Бәсекеге қабілетті кәсіпорынның факторы ретінде өнім сапасын басқару

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 6
1 ӨНІМ САПАСЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ ... ... ... ... .. 10
1.1 Сапа түсінігі. Сапа көрсеткіштерінің мәні мен қызметі ... ... ... ... ... ... ... . 10
1.2 Өнім сапасын арттыру . кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігінің кепілі ... 16
1.3 Сапаны басқару жүйесінің қажеттілігі және оның даму кезеңдері ... ... ... 22
2 ЖШС «НӘТИЖЕ» СҮТ ФАБРИКАСЫ ӨНІМДЕРІНІҢ САПАСЫН БАСҚАРУ ДЕҢГЕЙІ МЕН БӘСЕКЕГЕ ҚАБІЛЕТТІЛІГІН БАҒАЛАУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 29
2.1 ЖШС «Нәтиже» сүт фабрикасының өндірістік, қаржылық.шаруашылық қызметі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 29
2.2 Компания өнімінің бәсекеге қабілеттілік деңгейін бағалау ... ... ... ... ... ... . 40
2.3 Өнім сапасына әсер ететін факторлар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 48
3 ЖШС «НӘТИЖЕ» ӨНІМДЕРІНІҢ САПАСЫН БАСҚАРУДЫ ЖЕТІЛДІРУ МЕН КӘСІПОРЫННЫҢ БӘСЕКЕГЕ ҚАБІЛЕТТІЛІГІН АРТТЫРУ ЖОЛДАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 53
3.1 ЖШС «Нәтиже» сүт фабрикасының өнімдерінің сапасын басқаруды жетілдіру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 53
3.2 Сапаны басқаруда қолданылатын шетелдік тәжірибелер ... ... ... ... ... ... ... .. 55
3.3 Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін арттыру жолдары ... ... ... ... ... ... ... . 59
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 82
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 85
ҚОСЫМШАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 89
Зерттеу жұмысының өзектілігі. Қазіргі таңда әлемдік экономиканың жаһандану нәтижесінде мемлекеттер арасында бәсекелестік тартыс күшейе түсуде екендігі баршамызға мәлім. Бәсеке - нарықтық экономиканың индикаторы, сонымен қатар, қазіргі нарықтық экономиканың өзекті мәселесі. Бәсекеге қабілетті ортаны қалыптастыру нарықтық экономикалы елдер реформаларының негізгі мақсаттарының бірі болып отыр.
Әлемнің дамыған мемлекеттеріқатаң бәсекегетөтеп бере отырып, экономиканың тұрақтылығын қамтамасыз етуге ат салысуда. Осы мақсатқа жету жолында өнім сапасын арттыру мәселелерін шешу шаралары белсенді түрде жүргізіліп келеді. Себебі өнімнің жоғары сапалы болуы елдің экономикалық жағдайы мен даму болашағын бейнелейді.
Қазірде халқымыздың әл-ауқатын жақсарту, әлеуметтік-экономикалық жағдайды жетілдіру, әлем таныған өркениетті, бәсекеге қабілетті ел болу Қазақстан Республикасының да ең өзекті мәселесі болып отыр. Бұл жолда бәсекелестік нарықтарды құру, монополияға қарсы құралдарды реттеуді қамтамасыз ету қажеттілігі туындап отыр.
Қазақстан Республикасының индустриялық-инновациялық дамуының 2003-2015 жылдарға арналған стратегиясына сүйенсек, қазіргі кезеңде басты стратегиялық мақсаттардың бірі отандық өндірісті дамыту, бәсекеге қабілетті жаңа өнімдерді және өнеркәсіптің дамуына негізделген ұлттық экономиканың қауіпсіздігін қамтамасыз ететін жаңа ғылыми және ақпараттық технологияларды игеру мен жетілдіру болып табылады.
Қазақстан Республикасы Президентінің халыққа арнаған Жолдаулары Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті 50 елдің қатарына кіру стратегиясымен байланысты. Онда Қазақстанның әлемдік экономикаға ойдағыдай кіруі елдің экономикалық дамуының сапалық серпілісінің негізі деп көрсетілген болатын. Елбасымыз Н.Ә.Назарбаевтың 2006 жылғы наурыз айындағы Қазақстан халқына Жолдауында: «Өркенді де өршіл дамып келе жатқан қоғамның іргетасы тек қана осы заманғы, бәсекеге қабілетті және бір ғана шикізат секторының шеңберімен шектеліп қалмайтын ашық нарық экономикасы бола алады», - деп атап өткен болатын.
Сол себепті, бүгінде еліміз бәсекелестікке қабілетті, жан - жақты дамыған, дүниежүзінің өркениетті 50 елі қатарына қосылу және Дүниежүзілік сауда ұйымына кіру міндеттерін алға қойып отыр. Осы жолда шығарылатын өнімдердің сапасын арттыру және бәсекеге қабілеттілігін жақсарту мәселелерін шешу шаралары белсенді түрде жүргізіліп келеді.
Бәсекеге қабілеттілікті жоғарлату құралы ретінде сапаны басқаруға айрықша көңіл бөлінуде. 2005 жылы World Economic Forum 1 рет Қазақстан мен ТМД - ның басқа елдерін бәсекеге қабілтеттілік индексін бағалау жүзеге асырылатын әлемнің 117 елінің тізіміне кіргізді. Қазақстан 61-орынды иелене отырып, ТМД елдерінен алда. Ресей - 75, Армения - 79, Ураина - 84, Грузия - 86 орында.
1. Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдaуы, 2006 ж.
2. ҚазҰУ хабаршысы, №4 (68), 2008 ж.
3. Жапар Ү., Сапалы өнім ғана бәсекеге қабілетті//Айқын, 2009 ж. 2 қазан.
4. Мұхамеджанова А., ДСҰ-ның талабына саймыз ба? //Айқын, 2000 ж.
5. М.М.Нұрпейісова, Сапа басқару негіздері: Оқу құралы, Алматы, 2010 ж.
6. Д.Б.Курмангалиева, Квалиметрия және сапа өнімін басқару: Оқу құралы, Астана, 2007 ж.
7. В.Киянский, І.Бөкеев, Б.Нарымбетова, Сапа менеджменті бәсекеге қабілет философиясы.
8. Рысжан Менеджмент жүйесі және бәсекеге қабілеттілік//Егемен Қазақстан, 2010 ж.,14 мамыр.
9. Сәбден О. Бәсекелестік экономика: Оқу құралы, Алматы, 2007 ж.
10. Касарева Э.Г., Вечкинзова Е.А. Сапаны меңгеру: Оқу құралы, Қарағанды, 2007 ж.
11. Әмірбекұлы Е. Өнімнің бәсекеге қабілеттілігі: Оқу құралы, Алматы – 2009.
12. Жатқанбаев Е., Мақыш С.- Ақиқат, 2007-№2-5,10 б.
13. Қазақстанның ғылыми әлемі. № 2, 2008 ж. Көптаева Г.П. Компанияның экономикалық стратегиясының бәсекелестік артықшылықтарын қалыптастырудағы инновациялық менеджменттің рөлі.
14. Әбдікерімов Г.И. Кәсіпорын экономикасы: Оқу құралы. – Алматы:
Экономика баспасы, 2008.
15. Абдыразақова А.П. Кәсіпорынның бәсекелік стратегиялары.//КазЭУ
хабаршысы №5, 2004.
16. Ахметов К.Ғ. Менеджмент негіздері, Алматы – 2005.
17. ҚазҰУ хабаршысы, №6(76), 2009 жыл.
18. Ертаев К.Е., Стамбеков Е.Е., Теңізбаева Д.С. Өнеркәсіп экономикасы: Оқу құралы, Тараз - 2010.
19. Р.Қ.Ниязбекова, Өнім сапасын қамтамасыз ету және технологиялық процестерді басқару, Астана-2006
20. Варакута С.А. Управление качеством продукции: Учеб. пособие. – М.: ИНФРА-М, 2002
21. Басовский Л.Е., Протасьев В.Б. Управление качеством: Учебник. – М:
ИНФРА-М, 2000.
22. Асанова Т.А. Кәсіопорынның жекеленген процесстерін басқаруда маркетингтік әдістіерді пайдалану, Қаржы қаражат, 2008 ж, №4, 66-71 б
23. Смагулова М.Қ., Нарық жағдайында өнімнің бәсекеге қабілеттілігі мен сапасын қамтамасыз етудің өзекті мәселелері, автореферат, 2011 ж.
24. Японские методы – Управление качеством, 1988 г.
25. Ахметов К.Ғ. Менеджмент негіздері, Алматы – 2005.
26. Нысанбаев С.Н., Урузбаев Н.А., Садыханова Г.А Управление качеством: Учебн. пособие. – Алматы, 2000.
27. «Нәтиже сүт фабрикасы»//Ғаламтор ресуры: http://natige.kz/
28. Сактаева А.А., Сүт және сүт өнімдерінің бәсекеге қабілеттілігін жоғарылату, автореферат, 2010 ж.
29. Көлдіғұлұлы Қ. , Халықаралық стандарттардың берер артықшылықтары аз емес, Заң газеті, 2010, 6-қазан
30. О.Сәбден, А.Тұғынбаева, Шағын бизнес негіздері, Астана, 2008 ж
31. Сәбден О., Тоқсанова А. «Шағын кәсіпкерлікті басқару», Алматы –2002.
32. Ертаев К.Е., Стамбеков Е.Е., Теңізбаева Д.С. Өнеркәсіп экономикасы:
Оқу құралы, Тараз - 2010.
33. Тургинбаева А.Н., Өнім сапасын арттыру жолдары//ҚҰУ Хабаршысы, № 6, 2009 ж.
34. Ценовая политика и ценовая стратегия фирмы//Ғаламтор ресурсы: http://stud24.ru/enterprising
35. Модели менеджмента//Ғаламтор ресурсы: http://www.grandars.ru
36. Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаевтың Қазақстанхалқына Жолдауы. 2007 жылғы 28 ақпан, Жаңа Әлемдегі Жаңа Қазақстан.
37. Асанова Т.А., Кәсіпорынның жекелеген процестерін басқаруда маркетингтік әдістерді пайдалану//Қаржы қаражат, № 4, 2008 ж.
38. «Егемен Қазақстан», 18 қыркүйек, 2012, Самат МҰСА
39. Менеджмент качества № 2(32), 2010 г., Премия Президента Республики Казахстан Алтын сапа, Л.Я.Алексеева.
40. Менеджмент ғылым ретінде //Ғаламтор ресурсы: http://portal.vkgu.kz:1010/1944/unita 1/1.1.htm
41. Менеджмент качества 2010, № 1, В.А.Лапидус
42. А.И.Барбусинова Кәсіпорынның бәсекеге қабілетті басқару жүйесін құру қажеттігі// Профессионал казахстана №6, 2009.
43. Сапа саласындағы саясат//Ғаламтор ресурсы: http://www.tek-kaz.kz.
44. Рысжан Менеджмент жүйесі және бәсекеге қабілеттілік//Егемен Қазақстан. - 2010. - 14 мамыр.
45. О.Сәбден, А.Тоқсанова, 127 б. Шағын кәсіпкерлікті басқару, Алматы, 2002 ж.
46. Мұхамеджанова А. ДСҰ-ның талабына саймыз ба. //Айқын 2000.
47. Сактаева А.А., Бәсекеге қабілеттілікті жоғарлатудың негізгі тәсілдері мен механизмдері, Саясат, № 4, 2009 ж.
48. Сапа менеджмент жүйесі//Ғаламтор ресурсы: http://kazntu.kz/kk/node/357
49. Қ.Келдіғұлұлы, Халықаралақ стандарттардың берер артықшылықтары аз емес. Заң газеті 2010, 6 қазан.
50. Королев В.А. ИСО и ТРИЗ/Менеджмент качества, 2010, № 2 (32)
51. Стандарттау, сертификаттау және метрология негіздері, Ж.Ж,Махамбетова, Алматы, 2008 ж.
52. Сатиева К.Қазақстан ДСҰ-ға 2012 жылы кіруі мүмкін// Алаш айнасы. - 2011. - 15 ақпан.
53. Габбасова Ж.Ж., Әр түрлі сфералардағы стандарттау/Саясат Policy, № 1, 2011 ж.
54. Свиткин М.З. Процессный подзод при внедрении системы менеджмента качества в организации// Стандарты и качество. 2002 г.
55. Бейбіт Ж. С. Отандық стандарттарды халықаралық стандарттармен
үйлестіру — бәсекелестікті арттырудың алғышарты//Егемен Қазақстан
№90, 2010.
56. Мейірбеков А.Қ. «Кәсіпорын экономикасы», Алматы – 2003.
57. Сертификат HACCP (сертификация ХАССП)// Ғаламтор ресурсы: http:// www.iso-sercons.ru/glavnaya/services/sds/sertifikaciya-haccp-iso-22001/
58. Сертификаттау негіздері//Ғаламтор ресурстраы: http://portal.vkgu.kz:1010/2272/3.1.htm
59. Бишимбаев У.К., Ниязбекова Р.К., Ермаханова Ф.Р. Актуальность внедрения экологического менеджмента в Казахстане: налитический обрзор, Астана, 2007 ж.
60. Л.Н.Гумилев атындағы Еуразиялық Ұлтық Университеті Хабаршысы, №4(77), 2010 ж., Р.Қ.Ниязбекова, Ф.Р.Ермаханова, А.У.Ахмедьянов, Халықаралық стандарттар талаптарына жауап беретін менеджмент жүйелерін енгізу ерекшеліктері
61. Бишимбаев У.К., Ниязбекова Р.К., Ермаханова Ф.Р., менелджмент жүйелерін әзірлеу және енгізу, Астана, Гумилев атындағы ЕҰУ, 2009
62. Байжақсынова Г.Қ., Бәсекелестік артықшылықтарға қол жеткізу жолдары, Саясат № 4, 2009 ж.
63. Менеджмент качества №6(30) 2009, 20-22 б., Лисовский А.П. – СМЖ кәсіпорынның табысын арттыру әдісі ретінде: Халықаралық стандарттар
64. Бейбіт Ж. С. Отандық стандарттарды халықаралық стандарттармен
үйлестіру — бәсекелестікті арттырудың алғышарты//Егемен Қазақстан
№90, 2010.
65. Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерліктің дамуы//Ғаламтор ресурсы: http://www.nex.kz.
66. Ғылым мен инновация қатар жүруі тиіс//Ғаламтор ресурсы: http://www.aikyn.kz.
67. Бекболатова Ә. Қазақстан Республикасы кәсіпорындарының бәсекеге қабілеттілігі, Қоғам және Дәуір, № 2, 2011 ж.
68. Коптаева Г.П., Кәсіпорын қызметін тиімді басқарудың алғышарттары//Қазақстан ғылыми әлемі, № 2, 2011 ж.
69. Әмірбекұлы Е. Өнімнің бәсекелік қабілеттілігін арттыру механизмін қалыптасытру: автореферат – Алматы - 2004.
70. Особенности управления развитием производства в фирмах США и Японии//Ғаламтор ресурсы: http://infomanagement.ru.
71. Сапа менеджмент жүйесі және АЖ-сервистерді басқару жүйесі//Ғаламтор ресурсы: http://www.nitec.kz/.
72. Нұртөре Жүсіп//Егемен Қазақстан, 2010 ж,. 12 наурыз.
        
        БӘСЕКЕГЕ ҚАБІЛЕТТІ КӘСІПОРЫННЫҢ ФАКТОРЫ РЕТІНДЕ ӨНІМ САПАСЫН БАСҚАРУ
МАЗМҰНЫ
Нормативтік сілтемелер...........................................................................
3
Анықтамалар.................................................................................................
4
Қысқартулар мен белгілеулер................................................................
5
КІРІСПЕ..............................................................................................................
6
1
ӨНІМ САПАСЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ..................
10
1.1
Сапа түсінігі. Сапа көрсеткіштерінің мәні мен ... ... ... - ... ... қабілеттілігінің кепілі....
16
1.3
Сапаны басқару жүйесінің қажеттілігі және оның даму кезеңдері............
22
2
ЖШС СҮТ ... ... ... БАСҚАРУ ДЕҢГЕЙІ МЕН БӘСЕКЕГЕ ҚАБІЛЕТТІЛІГІН БАҒАЛАУ...................................................................................................
29
2.1
ЖШС сүт фабрикасының өндірістік, қаржылық-шаруашылық қызметі ... ... ... ... ... ... сапасына әсер ететін факторлар..........................................................
48
3
ЖШС ӨНІМДЕРІНІҢ САПАСЫН БАСҚАРУДЫ ... МЕН ... ... ... ... ЖОЛДАРЫ................................................................................
53
3.1
ЖШС сүт фабрикасының өнімдерінің сапасын басқаруды жетілдіру......................................................................................................
53
3.2
Сапаны басқаруда қолданылатын шетелдік тәжірибелер..............................
55
3.3
Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін арттыру жолдары.............................
59
Қорытынды...........................................................................................................
82
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.........................................................
85
Қосымшалар........................................................................................................
89
Нормативтік сілтемелер
Осы ... ... ... ... мен нормативті сілтемелер пайдаланылды:
* ҚР-ның Заңы. ҚР-ның 2004 ... 9 ... N 603 ... ҚР ... ... 1998 ... 24 - ... Заңы. ҚР Парламентiнiң Жаршысы, 1998 ж., N 2-3, 25-құжат. (2012 ж,. 10 шілдедегі өзгерістер мен толықтырулармен).
* ҚР Үкіметінің қаулысы № 1208, ... ж.
* ... ... 1999 ж, 16 - ... ҚР Парламентінің Жаршысы, 1999 ж., N 20, 725-құжат
* Өлшем бірлігін қамтамасыз ету туралы Заңы. ҚР, 2000 жылғы 7 маусымдағы N 53 ... ... ҚР ... ... ҚР СТ;
* 66-2002 ... ҚР ... СТ РК 7.2-2000 сүт фабрикасының негізгі шикізат жабдықтаушылары - ЖШС, , , ... ... және ... ... және де Шет ... экологиялық таза аймақтарында орналасқан фермасы сапалы сүт өндіруде.
Компания серіктестері мыңдаған сүт тапсырушылар болып табылады.
Қабылдау ... ... ... ... ... ... ... Компанияның куәландырылған зертханаларында жекелеген сараптамалар жүргізіледі. Әрбір өткізуші үшін компьютерде өзіндік электронды ақпарат ... оның ... ... жүргізіледі. Қабылданғаннан кейін сүт комбинатқа жеткізіледі.
Компанияның басты серіктестері:
* ... ... - ... және ... ... өнімдерін қайта өңдеу, орау және жеткізіп салу саласындағы әлемдік көшбасшы. Компания 1951 жылы Швецияда ірге көтерген. Өзінің ... ... сүт ... ... пен ірімшік, соустар мен десерттер, шырын мен шірне және тағы да басқа тағам түрлерін өндіруге арналған құрал-сайманмен ... бірі ... ... ... ең ірі, әрі ... ... ... болып табылады. басқа концерніне және компаниялары кіреді.
- атты сүт өндірісіндегі түгел ... ... ... ... ... саналатын компания. Ол шаруашылықтар үшін құрал-саймандар өндіріп қана қоймай (оның ... ... ... ... ... да бар), ... өңдеу, бөліп құю және сүт дистрибуциясына арналған техника мен ораушы материалдарды жеткізіп ... - ... ... орау және технология саласындағы ең ұтымды жолдарды ұсына отырып, өзінің тапсырыс берушісінің игілігі үшін қызмет жасайды. Кез келген ... және кез ... ... ... ... қамтамасыз етіп отыру мақсатында компания іс жүзінде жаңашылдық, тұтынушы сұранысын дұрыс түсіну мен жабдықтаушылар ынтымақтастығын жақтайды.Қарағанды сүт комбинаты цехтерінде ... ... ... ... ... істеуге рұқсат бермейді. Бұл ерекше қасиет, себебі жоғары температура ... ... сүт ... қалады. Сіз дәмі дұрыс, бірақ аздап қышқылданған сүтті шай немесе кофеге қосып көрген ... Сүт көз ... іріп ... ... ... ... егер сүт сапасыз болса, зауытта да байқалады. Сол себепті сүтті және қышқыл ... өнім ... үшін ... тек қана ... ... - ... ... сүт қолданылады.
*
Жарамды, экологиялық таза және жоғарғы сапалы өнім - міне осы ... ... ... ерекше етеді. Бұл сүт фабрикасының атты фермамен өте үлкен келісім- шартқа отыруына негіз болды. Сол жақтан күн ... ... сүт ... ... 15 ... сүт жеркізіледі.
Орман мен көлдің бастауы болған бұл ... ... ... ... кең етек жайған жерде сүт-тауарлы шаруашылығы орналасқан. Бурабай кешені - бұл сақтау мен сауудың ... және ... ... ... бұл ... ... өнім беретін голштин-фриз тектесасыл тұқымды табыны. Сонымен қатар ферманы жыл бойы жем ... ... ... ... жерге жайылған берік азықтандырушы базасы бар. Әр ірі қараға ... ... ... ... электрондық жүйесі мал басын санап, әр ірі қарадан келген сүт мөлшерін бақылайды, сауу уақыты мен малдардың жай-күйін ... ... ... ірі ... өнім беру ... ... топтар құрылып, соған орай азықтандыру рационы құрылады. Сүттің ... ... ... азықтануына байланысты екені барлығымызға мәлім. Осылайша, сүт фабрикасы кепілді сапалы шикізат қабылдап отырады.
*
ЖШС - ... ... мен ... ... ... ... 2, 3 және 5 ... гофрленген катты қағаздан жасалатын ыдыс ораушы материалдар өндірісіндегі ең iрi мамандандырылған ... ... бiрi.
... кез ... ... ... ... білікті мамандар жұмыс жасайды. Ораманы дайындау үшін қолданылатын жоғарғы сапалы материалдарды Ресей мен басқа да шет ... ... ... ... дайындайды, азық-түлік өнімдерін қаптауға рұқсат беретін гигиеналық сертификаттары бар. сүт ... өз ... ... ... ... таңдады? Себебі біздің өнімді фин шыршасының шикізатынан италья техникасы көмегімен дайындалған фин қатты ... яғни ... таза ... ... ... ... ...
Isuzu Motors Limited - жеңіл, орташа және өте ауыр санатты автомобильдерді ... ... ... ... қазақстандық нарықта алғаш рет ресми түрде коммерциялық автотехниканың беті болып ... ... - қол ... ... ... ... кепілдік пен төзімділік. Isuzu автомобильдері - иелері қойған талаптарға шыдай алатын автомобильдер.
компаниясы көптеген өндірушілердің ішінде тек осы Isuzu ... жүк ... ... ... олар ең ... ... стандарттарына сәйкес және жапон өндірісінің негізінде жасалған авторлы өнім екені белгілі. Бұл - ... ... ... сүт ... сапалы және табиғи өнімімен толассыз қамтамасыз етіп отыру деген сөз. ... ... ... ... ... өнім ... ... сағат бойы бір қалыпта сақталуына мүмкіндік береді.
Компанияның баға саясаты. ... баға ... ... ... орта табысты табына арналған. өнімдерінің бағасы өзге отандық өндірушілердің ... ... ... ... ... алғанда 15-20%-ға арзан болып келеді.
Компанияның кадр саясаты. Қазіргі таңда кәсіпорында 150 жұмысшы қызмет істейді. Кәсіпорынның кадр саясаты жоғары квалификациялы ... ... алу және ... квалификациясын жоғарылату мақсатына сүйенеді. Кәсіпорын екіжақты еңбек келісіміне тұру барысында өз ... ... ... ... ... да ... ... қамтылуын қадағалайды. Оның ішіне: формалық киіммен қамтамасыз ету, тегін тамақтану, біліктілікті жоғарылату оқыту-курстары және т.б. ... ... ... ... ететін, денсаулықты сақтауға және әрбір жұмысшының бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз етуге бағытталған бірыңғай жоспарлау, дайындық, ұйымдық-техникалық, санитарлық-гигиеналық іс-шаралар қабылдау, жүргізу жұмыстары ...
сүт ... ... ... мен ... көтеруге көп назар бөлінеді. 2010 жылы сүт фабрикасының қызметкерлері Павлодар мемлекеттік технологиялық колледжінде техник-технолог мамандығына оқытылды.
Технологиялық процесстер.
Сүт өнеркәсiбiнде ... сүт ... 2 ... тәсiлi бар - сұйыққоймалы сақтауыш және термостат. Негiзiнде тәжiрибеде сұйыққоймалы сақтауыш әдiстердi қолданады. Кәсiпорын бұрын қолданған термостат әдісінен бас ... , ... ... ... бұл ... ... көп. Атап ... ол термостат камераларының мен тоңазытқыш камераларының аудандарын қысқарта отырып, өндірістік аудандарды қысқартуға мүмкiндiк бередi. Осының арқасындаөнiмнiң орымы 1 м2 ... ... және суық пен ... ... төмендейдi. Қышқыл сүт сусындарынсұйыққойма сақтауыш арқылы өндiру тәсiлi механикаландыруды және өндiрiстiк процесстердi автоматтандыруды толығырақ iске асыруға мүмкiндiк ... ... ... 25%ке ... ... 35-37%ке жоғарылатуға мүмкіндік береді.
Қазiргi таңда зауыттың қабылдау бөлiмшесiнде екi 10-тонналы және екi ... ... ... ... ... 25 ...... қайта өңдейдi, бұдан әрi ауысымға 37 тонналлы болуды жоспарлап отыр.
Негiзгi технологиялық және кәсiпорындағы қолданылатын жабдықтар ... ... ... ... Сүт ... сепаратор;
* Қаймақ алушы сепаратор;
* Май өңдеу қонжырғысы;
* Сүт автоматы- АО-111;
* Автомат Я-1 ... Сүт ... ... ... автомат;
* Компрессорлық қондырғы;
* Жылу алмастырғыш;
* Суды тоңазытқыш қондырғы;
* Агрегат тоңазытқышы;
* Компрессор, ... ... ... ... келетін шикізат пен шығарылатын өнімнің сапасын аттестациядан ... ... ... ... жабдықталған зертхана қамтамасыз етеді. Барлық өндірістік үдеріске және кәсіпорыннан дайын өнім шығарда қатаң бақылау жүргізіледі. Өнімнің сапасы барлық ... ... ... ... ... ... жүйесі жақсы қызмет атқарады. Басты назар сенімділікті арттыру мақсатына, яғни жабдықтарды сапалы ... ... ... ету, ... жөндеу жұмыстарын жүргізіп тұруға аударылады.
Ұйымның қаржы-шаруашылық көрсеткіштері.
Шаруашылық қызметінің экономикалық жағдайын талдауға ... ... ... 1 - кестеде компанияның 4 жылға қаржылық-экономикалық талдау ... ... 1- ... ... ... өткізу мен сатудан түскен пайда
мың тг
614360
554870
670117
696578
2
Өнім мен көрсетілген қызметтің өзіндік құны
мың тг
479113
421669
514587
536365
3
Жалпы пайда
мың тг
135247
133201
155530
160213
4
Қаржыландыру табыстары
мың ... да ... ... ... мен ... ... ...
мың тг
9539
11137
21897
19068
7
Әкімшілік шығындар
мың тг
61055
61028
70558
59143
8
Қаржыландыру шығыны
мың тг
7493
8343
11569
6987
9
Қалған шығындар
мың тг
9824
11736
8342
21660
10
Жалпы табыс салық салуға дейін
%
53609
75002
91876
109354
11
Корпоративтік табыс салығы бойынша шығындар
%
20326
25813
25491
25491
12
Жалпы ... ... сүт ... ... ... ... алынған
Кестедегі мәліметтерге сүйене отырып, кәсіпорынның өндірген өнімінің өзіндік құны ... өсіп келе ... ... төменде сүт фабрикасының 2009-2012 ж.ж.аралығындағы өндіріс көлемі көрсетілген (сурет-6).
я
Сурет 6 - сүт ... ... ж. ... ... ... ... кәсіпорынның шаруашылық - қызмет ақпаратынан.
Маркетингтік жұмыстарды жүргізіп, тұтынушылардың талаптары мен сұраныстарын ескере отырып, сүт комбинаты 2016 жылға ... ... сүт ... ... 50-60 %-ға ... ... 10 жаңа ... өндіру көзделіп отыр.
Сапаны басқару менеджменті.
Компания өзінің қызметінде мүлтіксіз Қазақстан ... ... ... ... МС ISO 9001,14001,22000 менеджмент талаптарын сақтайды.
2006 жылы ISO 9001 - 2001, ИСО 14001 - 2001 ... ... ... ... сапа ... мен ... менеджмент жүйелері енгізілді. 2007 жылы тағам өнімінің СТ РК 22000 - 2006 ... ... ... ... ... және ... Бұл ... біздің өнімдеріміздің жоғары тұтыну қасиеттерін сенімді қамтамасыз етеді.
2.2 Компания өнімінің бәсекеге қабілеттілік деңгейін бағалау
Кез - келген кәсіпорынның бәсекелілігі ... ... ... ... ... қажеттілігін қанағаттандыру дәрежесі арқылы айқындалатыны сөзсіз. кәсіпорынның өнімдерін басқа бәсекелестердің өнімдерімен салыстырып, өнімнің бәсекеге ... ... ... ... ... ... тек бағалау, саралау жүргізу арқылы ғана қол жеткізу мүмкін болды.
Алайда, ЖШС сүт ... ... ... ... сүт өнімдері нарығына қысқаша шолу жасап кетейік.
Сүт өнімдері адам ағзасына аса қажетті пайдалы заттармен, дәрумендермен қамтамасыз ететін тамақ өнімдерінің бірі ... ... ... бойы ... шөлін басып, ауруға ем, сауға қуат болған сүт тағамдарын ауыстыратын өнім жоқ.Қазақстанда сүт өнімдерін өндіретін компаниялар көптеп кездеседі. Алайда, ... ... тек ... ... ... ... сүт өнімдерін ұсынатын кәсіпорындар қарастырылады.
Сүт Одағының мәліметтері бойынша, бүгінде отандық сүт өнімдері халықты сапалы өнімдермен толық түрде қамтамасыз ете ... ... ... ... үштен бір бөлігі қайта өңдеуден өткізіледі. Сондай -ақ, ... ... ... ... ... ... сүт ... тұтыну жан басына шаққанда жылына 260 кг болса, Ресейде 305 кг, Қырғызстанда 184,8 кг ... отыр [28]. ... сүт ... ... сұранысын толық қанағаттандыра алмағандықтан импорттың үлесі жылдан жылға өсіп отыр.
Статистикалық мәліметтер бойынша сүт өнімдерінің бәсекеге қабілеттілігіне кері әсер етіп ... ... ... ... жем шөп ... ... болуы, орта және ірі шаруашылықтың дамымағандығы, сүт өнімдерінің сапасының ... ... ... ... ... және т.б. ... ... отыр.
Тамақ өнімдерінің қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында талаптарды белгілеу үшін ... ... ... ... ... ... және ... жатыр. Қолданыстағы заңнамаға және халықаралық талаптарға сәйкес келтіру мақсатында 2009 жылы және ... ... ... мен ... ... Бұл ... мен толықтырулар өнімнің өміршеңдік циклының процесінде пайда болатын қауіпті факторларды ... және ... ... ... анықтауға бағытталған. Өнімдердің сапасын және бәсекеге қабілеттілігін арттыру мақсатында нормативтік базаны және мемлекет аумағында қолданыстағы стандарттарды қайта қарау бойынша ... ... ... ... ... ... ... Республикасы аумағында ауыл шаруашылығы саласында тамақ өнімдеріне және шикізатқа 2083 ... оның ... 1771- ... 312 - ҚР СТ ... бар [29]. Одан басқа, АӨК-де ұйымдардың ISO 9000 және ISO НАССР 22000 сериялы стандарттарға сәйкес халықаралық сапа менеджменті жүйесіне ... өту ... ... ... ...
Тұтынушылардың көбінесе қандай сүт өнімдерін пайданалатындығын айқындау мақсатында Астана, Қарағанды қала тұрғындары бойынша маркетингтік зерттеу жүргізілді. ... ... ... отырғанымыздай, қазіргі таңда сүт, қаймақ және айранның алар орны ерекше болып отыр, ... ең көп ... ие өнім - сүт ... ... орында қаймақ (75%) және айран (72%) өнімдері болып шықты. ... ... қала ... ... сүт, ... ... үзбей қолданылып келеді. Сонымен қатар, йогурттың үлесі - 66%, ... - 58%, сары май - 69%, ... 47%, ... - 12% ... ... 7 - Сүт ... түрлерінің сұраныс үлесі
Ескерту: Сауалнама нәтижелері бойынша автормен жасалған
Қарағанды және Астана қалаларындағы нарықта сүт өнімдерін өндіретін компаниялар арасындағы бәсекелестік күрес өте ... ... те ... ... ... сапасы, тартымды бағасы ЖШС сүт фабрикасының алдыңғы қатарда орын ... ... ... отыр.
ЖШС компаниясы 30-ға жуық сүт өнім түрлерін шығарады. Сүт ... ... ... ... ... сүт болып табылады. Төмендегі суреттерденкомпанияныңөндіретін сүт, айран және қаймақ өнімдерінің Астана және Қарағанды ... ... ... ... ... 8 - ЖШС ... ... Астана қалалары нарығындағы сүт үлесі
Ескерту: ақпарат көзі: кәсіпорынның шаруашылық-қызмет ... 9 - ЖШС ... ... ... ... ... айран үлесі
Ескерту: ақпарат көзі кәсіпорынының шаруашылық - қызмет ақпаратынан
Сурет 10 - ЖШС ... ... ... ... нарығындағы қаймақ үлесі
Ескерту: ақпарат көзі кәсіпорнының шаруашылық қызмет ақпаратынан
Әр түрлі компаниялардың қаймақ өнімдерін салыстыра отырып жасалған зерттеу ... ... ... ... ... ... берген бағалары мынандай болып шықты. Ең жоғарғы балл 5 деп есептей отырып, ... ... ЖШС - 4,7 ... - 4,2, ... 3,9 ... ... ... 11 - Компаниялардың Астана, Қарағанды қалалары нарығында бағалануы (балл)
Ескерту: Сауалнама нәтижелері бйынша ... ... ... ... ... бірнеше факторлар әсер ететіндігін атап өткен болатынбыз. Автордың пайымдауынша, өнімнің бәсекеге қабілеттілігі үш ... ... ... баға және ... ... Өнім сапасына тауардың халықаралық сапа стандартына сәйкес келуі, экологиялық жағынан таза, адам ағзасына пайдалы болу қасиеттерін ... баға ... ... ... ... анықталған, белгіленген өнім бағасы, яғни, нарықта баға стратегиясын анықтауды жатқзуға болады. Ал ... ... ... ... белгісін айқындау және оны нығайту, өнімнің сыртқы ... ... ... және т.б. ... сипаттайды.
Маркетингтік зерттеу арқылы тұтынушылардың аталған үш фактордың қайсысы басты көрсеткіш болып табылатындығы және олардың әрқайсысының өнімнің ... ... ... ... үлесі қандай екендігі анықтады.
Сурет 12 - Тұтынушылардың өнім таңдауына әсер ... ... ... ... бойынша автормен жасалған
Көріп отырғанымыздай, тұтынушылардың 56% өнімді таңдар алдында тауардың сапасына назар аударады. Бұл ... ... ... үшін ... ... ... ... аса маңызды. Сол себепті, өнімнің сапасы барлық технологиялық үрдіс кезеңдерінде қадағаланып отырылуы қажет, қадағалау жүйесі ... ... ... ... ... ... ... арттыру мақсатына, яғни жабдықтарды сапалы құрама бөлшектермен қамтамасыз ету, ... ... ... ... ... қажет.
Тұтынушылар арасында сауалнамалар жүргізу арқылысонымен қатар, ішкі нарықтағы сүт өнімдерінің сапалық және бәсекеге қабілеттілік деңгейі анықталды. ... ... сүт ... ... ... ... ... үшін маңыздылығын көре аламыз.
Кесте 2 - сүт ... ... сапа ... ... маңыздылық коэффициенттерін анықтау
Сапа көрсеткішінің атауы
Эксперттің балдық бағасы
Орташа балл
Маңыздылық коэффициенті
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Дәмі
8
7
10
8
9
8
8
7
7
8
8,0
0,139
Сіңімділігі
9
8
6
10
8
8
7
8
9
8
8,1
0,141
Өңделу деңгейі
9
8
9
9
8
10
8
10
9
8
8,8
0,153
Иісі
7
8
8
6
9
8
7
9
8
7
7,7
0,134
Түсі
7
6
9
6
7
9
9
8
9
6
7,6
0,132
Құнарлылығы
10
8
9
10
9
10
9
7
8
9
8,9
0,155
Табиғилығы
9
7
9
8
8
9
8
10
9
7
8,4
0,146
Ескерту: Сауалнама нәтижелері бойынша 11 - ақпарат көзіне ... ... ... ... ... ... бойынша, ЖШС сүт өнімдерін қолданудағы тұтынушылардың басты назар ... ... ең ... ... - ... ... (0,155), екінші орында - өңделу деңгейі (0,153), үшінші орында - өнімнің ... (0,146) ... ... ... ... маңыздылығы жағынан негізгі мәнге ие болып отырғандығы байқалды.
Келесі кестелерде ішкі нарыққа ұсынылатын сүт өнімдерінің бәсекеге қабілеттілігінің деңгейлерін бағалау үшін ... ... ... ... ... ... ... өндірілетін өнімдері қарастырылады.
Кесте 3 - Нарықтағы сүт өнімдерін шығаратын компаниялардың қаймақ өнімдерінің сапалық ... ... ... ...
Сіңімділігі
Өңделу деңгейі
Иісі
Түсі
Құнарлылығы
Табиғилылығы
Өнімнің сапалық деңгейі
Сапалық тұғыры

8,5
8,6
9,3
8,2
7,4
8,3
8,0
8,50
1

8,1
8,2
8,4
7,9
7,5
8,2
7,8
8,01
3

7,2
6,9
7,0
6,7
6,4
7,3
6,9
6,91
6

8,0
8,1
8,8
7,7
7,6
8,9
8,4
8,21
2

8,2
8,0
8,0
7,3
7,5
8,4
8,1
7,93
4

7,4
8,0
7,8
6,8
6,2
7,7
7,9
7,40
5
Маңыздылық коэффициенті
0,145
0,146
0,150
0,136
0,130
0,149
0,144
Ескерту: Сауалнама ... ... ... ... өнімдердің арасынан компаниясы өндіретін қаймақ өнімдері сапалық көрсеткіштерінің ... ... ең ... көрсеткішке ие болды - 8,50. Одан кейінгі орындарда - 8,21 және - 8,01 ... ... ... ... ... ... қалған бұл өнімдер Астана, Қарағанды қалаларында өздерінің сапалық қасиеттері жағынан тұтынушылар тарапынан үлкен ... ие. ... 4 - ... сүт ... ... қасиеттерін бағалау
Сауда белгісінің атауы
Өнімнің тартымдылық көрсеткіштері, орташа балмен
Тартым
дылық деңгейі
Тартым
дылық тұғыры
Сауда белгісінің танымал
дығы
Компания
ның өніміне деген
сенімділік
Тұтынушы-
лардың таңдау ... ... ... ... ... бойынша 11 - ақпарат көзіне сүйене отырып автормен жасалынған
Өнімдердің тартымдылық қасиеттер деңгейін анықтау үшін өнімнің ... ... ... сауда белгісінің беделі және сыртқы қорабының пішіні деген параметрлерін ескере отырып анықтадық. Осы көрсеткіштер ішінен өнімнің танымалдығы (0,258) мен ... ... ... ... (0,249) ... ... ... мәнге ие болды. Тұтынушыларды тауарды сатып алуға ... әдіс ... ... ... ең сенімді, ең пайдалы, сапал өнім ретінде көрсете білу, яғни, жарнамалау. Бұл әдіс арқылы тауардың танымалдығын арттырып, ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Өнімнің тартымдылық қасиеттері бойынша және өнімдері тұтынушылар тарапынан жоғары бағаға ие ... ... ... мен ... талғамдарынан шығуы бәсекелес өнімдерден ерекшеленуіне алып келді.
Келесі кезекте, сүт өнімдерінің бәсекеге ... ... ... ... ... Өнімнің бәсекеге қабілеттілігін бағалау мына формула арқылы есептеледі:
БҚ=С/Б*Т ... БҚ - ... ... ... деңгейі, С - өнімнің сапалық сапалық қасиеттернің деңгейі, Т - өнімнің тартымдылық қасиеттері, Б - ... ... ... 5 - Сүт ... ... ... ... бағалау
Сауда белгісінің атауы
Бәсекеге қабілеттілігінің көрсеткіштері
Бәсекеге қабілеттілігінің деңгейі, БҚ
Бәсекелік тұғыры
Сапа деңгейі
Тартымдылық деңгейі
Нарықтық бағасы, тг

8,50
9,28
180
0,438
1

8,01
8,40
161
0,418
3

6,91
6,78
149
0,314
5

8,21
9,05
170
0,437
2

7,93
7,10
158
0,356
4

7,40
6,18
153
0,298
6
Ескерту: Сауалнама нәтижелері бойынша 11 - ... ... ... ... автормен жасалынған
Бәсекеге қабілеттілікті анықтау негізінде бірінші орынға ие болған сауда белгісінің өнімі, екінші орында - , ал ... ... ... ... Алайда, уақыт келе бұл көрсеткіштер нарық жағдайына байланысты жиі өзгеріске ұшырап отырады. ... ... ... ... ... ... көңілінен шығып, бәсекеге қабілетті болуы жолында жоғары ... ... ең ... шарт ... дәлелденіп отыр. Кәсіпорынның бәсекеге қабілетті болу негізінде басты назар аударатыны біріншіден сапа, одан кейін баға мен тартымдылығы. Алайда, ... екі ... да ... мән ... жөн. ... ... ұсынып отырған өнім орта тап халқына бағытталуы тиіс болғандықтан, өнім бағасы мен тартымдылығы да ... үшін ... ... ...
Жоғарыдағы мәліметтерге сүйене отырып, ЖШС Қарағанды, Астанада қалалары нарығындағы сүт өндіретін көшбасшы өнеркәсіп ретінде танымал ... ... ... ... ... ... халықты тек жоғары сапалы, экологиялық таза өнімдермен қамтамасыз етіп отыр. Өнім сапасын қамтамасыз ету мақсатында Қазақстан Республикасының заңды талаптарын орындап, МС ИСО 9001, ... ... ... ... ... және сол ... ... жоғары тұтыну қасиеттерін қамтамасыз етіп отырады. Алайда, ЖШС компаниясының бүкіл Қазақстан нарығында орын алуы үшін әлі де ... ... ... ... ... атап өткен жөн.
Сүт өнімдерінің бәсекеге қабілеттілік деңгейі оның тұтынушылық қасиеттерімен сипатталады. Яғни, сүт өнімдерінің ... ... ... ... дәмі, бағасы, сақталу мерзімі, санитарлық гигиеналық жайы, орамасының тартымдылығы және тағы да ... да ... әсер ... Өнім сапасына әсер ететін факторлар
Өнім сапасына көптеген факторлар әсер етеді. Біріншіден, бұл факторларды сыртқы және ішкі деп бөлуге ... ... ... ... ... ... болып келеді. Оларға: экономикалық, техникалық, әлеуметтік психологиялық, саяси және т.б. жатады. Ал ішкі факторларға өнім ... ... әсер ... ... бәсекелестік, нормативтік құжат, тұтынушылар арасындағы өндірістің имиджі жатады. Өнім сапасының қалыптасуына ... ... ... ... ... ... конструкциясы және технлогиялық процестің сапасы бойынша жіктеледі.
Негізінен, өнім сапасына ықпал ететін факторларды объективті және субъективті деп ... ... ... ... ... ғылыми техникалық прогресстің енгізілуі, нормативтік техникалық құжаттамалар, стандарт деңгейі, дизайны, т.б. ... Ал ... ... ... ... тәжірибесі, кәсіпкерлігі, еңбек мәдениеті, материалды және моральдық рухты көтеру, психо ... ... ... ... - ақ, ... ... жағдайына сыртқы және ішкі факторлар әсер етеді. Кәсіпорынның сыртқы ортасына экономикалық, әлеуметтік, саяси ... және ... ... прогресстер ықпал етеді.
Кәсіпорынның сыртқы ортасы
Кәсіпорынның сыртқы ортасы
Кәсіпорынның ішкі ортасы
Экономикалық
Тұтынушылар
Әлеуметтік
Қызметкерлер
Саяси
Бәсекелестер
Жеткізушілер
Ғылыми ... ... 13 - ... ішкі және ... орта факторлары
Ескерту: автормен дайындалған.
Аталған сыртқы факторлардың ішінде кәсіпорынға көбірек ... ... ... және саяси факторлар. Экономикалық факторларға инфляция деңгейі, экономиканың жалпы жағдайды, жұмыссыздық деңгей жатады. Ал саяси факторларды атап өтетін болсақ, олар ... ... ... ... ... заңдылықтарды қамтиды.
Жоғарыда атап өткен көрсеткіштер ЖШС сияқты кәсіпорындар үшін маңызды әсер ету ... бірі ... ... Ұсынылатын өнімнің көлемі, көбінесе, әлеуетті тұтынушылардың төлем қабілеттілігіне және өндіріс аймағының экономикалық даму ... ... ... кәсіпорынға әсер тигізетін факторларға тоқтала кетсек, кәсіпорынға ең басты кедергіні бәсекелестер туғызады. Басты бәсекелестерге төмен бағамен ұсынатын ұсақ ... ... қиын ... ... алатын ірі өндіруші кәсіпорындар жатуы мүмкін.
Кәсіпорынға тікелей әсер ... ... ... ... ... ... және ... бағалау, кәсіпорынның бәсекелестер арасында алатын орнын анықтау.
Диссертациялық жұмыстың теориялық бөлімінде өнімнің бәсекеге қабілеттілігіне өнімнің ... және ... ... ... өте зор. ... қамтамасыз ету жолында экономикалық өлшенген сұрақтарды шешу кәсіпорынның ұзақ өмір сүруіне максималды пайда әкеліп, экономикалық ... ... ... ... ... ... барлығы да бір - бірімен өте тығыз байланысты. Осы көрсеткіштерді ескере отырып, кез - ... ... ұзақ ... ... жоспар, яғни стратегия құру арқылы пайданы барынша максималдауға болады. Әрбір ... ... ... ... нәтижесі болып табылады. Стратегия өнім сапасы ерекшеліктерін ескере отырып қажетті бәсекелестік артықшылықтарды әзірлеуге мүмкіндік береді. Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін жоғарылату ... ... атап ... ... ... ... ... жүзеге асыратын шаралары. Оған жататындар: тауар бағасын ... ... ... ... ақша және ... ... ... іс-әрекет, транзакциялық шығындарды төмендету және т.б.
* Кәсіпорынның ішкі ортада жүзеге асырылатын ... ... ... ... ... ... асыру, қызметкерлерді ынталандыру, ақпаратпен қамтамасыз ету стратегиялары.
Кәсіпорынның стратегиялық шешімдерін қабылдау үшін сол кәсіпорынның нарықта алатын орнын, оның бәсекелестің позициясын ... ... ... ... Кәсіпорынның қазіргі жағдайын нарық жағдайымен және оның әлеуетімен салыстыруды SWOT талдау деп атайды. SWOT дегеніміз - бұл төрт ... ... ... S - ... жақтары, W - әлсіз жақтары, O - ... T - ... ... ... ... мен сату көлемінің ұлғаюына әкелетін сыртқы ортаның құбылыстарымен түсіндіріледі. Кәсіпорынның мүмкіндіктеріне кәсіпорын мен ... ... ... ... ... ... және т.б. ...
Ал қауіп-қатердеп, қажетті әсердің жоқтығынан кәсіпорынның бәсекелестік дәрежесін әлсірететін кері тенденциялар мен құбылыстарды айтамыз. Қауіп-қатер қатарына халықтың ... ... ... ... ... демографиялық өзгерістерді, мемлекеттік реттеудің қатаюын жатқызуға болады.
Кесте 6 - сүт фабрикасының ... ... SWOT - ... ... ... ... тұрақты қаржылық жағдайы;
* Компания өнім түрлерінің кеңдігі;
* Компанияның сүт өнімдеріне тұтынушылар тарапынан сұраныстың артуы;
* Икемді баға саясаты;
* ... ... ... көңіл бөлінуі;
* Сатып алушылар арасында сауда белгісінің танымалдығы;
* Жоғары ... және ... ... Сүт ... ... Құжаттардың тек қазақ тілінде рәсімделуі;
* Кәсіпорында инновациялық белсенділіктің жоғарлылығы
* ... ... ... ... ... қосымша көлік шығындары;
* Кейбір мамандықтар бойынша білікті манмадардың жетіспеуі;
* Кейбір өндірістік қуаттардың ... іске ... Сүт ... ... ... сапа ... ... өтпеуі;
* Бәсекеге қабілетті өнім өндіруге мүмкіндік беретін алдыңғы қатарлы технологиялармен жабдықталу деңгейінің ... ... мен ... - ... Сүт ... ... ... жылға артуы;
+ Қазақстанның ірі қалалары нарығындағы өз үлесін кеңейту;
+ Өнімнің түрлерін кеңейту;
+ Жаңа өнім ... ... ... ... жолында пайдалану;
+ Компанияның қаржы жағдайының жақсаруы;
+ ... ... тек ... ... болуы.
1. Қазақстандағы тұрақсыз экономикалық ахуал;
2. Инфляция деңгейі;
3. Әлем бойынша қаржы дағдарысы;
4. Халықтың әл - ауқатының өзгеруі;
5. Жаңа ... ... ... ... ... деген талаптарының күрт өзгеруі;
7. Шикізаттың терең өңделмеуі;
8. Негізгі құрал-жабдықтардың тозуы;
9. Ірі қара мал ... ... ... ... бақылау жүйесінің әлсіздігі;
11. Мамандандырылған жұмыс күшінің жетіспеушілігі.
Ескерту - Зерттеулер негізінде автормен дайындалған.
SWOT-талдау әдісі компаниясының күшті және әлсіз ... ... мен ... ... ... берді. Компания ұзақ мерзімді мақсаттарына қол жеткізу жолында аталған қауіп- қатерлерді ескере кеткен жөн. Бұл ... ... ... ... қабілетттілігін дамытуға мүмкіндік береді, яғни, кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілікті айқындау негізінде сыртқы және ішкі ... ... ... ... ... ... нәтижесі көрсеткендей, аталған компанияның күшті жақтары мен мүмкіндіктерінен гөрі оның дамуына кедергі келтіретін ... ... ... көп ... ... Сол ... болашақта болуы мүмкін қауіп - қатерлерді анықтап, кәсіпорынның әрі қарай дамуы үшін дұрыс басқара білу және ... ... құру ... ... үшін аса маңызды болып табылады. Сонымен, бұл анализді жүргізудің басты мақсаты кәсіпорынның күшті жақтарын одан әрі ... ... ... ... ... ... мүмкіндіктерді пайдаланып, әлсіз жерлерді күшейту болып табылады.
3. ЖШС ӨНІМДЕРІНІҢ САПАСЫН БАСҚАРУДЫ ... ... ЖӘНЕ ... ... ...
3.1 ЖШС сүт фабрикасының өнімдерінің сапасын
басқаруды жетілдіру
Кез - келген кәсіпорынды басқару өте ... ол ... ... мен ... ... ... ... қызмет атқару болып табылады. Қазіргі таңдағы сапаны ... ... ... ... ... ... болашақтағы қажеттілігі мен сұраныстарын қанағаттандыратын жаңа өнімді, қызметті жетілдіру, соған байланысты амал-тәсілдер мен ... ... ... ... ... ... міндетті түрде маркетингтік зерттеулер нәтижесімен байланысты болуы тиіс.
Автордың пайымдауынша, өнім сапасын сапалы түрде басқару үшін қызметкерлердің теорияны ... ... ... құштарлықтың болуы, білімді өнім сапасын жоғарылатуда қолдана білуі және өз қызметіне деген оң көзқарас пен адалдық ... ... Ал ... ... ... ... ... басшының компанияны сапалы түрле басқара білуінің маңызы өте зор.
Негізінен, әр жылдағы кіші ... ... ... 90 %-дан ... нашар басқару мен қабылданатын шешімдерді жете білмеушілігіне байланысты. Сол себепті, басшы алдын ала төмендегілерді ескеруі ... ... ... ... қызметінің әр түрлі мәселелерінің мамандары болып табылатын ызметкерлер алуы қажет;
* Осы қызметкерлердің іскерлігін фирманың жоғары ... ... ... қажет;
* Менеджменттің қазіргі заманғы әдістерін пайдалану қажет [30].
компаниясының бүгінгі таңда өзінің қызмет ету уақыт аралығында көптеген ... ... ... ... жағынан тәуелсіз, Қарағанды облысының көшбасшы кәсіпорындардың біріне ... ... сүт ... ... қаласында жоғары танымал. Себебі, өнім құны өзге аналог тауарлардан әлдеқайда төмен. Алайда, еліміздің Алматы сияқты үлкен қала ... ... ... ... болса, бәсекеге толықтай төтеп беруі қиынға соғады. Оның себебі, Қазақстан нарығында бәсекелестері өте көп. Сол бәсекелестерінің арасынан ... ... одан әрі ... ... әлі ... жұмыстар атқарлуы тиіс.
Автордың кәсіпорынның өнім сапасын жақсартуында мынандай ұсыныстары бар:
* өнім сапасын жетілдіруде шетел ... мен ... ... ... ... сәйкес келетіндерін өндіріске енгізу;
* арнайы өнім сапасымен айналысатын қызметшілерді тағайындау;
* сапа жөнінен дәрежесі жоғары конкурстарға үнемі қатысып отыруы ... Бұл оның өнім ... ... өз ... тигізіп, беделі мен танымалдылығын жоғарылатуға мүмкіндік береді;
* өнім түрлерін жарнамалау мәселесін қолға алып, ... ...
* ... ... ... қоса ... ... жүйесін орындау. Кеңсе қызметкерлері және негізгі өндірісте қызмет атқаратын жұмысшыларға түрлі марапаттау, дипломдар немесе балдық жүйе бойынша үздік ... ... ... ... ... ... арттырып, жұмыс өнімділігінің артуына септігін тигізеді.
ЖШС ... ... ... көрсеткіштері жөнінен аса ірі емес. Сапаны басқарудың жеке қызметтері ... ... ... ... ... ... жоспарларына сәйкес ЖШС кеңсесі тұрғызылып жатыр және осы ... ... ... ... ... ... отыр. Кәсіпорын алдағы уақытта қызмет үрдісін кеңейтіп, әрекет ету аймағын ... ... ... ... ... жетістіктермен тоқтап қалмай, ары қарай алдыға үлкен жоспарлар қойып, сол ... жете ... ... баға ... жүргізуде кәсіпорын ең алдымен мына мәселелерді шешіп алуы ... ... ... ... алу;
* бәсекелестердің тауарларымен күресу;
* максималды пайда табу;
* өнім өндіруді және сату ... ... ... ұзақ уақыт бойы көптеген экономистерді мазалаған. Мәселен, К.Макконелл, ... ... ... тағы ... [31]. ... ... назарынан да бұл мәселе тыс қалған жоқ.
Сонымен, келесідей тұжырым жасауға болады: кез-келген кәсіпорынның өмір ... ... - ... ... қанағаттандыру арқылы максималды пайда табу. ЖШС компаниясының қызметі осыған бағытталған. Өндіріс орнының техникалық қадағалау бөлімі және бөлімшелер қызметін жетілдіру, ең ... ... ... ... ... бекіту әрекеттерін қарастыруы тиіс. Ол өз кезегінде келесі мүмкіндіктерге қол жеткізуге жол ... ... ... өнімнің сапасын төмендететін ақаулардың алдын алуға бағытталған іс-шаралар жүргізу.
* Технологиялық үрдістерді болдырмау және жұмыстың ... ... ... техникалық қадағалау жұмысшыларының жұмыс өнімділігін, фонд қайтарымдылығын жоғарлатуға, қадағалауды жеңілдетуге мүмкіндік туғызатын техникалық қадағалаудың тәсілдерін ... ... ... ... ... ... ақпаратпен мезгілді қамтамасыз етіп отыру;
* қызмет персоналының әр ... ... ... ... ... ... ... жұмысын техникалық-экономиакалық талдау және жоспарлау;
* өнімді қолдану ... сапа ... ... ... ... ... ЖШС компаниясының өнім сапасын арттыруда атқарылытын ...
* ... ... ... ... деңгейін жаңа, озық технология енгізу арқылы жоғарлату;
* өндірістік үрдістерді автоматтандыру;
* өнім ... ... ... жаңа ... ... арналарын іздестіру;
* жаңа өндірісті жетілдіру мен қызмет ... ... ... ... үнемді пайдалану, өндіріс мөлшерін орындамайтын жұмысшылар санын ... ... ... ... ... төмендету;
* жоғары және ең төмен тиімділік коэффициентін беретін өнімдерді анықтау;
* еңбек өнімділігін ... ... ... ... ... өзінің кешенділігімен көп жақтылы болғандықтан, әрбір кәсіпорын, фирма өзінің деңгейінде барлық бөлімшелер мен қызметтердің бірлескен іс-әрекеттерін талап етеді. ... бұл өнім ... ... ... ... ... ... көмектеседі. Бұл шарт орындалуы үшін жоспарланған түрде сапа мәселесін ... ... мен ... ... мен ... қалыптастыратын іс-қимылдар бағдарламасын ұйымдастыру қажет. Мұндай бағдарлама кәсіпорынның сапа мәселесін шешу жөніндегі тиісті шараларды ... және ... ... ... ететін өзара қызметтер мен бөлімшелерді бағыт іс - қимылдарын анықтайды. Осы бағдарламаны жүзеге асыру жолында шетел ... мән ... ... қолданылатын әдістер мен тәсілдерді пайдаланудың маңызы ерекше зор болып отыр.
Қазіргі кезеңде әлемдік өнім өндірушілер өздерінің өнімдерінің сапалық мүмкіндіктерін жақсарту, ... ... сай ... ... ... ... ... шығу, осы арқылы нарықтағы бәсекеге қабілеттіліктерін арттыру бойынша нақты ізденістер мен ... ... бар ... ... ... ... мен қамтамасыз ету жүйелері көптеген шетел елдерінде, әсересе, Жапония мен АҚШ - та жан - жақты зерттелген. Соның ... ... ... мен ... қосқан үлестері өте зор. Э.Деминг және атты екі кітап шығарған. Бұл еңбектерінде ... сапа ... ... байланысты 14 принциптері баяндалады:
* Тауар немесе қызметті жақсартуға талпыныстың тұрақты болуын қамтамасыз ету. Басты мақсат - бәсекеге ... ... ... қалу және ... ... қамтамасыз ету. Қатаң бекітілген өндірістік мақсаттарға жетуде кейін шегінбеу;
* Кәсіпорын тұрақтылығына қол ... үшін ... жаңа ... пайдалану;
* Сапаға қол жеткізу үшін үздіксіз бақылау қажет емес ... ... ... ... ... ... ұзақ мерзімді стратегиясын құру талпыныстарын тоқтату;
* Сапа мен өнімділікті арттыру, шығындарды азайту үшін әрдайым өндіріс және ... ... ... ... ... ... ... кадрлар дайындау жүйесін жасау;
* Тиімді бақылау емес, басқару жүйесін жасау;
* Адамдар арасында қорқыныш пен ... ... ... ... ... ... ... өндірістік цикл бойынша кәсіпорын бөлімшелерінің бір-бірінен алшақтауын жою;
* Ұрандар, лекциялар және көпті біріктіру ... ... ... ... ... өндірістік қуаттардың бөліну тәжірибесін тоқтату;
* Қызметкерлерді өз жұмысын мақтан ету құқығынан айыратын барлық кедергілерді ... ... ... жоғарлатудың жалпыға ортақ бағдарламасын жақсарту және әр жұмысшыға өз өзін ... үшін ... ... Өнім және қызметтер сапасын әрдайым жақсарту бойынша басшылықтың жоғарғы буынының міндеттерін ... ... ... ... ... мен ... өнім сапасын басқаруда мына ұстанымдар сақталу қажетілігін дәлелдеген. Бұл цикл PDCA (Plan-Do-Check-Act) деп аталынады.
* A (Action) - ... іс ... B ... - Жоспарлау;
* C (Check) - Нәтижені бағалау;
* D (Do) - Іс ... ... ... ... ... жүйесі бойынша әр елдің ерекшеіктеріне тоқтала кететін болсақ, Ресейде сапа ... ... ... заң ... құрумен тығыз байланысты. Оның құрама элементтеріне тұтынушылар құқығын қорғау туралы заң, стандарттау және сертификаттау туралы ... ... ... заң, ... Сапа ... және басқа да заң актілер жатады.
Ресейде мемлекеттік бағдарлама ... Бұл ... ... тұтынушыларды әртүрлі топтарының мүдделеріне сай келетін және елдің әлеуметтік экономикалық дамуын қамтамасыз ететін ... ... өнім ... ... ... ... қамтамасыз ететін жағдайларды жасауға негізделген мемлекеттік саясат қалыптасқан. Алайда мемлекет сапаны басқаруға ықпал еткенмен де, кәсіпорындардың қызметіне тікелей араласпайды.
Өнім сапасы ... ... ... амалдарының ерекшеліктеріне тоқталатын болсақ, келесілерді атап көрсетуге болады:
* сапаны бағалаумен байланысты барлық жұмыстардың жүргізілуі үшін заң ... ... ... ... ... ережелерін, талаптарын куәландыру үрдісімен үндестіру;
* аймақтық инфрақұрылымды, өнім мен сапа жүйелерін куәландыру, сонымен қатар, зертханаларды аккредитациялау, сапа ... ... ... және т.б. ... ... ... ... ұйымдар желісінің құрылуы;
* ... ... ... сатысы бойынша дамуын қамтамасыз ету;
* ... ... ... көптеген дамыған мемлекеттер әлемдік сапа жүйесінде дамудың ерекшеліктерін меңгерген. Мәселен, жапондық компаниялардың бәсекеге қабілеттілікті арттыруға ықпал ететін бес фактор бойынша ... ... ... ... ... мол көлемде бөлінуі және инновациялық жетістіктердің деңгейі;
* жоғары мамандандырылған және ынталандырылған жұмысшы күші, басқару мен ... ... ... ... ... ... тиімділігі және басқарудың жапондық стилі;
* басқарудың көп ... ... және ... өндірістік инфрақұрылым;
* -сапаны бақылаудың қатаң ... ... ... ... және ... ... жетекші компаниялармен сапаны арттыру мәселесі бойынша біршама жұмыстар атқарды. ... ең ... ... ... және ... кешенді басқару түсініктері қызықтырды. Алынғаннәтижелер мен жүргізілген зерттеулер негізінде жапондық сапа стандарттары ... ... [34]. Осы ... ... өндіру, дайындау және өткізу кезіндегі сапа мәдениетін қалыптастыруына өз септігін тигізді.
Жапонияда жоғары технологиялары және стандарттарды қатаң ... ... ... ... ... ... ... қорғап, тұтынушылар сұранысына тиісті тапсырылған көлемде ғана өнімдер жасайды. Жапондықтар үшін сапаны бір рет қана қарап шығумен бағалауға болмайды. ... ИСО 9000 ... ... алу үшін үш ... ... ... дәлелдемелер мен есептер ұсыну керек:
* Өндірісте тек қана жоғары сапалы шикізаттар мен материалдар қолдану;
* Өндірістің жоғары сапасына қажетті құрал-жабықтарды қолдану;
* ... ... мен ... ... ... дәл орындалуы.
Жапон фирмаларында сапа үйірмелерін ұйымдастыру барысында ... жеті ... ... ... және талдауды үйренуге бастапқыда үлкен мән беріледі, яғни сатып алушылар тапсырыстары ... өнім ... ... ... ... сапасын жүйелі және дұрыс бағалауды оқытады.
Жапондықтар американдықтардың сапаны бақылаудың күрделі экономикалық ... ... ... қиын емес 7 ... ... ... тиісті жүйені әзірледі. Олар: әр жұмысшы орнының сапасын бақылау, ... мен ... ... ... ... ... мәні мен арнаулы жоғары сапалы тауарды өндірудегі басты мәселесін анықтау, гистограмма әзірлеу, ... ... ... ... ... орындары мен өндірістік үрдіс технологиясын бақылау сызбаларын құру.
Сонымен, өнім сапасын басқаруда Жапон тәжірибесін талдай келе, оның ... ... ... ... Осы ... теория жинаған және тежірибеде жүзеге асырылған және қазіргі заманғы білім негізінде сапа мәселесінің көп жылдық, деректі және мақсатты шешілуі;
* ... оның ... мен ... ... ... тәрбиелеу;
* Фирмадағы барлық бөлімшелер мен қызметкерлердің өнім сапасын басқару мен ... ... ... Кен ... ... сүйенсек, сапаға байланысты проблемалардың тек 15-20 пайызы ғана тікелей орындаушылар мен ... ... ... ал ... 80-85 ... фирманы басқару жүйесінің жетілмегендіктің салдарынан пайда болады. Бұл басқару жүйесінің функциялануына жоғарғы басшылық жауапты;
* Кадрларды өнім ... ... және ... ету ... ... ... оқыту, осы саладағы барлық фирма қызметкерлерінің жоғарғы деңгейіндегі ... ... ... Сапа ... кең ... өнім ... ... барлық сатыларында тиімді функциялануы. Қазіргі уақытта Жапонияда бір ... сапа ... ... ... Оларға он миллионнан астам адам қатысады.
* Сапа өнімнің басқару және қамтамасыз ету жөніндегі барлық ... ... ... ... ... ӨСБ мен ... ету ... өндірістік үрдістер сапасын күшті бақылау статистикалық әдістерді қоса алғандағы үшін алғы ... кең ... ... ... ... деген патриоттық сезімдерін баулауға адамдарды ынталандыру мен марапаттау жұмыстарына көп көңіл бөлінеді. Жапондық фирмаларда басшы ... тек жеке бір ... ғана ... ... ... ... ... жұмыс жүргізе білуі керек деген тұжырым ұстанады. Жапондық модель екі фактордың ықпалымен қалыптасты: ұйым мен басқару саласындағы шетелдік ... ... ... және ... ... ... ... Жапонияда еңбекті ұжымдық ұйымдастыру арқылы көру тән, бұл дегеніміз - менеджерлерден адамдармен жұмыс істей ала білуі. Өмірлік ... ... ... жеке ... ... ... көп ... бөлінеді.
Сонымен қатар, Жапонияда патернализм доктринасы деген ұғым кеңінен таралған. Патернализм (латынның paternus - ... pater - әке) - ... ... ... ... , ... ... доктрина [35]. Бұл арқылы еңбек қызметі кезінде демократиялық ... ... ету ... ... ... ...
Жапондықтар батыстың жаңа идеяларын алуға бейім болып табылады және көбінесе оларды осы ... ... да ... етіп іске ... Бұл ел тәуекел жасауға бейім әрі инновацияларды революциялыққа қарағанда эволюциялық ... ... ... ... ... ... олар үшін тыныш, ырғақты жұмыс тән.
Ал Америкадағы басқару жүйесіне тоқтала кетсек, олардың ерекшеліктері ... ... ... ... ... мен ... ... отырып, соңына дейін күресе білу, яғни, оларға көшбасшылық үшін күресу тән. Олар ... ... ... тез әрі көп ... ... ... ... уақыттарға дейін Америкада дара басшылық стилі басым болды, компанияларда қатал тәртіп пен сыртқы демократиялық кезіндегі мүлтіксіз бағыну байқалды.
Сапаны басқару ... ... ... тәжірибе мынандай негізгі ерекшеліктерден тұрады:
* Білім беру, ғылым және адам факторын дамытуға қаржыландыру мөлшерін арттыру;
* Сапа ... ... ... тұтастай мемлекеттің бәсекеге қабілеттілімен байланыстыру;
* Фирманың басқару жүйесін ... Өнім ... ... ... ... және ... басқару оргындары тарапынан ішінара бақылау;
* Сапаны басқаруға экономика -математикалық әдістерді қолдану.
* Көлемдік және сапалы көрсеткіштер ... ... ... ... ерекше көңіл бөлу.
+ Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін арттыру жолдары
Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә. Назарбаевтың 2007 жылғы атты Қазақстанхалқына ЖолдауындаҮкімет үшін ... ішкі және ... ... 30 аса ... ... іске ... және ... Республикасы экономикасының бәсекеге қабілеттілігі мен экспорттық мүмкіндіктерінс сапалы жаңа ... ... ... ... ... ... айқындалды. Бұл қазіргі заманның ерекшелігі мен байланысты және әлемде экономиканың ... ... ... ... көрсетілетін жаңа халықаралық экономикалық нақтылықты жасаумен сипатталады [36].
Біз ... ... кіру үшін ... ... ... ... ... болуы керек. Біздің өнім өзгелердікінен артық және экологиялық жағынан таза болуы тиіс. Әлемдік ... ... ... ... осы ... болып отыр.
Қазақстан Республикасының нарықтық экономика жағдайына өту жолында тек бәсекеге қабілетті өнімдердіөндіріп шығару қажет болып ... Кез - ... ... ... ... оның сапасымен анықталатындығы баршамызға мәлім. Сол жоғары сапаны қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... мен ұйымдарға менеджмент жүйесін енгізу жөніндегі шаралар ... ... ... ... ... сай ... ... халқына кезекті жолдауында атап көрсеткендей: , деп атап өткен болатын [37]. Осыған орай, елімізде әлі бірталай үлкен шаралар мен ... ... ... ... ... ... және тұтынушылар талаптарына толық деңгейде жауап беруі ... ... пен ... ... етеді.
2012 жылдың 5 қыркүйегінде Бүкіләлемдік экономикалық фо - румның (БЭФ) Әлем елдерінің жаһандық бәсекеге қабілеттілігі туралы (The Global Competi - ti - ve - ness Index ... ... жа - рия - ... ... - тыл - ған рейтингке сәйкес, Қазақстан өзінің позициясын жақсартып, 72-ші орыннан 51-ші орынға көтерілді. Қазақстанның мұндай ... ... - бұл ... басшысының саяси бағытын табысты жүзеге асы - ру - дың нәтижесі екені күмәнсіз. Осылайша біздің респуб - ли - ка - мыз ... ... ... - ша ... 50 ... қатарына ену туралы алға қойылған міндетті жүзеге асыруға айтарлық - тай жақындай түсті. Нұрсұлтан Назарбаев өзінің 2006 жылғы Қазақстан ... ... ... ... бәсе - ке - ге ... 50 ... санатына қосылу туралы міндет жүктегені белгілі. 2007 жылы Қазақстан аталған рейтингте 61-ші орында болды. Алайда, ... дағ - да - ... ... ... 2008 ... ... 66-шы, ал 2009 жылы 67-ші орынға дейін төмендеп кетті. 2010-2011 жыл - дары Қазақстан БЭФ-тің баян - дамаларында 72-ші орын алды ... ... ... таңда елімізде кәсіпорындардың бәсекеге қабілеттілігін және өндірілетін өнімдерінің сапалы болу мақсатында елімізде , және секілді конкурстар да ... ... ... ... өнім ... ... ... көрсеткіштері, тауарларды өткізу көлемі, эксперттердің және тұтынушылардың сын пікірлері қарастырылады.
2010 жылы сапа саласында конкурстар жүргізілу үшін Қазақстан Республиканың ... ... ... ... енгізілді. Бұл өзгерістер кәсіпорындардың шығарылатын өнімдер мен көрсетілетін қызметтерді жетілдіру, кәсіпорындардың осы салада үлкен табысқа жетіп, ... ... ие ... ... ... ... беру және кәсіпорындарға жоғары дәрежедегі сапаны басқару әдістерін енгізу мақсатында жасалынған. ... ... үшін ... ... үш ... ... жоғары сапалы екендігін дәлелдеу керек. Ұйымдар енді конкурсқа мына номинациялар бойынша қатысатын болады: , , [39].
Сапаны ... ... ... ... ... сай және ... ... ең аз мөлшерде жаратуға негізделген. Тауарларды пайдалану мен толық жетілдіру, тұтынушыларға қызмет ету едәуір үнемді болуы үшін тиімді жоспарлардықұруқажет. Бұл шарт ... ... ... ... және ... өнім ... арналған жиынтық шығындардың ақталуымен байланысты.
Сапаны басқарудың мәні басқару шешімдерін ойлап табу, оларды қорғануға негізделеді. ... ... ... табу басқару бағдарламасымен тапсырылған басқарушылық үрдістері және оның сипаттамасының жағдайы туралы ақпараттарды салыстыруға негізделіп жүргізіледі.
Өнім сапасын басқару ... ... ... ... ... ... өндірістік және өндіріске дейінгі кезеңдерінде жүргізілетін және ұйымдастырылатын өнім сапасына тәуелді болатын үрдістер ... ... ... ... ... және тұтынушыларға қызмет көрсету мақсатында фирмалардың ұйымдық құрылымдарының ... ... ... ... нарықты зерттеу мен жаңа өнімді жоспарлау жобасын анықтау және өнім ... ... ... бағытталған іс - шаралар арқылы жақсы нәтижелерге қол жеткізіледі.
Сапаны басқару жүйесінде келесі ұстанымдар ескерілуі қажет:
* Фирма өзінің тұтынушыларына тəуелді ... ... ... және ағымдағы қажеттіліктерін түсіну, талаптарын орындау жəне олардың үміттерін ақтауға тырысуы қажет.
* Басқарушы фирманың мақсаттары мен ұйымның ... ... ... ... Сол себепті, ол ұйым міндеттерін шешуге жұмысшылар толығымен ... ... ішкі ... ... жəне оны ұстап тұруы қажет.
* Барлық деңгейлердегі жұмысшылар ұйымның негізін құрайтын болғандықтан олардың түгелдей тартылуы ұйымға олардың мүмкіндіктерін тиімді пайдалануға ... ... Егер ... ... түрде басқарылса күтілген нəтижеге тиімдірек қол жеткізуге ... ... өз ... ... ... пен тиімділікке қол жеткізу үшін өзара байланысты процестерді жүйе ретінде айқындау, түсіну жəне басқару ... Ұйым ... ... жақсарту, детілдіру және оның тұрақты дамуын қамтамасыз ету.
* Ұйым жəне оның ... ... ... ... ... ұтымды қатынастар орнату [40]. Бұл екі жақтың да құндылықтарын қалыптастыру ... ... ... ... ... ... ... мынандай мәселелерді қояды: өнім сапалылығын басқаруда меркетингті қолдану; тұтынушыға және барлық өндірістік қызметтерде сапаны басқару жүйесін қалай ... ... ... ... ... кезеңдерінде сапаны тиімді басқару.
Сапаны басқарудың түп негiзi - халықты сапалы өніммен қамтамасыз ету. Жапон фирмалары сапа жүйесін басқаруды енгізуде ең ... сапа ... ... ... Бұл ... ... кәсiпорындарына нарық бәсекесіне төтеп бере отырып, аз шығындар мен сапалы еңбек өнімділігінің негізінде жоғары ... өнім ... ... берді. Фирманың ұзақ мерзімді өмір сүруіне пайда түсімділігі мүмкіндік береді.Ішкі өнімдерді ұлғайту үшін ... ... ... білу ... Ол үшін ең алдымен шығындардың калькуляциялық жүйесiн қолға алу ... Жаңа өнім ... ... ... ... ... есепке алу қажет [24].
Кәсіпорындардың жалпы шығындарының 20-30%, ал кейбір кездерде 40% құраған нашар сападан болған ысырабтар қазіргі ... ... ... ... ... мерзімдері де түбегейлі өзгерді. Жаңа өнімдерді құру ... бес ... ... ... ... ... ... мәселесіне жаңа көзқарастың нәтижесі болып табылады [41].
Қазіргі ... ... ... ... ... ... ... арттыруға болады деген мәселе өте өзекті болып отыр. Бұл ... ... ... бір жолы ... сапа менеджменті жүйесін енгізу және оны іске асыру болып табылады. Кәсіпорындарға кәзіргі сапа ... ... ... ... сапа ... ... ... маңызды бағыттарының бірі.
Сапа менеджмент жүйесі кәсіпорынға:
* өнімінің немесе қызметтің бәсекеге қабілеттілігін арттыруға және ішкі ... ... ... және ... ... ... өнімге сертификат алуға;
* конкурстарда немесе басқа да ірі маңызды шараларда артықшылыққа ие ... ... ... ... және сақтандыруға жеңілдік шарттар алуға;
* өндіріске лицензия немесе рұқсат алу процесін оңайлатуға;
* халықаралық беделге ие болуға мүмкіндік береді [42].
Сапа жүйесінің алты ... бар: ... ... ... ... ... және тұтыну.
Сапа жүйесін қалыптастыру үшін қызметкерлерді өз жұмыстарын адал атқырулары үшін келесі жағдайларды еске алу ... Өнім ... ... ... ... ... болып табылады және сапа жүйесін енгізу мен осы алаға қатысты жобаларды ... ... ... ... дұрыс ұйымдастыру;
* Кәсіпорындағы қызметкерлер өндіріс нәтижелері мен қызметтері туралы ақпарат алып отыру;
* сапа төңірегінде ... бір ... ... ... тәсілдері мен амалдарын көшіруге рұқсат етілмеуі;
* белгілі бір ... ... ... ... ... және ... ... ынталандырылып отырылуы және тағы да басқа жағдайлар [43].
Сапа менедженті жүйесін енгізуде кәсіпорындағы адам ресурстары жеке қарастырылуы керек. Дж.Джуран мен ... ... сапа ... адам факторының нақтырақ бағаланған. Бұл мамандар сапаны басқаруда ... ... сапа ... ... сапа мен ... басқару жүйелерінің үлесін анықтайтын екі қатынасты шығарды, Джуранд да бұл ... ... 85% пен 15% ... ... ... 96% бен 4%-ға ... ... 98% бен 2%-ға тоқтады [44].
Сапаны басқаруды дамыту саласына көптеген ғалымдар үлкен үлес қосқан. Сол ғалымдар және ... ... сапа ... ... ... ... ... - сапа менеджментінің әлемдік нарықтағы қатаң бәсеке жағдайында жоғары тиімділігінде болып табылады. Тек сапа ... ... ... ... қана өнім сапасын, яғни оның бәсекеге жарамдылығын қамтамасыз ете алады. Соның нәтижесінде, ... ... ... оның ... ... ... ... мемлекеттік басқарудың негізгі міндеттеріне: кәсіпкерлікке қаржылай көмек көрсету, кәсіпорынның ... ... ... ... ... көрсету, бизнеске ақпараттық қолдау көрсету, тиісті салық салу жүйесі арқылы кәсіпкерлік қызметін ынталандыру және қоғам арасында ... орта құру ... ... осы салада қолдаудың мақсатына жету үшін жергілікті, тұрақты қаражат жинағы алыптасқан:
* Арнайы қаржыландыру және ... ... ... ... беру;
* Жеңілдікпен салық салу және амортизация реті;
* Шаруашылық қызметті талдауды жүргізуде жан - жақты көмек беру және ... ... ... және орта ... ... ... ... алу үшін көмек көрсету және өзара көмек жүйесін ұйымдастыру [45].
Сапа менеджменті жүйесінің тиімділігін ... ... ... келесі қорытындыларға келді: бастысы, кәсіпорын сапа менеджменті жүйесінің ішкі және сыртқы тиімділігін ... ... Сапа ... ... ішкі ... сапа ... жүйесінің өзінің тиімділігін сипаттайды және қойылған талаптарға сәйкессіздіктермен байланысты шығыстармен анықталады.Сапа менеджменті жүйесінің сыртқы тиімділігінің көрсеткіші пайдалылық ... ... ... ... ... ... өнім пайдалылығы. Ал ішкі тиімділік қажет сапаны қамтамасыз ету инвестицияларының сапаға қойылған талаптарға ... ... ... ... ... ... мен шығыстар арақатынасын талдай отыра, сапа менеджмент жүйесін даму сатысына сәйкес ... ... бір ... ... деп санауға болады. Алайда, сапа менджемент жүйесі атап ... ... мен ... ие ... ... ... де, жүйе өндірістік процестерді жетілдіріп, өнімнің сапасын автоматты түрде арттыра алмайды.
Кәсіпорынның сапа менеджменті жүйесінің ... ... ... ... пайдалылық екендігін атап өткен болатынбыз. Пайдалылық кәсіпорын қызметінің сапалық және қатыстық жақтарын сипаттайтын көрсеткіш. Пайдалылықтың артуы ... өнім ... ... мен оның ... ... ... нәтижесінде пайданың өсуімен жүзеге асырылады. Бұдан автордың келген қорытындысы бойынша өндіріс тиімділігінің және сапа ... ... ... ... ... ... ... бола алады.
Менеджменттің қазіргі заманғы жүйелерін енгізу бойынша Қазақстан Республикасының кәсіпорындары мен ұйымдарының әрекет белсенділігін ... ... және ... ... ... сай ... ... жүйесін құру және қолдану саласында мемлекеттік саясаттың негізгі бағыттарын анықтау үшін Қазақстан ... ... ... ... ... әзірленген. Қазақстан сапаны басқару саласында стандарттарды әзірлеу жөніндегі ТК ISO 176-шы ... бола ... ... үш жылдың ішіндегі менеджмент саласындағы ISO барлық жаңа әзірлік жөнінде 44 дауыс беруді жүзеге асырады. Осыған байланысты бойынша техникалық ... - ТК 54 ... СМЖ ... ... өнім ... табысты арттыру мен шығыстарды азайту бағытында ықпал ... ... ... ... ... бірі - пайдалылық, ол нәтижелерді объектінің шығыстарымен өзара өлшеуді сипаттайды [46].
Отандық кәсіпорындардың бәсекеге ... ... ... ... ... ... ... жүйесін енгізуді және оны сертификаттауды құруды ұстану қажет [47]. Бұл жүйе ... және ... ... ... өндірушілерге тұтынушылардың сенімділігін артуына, отандық кәсіпорындардың бәсекеге ... ... ... өнімдердің өткізу нарығын, түсетін пайданы жақсартуға бағыттайды. Сонымен қатар, осы жүйе арқылы өнім ... ... ... тұтынушыларға өнімнің мемлекеттік және халықаралық стандарттарға сәйкес келетін, тұтынушылардың барлық талаптарының қанағаттандыратын және экологиялық таза ... ... ете ... ... көрсететіндігіне кепілдік береді. Ескере кететін жайт, өнімнің сапасын арттыруда мемлекетпен қатар жеке кәсіпкерлер де ат ... ... ... Қазақстанда мұндай сапа жүйесін құру және оны енгізу процесстері ұзақ түрде жүреді және ... ... ... ... Бұл ... мемлекет алдына қоятын талаптары мен оның негізгі принциптеріне мыналар жатады:
* өнімнің сапасы;
* тұтынушылардың талғамының ескерілуі;
* сапаны ... ... ... ... сапаны үздіксізжетілдіру арқылы жаңа бір жаңалықтарға, инновацияға қол жеткізу;
* тұтынушылар қажеттіліктерін үнемі қанағаттандыру арқылы кәсіпорынның нарықтағы ... ... және ... ... мамандарды тарту,бұл сапаны жетілдірудегі негізгі бағыт болып табылады;
* сапаны басқаруда барлық кәсіпорын ... ... ... ... ... ... нарығындағы сұраныс Қазақстан үшін әлсіз тұстардың бірі болып отыр. ... ... көп ... тұтынушы талаптары аса жоғары дәрежеде емес. Оған қоса қазіргі кезде халықтың табысының салыстырмалы түрде төмен болуы және тұтыну тауарлары мен ... ... өсуі ... болып отыр. Сол себепті, қазірде елімізде стандарттау мәселесіне айрықша көңіл бөлуде және осы салада бірнеше іс - шаралар ... ... ... ... жеңілдету мақсатында стандарттау және сертификаттау институты стандарттау жөніндегі нормативтік құжаттардың электрондық көшірмелерін ақпараттық онлайн жүйесіне енгізді. Біздің интернет дүкендерімізден ... ... ... стандарттардың, шетелдердің ұлттық стандартарының, халықаралық стандарттардың және басқа да стандарттауға байланысты құжаттардың электрондық көшірмелерін алуға болады. Бүгінгі күнгі еліміздің ... ... мен ... регламенттерінің жоғары дәрежелілігін Кедендік Одақ бойынша біркелкі ... ... ... ... ... алынғандығымен айғақтауға болады. Сол себепті, бұл мәселеге ... жыл ... ... жете ... бөліп, белсенділіктерінің арта түсіп келе жатқандығын атап өткен жөн. Бұған нақты мысал ретінде 2009 жылы ... ... ... ... ... сүт және сүт өнімдерін өндірумен, өңдеумен айналысыатын кәсіпкерлермен өткізілген дөңгелек үстел шарасын атап өтуге болады. Онда ... ... 2008 жылы ... ... ... регламентін бекіту туралы қаулысына өзгерістер мен толықтырулар енгізуге байланысты өздерінің нақты ұсыныстары мен ... ... ... еді ... үлгілерді нұсқауларды, өнімді әзірлеудегі талап әдістемелерді нормативтік құжаттарға ... ... ... ... міндеті еліміздің қорғанысының, халық, экспорт мұқтажы үшін шығарылған өнімге қажетті талаптарды анықтау және осы ... ... ... ... ... ... ... талаптардың ерекшелігіне және мазмұнына байланысты мынандай түрлерге бөлінеді:
* Өнім мен қызметтер стандарттары;
* Негізге алынатын стандарттар;
* Процестік стандарттар.
Қазақстан ... 1999 жылы және заң ... Бұл заң ... ... халықаралық стандарттарға көшуіне ынталандыру мен міндеттемелер туындады. Қазіргі қолданыста жүрген бұл заңдардың негізгі мақсаттары болып келесілер саналады:
* ... ... ... ... сай ... мен ... ... өнімнің адам өміріне, қоршаған ортаға қауіпсіздігін ...
* ... ... ... ... көз-қарастарын қорғау;
* мемлекеттің, кәсіпорындардың қауісіздігін қамтамасыз ... ... ... ... ... ... жою және т.с.с. [11].
Стандарттарды пайдалану арқылы өнім мен қызмет сапасын жақсарту, өндірістік, экологиялық және ... ... ... ... ету, кәсіпорындардың экономикалық бәсекелестікке қабілеттілігін арттыру мүмкіндіктеріне қол жеткізуге болады.
Мемлекеттік стандарттар барлық жұмыс түрлерін, жүргізілетін сапа ... ... ... ... мен ... ... ресурстарды ұқыпты пайдалануды қамтамасыз етеді.
Қазіргі таңда нарықта кәсіпорынның бәсекеге қабілетті болуы, халықтың сеніміне ие болу жолында өнімдердің ISO ... сапа ... сай ... аса ... ... ... жөніндегі ұйым ISO 1946 жылы 25 мемлекеттің қатысуымен құрылған [50]. ISO қызметі: ... ... ... интеграциялық салаларда әріптестік қатынастарды дамыту және сауда айналымын қамтамасыздандыру үшін стандарттартың дамуына үлес қосу. Қазіргі кезде ИСО ... 146 ел бар. ... ... нарыққа шығудың бірден - бір жолы аталған халықаралық сапа ... ... ... болып саналады. Бұл стандарттар өнімдердің адам ағзасына тигізер әсерін, өнімнің құрамын анықтап, олардың тиісті мөлшерлерін белгілейді, ... ... адам ... ... ... береді. Сондықтан да стандарттардың әлемдік нарыққа шығу, тұтынушылардың сұраныстарын толықтай қанағаттандыру жолында маңызы өте зор болып отыр.
Бүгінде ... ... ... көшу ... ... белсенді түрде жүргізілуде. Мәселен, 2010 жылықолдағы 2380 стандарттың 1492 стандарты үйлестірілген. Менеджмент жүйелері бойынша халықаралық стандарттарды қолданудың барлық амалдары жасалуында: ... ... ... база ... ... қолдау тетіктері анықталды, менеджмент жүйелерін енгізу жөнінен тәжірибе жинақталып, ... ... ... ... және ... - тау ... ... кеңесшілер мен сарапшы-аудиторлар тобы қалыптасып, көптеген кәсіпорын басшылары халықаралық стандарттарды, соның ішінде сапа менеджменті жүйесін енгізудің ... мен ... ... түсіне бастады [51].
ISO 9000 стандарттар топтамасын енгізу ең ... ... ... отыр.Бұл стандарт 1987 жылы АҚШ, Канада, ГФР елдердің қатысуымен құрылған. Аталған стандарттарда өнім сапасын қамтамасыз ету ... ... ... ... ... сынақтан өткізуді ұйымдастыру, өнімді пайдалану, сақтау және тасымалдау белгілері берілген. ISO 9000 стандарттары сапа ... ... ... бес ... ... ISO 9000 - ... ... басқару және сапаны қамтамасыз ету стандарттары. Таңдау және қолдану жөніндегі басқару нұсқаулары.
* ISO 9001 - Сапа жүйесі. ... және ... ... монтаждау және қызмет көрсету кезінде сапаны қамтамасыз ету.
* ISO 9002 - Сапа жүйесі. Өндірісте және монтаждауда сапаны ... ету ... ISO 9003 - Сапа ... ... бақылау мен сынақ өткізуде сапаны қамтамасыз ету үлгісі.
* ISO 9004. Сапаны жалпы басқару мен сапа ... ... ... нұсқаулары [9].
Көрсетілген халықаралық стандарттардың талаптарын қанағаттандыратын бұл жүйелер әлемдік тәжірибеде сапаны ... ең ... ... ... ... Бүкіл әлемдегі тұтынушыларға кепілдік ретінде өнім сапасының тұрақты ... ... ... ... - осы сапа ... ISO 9000 стандарттарына сәйкес болуы.
Халықаралық ISO 9000 сериясы стандартының бірінші редакциясы сексенінші жылдардың аяғында шықты және халықаралық стандарттаудың сапалы жаңа ... ... ... Бұл ... сапа жүйелерін сертификаттаудың бастамасы болды және басқару сферасына, тікелей өндірістік процестерге енді. Қазіргі уақытта шет елдегі ғалымдар сапа менеджментінің ... ... яғни TQM және IMS сапа ... ... 9000 ... ... ... өндіретін өнімнің жоғары сапасын қамтамасыз ететін сапа жүйесінің қызмет етуінің әдістемесін ұсынады.Бұл стандарттар сериясыныңнегізгі мақсаты - кәсіпорын өндіретін ... мен ... ... ... ... жұмыстарына сәйкестік енгізу. ISO 9000 стандарттары өнімнің ... ... ... ... ... сапа ... ... қатысты.
Бүгінде дүние жүзінде бірнеше стандарттар түрлері бар:
* ІSO 9000 - сапа ... ... ISO 14000 - ... ме - недж - мент;
* ISO 22000 - тамақ ... ... ОHSAS 18000 - ... ... және денсаулық сақтау;
* SA 8000 - әлеуметтік және этикалық менеджмент.
Елімізде қолданылып жүрген стандарттар әлеуметтік - ... және ... ... көздейді. Бүгінде әлемнің 130-ға жуық мемлекеті әлемдік сапа жүйесін бақылайтын ... ... ... ... кірген.
ISO 9000 сериалы халықаралық стандарттарының сегіз қағидасы бар:
* Үрдістерді айқындау;
* Олардың реттілігі мен өзара байланысын белгілеу;
* Оларды тиімді ... мен ... ... анықтау;
* Осыған қажетті ресурстармен және ақпараттармен қамтамасыз ... ... ... ... және талдау;
* Жоспарланған нәтижелерді алу;
* Осы үрдістерді әрдайым жетілдіруге қажетті шараларды іске асыру;
* ISO 9001-2000 талаптарына сай осы ... ... ... сапа ... ... ... ... арттыруына, тұтынушылардың талаптарын қанағаттандыруға, инвестициялық ахуалдың жақсаруына, нарықта бәсекелестік артықшылықтарға қол жеткізуге жол ашады. ISO 9000 халықаралық стандартына сәйкестендіріп сапа ... ... 64 ... ... ... ... енгізген.
Дүниежүзі бойынша көшбасшы ел - Қытай, 147355 сертификат берілген және әлемдегі әрбір бесінші сертификат - ... ... ... ... ... ... ... - 98028 мен Испания - 47445, ... - 45692 және ... - 39816 ... ... ... ... ... бойынша алдағы елдер: Венгрия - 5464, Чехия - 12743, Польша - 9817, Румыния - 6097 [52]. ... ... ... ... ... ... ... бойынша сапа менеджменті жүйесін енгізуде.
Елімізде менеджмент жүйесі ... ... ... ... ... мұндатамақ өнімдері, экология, кәсіптік қауіпсіздік, еңбекті қорғау және ... ... ... және газ ... ... отыздан астам мемлекеттік стандарттар бар. Мемлекетіміздің Дүниежүзілік сауда ұйымына кіруі қарсаңында ISO 9000-2001 талаптарын ... ... ... ... ... ... отыр. Бұл ішкі нарықты сапасыз тауарлардан қорғаудың бірден-бір жолы және халықаралық сапа талаптарына сәйкес ... ... ... ... ... Бұл ... ISO 9000-2001 талаптарын кәсіпорынға енгізу сапаны жалпы басқару негіздеріне де дәл келеді. Сапаны жалпы басқару жүйесінің негізгі ... ... төрт ... сәйкестілігін бақылаумен сипатталады.
Бірінші деңгей - . Мұнда өнімнің ... ... ... ... ... ... ... болып бағаланады. Өнімнің сапалық деңгейі тұтынушылардың ескертпелері мен талап-тілектері бойынша да бақыланады.
Екінші деңгей - . Өндірілген өнім тек ... ... ғана ... ... пайдалану қажеттіліктеріне де сәйкес болуы тиіс. Бұл деңгейдегі қамтамасыз ету тұтынушылармен тығыз байланыста жұмыс істеуді қажет етеді. ... ... - . Бұл ... ... сапалы өнімнің төмен бағамен сатылуына дәл келеді. Нарықтағы әрбір кәсіпорынның өз ісін шығынсыз, яғни, ақаусыз атқаруға тырысуын қажетсінетін бұл ... көп ... ... орындарын тиімділікке итермелейді.
Төртінші деңгей - . Тұтынушылардың қандай да бір ... сай ... ... ... ... ... жаңа түрлерін шығару арқылы өнімдердің сапалық құрамын жетілдіру [11].
Қазақстан ... ... ... құжаттар:
* Қазақстан Республикасы мемлекетінің стандарттары (Гост);
* cалалық стандарттар (ССТ);
* техникалық жағдайлар (ТЖ);
* кәсіпорындар, бірлестіктер, қауымдастықтар, концерндер стандарттары;
* ғылыми-техникалық қоғамдар, ... ... және ... да
* ... ұйымдардың стандарттары [10].
СМЖ-ін тексерудің нәтижелері келесідей тұжырымдарға ие болуы мүмкін:
* Жүйе толығымен орнатылған талаптарға сәйкес;
* Жүйе ... ... ... ... бірақ та стандарттардан бөлек ауытқулар анықталған;
* Жүйе орнатылған талаптарға сәйкес емес [5].
Бірінші ... ... ұйым ... сертификатын стандарттау, метрология және сертификаттау уәкілетті ұйымымен сапа жүйесін сертификаттау Мемлекеттік реерстірінде ... ... ... орнына беріледі.
Екінші жағдайда сертификаттау ұйымымен орнатылған стандарттар ... сай сапа ... ... ... және ... онша да маңызды емес сәйкессіздік болған жағдайда өндіріс орнымен ... ... ... және қайта тексеру мерзімін анықтайды.
Сондай - ақ, фирма АҚШ, Еуропа компанияла - рының тәжірибелеріне сүйене отырып, өзінің менеджмент ... ISO 9001 ... ... ... ... жүйесін құра алады. Бұлменеджмент жүйесінің негізі болып табылатын жаппай сапа басқару қағидасын жүзеге асыруға мүмкіндік береді (TQM - Total Qualіty ... ... ISO 9000 стан - ... ... оның ... арт - ... ... бір деңгейге жеткен кәсіпорын үшін бейімделгендігінде. ISO 9000 стандарттар топтама - сының мақсаты сапаны қамтамасыз етудің алғашқы кезеңдерін ... ету ... ... [53]. Ал ... ... ... кез- ... мекемені басқарудың жаңа тәсілі. Ол кәсіпорынның барлық қызметкерлерін қатыстыра отырып, тұ - тынушы талаптарын қанағаттан - дыру арқылы ұйым ... мен ... ... ... кел - тіруге бағытталған.
ISO 9001 сапа менеджменті жүйелері ... сапа ... ... ... ... ... ... Сапа менеджмент жүйесінің үлгісі басшылық жауапкершілігі, процестерді ұйымдастыру, ресурстар менеджменті, яғни, өнімнің өмірлік кезеңдерінің процестерінен бастап, өзгерту, талдау және ... ... ... ... ... ... болып табылады және тұтынушылардың қанағаттануына маңызды орын береді. ИСО 9000 сериялы сапа менеджмент жүйелері нарықта қалай аман қалу жолдары ретінде ... ... ... ... шығу ... Жоғары сапа;
* Технологиялық және ұйымдастырушылық жаңалықтары;
* Жаңа әзірлеулер енгізуге кететін уақытты барынша азайту [54].
Бүгінде белгіленген ... ... жәй ... ... қана ... үшін алатын компаниялар да кездеседі. Мұндай компанияларға ISO 9001 бойынша тұтынушылардың талаптарымен немесе басқа да жағдайлардың кысымымен сертификаттар ... яғни ... ... сапа ... ... ... ... ғана әрекет етеді. Компаниялар өз еріктерінен тыс басқа біреулердің қысымымен алады. Бұдан шығатыны ISO бойынша ... сапа ... ... қажеттігінен емес, коммерциялық мотивтерінің: имиджін тұрақтандырып алу керек.
Н. Петровтың ... ХС ISO 9000 ... ... ... ... ... ... келу үшін кәсіпорындағы бөлімшелердің барлығын қайта құру ... ... ... ... СМЖ-сін енгізу кәсіпорынның компетентті және біліктілігі бар жетекшісінің, сонымен қатар топ менеджментінің ... ... ... ... ... ... бар ... ең бір күшті жағы техникалық бәсекеге қабілеттіліктің ... ... ... табылады. ISO бойынша СМЖ сертификатталған кәсіпорындардың өнеркәсіптік бөлімшелері басым болғандықтан, жоғары жетекшілік соған сәйкесінше техникалық мамандығы бар адамдардың қолында. Бірақ ... ... ... ... деңгейінде, жоғарыдағы басшылар жалпы сапаны басқаруда арнайы мамандандырылған білімі жоқ болып шығады [56].
Кәсіпорын басшылығы кәсіпорынның мүдделерін қорғау және ұзақ ... ... ... қойылған мақсаттарға жету үшін шешім қабылдау процесін бағыттайды. Кәсіпорынның жалпы саясатына оның экономикалық, экологиялық, әлеуметтік және ... ... ... ... сапа ... ... та әсер ... Ал ISO стандарттар тұжырымдамасында сапа саясаты сапа жүйесінің негізін қалаушы ... ... Сапа ... ... ... ұзақ ... ... тығыз байланысты. Кәсіпорынның сапа саласындағы ұстанымы оның саясатын білдіреді.
Жалпы, елімізде және одан да тыс шет ... ... ... ISO 9001 ... сертификат алуға негізделген. И. Эрас, М. Касадесус, X. Хименес ... ...

Пән: Сертификаттау, стандарттау
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 102 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бағалау әдістемелері9 бет
Ежелгі түркілердің наным-сенімдері10 бет
Кәсіпорын бухгалтериясында ТМҚ-ды есепке алу31 бет
Көркем мәтіндегі мәтінтүзуші фоносемантикалық және лексика-семантикалық факторлар354 бет
Негізгі абиотикалық факторлар және ағзалардың оларға бейімделуі. Биосфера ғаламдық экожүйе. Биосфераның ғаламдық экологиялық проблемалары: Әлемдік мұхиттың, атмосфераның, топырақтың ғаламдық ластануы. Экологиялық жағдайлар мен экологиялық дағдарыс14 бет
Экологиялық факторлар жайында5 бет
VP-Expert эксперттік жүйенің жазбасы туралы4 бет
Еліміздегі жоғарғы әскери оқу орындарындағы қазақ бөлімінде оқитын болашақ офицер мамандардың кәсіби маңызды сапалық қасиеттерін эксперименттік тұрғыдан зерттеу60 бет
Ж.Б. Сэйдің экономикалық көзқарасы8 бет
Мұнайгаз өндіретін комплексті дамыту30 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь