Фармакогеномика, анықтамасы, мәні, маңызы

КІРІСПЕ

НЕГІЗГІ БӨЛІМ
1. Фармакогеномика, анықтамасы, мәні, маңызы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..4
2. Дәрілік препараттар метоболизмінің генетикалық ерекшеліктері ... ... ...5
3. Дәрінің генетикалық әртүрлілікке әсері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .7
4. Дәрілік заттар әсерінің адам жасына байланысты ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8
5. Улану ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..9
6. Дәрілік заттарды қайталап енгізгенде болатын әсерлер ... ... ... ... ... ... .10

ҚОРЫТЫНДЫ

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Дәрілік препараттарға қайтарылатын жауаптың жеке даралық ауытқушылығы (ерекшелігі) фармакогенетиканың жаңа бағытта дамып зерттелуіне жол ашты.
Геномиканың бұл саласы сол ағза үшін дәрі-дәрмектік препараттың тиімділігі мен токсинділігіне генетикалық компоненттердің рөлін зерттейді. Фармакогеномиканы зерттеу әрбір пациенттің ДНҚ және биохимиялық ерекшелігі қатаң түрде ескеріле отырып, дәрі-дәрмектік препараттарды және оның дозасын анықтап, іріктеп алынуының негізгі алғы шарттарын құрастырады. Популяцияда кең тараған ауруларды емдеу үшін дәрілік препараттардың жанама әсерінің жоғары жиілікпен кездесуі генетикалық скрининг жүргізуді қажет етеді. Дәрілік препараттарға резистентті гендерді идентификацялау үшін ДНҚ- технологиясының көмегімен популяцияға скрининг жүргізуге мүмкіндік туды. Фармакогеномикалық зерттеулер әрбір нақты популяцияда кең тараған ауруларға тиімді ем жүргізуді жоғарлату үшін қажет. Фармакогеномика дәрілік емнің тиімділігінің жеке ерекшелігін түсіндіреді, жаңа дәрілер дайындау мен фармакотерапияны меңгеру мүмкіндігін анықтайды. Геномика болашағы «Адам геномы» проектісінің шеңберінде: протеомика, биоинформатика, функционалдық геномика, фармакогеномика.
Фармакогеномиканың мақсаты:Дәрілік препараттарға геннің бейнелі жауабынтексеру.
Фармакогеномика пәнінің мәні:
• Жаңа дәрілерді жасау;
• Дәрілік препараттар әсеренің жаңа механизмдерін іздестіру;
• Препараттардың әсерін тексеру;
• Ең тиімді препарат дайындау.
1. Харкевич Д.А. Фармакология. – М.: ГЭОТАР-Мед, 2008. 38 -80 б.
2. Кукес В. Г. Клиническая фармакология: Учебник. М., 2007. — 528 с.
3. Введение в молекулярную медицину. Под ред. Пальцева М.А. М., 2004.
4..http://medicalplanet.su/genetica/149.html
        
        Мазмұны
Кіріспе
Негізгі бөлім
1. Фармакогеномика, анықтамасы, мәні,
маңызы..........................................4
2. Дәрілік препараттар метоболизмінің генетикалық
ерекшеліктері...........5
3. Дәрінің генетикалық әртүрлілікке
әсері.....................................................7
4. Дәрілік ... ... адам ... ... ... ... енгізгенде болатын
әсерлер.........................10
ҚОРЫТЫНДЫ
КІРІСПЕ
Дәрілік препараттарға қайтарылатын жауаптың жеке даралық ауытқушылығы
(ерекшелігі) ... жаңа ... ... ... жол ашты.
Геномиканың бұл саласы сол ағза үшін ... ... мен ... ... компоненттердің рөлін зерттейді.
Фармакогеномиканы зерттеу әрбір пациенттің ДНҚ және биохимиялық ерекшелігі
қатаң түрде ескеріле ... ... ... және ... анықтап, іріктеп алынуының негізгі алғы шарттарын құрастырады.
Популяцияда кең тараған ... ... үшін ... ... ... ... ... кездесуі генетикалық ... ... ... ... ... резистентті гендерді
идентификацялау үшін ДНҚ- технологиясының көмегімен популяцияға ... ... ... ... зерттеулер әрбір нақты
популяцияда кең тараған ауруларға тиімді ем ... ... ... ... ... емнің тиімділігінің жеке ... жаңа ... ... мен ... ... ... ... болашағы «Адам геномы» проектісінің
шеңберінде: протеомика, ... ... ... ... ... геннің бейнелі
жауабынтексеру.
Фармакогеномика пәнінің мәні:
• Жаңа дәрілерді жасау;
• Дәрілік препараттар әсеренің жаңа механизмдерін іздестіру;
• Препараттардың әсерін ... Ең ... ... ... бөлім
1.Фармакогеномика, анықтамасы, мәні, маңызы
Фармакогеномика — дәрілік затқа жауап ретінде әрбір адамның генетикалық
жағдайының ... ... ... және ... ... ... емдеудің оптималды әдісін анықтау үшін, ... ... ... ... дәл геннің экспрессиясымен пайда
болған дәрілік заттың ... мен ... ... үшін ... минимальды жанама әсерде ... ... алу үшін адам ... жалпы адам геномдарының барлығын зерттейді, ал
фармакогенетика сол дәрілік затқа әсер ... ... ... ... осы ... ... ... препараттардың әсерінен пайда ... ... ... ... ВИЧ, ... ... ... жатыр.
Жалпы фармакогеномика 1957 ж бастап Арно Мотульскидің(Arno G. Motulsky)
«... дәрілік заттарға идиосинкразияның пайда болу ... ... және ... ... болады..... » деген
көзқарасынан кейін қолға алынды.1959 ж Фридрих Фогель ... ... ... ... ... ... ... алудағы фармакогеномиканың маңызы....
Фармакогеномика - заманауи геномдық технологиялар мен фармакогенетиканы
қамтитын - тез ... келе ... ... ... адам ... генетикалық талдау әдістерінің нәтижесінің ... ... ... ... ... ... заттың әсерінен пайда болған жеке ағзадағы көріністердің арқасында
белгілі бір топ ... ... ... ... ... ... ... заттарды алуда фармацевтикалық компаниялардың шығынын
төмендетуге, ... ... ... ... әсерін
жоғарылатып, жанама әсерін төмендетуге ... ... ... ... ... емді ... ... клиникалық практикада
диагностикалық және прогностикалық ... ... ... ... ... ... ерекшеліктері
Дәрілік заттарға сезімталдылық генетикалық негізделген ... ... ... ... болса, сапалық та солай көрінеді. Мысалы, қан сары суында
холинэстеразаның генетикалық ... ... ... ... ету ... ... жоғарылайды және 6-8 сағатқа немесе одан да
көпке жетуі мүмкін.
Туберкулезге ... ... ... ... ... кең
түрленетіні белгілі. Адамдарды тез және баяу метаболизмдік белсенділігі бар
деп ... ... баяу ... ... осы препараттың
ацетилденуін қамтамасыз ететін ферменттердің синтезін реттейтін гендердің
жетіспеушілігі бар деп ... тән емес ... ... ... ... ... ... безгекке қарсы заты генетикалық энзимопатиясы бар
адамдарда гемолиз тудыруы мүмкін. Потенциалды ... ... бар ... да белгілі. Оларға аминохинолиндер, ... ... ... емес ... және ... заттар жатады.
Ағзаның дәрілік заттарға ... ... ... рөлі фармакологияның арнайы саласы фармакогенетиканың негізгі
мәселелері болып табылады.
Бұл (1- сызбанұсқа) 3 фазаның барлығыда әр ... ... ... ... ... ... ... ферменттердің әртүрінің
синтезіне жауап беретін гендердің уникальды конфигурациясына тәуелді
болғандықтан ... сай ... де ... реакция қайтарылады.
Дәрілердің биотрансформациясы.Генотип пен фенотиптің ... ... ... деп аталады. Мұны фармакогенетикалық тұрғыдан алып
қарағанда дәрінің бірдей дозасы әр ... ... ... ... ... да бір ... ... тиімді әсер бермейді ... ... ... ... әсер етеді.
1-сызбанұсқа
Дәрілердің метаболизмінің бірінші ... ... 1-ші ... ... Р450 ... ... микросомальды эпоксидгидролазамен, эктераза,
алькогольдегидрогеназа, альдегиддегидрогеназамен активтену ... ... ... ... ... ... бұл фазасында- токсиндік өнімдерінің гидролаз және
трансферазкөмегімен нейтралдану. Бұл ... ... ... сипатталады. М/ы: өкпе туберкулезін емдеу кезінде
изониазидтің ацетилденуі полиморфизмді ... ... ... ... ағзадан шығарылу жылдамдығының төмендігі. ... ... ... жинақталып дозасы көбееді.Изониазидтің ағзадан
шығарылуы ... ... ... Егер ... ... дәрі ... 2 сағат ішінде ағзадан ... ... ... ... ... оның ... шығарылуы төмендейді 6
сағатқа созылады.
Дәрілердің метаболизмінің үшінші ... ... ... фаза ... детоксикация өнімдерін ағзадан шығару мен ... және өкпе ... іске ... ... ... механизмі дәрілік
препараттарға төзімді аққуыз бен р- гликопротеин арқылы жүреді.
3.Дәрінің генетикалық әртүрлілікке әсері
Жануарларға ... ... ... оның ... ... ... ... заттарға сезімталдылық аздау.
Жынысына да ... ... ... ... ... ... Сонымен қатар клиникалық бақылаулар да бар. ... ... ... қарағанда, еркектерде тезірек жүреді.
Әйелдерде менопауза ... ... ... ... абсорбциясы баяулайды.
2-сурет
Еркектерге қарағанда,
әйелдерде верапамилдің биожеткіліктігі жоғары. Әйелдерде аритмияға қарсы
заттар ... ... жиі ... ... ... ауру ... ... әйелдерге қарағанда еркектерге морфиннің жоғарғы мөлшері ... , ... бұл ... ... ... ... жағдайда
дәрілік заттардың фармакокинетикасындағы және фармакодинамикасындағы
жыныстық айырмашылықтардың себептерін анықтау маңызды.
4.Дәрілік заттар ... адам ... ... ... ... ... ... өзгереді. Осыған
байланысты , дәрілік заттың іштегі нәрестеге 24 аптадан ... ... және жаңа ... ... (өмірінің 4 аптасына дейін) әсер етуін
зерттейтін ... деп ... ... бөлініп шықты.
Дәрілік заттарға сезімталдылығы бойынша іштегі нәресте соңғы 3 айда
және жаңа туылған ... ... ... ... ересек адамдардан
айтарлықтай ерекшеленеді. Бұл көптеген ферменттердің , ... ... ... ... ... жоғары болуына
, ОЖЖ-ң толық дамығандығына байланысты. Өмірінің осы ... ... ... ... ... ... Мысалы, жаңа туылған
нәрестелер ОЖЖ-не әсер ететін кейбір заттарға өте сезімтал болады. ... ... өте ... ол ... ... ... ... Бұл жаңа туылған
нәрестелердің бауырында оны усыздандыратын ферменттердің жоқ болуымен
түсіндіріледі. ... ... ... ... ... ... шырышты қабығын ) күшейтетін заттарды ... ... ... алу үрдісін бұзуы және тыныс алу ... ... ... ... ағзасына заттың әсер ету ерекшеліктерін зерттеумен айналысатын
фармакология саласының педиатриялық фармакология деп атайды.
Жасы егде және кәрі ... ... ... сіңуі баяулаған ,
олардың метаболизмінің тиімділігі аздау, препараттардың бүйрекпен ... ... ... егде және кәрі ... ... дәрілік
заттарға сезімталдылық жоғары, осыған байланысты олардың мөлшері ... ... Бұл ... препараттардың көп түрлілігін уыттылығы аз заттармен
шектеу керек.
Егде және кәрі жастағы ... ... ... ... ... ... ... көп маңызға ие болуда, себебі бұл жастағы
топтардың үлесі жалпы адамдар саны ішінде өсіп кеткен.
5. ... ... ... ... ... мөлшерлеу, ол күтпеген жерден
немесе қасақана максималды көтеретін ... ... ... табылады.
Сонымен қатар, олардың метаболизмі бұзылуы (мысалы бауыр ауруында) немесе
шығарылуы баяулауының ... ... ... ... ағзада
заттардың уытты әсері жиналып қалуы мүмкін.
Химиялық заттармен, соның ... ... ... ... ... ... ... улануды емдеу үшін арнайы токсикологиялық
орталықтар мен ... ... ... ... ... ... міндеті –
улану туғызған заттарды ағзадан шығару. Науқастардың жағдайы ауыр болған
кезде мұның ... ... ... жүйелер –тыныс және қан айналымының
қызметтерін қамтамасыз етуге бағытталған жалпы емдік және ... ... ... ... ... жиі затты ішке қабылдаумен туындайды. Сондықтан
усыздандырудың маңызды әдістерінің бірі – асқазанды тазарту. Бұл үшін ... ... ... ... ... ... жолмен шақырады.
Шырышты қабықты зақымдайтын заттармен уланғанда құсуды шақыруды керегі жоқ,
себебі өңештің шырышты ... ... ... ... ... ... ... жолына түсуі және оны күйдіруі мүмкін. Асқазанды зондтың
көмегімен жуу өте тиімді және қауіпсіз. ... , ... ... ... ... ... жылы ... натрий хлоридінің изотоникалық
ерітіндісімен, калий перманганаты ... ... ... ... ... және басқа антидоттар қосып жуады. Асқазанды ол заттан
толық тазартылғанша бірнеше рет жуады.
Заттың ішектен сіңуіне кедергі ... үшін ... ... және іш ... ... ... қатар ішекті жуады.
Егер улану туғызған зат ... ... ... ... ... ... мұқият жуу керек.
Уытты зат тыныс жолы арқылы түскенде оларды таза ауаға немесе зардап
шеккенді уланған ... алып шығу ... ... ... емдеген
кезде, сондай-ақ қан ауыстыру қолданылады.
Егер улану қандай затпен ... ... ... онда уды ... ... шығаруға тырысады. Химиялық заттармен улануды
арнайы ... үшін ... ... ... деп ... Жедел улануды
антидоттармен ерте бастаған сайын ол тиімді болады. Ағзаның тіндері ... мен ... ... ... және ... ... антидоттық емнің нәтижесі аз.
Жедел уланудың алдын алу. Ең басты ... ... алу. Бұл ... ... ... ... жазып беру және оларды ... мен үй ... ... ... ... Сонымен медикаменттерді
тағамдар тұратын шкафтарда және ... ... ... ... ... ... ... қолы жетпейтін жерде сақтау ... ... өтіп ... ... ... үйде ... ... Қолданылатын препараттардың міндетті түрде тиісті этикеткасы атымен
болуы керек. Әрине, көпшілік дәрілік заттарды тек ... ... ... ... ... ... отырып қабылдау қажет. Бұл әсіресе уытты
және күшті әсер ететін препараттар үшін аса ... ... өз ... ... өйткені ол жедел уланудың және басқа ... жиі ... ... ... ... мекемелерде және
дәрілік препараттарды дайындаумен айналысатын лабораторияларда химиялық
заттарды сақтау және олармен жұмыс ... ... ... ... зор. ... барлығын орындағанда дәрілік заттармен жедел уланудың жиілігін
айтарлықтай азайтуға болады.
6.Дәрілік заттарды қайталап енгізгенде болатын ... ... ... енгізгенде, олардың әсері жоғарылау жағынан
да және төмендеу жағынан да ... ... Бұл ... ... бейімделу, толенранттылық, дәріге тәуелділік туады.
Кумуляция – бірқатар заттардың әсерінің ұлғаюы. Оның екі түрі ... ... ... ... ағзада жинақталуы болып табылады.
Ол ағзадан баяу шығады немесе ... ... ... ... әсер ... ... тән. Мысалы: барбитураттар, жүрек
гликозидтері, транквилизаторлар және т.б.
2) Функционалдық кумуляция- дәрі ... ... ... ... ... ... ... жоғарылығында психозға
әкеледі. Этил спирті ағзада тез тотығып тіндерде іркілмейді. Тек,
нейротропты әсері жинақталады.
Сенсибилизация- ағзаның сезімталдығының ... ... ... ... ... ... әсердің төмендеуі. Ол
әртүрлі препараттарды: анальгетиктер, гипотензивтік ... іш ... және ... қолданғанда байқалады. Бірқатар заттарға
бейімделудің пайда болуы, оларға рецепторлық ... ... ... ... тіндерде тығыздығының азаюымен жүзеге асырылуы
мүмкін. Бейімделу жағдайында бастапқы әсерді алу үшін ... ... ... бір ... ... ... ... ерекше түрі тахифилакция болып табылады, бұл өте жылдам
пайда ... ... ... 1 рет ... кейін. Осылайша, эдефринді
10-20 минут аралығымен қайта қолданғанда, бірінші иъекцияға қарағанда,
артериялық қысымының аз ... ... ... ... антикоагулянттық заттарға тұрақтылық
кездеседі, бұл қан ұюына қатысатын К витаминінің метоболизмінің гентикалық
мутантты формасымен байланысты. Кейбір рахиттың ... анық ... D ... ... дозада емдік әсер бермейді. Бұл тұқым
қуалайтын ауру D ... ... не ... ... ... каналшаларынан фосфаттардың кері сіңірілуі төмен.
Кейбір заттарға, оларды қайталап енгізгенде дәріге тәуліктік дамиды.
Ол дәріні қабылдауға деген ... жеңе ... ... ... көңіл-
күйді жоғарылату, хал-жағдайын жақсарту, жағымсыз қайғыруды және ... ... ... ... ... тәуліктік шақыратын дәріні беруді
тоқтатқанда болады. Дәріге тәуліктік психикалық және ... ... ... ... ... ... ... енгізуді
тоқтатқанда, тек эмоционалдық жайсыздық ... ... ... ... ... ... дамиды. Бұл тәуелділіктің
айқындалған дәрежесі, берілген жағжайда препаратты беруді ... ... ... ол ... ... ... ... ағзаның көтеген
жүйелері қызметінің бұзылыстарына байланысты өлімге дейін әкелетін әртүрлі
және жиі ... ... ... ... Бұл ... ... ... құбылысы деп аталады.
Медицина практикасында бірнеше дәрілік заттардың бір ... ... Бұл ... олар ... ... ... мен ... және
оның ұзақтығын өзгерте отырып, сонымен қатар жанама және ... ... ... ... ... бір-бірімен өзара әсерлесуі мүмкін.
қорытынды
Қорытындылай келгенде,қазіргі кезде фармакогеномика ... ... ... алде ... даму үстінде.Адам геномы жобасын жүзеге асыру
барысында алынған мәліметтерге ... ... ... ... ... ауру ... геномдық талдау нәтижесіне ... жаңа ... ... алуда фармацевтикалық
компаниялардың шығынын төмендетуге, жұмысты ... ... ... ... ... ... төмендетуге көмектеседі.
Сонымен қатар ол тиімді медикаментозды емді анықтау мақсатында клиникалық
практикада диагностикалық және прогностикалық бақылауды ... ... ... ... және дәрілік препараттарды
дайындаумен айналысатын лабораторияларда химиялық заттарды сақтау ... ... ... ережелерін білудің маңызы зор. Осы міндеттердің
барлығын орындағанда дәрілік заттармен жедел уланудың жиілігін ... ... ... ... Д.А. ... – М.: ... 2008. 38 -80 ... Кукес В. Г. Клиническая фармакология: Учебник. М., 2007. — 528 ... ... в ... ... Под ред. Пальцева М.А. М., 2004.
• .http://medicalplanet.su/genetica/149.html
-----------------------
ФАЗА
I
ФАЗА
II
ФАЗА
III
АКТИВТЕНУДЕТОКСИКАЦИЯЭВАКУАЦИЯ
ЦИТОХРОМР-450
(3А4, 2Д6, 2Е1, 1А2,2С)
-ДІҢИЗОФЕРМЕТТЕРІНІҢ
ГЕНДЕРІ
БАУЫРДЫҢ
МИРОСОМАЛДЫҚ
ЖӘНЕМИРОСОМАЛЫҚЕМЕСФЕРМЕНТТЕРІ
ДӘРІЛІКПРЕПАРАТТАРДЫҢ
РЕЦЕПТОРЛАРЫ
ЖӘНЕБАСҚА
ДАРЕЦЕПТОРЛАРДЫҢ
ГЕНДЕРІ
ЦИТОХРОМР450
ЭПОКСИДГИДРОЛАЗА
ДЕГИДРОГЕНАЗА
ГЛЮТАТИОНТРАНСФЕРАЗА
N
-
АЦЕТИЛТРАНСФЕРАЗА
UDP
ГЛЮКУРОНСУЛЬФОТРАНСФЕРАЗА
Клеткағатоксикалықәсері :стресс, мутация, рак

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жылу энергетикасы және қоршаған орта6 бет
Жыныстық және жыныссыз көбеюдің ерекшеліктері және биологиялық маңызы14 бет
Италия11 бет
Күндегі белсенді аймақтардың мультифракталды қасиеттері5 бет
Медицина саласы бойынша 65 сұрақ-жауап118 бет
Ойынның психологиялық ерекшелігі7 бет
Оңтүстік Балқаш маңы аумағының шөлдену мәселелері70 бет
Халықаралық ядролық қауіпсіздікті қамтамасыз етілуіндегі қоғамдық-саяси ұйымдардың алатын орны теоретикалық-әдіснамалық мәселелері103 бет
Қылмыстың түсінігі және белгілері107 бет
Әкімшілік құқықтың рөлі мен маңызды6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь