Халықтың ұлы қоныс аудару

I.Кіріспе
Ұлы Далада ұлы қоныс аудару

II.Негізгі бөлім
Ғұн жорықтарының маңызы
Тарихтағы ғұндар сипаттамасы

III.Қорытынды

IV.Пайдаланылған әдебиеттер
Ұлы Далада ұлы қоныс аудару Адам баласының түп тегінің әу баста жер — ананың бір өңірінде пайда болғаны шынымен рас болса, онда бүгінгі жұмыр жер бетін мекендеген сан алуан халықтардың түп аталарының да әуелде сол өңірде өсіп — өніп, кейін олардан тараған ұрпақтардың қилы — қилы жолдарды басып өтіп, әр түрлі тарихи оқиғаларды бастарынан кешіріп, бірнеше әлеуметтік — экономикалық формацияларды алмастырып барып, қазіргі бауыр басқан мекен-жайларында белгілі бір халық болып, төңірегіне өзіндік, халықтық басыбайлы бір атауымен танылып отырғаны да ешқандай күдік тудырмауға тиіс. Сондай — ақ, сол халықтардың өркениеттің даму биігіне көтерілу деңгейінің казіргі таңдағы ала — құлалығы да олардың тірлік сапары бастауының түпкі ортақтығын жоққа шығара алмаса керек. Бұл ретте жалпы ғалымдар этностардың қалыптасуына айтарлықтай әсер ететін процестің екі түрін атап көрсетеді. Олар — «этникалық ыдырау» және «этникалық бірігу» деп аталады. Этникалық ыдырау процесінің өріс алған кезі, негізінен, жабайы кезеңнің, ежелгі адамдардың күнкөріс қорегін (табиғаттың дайын өнімдерін) іздеп, топ — топ (бәлкім, үйір — үйір) болып дала кезіп жүрген кезінің еншісіне тиеді. Бұл кезде адамдар санының көбеюіне байланысты өздері өсіп — өнген өңірдің теріп жер дәні мен жеміс — жидегінің, аулар аң — құсының азайып, жетіспеушілігінен, олардың белгілі бір бөлегінің ата қауымнан, калың жұрттан бөлініп, жаңа мекенге қоныс аударуына тура келіп отырған. Кейін уақыт өте келе олардың осы барған жаңа мекендерінде де ұрпақтың өсіп — өніп көбеюіне байланысты әуелгі жағдай қайталанып, енді олардың да белгілі бір бөлегі өздеріне басқа өрістен жаңа мекен іздеуге мәжбүр болған. Осылайша бірден — бірге жалғаса бөлініп, қорек іздеп қоныс аудару арқылы адамзат баласы жер шарының әр түпкіріне тарап кете барған. Адамзат ұрпағының өсіп — өніп көбеюіне сай өз ретімен болып жатқан осы табиғи процеске кейін келе қоғамдық дамудың ұжымдық бірлігіне жеткен белгілі бір топтың екінші сондай бір топтың мекеніне шабуыл жасап, күш көрсетіп, жерін тартып алуы салдарынан олардың еріксіз басқа жаққа қоныс аударуына мәжбүр болуы қосылған.
1.Қазақстан тарихы. Очерктер. 70-75 бб., 81-100-бб.
2.Қазақстан тарихы. Бес томдық. 1-том., 3-бөлім. 3-5 тараулар.
3. Рысбайұлы К. Қазақстан Республикасының тарихы, 3-бөлім
4.Махмұд Қашқари. Түбі бір түркі тілі. А., 1993.
5.Жолдасбайұлы С. Ежелгі және орта ғасырдағы Қазақстан. 81-98-бб.
        
        Қазақстан тарихы
СӨЖ
Тақырыбы: Халықтың ұлы қоныс аудару
Орындаған:
Факультет:
Топ:
Курс:
Тексерген: _________________
Алматы 2015 жыл
Жоспар:
I.Кіріспе
Ұлы Далада ұлы қоныс аудару
II.Негізгі бөлім
Ғұн жорықтарының маңызы
Тарихтағы ... ... ... ...
Ұлы Далада ұлы қоныс аудару Адам баласының түп тегінің әу баста жер -- ... бір ... ... ... ... рас болса, онда бүгінгі жұмыр жер бетін мекендеген сан алуан халықтардың түп аталарының да ... сол ... өсіп -- ... ... олардан тараған ұрпақтардың қилы -- қилы жолдарды ... ... әр ... ... оқиғаларды бастарынан кешіріп, бірнеше әлеуметтік -- экономикалық формацияларды алмастырып барып, ... ... ... ... белгілі бір халық болып, төңірегіне өзіндік, халықтық басыбайлы бір атауымен танылып отырғаны да ... ... ... ... ... -- ақ, сол ... өркениеттің даму биігіне көтерілу деңгейінің казіргі таңдағы ала -- құлалығы да олардың тірлік сапары бастауының түпкі ортақтығын ... ... ... ... Бұл ретте жалпы ғалымдар этностардың қалыптасуына айтарлықтай әсер ... ... екі ... атап ... Олар -- және деп ... ... ыдырау процесінің өріс алған кезі, негізінен, жабайы кезеңнің, ежелгі ... ... ... ... ... ... ... топ -- топ (бәлкім, үйір -- ... ... дала ... жүрген кезінің еншісіне тиеді. Бұл кезде адамдар санының көбеюіне байланысты өздері өсіп -- ... ... ... жер дәні мен ... -- ... ... аң -- құсының азайып, жетіспеушілігінен, олардың белгілі бір бөлегінің ата ... ... ... ... жаңа мекенге қоныс аударуына тура келіп отырған. Кейін ... өте келе ... осы ... жаңа ... де ... өсіп -- өніп көбеюіне байланысты ... ... ... енді олардың да белгілі бір бөлегі өздеріне басқа өрістен жаңа мекен іздеуге ... ... ... ... -- бірге жалғаса бөлініп, қорек іздеп қоныс аудару арқылы адамзат баласы жер шарының әр түпкіріне ... кете ... ... ... өсіп -- өніп ... сай өз ретімен болып жатқан осы табиғи ... ... келе ... дамудың ұжымдық бірлігіне жеткен белгілі бір топтың екінші сондай бір топтың мекеніне шабуыл жасап, күш ... ... ... алуы ... ... ... басқа жаққа қоныс аударуына мәжбүр болуы қосылған.
(Бұл ретте, тіпті, адамзаттың түпкі тегі әр ... әр ... ... ... ... өсіп -- ... ұрпағы жер шарының әр түкпіріне тарады деген күннің өзінде, бәрібір олардың да дамудың осы жолынан өткенін, жоғарыда айтылғандардың оларға да ... ... еске сала ... ... ... іздеп барсын немесе өздерінен басым күштің тегеурінінен ығысып барсын, қалай болғанда да, әйтеуір бір себеппен жаңа ... ... сол ... ... ... бәрі ... даму ... бір дәрежеде көтеріле алмаған. Оған басты себеп, зерттеушілердің пайымдауынша, жер шарынын әр ... ... ... және ... ... ... әр түрлі табиғи жағдайлардың әсері барлық жерде бірдей болмағандығынан көрінеді. Соған орай даму ... бір ... ... бір жерде төмен болатынға ұқсайды. Кейінгі дәуірлерде әлеуметтік -экономикалық бұл процестердің мәні кәдімгідей кемігенінің өзінде, кей аймақтарда оның рөлі әлі ... ... ... ... процесі -- тектес этностардың өзара қосылып, нығаюы (консолидация), тектес емес бір этностың екінші басқа бір этноска сіңісуі (ассимиляция) және әр ... ... ... ... ... ... арқылы жүзеге асады. Бұл процестерді осы күнде жеке халық болып қалыптасып, өз ... ... ... ... ... бәрі де ... ... Бірақ олардың бастан кешіру жолдары бірдей емес, әр түрлі. Кей жерлерде бұл ... ... ... өз ретімен өтсе, кей жерлерде сыртқы күштің ықпалы мен ... ... ... ... ... ... ... басқа өңірге үдере қоныс аударуының салдарынан шұғыл карқын алып, кең аумақты ... ... ... Ру -- ... ... ... ішкі жөнкілістер тізбегі бір -- біріне ұласып кетіп, кейде оның халықтардың ұлы қоныс аударуына соқтырған кездері де ... аз ... Бар ... ... кез салсақ, мұндай кездерге негізінен екі түрлі жағдайдың себепші болатынын көреміз. Оның ... -- бір ... ... бір халыққа күш көрсетіп, тосын да жойқын ... ... ... ... туған жерін тастап, басқа жаққа кетуге мәжбүр етуінен туатын қоныс ... Бұл, ... ... ... ... ... күш табиғи апаттың, сан жылдарға ұласқан куаңшылықтың салдарынан, болмаса ... ... келе ... ... мемлекеттің өзгелерді өзіне қосып алып, қуатын арттыра түсу мақсатынан туындап жатады. Екінші себеп те осы ... ... ... ... күш ... табу, баю, жерін кеңейту мақсатынан бастау алады. Бұл, негізінен, отырықшы елдерге тән. Мұның жарқын ... -- ... XVI ... ... ... ... қоныс аударуы. Мұнда көшкіншілердегі сияқты бір халықтың екінші халықты атамекенінен ығыстырып, басқа жаққа ... ... етуі ... жоқ. ... ... қоныс аударуы келгінбай халық өкілдерінің жергілікті халықтарды от қаруының күшімен жаппай қырып -- жоюы, болмаса отарлап құлына ... ... ... асты. Ал көшкіншілердің қоныс аударуында мұндай мақсатты, жоспарлы түрде ... ... -- жою ... ... ... ... барысында болатын кақтығыстар мен соғыстарда қаза табатындар бұғап жатпайды. Көшпелі халықтар сан жылдарға созылған куаңшылықтан қолдарындағы малын асырай алмайтын ... ... ... ... ... ... ... атамекенін тастап шығуына байланысты, енді өздері көш жолындағы өзге елдің бейбіт ... ... ... ... олардың жерін тартып алып отырған. Сөйтіп, олар осынысымен өзгелерді өздерінің күшін кешуге ... ... ... ... ... бірін -- бірі желкелеген теңіз толқындарындай бір халықтың бір халықты атамекенінен ... қуып ... ... ... Ұлы ... ұлы ... ... тізбегі сирек те болса, пайда болып тұрған. Қолда бар тарихи дереккөздеріне жүгінсек, соңғы бес -- алты ... ... ... ұлы ... ... Ұлы ... үш рет ... шамалауға болады. Алайда, қазіргі ресми тарих ғылымы калыптастырған тұжырымдамаларда бұл жөнінде ашып ештеме айтылмайды; тек бір -- ақ ... ... -- ... Батысқа қарай ауа көшкен халықтардың қоныс аударулары жөнінде ғана нақты сөз болады. Жалпы біз қазіргі ғылым анықтамасы бойынша,
деп ... ... тау ... ... ... ... жоталарына иек артқан, теріскейі калың орман жынысымен ... ... биік -- биік ... ... ... -- жазықты, шөлді -- жазиралы, орманды-тоғайлы ұлан-ғайыр кең аумақты түсінеміз. Қолда бар тарихи деректерге зер сала ... осы Ұлы ... ... ... ... ұлы ... ... олардың көшінің үнемі екі бағытпен, яғни солтүстік бағытпен және оңтүстік бағытпен ... ... ... ... ... жоғарыда сөз болған орман халықтары (тайпалары) солтүстік ... ... ... дәл осы кезде оңтүстік бағытпен Батысқа қарай қозғалғандардың көшін бастап, ... ... Кіші ... енеді, Олар сол бетімен тарихқа танымал талай окиғалардың куәсі болған әйгілі екі өзен -- ... пен ... ... ... ... ... ... осылай екі бағытпен қозғалуының кездейсоқ емес, табиғи заңдылық екенін жаңаша жыл санаудың екінші ғасырынан басталған, ... ... ... және олардың қандай бағытпен қозғалғаны нақты деректер арқылы баршаға белгілі халықтардың ... ұлы ... ... да ... ... Тек ... сол тарихи деректердің жоқтығынан алғашқы қоныс аударушылардың атамекенін тастап шығуына ... ... ... Ұлы Дала ... қайсысы қайсысын ығыстырғанын нақты айта алмаймыз. Әйтеуір ұлы көштің Шығыстан, Алтай жақтан басталып, тізбегін үзбей ... ... ... ... ... соны ... тұтамыз. Осылардың бәрін ой елегінен өткізе келіп, кейбір зерттеушілердің деуінде өмірлік ... ... ... ... ... аудару -- дүниежүзілік су тасқынынан біраз ... ... ... ... ... ... карай, бұл жолғы қоныс аударудың неліктен болғанын нақты ашып көрсететін тарихи жазба дерек жоқ. Сондықтан бұл ... ... ... ойға азық ... -- ... өз ... ... қалған ауызша тарих -- шежіре берер деректер мағлұматы ғана.
Сақтардан ... ... ... және көрші аймақтарда үлкен мемлекет құрып дәуірлеген ... -- ... еді. ... IV ... ... мемлекеті ғұндарды өздерінің "солтүстік-батыстағы күшті бәсекелесі, жауы" деп есептеген. Бұл күндері түркі тілінде сөйлегендігі дәлелденіп отырған ғұндар басында ... одақ ... одан ... ... ... Ғұндардың мемлекеттік тарихы жөнінде жазба деректер жеткілікті. ... ... ... ... ... ... қытай жылнамаларында мол сақталған. Ғұндарда мемлекеттіліктің негізі б.з.д. III ... ... ... ... ... ... оның саяси жүйесін құрушы ірі саяси тұлға -- ... ... ұлы ... ... Ғұн қоғамы ұшы-қиыры жоқ кең-байтақ жерді жайлап, көптеген тайпаның ... ... ... ... ... ... зор құдіретті мемлекетке айналды. Еділдің (Аттиланың) жеңімпаз жорығы оның атын ... ... ... ... Ғұн ... ... ... шамамен 400-453 жылдары өмір сүрген.Көптеген халықтардың жадында Ұлы ғұндардың бейнесі сақталып қалған. Аттилда туралы еңбектер 6 ... ... әлі ... ... жазылып келеді. Неміс, францтуз, және итальян тілінде бірнеше туындылар шықты. Италияның атақты компазиторы Джузеппе Верди ... ... ... ... ... халықтың есінде де сақталған. Халық оны деп атайды. Волга өзені де қазақша аталады.3. Тарихтағы ғұндар ... 448 жылы ... ... болып қайтқан Прииск оның сырт келбетін былай суреттейді: .
Тарихтағы "Ұлы қоныс аудару" Орталық Азияның саяси картасына, этникалық ... ... ... Қытайдың ығыстыруымен ғұндар Алтай, Сарыарқа арқылы Батыс Қазақстанға жылжыды. Олар жолшыбай көптеген тайпалардың орын ... әсер ... ғұн ... ... ... ... жылжуы б.з.д. II ғасырдан басталып, б.з. IV ғасырына дейін созылған. Тарихта бұл жылжу тек ғұндарға ғана тән құбылыс емес, басқа да ірі ... да ... ... ... бұл тарихи кұбылысты "Халықтардың ұлы қоныс аударуы" деп атайды. ... ... ... ... тигізді: жергілікті сақ, юэчжи, үйсін, қаңлы сияқты тайпалардың шығыстан батысқа қарай орын ауыстыруына әкелді.Ғүндар Еділден өтіп, алдарына сармат-аландарды сала ... ... ... Енді ... ... ... ... "гундер" деп атала бастады. Олар Доннан Дунайға дейінгі ежелгі готтарды Дунайдың арғы жағына ығыстырды. ... ... ... ... ... ... да ... одақтасуға мәжбүр болды. Ғұндар Керчь бұғазы арұылы өтіп,Босфор патшалығын талқандады. Бүкіл Қара ... ... ... ... ... ... қол ... көшті.376 жылы ғұндар Рим империясы шекарасына тақап келді. V ғасырдың 30-жылдарында ғұн басшысы Румыния және ... ... ... ... ... ... мемлекет күшейіп, әлемге әйгілі болды. Ғұндар патшасы Аттила ... Ғұн ... ... елді ... ... Рим ... ... күресті.
Қорытынды :
Халықтардың ұлы қоныс аударуы, ғұн жорықтарының маңызы.
Халықтардың ұлы қоныс аударуы. Ғұн ... ... жоқ ... ... жайлап, көптеген тайпаның басын біріктірді, әскери соғыс қуаты орасан зор құдіретті мемлекетке айналды.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1.Қазақстан тарихы. Очерктер. 70-75 бб., ... ... Бес ... ... ... 3-5 тараулар.3. Рысбайұлы К. Қазақстан Республикасының тарихы, 3-бөлім4.Махмұд Қашқари. Түбі бір түркі тілі. А., 1993.5.Жолдасбайұлы С. Ежелгі және орта ғасырдағы ... ...

Пән: Қазақстан тарихы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Xvi ғасыдағы қазақ хандығының саяи әлеуметтік және экономикалық дамуы16 бет
Ғұндар. саяси тарихы. шаруашылығы. мәдениеті2 бет
Еуразиядағы халықтардың Ұлы қоныс аударуы14 бет
Сүйінбай Аронұлы айтыстары5 бет
Патша үкіметінің Қазақстанға қоныстандыру саясаты5 бет
Патша өкіметінің көші-қон саясаты5 бет
Столыпин реформасы және қазақ шаруаларының тағдыры13 бет
ХХ ғ. 30-50 ж.ж. қуғын-сүргін көрген халықтардың әлеуметтік зардабы34 бет
ХХ ғасырдың басындағы өлкенің әлеуметтік-экономикалық жағдайы8 бет
«қазақ тілінен ағылшын тіліне машиналық аударудың лингвистикалық сөздіктерін apertium платформасының негізінде жасау»33 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь