Қазақстан Республикасының банктерінің қызметтерін және дамуын талдау

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

1 Банк қызметінің теориялық негізі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
1.1 Банктің даму тарихы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
1.2 Банк жүйесінің құрылымы мен қызметтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..8
1.3 Коммерциялық банктердің жүргізетін операцияларға қойылатын жалпы талаптар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 13

2 Қазақстан Республикасының банктерінің қызметтерін және дамуын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 16
2.1 ҚР Орталық банк және оның қызметтерін талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ..16
2.2 Коммерциялық банктердің қызметтерін талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..22

3 Қазақстан Республикасындағы банктерінің қызметтерін жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...28
3.1 Қазақстан Республикасындағы банк қызметтеріндегі проблемалар және жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...28
3.2 Банктердің операциялар перспективалары мен мәселелерi ... ... ... ... ...31
3.3 Ресурстарды тартудың жаңарту жолдары және қаржы секторын тұрақтандыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .33

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 41

Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 42

Қосымша ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .43
Курстық жұмыстың өзектілігі: Қазақстанның алдыңғы қатарлы коммерциялық банктері өзінің табыс базасын кеңейту үшін, табыстылықты және бәсекелік қабілеттілігін жоғарлату үшін өзінің клиенттеріне кең ауқымды операциялар мен қызметтер көрсетуге ұмтылатыны белгілі. Бұл жерде есте ұстайтын жағдай, банк қызметінің дамуы клиенттер және банктің өзі үшін минималды шығындармен банк қызметтерін көрсетуді, клиенттерге қажетті қызметтерге қолайлы бағаларды пайдалануды білдіреді.
Коммерциялық банктер өз клиенттерінің ақшаларын сақтауға қолайлы әртүрлі депозиттерді ұсынады, бұл бір жағынан өтімділікке деген клиенттерінің қажеттілігін қанағаттандырады. Көптеген клиенттер үшін облигациялар немесе акциялар жұмсағанға қарағанда, мұндай ақшаны сақтау формасы тиімді болып табылады.
Банк операцияларының тиімді, икемді жүйесі кең ауқымды клиенттерімен ішкі жинақтарды шоғырландыруға жағдай жасау керек. Осыған байланысты өзгермелі экономиканың қалыптасып келе жатқан қажеттілігіне жауап бере алатын икемді банктік қызмет көрсету мәселесі ерекше мәнге ие болып отыр.
Қазіргі дамып жатқан ақпараттық технологиялар заманында өз шаруашылығын жалғастыру үшін, қызмет ауқымын кеңейтіп, жоғары пайдаға қол жеткізу үшін көптеген кәсіпорындар тауардың жаңа түрін шығаруға, жаңа қызметтерді ұсынуға ұмтылуда. Осыған орай банктер де жаңа қызметтерді ендіруге және бұрынғы қызметтерді жетілдіруге үлкен назарын аударып отыр.
Жаңа қызметтерге пластикалық карточкалар, банкаралық электрондық есеп-айырысулар, әлемдік Интернет байланыс жүйесіндегі қаржы нарығының құрылуы жатады.
Біздің еліміздегі қазіргі банктік институттар аталған жаңа қызметтерді атқара бастады. Клиенттің тапсырмасы бойынша маркетингтік зерттеуді, валюталық операцияларды, басқа да қызметтерді, соның ішінде, трасталық, ақпараттық-анықтамалық, консультациялық, қор және т.б. жүргізеді.
Халыққа қызмет көрсетіп жүрген банктер рөлін жандандырудың мәні мынада: шығынды азайта отырып, барынша жоғары нәтижеге қол жеткізуге, банктік қызмет көрсетуінде клиенттер қажеттіліктерін толықтай қанағаттандыруға, жеке тұлғаларға банктік қызмет көрсету сапасын жақсартуға, банктік қызметтер спектрін кеңейтуге және олардың өзіндік құнын төмендетуге жағдай жасау.
Жоғарыда аталған көптеген мәселелердің шешу жолдарын табу үшін оған терең үңіліп,барлық тақырыпшаларға жеке – жеке тоқталып, ашатындай етіп, кешенді түрде қарастыру қажет. Банктік қызметтердің дамуы мен перспективалары – біздің еліміздегі арнайы ғылыми түрде аз зерттелген мәселе болса да, банк саласында қызмет атқарып жүрген көптеген экономисттердің көкейінде жүрген маңызды сұрақтардың бірі.
1. Шеденов Ө.Қ. «Жалпы экономикалық теория», Алматы -2002 ж.
2. Сейітқасымов Ғ.С. «Ақша, Несие, Банктер», Алматы- 2006
3. Көшенова Б. «Ақша, Несие, Банктер, Валюта қатынастары», Алматы,2000
4. «Банктік құқық» С.М.Найманбаев Көкшетау 2004
5. «Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі туралы» Қазақстан Республикасының заңы. 30.03.1995
6. «Қазақстан Республикасындағы банктер және банктік қызмет туралы» Қазақстан Республикасының заңы. 31.08.1995
7. Банки Казахстана №8,2005ж. « Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарының жай-күйі туралы» бет.2. Даулетов А.Н.
8. Кушербаев Б.П. «Банктер және несие алушылар қарым – қатынастарын реттеу», Қарағанды, 2002 ж.
9. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктердің операциялары. – Алматы: Қазақ университеті, 2002ж.
10. Мақыш С.Б. Банк iсi Алматы 2004
11. «Қаржылық лизинг туралы» Қазақстан Республикасының Заңы 05.07.2000 №78- II;
12. «Егемен Қазақстан» газеті 06.2010 4 б, Балғарина Б. Мақала «Несиенің жедел өсуі»
13. «Егемен Қазақстан» газеті 07.2009 2.б Тайжан Қ. Мақала «Дағдарыстан бас көтеру»
14. «Алаш айнасы» газеті 08.2010 6.б Сейітқасымова К. Мақала «ҚР банктерінің қазіргі жағдайы»
15. Қазақстан Республикасының Ұлттық банкінің 2009 жылдық есебі Жаналиев А.С. 08.2010
16. ҚР ҰБ Статистикалық бюллетень Ақышев Д.Т. №9 09.2010
17. Nationalbank.kzҚР Ұлттық банкі сайты
18. Stat.kz ҚР Статистикалық агенттігі сайты
19. Afn.kz ҚР қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу агенттігі
20. Afk.kz Қазақстан қаржыгерлерінің қауымдастығының сайты
21. Tsb.kz Цеснабанк сайты
        
        Жоспары 
Кіріспе.......................................................................................................................3
1 Банк қызметінің теориялық негізі.......................................................................5
+ Банктің даму тарихы....................... .............................................................5
+ Банк жүйесінің құрылымы мен қызметтері ..............................................8
+ Коммерциялық банктердің ... ... ... жалпы талаптар........................................................................................................13
2 Қазақстан Республикасының банктерінің қызметтерін және дамуын талдау ............................................................................16
2.1 ҚР Орталық банк және оның ... ... ... ... ... талдау......................................22
3 Қазақстан Республикасындағы банктерінің қызметтерін жетілдіру ... ... ... банк ... ... және ... жолдары.......................................................................................28
3.2 Банктердің операциялар перспективалары мен мәселелерi...................31
3.3 Ресурстарды тартудың жаңарту жолдары және ... ... ... ... ... ... ... Қазақстанның алдыңғы қатарлы коммерциялық банктері өзінің табыс базасын кеңейту үшін, табыстылықты және бәсекелік қабілеттілігін жоғарлату үшін ... ... кең ... ... мен ... ... ұмтылатыны белгілі. Бұл жерде есте ұстайтын жағдай, банк қызметінің дамуы клиенттер және банктің өзі үшін минималды шығындармен банк қызметтерін ... ... ... ... ... бағаларды пайдалануды білдіреді.
Коммерциялық банктер өз клиенттерінің ақшаларын сақтауға қолайлы әртүрлі ... ... бұл бір ... өтімділікке деген клиенттерінің қажеттілігін қанағаттандырады. Көптеген клиенттер үшін облигациялар немесе акциялар жұмсағанға қарағанда, ... ... ... формасы тиімді болып табылады.
Банк операцияларының тиімді, икемді жүйесі кең ауқымды ... ішкі ... ... ... жасау керек. Осыған байланысты өзгермелі экономиканың қалыптасып келе жатқан қажеттілігіне жауап бере алатын икемді ... ... ... ... ... мәнге ие болып отыр.
Қазіргі дамып жатқан ақпараттық технологиялар заманында өз шаруашылығын жалғастыру үшін, қызмет ауқымын кеңейтіп, жоғары пайдаға қол жеткізу үшін ... ... ... жаңа ... шығаруға, жаңа қызметтерді ұсынуға ұмтылуда. Осыған орай банктер де жаңа ... ... және ... қызметтерді жетілдіруге үлкен назарын аударып отыр.
Жаңа қызметтерге пластикалық карточкалар, ... ... ... ... ... байланыс жүйесіндегі қаржы нарығының құрылуы жатады.
Біздің еліміздегі қазіргі банктік институттар аталған жаңа ... ... ... ... ... ... маркетингтік зерттеуді, валюталық операцияларды, басқа да қызметтерді, соның ішінде, трасталық, ақпараттық-анықтамалық, консультациялық, қор және т.б. жүргізеді.
Халыққа қызмет ... ... ... ... ... мәні мынада: шығынды азайта отырып, барынша жоғары нәтижеге қол ... ... ... көрсетуінде клиенттер қажеттіліктерін толықтай қанағаттандыруға, жеке тұлғаларға ... ... ... ... ... банктік қызметтер спектрін кеңейтуге және олардың өзіндік құнын төмендетуге жағдай жасау.
Жоғарыда аталған ... ... шешу ... табу үшін оған ... үңіліп, барлық тақырыпшаларға жеке - жеке ... ... ... ... ... қарастыру қажет. Банктік қызметтердің дамуы мен перспективалары - біздің еліміздегі арнайы ғылыми түрде аз зерттелген ... ... да, банк ... ... атқарып жүрген көптеген экономисттердің көкейінде жүрген маңызды сұрақтардың бірі.
Курстық жұмыстың мақсаты - банк қызметінің және банк ... ... ... бере ... ... ... банктерінің қызметтерін талдап және ондағы мәселелер мен оларды шешу жолдарына тоқталу ... ... ... ... Банк қызметінің теориялық негізіне тоқталу;
* Банктің даму тарихына тоқталу;
* Банк ... ... мен ... қарастыру;
* Коммерциялық банктердің жүргізетін операцияларға қойылатын жалпы талаптармен танысу;
* Қазақстан Республикасының банктердің қызметтерің және ... ... ҚР ... банк және оның қызметтерің талдау;
* Коммерциялық банктердің қызметтерін талдау;
* Қазақстан Республикасындағы банктердің қызметтерін ... ... ... ... ... банк жүйесіндегі проблемалар және жетілдіру жолдарын қарастыру;
* Банктердің операциялар ... мен ... ... ... ... ... жолдары және қаржы секторын тұрақтандыру.
Курстық жұмыстың зерттеу обьектісі - Қазақстан Республикасындағы ... ... ... ... ... ... жазу ... Қазақстан Республикасының Заңдар жинағы, статистикалық басылымдар мен журналдар, газеттер, ресми сайттар, шетелдік және отандық әдебиеттер ақпараттары қолданылды.
1 Банк қызметінің теориялық ... ... даму ... ... несие жүйесiнiң негiзгi буыны. Себебi банк мемлекетпен кәсiпорындардың, Акционерлiк Қоғамның және ... ... ... бос ... ... iс жүзiндегi капиталға айналдырады. Осы айтып өткен бағытына байланысты банк төлем есептеу, несие беру, сақтандыру және т.б. операцияны жүргiзедi. Ежелгі ... ... ... ... ... ... пайда болғаны туралы ғана емес, сондай ақ олардың ... ... ... ... да ... ... ... [1,24б.].
Кейбір ғалымдардың пікірінше, алғашқы банкттер капитализмнің мануфактура тұсында және ең ... ... ... ... ... ... ХIV-ХV ... пайда болған. Олардың еңбектерінде банк тауар шаруашылығының ерекше институты ретінде тауар шаруашылығының ерте кезеңінде, яғни тауар ақша ... ... ... ақша ... реттеу үшін пайда болған делінеді.
XVI-XVII ғасырларда Венецияда, Генуеде, Миланда, Амстердамда, Гамбургте, Нюрнбергте саудагер клиенттер арасында қолма қол ақшасыз есеп ... ... ... үшін ... ... ... өздерінің клиенттері арасында белгілі салмағы бар бағалы металдардан жасалған ақша бірліктері арқылы есеп айырысулар ... ... бос ақша ... ... ... ... және ... бар компанияларға ссудаға берді [1,32б.].
Ал кейбір мамандар банкті одан да ерте ... ... ... ... ... деп ... Олар ... шаруашылық тұсында банктегі төлемдегі делдалдық қызметінің қажеттілігінен пайда ... ... ... осы ... ... ... ... пайда болуының екі мыңжылдық тарихы бар екендігін айтуға болады [1,33б.].
Банк итальян сөзiнен Bank - ... ... ... ... ... ... бiлдiредi. Бұл айырбас орны тауарлармен сауда жасалатын алаңдарда құрылады. Сауда мемлекеттермен қалалардың жекелеген ... ... ... ... Ол ... ... біртұтас жүйесі болмағандықтан, олардың сауда саттық барысында әртүрлі формадағы ... ... ... ... ... алдында ақша сауда капиталының өкілдері саудагерлердің ақшалай ... ... ... әртүрлі елдің ақшаларын айырбастуға маманданып отырған. Уақыт өте келе, ... бұл ... ... ақ ... ақша ... ссудаға беріп, пайыз алу үшін пайдалана бастады. Сөйтіп айырбастаушылар біртіндеп, банкирлерге айналды.
Біздің түсінігімізше банк ұғымы ... және ... ... ... ... ... ... банктердің Италияда пайда болу себебі, оның сол ... ... ... ... ... ... әр елдің ақшалары мен тауарларының сол елге қарай ағылып, ... ... ... ... ... ... түсіндіріледі [2,205б.].
Тарихшылардың пайымдауынша алғашқы банктік операцияларды жекелеген тұлғалар және қолында ақшалай қаражаттары бар шіркеу мекемелері жүргізген екен.
Шіркеулер ... ... ең ... ... ... Сол ... ... гректің шіркеулері (Дельфа, Дело, Само, Эфес) ақша ... ... ... ... ... кіші Азия жағалауындағы елдердің салымдары, ал Дельфада Аполлон шіркеуіне барлық еуропалық Грецияның бос ақша ... ... ... ... ... ... ақша қаражаттарын қозғалыссыз жатуға болмайтындығын, оларды уақытша пайдалануға беріп, пайда табу қажеттігін түсінеді.
Банктер несиелік операциялар ... ... ... иелеріне біртіндеп есеп айырысу қызметін де көрсетті. Есеп айырысулар банктегі салым иелерінің бір шотынан басқа бір ... ... ... ... Есеп айырысуларды жеңілдету мақсатында ежелгі банктер өздерінің банктік билеттерін шығарды. Олар толық құнды ақшалармен қатар айналыста жүрді. Алғашқы ... банк ... ... 1964 жылы құрылып, үкіметтен банкнота шығаруға құқық ... ... өзі ... ... ... ... жағдайында, банкирлер үйлері ретінде пайда болғанын куәландырады. ... ... ... мен ... ... болуы банктердің пайда болуының тек алғышарттарын ғана сипаттайды [3,10б.].
Анықтамалық басылымдарда банк ретінде сипатталады. ... ... даму ... ... және несие берушілердің несиелік операциялары бір жүйеге айналдыру нәтижесінде жеке несие беруші өзінің ... ... ... ... тек қана ... ... ғана ... шаруашылық операциялардың қажеттілігін де қанағаттандыра бастайды. Несиелік мәмілелер ... ... ... ... ... ... ... бойынша есеп айырысу және басқа да операцияларды жүзеге асырады. Сөйтіп, банктер ақша шаруашылығының осы даму ... өте ... ... ... ... ... біртұтас орталыққа айналды. Демек, алғашқы банктер капитализмнің мануфактура сатысынан да ... яғни ... ... ... ... ... дегенге негіз бар. Мұндай қатынастардың құл иеленушілік қоғамында болғандықтан тарих куә. ... ... ... ... ол ... сәйкес б.э.д. III ғ. айырбас ісіне мамандандырылған Римдік банкирлерді кумулияр деп атады. ... ... ... ... рұқсат етілмеген. Тарихшылардың айтуынша, Ежелгі Вавилон банктері тек қана несие беріп қана қоймай, сондай ақ жер бөлімшелерін сатып алу ... және ... да ... орындаған. Жоғарыдағыларды ескере отырып біз банктердің жалпы операциялары мен қызметтерінің банктердің дамуына тоқталдық. Енді Қазақстанда банктердің ... ... ... ... банк жүйесінің дамуы келесі кезеңдерден тұрды:
Бірінші ... 1917 ... 1930 ... аралығында патшалық Ресейден қалған банк жүйесін жаңадан қалыптастыру, бұл кезде әртүрлі меншіктегі банктер мен несие ... ... ... ... ... ... 1930 ... мен 1987 жылдар аралығы елде КСРО Мемлекеттік банкі әмбебап қызмет атқарады, яғни ол мемлекеттің Орталық банкі ... ... және ... беру ... қоса клиенттерге де қызмет көрсетті.
Үшінші кезең: 1988-1991 жылдар аралығында елде мемлекеттік мамандандырылған банктердің құрылуы, яғни КСРО мемлекеттік банкі ... ... ... эмиссиялық, ереже, нұсқау және тағы басқа қызметтермен шұғылданып, ал маманданған банктер ... ... ... ... ... ... ... 1990 жылы басында кооперативтік және коммерциялық банктер де құрыла бастады.
Төртінші кезең: 1991 жылдан ... ... ... ... банк ... ... ... яғни тәуелсіз республиканың нарықтық қатынастарға өту ... екі ... банк ... ... болуы және дамуы. Осы кезеңдерді сипаттаманы келесі кестеден көруімізге болады.
1-ші ... банк ... ... және даму ... ... ... банк жүйесі
1930-1987 жылдар (одақтық бір денгейлі банк жүйесі)
1988-1990 жылдар (одақтық бірденгейлі маманданған банктер ... ... ... (дербес екі денгейі банк жүйесі)
Ресей Мемлекеттік банкі және көптеген несие банк ... ... ... ... КСРО ... ... жинақ кассалары жүйесі).
2)КСРО Мемлекеттік Құрылыс банкі.
3) КСРО Сыртқы сауда ... Банк ... ... ... КСРО ... және ... банктер: КСРО Өнеркәсіп құрылыс банкі, КСРО Агроөнеркәсіп банкі, КСРО Тұрғын үй әлеуметтік банкі. КСРО Жинақ банкі. КСРО Сыртқы экономика банкі. ... ... және ... ... ... ... Қазақстанда өзінің банк жүйесінің құрылуы. Екі ... банк ... ... банк және коммерциялық банктер.
Ескерту: автормен құрастырылған
Қазіргі уақытта экономикасы нарықтық типпен дамыған мемлекеттердің барлығында дерлік екі денгейлі банк жүйесі қалыптасқан. Оның ... ... ... ... ... ... шығару, рұқсат ету тағы басқа қызметтер, ал екінші денгейіне клиентерге қызмет көрсету негізделген. Бұл елдердің ... ... ... ... ... ақша ... ... орталық банкпен, ал кәсіпорындарды, ұйымдарды және халықты несиелейтін коммерциялық банктерден құрылған. Банктерді эмиссиялық және коммерциялық деп бөлу Қазақстан мемлекетінің жаңа ... ... ... септігін тигізеді [4,26б.].
1.2 Банк жүйесінің құрылымы мен қызметтері
Қазақстан ... 1995 ... 31 ... заңда делінген. ҚР Ұлттық банк - мемлекеттің орталық банкі, ол банк жүйесінің жоғарғы (бірінші ... ... ... ... ... банк жүйесінің төменгі (екінші) денгейіндегі банктер делінген.Қазіргі кезде Қазақстан Республикасында нарықтық банк жүйесінде әр ... ... ... ... мен ... мекемелері қызмет істеуде [6,3б.].
Олардың ішінде:
Мемлекеттік банк - ... ... ... екінші денгейлі банк, оның жарғылық қорының иеленушісі үкімет.
Инвестициялық банк - негізінен тікелей және портфельдік ... ... ... ... ... банк.
Шетелдік қатысушы банк - орналастырылған акцияларының үштен бiрiнен астамы:
а) ... ... ... ... б) ... ... немесе жарғылық капиталдарға қатысу үлестерiнiң үштен бірiнен астамы Қазақстан Республикасының ... ... не ... ... ... Республикасы резиденттерiнiң - заңды тұлғаларының иелiгiнде, меншiгiнде немесе басқаруында болатын Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң - заңды тұлғаларының; в) ... ... ... емес ... ... билiк етушiлер (сенiм бiлдiрiлген адамдар) болып табылатын Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң иелiгiнде, меншiгiнде немесе басқаруында болатын ... ... банк ... кеңесі:
* Банк мүшелерін қызметке бекітіп және одан босатады;
* Жиналыста қаралатын мәселелер жөнінде акционер жиналысына ұсыныс жасайды;
* Несие ... ... ... ... Өз ... ... ... шешеді;
* Банктің экономикалық нормативтері мен дамыту үшін қажет;
* Шығындар мөлшерін бекітеді;
* Басқарма жұмысын бақылайды;
Банктің басқармасы:
* Күнбе-күнгі оперативті ... ... ... ... және банк ... ... орындалуын қамтамасыз етеді;
* Филиалдары мен өкілдіктері туралы ережелерді ... ... ... ... және ... мәселелерін шешеді;
* Өзінің ережесіне сәйкес банк қызметінің басқа да мәселелерін шешеді;
* Әрқайсысы белгілі бір міндеттер мен ... ... ... ... мен ... ... Оның ... 2 - ші кестеде көрсетілген;
2-ші кесте-Банк бөлімшелерінің түрлері

Бөлімшелердің түрлері
1
Несие басқармасы
2
Валюта басқармасы
3
Депозиттік операциялар басқармасы
4
Қор бөлімі
5
Есептеу-кассалық басқармасы
6
Банктің филиалы
7
Банктің өкілдігі
8
Есеп айырысу-касса ... және ... ... ... ... енгізу және қолдану
14
Маркетинг басқармасы
Ескерту: автормен құрастырылған
Банктің ішкі ережелеріне ... ... ... ... ... ... ... қызметі мен өкілеттілігі, ішкі аудит қызметінің, несие комитеті мен басқа да органдардың құрылымы, міндеттері, ... мен ... ... бөлімшелер басшыларының құқықтары мен міндеттері [10,49б.].
Мемлекетаралық банк - ... шарт ... ... ... жұмыс iстеп тұрған, құрылтайшылары Қазақстан Республикасының Үкiметi (немесе ол уәкiлдiк берген мемлекеттiк орган) мен сол шартқа ... қол ... ... ... ... ... банк.
Банктік емес несие қаржы мекемелері ҚР Ұлттық банктің лицензиясы негізінде кейбір банктік операция жүргізуге құқы бар ... емес ... ... ... банк - бұл ... ... тарту үшін және оларды өз атынан мерзімінде қайтару, төлеу шартымен орналастыру үшін ... ... ... ... ... ... ... органдарында (тіркеуші органдарда) (бұдан әрі - әділет ... банк ... ... тiркеумен және банк операцияларын жүргiзуге қаржы рыногы мен ... ... ... және ... ... ... ... (бұдан әрi - уәкiлеттi орган) лицензиясы болуымен белгiленедi.
Банкiнiң ресми мәртебесi жоқ ... ... ... ... деп ... ... ... өзiн банк қызметiмен айналысушы ретiнде сипаттай алмайды. Банк басқармасы тұрған жер ... ... ... банк ... жер деп ... [6,1б.].
Коммерциялық банктер - кәсіпорындармен ұйымдарға, сондай ақ халыққа тікелей және жан-жақты ... ... ... банктер. Бұл олардың басқа арнаулы несие мекемелерінен айырмашылығы. Ал банктік емес несие мекемелерінің банктерден өзгешелігі олар тек ... ... ... ... және ... ... түрін көрсетумен шұғылданады. Коммерциялық банктердің негізгі мақсаты неғұрлым жоғарғы пайда табу. Банктің жарғылық қоры оның міндеттемелерін қамтамасыз ... ... ... ... ... көзі ... саналады. Алғашқыда ол (мемлекеттік банкті қоспағанда) акция сату ... ... ... ... ... қалыптасады. Банктің құрылтайшылары мен акционерлері сатып алған акцияларына тек ақша төлеуге ... ... ... ... түріндегі банктің акциясын төлеуге оның несиеге алған, кепілге алған және ... да ... ... қолдануға болмайды. Банктің акциясы алғашқы нарықта барлық ... ... ... яғни ... ... ... сатылады. Жаңадан құрылған банктің оның құрылтайы қаражаттарында жарияланған жарғылық қорының елу процентін акционерлері банк тіркеуден ... ... ... ал ... ... ... ... бір жыл ішінде түгел төлеуі қажет. Жарғылық қорды молайту екі жолмен жүргізіледі: біріншіден, қосымша акцияларды шығару, оның ішінде банктің ... ... және ... ... оның акциясына айырбастау есебінен [9,64б.].
Жалпы банктердің ... ... бос ақша ... ... ... және оны қарыз капиталына айналдыру;
- кәсiпорындарға мемлекетке жеке тұлғаға несие ... ... ... операция жүргiзу;
- ақша айналымын реттеу;
- айналымға несие құралын шығару;
- экономикалық, қаржылық кеңес беру;
- ... ... ... ... ... бар толық шаруашылық есеп және өзiн-өзi қаржыландыру негiзiнде қызмет ... ... ... ... ... ... банк осы заң ... қызмет атқарып жоғарғы кеңесiне есеп бередi. ҚР заңына сай мемлекеттiк банк деп капиталы ... ... ... ... ... капиталдың басым бөлiгi мемлекеттiк құрылтайшылардың акциясы болғанда есептеледi. ... ... ол ... ... ... ... жарғысы бойынша қызмет iстейдi. Екіншіден акцияның көрсетілген құнын өсіру жолымен.
Банктің жоғары ... ... ... жалпы жиналысы, оның ағымдағы қызметін банктің басқармасы жүргізеді. Банктің ... ... ... қадағалау кеңесінің төрағасы және оның мүшелері, Басқарманың төрағасы және оның орынбасарлары, банктің бас ... және оның ... банк ... ... ... және бас бухгалтері мен олардың орынбасарлары саналады. Банктің заңға сәйкес банктің Басқармасының төрағасы және оның ... банк ... ... басшысы және бас бухгалтері қызметке ҚР Ұлттық банктің ... ... ... ... банк жүйесіндегі төраға мен бас бухгалтер үш жылдан кем емес, ал ... ... екі ... кем емес ... ... болуы шарт. Осы айтылған қызметкерлер ҚР Ұлттық банктің келісімін үш айға дейін алмаса, өз міндеттерін әрі ... ... құқы жоқ. ... ... кезекті және кезектен тыс болып бөлінеді. Кезекті жиналыс жылма жыл есепті жылдағы банк балансы ... ... бір ... ... шақырылуы керек, ал кезектен тыс жиналыс құрылтайшылардың, қадағалау кеңесінің, Тексеру комиссиясының талабы бойынша ... ... ... ... ... белгілі бір міндетер мен талаптарды атқаратын қызмет тараулары мен бөлімшелерден тұрады.
Жалпы кез келген банктің ұйымдық құрылымы ... ... ... ... ... ... [1,240б.].
Банк операцияларын жүзеге асыру, сондай-ақ банкілердің осы бапта белгіленген өзге де операцияларды жүргізуі банк қызметі болып ... ... ... ... ... ... ... банк шоттарын ашуды және жүргізуді қабылдау;
ә) жеке тұлғалардың депозиттерін, банк шоттарын ашуды және жүргізуді қабылдау;
б) банкілер мен банк ... ... ... ... асыратын ұйымдардың корреспонденттік есепшоттарын ашу және жүргізу;
в) осы адамның иелігіндегі тазартылған бағалы металдардың нақты саны ... ... жеке және ... тұлғалардың металл шоттарын ашу және жүргізу;
г) кассалық операциялар: банкноттар мен мәнеттерді қабылдау, беру, ... ... ... ... сұрыптау, қаптап буу және сақтау;
д) аудару операциялары: заңды тұлғалар мен жеке тұлғалардың ... ... ... ... ... есептеу операциялары: заңды тұлғалар мен жеке тұлғалардың вексельдері мен өзге де қарыз міндеттемелерін есепке алу (дисконт);
ж) заем операциялары ... ... ... ... ... ... түрде несие беру;
з) жеке тұлғалар мен заңды тұлғалардың, оның ішінде корреспондент банктердің ... ... ... шоттары бойынша есеп айырысуларды жүзеге асыру;
и) сенім (трасталық) ... ... ... адамның мүддесі үшін және соның тапсыруымен ақшаны, тазартылған бағалы ... және ... ... ... ... ... ... жинау, салыстыру, сорттау және растау, сондай-ақ олардың өзара төлемдер өтеуін жүзеге асыру және клирингке қатысушылардың таза ... ... ... ... сейф жәшіктерін, шкафтар мен үй-жайларды жалға беруді қоса клиенттердің құжаттамалық нысанда шығарылған бағалы қағаздарын, құжаттары мен қазыналарын сақтау ... ... ... ... ... ... оңай өтетін бағалы қағаздарды және қозғалатын мүлікті кепілге алып, қысқа мерзімді несие беру;
н) төлем ... ... ... мәнеттер мен қазыналарды инкассациялау және басқа жаққа салып жіберу;
п) шетел валютасымен айырбастау операцияларын ұйымдастыру;
р) ... ... ... ... ... ... чек ... шығару;
т) бағалы қағаздар рыногындағы клирингтік қызмет;
у) аккредитивті ашу (ұсыну) мен растау және ол ... ... ... ақша ... орындалуды көздейтін банк кепілдіктерін беру;
х) үшінші тұлғалар үшін ақша түрінде орындауды көздейтін банктік ... ... мен өзге де ... ... ... ... ... ... үшін банкілерге және басқа заңды тұлғаларға лицензияны ҚР Ұлттық Банк қана беруге құқылы [6,32б.].
Осы көзделген операциялар ... ... ... ... органның келісуі бойынша беріледі.
Қазақстан Республикасының заңдарында белгіленген тәртіппен микрокредиттік ұйымдар ретінде тіркелген заңды тұлғалардың микрокредиттер беру ... ... банк ... ... ... және банк ... жекелеген түрлерін жүзеге асыратын ұйымдар ҚР Ұлттық Банкінің лицензиясы болған ... мына ... ... ... ... ... ... бағалы металдарды (алтын, күміс, платина, платина тобына жататын металдар) құйма күйінде, қымбат тазартылған бағалы ... ... ... ... ... ... алу, ... қабылдау, есепке алу, сақтау және сату;
б) құрамында бағалы металдар мен асыл тастар бар зергерлік бұйымдарды сатып алу, ... ... ... алу, ... және сату;
в) вексельдермен жасалатын операциялар: вексельдерді инкассоға қабылдау, төлемшілердің вексельдерді төлеуі ... ... ... ... ... ... ескертпелі вексельдерді, вексельдер акцептін төлеу;
д) лизинг қызметін жүзеге асыру;
е) өз меншігіндегі бағалы ... ... ... ... ... (сауда-саттық) төлем ету құқығына ие болу;
з) форфейтингтік операциялар: тауарларды (жұмыстарды, қызметтерді) сатып алушының қарыз міңдеттемесін сатушыға ... ... ... ... ... алу арқылы төлеу [2,34б.].
Банктер бағалы қағаздар рыногында кәсіби қызметтің мынадай:
а) Қазақстан Республикасының және ... ... ... ... етілетін ең төменгі рейтингін алған елдердің мемлекеггік бағалы қағаздарымен не мұндай рейтингі болмағаңда, Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің ... ... -- ... ... ... және рейтингтік агенттіктердің бірінің талап етілетін ең төменгі рейтингін алған ... ... ... қағаздарымен не мұндай рейтингі болмағанда, Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің ... ... өзге де ... ... -- дилерлік;
Рейтингтік агенттіктердің тізбесін және талап етілетін ең төменгі рейтингті Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... ... ... ... ... асыруға құқылы.
Банктердің клирингтік қызметті қоспағанда бағалы қағаздар нарығында кәсіби қызметтің жоғарыда аталған бір немесе бірнеше ... ... ... асыруына лицензияларды ҚР Ұлттық Банктің келісімімен уәкілетті орган береді.
Ұлттық Банктің нормативтік құқықтық актілерінде қызметтің жекелеген түрлеріне банктердің лицензия ... ... олар ... сондай-ақ осы Заңға сәйкес ұйымдардың жарғылық капиталына қатысушы банктер үшін ... ... ... ... ... ... банктердің жүргізетін операцияларға қойылатын жалпы талаптар
Банкілер банк қызметін операцияларды жүргізудің жалпы шарттарын белгілейтін ережелер мен ішкі ережелер болған ... ғана ... ... құқылы.
Банк операцияларын жүргізудің жалпы шарттары туралы ережелерін банк директорларының кеңесі (жабық қоғамда мұндай орган болмаған ... ... ... ... ... және ... мынадай мәліметтер мен рәсімдер болуға тиіс:
а) қабылданатын депозиттер мен берілетін несиелердің шекті сомасы мен мерзімі;
б) депозиттер мен несиелер бойынша ... ... ... шектік мөлшері;
в) депозиттер мен несиелер бойынша сыйақы (мүдде) төлеудің шарттары;
г) банк қабылдайтын қамтамасыз етуге қойылатын талаптар;
д) банк операцияларын жүргізу ставкалары мен ... банк пен оның ... ... мен ... ... ... банк директорларының кеңесі (жабық қоғамда мұндай орган болмаған жағдайда акционерлердің жалпы жиналысы) банк операцияларын жүргізудің жалпы шарттарына енгізу қажет деп ... ... ... ... мен шектеулер [6,25б.].
Банкінің ішкі ережелері:
а) банк бөлімшелерінің құрылымын, міндеттерін, қызметі мен ... ішкі ... ... ... ... мен басқа да тұрақты жұмыс істейтін органдар қызметінің ... ... ... мен ... ... ... басшыларының құқықтары мен міндеттерін;
г) банкінің атынан және оның ... ... ... кездегі лауазымды адамдар мен банк қызметкерлерінің өкілеттігін белгілеуге тиіс.
Банк операцияларын жүргізудің жалпы ... ашық ... ... табылады және ол коммерциялық немесе банк құпиясының мәні бола алмайды.
Банк құпиясына ... ... ... ... ... ... ... жатқызылған нақты банк операциясын жүргізу шарттарына қолданылмайды.
Банкілер клиенттің бірінші талап етуі ... банк ... ... ... шарттар туралы ережесін беруге міндетті [4,48б.].
Банкілердің клиентке банк операциясын жүргізуге байланысты ықтимал тәуекелдер туралы ақпарат ... бас ... ... ... ... ... ... мен олардың клиенттері арасындағы қатынастар, егер Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... асырылады.
Сонымен бірінші бөлімде біз банктердің қызметінің теориялық негізімен таныстық. Бірінші бөлімде ... даму ... ... бастап Қазақстандағы банктің дамуын қарастырумен бірге банктердің түрлері мен құрылымын келдірдік. Айта кететін ... банк ... ... деген мағынаны береді және Қазақстандағы банк дамуы 4 кезеңнен тұрады. Сонымен қатар банктердің ... мен ... ... ... ... ... ... банк жүйесі 2 деңгейден тұрады: бірінші деңгейде ҚР Орталық банк, екінші деңгейде коммерциялық банктер.Қорыта ... ... ... ... ... банк жайлы негізгі теориямен таныстырып өтті. Келесі бөлімде біз ҚР Орталық банкі мен коммерциялық банктердің қызметтерін талдаймыз.
2 Қазақстан ... ... ... және ... ...
2.1 ҚР ... банк және оның ... талдау
ҚР Ұлттық банкінің республикадағы банк жүйесінің жоғары (бірінші) ... ... өз ... ... ... ... 1995 жылғы 30 наурыздағы Заңы бойынша жүргізеді және осы Заңға сай Президентке есеп береді. Сонымен қатар ҚР ... банк өз ... ... ... ... және басқа заңдарды, халықаралық шарттар мен келісімдерді басшылыққа алады [5,1б.].
ҚР Ұлттық банк - ... ... ... ... бар, ... ... бағынатын төменгі бөлімшелері мен бірге тіке бағыныстағы біртұтас орталықтандырылған құрылым, іс-әрекетін толық шаруашылық есеп негізінде жүргізеді. Әр түрлі салық жинаудан,баж ... және ... ... төлеуден босатылады. Ол республиканың кез келген жерінде және одан тыс ... ... ... және ... ... ... құқығы бар. Өз жұмысын үкіметпен келісіп, үнемі кеңесіп жүргізеді. Үкімет Ұлттық банктің міндеттемелері бойынша жауапты емес,дәл сол ... ... ... бір ... ... ... банк те ... міндеттемелері бойынша жауап бермейді. Үкіметтің өкілдік және атқарушы органдарының Ұлттық банк пен оның ... ... ... ... атқаруға араласуға құқығы жоқ.
Орталық банктiң қызметтерi:
* ежелден қалыптасқан мемлекеттiң өкiлi ретiнде заңды түрде банкнота ... ... ... ақша несие реттеу қызметi ол экономиканы ақша несие ... әсер ету ... ... яғни ... экономикалық саясатың құрамдас элементi;
* орталық банктiң сыртқы ... ... ... ... ... ... және валюталық бақылау органы болып табылады.
* орталық банктiң банк iсi қызметi - негiзгi ... ... ... (бұл ... ... ... ...
* орталық банк үкiмет банк iсi қызметi. Ол әрi кассирi, несие берушiсi, қаржылық кеңесшiсi [2,173б.].
Мемлекеттiк борышты басқару деп - орталық ... ... ... және ... операциясын жүргiзу.
ҚР Орталық банктiң операциялары:
Олар екi түрге бөлiнедi: актив - ол осы ... ... ... ... - ол операциялар банктiң ақша қаражатын тартып банктер ресурстарын құру операциялары.
Сонымен:
* мемлекет орталық банкпен тығыз байланысты. Оның ... ... ... ... ҚР ... ... ол ... заңды тұлға;
* ақша несиелiк валюталық тұрақтылықты сақтаудағы iс-әрекетiнiң тиiмдiлiгiне қажеттi жағдай жасау;
* ... ... ... негiзгi элементi ақша несиелiк қаржы саясатын орындау орталық банкiнiң қызметiнiң ... ... ... ... - ол ... ақша ... төлем қабiлеттiлiгiмен валюталық курсын банк жүйесiнiң тиiмдiлiгiмен сенiмдiлiгiмен қамтамасыз ету [2,204б.].
Қазақстан Республикасындағы ... ... 1995 ... 31-шi тамыздағы заңында Қазақстандағы 2 деңгейлi банк жүйесi бар дедi. ... ... ... ... ... банкі. Басқа барлық банктердi заңда төменгi деңгейлi банк деп жазылған.
Қазақстан Ұлттық банкі Қазақстан Республикасы заңдарының ... ... ... ... ... банк берген лицензия негізінде кейбір банктік операция түрлерін жүргізетін барлық банктердің ,бактік емес ... ... ... ... орындауы үшін нормативтік актілер шығарады.Ол нормативтік актілер () атты ... және орыс ... ... ... ... жарияланады.
ҚР Ұлттық банктің негізгі міндеті - ұлттық валютаның ішкі және сыртқы тұрлаулылығын қамтамасыз ету. Сондықтан ол:
* ақша ... ... ... есеп ... мен ... ... ұйымдастырады;
* ақша-несие және банк жүйелерінің тұрақты қызметін қамтамасыз ... ... ... мен ... ... ... ... сатып алу-сату және басқа ұйымдардың ... ... және ... ... ... сияқты мемлекеттің экономикалық саясатын жүргізеді [5,2б.].
ҚР Ұлттық банкінің міндеті оның ... ... ... ... ... ... Республикасында мемлекеттік ақша-несие саясатын жүргізу, яғни Ұлттық банк ... ақша ... ... реттеумен және ресми проценттік мөлшердің деңгейін ... ... Егер ... ... ... ... ... тежеу мүмкіндігі болмаған жағдайда Ұлттық банктің несие салымдарын шектеуге және банк ... ... ... ... ... ... бар. Сондай - ақ алты айға ... ... ... ... ... жай және ... вексельдерді, чектерді сатып алып және қайта сатады.
Ұлттық банк өзінің бағалы қағаздарын шығарады, сонымен қатар мемлекеттік ... ... ... ... ... ... және ... мерзімі бір жылға дейінгі проценттік бағалы қағаздарды сатып алу және сатумен шұғылданады. ҚР Ұлттық банкте сақталатын міндетті резервтердің нормативін белгілеп, ... ... ... ... түрлерін анықтайды.
Екіншіден, Қазақстан Республикасында қолданылатын банкнота және монетаны ... мен ... ... Ол үшін ҚР ... банк ... ... ... мен тиындардың пішінін (дизайн), олардың қажет мөлшерін анықтап, дайындығын қамтамасыз ... ... ... ... ақша қаражатын шығаратын, теңге мен тиынның қолма-қол ақшасыз эквивалентін алып сату арқылы айналысқа түсуді ... ... ... бар. ... қолданылған ақша белгілерін айналымнан шығарып,оларды жаңасымен айырбастап,тозығы жеткендерін жоюмен шұғылданады.
Үшіншіден, банктердің ... ... ... Ол үшін ҚР ... банк ... ... ... жүйесін ұйымдастырып, бірінші класты ( жоғары өтімді, қауіпсіз) бағалы қағаздармен және басқа активтермен қамтамасыз етілген ... алты ай ... ... ҚР ... банк- екінші деңгейдегі банктер үшін соңғы сатыдағы несие беруші. Несиені ұлттық ... де, ... ... де, ... ... ... я болмаса қамтамасыз етілмеген несиені Ұлттық банктің басқармасы белгіленген тәртіппен және ... ... ... ... есеп ... ... мен тәртібін анықтап, Қазақстандық теңгемен жүргізілетін банкаралық есептесуді өз уақытымен және тоқтаусыз жүруін қамтамасыз ететін төлем жүйесінің ... ... ... және ... ... ... және агенті қызметін атқару үшін кепілшісі үкімет болған республиканың ішкі және сыртқы қарызын өтеуге қатысады, Қаржы министрлігінің шоттары ... ... ... ... ... үшін ... ... қабылдайды. Қаржы министрлігімен келісілген шарт негізінде мемлекеттік бағалы қағаздарды орналастырып, ... ... ісін ... асырады.
Банктердегі бухгалтерлік есеп айырысудың, бухгалтерлік, банктік және басқа есептін мерзімін, формасын, тәртібін және ... ... ... ... ... ... Банктер мен олардың филиалдарының қызметін жергілікті жерде немесе аудиторлық ұйымдарды шакырып бакылайды. Ұлттық банк өзінің ... ... ... үшін банктердің балансын, есебін және басқа құжаттарын ... ... ... ... және ... бақылау қызметі. Оны атқару үшін ҚР Ұлттық банк шетел валютасының және ... ... ... ... ... аясын және тәртібін белгілеп, шетел валютасымен жүргізілетін операцияларға қажетті кезде, оның ішінде проценттік мөлшер деңгейіне шектеу қояды.
Резиденттер үшін ... ... және ... ... ... ... Қазақстанға аудару, әкелу, әкету және салып жіберу тәртібін белгілеп, сондай-ақ ... ... ... ... тыс ... ... шот ашуының мақсатын тәртібін және жағдайын анықтап, шот ашуға рұқсат береді.
Ұлттық валютаның шетел валютасымен салыстырып, курсын ... ... есеп ... ... ... ... және несие-есеп қатынастарын жетілдіреді. Шетелден алынған банктік несиенің есебін жүргізеді [3,128б.].
Алтыншыдан, елдің алтын валюта қорларын басқару қызметі. Оны атқару үшін ҚР ... ... ... ... ... ... ... олармен операция жүргізеді. Қазақстан Республикасы Президентінің Заңға сай бағалы металдардың алғашқы саудасына бірінші сатып алушы құқымен қатынасып, ... және ... ... ... ... ... ... алтын валюта қорын толтыру үшін бағалы металдарды сатып алады. Оларды сақтауға қабылдап, одан әрі сақталуын ... ... ... ... ... ... сатады.
Президенттің немесе үкіметтің тапсырмасы бойынша Ұлттық банктің қоймасында сақтау үшін үкіметтік бюджеттік резервке алынған ... ... және ... да ... ... ... монеталарды, өңдеген және өңделмеген табиғи асыл тастарды ішкі және ... ... ... алу және сату операцияларын жүргізеді.
ҚР Ұлттық банкі өз ... өз ... ... Оның өз ... ... ... капиталынан, қайта бағалау шоттары және арнайы резервтерінен ... ... ... ... 20 млрд ... қалыптасады және оның міндеттемелерін қамтамасыз етеді. Жарғылық капитал мемлекеттік бюджеттен бөлінген қаржыдан, мемлекет берген негізгі қордың ... және ... ... алған пайдасынан құрылады [5,6б.].
Резерв капиталы жарғылық капиталы мөлшерінен ... Таза ... ... ... ... ... бойынша шығындарды өтеуге жұмсалады.
Алтын валюта активтерін қайта бағалау шоты оларды бағалаудан түскен іске ... ... ... ... ... Бұл ... ... Ұлттық банктің Басқармасы бекітеді. Алтын валюталық резерв теңгенің ішкі және сыртқы тұрлаулылығын ... ету үшін ... және ... бір ... жұмсалады. Алтын валюталық резерв төмендегі элементтерден құрылады:
. алтыннан;
. банкнота, монета түріндегі шетел валютасынан, ... және ... ... ... ... ... қалдықтарынан;
. Ұлттық банкте сақтаулы валюталық құндылықтардан;
. шетел үкіметтері немесе халықаралық қаржы мекемелері шығарып,кепілдік берген бағалы ... ... ... жай және аударым вексельден;
. өтімділігі және қауіпсіздігі қамтамасыз ... ... ... ... ... сыртқы активтерден құрылады [10,122б.].
Арнайы резервтер Ұлттық банктің шығыстары есебінен күмәнді және ... ... оған қоса ... ... ... ... есеп ... кезіндегі шығындардан, шоттардағы қалдықтардан және басқа да активтерден, сондай-ақ жалпы провизиялардан ... оған ... ... көлемі және Ұлттық банктің монетарлық емес талаптары және әлеуметтік ... ... ... Ұлттық банкінің қаржылық жылдағы таза табысы оның іс ... ... ... мен осы ... ... арасындағы айырмаға тең. Шығынға шығарылып тасталған ... ... ... оның ... ... ... банкноталар мен монеталардың амортизациясы (тозуы) қосылады. Табыс жоғарыда айтқанымыздай, жарғылық, резерв капиталын қалыптастыруға ... ... ... ... ... жылының үлесіне жіберіледі.
ҚР Ұлттық банкінің басқарушы органы болып ... және ... ... ... ... Оның жоғарғы органы-Басқарма, ол 9 адамнан тұрады. Оған Ұлттық банктің төрағасы, бес лауазымды ... және ... бір, ... ... екі өкіл, сондай-ақ уәкiлеттi органның басшысы кiредi. Президенттен, Республика Үкіметінен және Ұлттық банктен кірген ... ... ... ... ... және Ұлттық банктің төрағасын бекітеді және қызметтен босатады.
Төраға, Төраға орынбасары
Басқарма
Ұлттық банк орталығы
Директорат
Құрамы: ... 4 ... ... 1 ... ... 1 өкіл, Үкіметтен 2 өкіл
1-ші сурет - ҚР Ұлттық банкінің ... ... ... ... ... ... Президенті Парламентпен келісе отырып 6 жыл мерзімге тағайындайды. Егер төраға ... ... ... 2 ай ... алдын ала Президентке арыз жазуға құқылы. Оны қызметтен Президент босатады. Төраға Ұлттық банктің қызметіне ... Оның ... ... ... Республика Президенті төрағаның бекітілген мерзіміне тәуелсіз 6 жыл мерзімге бекітеді. Төрағаның орынбасарларын қызметінен төрағаның ұсынысымен республика Президенті босатады. Сондай-ақ төрағаның ... өз ... ... ... ... онда 2 ай ... ... арқылы Президентке арыз береді [5,7б.].
Ұлттық банктің Басқармасының мәжілістері қажетті кезде, бірақ ... ... 1 рет ... онда ... ... жоғарыда айтылған қызметтерін орындайды, ал Ұлттық банктің күнбе-күнгі қызметін басқаратын орган-Директорлар Кеңесі. ... ... ... ... сай ... ... қарауындағы барлық мәселелер бойынша шешім қабылдайды.
Ұлттық банктің облыстық басқармалары өз қызметін Ұлттық банк ... ... ... атқарып,оған есеп беруге міндетті. ... ... ... қазіргі жағдайын қарастырсақ (статистикалық көрсеткіштер мәліметтері бойынша). 2009 жылы орналастырылған ... ... ... көлемі 2008 жылмен салыстырғанда 52,3%-ға азайып, баламасында 41,4 трлн. теңгені құрады.Теңгемен орналастырылған банкаралық депозиттердің ... 16,7 ... ... жетіп, 97,5%-ға өсті (2009 жылы орналастырылған депозиттердің жалпы көлемінің 40,4%-ы). Бұл ретте 2009 ... ... ... ... ... ... ... орташа алынған сыйақы ставкасы 0,64%-ды (2008 жылғы желтоқсанда - 6,81%) құрады. Ұлттық Банктің банктерден 2009 жылы ... ... ... 2,6 есе ... 16,2 ... теңгені құрады. 2009 жылы доллармен орналастырылған депозиттердің көлемі бір жылда 4 есе азайып, 113 млрд. долл. (2009 жылы ... ... ... көлемінің 39,6%-ы) құрады [15,38б.].
Ақша-кредит саясаты 2009 жылы инфляцияны төмендетудің тұрақты үрдісі байқалды. Төменгі іскерлік ... ... ... ... ... ... ақшалай кірісі өсуінің төмен қарқыны, шектеулі тұтынушылық сұраныс экономикадағы инфляциялық аяның төмендеуінің негізгі факторлары болды.
2-ші сурет-Инфляцияның 2002-2009 ж.ж. аралығынын жылдық ... ... ... Республикасының Ұлттық банкінің 2009 ж. есебі Жаналиев А.С. ... ... ... 2002-2009 жылдар аралығындағы жылдық деңгейі көрсетілген.2009 жылғы қорытындылар бойынша инфляция 6,2% деңгейде қалыптасты, бұл 2008 жылғы (2007 жылғы желтоқсанға ... 2008 ... ... - 9,5%) ... ... 1,5 есе аз. ... жылдық инфляция 7,3% болды [16,12б.].
2009 жылғы 10 ... ... ... Банк ... ... 1 ай қысқа мерзімді ноталарды орналастыруды тоқтатты жəне айналыс мерзімі 3 жəне 6 ай болатын ноталарды шығара бастады. 2009 жылы ақша ... ... өсті жəне 7 386,5 ... ... ... Оның ... ... себебі банк жүйесіндегі таза сыртқы активтердің ұлғаюына себепші болды. Ақша ... ... ... ... ақша (М0) 2009 жылы
6,5%, 913,5 млрд. теңгеге дейін, резиденттердің депозиттері - 19,7%, 6473,0 млрд. ... ... ... Ақша массасының құрылымында депозиттер үлесінің ұлғаюының оң үрдісі айналыстағы қолма-қол ақшаның өсу қарқынымен салыстырғанда резиденттер депозиттерінің басымдықпен өсу ... ... ... ... 2009 жыл бойы осы ... ... 87,6%-ға дейін өсті. Ұлттық Банктің жалпы алтынвалюта активтерінің жалпы көлемі 2009 жылдың аяғында 23 218,5 млн. ... ... 2008 ... ... тиісті көрсеткішпен салыстырғанда 3 346,4 млн. долл. көп. Жалпы алтынвалюта активтерінің көлемінің өзгеруіне еркін айырбасталатын ... жəне ... ... 2 846,4 млн. ... ... əсер етті, қымбат металдармен активтер 500,0 млн. долл. ұлғайды. 2009 жыл өткен жылмен салыстырғанда ... ... ... ... қажеттілігінің қысқаруымен сипатталды.
2009 жылы Ұлттық Банктің резервтік қорынан айналысқа 1 476,2 млрд. теңге ... ... ақша ... бұл 2008 жылы ... ... ... көп. Қолма-қол ақшаны айналыстан алу көлемі 27,2%-ға қысқарып, 1 415,2 ... ... ... Осылайша, эмиссиялық нəтиже 61,0 млрд. теңге мөлшерінде оң болып қалыптасты, бұл 2008 жылғы көрсеткішпен салыстырғанда 2,1 есе ... (126,9 ... ... жылдың қорытындылары бойынша жылдық инфляция 9,5%-дан 6,2%-ға дейін,орташа жылдық инфляция 17,0%-дан 7,3%-ға дейін төмендеді. Қазақстан Республикасы экономикасындағы ең ... ... ... 2009 жылы ... ... ... ... жүргізу кезінде халықтың ұлттық валютаға жəне қаржы нарығының тұрақтылығына қолдау көрсетуге деген ... ... ... көңіл бөлуге мүмкіндік берді. 2010 жылы инфляцияны 6,0-8,0% ... ... тұру ... 2009 ... ақпанда Ұлттық Банк теңгенің құнсыздануын жүргізіп, теңгенің айырбастау бағамының дəлізін бұрынғы бір долларға +/-2% 120 теңге ... ... ... ... бір ... +/-3% 150 ... ... белгіледі [15,40б.].
2.2 Коммерциялық банктердің қызметтерін талдау
Коммерциялық банктер бір жағынан, шаруашылық субъектілердің уақытша бос ақшалай қаражаттарын ... ... ... ... бұл қаражаттар есебінен кәсіпорындар мен ұйымдардың әртүрлі қажеттіліктерін қанағаттандыратын арнайы мекеме болып табылады. Коммерциялық банктердің ... ... ... оның ... жүзеге асырылуы үшін қажетті банктік ресурстары жинақталады [2,360б].
Банктік ресурс - бұл несиелеу ресурсына қарағанда кең ұғымды білдіреді. Банктік ... тек ... ғана ... сол ... басқа да активтік немесе комиссиондық операцияларды қаржыландыру үшін пайдаланылады.
Пассивтік операцияларға банк ресурстарының мөлшері тәуелді және оның көмегімен банкте нарықта ... ... ... алады.
Пассивтік операцияларының төмендегідей формалары болады:
- коммерциялық банктердің бағалы қағаздарды алғашқы эмиссиялауы;
- банк ... ... ... ... ... және құру;
- басқа да заңды тұлғалардан несиелер алу;
- депозиттік операцилар [10,163б.].
Пассивтік операциялар айналыстағы ... ... ... ... мүмкіндік береді. Алғашқы пассивтік операциялардың ірі формасы ... ... ... ... ірі ... яғни ... ... құрылады. Келесі екі формасы негізінде екінші ірі топ заемдық немесе тартылатын ресурстар ... ... ... ... ... меншікті капиталы мен оған сай келетін баптар кіреді. Коммерциялық банктердің меншікті капиталының рөлі мен ... ... ... ... ... және ... қарағанда өзіндік ерекшеліктерге ие. Банктің меншікті капиталы арқылы оның барлық қаражаттарға деген қажеттілігінің он ... ... Шын ... меншікті және тартылған қаражаттардың арасында шекті ең төменгі мөлшерде шекарасы болады.
Банктің меншікті қаражаттарына жататындар:
* ... ... ... ... ... капиталы;
* қосымша капиталы және пайда есебінен құрылған ... ... ... резервтері;
* бөлінбеген пайдасы [10,165б.].
Банкті меншікті қаражаттарының банктің үнемі тұрақтылығын ұстап тұруға маңызы бар. Банктің бастапқы құрылу ... осы ... ... ... ... яғни ... ... жабдықтауға, жалақыға жұмсалатын шығындарды жабады. Меншіктік қаражатсыз банктің қызметін бастау мүмкін емес. Меншікті қаражаттар есебінен банкке қажетті резервтер құрылады. Ең ... ... ... бұл ұзақ мерзімді активтерге жұмсалымдардың басты көзі болып табылады.
Банктің тартылған қаражаттары активтік операциялар, оның ішінде несиелік ... ... ... ... ... ... қажетін қанағаттандырады. Активтік операциялар - бұл банктердің табыс алу және өзінің өтімділігін ... ету ... ... бар ... ... ... асыратын операцияларды айтады.
Активтік банктік операциялар өзінің формасына және тағайындалуына қарай әр түрлі болып келеді. Банктердің ... ... ең көп ... түрлеріне жататындар 3-ші кестеде көрсетілген.
3-ші кесте-Банктердің активтік операциялары

Банктердің активтік операциялары
1
Несиелік операциялар
2
Инвестициялық операциялар
3
Депозиттік операциялар
4
Қаржылық ... да ... ... ... ... ... ... бөлігін банктік несиелік (ссудалық) операциялары негізінде алады. Банктік ссудалық ... ... ... ... ... ... ссудалар біршама табысты және жоғары тәуекелді болып табылады. Бұл активтер топтары ... ... ... көзі ... ... ... операциялар банктің ресурстық базасын орналастыруда банктің активті қызметінің негізгі бөліген (мыс, 80%-ға ... ... ... ... - ... ... ... банкке табыс әкелетін операциялар. Банктің инвестициялық операциялары негізінде бағалы қағаздар портфелі қалыптасады. Банктің ... ... ... ... екі ... ... біріншісі - банкке табыс әкелу, екіншісі - өтімді ... ... ... ... А-дан көріп тұрғанымыздай коммерциялық банктердің көптеген қызметтермен операцияларды жүзеге асырады.
Сонымен қатар банктер бағалы қағаздар нарығында мынадай кәсіби ... ... ... ... ... ... Республикасының және рейтингтік агенттіктердің бірінің ең төменгі ... ... ... алған елдердің мемлекеттік бағалы қағаздарымен не онсыз уәкілетті органның шешімі бойынша мемлекеттік бағалы қағаздармен, базалық ... ... мен оны ... алу ... уәкілетті орган белгілейтін туынды бағалы қағаздармен - брокерлік; 2) Қазақстан ... және ... ... бірінің ең төменгі талап етілетін рейтингін алған елдердің бағалы қағаздарымен не онсыз уәкілетті органның ... ... ... ... ... ... базалық активтерінің тізбесі мен оны сатып алу тәртібін уәкілетті орган белгілейтін ... ... ... ... жағдайларда өзге де бағалы қағаздармен - дилерлік;
3) кастодиандық;
4) трансфер-агенттік.
Банкiнiң банк операцияларын жүргiзудiң жалпы шарттарын ашу жөнiндегi мiндетi:
1. Банк операцияларын ... ... ... ашық ақпарат болып табылады және ол коммерциялық немесе банк құпиясының мәнi бола алмайды.
2. ... ... ... ... етуi бойынша банк операцияларын жүргiзудiң жалпы шарттар туралы ережесiн беруге ... 3. ... ... банк операциясын жүргiзуге байланысты ықтимал тәуекелдер туралы ақпарат беруден бас тартуға құқығы жоқ.
4. Қаржы ... ... ... ... туралы ақпаратты тарату, оның ішінде жариялау кезінде банктер сенімді, жылдық, тиімді, салыстырмалы есептелетін сыйақы ставкасын ... ... ... оның ... ... ... белгілейді [8,116б.].
Коммерциялық банктердің қазіргі жағдайдағы қызметтерін талдай ... ... ... көрсеткіштер мәліметтері бойынша). 2009 жылы резиденттердің депозиттік ұйымдардағы депозиттері 6 473,0 млрд. теңгеге немесе валюталық баламасы 43,6 млрд. долл. ... ... ... ... ... ҚР ҰБ ... бюллетень Ақышев Д.Т. №9 09.2010
3-ші суретте 2006-2009 жылдар аралығының несие динамикасы берілген. Əлемдік қаржы дағдарысының шиеленісуіне байланысты 2009 жылы ... ... ... ... ... 2009 жылы ... ... кредиттерінің көлемі 7 644,0 млрд. теңгеге (51,5 млрд. ... ... ... ... ... экономикаға кредиттерінің ЖІӨ-ге қатынасының көрсеткіші 2008 жылмен салыстырғанда 2009 жылы 46,9%-дан 48,1%-ға дейін көтерілді [12,4б.].
Шетел ... ... 2009 жылы 3 699,8 ... ... (24,9 ... ... ... 12,2%-ға өсті, ұлттық валютадағы кредиттер 3 944,3 млрд. теңгеге ... ... ... Нəтижесінде теңгедегі кредиттердің үлес салмағы 2009 жылы 55,8%-дан 51,6%-ға дейін ... 2009 жылы ұзақ ... ... 6 430,6 ... ... ... ... өсті, қысқа мерзімді кредиттер 1 213,5 млрд. теңгеге дейін 20,2%-ға төмендеді. Тиісінше, ұзақ мерзімді кредиттердің үлес ... ... ... ... ... сурет-Депозит динамикасы
Ескерту: Қазақстан Республикасының Ұлттық банкінің 2009 ж есебі Жаналиев А.С. 08.2010
4-ші ... ... ... ... ... динамикасы берілген.2009 жылы жеке тұлғалардың депозиттерінің 1 893,1 млрд. теңгені құрай отырып, 28,5%-ға ұлғаюы жəне сол ... ... ... ... 4 579,9 млрд. теңгеге дейін 16,3%-ға белсенді өсуі байқалды.
2009 жылы нақты сектордың кəсіпорындарына кредиттердің ЖІӨ-ге көлемі 2008 жылғы көрсеткішпен ... ... ... дейін көтерілді, ал жеке тұлғаларға кредиттердің ЖІӨ-ге көлемі 14,7%-дан 14,0%-ға дейін төмендеді. 2009 жылы тұтынушылық кредиттер 928,1 млрд. теңгеге ... ... ... ал ипотекалық кредиттер 690,2 млрд. теңгеге дейін 6,1%-ға ұлғайды. 2009 жылы банктердің шағын кəсіпкерлікке кредиттерінің көлемі 1708,2 млрд. ... ... 8,8% ... ... кредиттердің жалпы көлемінің 22,3%-ға өсті [16.15б.].
Қазіргі кезде Қазақстанда 39 коммерциялық банк бар. ... жыл ... оның саны 35 ... Яғни ... ... ... жаңадан үш-төрт банк ашылды. Олардың ішіндегі Ислам банкіне айрықша тоқтала кету қажет. Жалпы, бізге ислам қаржыландыру жүйесінің дендеп енуін ... ... банк ... ... ... ... деп қарастыруымыз керек. Сол себепті оны өз деңгейінде ... ... сай ... түзілуі шарт. Исламдық қаржыландыру жүйесіне байланысты әлі де болса Қазақстанда атқарылатын шаруалар көп. Мысал үшін, Ислам банкімен бірге ... ... ... ... ... ... ислам қаржыландырудың қандай құралдарын айналымға енгіземіз? Қандай тиімді өндірістік жобалар бар? ... бұл ... ... ... ... ... ... исламдық қаржыландыру жүйесін біз тым асыра мақтап жатырмыз. Бірақ ол соған сай ма?.. Меніңше, оны ... өзі ... ... Бұл - осы ... ... ерекшелік.
Банктердің несие қабілетіне әсер еткен басты нәрсе - әлемдік ... ... ... ... жұмыс орындарының ашылуы сыртқы факторлармен байланысты. Сырттан алған несиелермен, импорт тауарлармен, мұнай бағасымен деген сияқты. Әлемдік ... ... ... ... күрт төмендеп кетті. Бұрынғыдай сыртқы кредиторлар несие бөле алмай қалды. Әртараптандырылмаған Қазақстан экономикасы көп жағдайда экспортқа шығарылатын шикізатқа және банк ... ... ... ... ... ... Қазақстан экономикасының дамуы ішкі қуатына негізделген жоқ. Содан келіп бүтін экономика дағдарысқа ұшырады. Банк секторының бұл дағдарыстан шығуына мемлекет зор ... ... ... БТА ... ... ... ... банктің капиталына енді. Тағы бір жағынан депозитке ақша берді. Осының бәрі банк секторын банкроттықтан құтқарып қалды. Сондықтан ... жыл ... ... ... аман ... сындарлы да, сәтті жылы болды. Соның ішінде сыртқы қарызды қайта құрылымдау мәселесінде биылғы 2010 жыл қазақстандық банк менеджментінің ... ... Яғни ... банк ... ... кредиторлардың алдында өздерінің абыройын жақсы қорғап шықты. Үлкен көлемдегі қарызды қайта құрылымдау ... әлем ... ... ... Бір жағынан, бұл Қазақстанның сыртқы саясатына, экономикасының келешегіне деген сыртқы кредиторлардың сеніммен қарауы да ... ... ... ... де, мұны да осы саладағы айрықша оқиға деп атауымыз керек [14,6б.].
Екінші бөлімде біз ҚР Орталық ... мен ... ... ... ... ... Айта ... болсақ ҚР Орталық банкінің негізгі 4 қызметі бар, олар: ақша-несие саясатын жүргізу, банктердің банкі, үкімет агенті, ақша эмиссиялау. Ал ... ... ... 3 ... бар, ... ... ... несие беру, есеп айырысу. Сонымен біз Екінші бөлімде банктердің негізгі қызметін талдау болды. Келесі бөлімде банк ... ... мен оның шешу ... ... Қазақстан Республикасындағы банктердің қызметтерін жетілдіру жолдары
3.1 ... ... банк ... ... және ... ... жылы Қазақстанның қаржы секторы үшін мерейтой жылы болды 1993 жылы 15 қарашада ұлттық валютаның енгізілгеніне 17 жыл толды. Он жыл ... ... ... секторының барлық сегменттерін дамытуда қомақты нәтижеге қол жеткізілді. Қазіргі уақытта Қазақстанның қаржы жүйесі ТМД ның басқа елдерімен ... ... ... және ... ... ... ... табылады.
2003 жылы акша несие саясатын жүргізу қаржы рыногында тұрақтылықты қамтамасыз етті, сонымен қатар елде ... ... ... ... ... бір ... ... тигізді.
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі 2006 жылы номиналы 200 теңгеден 10000 теңгеге ... жаңа ... ... ... ... Бұл ... бірқатар факторлар себепші болды және ұлттық валютаны ... ... ... ... ... 2006 жылы ... ... денгейі 5.4 пайызды құрады. Жыл бойы валюта рыногындағы жағдай тенгенің АҚШ долларына қатынасы бойынша нығаю үрдісімен сипатталады. ... ... ішкі ... ... шетел валютасының едәуір әкелуіне ықпалын тигізеді [17].
2006 жылы Ұлттық банктің таза халықаралық ... 58 ... 4958,9 млн. ... ... ... бұл 4,8 ... ... тауарлар мен қызмет көрсету импортының орнын жабуды қамтамасыз етеді. Елдің халықаралық резервтері тұтастай ... 69,3 ... 8565,2 ... ... өсті [17].
Екі жыл болған турбуленттіктен кейін 2009 жылдың екінші жартысында ... ... ... ... шыға ... Бұған əлемнің көптеген елдерінде 2008-2009 жылдары қабылданған дағдарысқа қарсы қолдау шаралары, сондай-ақ əлемдік тауар жəне қаржы ... ... ... ... ... ... ... нақты нəтижелері жасалған болжамдардан жақсы болып шықты. ХВҚ-ның бағалауы бойынша, 2009 жылы барлық елдердің жиынтық ЖІӨ болжанған ... ... ... ... ... Атап ... АҚШ ... 2,5%-ға, Жапония экономикасы 5,3%-ға құлдырайды деп бағаланады, еуро аймағы елдерінің жиынтық ЖІӨ ... ... ... өсу ... 2009 ... қорытындылары бойынша 2008 жылға қарағанда нашар болғанына қарамастан, 2010 жəне 2011 жылдары əлемдік экономиканың өсуі тиісінше 3,9% жəне 4,3% болады деп ... ... ... үшін ... банкке келесідей міндеттер жүктелген:
- мемлекеттің ақша несие саясатын әзірлеу;
- төлем жүйелерінің жұмыс істеуін ... ... ... ... және ... ... ... асыру;
- қаржы жүйесінің тұрақтылығын қамтамасыз етуге ықпал ету [5.2б.].
Сонымен ... ... ... ... ... қызметі дамып отыр. Пластикалық карточка - бұл ақпараттың қазіргі жоғары технологиялық алып ... ... ... ... пластикалық карточка - бұл Қазақстанның төлем жүйесінің ... ... ... ... тек қана ... - қол ақшаларды емес, құжаттарды да ауыстырады (жеке куәлік немесе төл құжат орнына - ... ... ... ... 2,5 ... ... адам тауарлар мен қызметтерге төлем жасау, жалақы алудың құралы және есептеудің тағы басқа түрлері ретінде пластикалық карточкаларды таңдады. ... ... ... ... - қол ... еспетеуге қарағанда, қолайлы, әрі сенімді болып табылады.
1993 жылдың соңында Alembank бірінші болып Қазақстанда Visa карточкасымен қызмет ... ал 1994 ... ... - Master Card ... ... ... ... қызмет көрсету тәжірибесі кеңейген соң, Alembank 1994 жыдың қараша айында жеке Alem Card ... ... ... Alem Card иелері болып корпоративтік карточка алатын заңды және жеке тұлғалар болуы мүмкін.
Қазіргі уақытта барлық елдерде шығарылған карточкалардың саны 2 ... ... ... ... ... елдерде әр тұрғынға 2-3 карточкадан келеді. Қазақстанда да көбінің, зейнеткерлер, бизнесмендер, шахтерлер мен студенттердің, карточкалары бар. ... саны ... ... және олар ... ... ... ... айналуда.
Коммерциялық банктер төлем карточкаларының иелеріне арналып жасалған жаңа бағдарламаларды Visa карточкалары клиенттердің сұраныстарына және халықаралық жоғары стандарттарға жауап беретін жаңа ... мен ... ... ... Коммерциялық банктер төлем карточкаларының иелеріне көтермелеудің түрлі жүйелерін және өмірлеріңізді ыңғайлы да тартымды ететін ... ... да ... ... енгізуді қарастырып отыр.
Қазіргі заман легіндегі төлем карточкалар. Коммерциялық банктер өз клиенттеріне VSDC (Visa Smart Debit Credit) ... ... ... ... ... ... ... ұсынады. Visa карточкалары ең жоғарғы талаптарды қанағаттандырады: пайдаланудың өте ... және ... ... ... ... ... - ақ ... және жері бойынша шекетелмеген қаражатқа кіру. Коммерциялық банктер клиенттерінің карточкалық ... ... ... бақылау механизмдерін енгізуге мүмкіндік береді.
Коммерциялық банктер Visa халықаралық карточкаларының иесі болуды және әлемнің кез келген елінде Visa логотипі бар ... ... - ... кәсіпорындарда тауарлар мен қызметтер үшін қорлма - қол ақшасыз ақы төлеу мүмкіндігін ұсынады. Бұдан басқа карточкалық шотыңыз болса, сіз ... ... ... ... немесе АҚШ долларының қолма - қол ақша ала ... ... ... Қазақстанда электронды қызмет көрсету дамып келе жатыр. Мысалы АҚ заңды тұлғаларға жүйесі арқылы есепшоттарды алыстан ... ... ... ... Электронды төлем жүйеге қосылу банкпен барлық қолма - қолсыз құжатайналымды алыстан қол ... ... ... ... әкеледі.
жүйесінің мүмкіндіктері:
:: Клиенттің банкте ашылған барлық шоттарының ... ... ... ... ... Теңгеде және шетел валютасында төлем құжаттарын, шетел валютасында конвертацияға өтінімді ... ... ... алу ... қызметі, валюта курсы және т.б. туралы ақпарат), банкпен электронды хабарландырумен алмасу;
:: Банктік шоттар бойынша көшірмелерді қарау;
:: ... - ... ... ... және , форматта анықтамалар (көшірмелердің, құжаттардың, анықтамалықтардың и ete. форматындағы экспорт-импорттары);
:: Төлем құжаттары және көшірмелер ... ... ... ... ... қолданудың қарапайымдылығы және жеңілдігі;
:: Қағаз жұмыстары көлемінің ... Бір ... ... ... ... ... бір мезгілде жұмыс істеу мүмкіндігі;
:: Клиент тарапынан ... ... алу ... ... ... жоғары деңгейі;
Бағдарламалық модуль Сіздің офистегі компьютеріңізге орнатылады.Жүйені пайдалану бойынша оның ... ... ... ... ... ... жүйесі Клиентке өз шоты бойынша операцияны жүзеге асыруға, сондай - ақ банктің ... ... ... - ақ ... ... отырып - ақ шоттың жағдайы туралы ағымдағы ақпаратты алуға мүмкіндік береді. жүйесінде пайдаланылатын мәліметтер форматы төлем құжаттарын және банктік ... ... ... ... ... ... сыртқы мәліметтер базасынан ақпараттар жүйесін жай импорттауға әкеледі ... ... ... ... ... ... ету бұрынғыдай Ұлттық банктің құзырында қалады. Осы міндетті шешуде Ұлттық банк өз қызметін Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын және ... ... ... мен ... жөніндегі агенттігімен тығыз үйлестіріп отырады.
Сонымен қатар банктік сектордағы ... ... ... ... ... ... дамыту. Жобалау жəне зерттеу жұмыстары. 2009 жылы Ұлттық ... ... ... ... ... ... жəне ... бойынша 22 жоба бойынша жұмыс жүргізілді, оның ішінде 14 жоба ... ... ... 8 жоба бойынша жұмыстар 2010 жылы жалғастырылады.
Жобалау жұмыстары шеңберінде:
* қолданыстағы автоматтандырылған ақпарат шағын жүйелерін (бұдан əрі - ... ... банк ... нөмірлерінің (ЖСК) жəне банктік сəйкестендіру кодтарының
* (БСК) жаңа құрылымға өту ... жеке ... жəне ... ... (ЖСН/БСН) өту бөлігінде пысықтау жүргізілді, төлем жүйесін
* пайдаланушылармен кешенді тестілеу жүргізілді;
Ақпараттық технологияларды дамыту жəне стандарттау. ... ... ... ... бойынша нормативтік базасын дамыту жөніндегі жұмыс жүргізілді. Ақпарат технологиясы департаментінің сапа менеджменті жүйесін (бұдан əрі - СМЖ) ... үшін ... ... ... ... ... ... бірінші бақылау аудитін ISO 9000 халықаралық стандартының талаптарына сəйкес жүргізді [15,46б.].
3.2 Банктердің операциялар ... мен ... ... келу, заңдық жағынған оңай еместiгiн ескере отырып, менiң ... ... ... база ... ... ... шегi ... орын алады деп ойлаймын.
Қаржылық жалға беру лизинг Қазақстанда қарқынды және байсалды ... келе ... ... ... ... таңда, лизингтiң дамуына қолайлы салық жүйесi, осыған сәйкес лизингылаушылар лизинг тарапына барлық лизинг төлемдерiн ... ... ... ... ақша қорын құюда. Елiмiздiң нормативтiк құқықтық базасы лизингтiң мәмiле жасауда барлық ... ... ... [2,386б.].
Менiң ойымша, нормативтi-құқықтық орта соңғы он жылдықта едәуiр нашар деп айтсам, артық кетпес. Ең бiрiншiсi ол, ... ... ... деп ... ... ... және ҚР ... Банкiнiң ағымымен көп келушi капиталды реттеуi, кетушi капиталды, бухгалтерлiк есеп бойынша көптеген нормативтi актiлер қабылданып, қаржылық және ... ... ... ... ... ... төлетуi лизингтiң дамуын едәуiр төмендегендей. Бiрақ, көптеген қиыншылық-қайшылықтарға қарамастаң нормативтi актiлер керектi ортаны лизингтiк ... ... ... ... ... сатушы өзi таңдап алса, лизинг кемшiлiктерiне айып сатушының мойнында. Бұл жағдайда, барлық талаптар лизинг алушыдан сатушыға жолданады.
Лизинг ... ... ... ... төлеуi мiндеттi. Ереже, уақыт және тәртiбi мәміле бойынша. Егер де мәмiледе бұл жағдайлар қарастырылмаса, ереже бойынша ... ... ... ... лизингте пайдаланылатын нысан тәртiбiнде жүредi. Тездетiлген амортизация екi ... ... қол ... ... ғана қолданылады. Лизинг шартымен тездету коэффициентiнiң көлемi 3-тен ... ... ... ... ... иесi бола отырып, лизингтi пайдалануда қадағалау жұмысына құқы бар, сонымен қатар лизинг алушының қаржының лизингке қатысы бар ... және ... ... ... ... ... жағынан қадағалауға құқылы. Лизинг берушiнiң мақсаты және тәртiбi мәмiледе толтырылғандай.
Лизинг ... ... ... ... ... есеп ... ... және салық салу ережелерiн қадағалау. Лизинг компанияларының басшылары көбiнесе ... ... ... ... ... кәсiпорынмен ұсынылған үлкен сомадағы айыппұлға әкеледi.
Фактор регресс құқын пайдалана отырып, қамсыздандыруға тұтынушының ... ... ... ... ... ... ... сатып алуға құқылы. Егер қамсыздандырушы қауіпті қауіп-қатердің тууын дәлелдесе, немесе өздерінің тұтынушыларының ... ... ... көзі ... ғана ... Бұл ... ... қауіп-қатерді қауіпсіздендіру қызметіне ақша төлеуді ұйғарады. Бірақ, ... ... ... құқы жоқ ... ғана құйылады. Егер борышкерлік талап жарамсыз деп табылса (қамсыздандырушы, ... ... ... ... ... берілген шоттың құнын азайтса), фактордың не дегенімен де регресс құқы (қайтару) бар ... ... ... ... ... ... ... фактор арылуы өз сатып алушысына есеп-айырысу шотын ұсынады (тұтынушының пайдасына орай шарт бойынша 30 тәуліктен 120 ... ... ... ... ... ... ... есептемегенде) қамсыздандырушының атына қауіпті қойылған күні немесе нақты ... ... ... ... ... ... кезінде банктің факторинг бөлімі тұтынушының шот фактурасын, тиелген тауардың 80%-90% тәртібімен, яғни өз тұтынушысының аударымдағы капиталына ... ... ... ... (шот ... ... ... қалған 10%-20% ақша тұтынушыға төленбейді, ол ақша сатып алушылар тарапынан наразылық туған жағдайдағы төлемақы болып бекітіледі. Мұндай қызмет ... ... ... келе ... ... қолайлы факторинг қызметі арқылы қарызға сатылатын өнімді, нақты ... ... яғни ... ... ... ... ... төлемнің ыңғайлылығы, ол борыштық талапқа қарағанда нақ жағдайда өтеді. Қамсыздандырушы автоматты түрде сауда-саттықтың көбеюіне көбірек пайда түсіреді. ... ... ... ең ... рет 1 ... 1988 жылы ... ... пайдаланылды. Ал 1989 жылдан бастап факторинг бөлімшелері елдің басқада банк орталықтарында ашыла бастады. ... ... ... мақсаты мәлім және төлемақы негізінде кәсіпорындарына әр түрлі несиелік есеп - айырысу операцияларында жәрдем беру, яғни тауарға және ... ... ... ... ... ... ... факторингтік бөлімшелер тұтынушыларға жаңа қызмет түрлерін көрсетеді [1,407б.].
Қамсыздандырушы - кәсіпорындардан тауар операциялары бойынша (нақты сатушы ... ... ... ... ... - ақы ... алды, яғни бұл алдын-ала факторингпен келісімді (сатып алынған тауардың қарызын түсірілген және ... ... ... ... ... ... алу).
Қамсыздандырушы - кәсіпорындардың тауарларға, жасалған қызметтерге, сатып алушылардың уақтылы төленбеген қарыздарын, дебитор борышкерлігін сатып алу.
Бірінші топтағы ... ... ... ... өз ... ... табыс етілген тапсырыстарды банкке (жәшікке салу) дәлме-дәл, күнбе-күн салу кезенінде төлемдік талабын өз мойнына алу. Бұл ... ... ... өз ... ... ... ақшаны алу құқын беруі міндетті (факторинг шотына). Алдын-ала төлем төлеу талабы - (сатып алушыдан ақша түспеуіне қарамастан), яғни ... ... ... ... мұнда қамсыздандырушы сатып алушының төлем төлеу қабілеттілігіне бағынышты емес екендігін дәлелдейді. Нәтижесінде, қамсыздандырушысы дер кезінде шотына ақша түсіреді, ал ... ... өз ... борышсыз уақтылы ақшаны төлейді, мұндай есеп-айырысу төлем төлеу қабілетсіздігін ... ... ... ... ... ... аларда, фактор қамсыздандырушыға өз қорынан белгіленген борышты астан-кестен жағдайда емес, нақты қағидалармен алады, төлем төлеуді үш айдан артық ... және ... ... > ... , ... ... созылмалы деген қолхат арқылы деген жағдайда ғана сатып алады. Тұтынушының факторға уақыты асқан дебиторлық борыштары үлкен ... ... Бұл ... ... ... 1,5-2 есе асып ... ... тауардан қарызды сатып алғанмен салыстырғанда (уақытынан ертерек тиелсе).
3.3 Ресурстарды тартудың жаңарту жолдары және қаржы секторын ... ... ... тыс ... ... көрсетіп беруде. АҚШ-та орын алған ипотекалық дағдарыс салқыны ел экономикасына біраз абыржу әкелгені ... Оның ... ... де, ... компаниялары да, ипотекалық несие аламын деушілер де сезінді. Республикадағы коммерциялық банктерде ипотекалық несиелермен байланысты туындаған жағдай әлі ... кете ... жоқ. ... ... ... ... аңдыған көңіл-күй басым. Міне, осындай жағдайда жұрт назары тұрғын үй құрылыс жинақтары жүйесіне көбірек ауып отырғаны түсінікті жәйт. Тұрғын үй ... ... ... ... ... ұсынылған айлық жарна да әр бағдарламаға сәйкес нақты көрсетілген. "Бастау" бағдарламасы бойынша шарттық ... - 1,25 %, ... - 0,75%, ... - 0,50% және ... ... 0,25% ... [13,2б.].
"Қазақстанның тұрғын ұй құрылыс жинақ банкі" АҚ ... ... үй ... ... ... ... отырған жұмыстары қазірдің өзінде көпшіліктің көңілінен шығып, банкке деген сенімді күшейте түсуде. Банктің республикадағы тұрғын үй құрылысының 2008-2010 жылдарға ... ... ... бойынша атқарар істері де ауқымды. Жоғарыда сөз болған жаңа бағдарламалар банктің қызметін бұрынғыдан да тартымды етіп, оның клиенттері ... ... ... анық ... ... үй ... шешу және ... мен Алматы қалаларында жылжымайтын мүлік рыногын жандандыру үшін "Самұрық - Қазына" қоры арқылы ипотекалық кредит берудің және тұрғын үй ... ... ... ... іске ... ... Осы ... қаржыландыруға Қор Ұлттық қордың және жинақтаушы зейнетақы қорларының қарыз қаражатын тарту есбінен қалыптастырылатын 5 млрд. АҚШ доллары (600 ... ... ) ... сома ... ... Осы ... ... есебінен екінші деңгейдегі банктер арқылы Алматы және Астана қалаларында құрылыс аяқталмаған тұрғын үй кешендерін аяқтауға қарыздар беру қамтамасыз етілетін болады.
Екінші ... ... мен ... үйді әділ ... бойынша сатуға дайын құрылыс салушы компаниялар осы бағдарламаға қатысушылар болады.
Жылжымайтын мүлік рыногындағы ахуалды ... ... ... ... параметрлері:
"Самұрық - Қазына " қоры ... ... ... ... ... ... 15 жылға бірқатар несиелік желілер ашатын болады. Өз кезегінде екінші деңгейдегі банктер қарыз алушылардың әр түрлі топтарына ипотекалық кредиттерді мерзімінен ... өтеу ... 10.5%- 12.5% - бен 15 жыл ... ... беретін болады.
Қаражаттың бір бөлігі жаңа қарыз алушылар үшін түпкілікті ставканың 10.5 % деңгейінде болуын және 2009 жыл бойы іске ... ... жаңа ... ... ... ... Осы ... халыққа ипотека бойынша жеңілдікті ставкалармен және тұрғын үйдің қол жетімді бағасы бойынша ... үй ... ... береді. Екінші деңгейдегі банктер құрылыс аяқталмаған нысандардан пәтерлер сатып алуға ... ... беру ... қарыз алушы құрылыс компаниялармен ахуалды түзертуге және кредиттік портфельдің сапасын елеулі дәрежеде жақсартуға мүмкіндік ... ... ... ... ... кезеңдерде алаңы 120 шаршы метрден аспайтын тұрғын үй алуға ипотекалық қарыз алған және осы ипотекалық ... ... ... ... өз міндеттемелерін адал орындаған, қарыз алушының, ипотекалық қарыз алуды қамтамассыз ететін ... үйді ... ... тұрғын үйі болмаған жағдайда кредит желісінің бір бөлігін қарыз алушылар үшін ипотекалық қарыз бойынша пайыздық ставкаларды 10.5% - ... ... ... ... ... ... ... ақ тұрғын үйге қол жетімділікті қамтамассыз ету бойынша шаралар қабылдайтын болады. Бұл үшін қолданыстағы ... үй ... ... ... өзгерістер енгізілді.
Азаматтарды тұрғын үймен қамтамасыз етуді ұлғайту мақсатында арендалық тұрғын үй ... 15 ... ... ... болады. Бұл қосымша 265 мың шаршы метр арендалық тұрғын үйді пайдалануға беруге мүмкіндік береді.
Мемлекеттік бағдарлама шеңберінде салынған барлық ... ... үй ... ... ... ... ... болады. Бұл халықтың басым санаттарына жылдық дан аспайтын пайыздық ставка бойынша алдын ала ... үй ... ... және ... үй ... алу үшін ... ... жинақталуына байланысты қиындықтарды болдырмауға мүмкіндік береді.
Үлескерлердің құқықтарын қорғауды арттыру мақсатында Үкімет үлестік құрылыс мәселелері бойынша заңнамаға ... ... ... ... қаржы институттары тарапынан қаржыландырудың қысқаруы жағдайында шағын және орта ... ... ... ... ... ... қолдау олардың салалық тиістілігіне қарамастан, шағын және орта бизнестің барлық субъектілеріне көрсетілетін болады [18].
Біріншіден, осы ... ... - ... " қоры 2009 жылы ... 1 ... АҚШ ... (120 млрд ... бөледі. Бөлінетін қаражат шеңберінде 70% ағымдағы жобаларды қайта қаржыландыруға және 30% жаңа жобаларды іске ... ... ... ... ... ... және орта ... кредит беру бойынша барлық бағдарламалардың операторлары болады. "Самұрық- Қазына " қоры бөлетін қаражат шеңберінде бір жобаны қаржыландыруға арналған лимит 3-тен 5 млн. АҚШ. ... ... ... ... ... ... шағын және орта бизнес үшін сыйақы ставкасын дағдарысқа дейінгі деңгейге дейін (14%-дан аспайтын) тұрақтандыру бойынша шара ... ... ... ... тағайындай отырып, шағын және орта бизнесті қолдау бойынша қабылданған барлық бағдарламалар қайта қаралатын болады.
"Даму" кәсіпкерлікті дамыту қоры шағын және орта ... ... ... кепілдік беру тетігін енгізетін болады.
Екіншіден, "Самұрық-Қазына" қоры ауылдық жерде шағын кредит берудің, оның ішінде ауылдық кәсіпкерлерге кредит берудің бағдарламасын ... ... және орта ... субъектілерін тұрақты тапсырыстармен қамтамасыз ету мақсатында олардың "Мемлекеттік сатып алу ... жаңа ... ... ... ... ... мен ұлттық компаниялардың мемлекеттік тапсырыстарына қол жеткізуіне жағдай жасалады.
Жер қойнауын пайдаланумен және сервистік ... ... ... ... ... ... ... болады.
Төртіншіден, Үкімет кәсіпкерлікті дамыту үшін әкімшілік кедергілерді төмендету және рұқсат беру.
Агроөнеркәсіптік кешенді дамуға ерекше назар аударылатын болды. Агроөнеркәсіп секторын экономиканы ... мен ... ... бірі ... белгілеуге мүмкіндік беретін негізгі факторлар мыналар:
Агроөнеркәсіптік кешен жұмыспен халықтың жалпы санының ын ... ... ол ... ... ... ... ... бағытталған шаралардың орталық буыны б.т.
Ауыл шаруашылығы өнімдеріне сұраныс жағымсыз экономикалық үрдістің әсеріне неғұрлым азырақ ... ... ... азық ... ... ... ету жөніндегі міндетті шешеді.
Республикалық бюджеттен агроөнеркәсіп кешенін дамытуға бөлінетін шығыстар 2009-2011 жылдары ... 350 ... ... құрайды. Агроөнеркәсіптік кешенді қолдауға "Қаз Агро" холдингінен қосымша 1 млрд. АҚШ доллары (120 млрд. теңге ) ... ... ... Жобалар әлеуметтік - кәсіпкерлік корпарациялармен бірлесіп іске ... ... ең ... ... ... ет және сүт ... ... өндеу және жеміс - көкеніс дақылдарын өндеу сияқты қолданыстағы секторларды қолдануға және жаңа экспортқа ... ... ... ... ... ... ... инфрақұрылымдарды бар жылыжай шаруашылықтарының, көкеніс қоймаларының, құс фабрикаларының, тауарлы - сүт фермаларының, бордақылау алаңдары мен қасапханалар ... ... ... ... ... ет ... кешендерін ұйымдастару, тамшылатып суару технологияларын қолданып жеміс - көкеніс дақылдарын өндіруді және биязы жүнді терең өндеуді дамыту, Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... құру және дамыту, сондай-ақ ауыл шаруашылығы техникасын құрастыру жөніндегі жобалар іске асырылатын болады.
Отандық банк жүйесін қолдау қажеттілігі оның елдің экономикалық ... ... ... ... түсіндіріледі. Тәуелсіздік жылдарында отандық банктер отандық экономикалық жүйенің ажырамас бөлігіне айналған, оның жұмыс істеуін қамтамасыз ететін және оның ... ... ... ... ... ... жүйесін қалыптастырды.
Отандық банктерге қолдау жасай отырып, мемлекет олардың ішкі экономика мен нақты ... ... ... ... атап ... ... және орта бизнес субъектілерін қаржыландыруларына және ипотекалық несиелеу бойынша қолайлы жағдайды белгілейтіндіктеріне сенім артуда.
Мемлекеттің мақсаты - ... жүйе ... ... және ... Бұл ... үшін ... ... реттеу мен қадағалау, сондай-ақ депозиттерге кепілдік беру жүйесі бар. Жүйе тұрақтылығына қауіп төнген ... ... банк ... ... тұрақтандыруға қажетті тәртіпте және көлемде қаржылық қолдау көрсетеді.
Мемлекет банктің борыштары бойынша ешқандай міндеттемелер алмайтыны сияқты банктердің ... ... ... ... ... ... банк депозиторларының мүдделерін барынша қорғалатындай етіп активтер мен пассивтерді тиімді басқаруды қамтамасыз етулері тиіс. ... ... ... қызметі ел экономикасының одан әрі дамуына ықпал ететін жүйе құраушы банктерге қатысты тұрақтандырушылық бастамаларымен ... ... ... ... үшін мынадай шаралар қабылданатын болады:
Біріншіден, ол қарапайым және ерекше артықшылығы бар акцияларды сатып алу, сондай-ақ ... ... беру ... төрт жүйе ... ... ... капиталдандыру. Бұл ретте банктерге мұндай мемлекеттік қолдау көрсетудің басты ... бірі ... банк ... өздерінің ұлғайтуы болып табылады.
Қазіргі таңда банктер берген қарыздардың 35.6%-ы құны ... ... ... ... және ... қамтамасыз етілген. Бұл банктер активтерінің сапасын төмендетеді. Осыңан байланысты банк секторына шығындардың едәуір көлемі әлеуетті түрде жинақталуда. Банк ... ... үшін ... ... агеттігі банктер құрған провизияларға қойылатын талаптарды арттырады. Бұл банктердің өз шығындарын мойындауына және оларды ... ... ... ... ... септігін тигізеді. Бірақ, банктердің провизияларды құруы үшін қосымша капитал қажет.
Банктерді қосымша капиталдандырудың жалпы ... ... 4 ... АҚШ ... (480 млрд. теңге) құрайды, олардың ішінде:
1 млрд. АҚШ доллары (120млрд. теңге) төрт жүйе банктердің (Қазақстанның Халық банкінің, Қазкоммерцбанктің, ... банк пен ТӘБ - нің) ... ... ... алу ... ... болады.
3 млрд. АҚШ доллары (385 млрд. теңге) реттелген борыш түрінде және дауыс беру құқығын бермейтін ерекше ... бар ... ... алу ... берілетін болады.
Берілген қаражатты банктер резервтердің барабар деңгейін қалыптастыруға және ел ішінде қарыз алушыларға кредиттер беруге жіберуі ... ... ... ... ... сатып алмайды. Құны 2008 жылғы 24 қарашада, яғни банк ұсыныс жасаған күнге дейін Лондон және ... қор ... ... баға ... байланысты белгілі болатын банктердің дауыс беруші акцияларының 25%-ына дейін "Самұрық - Қазына " ... ... ... ... банктердің ұзақ мерзімді қатысушысы болып қалмайды. Әлемдік қаржы ... ... және ... ... ... жол ... ... " Самұрық - Қазына " қоры ... ... ... ... сату ... ... алу ... төмен болмауы керек. Банктердің акционерлері 5 жыл ішінде акциялардың мемлекеттік пакетін қайта сатып алатын құқыққа ие болады."Самұрық - ... " қоры ... ... ... ... ... ... шаралар қабылдайтын болады. Банктер жеткілікті өтімділікке ие, ал қайта құрылымдау сыртқы қорландырудың шектеулі қолжетімділігіне байланысты қаржыландыру қаупін ... ... ... ... қоры ... Оның ... ... банктердің кредиттік портфельдерінің сапасын жақсартуға бағытталатын болады. ... ... ... ... алу және ... ... ... осы мақсатты іске асырудың негізгі тетігі болады. Макроэкономикалық, нарықтық және басқа да факторлар әсерінен елеулі тәуекелдерге ... ... ... жылжымайтын мүлік және жер кепілдігімен қарыздар баруі осындай активтер ретінде қарастырылады.
Банктерден мұндай қарыздарды ... алу ... ... ... аз ... ... және банктерді өз шығындарын мойындауға мәжбүрлейді. Активтерді сатып алу Стресті активтер қоры айқындайтын дисконтты ... ... ... ... нысанын баланстық құны бойынша жүзеге асырылатын болады.
2008 жылы республикалық бюджеттен Стресті активтер қорын капиталдандыруға ... ... 52 ... ... ... 2009 жылы ... жарғылық капиталы республикалық бюджет қаражаты есебінен 122 млрд. теңгеге дейін жеткізілетін болады.
Үшіншіден, банктердің міндеттемелеріне уақытылы қызмет көрсетуді қамтамасыз ету ... ... ... ... ұсынылатын болады. Ресурстық базаны тұрақтандыру мақсатында ұлттық компаниялардың, акционерлік ... ... ... және жарғылық капиталына мемлекет қатысатын заңды тұлғалардың активтері Ұлттық Банктің басқаруындағы мемлекеттік ұйымдардың уақытша бос ақша қаражаты отандық ... ... ... болады.(7.2б.)
Төртіншіден, қаржы секторында мемлекеттік реттеу жетілдірелетін болады. Қаржы қадағалау агенттігі пруденциалды реттеу шеіберінде банктердің сыртқы міндеттемелерін және ... ... ... деңгейін төмендету жөніндегі жұмыстарды жалғастыратын болады. Бұл ретте банк ... ... және ... ... ... ... ... қорландырудың әртараптандырылған базасын құруға, яғни белсенді операцияларды көптеген жағдайда депозиттік база, атап айтқанда жеке ... ... ... ... ... халықаралық практика негізінде банктердің капиталдандыру есебінің тәсілдері оңтайландыратын болады, бұл банк активтерін жанама факторлардың ... ... оның ... ... ... ... белсенділіктің төмендеуі, жағымсыз сыртқы құбылыстарға ұшырау, айырбас ... ... ... тұрақсыздығы әсерін ескере отырып банктердің қосымша резервтерді қалыптастаруын көздейді.
Тәуекелді басқару ... және ... ішкі ... ... ... ... Ең ... банктер өтімділікті жоғалту тәуекелі мониторингіге тәсілдерді елеулі ... ... ... тиіс ... ал ... активтері мен пассивтерін басқару стресті ахуалдардың туындауын ескере отырып ... ... ... жинақтаушы зейнетақы жүйесінің жаңа жағдайлардағы жұмыс істеу тетіктері пысықталатын болады. Зейнетақы ... ... ... ... ... Үкімет халықтың зейнетақы жүйесіндегі жинақтарының сақталуын, жинақтаушы зейнетақы қорларының салымшылары үшін ... ... ... ... ... ... ... етілуін және қаржылық сауаттылығын арттырды.
Халықтың зейнетақы қорларына барлық салымдарын мемлекет зейнетақы жинақтарын төлеу сәтіне инфляцияның деңгейінде олар бойынша кірістерді ... ала ... ... ... Үкімет азаматтарға зейнетақы қорларынан тұрақты төлем мониторингін жүзеге асыратын болады және жыл сайын инфляция есебі бойынша ... ... және ... шыққан сәттегі іс жүзіндегі жинақтар арасындағы айырмашылықтың орнын толтыру үшін республикалық бюджетте жыл ... ... ... ... Жинақтаушы зейнетақы қорларының инвестициялық портфельдерін әртараптандыру үшін Үкімет пен "Самұрық - Қазына"қоры зейнетақы активтерін басым ... ... ... үшін ... ... шара ... құрылған Стресті активтер қоры инвестициялық рейтінгі бар ... ... ... ... ... ... ... сурет Тенгенің басқа валюталарға шаққандағы бағамының өзгерісі
Ескерту: Nationalbank.kz сайтынан
5-ші суретте 2008-2010 жылдар аралығының тенгенің басқа валюталарға шаққандағы ... ... ... Ішкі валюта нарығы 2009 жылы Ұлттық Банктің теңге бағамын ақпанда белгіленген ... ... ... ... тұру жөніндегі белсенді саясатының ықпал етуімен дамыды. 2009 жылы теңгенің бір еуроға қатынасы бойынша ресми бағамы 24,5%-ға, Ресей рубліне - ... ... жылы ... ... ... ... көлемі 2008 жылмен салыстырғанда 52,3%-ға азайып, баламасында 41,4 трлн. теңгені құрады. Теңгемен орналастырылған банкаралық депозиттердің ... 16,7 ... ... жетіп, 97,5%-ға өсті (2009 жылы орналастырылған депозиттердің жалпы көлемінің 40,4%-ы).Бұл ретте 2009 ... ... ... ... банкаралық депозиттер бойынша орташа алынған сыйақы ставкасы 0,64%-ды (2008 жылғы желтоқсанда - 6,81%) ... ... ... біз ... даму ... қарастырдық. Айта кететін болсақ ҚР Үкіметінің, ҚР Ұлттық Банкінің және ҚР Қаржы нарығы мен ... ... ... және ... агенттігінің Экономиканы және қаржы жүйесін тұрақтандыру жөніндегі 2009-2010 жылдарға арналған бірлескен іс - қимыл жоспары бойынша ... ... іске ... ... ... қосымша 2 172 млрд. теңге көлемінде мемлекеттік ... ... ... ... мыналардын есебінен:
* Ұлттық қор қаражаты - 1 200 ... ... ... Банк ... - 350 млрд. теңге;
* Жаға ... ... ... ... ... ... төмендету - 500 млрд. теңге;
* Стресті активтер қорын құру 122 млрд. теңге. ... ... ... және ... ... ... елімізде алға кетіп баруын байқаудамыз біріншіден лизинг кіші бизнесті ... ... ... ... ... біз банктердің қызметінің теориялық негізімен таныстық. Екінші бөлімде банктің даму тарихын ежелден бастап Қазақстандағы ... ... ... ... ... ... мен құрылымын келдірдік. Айта кететін болсақ банк итальян сөзінде ... ... ... және Қазақстандағы банк дамуы 4 кезеңнен тұрады. Сонымен қатар банктердің қызметтері мен ... ... ... ... Қазақстан Республикасының банк жүйесі 2 деңгейден тұрады: 1- ... ҚР ... ... 2-ші ... ... банктер.
Екінші бөлімде біз ҚР Орталық банкі мен коммерциялық банкінің негізгі қызметтерін қарастырдық. Айта кететін болсақ ҚР Орталық ... ... 4 ... бар, ... ақша-несие саясатын жүргізу, банктердің банкі, үкімет агенті, ақша эмиссиялау. Ал коммерциялық банктердің ... 3 ... бар, ... ... ... ... ... есеп айырысу. Сонымен біз 2-ші бөлімде банктердің негізгі қызметін ... ... ... біз ... даму жолдарын қарастырдық. Айта кететін болсақ ҚР Үкіметінің, ҚР Ұлттық ... және ҚР ... ... мен ... ұйымдарын реттеу және қадағалау агенттігінің Экономиканы және қаржы жүйесін тұрақтандыру жөніндегі 2009-2010 жылдарға арналған бірлескен іс - ... ... ... тұрақтандыру шаралары іске асырудар Қазақстан экономикасы қосымша 2 172 млрд. теңге ... ... ... ... олардың ішінде, мыналардын есебінен:
* Ұлттық қор қаражаты - 1 200 ... ... ... Банк ... - 350 ... теңге;
* Жаға салық кодексін қолдану шеңберінде салықтың жүктемені төмендету - 500 млрд. теңге;
* Стресті активтер қорын құру 122 ... ... ... және ... ... ... елімізде алға кетіп баруын байқаудамыз біріншіден лизинг кіші бизнесті көтеруге ... ... ... нарығы жетілмеген бәсеке нарығы болып табылады. Бұнда тауардың дифференциациясы маңызды орын алады, яғни сапаны ... ... ... ... банктің банктік өнімінің бөлінуі. Бұндай жағдайларда банктер жарнаманың әр түрлі әдістері арқылы өзінің атағын ... және ... ... бойынша қандай да бір шаралар арқылы өзінің ... ... ... ... ... ... банкаралық электрондық есеп-айырысулар, әлемдік Интернет байланыс жүйесіндегі қаржы нарығының құрылуы ... ... ... ... ... ... аталған жаңа қызметтерді атқара бастады. Клиенттің заказы бойынша маркетингтік зерттеуді, ... ... ... да ... соның ішінде, трасталық, ақпараттық-анықтамалық консультациялық, қор және т.б. жүргізеді.
Курстық жұмыстың мақсаты ... ... ... ... деп ... ... тізімі:
* Шеденов Ө.Қ. , Алматы -2002 ж.
* Сейітқасымов Ғ.С. , Алматы- 2006
* Көшенова Б. , Алматы,2000
* ... ... ... ... Республикасының заңы. 30.03.1995
* Қазақстан Республикасының заңы. 31.08.1995
* Банки ... ... > ... ... ... Кушербаев Б.П. , Қарағанды, 2002 ж.
* Мақыш С.Б. Коммерциялық банктердің операциялары. - ... ... ... 2002ж.
* Мақыш С.Б. Банк iсi Алматы 2004
* Қазақстан Республикасының Заңы 05.07.2000 №78- II;
* ... 06.2010 4 б, ... Б. ...
* ... 07.2009 2.б ... Қ. Мақала
* газеті 08.2010 6.б ... К. ...
* ... ... ... банкінің 2009 жылдық есебі Жаналиев А.С. 08.2010
* ҚР ҰБ Статистикалық бюллетень Ақышев Д.Т. №9 09.2010
* ... ҚР ... ... ... Stat.kz ҚР Статистикалық агенттігі сайты
* Afn.kz ҚР ... ... және ... ... ... агенттігі
* Afk.kz Қазақстан қаржыгерлерінің қауымдастығының сайты
* Tsb.kz ... ... ... ... ... қызметтері

Банк қызметтері
1
Депозиттерді қабылдау, заңды тұлғалардың банктік шоттарын ашу және жүргізу
2
Депозиттерді қабылдау, жеке тұлғалардың банктік шоттарын ашу және жүргізу
3
Банктер мен банк ... ... ... ... ... ... ... шоттарын ашу және жүргізу
4
Жеке және заңды тұлғалардың ... ... ашу және ... жатады, оларда осы тұлғаға тиесілі тазартылған бағалы металдардың және ... ... ... ... ... саны ... операциялар: қолма-қол ақшаны ұсатуды, айырбастауды, қайта санауды, сұрыптауды, қаттап бууды және сақтауды қоса ... банк ... ... ... ... ... ... қабылдау және беру
6
Аударым операциялары: жеке және заңды тұлғалардың төлемдер және ақша аударымдары бойынша тапсырмаларын ... алу ... жеке және ... ... ... мен өзге де ... ... есепке алу (дисконт)
8
Банктік заем операциялары: банкке, ипотекалық ұйымға, номиналды ұстаушы ... ... ... ... ... бар ... және (немесе) дилерге және акцияларының бақылау пакетi мемлекетке немесе ұлттық холдингке не ұлттық басқарушы компанияға ... ... ... ... ... және қайтарымдылық шарттарымен ақшалай нысандағы кредиттер беру
9
Шетел валютасымен айырбас операцияларын ұйымдастыру
10
Банкноттарды, монеталар мен құндылықтарды инкассациялау
11
Төлем ... ... ... ... ... ашу (ұсыну) мен оны растау және ол бойынша міндеттемелерді орындау
13
Банктердің ақшалай ... ... ... банк ... ... ... тұлғалар үшін ақшалай нысанда орындау көзделетін банк кепілдемелерін және өзге де міндеттемелерді ... ... ... ... ... (алтын, күміс, платина, платина тобына жататын металдар) құйма күйінде, тазартылған қымбат ... ... ... монеталарды сатып алу, кепілге қабылдау, есепке алу, сақтау және сату
16
Вексельдермен жасалатын операциялар: вексельдерді инкассоға қабылдау, төлемшілердің ... ... ... ... ... ... делдалдық тәртібімен домицилденген вексельдерді, вексельдер акцептін төлеу
17
Лизинг қызметін жүзеге асыру
18
Өзінің бағалы қағаздарын (акцияларды қоспағанда) шығару
19
Факторингтік операциялар: тауарларды (жұмыстарды, қызметтерді) сатып ... ... ... етіп ... ... ... жүргізуді талап ету құқығын алу
20
Форфейтингтік операциялар (форфетингтеу): тауарларды ... ... ... ... қарыз міндеттемесін сатушыға айналым түспейтін жолмен вексель сатып алу арқылы ... ... ... ... және ... бойынша ақшаларды, ипотекалық қарыздар және тазартылған қымбат бағалы металдар бойынша талап ету ... ... ... ... ... ... және бөлмелерді жалға беруді қоса алғанда, құжаттандырылған нысанда шығарылған бағалы қағаздарды, клиенттердің құжаттары мен құндылықтарын сақтау бойынша қызметтер
Ескерту: автормен ...

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 48 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Екінші деңгейлі банктерінің экономикадағы рөлі35 бет
Коммерциялық банк қызметтерінің қазіргі нарығы (Банк Центр Кредит мысалында)68 бет
Қазақстан коммерциялық банктері арасында бәсекелестіктің пайда болуы4 бет
Қазақстан Республикасында банк қызметтерін ұйымдастыру36 бет
Қазақстан Республикасындағы банк қызметтері47 бет
Қазақстан Республикасының банк жүйесінде бөлшек банкингтің теориялық негіздері72 бет
Қазақстан Республикасының банкттерінің қызметтері25 бет
ҚР ислам банктерінің операциялары мен қызмет ету принцптері30 бет
Экономика саласындағы нобель сыйлық лауреаттары. ҚР жекешелендіру процесі және ерекшеліктері. Қазақстан Республикасының кәсіпкерлік қызметінің дамуы және оның ерекшеліктері. Қазақстан Республикасының нарықтық экономика қалыптастыру10 бет
Коммерциялық банк қызметін макроэкономикалық реттеудің мазмұны5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь