Организмге әсер ететін зиянды факторлар

Кіріспе
Негізгі бөлім
1. Жоғары температураның организмге әсері
2. Төменгі температураның организмге әсері
3. Ультракүлгін сәулелердің әсері
4. Лазерлік сәуленің әсері
5. Атмосфералық қысым өзгерістерінің ауру тудыратын әсері.
6. Сәулелік аурулар патогенезі
7. Электр тогымен зақымдану факторы
Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер тізімі
Физикалық ауру тудыратын факторларға жататындар.
Жоғары және төмен t0 – ның, электр шоғының, сәуле энергиясының (соның ішінде иондық сәулеленудің), атмосфера қысымының өзгеру әсерлері.
Жоғары t0- ның потогенді әсері.
Бұндай әсерлерге сыртқы орта t0 көтерілуі жалпылай (қыздыру, жылу жіне күн өту) және жекелей (күйіктер) жатады.
Қыздыру – жылу реттейтін бүкіл механизімдерді барынша жұмыс істеген жағдайдың өзінде организімдегі жиналған жылуды сыртқа шығарып үлгере алмағанда пайда болады.Бұл әсер бауырдың, зат алмасудың, жүрек ауруға шалдығуы, жіті информациялық аурулар, организмнің қыздыруға төзімділігін кемітеді.Жас малдар тез қызады, өйткені оларда жылу реттеу механизмі бірден қалыптаспайды. t0 тез көтеріліс шамамен 42-450С жеткенде малдың көпшілігінде орталық нерв жүйесінің қызметі бұзыла бастайды.(есінен танады, аздап тырысады, тыныс алуында іркіліс пайда болады) мұны жылу өту дейді. Мұндайда t0 төмендеп, орташа қысымы күрт төмендейді,тыныс алуы бұзылады, кейде қалтырайды.
Күн өту. Дене қызуының шамадан тыс көтерілуінің (гинертермия) өзгеше формасы күн өту болып саналады.Малдың қызып кетуі дене t0 –на қарағанда сыртқы ортаның t0 едәуір жоғары болғанда сондай – ақ шыжыған ыстыққа малды тасымалдағанда немесе айдағанда, көлік малдары қатты жұмыс істегенде, жазда малды желдетілмеген тар қорада ұстағанда болады.Күн өткен малда қозу пайда болады, тыныс алуы мен тамыр соғуы жиілейді.
Теріге немесе кілегей қабыққа әр түрлі факторлар (жылулық, химиялық, электірлік сәуле энергиясы) әсер еткенде күйеді.
Күйіктің 4 дәрежесі болады.
1- ші дәрежелі күйікте терінің сытқы қабаты(эпидермис), зақымдалады. Терісі ауырсынып, ісінеді, оны басқанда ісік жойылмайды дененің ½ бөлігі күйеді.
2- ші дәрежелі күйікте (буллезма) экссудативті сипатта қабыну білініп, теріде кілегейлі қабықта көпіршіктер пайда болады.
3- ші дәрежелі күйікте тканьдер шамалы өліеттенеді, жара пайда болады.
4- ші дәрежелі күйікте тканьдер көмірге айналады.Организм өлімге ұшырайды (Малдың күйіктен өлуін 4 түрлі теориясы бар)
1.Рефлекторлық талықсу- денені жаппай тітіркендіру салдарынан болады.
2. Темотогендік теория – қанның бұзылумен жансызданған эритроциттердің ыдырауымен және эритроциттен босаған гемоглобиннің улы ықпал етумен, лейкоциттер жансызданумен түсіндіріледі.
3. Инфлякциялық теория бойынша малдың өлу күйін және жансызданған учаскілерге микороргонизмдердің енуінен, мұның өзі микрооргонизмдердге өте қолайы қоректік орта болғандықтан әрі микроптар көптеп у бөлетіндіктен деп сипаттаиды, алайда бұл тұжырым дәлелденбеді.Күйікке шалдыққан учаскіні микроп енбейтіндей етіп ұстағаның өзінде мал 18-24 сағаттан кейін өліп қалады.4 улану теориясы (интоксикация) Дененің 1/3 бөлігі күйген учаскідегі жансызданған таканьдер белогының ыдырауы нәтижесінде уланып өледі.
Мал организміне суықтын әсері үш формада байқалуы мүмкін.
1. Демидов Н.В., Потемкина З.А. Справочник по терапии и профилактике гельминтозов животных. М.: «Колос» , 1980
2. Диков Г.И., Сабаншиев М.С., Сулейменов М.Ж. Справочник по паразитологии сельскохозяйственных животных в Республике Казахстан. 4.1,21. Алматы, 1994
3. Куриленко А.Н., Купальник В.Л. Лечение сельскохозяйственных животных при инфекционных болезнях . М.: «Агропромиздат», 1986.-189 с.
4. Сайдулдин Т. Ветеринарлык шдеттану 2 ютап, Алматы, 1999. -192 б.
        
        Жоспар
Кіріспе
Негізгі бөлім
* Жоғары температураның организмге әсері
* Төменгі температураның организмге ... ... ... әсері
* Лазерлік сәуленің әсері
* Атмосфералық қысым өзгерістерінің ауру тудыратын әсері.
* Сәулелік аурулар патогенезі
* Электр ... ... ... ... ... ... ауру тудыратын факторларға жататындар.
Жоғары және төмен t0 - ның, ... ... ... ... ... ... иондық сәулеленудің), атмосфера қысымының өзгеру әсерлері.
Жоғары t0- ның потогенді әсері.
Бұндай әсерлерге сыртқы орта t0 ... ... ... жылу жіне күн өту) және ... ... ... - жылу ... бүкіл механизімдерді барынша жұмыс істеген жағдайдың өзінде организімдегі жиналған ... ... ... ... алмағанда пайда болады.Бұл әсер бауырдың, зат алмасудың, жүрек ауруға шалдығуы, жіті информациялық аурулар, ... ... ... ... малдар тез қызады, өйткені оларда жылу реттеу механизмі бірден қалыптаспайды. t0 тез көтеріліс шамамен 42-450С ... ... ... орталық нерв жүйесінің қызметі бұзыла бастайды.(есінен танады, аздап тырысады, ... ... ... пайда болады) мұны жылу өту дейді. Мұндайда t0 төмендеп, орташа қысымы күрт төмендейді,тыныс алуы бұзылады, кейде қалтырайды.
Күн өту. Дене қызуының ... тыс ... ... ... ... күн өту ... ... қызып кетуі дене t0 - на қарағанда сыртқы ортаның t0 едәуір жоғары болғанда сондай - ақ ... ... ... ... ... айдағанда, көлік малдары қатты жұмыс істегенде, жазда малды желдетілмеген тар қорада ұстағанда болады.Күн өткен малда қозу ... ... ... алуы мен тамыр соғуы жиілейді.
Теріге немесе кілегей қабыққа әр түрлі факторлар (жылулық, химиялық, электірлік сәуле энергиясы) әсер ... ... 4 ... ... ші ... күйікте терінің сытқы қабаты(эпидермис), зақымдалады. Терісі ауырсынып, ісінеді, оны ... ісік ... ... (1/2) ... ... ші ... ... (буллезма) экссудативті сипатта қабыну білініп, теріде кілегейлі қабықта көпіршіктер пайда болады.
* ші дәрежелі күйікте тканьдер шамалы ... жара ... ... ші ... ... тканьдер көмірге айналады.Организм өлімге ұшырайды (Малдың күйіктен өлуін 4 түрлі теориясы бар)
1.Рефлекторлық талықсу- ... ... ... салдарынан болады.
2. Темотогендік теория - қанның бұзылумен жансызданған эритроциттердің ыдырауымен және ... ... ... улы ... ... лейкоциттер жансызданумен түсіндіріледі.
3. Инфлякциялық теория бойынша малдың өлу күйін және жансызданған учаскілерге микороргонизмдердің енуінен, ... өзі ... өте ... ... орта ... әрі ... ... у бөлетіндіктен деп сипаттаиды, алайда бұл тұжырым ... ... ... ... ... етіп ұстағаның өзінде мал 18-24 сағаттан кейін өліп қалады.4 ... ... ... ... 1/3 ... ... ... жансызданған таканьдер белогының ыдырауы нәтижесінде уланып өледі.
Мал организміне ... ... үш ... ... ... ... жеке орындарына ықпал етуі- үсу
б) Организмнің тұтастай салқындауы - гинотермия
в) Суық тию - суық ... ... ... ... ... ... ... қарқынына байланысты 3 дәрежеге бөлінеді.
Жеңіл үсік - ткань құрылымы өзгермеген
Орташа үсік - ткань құрылымы ... - ... ... ... үсік - ... ... ... жансызданған
Үсікке оргонизмнің шеткі учаскілері, құлағы шалдығады.Үсіктің ауыр формасында зақымдаған ... ... келу өте баяу ... ... ... ... салқындаған ортаның нерв жүйесінің жоғарғы бөлігі, әуелі суықтан болатын ұйқы, ми ... ... ... ... содан кейін қыртыс асты және бульварлық орталық зардап шегуі ... ... дене t0 2-250C, ал ... 16-120С жеткенде өледі.
Оргонизмнің салқындауы, суық тию деп аталатын ауруларды (өкпе,бүйрек,ми) өршітеді.Сонымен жекелей немесе тұтастай салқындау әр түрлі ұшырасады.
Күн сәулесі спекторының ... ... ... энергиясы организмге жанасқанда немесе атмосфералық электр разряды зиянды әрекет етеді. Әр түрлі электр энергиясы көздерінің организмге әсер ... ... ... ... ... ұқсас келеді. Оның өзі бірқатар жағдайда, ең алдымен электор тогының қасиетіне, организмнің және ондағы тканьдердің ... ... ... ... ... ...
Тоқ қасиеті оның бағытымен, кернеуімен, күшімен, әсер ету ... ... ... Тоқ кернеуі негұрлым жоғары болса, әсері соғырлым күшті. Тұрақты тоқ тез әсер етсе, ... тоқ ... ... ... өтетін тоқ өмірге өте қауіптірек. Бұл жағдайда баяу және қайтымсз ... ... ... ... ... ырғақты қимылы өзгеріп, жүрек қимылының босаған сәтінде жүрек тоқтайды.
Электр тоғының организмге жалпы ... нерв және ... қан ... ... ... ... Мұндайда қалтырау басталып, тыныс алу параличінен өледі. Электр тогы онша қатерлі әсер ... нерв ... ауыр ... бұлшық ет параличке ұшырайды, ішегінде, қуығында, бүйрегінде патологиялық өзгерістер болып, тамырлары түйіледі, ісініп, шеменге айналады.
Организмге ионды сәулелердің әсері.
Ионды сәлелер ... ... ... ... болуына ықпал ететін сәуле энергиялары. Мал патологиясы үшін ... ... ... ... ... мәні ... ... сәулесі және гамма сәулесі - ... ... ... ... ... ... ... мен кванттар энергиясы, нейтрондар - ядродан шығатын бейтарап бөлшектер ағынв;
* Протондар - оң ядро ... ... Бета - ... - ... ... ... ... және альфа - сәуле - екі электр зарядын ілестіретін гелий ядросының ағыны;
Аурудың басқа формалары кезеңнен ... ... ... ... ... бірнеше сағаттан - күнге созылады. Ми ... ... ... ... Ішкі ... функционалдық күйі едәуір өзгеріске ұшырағаны байқалады. Ас қорыту ... ... және ... бөлу ... ... мен ... сору функциясы өзгереді, баур функциясы бұзылады.
Сәуле ауруының екінші кезеңі - ... ... ... ... - 2-3 аптаға созылып, патологиялық белгілер байқалмайды.латентті кезеңде эритроцит мөлшері кемігендегі, алайда нейтрофильдер ... ... ... ... байқалады.
Сәуле ауруының үшінші кезеңі (клиникалық белгісі айқын білінетін кезең) - зақымдану дәрежесіне қарай, зақымданған ... ... ... 1-3 апта өткеннен кейін өршейді. ЭҚГ-да жүрек бұлшық етінде өзгерістер байқалады. Жүректің тез соғуы, жүрек ырғағының ... ... ... ... ... ... - бұл ... ақыры. Сәуле ауруына шалдыққан кейбір малдар өледі, кейбіреулер емдеу ... ... ... ... ... ... формасы иондық сәулелердің шамалы дозасы ұзақ бойы қайталап
әсер етуден пайда болады.
Ионды сәулемен сәулеленген жағдайда организм тканьдері кему ... ... ... Қан ... органдары;
* Ішек бездері;
* Жыныс безінің эпителиі;
* Тері және көз бұршағы эпителийлері;
* Фиброзды ткань;
* Ішкі ... ... ... ет, нерв ... ... ... немесе оптикалық квант генераторы, жарықтың монохраматикалық шоғырын сәулелендіріп, кіші бұрышта таралады. Сәуле ткандерге өте қысқа уақытта әсер етеді. Олар ... ... ... ... т.б. ... ... сәулесі тірі тканьдерді бүлдіреді. Оған әсіресе ісік тканьдері өте сезімтал. Лазер ... ... және мал ... қолданылады.
Атмосфералық қысым өзгерістерінің ауру тудыратын әсері.
Барометрлік қысымның сәл ... ... онша көп ... ... ... ... ... даму процесінде организм сыртқы орта жағдайына бейімделген. Атмосфералық қысымның күрт төмендеуі немесе жоғарлауы организм функциясын ... ... ... болу биіктік ауруына шалдықтырады.
Биіктік ауру таулы жерлерде бағылатын ... ... сол ... ... ... ... Бұл ауруға шалдыққан мал терісінің беткі қан тамырлары, ауызының, мұрнының, құлағының кілегей қабықтары ұлғайып, кейде жарылып кетеді. Осы себептен ... ... ... мен ... қан ... ... қатты киналатындығы, тыныс алуымен жүрек соғуы жиелейтіндігі байқалады. Кейде шаншу қдалып, тамыр соғуы әлсіреп, өліп те кетеді.
Электр ... ... ... ... ... организмге жанасқанда немесе атмосфералық электр разряды (найзағай түскенде) зиянды әрекет етеді. Тоқ ... оның ... ... ... әсер ету ұзақтығымен, өзгешелігімен айқындалады. Тоқ кернеуі неғұрлым жоғары болса, әсері ... ... ... ... организмге жалпы әсері нерв және жүрек қан тамырлары жүйесінің ... ... ... ... ... ... алу параличінен (талаурауынан) өледі. Электр тогы онша қатерлі әсер ... нерв ... ауыр ... ... етті ... ... Ішегінде, қуығында, бүйрегінде патологиялық өзгерістер болып, тамырлары түйіледі (слазма) ісініп, шеменге айналады.
Қорытынды.
Атмосфералық қысымның күрт төмендеуі немесе жоғарылауы организм функциясын ... ... ... ... биік ... ... байқалады. Мұндай жерлерде болу биіктік ауруына шалдықтырады. Бұл ауруға шалдыққан мал терісінің бетін қан тамырлары, аузының, ... ... ... қабықтары ұлғайып кейде жарылып кетеді. Малдың құлағы мен ... қан ... ... ... ... ... алу мен ... соғуы жиілейтіндігі байқалады. Кейде шаншу қадалып, тамыр соғуы әлсіреп, өліп те ... ... ... көтерілуі де организмді патологиялық құбылысқа шалдықтыруы мүмкін. Мұндайда бұлшық еті мен буындары сырқырап ауырады, ... ... ... алуы мен қан айналысы бұзылады, ал ауыр жағдайда параличке шалдығады және құрысады. Жоғары атмосфералық қысым ... ... ... ... ... кессонды ауру деп атайды.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
- Демидов Н.В., Потемкина З.А. Справочник по ... и ... ... ... М.: , ... ... Г.И., ... М.С., Сулейменов М.Ж. Справочник по паразитологии сельскохозяйственных животных в Республике Казахстан. 4.1,21. ... ... ... А.Н., Купальник В.Л. Лечение сельскохозяйственных животных при инфекционных болезнях . М.: , 1986.-189 с.
- Сайдулдин Т. ... ... 2 ... Алматы, 1999. -192 б.

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Экологиялық факторлар. Абиотикалық факторлар9 бет
"ауыл шаруашылығы саласында қолданылатын токсиндік заттардың жануарлар организіміне түсу жолдары"14 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама. 2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық факторлары20 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама.2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық фактролары11 бет
Аллергия туралы4 бет
Аллергия.Аллергиялық диагностика11 бет
Ауру тудыратын химиялық заттар4 бет
Ауыл шаруашылығы саласында қолданылатын токсиндік заттардың жануарлар организіміне түсу жолдары туралы5 бет
Ағзаға удың әсері3 бет
Биопрепараттар. Олардың түрлеріне сипаттама4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь