Менеджмент мазмұны және оның негізгі

I.Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

II.Негізгі бөлім
1.Менеджмент мазмұны және оның негізгі
Элементтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...6
2.Менджмент ұйымды басқару жүйесінде шешімдер қабылдаудың үлгілері мен тәсілдері ... ... ... ... ... ... ... ... 14
3. Ұйымды басқаруда шешім қабылдаудың ролі ... ... ... ... .17

III.Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .24

IV.Әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .27
Менеджмент процесінде ұйымдардың басқару функцияларын, мақсаттары мен міндеттерін жүзеге асыру үшін уақытында және дұрыс шешімдер қабылдауға ерекше көңіл аударылады. Осының салдарынан менеджмент процесін жүзеге асыру жолывда әрекет тиімділігін жоғарылатуға әсерін тагізетін тәсілдер дамытылады және қолданылады, сондықтан да фирманың конкуренттік қабілеттілігі арттырылады.
Басқару процесін (менеджменті) өндірісте ресурстардың түрлерін өзгертіп өнім өндіру немесе қызмет көрсету арқылы қойылған мақсатқа жету үшін бір-бірімен логикалық байла-нысы бар әрекеттер жүйесі деп қарайды. Кей жағдайда басқару процесіне менеджменттің функциясы арқылы жүзеге асқан өзара байланысты әрекеттер сериясы деген де үғым беріледі. Ұйымның менеджмент аппараты жүзеге асыратын басқару процесінің үздіксіз және мақсаттық сипатыыа орай қажетті әрекеттер, мақсаттар және ресурстар арасындағы байланыстарға ерекше көңіл аударылады суретте осы байланыстар көрсетілген.
Менеджмент процесіне берілетін басқадай да ауқымды анықтамалар бар. Олардың негізінде басқаруда ерекше орын алатын басқарудың әрекеті емес, басқарушылық шешімді дамыту, қабылдау жөне орыңдауға бағытталған менеджерлердің ұйымдастырушылдық ұғымы басым.
1 Қазақстан Республикасының Конституциясы. Алматы, Жеті жарғы, 1995
2. Қазақстан Республикасының Азаматтық Кодексі-Алматы,
Қазақстан, 1995.
3. Қазақстан Республикасында кәсіпкерлікті қолдау мен дамытудың 1994—1996 жылдарға арналған бағдарламасы.-Егемен
Қазақстан , 25 маусым.
4.1996 — 1998 жылдарға арналған реформаларды тереңдету жөніндегі Қазақстан, Республикасы үкіметінің іс-қимыл жоспары.- Егемен Қазақстан 1995,28 желтоқсан.
5. Н.Ә.Назарбаев — Қазакcтанның егеменді мемлекет ретінде
қалыпатасуы мен дамуының стратегиясы.- Алматы, Дәуір, 1992 ж.
6. Н. Ә. Назарбаев — "Ғасырлар тоғысында".-Алматы, Өнер,1996ж,
7. Н, Ә. Назарбаев — "Қазақстан -2030 Барлық қазақстандықтардың өсіп-өркендеуі, қауіпсіздігі және әл-ауқатының артуы". Ел Президентінің Қазақстан халқына жо-дауы, Алматы, 1997.
9. Қ.В.Бердалиев, С. Ы Өмірзақов — Менеджмент негіздері-Алматы, ҚазМБА, 1994,
10. К. В. Бердалиев және т. б. — "Басқару негіздері, Алматы, 1995
11. Мескон М. X., Альберт М., Хедоури Ф. — Менеджмент негіздері, М.,1995.
12. Герчикова И. Н, — "Менеджмент"-М. Банки-Биржи, 1994
        
        Жоспар
I.Кіріспе...................................................................
........................3
II.Негізгі бөлім
1.Менеджмент мазмұны және оның негізгі
Элементтері.................................................................
..6
2.Менджмент ұйымды басқару жүйесінде шешімдер қабылдаудың үлгілері мен
тәсілдері................................14
3. Ұйымды басқаруда шешім ... ... ... ... басқару функцияларын, мақсаттары мен
міндеттерін жүзеге асыру үшін ... және ... ... қабылдауға
ерекше көңіл аударылады. Осының салдарынан менеджмент процесін жүзеге асыру
жолывда әрекет ... ... ... ... тәсілдер
дамытылады және қолданылады, сондықтан да ... ... ... ... (менеджменті) өндірісте ресурстардың түрлерін өзгертіп
өнім өндіру немесе қызмет көрсету арқылы қойылған мақсатқа жету үшін ... ... ... бар ... ... деп ... Кей жағдайда
басқару процесіне менеджменттің функциясы арқылы ... ... ... ... ... ... де үғым беріледі. Ұйымның менеджмент
аппараты жүзеге асыратын басқару процесінің ... және ... орай ... ... мақсаттар және ресурстар арасындағы
байланыстарға ерекше көңіл аударылады суретте осы байланыстар ... ... ... ... да ауқымды анықтамалар бар.
Олардың негізінде ... ... орын ... ... әрекеті емес,
басқарушылық шешімді дамыту, қабылдау жөне ... ... ... ... ... ... процесі "кірер" және "шығар" есіктері бар "қара жәшік"
түрінде, құрамы үш блоктарі ... ... ... қаралған.
Менжмент — басқару объектісінен түскен ақпараттардың негізінде оның
жағдайын модельдеу Ж — ... ... ... және ... — қабылданған шешімдердің орындалуын ұйымдастыру. Соңгы блок өндіріс
проиесінің ... ... ... ... ... ... және
басқарудың жоспарланған жүйесіндегі өзгерістерді анық көрсетеді.
Менеджмент процесінің мәніне берілген екі ... ... жоқ. ... ... ... ... ... қабылдағанда, процестер ииктдарының үздіксіздігін талдап,
қорытындылайтындықтан, бірін-бірі ... ... ... оның орыңдалуын, ұйымда жұмыс істейтін адамдарды еңбекке
ынталаңдырудьг, ұйымдағы процестердің ... ... мен ... ... орасан көп шешімдер қабылдау керек болғандықган, мұндай
талап коюда, қорытындылаудың маңызы өте зор. Мысалға, алда ... ... ... ... ... анықтауға, мақсаттар мен міндеттерге жету
тәсілін тандата катысты ... ... ... ... ... ... ... процесс өңдіріс, еңбек және баскару процесін ұйымдастыруға
катысты нақтылы шешімдер кабылдауды талаіі етеді. ... ... және ... оны ... ... мен ... жасау, алынған ақпаратты қалай талдау
және бақылау нәтижесінде байланысты ұйымның ... ... ... ... пайдаларіу туралы шешімдер кабылданбаса, бақылау процесі
жүзеге аспайды.
Қабылданған қажетті шешімдер шекарасы әлі де ... ... ... ... қабылдау процесіндегі алғашқы импульс, бақылау
объектісінің бақылау параметрінің ... ... ... ... оны жүзеге
асыруға әсерін тигізетін шешіадер, түрлі ақпараттар (команда, бұйрық,
жарлық, жоспар т.б.) басқарылатын ... ... ... берген соң
қабылданады. Бұл циклде дамитын процестің үш элементі бар: ... ... және ... ... ... қатысатын адамдар.
Проблема. Басқару объектісінің нақты жағдайының жоспарланған немесе
тілеген жағдаймен ... ... ... ... Ол ... жоспардың
алдағы болжаудан ауытқу сәтінде пайда болады. Бірақ проблемалар мақсаттар
мен нормативтердің салдарынан да ... ... ... өтімі туралы
ақгтаратты талдап келіп, бастықгар бұйымдарды өндіруді тоқтатып, жаңа өнім
өвдіру туралы ... ... Бұл ... осы түрімен байланысты барлық
бөлімшелердің мақсатық нұсқауын түбегейлі өзгертеді. Сондықган менеджерлер
жоспарларды қайта құрып, ... ... және оны ... ... ... оқытулары керек.
Түрлі проблемалардың пайда болуьша қатысты ... мен ...... (фр. — ... ... ал ситуациялық
факторлардың өсерін еске ала ... ... ... жүйелеп баяндау дейді. Жоғарыда аталған ... ең ... осы ... ішкі ... ... ... ... анықтау қажет, өйтпесе, оларға прак-тикалық ыкдал тигізу
тәсілін табу қиындыкқа түседі.
Олардың ішкі, яғни ... ... ... ... ... ... мен даму стратегиясы, тапсырылған іс портфелінің
жағдайы, өндірістің кұрылымы мен ... ... ... арасындағы қатынастар мөдениеті т.б. Осы сияқты факторлар ұйымның
аддьпіа қойылған ... ... ... жүйе ... ... осы факторлардың бір еуінің немесе бірнешеуінің
өзгеруі жүйенің бүтіндей касиетін сақтап қалатын басқарушылық ... ... ... қажеттілігін туғызады. Сөйтіп, егерде ұйымның ... ... ... бұл ... ... ... ... істеушілерге, каржыға, тағы басқаларына қандай әсерін
тагізетіндігі ... ... ... ... ... жаңа ... қол ... бағьпталған ұйымдастырушылық шаралар жоспарын
жасауы қажет.
1. Менеджмент мазмұны және оның негізгі элементтері.
Ұйымыың жұмыс істейтін ортасы сыртқы факторларды қалыптастырады. ... жүйе онша ... ... ... да, ... ... ... барысында, басқарушылық жүйені есептен шығарып тастауға болмайды. Осы
ұйымның ... ... ... ... ... ... ... органдар, несие берушілер және қоғамның басқа
институттары оның жұмысында пайда болған проблеманың сипатына және оларды
шешу жолына тура ... ... ... ... біздің қазіргі жабдықтаушылар
мен тұтынушылар арасындағы катынастардың түбірімен өзгеруі және ... ... ... ... ... ... кей
кәсіпорындарда жұмыс түгелдей тоқтап тұр, басқаларында шығарылатын өнімнің
ассортиментін ... тура ... ... жабдықгаушылар мен
тұтынушыларды іздеудің ауыр жолында. Тағы да айта ... бір ...... ... ... ... болатын проблемалар. Көптеген сұрақтар
түріне жауап беруге тура ... ... ... мен ... өзгерту
керек пе?, "ескі" өнімді сату үшін жаңа рыноктар іздеу керек пе?, ... ... ... ... ... құру ... пе ... факторлардың екінші тобы ұйымның әрекетіне қосымша әсерін
тигізеді, тәжірибеде ... оны ... ... ... та ... ... ... Бұл жерде елдің немесе аймақтың экономикалық жағдайы,
ғылыми-техникалық, әлеуметтік даму деңгейі, ... және ... ... осы ұйым үшін ... ... ... ... кдшанда
есте болуға тиіс. Ұйымньщ жұмысьша елдің экономикалық жағдайы, өндіріс
күралдарына және жұмыс күшіне қол жету ... баға мен ... ... ... ... ... кірісі, үкіметтің
қаржы, салықсаясаты сияқты параметрлер ортасы әсерін тигізеді. ... өз ... ... ... арқылы да жүзеге асады. Көптеген
өзінің мағынасы жағынан әртүрлі факторлар ... ... ... ең
маңыздысын таңдау және олардың арасыңцаяы ... ... ... көре білу ~ басшылар мен менеджерлердің алдында
түрған өте күрделі міңдеттер. Ситуациялық факторларды ... ... ... ... ... байланысты туған проблемаларды шешу ... ... ...... ... ... қорытынды
сатысының шоғырланған көрінісі. Мұндай шешім белгілі бір ... ... ... ... талаптарға жауап береді. ... ... ... ... ... анықтығы, нақты жүзеге
асырушылығы, өз уақытылындығы, шығындар шамасы мен ... ... ... салыстырғанда қойылған мақсатқа жету деңгейінің
тиімділігі.
Әдетте, шешімдер проблемалық ... ... ... жағдайда
қабылданулары керек; тиісті деңгейдегі менеджерлерге қажетті өкілеттілік
беру қажет; сонымен ... ... ... ... ... ... ... жұмысына жағымды ықпал жасайтын ... ... - ... төмен қарай жөне көлденең басқару жүйесінде
бүрын алынған шешімдердің соңғыларымен сайлығы. Бұл жерде, ... ... ... түбегейлі өзгерту мөселесін қою оқиғасы есепке алынады.
Ұйым толып жатқан және өр түрлі шешімдер ... Олар ... ... және ... ... ықпавдың бағыттылығы мен масштабы,
кдбылдау деңгейі сияқты бағдарламалармен қамтамасыздандыру бойынша
ажыратылады. Ұтымды топтастырудьщ ... ... ... ... ... және уақыт пен ресурстардың шығыңдарының бірдей ... ... ... мен ... кабылдау төсіддерін анықтауға
болады .
Мысалы, ұйымда қабылданатын оперативтік шешімдер саны ... ... ... ... көп ... ... бірнеше есе.Баскдрушылық
шешімдердің түрлері мен санның ... ... ... шығыны бойынша
нағыз көп ресурс қажет ететіні стратегиялық шешімдер. Ірі, орта жөнс ... ... ... және ... ... жұмсалатын уақыт шығындары бойынша өз ерекшеліктері бар. Шағын
кәсіпорындарында бұл шығындардың негізгі үлесі оперативтік шешімдерге тура
келсе, кәсіпорындар ... ... даму ... ... ... ... өсе ... жоғары құрылымданған, нашар құрылымданған деп топтастыру,
түрлі тәсілдер мен әрекеттер арқылы койылған мақсатқа жақындауды ... ... ... ... ... ... ... Жоғары
деңгейде құрылымданған шешімдерді, белгілі бір әрекеттер немесс қадамдардың
сәйкестігін жүзеге асырудың ... ... ... ... те ... ... қоса ... саны шектелгендіктен, таңдау
нормативтерін, стандарттарды, ережелерді т.б. еске ала ... ... ... ... жасалады. Мысал түрінде берілген ... ... ... ... ... ... болады. Бағдарламаға
түсірілген шешімдер сынъібын бөлу, жүмыс істеу тәртібінің ...... ... ... ... ... ... жағдайға
сөйкес бағдарлауға мүмкіншілік туғызады.
Нашар құрылымдасқан (бағдарламаға түсірілмеген) шешімдер жаңашылдығына,
ішкі құрылымданбағанына, ... ... ... ... ... жөне олардың ықпалының көптігіне, күрделілігіне
байланысты ... Бұл ... ... ... ... жоқ, ... ... бағытталған қажетті жұмыс істеу тәртібін
дамыту жолын іздеу адамдардың қабілетіне ... Бұл ... ... және даму ... ... ... ... өзгеруімен, жаңа рыноктағы жұмысты болжаумен байланысты
шешімдср косылады. Ұйымның ... мен ... ... ... ... көбейеді және мұңдай нәтиже экономиканың ... ... ... ... ... ... ... арасындағы байланыстардың
көбеюінің, әр кәсіпорынның сыртқы және ішкі ... ... ... ... тікелей салдары. Операцияларды зерттеу,
ақпараттық технологияның дамуы комльютерленген бағдарламаларға ... ... ... ... ... туғызады. Бұл, өз жағынан,
шешімдердің дәлдігіне және оны орыңдауға жұмсалатын ... пен ... ... ... туғызады.
Бағдарламаға түсірілген және түсірілмеген шешімдер арасында көптеген
қисындастыруларды жүзеге ... ... ғана ... ... ... түсірілген шешімдер басқарудың тікелей
жоғарьщан ... ... ... ... ... ... Сондықтан
жоғарғы басқару тобы негізінен нашар құрылымдалған шешімдермен шұғылданады.
Орта деңгейде пайда ... ... ... және түсірілмеген сипаты
бар шешімдерді кабылдауды талап етеді. Сонымен қоса бұл топтагы ... көп ... ... шешімдердің үлес
салмағының өсуімен қосарланып жүзеге асырылатынын атап өту ... ... ... ... ... мен ... істеу тәртібіне байланысты
жүзеге асырылатын шешімдер басым.
Дара және топтық шешімдер кдбылдау. ... ... ... әр мүшесі
әртүрлі шешімдер қабылдайды, өз әрекетінің мүмкін варианпарына ... Бұл ... ... (лат. — ... ... ... яғни терең ойланбай және айтарлықтай уақыт шығынына қарамай
қабылданатын шешімдер. Мысалға, бастық сізден ... ... ... ... ... ... сіз мұны ... тілек есебінде ойланбай
қабылдайсыз. Басқарушыға сіз мүмкіншілігінше аталган шешіммен келіспейсіз,
өз позицияңыздың ... ... ... ... Бұл проблеманың
мәнін терең түсіну және өз көзқарасыңызды тәптіштеп ... үшін ... ... біршама жұмсалуын талап етеді.
Шынында, менеджерлер мен бастықтар мағынасы мен мазмұнына қарай әр ... ... ... ... ... ... ... мақсат
қоюға және даму стратегиясына, шығарылатын өнімдердің ассортименттерін
бекітуге, компанияны тұтастай басқару аппаратының әрекетіне, жаңа ... ... ... ... Орта және ... ... өнімдер өндіруге қатысты жоспарды орындау, кадрларды тандау
және орналастыру, қызметкерлер ... ... ... бөлуге, т.б.
осыған байланысты шешімдерді қабылдаумен ... ... ... сол сияқгы, ұйымның белгілеген тікелей
әрекеттерін орындауға қатысты шешімдер қабылдайды.
Басқарушьшық шешімдерді қабылдайтын адамдарды ... ... ... Олар жеке ... ... белгілі бір өкілеттілігі бар
қызметкерлер тобы болуы мүмкін. Бірінші жағдайда шешімдерді жеке ... ... топ ... ұжым ... Екі жағдайында да
жетістіктерімен қоса кемшіліктері бар.
Жеке субъектілер шеиіім қабылдау үшін оте ... ... ... ... ... оларда жаңа идеялар мен ұсыныстар жүзеге асырылады.
Әрелік келісімді ... ... ... шешімдерді қабылдауға аз уақыт
жұмсалады. Бірақ бұл айтылгандардың ақпараттар жинауға көп уақыт ... ... ... ... ... ... жоқ. Топтыққа
қарағанда, дара қабылданған шешімдердің көбінде қателіктер кездеседі. Оған
себеп ... ... ... ... ... ... шешім
қабылдау жан-жақты қаралып, арнайы білім салалары мамандарының қатысуын
талап ... ... да ... ... ... ... ... сала мамандарының қатысуымен талқылау негізінде немесе
арнайы топ құру (комиссиялар, комитеттер, бюролар т.б.) ... ... ... ... ... дара қабылданбаған шешімдермен
салыстырғанда айтарлықтай артықшылығы бар. Ол ... ең ... ... ... ... ... ... тарту арқылы толық
ақпарат жинаумен байланысты. Топ мүшелері шешім қабылдаудың мүмкін жолын
іздегенде, проблемалық ... ... ... ... ... Ұйымға өте маңызды шешімдер қабылдау үшін ... ... ... өте зор. ... ... оның әр ... жауапкершілігі
мен ынталылығын жоғарылатады, нөтижесінде жеке шешімдерге қарағанда жұмысты
ұйым ұжымы ықыласпен қабылдай-ды. Бұл ... ... ... оны ... ... процесіңце, "жоғарыдан" түсірілмеген өз
пікірлеріміз деп есептеп, белсенділіктері артады.
Бірақ топтық шешім қабылдаудың жетімсіз жағы да бар. Ең ... оған ... ... ... ... топты қалыптастыруға, одан кейін оны
проблемамен таныстыруға, сонан соң, топтың мүшелерін өзара ... ... ... ... ... Проблемадағы түрлі
көзқарастарды келістіруге және оның шешу жолын табуға ... ... ... ... басқару процесіне қашанда уақыт жетпейді, уақыт тапшылығы
кашаңда топтың соңынан ... ... ... ... сайын,
қисындастыруға көп уақыт кететіндіктен, ... ... ... ... ... бес, көп ... жеті ... тұратын топтың жұмыс
тиімділігі жоғары болатыны белгілі. Топтық шешімнің тағы бір ... ... ... ... дауыстың ықпалымен немесе сол ұйымда жұмыс істейтін
жоғары лауазымды адамның ырқымен қабылданады. Соңғылары топтың ... ... ... ... мүмкіншілігін төмендетеді. Бұл арада
"біз кеңескен соң, мен ... ... ... сыьщйлы ойға түседі.
Нәтижесінде толық жауап ... ... таба ... ... ... жүйесінде шешімдер қабылдаудың үлгілері мен
тәсілдері.
Егерде проблема оңай, ал ... ... анық және ... ... қабылдау процесі уақыт шығынын аз жұмсап, айтарлықтай жеңіл
болуы мүмкін. Бұл ... ... ... ... соң, ... ... және ... (басқарыяатын объектіні) берілген тапсырмаға
сәйкес келтіретін шешімдер қабылданады. Мысалы, бөлімше жұмысының жоспарын
жасауға қатысқан ... ... ... ... ... ұйымда тапсырманың
бұл бөлігін орындай алатын маман болса, онда жұмыс соған ... ... ... ... ... ... ... көбі төмендегідей сипагтамалары бар
интуициялық ... ... ... ... өз ... ұстайды:
проблеманың дамуына бай-ланысты оны шешу тәсілі де түбірінен өзгеруі
мүмкін; бір уақытта ... ... ... ... ... сапасы, ең
алдымен, оны кабылдайтын адамның нақты тәжірибесіые негізделеді. Сондықтан
интуициялық тәсіл тәжірибеде онша маңызды болмағандықтан, жақсы ... ... Оған қоса ... ... сапасына ағымдағы проблемалық
ситуация туралы пікірдің толық болмауы және оның ... ... ... ... әсерін тигізуі мүмкін.
Егер проблема және оның шешімі ... ... ... ... мен ... талап етеді. Шешім қабылдаудың ең қарапайым
үлгісі бір кезеңнен ... бір ... ... ... деген ұғымға
негізделіп жасалады. Әрине, шешімдер қабылдаудың іске ... ... ... кана ... ... ... көп ... орындауды
және баскарушылық әрекеттерді сәйкестендіріп алу үшін, алғашқы кезеңге жиі
орындаудың қажеттілігіне ... өте ... ... төрт ... бар: ... міндет қою; шешімдерді
қалыптастыру; шешімді таңдау; оны орындауды ұйымдастыру. Бірінші ... - ... ... ... мен ... ... ... қисыны бар түрлерін іздесііру жүргізіледі. үшіншісінде — ше-
шімді біржолата қабылдауға ... ... мен оны ... ... ... ең соңғы кезеңінің мақсаты — кабылдап шешімнің орындалуына
баға беру. ... ... ... және оған баға беру шешімдерді қабылдау
процесінің барлық кезеңдерінде жүргізіледі , ... ... ... ... ... жөне шешім қабыллдайтын адамның жұмыс төсілін
көрсететін ерекшеліктері бар. Басқарушылық ... ... ... шешімдердің субъектілері ақпаратқа мұқтаждықгы ең көп сезінеді.
Максимум ... және ... ... ... және оған ... ... карағанда ақпаратқа мұқтаждықты артық сезінеді.
"Максимализм" өте күрделі мөселені ... жөне оны ... ... ... ... көрсетпеген жағдайда өзін ақтай алады.
Көбіне шешім субъектілері қанағаттанарлық шешіндердің бір-екі вариантын
таңдауға жеткілікті ақпарат жинаумен шектеледі. Бұл ... ... ... ... ... ... ... дұрыс нәтиже
береді.
Ұйымның жұмысына түрлі жол мен әсерін тигізетін жаңа ситуацияның ...... ... ... ... ... Шешім қабылдауға міндет қою
ұйымның ішкі және сыртқы себептеріне байланысты. Егерде жаңа ситуация жаңа
проблема тудырса, онда, еи, ... оның ... және ... ... ... керек. Әдетте, ұйым алғашқы кезендерде пробле-
маның жоспарлы тапсырмаларының орындалуындағы ... ... ... ... ... ... өсуі ... симптомдары (гр. —
белгілері) кездеседі. Мұндай ... ... ... проблеманы
жарыққа шығарудың қажеттігін, яғни оның таралу шекарасын кеңейтуді және
дең-гейін, сол сияқты бұтіндей ұйымның жұмысына тигізетін ... ... ... ... етеді .
Проблемалық ситуацияға жүйелі тәсіл колдану ... ... ... ... бөлімдерінің пайда болуына әкеліп соққан ... ... ... ... ... Егерде ұйымда бұрын кездеспеген
ситуация пайда ... ... ... ... оның жұмысында аса маңызды
орын алады. Кездескен ситуацияны анықтауға комегі тиетін ақпараттар жинау
және барлық факторларды тексерудің қа-жеттігі осы алғашқы ... ... Бұл ... қызметкерлердің сөйлесу, басқа ... және ... ... (лат. — кеңес, мәжіліс) жасау,
берілген есептерді тексеру мәселелерін іске қосудың қажеттілігі ... ... ... ... ... ... ... ақпараттарға
сенімділігіне және алынған көздері бойынша ең алдымен баға берген жөн.
Ұйымның өз жағдайын көрсететін мәліметтермен қоса, ... ... ... ... ... пен ... талдау қажет.
3. Ұйымды басқаруда шешім қабылдаудың ролі.
Шешімдер варианттарын жетілдіру кезеңі. Екінші кезең ұсынылған шешімдер
варианттарын қанағаттандыруға қажет ... ... ... ... ... деп ... Олардың мазмұны айқындалған
ситуациядан туған проблеманың мәнін бейнелейді. Тежеушілер түрліше болуы
мүмкін: ... ... және шешу ... ... (лат. — ... ... ... барлық түрлерінің мөлшері; мақсатқа жеіудің
тиімділігінің параметрлері (гр. — тұрақты мөлшер). Ұйымның ... ... оның даму ... сай болуға және шын мөнінде оның
барлық бөлімшелері мен қызметкерлерінің іс-әрекеттерінің бағытын алдын-ала
анықтауға ... ... ... ... ... бар. иНе ... және ... деген сұрақтарға жауап іздейді, жүзеге асырылатын бірінші
кезеңнен екінші кезеңнің айырмашылығы, ... ... ... ... ... сұрақтың қандай басқарушылық өрекеттерді қолдану көмегімен
шешілетіндігі анықталады. Сондықтан сөз болып отырған ақпараттың пәрмендік
және конструктивтік ... ... ... ... мен мамандар өздеріне
қажетті мәліметтерді жинау және ... ... ... ... ... білімдері мен төжірибелерін пайдалану, жасырын резервтер
мен мүмкіншіліктерді ашу және жаңа ... ... ... ... ... ең ... деңгейде пайдаланады.
Топтық жұмыста творчестволық қабілеттілікті және ... ... ... ... ... ... ... ойлау
бостаңдығы, идеялармен алмасу сияқты түрлі факторлар бар.
Номиналдық топтық техникалық тәсілі адамдар арасындағы ... ... ... ... барлық мүшелері шешім қабылдау үшін ... ... ... ... ... жөне ... ... Сонан соң әр қатысушы өз жобасын баяндайды; ұсынылған варианттарды
топ мүшелері талқылау және сынаусыз ... тек ... ... ... тағы да ... ... ... идеялардың бағасын жазба
түрінде ... Ең ... баға ... жоба ... ... ... Топ мүшелерінің бірлесіп атқарған жұмыстары жеке бастарының
ойлау қабілетін ... және әр ... өз ... ... мүмкіншілік беру осы тәсілдің ерекшелігімен құнды.
Дельфа тәсілін мамандарды бір топқа біріктіріп жинауға мүмкііішілік
болмаған ... ... ... про-блемапы шешуге ұсынылған топ
мүшелері бір-бірінен және орталық басқару ... ... ... ... ... ... ... орналаскан. Оған қоса,
осы тәсіл бойынша қатысушылардың алдын-ала кездесуіне, өзара ... ... ... ... осы тәсілмен жетілдіру төмендегідей
дәйек тілікпен жүзеге асырылады:
* қаралатын проблема бойынша тәптіштеп ... ... топ ... ... беруі ұсынылады;
* осы сұрақтарға топтың әр мүшесі тәуелсіз
және аты-жөнін көрсетпей (аноним) ... ... ... ... ... вариантарының маз-
мұндарын сипаттайтын жауаптар орталыққа жиналады, соның
негізінде интегралдық (лат. — тұтас, біріктірілген) құжат жа-
салады;
* осы құжаттың көшірмесі ... әр ... ... баска қатысушылардың ұсыныстарымен таныстыру про-
блеманың қисыны бар варианттарын шешу туралы пікірді
өзгертуі мүмкін;
* келісімге келтірілген шешімдерді қабылдау үшін, 4 ... ... ... ... ... болса, сонша қайта-
ланады.
Жаңа идеялар мен шешімдерді жетілдіруді ынталандыратын тәсілдердің
арасында елімізде айтарлықтай кең ... ми ... деп ... ... Бұл тәсіл бойынша, топтың әр катысушының шешім варианттары бойынша, ол
канша негізделген? жүзеге асырыла ала ма? және логика ... ... ... ... ... түрлі пікір талаптарын туғызуға және өзінше
дәлелдеулеріне құқы бар. Принцип мынандай: ... ... ... ... ... ... ... Проблеманың сипаты және
проблемалық сипаты туралы ақпаратпен топ ... ... ... ... сын айтылмай және баға берілмей, толық ... ... ... ... ... материалдарды қайтадан ауызша естіп
алынған соң, талдау жүргізіледі. Нәтижесіі ще барлық ұсыныстары ...... сол ... ... ... жетудің
нөтижелігінің деңгейі бойынша жасалған тізім қалыптасады.
Шешім ... ... ... ... (гр. — ай-ырмашыяык)
қалыптастырудан үшінші кезең басталады. ... ... ... критерийлердің мазмұны мен формасы әр түрлі. Олар сандық ... ... ... ... пайдалану мүмкіншілігі бар жақсы
құрылымдалған (бағдарламаға түсірілген) ... ... ... ... ... төсілді қолдану,
мақсаттық функцияны таңдау ... ... ... ... әдетте, мақсаттық функция бұл ... ... ... ... бұл ... ... (лапи — ең
қолайлы) тандау деп атайды. Оптимизацияланған ... ... ... ... ... ... табысты, өнімділікті,
тиімділікті максимизациялау; шығындарды немесе өндірістің тоқтап қалуынан
жоғалтылған өнімдерді минимизациялау. Ең ... ... ... ... варианттар бойынша мақсаттық функцияның сандық маңызын ... ... ... ... шешім мақсаттық критерийлердің тілекке
сай мөнін (максимум немесе минимум) қамтамасыз ететін ... ... ... ... ... ... ... экономико-
математикалық тәсілдер қондырғылардың толық жүктелуін, қоймалардың ... ... ең ... ... ... ... есептерді шығаруда
кең пайдаланады.
Тиянақсыз құрылымданған шешімдердің ... ... ... ... ... ... өлшенген критерийлер жүйесін қолданады. Ең
тәуір вариантты таңдағандағы мұндай амалдың ... ... ... ... ... ... алдында оны керек материалдармен жабдықтайтын фирманы
таңдау проблемасы тұр. Мұндай фир-малардың бір емес, бірнешесінің барлығы
байқалады. Олардың ... ... ... ... осы ... ... ... берген. Бірақ олар жаб-дыкхау, баға,
жеңілдік т.б. ... ... ... ... ... ең ... ... керек. Ол үшін ұсынылған варианттарға түтынушы ұйым
үшін ең маңызды критерийге бағытталған ... ... ... ... ... ... ... деп шамалайық:
* жеткізілген материалдың біреуінің бағасы;
* жеткізілген материалдардың ең төменгі ... ... ... және ... беру жағдайлары;
* материалдардың сапасы;
* жабдықтаушы-фирманың жағрапиялық орналасуы;
* жабдықтаушы-фирманың статусы (лат. ~ осы ... үшін ... ... бойынша олар бірдей емес, сондықтан оларды
басты критериймен салыстырып отырып "өлшеу" қажет. Басты критерий ... ... ... белгіленеді және оған ең жоғары баға та-
ғайындалады делік. Мысалы, 10. Басқалары ең ... ... ... ... ... оларға кестеде көрсетілген өлшем беріледі.
Бұл жағғдайда ұйым жабдықтаушы-фирманың ... ... ... ... бағасындай баға қойға-
нына көңіл аударыңыз. Бүл жүк ... ... ... (фр. — ... батсы) жоғарылығы саяды. Таңдауда көңіл ... ... ұйым ... ... материалдың көлемі туралы
беймазаланбайды жөне жабдықгау-шьгаың статусына үлкен мән ... ... ... ... жөне ... критерийлер бойынша
бағаланды. А, Ә, Б, жөне В әріптерімен белгіленген төрт жабдықтаушы-фирма
жағдайындағы балан-сы кдралады. Шынында, ... саны көп ... да ... олар ... немесе түрлі себептермен қаралмайды.
Бұл кезенде әр фирманы салыстырмалы бағалау өр ... ... ең ... баға 10. ... ... ... ... бар-лық
бағаларды қорытындыласақ, А фирмасы — 40, Ә — 38, Б — 34 және В ... ... ... ... ... түпкі шешім қабылдауға әлі ерте. Әр критерийдің
"салмақ категориясының" айырмашылығьш есепке алу тек осы ... ... ... ... ... Бүл кезеңнің нөти-жесі 7-кестеде
берілген. Кесхсні талдағанда ... ... ... қорытындыларды
байкдуға болады. Алдыңғы кезеңде бесінші орын алған В фирмасы баскдларынан
айтарлықгай озыи ең жоғарғы жиынтық баға алды.
Қорытынды.
Осындай төсілді ... ... ... ... мақсаты бар және
басқару процесінде оған ең қолайлы жолмен жету-ге бағытталған ... ... ... ... түжырымдамаға негізделген. Тағы да,
шешімдердің барлық критерийлері мен варианттарьш анықтау мүмкіншілігі бар,
басымдықтары анық және оларға ... ... ... ... ... бар
деген пікірді еске үстау керек, Міне, осындай жағдайда максималды бағамен
вариант таң/шіады.Бірақ бұған ұқсас ... ... ... ... жоғарыда көрсетілген тәсілдерді пайдшіану қатал негізделген болуы
тиіс. Нагыз басқарушылық ... ... ... ... және басымдылықтарының маңыздылығына объективті түрде баға
бере алмайтындықтан, шешім қабылдау ... ... ... ... ... маңызының өзі өзгермейді дсугс болмайды. Ақпараттар
да сол сияқгы шектелген, бұл шешімдер қабылдау процесінде барлық мүмкін
варианттар мен ... ... ... ... ... ... ... қолайлы емес, қойылған шектеулерге
сәйкес және проблемалық ситуацияны жақ-сартатын "жетерліктей ... ... ... ... ... ... беретін үлгі жиі
пайдаланы-лады. Оңайлатылған үлгі критерийлерінің санын шектеп және олардың
ең күрделісін есепке алмай, көбіне бүрын ... ... ... ... ... ... ең маңызды ерекіпеліктерін бейнелейді.
Айталық, өнімнің қүнын ... ... ... екен.
Зерттеушілерге тапсырма есебінде үш ... ... ... бір
данасының шыгынын 3% төмендету; жалпы өзіндік қүнда еңбекақының үлесін 14%
деңгейінен асырмау; жанама ... 28% ... ... ұсынған
варианттар көрсетілген критерийлер бойынша, таңдаудың үш жагдайына
лады. Осындай ... ... ... ... ... осы ... варианттарды қарастырғанда дейесті.ік өте қажет, ол
оның оптимизацияланған вариантпен ... ... ... Ең қолайлы (оп-тимизацияланған) вариантты таңцағанда дәйектілікке
онша көңіл бөлінбейді, тек ... ... ... ... ... ... мүмкін варианттарды қарап шығу жалғастырылса, ол тек жасалған
таңцаудың неғізділіғін қүптау үшін жүргізіледі. Бастан өткен ... ... ... ... ... Сондықтан өз басының тәжірибесіңде
кездескен немесе таныс ... ... ... ... ... сай ... шешімдердің таңдау процедурасынан (лат. — жүмыс
тәртібінен) соң оларды жүзеге асырудың мүмкін салдарына баға беріледі. Ол
көп жақгы ... ... яғни ... ... ықпал өсеріне байланысты
экономм-калық, өлсуметтік, техникалық, саяси және ... ... ... ... ... ... В ... жабдықтаушысы есебінде таң-даудың дүрыстығы пайда, қойма қоры,
автокөліктің жүктелуі т.б. ... ... ... ... ... ... түбегейлеп талдау арқылы құпталады. Материалдармен
жабдықтаушы ауысқан жағдайда, басқа ... ... ... мөселелерді ойластырып қойған жөн.
Міне, тек осыған үқсас талдаулар неғізінде артықшылығы бар шешім біржола
таңдалады. Бірақ ол критериялық тавдау-мен ... ... ... да дәл ... келе ... ... ұйымдастыру кезеңі. Қабылданып, бекітілғеннен кейін,
шешім орындаушыларға жеткізіледі. Олар осы шешімғе сәйкес ... ... ... ... төсілмен әрекетті жүзеге асыру керектігі туралы дөл
ақпарат алулары керек. Қойылған ... ... ... ... ... жүйесін кдрастыратын мақсатқа жетуді жүзеге асыра-тын жоспар жасау
қажет. Бүл кезевде жоспарлар механизмде-рінің ... ... ... деп
атауға болады. Ол таңдалған
ӘДЕБИЕТТЕР
1 Қазақетан Республикасынық Конституцияеы. Алматы, Жеті ... ... ... ... ... ... 1995.
3. Қазақстан Республикасында кәсіпкерлікті қолдау мен да-
мытудың 1994—1996 жылдарға арналған бағдарламасы.-Егемн
Қазақстан , 25 маусым.
4.1996 — 1998 ... ... ... ... жөніндегі
Қазақстан, Республикасы үкіметінің іс-қимыл жоспары.- ... ... ... ... — Қазакртанның егеменді мемлекет ретінде
қалыпатасуы мен дамуының стратегиясы.- ... ... 1992 ... Н. Ә. Назарбаев — "Ғасырлар тоғысында".-Алматы, Өнер,1996ж,
7. Н, Ә. Назарбаев — "Қазақстан -2030 ... ... ... ... және ... ... Ел ... халқына жо-дауы, Алматы, 1997.
Қ.В.Бердалиев, С. Ы Өмірзақов — Менеджмент ... ... ... К. В. ... және т. б. — ... ... ... 1995
11. Мескон М. X., Альберт М., Хедоури Ф. — Менеджмент негіздері, М.,1995.
12. Герчикова И. Н, — "Менеджмент"-М. ... 1994

Пән: Менеджмент
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 18 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Коммерциялық банктердегі қаржы менеджменті10 бет
Менеджменттің ғылыми салушылардың негізгі бағыттары22 бет
Қаржы тәуекелін басқару39 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь