Жаңа ақпараттық (информациялық) технологиялар

“Ақпараттандыру”, “ білім беруді ақпараттандыру” деген сөз тіркестері біздің сөздік қорымызға еніп кетті. Сонымен бірге “қоғамды ақпараттандыру” термині де көптеп қолданылып жүр. Қоғамды ақпараттандыру дегеніміз - ғылыми техникалық прогресс жетістіктерінің күнделікті тұрмысқа ауқымды енуінің нәтижесі, яғни адам өміріне іс-әрекеттің интелектуалды түрлерінің жан–жақты әсер етуі мен ролінің жоғарылауына байланысты объективті процесс.
ХХ ғасырдың ортасында информацияны өңдеуді автоматтандыру ісінің қажеттілігі (көбінесе әскери талаптарға сай) электрондық техника мен технологияның қарқынды дамуына себепші болды.
Ақпарат (Информация) - дәл анықтамасы жоқ кең ұғым. Қарапайым түрде айтқанда, түрлі объектілер, құбылыстар мен процестер тағы басқалар жөніндегі мағлұматтар.
Информацияны сандық, кесте, сурет, құжат (мәтін) сияқты түрлі түрде к¬өрсету, жинастыру мүмкін. Мысалы, өсімдіктің биологиялық қасиетін зерттеп, нәтижесін кесте түрінде дайындау ; рентген сәулелер арқылы адам организмі кескінін суретке түсіру; мәліметтік информацияны газет, журнал беттерінде басып шығару тағы басқалар.
Кәдімгі информациялық технологиялар деп, көбінесе қағаз жүзінде әртүрлі информацияларды дайындау, жинау, өңдеу және жеткізу процестерін айтады.
Жаңа информацияық технологиялар деп, ЭЕМ-дер мен олардың желілері арқылы-әсіресе дербес компьютерлер көмегі арқылы-информацияны дайындау, жинау, жеткізу және өңдеу технологияларын айтады.
Жаңа технологияның маңыздылығы - оның көптүрлілігінде және барлық саланы қамту сипатында.
Информациялық процестер-адамдар арасында, тірі организмдерде, техникалық құрылғыларда және қоғамдық өмірде информацияны жеткізу, жинақтау және түрлендіру процестері.
Дербес ЭЕМ-дер журналдар, кітаптар және әртүрлі құжаттар дайындауда мәтін теріп, оны түзету үшін кеңінен қолданылады. Мұндай жұмыста компьютерлердің баспа машинкаларынан артықшылығы талас тудырмайды, олар: қателердің азаюы, материалдарды дайындау жылдамдығының өсуі, безендіру сапасының артуы. Басып шығаруды қамтамасыз ететін лазерлік принтері бар компьютерлер негізінде істейтін шағын баспа жүйелері одан да ыңғайлы жабдық болып есептеледі.
Сондай-ақ жаңа информациялық технологиялар дегеніміз-ЭЕМ жадында сақталған картотекадағы, каталогтардағы, әртүрлі архивтер мен кітапханалардағы информацияларды жинақтауға, біріктіріп сақтауға, керектерін жылдам іздеп табуға болатын әр түрлі мәліметтер базы мен инфрмациялық жүйелер. Жаңа информациялық технологияның дамуын ЭЕМ желілеріне негізделген электрондық почтасыз, байланыс желілері мен информациялық коммуникацияларсыз көзге елестету мүмкін емес. Қоғамымызды дербес компьютерлермен, ЭЕМ желілерімен, информациялық қорлармен толық қамтамасыз етсек, информацияны пайдалану, алу және тарату істерін ұйымдастыру жаңа сатыға көтеріледі. Олар бұған дейінгі қолданылған “қағаздағы” информацияны алу мен таратуды толықтыра отырып, қоғамымызда ақпараттандыру процестерін арттыра түседі.
Жаңа информациялық технологиялардың жан-жақтылығын дұрыс түсіну үшін технология ұғымының мәнін ашып алу қажет. Қоғамдық дамудың алғашқы кезеңдерінде “технология” деп белгілі бір бұйымдарды жасау кезіндегі тәсілдер жиынын айтатын еді.
        
        Оңтүстік Қазақстан педагогикалық университеті
Информатика кафедрасы
АҚПАРАТТЫҚ ТЕХНОЛОГИЯЛАР ПӘНІ
3 курс
1 кредит
Құрастырған А.З.Жолшиева
№1 Лекция.
Кіріспе. Жаңа ақпараттық (информациялық) технологиялар.
Жоспар:
1. Ақпараттандыру мәселесі
2. ... ... оның ... Жаңа ... ... технологиялар.
“Ақпараттандыру”, “ білім беруді ақпараттандыру” ... ... ... ... қорымызға еніп кетті. Сонымен бірге ... ... де ... ... жүр. ... ақпараттандыру
дегеніміз - ғылыми техникалық прогресс жетістіктерінің күнделікті тұрмысқа
ауқымды ... ... яғни адам ... іс-әрекеттің интелектуалды
түрлерінің жан–жақты әсер етуі мен ролінің жоғарылауына ... ... ... ... ... өңдеуді автоматтандыру ісінің
қажеттілігі (көбінесе әскери талаптарға сай) электрондық ... ... ... ... ... болды.
Ақпарат (Информация) - дәл ... жоқ кең ... ... ... ... ... құбылыстар мен процестер тағы
басқалар жөніндегі мағлұматтар.
Информацияны сандық, кесте, сурет, ... ... ... ... ... ... мүмкін. Мысалы, өсімдіктің биологиялық қасиетін
зерттеп, нәтижесін кесте түрінде дайындау ; рентген сәулелер арқылы ... ... ... ... ... информацияны газет, журнал
беттерінде басып шығару тағы басқалар.
Кәдімгі информациялық технологиялар деп, ... ... ... ... ... ... өңдеу және жеткізу
процестерін айтады.
Жаңа информацияық технологиялар деп, ЭЕМ-дер мен ... ... ... компьютерлер көмегі арқылы-информацияны дайындау,
жинау, жеткізу және өңдеу технологияларын айтады.
Жаңа ... ... - оның ... және ... ... ... процестер-адамдар арасында, тірі организмдерде,
техникалық құрылғыларда және қоғамдық өмірде информацияны жеткізу, жинақтау
және ... ... ... журналдар, кітаптар және әртүрлі құжаттар дайындауда
мәтін ... оны ... үшін ... ... ... жұмыста
компьютерлердің баспа машинкаларынан артықшылығы ... ... ... азаюы, материалдарды дайындау жылдамдығының өсуі, безендіру
сапасының ... ... ... ... ететін лазерлік принтері бар
компьютерлер негізінде істейтін ... ... ... одан да ... ... ... жаңа информациялық технологиялар дегеніміз-ЭЕМ жадында
сақталған ... ... ... ... ... информацияларды жинақтауға, біріктіріп сақтауға,
керектерін жылдам ... ... ... әр ... мәліметтер базы мен
инфрмациялық жүйелер. Жаңа информациялық технологияның ... ... ... ... ... ... ... мен
информациялық коммуникацияларсыз көзге елестету мүмкін ... ... ... ЭЕМ ... ... ... ... етсек, информацияны пайдалану, алу және тарату істерін
ұйымдастыру жаңа ... ... Олар ... ... қолданылған
“қағаздағы” информацияны алу мен таратуды толықтыра отырып, қоғамымызда
ақпараттандыру процестерін арттыра түседі.
Жаңа информациялық ... ... ... ... ... ұғымының мәнін ашып алу қажет. Қоғамдық ... ... ... деп ... бір бұйымдарды жасау кезіндегі
тәсілдер жиынын айтатын еді.
Өндірістің күрделіленуі, оны ... мен ... ... машиналар, механизмдер, құрал-саймандар және т. б.
өндіруді ұйымдастыру тәсілдері мен оған ... ... ... ... ... ... ... басқару құрылғылары ретінде пайдалану ... ... осы ... жаңа ... ... ... құру істері мен оған кететін жұмыс көлемін әлдеқайда ... ... орай ... ... ... аз ... ... үш
компонент-өндіріске керекті жабдықтар, оны құрастыру ... мен ... ... ... және оның ... ... ... мен білім
базалары, ЭЕМ-де жобалау жабдықтары және т. б. ... ... ... олардың бәрі де мәліметтер базасы мен информация қорлары бар,
ЭЕМ арқылы жобалау жабдықтары және ... ... бар, ... ... болуы тиіс. Ал бұларды қарастыру үшін ЭЕМ жұмысын
қалай басқаруға болатынын анықтаймын программаларды ... ... ... жаңа ... ... ... үшін оған жаңа ... құрылғылар
алғаннан гөрі соған керекті жаңа программалар алу ... ... ... программалар оның іс-әрекетінің реттілігі мен
ережелерін және оған ... ... да ... ету ... жол ашады. Әрбір компьютердің программалар жиыны оны пайдаланудың
бар мүмкіндіктерін анықтап ... Егер ... ... ... да жұмыс атқара алмайды.
Кез-келген ЭЕМ-мен жұмыс істеу оның ... оқып ... Ал ... ... ... ... ... дербес ЭЕМ түрлерінде
көптеген программалық жабдықтар бар, сондықтан ... ... ... ... ... ... ... не?
2. Ақпараттың түрлері.
3. Ақпараттық мәдениеттің негізі.
4. Ақпараттық қоғам және оның жетістіктері
5. Ақпараттық жүйелер мен технологиялар.
6. Ақпараттық технологияның даму ... ... ... ... ... ... ... Жүйе ұғымы.
2. Қызмет көрсету жүйелері.
3. Ақпараттық қызмет көрсету жүйелері. Олардың түрлері.
4. Информациялық қызмет көрсету жүйелерін пайдалану салалары
5. ... ... ... жүйелеріне қойылатын талаптар.
6. Информациялық қызмет көрсету жүйесінің негізгі ерекшеліктері.
Информациялық қоғамға көшу ... ... ... ... ... ... ... қозғау салуда. Мысалы,
өндірістік роботты пайдалану адамның қатысуна бағдарланған ... ... ... ... ... технологияны жасау ісі
басталып та ... Жаңа ... ... өз ... өмір ... ... ... өзгерді. Оқытудың жаңа түрлерін жасаудағы ізденіс жұмыстары ... ... Олар ... ... ... түрлердің орнын баспақ.
Мамандар, кәсіпкер номенклатурасы мен еңбекті ұйымдастыру ... ... ... ұшырамақ.
Дүниежүзілік тарихтың мойнағына үш ірі ағым тоғысатындай:
• Технология ағыны;
• Информация ... ... ... ... және ... ... ... етуші адамдар ағыны.
Белгілі мөлшерде информациялық тұрғыда бұрынғы жаңа, ... ... ... ... ... Бұл ... ... тарихы мен дәстүрі
бар кәсіптер көз алдымызда жойылып бұрын белгісіз жаңа ... ... ... ... қызметі мен міндеттері де, олардың еңбектерінің
сипаты да ... ... ... басқару мен ... де ... ... болып жатыр.
50 жылдың бас кездерінен бастап көптеген жарыққа шыға бастаған
электронды ... ... ... осы ... пайдалану
оларды өңдеудің шапшаңдылығын күрт арттыруға мүмкіндік туғызады.
ЭЕМ- ді компьютер деп, ... ... не ... ... ... ... ... мәтіндік тағы басқа
информация берілгендер деп аталады.
Қазіргі кезде информацияны тиімді ... ... ... ... ... ... ... біз информациялық қоғамда өмір сүріп
жатырмыз.
Жүйе – деп ... ... ... да бір заңдылықпен
байланысқан жиында түсінеміз. ... ... ... ... ... ... ... алуға болады. Мысалы, санау жүйесі, транспорт
жүйесі, экономикалық, ... ... ... нерв ... ... ... ... жүйесі түсінігі кең таралған және түрлі
мағыналық мәнге ие. Компьютердің ... ... де жүйе деп ... деп сондай-ақ нақты қолданбалы ... шешу ... ... ... ... ... ... программаларды да
атауға болады.
Жүйе түсінігіне информациялық қызмет көрсету сөзін қосу оның ... ... ... мақсатын бейнелейді. Информациялық қызмет көрсету жүйелері
кез-келген облыста шешім ... ... ... ақпаратты жинау,
сақтау, өңдеу, іздеу және ақпаратты берумен қамтамасыз ... ... ... жаңа өнім ... ... қызмет көрсету жүйесі – қойылған мақсатқа жету үшін
қажетті ақпаратты ... ... ... беру үшін ... ... мен ... ... үйлестіріп отыратын пайдаланушылардың
жиынтығы.
Алғашқы информациялық қызмет көрсету жүйелері 50-жылдары пайда ... ... олар ... ... ... мен ... ... үшін бағытталып,
электромеханикалық бухгалтерлік есептеу машиналарында орындалды. Бұл кейбір
шығындарды қысқартып, қағаз құжаттарды ... ... ... ... ... ... көрсету жүйесінің негізгі техникалық құралы
ретінде дербес компьютерді қолданады. Ірі ... ... ... ... ... ... дербес компьютерлермен бірге
майнфрейм немесе суперЭЕМ енеді. Сондай-ақ, информациялық қызмет көрсету
жүйесі ... ... іске ... қызмет көрсету жүйелерінде компьютерді пайдалану салалары
көп. Мысалы,
• электронды оқулықтар жасап шығару;
• кітапханалар жұмысын ... ... ... іздеп табу,
олар жайлы мәліметтер беру т.с.с.);
• абоненттік телефор номері сұралған кезде ... ... ... ... ... беру;
• қалааралық транспорт билеттерін сатуды ұйымдастыру (әр рейске
сатылған және бос орындар ... ... ... ... ... ... қиын емес) ;
Информациялық қызмет көрсету жүйелеріне қойылатын талаптар
Күрделі информацияны әмбебап компьютерде ғана өңдеуге ... ... ... ... мәселелер информацияны өңдеу тәсілдерін
зерттеу мен компьютерде түрлі ... шешу ғана ... ИҚК үшін ... түрде пайдаланудың жаңа жолдарын іздестіру, осыған сәйкес
компьютердің ... ... ... және ИҚК ... ... ... мен информациялық қызмет көрсету жүйесі арасындағы
айырмашылықты ... ... ... Арнайы бағытқа негізделіп құрылған
программалармен жабдықталған компьютерлер ... ... ... ... ... және ... болып табылады. Информациялық
қызмет көрсету жүйесі компьютермен және телекоммуникациямен ... ... ... ... ... ... ... көрсету жүйелеріне қойылатын талаптар құрылып
жатқан ... ... ... ... ... ... ... қызмет
көрсету жүйелеріне қойылатын жалпы талаптар да ... ... ... ... ... жүйесі талданып, жүйені
құрудың жалпы принциптері ... ... ... ... информациялық жүйе динамикалық әрі жан-жақты дамып отыруы керек;
- ... ... құру ... ... ... қолдану керек.;
- информациялық қызмет көрсету жүйесін информация өңдеудің адам-
компьютерлік жүйесі ретінде қарастыру керек.
Қазіргі кезде ... ... ... ... компьютерлік
техниканың көмегімен іске асқан жүйе ретінде қарастыру ... ... ... ... ... ... ... емес
вариантта түсінуге де болады.
Информациялық қызмет көрсету жүйесінің негізгі ерекшеліктері
Кез-келген информациялық қызмет көрсету жүйесінің өзіне ғана ... ... ... ... ... ... ... ыңғайлы түрде жеткізеді;
- информацияның нақтылығын, дәлдігін ... ... ... ... ... ұзақ ... ... қағаз бетіндегі құжат көлемін кемітеді;
- информацияны қайта өңдеуді ұтымды ұйымдастыруға мүмкіндік береді;
- пайдаланушыны күрделі есептеулерден босатады;
- қызмет көрсету мен өнім ... ... ... және ... Лекция.
Білім берудегі жаңа информациялық технология
Жоспар:
1. Білім беруді ақпараттандыру мәселесі.
2. Оқытудың компьютерлік кұралдары (ОКҚ). Оның ... ... оқу ... ... ... ... құралдарын жасау әдістемесі.
4. Электронды оқулықтың құрылымы.
5. Электрондық оқулықтарға қойылатын талаптар
Оқыту, білім беру тәжірибесі ... ... ... ... ... ... етеді. Сол себептен педагогикалық ... ... ... болып саналады. ХХІ ғасыр ақпараттық
қоғамда және ... ... ... құрылымы болып ақпараттық
ресурстардың қажеттілігі көрінеді. ... ... беру ... де ... үшін жаңа ... ... ... байланысты адамға ақпараттар
кеңістігінде дұрыс бағытты таңдауға мүмкіндік жасай алатын оқытудың жаңа
бағытын ... ... ... ... жаңа ... пайда болуы
күмәнсіз.
Соңғы жылдар білім беру жүйесінде компьютерлік техниканы пайдалану
белсенді кезең ретінде қарастырылуда. ... беру ... ... ... ... ... толыққанды өмірге адамды даярлау болып
табылады.
Білім беру жүйесіндегі жаңа ақпараттық технология дегеніміз оқу ... ... ... оқу ... ... ... және ... құралдары, оқу процесіндегі есептеуіш
техника құралдарының ролі және орны ... ... ... ... ... еңбектерін жүзеге асыру үшін оларды ... ... ... деп ... ... болады. Ал бұл анықтаманы бастауыш білім беру
жүйесіне қатысты ... ... ... ... беру ... жұмысын жүзеге асырушы әдістер мен ... және ... ... (дамыту, оқыту, диагностика және т.б.) құрал.
Компьютерді оқыту ... ... ... ... материалдардың
қандай да бір бөлігін машиналық ... ... ... пайда
болды және де мұнда оқу ... ... мен ... ... ... ... ... барысында мына жұмыстарға өзін бағыттай
алады:
- компьютерлік оқу бағдарламаларына (теориялық материалдарды оқу
және есептерді шығаруда) ;
- ... ... ... ... ... алу, ... түзетуде әдістемелік нұсқау алу).
Бұл мәселелер оқу әрекетін жекелендіру - педагогиканың өзекті мәселесін
шешуге көмектеседі.
Компьютерлік сауаттылықты және жаңа ақпараттық ... ... ... ... ... ... ... Бұл мәселе әсіресе
мектепке дейінгі және кіші мектеп жасындағы балаларға білім беру сатысында
маңызды. ... ... шақ ... ... ... көзі ғана ... ... жанның тез жараланушы және психикалық ... ... ... табылады. Сондықтан кіші мектеп жасындағы балалар өміріне
жаңалықтарды ... өте сақ болу ... ... ... ... адам ... ... қатарында жаңа, әмбебап ақпараттық
құрылғы. Компьютер барлық мүмкін формаларда (мәтін, сан, дыбыс, графика,
бейне) ақпаратты ... ... ... және ... ... қабілеттілігі
арқасында адамның барлық қызмет ... ... Жаңа ... ... орындалатын қызмет өзінің кез-келген нақты формасында
тиімділігін көрсетеді, адам өркениетті бола ... ... ... және ... ... зор көңілмен қарай бастайды.
Бала бастауыш ... ... жаңа ... ... болады. Ол үшін оның қызметінің құралы ретінде жаңа ақпараттық
технологияның ... ... ... ... яғни күнделікті
қарым-қатынас құралы ретінде, ойын барысында, күшті еңбек ... және т.б. ... ... ... ... өз ... ... компьютерлік бағдарламаларды жасауды талап етеді және ол
баланың іс-әрекетінің интелектуалды құрылысымен ... ... ... ... ... компьютерлендіру қазіргі дидактика мен нақты ... ... ... ... компьютер жайлаған бүгінгі күнде есептегіш техникаларды тиімді
де нәтижелі пайдалану үшін біріншіден, жалпы ... және ... ... Олай ... ЭЕМ-мен жұмыс жасағанда, қандай ... ... тіл ... да) ... ... ... ... Машина көмегімен бұл міндеттерді дұрыс шешу үшін көрініс моделін не
үрдісін дұрыс құра білу керек.
Оқыту ... оқу ... ... ... ... амал
таппаса болмайды. Сондай-ақ мектептің материалдық-техникалық базасын ғылым
мен техниканың соңғы жетістіктерін ескере отырып жаңарту шарт.
Электронды оқыту ғылыми-техникалық прогресс ... ... ... ... ... рецептивті (біржақты, оған телекөрініс – толқын мен
кабельді пайдалану кіреді) және ... (бұл жүйе ... мен ... ... екі ... қарым-қатынасын қамтамасыз етеді) болып
екіге бөлінеді. Интерактивті жүйе жеке компьютерді ... ... ... дискілі құрал және теледидар кешендері негізінде
құрылады. Мұндай қазіргі заманғы кешендер ... ... аса ... ... пен кері ... ... ... оқыту интерактивті электронды оқытудың бір бөлігі болып
табылады және ол техникалық құралдардың бірі ретінде ... ... ... Демек, оқытудың мұндай жүйесінің құралы – компьютер
болып саналады.
Мектептегі не сыныптағы есептегіш техникалардың көптігіне ... ... ... ... - ... ... өзара қарама-қатынасты
реттейтін мұғалім болып қалады. Өйткені ол – жалпы компьютерлік сауаттылық
жағдайындағы оқу ... ... мен ... ... ... ... және ... тыс жұмыстарда есептегіш ... ... ... ... және ... ... сай, ... сабақтың мақсаты мен мазмұны және оның кезеңдеріне сәйкес әр түрлі
есептегіш машиналары құралдарының ... ... ... ... ... ... ... ескерілетін шарттар
Оқыту программасы қаншалықты ... ... оны тек ... ... соң, ... ... ... болады .
Электрондық оқыту программасын жасайтын ... ... ... ... оқу ... ... ... қадағалау керек, ол кейбір кезде зиянын тигізуі мүмкін.
Мұнда программалардың нақты ... ... әсер ... ... ... ынтасы, қызығуы, ұмтылысы компьютердегі оқу процесінде
ескерілуі қажет.
Компьютер арқылы оқыту үшін ... ... ... ... ... ... орындалуын қамтамасыз ететін алгоритмді
құрудан тұрады. Ал, алгоритмдерді сипаттау оны ... , ... ... тиіс, оған қоса алған бағыттан ауытқымайтын дәл әрі анық болуы ... бір ... ... ... де түсінікті болса,
екінші ...... ... ... ... бола алуы ... ... сипаттау үшін олардың функционалдық ерекшеліктері мен
сөздер арқылы жазылуын байланыстыратын ... ... тіл ... ... оның ... негізгі графикалық түрде бейнелеуге арналған
мүмкіндіктердің қарастырылуы тиіс .
Одан әрі ... ... ... дайындалған сабақтың
программасын жасау – берілген алгоритмді компьютер ... ... ... . Мұндай жоғары деңгейдегі программалау тілдері немесе
электрондық сабақтарды жасаудың жүйелік құралдары ... соң даяр ... ... ... ... ... және ... қажетті ұсыныстармен
толықтырылды ... ... ... ... ... ... берудің стандартына сәйкес келмейді. Электрондық оқулықтарды
дайындаудың бір жүйеге келтірілген ... ... ... ... ... оқулықтарды дайындауда мынадай дидактикалық шарттарды ... ... :
- ... бір ... ... дайындалған электрондық оқулықтың
сол пәннің типтік бағдарламасына сайкес болуын ;
- ... ... ... ... ... мен тақырыптарға
қатысты лекция конспектісін қамтитын негізгі; ... ... ... ... ... ... ... қатысты
анықтама, библиографиядан тұратын көмекші; барлық және ... ... ... ... ... ... ... әдебиеттер
тізімдері бөлімдерін қамтуын;
- Электрондық оқулықтың кәдімгі оқулықтар ... ... ... ... ... ақпараттың нақты әрі қысқа берілуін ескеру
керек;
- ... бір ... ... ... 2-3 экрандық беттен артық
болмауы тиіс. Егер мәтін көлемі бірнеше экрандық ... ... ... ... ... ... оң жақ тік, ... көлденең жылжыту сызықтарын
электрондық, оқулықты пайдаланушының көп пайдалануына және мәтінді ... ... ... беру ... шыдамдылығына да әсер етеді.
- бір қатардағы мәтін 62-65 таңбадан аспауы тиіс. Себебі ... ... ... болса, ол А4 көлемді параққа дұрыс түсетіндей болуы
керек.
Оқулықты шектен тыс ... ... ... ... кері ... ... мүмкін , бірақ кейбір пәндерге атап
айтқанда, физика, химия, биология ... ... ... ... ... тіпті, кинофильмдер мен диафильмдер үзінділерін MPEG,
AVI типті файлдар ретінде ... ... ... ... ... ... ... оқулықтың көркемдік , әдістемелік
деңгейін арттырады .
Сұрақтар:
1. Білім беру саласындағы ақпараттық ... ... оқу ... ... ... ... Электронды оқулықтар туралы.
4. Интерактивті оқыту
5. Қашықтан оқыту жүйесі туралы.
6. Электронды оқулықтың құрылымы қандай ... ... ... басқару жүйелері
Жоспар:
1. Автоматтық басқару жүйелері(АБЖ).
2. Автоматтық басқару жүйелерінің мақсаты мен атқаратын қызметі.
3. Кәсіпорынды басқарудағы ақпараттық технологиялар.
60-70 ... ... ... шаруашылық өндіру күрделі
объектілерінің ... ... ... деп ... жүйелер
кеңінен дамыды. (Мәселен өнеркәсіптегі, энергия жүйелеріндегі, ... ... ... ... ... ... (АБЖ)-бұл ұйымдық құрылымдармен
біріге отырып (жеке адамдармен және ұжыммен) ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ететін техника ... ... ... ... ... ... және ендірудің басты
мақсаты: әр түрлі жүйелердің көмегімен басқару ... ... ... ... және ... ақпаратты басқарушы персональға шешімдер
қабылдау үшін дер кезінде жеткізуге, оптималды шешімдер қабылдау ... ... мен ... ... қол жеткіземіз.
АБЖ-ін қызметтеріне қарай төмендегідей бөледі:
- Әкімшілік-ұйымдастырушылық (мәселен өнеркәсіпті басқару жүйелері ... ... ... ... ... (өз кезегінде тиімділік өндірістік жүйелерге бөлінетін
ИӨЖ,технологиялық процестер көмегімен автоматтандырылған басқару ... ... ... бақылау АСЖ).
- Тізбектелген АБЖ-ін түрлі құрамаларда біріктіретін интеграциялықтар.
Ақпараттық ... ... ... ... ... ақпараттық-
кеңестік басқарушы өзін-өзі оқытатын және ... ... ... ... АБЖ ... ... мен ұйымдардағы есептеуіш
орталардың үлкен ЭЕМ негізінде құрастырылған ... және ... ... ... еді. ... орталығының штатымен қатар АБЖ
қызмет етуіне 200-300 адамнан бөлінетін арнайы бөлімнің ... ... ... ... және локалды есептеуіш желілерінің пайда
болуымен АБЖ-ның ... ... ... негізгі,
клиент-сервер архитектуралы ДК желілеріндегі ақпараттардың ... ... ... ... ... мен құжаттық формаларды олардың
пайда болу орны бойынша ... ... ... ... тұлғаларға
ақпараттың берілуін ақпараттандыруға мүмкіндік береді. Осылайша қағазсыз
кешенді басқару технологиясының барлық мекемелер мен ... ... ... ... ... ... ... күрделі және сонымен бірге кең тараған ӨАБЖ
құрылымдарымен функцияларына ... ... ... ... ... ... өндірушілердің, экономистердің, жабдықтаушы
мамандардың біріккен іскерліктерін талап ететін ең күрделі процесс болып
табылады.
Басқару тапсырмаларына төменгі ... ... жаңа ... ... шығару;
- бұйымды жасаудың технологиясын анықтау;
- жабдықтау өткізімділік қабілеттіліктерін, ресурстардың ... және ... ... ... ... өндірістік процестерді есептеу, құраушылардың, шикі ... ... ... өндірістің төзімділігін және техника-экономикалық ... ... ... өзіндік құн т.б.)
ӨАБЖ-нің ұшырасатын көптеген тапсырмаларының шешімі формалды емес факторға
негізделген (мысалы, әлеуметтік психологиялық ... ... ... ... ... ... ... тиімділігін арттыру, әсіресе ресурстардың
барлық түрлерін пайдалануда және шығындарды ... оның ... ... ... дер ... толық және дәл ақпараттықты, сондай-ақ
математикалық әдістерді пайдалану көмегімен ... ... ... қол жеткізеді.
- ЭЕМ-де есептеу тапсырмаларының негізгі көлемін орындау есебімен
инженерлік-техникалық және басқарушы ... ... ... анализдеу кезінде экономикалық-математикалық модельдеу өте үлкен
қызмет атқарады. Жалпы ұйымдық басқару тұрғысынан нақты ... ... ... ... ... ... ... Мекеменің немесе ұйымының даму көрсеткіштерін жобалау;
б) Күнтізбелік мерзім бойынша өндірістік бағдарламаларды тармақтау;
г) Мекеменің немесе бірлестіктің даму ... ... ... ... ... ... тасымалдау ағындарын тиімділеу;
е) Айрықша ресурс түрлерін пайдалануды тиімді ету;
ж) Мекемеде немесе бірлестікте ... ... ... ... ... (бөлшектер партияларын, қорлардың нориаларын
өндірістік резервтердің мөлшерін);
з) ... ... ... балансын жасап шығару, мекемелердің
және бірлестіктердің даму көрсеткіштерін жорамалдау негізінен математикалық-
статистика әдістерін пайдалану ... ... ... ... ... көлемінің көрсеткіштері тенденциясын ... ... ... ... ... сәйкес осыған ұқсас әрекеттерді қолдану үшін
мекеменің немесе бірлестіктің іскерліктері ... ... ... ... ... ... ... бағдарламаларды бөлу айлар мен
жылдың төрт мезгілінің бірінде ... шығу ... ... ... ... топтағы модельдеуді қолданудың негізгі мақсаты
қарастырылатын уақыт мерзімі ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету болып табылады.
Өндірістің даму қорының қолдану бағыттарын тиімділеу бірнеше
кәсіпорындарды қамтитын ... тән. ... ... ... ... бір ... ... шығуын жоғарылату, өндірісте шығынды
төмендету мен кірісті арттыру) максимумына жетуді ... ... ... ... рационалды жолдарын анықтауға мүмкіндік жасайды.
Айрықша ресурстардың түрлерін пайдалануды тиімділеу өндірісті
басқарудың әрқилы ... ... ... ... Мұндай топтың
тапсырмалары халық шаруашылығының ... ... ... ... ... ... ... орын тапқан.
Өндірісті автоматтандырылған басқару жүйесі басқарудың келесі ішкі
жүйелерінен тұрады.
-өндірісті техникалық даярлау (конструкторлық және ... ... ... жобалау;
-бухгалтерлік есеп;
-материалдық –техникалық жабдықтауды басқару;
-негізгі және қосымша өндірістерді ... ... ... ... басқару, сапалық басқару, қаржыны басқару;
-нормативті шаруашылықты және тағы басқа.
Мекеменің немесе бірлестіктің өндірістік –шаруашылық іскерлігінің
балансын жасап шығару ... және ... ... сала ... ... ... пайдалану негізінде жүргізіледі.
Шығу ақпараттарын қалыптастыру -өндірістік бөлімдерге қажетті түрлі
типтегі анықтамаларды, формаларды, технологиялық ... ... ... ... ... ... баспа түрінде) ықпал
жасайды.
Басқарудың ақпараттық жүйелері.
Жалпы принциптер.
Жоғарыда ... ... жою ... АБЖ- нің
концепцияларының даму жолында басқару іскерліктері компьютерлендіру және
автоматтаудың жаңа ... ... ... ... өзі ... ... ... талпынбастан, ең алдымен ұйымдар мен
мекемелерді басқару жүйелерінде ... ... яғни ... ... баса ... аударып, соған бағытталған.
Басқару тәжирібесінде қазіргі таңда тиімсізделіп келе ... ... ... ... орын ... ... қолданылу тиімділігін жоғарлату ... және ... ... ... ... түсіну, лоарды мәліметтерді және ақпараттық ағындарды ... ... ... ... ... ... ... өңдеу компьютерлік телекоммуникация құралдарының ... ... ... ... өзі қағазсыз ақпаратттардың ортасының пайда
болуына алып келеді.
Басқарудың көптеген тапсырмалары келесі жұмыстарды орындайды.
- оқиғаларды олардың, пайда болу ... ... ... ... ресурстар баланстау және бөлу
- іс шараларды жоспарлау және уақытша ... ... ... ... шартты түрде объективті және субъективті
жақтарға бөлуге ... ... ... объективті жағы оның
құжат айналымыны бекітілген және ... ... ... ... оның сақталуын, толтыру ережелері түрлерінде қамтиды.
Мекеменің құжат айналымын талдау ... ... ... ... ... мыналар анықталып және бекітілуі тиіс:
-форманың атауы (идентификатор)
-форманың бағыттылуы (беріген форманы қандай шешімдерді ... ... ... толтыратын шарт және жағдайлар
-форма қайдан келіді және ауыстырылады, сондай-ақ оның ... ... орны мен ... таңдағы басқарудың ақпараттық көмегінің ... ... ... ... ... ... ... қажеттіліктерін қанағаттандыруға қабілетті болып келеді.
Сұрақтар:
1. Автоматтық басқару жүйелері(АБЖ) деген не?.
2. Автоматтық басқару жүйелерінің ... ... ... ... атқаратын қызметі.
4. Кәсіпорынды басқарудағы ақпараттық технологиялардың ерекшеліктері.
5. Ғылыми зерттеуде автоматтық жүйелердің орны..
№5 Лекция.
Эксперттік жүйелердегі ақпараттық технологиялар
Жоспар:
1. ... ... ... ... ... Бiлiм ... ... берушi iшкi жүйе.
5. Тану.
6. Үйрету.
Сараптаушы жѕйе (CЖ) - наєты салада тёжiрибелi мамандарды» бiлiмi
енгiзiлген жёне осы ... ... єою, ... беру ... ... ... єабылдайтын интелектуальдыє жѕйе. Ол саланы» бiр ба№ыты
бойынша маманны» шешiмiне Ѕєсас нётиже шы№арып, єызметкердi» дЅрыс ... ... ... ... ... ... маманны» наєты
жа№дайда єабылдайтын дЅрыс шешiмi сияєты, мёселенi ... ... ... СЖ - ... ... бiр облыста дайындал№ан
ѕлкен кјлемдi бiлiм єоры бойынша ... ... ... ... ... ... Егер ... дЅрыс берiлгендер енгiзiлмесе,
жѕйе єате нётиже беруi де ... ... ... нобайы 2,1-суретте
кјрсетiлген. Мѕнда№ы пайдаланушы - ... ... ... жѕйе ... iстеушi маман. Оны» ... ... ... ... СЖ-нi ... интерфейсi - ке»ес алу№а ... ... ... ... ... ... ... информация
енгiзiлiп, нётижелер алынады.
Бiлiм єоры (БІ) – бiр тiлде жазыл№ан наєты облыстыє бiлiмдер ... ... мен ... Оларды єосымша толтыру№а да болады).
Шешушi - пайдаланушы енгiзген берiлгендер мен бiлiм ... ... ... ... ... ... ... Я№ни,
шешушi - жѕйенi» “миы”.
Тѕсiнiк берушi iшкi жѕйе – ... ... ... жёне
нётиженi» єалай алын№анын не ... ... ... ... ... жауап беретiн арнайы программа.
Бiлiм єоры редакторы - жасанды интеллект маманына ... ... ... режимде бiлiм єорын дайындау№а мѕмкiндiк беретiн
программа.
Жалпы, СЖ дайындаушы Ѕжым№а ... тјрт адам ... ... бiлiм ... инженер;
- программалаушы;
- пайдаланушы.
Сараптаушы жѕйенi дайындау. °рекеттер еркiндiгi. Іабыєша жѕйе
Информатика ЭЕМ кјмегiмен ... ... жёне ... мен ... тѕрде ј»деу ёдiстерiн зерттейтiн комплекстi №ылым.
Модельдеудi» негiзi де информатика ретiнде ... жёне ... ... ... ... да. ЖИ, СЖ ... ... - бiлiмдi зерттеу, iздеу жёне оны ы»№айлы тѕрде кјрсету. Зерттеудi»
негiзгi маєсаты - теориялыє єЅрылымдар єЅру ... ... оны ... ... ... ... дайындау. Оны» ёдеттегi ... – ол ... ал ... ... ... ... информатика салаларыны» бiрi, бiрає оны» №ылым ретiнде єарастырыла
баста№анына 40 – 50 жылдай №ана уаєыт јттi. Ол негiзiнен ... ... ... ... ... ... ойнауды єарастырайыє. Ойын
шектеулi жѕрiстермен аяєтал№анымен, ёр ... ... ... табу жёне
же»iске жеткiзу жолдарын дёл ... ... тiптi ... ... ... кјз жеткiзу єиын емес. Сол сияєты, медициналыє диагностика
єоюды», єЅжатты басєа тiлге аударуды» дёл алгоритмi, ... ... ... ёдiсi жоє. Мѕнда шешiм кјптеген нЅсєалы аныєталма№ан жа№дайларды»
єажеттiлерiн та»дау, iрiктеп алу ... ... БЅл ... ... ... ¶йрету. Бiлiмнi» инженерлiк јнерi. Бiлiмдi алу
Сараптаушы ... ... ... ... ... ... жёне осы№ан сёйкес шешiм єабылдау да ерекше орын ... ... тану ... ... ... ... келедi. Мысалы, роботты» нысанды
тануы, жѕйенi» техникалыє єЅралды» аєау бар ... жёне оны» ... ... ... ... диагноз єойып, оны емдеу ёдiсiне ке»ес
беруi жёне т.б. ... ... ... ... ... ... Бiрає оларды» кјбi талапєа сай жетiлдiрiлмеген, тiптi кейде
єате шешiм де єабылданады. Оны жою жёне ... ... ... ... ... арнайы жЅмыстар жѕргiзiлуде. Компьютердi
ѕйрету деп о№ан енгiзiлген ... ... ... ... ... Ол бiлiм ... ... алын№ан
берiлгендердi єосып, есептi шешу облысын ке»ейту, есептi» дёлiрек ... жа»а ... єосу жёне т.б. ... бЅл ... ... ... ... жетiлдiрiлуде екенiн айтсає та болады.
Сонымен, ѕйрету (обучение) - ке» ... Ол жѕйе ... ... байєап кјру, єажет болса єателерiн жјндеп жёне оны дЅрыс ба№ытта
ке»ейтiп, ... ... ... ... ... ... - ... єара№анда жаєсырає нётиже алу процесi. ¶йретудi» ма»ызды функциясы
- ортадан жа»а информация ... ... ... пайдалану ѕшiн оны жѕйелiк
ету.
Программаны» бiлiмдi автоматты тѕрде енгiзiп, ... алуы ... ... кјз єарасына тiкелей єатысы жоє..
Компьютерге шашка, шахмат жёне т.б. ойнауды ѕйрету программаларын
енгiзiп ... ... ... оларды дайын-дау кѕрделi жЅмыс. Мысалы, 60-
жылдары IBM инженерi Сэмюэль шашкада ойнауды» ... ... ... ... еттi. Ол алдымен 180000-№а шамалас позицияны талєылап, жѕрiстi
ба№алайтын арнайы функция ... ... Оны» ... ... со», елге ... ... ойнаушы мамандарды да же»е
алатын ... ... ... ... ... ... ... одан да єиын екенi ... рет ... ... Жак Пьер ... ROBIN ... дайындап шыєты.
Программа ёр жолы iрiктеу ... ... ... ... ... мЅнда толыє же»у стратегиясын ойластыру ... ... ... ... Ол тек ёр жолы ає жёне єара ... ... мѕмкiн жрiстерiн та»дайды. Жалпы, талдау 100000 –1000000 - да№ан
жѕрiстердi ойластыруды єажет етедi. Ал, ... ... ... аз уаєыт iшiнде ойластыруы тiптi мѕмкiн емес, ... ... ... єарап шы№ып, кјп дегенде пайда болатын 20 ... ... ... ... талєылай алады да, јз тёжiрибесi бойынша ... ... ... ... жүйелердің қызметі
2. Экспертті жүйенi дайындау әдістері.
3. Пайдаланушы интерфейсi.
4. Бiлiм қоры ... ... Тану ... ... ... ... ... жѕйе
Интеллектуальды бiлiм єоры редакторы.

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 19 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Информатикадағы жаңа технологияны қолдану17 бет
Информатиктерге архивтеу туралы аздаған жаңалықтар5 бет
Esri(ақш) фирмасының arc/info және erdas imagine бағдарламасы3 бет
Біріктірілген сабақтарды өткізу кезінде компьютерлік технологияларды қолдану6 бет
Детерминизм, индотерминизм, сциентизм, антисциентизм, синергетика, синкретизм терминдерінің анықтамалары13 бет
Информатиканы педагогикалық технологиялар негізінде оқытудың теориясы51 бет
Информация, информатика49 бет
Әлеуметтік жұмыстағы ақпараттық технологиялар8 бет
Microsoft Access бағдарламасы3 бет
Ms access-деректер базасын басқару жүйесі50 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь