайларды шешу тәсілдерін психологиялық талдау”56 бет
10 сынып оқушыларына ұлттық киім стиліндегі киім үлгісін дәстүрлі емес әдістер негізінде әзірлеуге үйрету68 бет
8-сынып оқушыларына сәндік-қолданбалы өнерді оқытуда дәстүрлі мәдениетке баулу77 бет
Xvi-xviіі ғғ. қазақ-орыс елдері арасындағы дәстүрлі елшілік байланыстар тарихы10 бет
XVII – XVIIIғғ. Қазақ-жоңғар қарым-қатынастары16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь