Қазақ әндерінің бала тәрбиесіндегі ролі

Жоспар
I. Кіріспе
Баланы ұлттық музыка негізінде тәрбиелеу.
II. Негізгі бөлім.
1. Халық әндері . сарқылмас қазына.
2. Музыка тілі . құдіретті тіл, күрделі тіл.
3. Музыка сабаған түрлендіру.
4. Қазақтың сал, сері, ақын . сазгерлерің таныту.
III. Қорытынды.
Қазіргі заман талабына сай жан . жақты дамыған жеке тұлға тәрбиелеу
Балалар - біздің қуанышымыз, үмітіміз, болашағымыз. Бүгінгі мектептің алдына қойып отырғаны - жеткіншек ұрпаққа мәдени, еңбек, адамгершілік және эстетикалық тәрбие берудің сапасын арттыру. Оқушыларға көркемдік білім беру мен эстетикалық тәрбиені халықтың ұлттық мәдени мұрасын байланыстыра отырып айтарлықтай жақсарту. Әсемдік сезімін дамыту, көркемдік талғамын тәрбиелеу, өнер шығармаларын сүйіп, туған табиғаттын, оның байлығын қастерлеуге, бағалай білуге қабілеттерін қалыптастыру.
Оқушылардың музыкаға деген тиянақты ынтасы мен сүйіспеншілігін тәрбиелеу, бірлесе отырып ән айту олардың музыкалық қабілетін яғни есіту, ырғақ, есте сақтау қабілеттерің қалыптастырумен қатар, ортақ табысқа қуана білу, эстетикалық талғам-сезімдерін дамытуға тәрбиелейді. Үлкен салтанатты мейрамдарда ұйымдастырылған көпшіліктің құрама оркестрлері халықты бір іске, мақсатқа топтастырып, достыққа, ынтымаққа ықыл астандырады.
Оқушылардың ән айтуын дұрыс үйрету үшін олардың дауыстарын жүйелі қалыптастырып, ән айту аппаратының дамуы, музыкалық аспапты үстау, оны шеберлікпен меңгеру, педагогикалық, психологиялық дайындық, әдістемелік шеберлік, жаңа технологиялар енгізу өте қажет дегім келеді.
Бұл түста ескеретін мәселелер:
1. Организмнің толық жетілмеуі, оқушының орнында қозғалыссыз отыруынан, мұғалімнің сабақты бір сазбен айтып түсіндіруінен тез шаршауы.
2. Мақсаттылықтың, қабілеттіліктің, ойымен жұмыс істеу қасиеттерінің нашар болуы.
3. Өз бетімен қалай болса солай ойлау, назарының шағын көлемі, еріксіз, ықыласты игеру, әр түрлі объектілерге ауыстыру жолымен ұдайы белсенділікті қажет етеді.
4. Белгілі бір бейнені сол қалпына елестете білу, оның нақтылығын білу, сондықтан мұғалім музыканың дыбыстану қасиеттерінің белгілі бейнелерімен қоса, турашылды байланысының қаупі барын әрдайым еске алуы қажет.
Оқушылардың ойынға бейімділік ойын арқылы тіпті күрделі материалды
1. “Музыка әлемінде” журналы 2005жыл.
2. Қазақстанның музыкалық мәдениеті.
3. Ғасырлар пернесі. А. Жұбанов.
4. Ән - күй сапары. А. Жұбанов.
5. Қазақтың сал - серілері.Ғылыми эсселер Серік Негимов.
6. Музыка оқыту әдістемесі.А. Жайымов, Б. Ысқақов,Ж. Енсепов, Ж. Сәрсенбенов.
        
        Қазақ әндерінің бала тәрбиесіндегі ролі
Жоспар
* Кіріспе
Баланы ұлттық музыка негізінде тәрбиелеу.
* Негізгі бөлім.
* Халық әндері - сарқылмас қазына.
* Музыка тілі - ... тіл, ... ... ... сабаған түрлендіру.
* Қазақтың сал, сері, ақын - сазгерлерің таныту.
* Қорытынды.
Қазіргі ... ... сай жан - ... дамыған жеке тұлға тәрбиелеу
Қазақ әндерінің бала тәрбиесіндегі ролі
Балалар - біздің қуанышымыз, үмітіміз, болашағымыз. ... ... ... ... ... - жеткіншек ұрпаққа мәдени, еңбек, адамгершілік және эстетикалық тәрбие берудің сапасын ... ... ... ... беру мен эстетикалық тәрбиені халықтың ұлттық мәдени мұрасын байланыстыра отырып айтарлықтай жақсарту. Әсемдік сезімін дамыту, көркемдік талғамын тәрбиелеу, өнер ... ... ... ... оның ... қастерлеуге, бағалай білуге қабілеттерін қалыптастыру.
Оқушылардың музыкаға деген тиянақты ынтасы мен сүйіспеншілігін тәрбиелеу, бірлесе отырып ән айту ... ... ... яғни есіту, ырғақ, есте сақтау қабілеттерің қалыптастырумен қатар, ортақ табысқа қуана білу, эстетикалық талғам-сезімдерін дамытуға тәрбиелейді. Үлкен салтанатты мейрамдарда ... ... ... ... халықты бір іске, мақсатқа топтастырып, достыққа, ынтымаққа ықыл астандырады.
Оқушылардың ән айтуын ... ... үшін ... ... ... қалыптастырып, ән айту аппаратының дамуы, музыкалық аспапты үстау, оны шеберлікпен меңгеру, педагогикалық, ... ... ... ... жаңа технологиялар енгізу өте қажет дегім келеді.
Бұл түста ескеретін мәселелер:
* Организмнің толық жетілмеуі, оқушының орнында қозғалыссыз отыруынан, мұғалімнің сабақты бір ... ... ... тез ... Мақсаттылықтың, қабілеттіліктің, ойымен жұмыс істеу қасиеттерінің нашар болуы.
* Өз бетімен ... ... ... ойлау, назарының шағын көлемі, еріксіз, ықыласты игеру, әр ... ... ... ... ... ... ... етеді.
* Белгілі бір бейнені сол қалпына елестете білу, оның нақтылығын білу, сондықтан мұғалім музыканың дыбыстану қасиеттерінің белгілі бейнелерімен қоса, ... ... ... ... ... еске алуы ... ... бейімділік ойын арқылы тіпті күрделі материалды тез меңгеру және елестету қабілеттерін арттырады. Олардың музыкалық даму ... ... ... әр түрлі. Кейбір балалар көңілдерін басқа нәрсеге аудармай, музыка тыңдаудың не ... ... ... ... ... ... ал кей біреулері музыкаға немғүрайлы қарайды. Бұдан бөлек ... осы ... тәң ... қасиеттері болады. Балалардың музыка тыңдаудағы мүмкіншіліктері кең, ауқымды, Оларға көрнекті, жарқын характердегі музыкалық ... ... ... ... шығарма да болуы тиіс.
Балалардың ән айту мүмкіндіктері белгілі бір деңгейде, алдыңғы музыкалық дайындық кезеңінде анықталады.
Арнайы зерттеулер мен іс-тәжірибелердің көрсетуі бойынша ... ... ... әр ... ... ... өте тез ұғып алады. Ең бастысы, музыкаға деген қызығушылығы бар ынтасымен дамып жетіледі. Оқушының эмоқиялық әсерін, музыкалық есту қабілетін, лад пен ... ... есте ... ... ... дамыту қажет.
Ән үйрету кезінде оны таза айтуды үйрену үшін алдымен айтылған дыбысты есте сақтай отырып қабылдап, сонан соң ... ... дәл ... қадағалау қажет.
* Балалардың жас ерекшеліктеріне қарай дауыстарының мөлшеріне үнемі бағыт беріп отыру.
* Әнді еркін, қиналмай айту, сонымен ... ... ... ... ... ... Жәймен, асықпай дем алу және оны біртіндеп шығару.
* Көмейдің ... ... оның ... ... ... ... ... айту, дауыссыз дыбыстарды қысқа, нақты келтіру.
* Музыкалық шығармаларды терең түсініп, өз мәнерінде айту.
* ... ... ... ... бой ... бағыттау, ал сабақтың шарықтау бөлімінде бірыңғай немесе жеке көркемдік нәтиже қажет.
* Балалардың жеке басының өзгершіліктерін немесе жас ... ... ... музыкалық материалдарды таңдай білу. Жеке қадағалау формалары:
* Фониатрлық бақылау (тексеру).
* Ән айтуын жеке ... ... не әнді ... ... ... ... ... сабақтар өту тағы да басқа.
Кез келген халықтың ғасырлар бойы салынған мәдениеті болады. Оның бір саласы тарих болса, келесі бір арнасы - ... пен ... ... өнер де ... жіктеледі. Оларды қол өнер, сурет өнері, сәулет өнері және саз өнері дейміз.
Халқымыздың ғасырлар тереңінен жеткен саз өнері үлкен екі ... ... ... ән және ... ... ... ... бұл екеуінің ерте туғаны - ән.
Ән - халық мұрасы. Халық әндері - сарқалмас ... Оны жай ғана ән ... ... ... деп түсінуге болмайды. Себебі әннің толып жатқан өзге қасиеттері де бар. Ең алдымен, ән - өнер. Ән - ... ... ... мен ... қуанышы мен жүбанышы. Ән - табиғат суреттемесі. Ән - халықтың көркем ой-санасы, көркем тарихы. Ән - өмір ... Олай ... ... әсер ... өмір құбылыстарының барлығы дерлік ән арқауына айналып отырған.
Ерте дәуірлерде ән, өлең және би ... ... ... ... Оның ізі ұзақ халқының бақсылық дәстүрінен XIX ғасырға дейін көрініс туып ... ... ... әрі ... әрі ... әрі ... Ол өзі тартып отырған қобыз сарынына қосылып ән салады, би билейді. Сөйтіп бір өзі ... ... ... атқарады. Мұны өнердің біртұтастығы немесе синкреттік белгісі дейміз.
Уақыт өткен сайын онер де дамып, жетіліп, ... ... Енді ән, би, өлең ... өнер ... ... Оның бір ғана ... щұғылданатын орындаушы мамандар туады. Сөйтіп өнердің әр саласы кэсіби сипатқа ие бола бастайды. ... бірі - ән ... ... ... ... ... оз үні, өз ... оз мақамы болған. Сол сипатына қарап кез келген ... ... ... дөп ... анықтауға болады. Ән - өмір айнасы дегеніміздің мәнісі ... мұны ... ... ... ... ... бір ... - әуезділігі, әсерлігі, коркемділігі. Бұл уақыт сынынан мүдірместен отіп, біздің заманымызга келіп жеткен ... ... ... ... тән ... ... мәдениеті туа қоймаған дала жағдайында нағыз көркем, тыңдаушысына терең әсер ететін әуезді саз ғана ел ... ... ұзақ ... өмір сүре ... ... тән тағы бір белгі - әннің мазмұндылығы, елдің өмірі, түрмыс-тіршілігімен сабақтастығы. Кез келген ән ... бір ... ... ... ой терең сезім арқылы тербеліп, көркем кесте - өлең түрінде сыртқа шығып ... Мұны ... ... ... немесе әдеби сипаты дейміз.
Осы үш белгі жоқ жерде оны ән жанрына жатқызу қиын. Уақыт пен кеңістіктен тыс өмір ... ән ... осы ... үш ... орай ... ақын және ... ... де тоқтала кеткеніміз орынды. Әнді тудырудағы бұлардың қызметі қандай ? Олардың ерекшелігі неде ... -- ... ... ол ... бір оқиғаны қара сөзбен баяндайды. Өлең кестесін, поэзия тәсілдерін қолданбайды. Сондықтан оның тілінде өлеңге тән ырғақ, ... ... бола ... әлгі ... баяндаған тарихи окиғаны өлең кестесіне түсірер болсақ, оның мазмұны өзгерер ме еді ? Осы ... ... ... ... мен ... ... олардың бірі болған оқиғаны, екіншісі болуы мүмкін оқиғаны баяндауында. Сөйтіп поэзияның тарихи шежіреден гөрі маңызды әрі күрделі жанр ... ... жеке бір ... ... ... сол оқиғаны жалпылай жырға қосады. Оған ән әуенінің де қатысы зор. Демек поэзия сияқты әннің де әлеуметтік маңызы елеулі. Ән - ... ... ... ... ... мәнісі осында.
Қазақ халқының ән өнері сан-салалы. Көне дәуірлерден келіп жеткен бұл мәдениет саласы бірнеше арнаға бөлуге ... ... ... ... ... ... ... тарихи және лирикалық әндер.
Ән - вокалдық жанр. Халық әндеріне тән мынадай белгілерді көрсетуге болады:
* әннің ... яғни ... ... ... ... яғни ... әннің жанрлық ерекшелігі.
Халық арасына кең таралған лирикалық әндерге келер болсақ, олардың жүздеген үлгілерін атауга болады. "Қамажай", "Бипыл", "Сәулем - ай" ... ... ... ... ... да лирикалық жанрға жатады. Лирикалық әндерге қатысты бір ерекшелік - онда сюжеттің болмауы, оның есесіне ... ... ... лирикасы, поэзиялық параллеллизмдердің басым кездесуі. Оның мәнісі, әннің бір ... ... ... екі жол ... ... екі жол өзге ойды ... ... тұтастығы осы ойлардың сабақтастығынан туады.
Музыканың мәнін түсініп қабылдау үшін бұл өнер саласының өзіндік ерекшелігін айқын ... ... ... өмір ... музыкалық дыбыстар қандай жолмен бейнелейтініне ой жүгірткен жөн. Музыка тілі - басқа өнердің салаларымен салыстырғанда күрделі тіл. Музыкада ... ой мен ... ... ... ... ... ... ерекшелігі - сөз бен тіл жеткізіп айта алмайтын, адамның жан дүниесіндегі құбылыстарды, сезімді дыбыс арқылы ... ... ... ... таза эмоцияға әсер ете отырып, адамның қиялы мен көңіл күйіне байланысты.
Музыкадағы ... ... ... ... ... ... тілі ... беріледі. Күрделі мазмұнға құрылған композициялық желісі, байланысы бар ... ... ... ... ... ... ... әуен ерекшелігін талдау біртіндеп, музыка құрлымына қарай Ойысып, күрделене ... ... ... ... ... тоқталады. Негізгі мақсат - қазіргі жаңа технологияны кірістіре ... ... ... ... ... ... біртіндеп, дейікті түрде жүргізілетін, оқушы мен мұғалімнің біріккен іс - әрекеті болып ... ... ... жеке ... дамытуға бағытталған, өз ойын, өз пікірін білдіре жауап беруге үйретеді. Сонымен бірге қарама - ... ... ... ... ... оқытуды, өз бетінше шығармашылыққа берілетін музыкалық тапсырмалардың үлес салмағын артуы қажет.
Дәстүрлі сабақта білім дайын күйінде берілгендіктен, сыныптағы оқушыларды түгел ... ... ... байқауға мүмкіндік болмайды. Ал, топпен жұмыс істеу арқылы оқушылардың сабақ сайын даму ... ... ... тудырады. Осы өзекті мәселелерді шешуде түрлі тәсілдер арқылы әр сыныпта оқушылардың бағдарламаны игеру деңгейін байқау үшін бірнеше сабақ түрлеріне ... ... ... ... ... ... ... жаңа тақырыптың мағынасын өз беттерімен ашып үйренеді.
Толғаныс кезінде салыстыру арқылы әр ... ... ... ... кезінде өмірде қалай пайдаланатынын ортаға салып, өз ... ... ... ... ... ... ... оянады;
* топпен жұмыс істеуді үйренеді;
* өз пікірін айтуға дағдыланады;
* өзіне деген үлкен сенім пайда болады.
Ал, мұғалім ... ... ... ... ... ... ... істеу арқылы әр оқушының жауапкершілін арттырады;
* жаңа тақырыпты меңғере отырып, келесі сабаққа үнемі дайындық алаңы ... ... ... ... ой ... ... қабілеті, музыкаға деген қызығушылығы қалыптасады.
Міндеттері:
* Сал, сері, ақын - сазгерлер туралы танысады.
* ... ... ... ... ... Сал, сері, ақын - сазгерлердің әндерін орындап, өз білімдерін жинақтайды.
Бағалау:
* Шығармашылықпен жұмыс, әндер орындау.
* Мәтінмен жұмыс.
* Эссе, шығу парағы ... ... ... ... ... ... пен ... қағаз, маркер, баян аспабы, күйсандық.
Сабақ барысы: Қызығушылығын ояту
* Ұйымдастыру ... үш ... ... ... ... ... ән айту ... Әншілік дәстүрге үлес қоскан әнші-сазгерлер кімдер?
* Қазақстанда қанша әншілік мектеп бар ... Жаңа ... ... ... Джик - СО әдісі
Қазақтың сал, сері, ақын-сазгерлері.
Үш.топқа тапсырмалар беріледі:
* Біржан сал Қожағұлұлының өмірі, әндері
* Ақан сері ... ... ... Абай ... кім, қандай әндері бар.
Әр топ газет, буклет жасап қорғайды.
Ән орындау : "Ләйлім шырақ", "Қараторғай", "Қараңғы түнде тау ... ... ... ... ... Гамма, арпеджио.
* До мажор гаммасын құру.
* Ми минор гаммасын құру.
* Ля ... ... ... Ой ... ... пен ... Әнші - сазгеріміз кімдер?
* Абай, Біржан, Ақан, Сегіз серілердің ұқсастығы мен даралығын анықтау.
* Бағалау:
Үйге тапсырма:
Әндерді жаттау. Гамма, арпеджионы құру және ... ... ... ... сай ... ... ой-өрісі жаңашыл, шығармалық деңгейде қызмет атқара алатын, дүниетану мәдениеті жоғары ізденімпаз ғалым, нәзік психолог, тынымсыз еңбекқор, терең ... ... ... ... ұйытқысы болатын өнерлі, рухани бай, шеберліктің шыңына шыққан ұстаз болуы қажет.
Мемелекеттік стандарт ... ... ... ... және ... көрсеткіштерін қалыптастырады.
Республикамыздың егемендікке қол жеткізіп, өзінше мемлекет болуына байланысты қогамның мектеп ... ... ... ... ... ... бұл өзгеріс әр пәнге барынша прогрессивті оқыту әдістерін ендіруді ... ... үшін жаңа ... ... ... іске ... ... Шоғырландырып оқыту.
* Модульдік оқыту.
* Дамыта оқыту.
* Деңгейлік оқыту.
* Ақпараттық технология бойынша оқыту.
Қазақстан Республикасы "Білім туралы" Заңының да "Білім беру ... ... үшін ... ... жеке ... шығармашылық, рухани мүмкіндіктерін дамыту, жеке басының дамуы үшін жағдай жасау арқылы интеллектісін байыту" керек делінген.
Бүгінгі таңда музыкалық тәрбие берудің өзіндік ... ... Қай ... ... жеке бастың қалыптасуына әсіресе ұлттық өнердің басты әсер етуі дәлелденген. Халық әндері мен күйлерінен ұлтымыздың тарихы ғана ... оның ... ... жеке ... ... ... ... анық байқалады. Сонымен қатар рухани байлық тәрбиелік мағынаны да қоса ... ... ... әлемінде" журналы 2005жыл.
* Қазақстанның музыкалық мәдениеті.
* Ғасырлар пернесі. А. Жұбанов.
* Ән - күй сапары. А. ... ... сал - ... ... ... ... ... Музыка оқыту әдістемесі. А. Жайымов, Б. Ысқақов, Ж. Енсепов, Ж. Сәрсенбенов.

Пән: Өнер, музыка
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мектеп жасына дейінгі балаларды музыкалық аспаптарға үйретудің мәні мен мазмұнының теориялық негіздері25 бет
19-ғасырдағы қазақ музыкасы. 20-ғасырдағы қазақ музыкасы8 бет
Turbo pascal жайлы мәліметтер17 бет
«Вокалдық-хор тәрбиелеу» пәнінен дәрістің қысқаша конспектісі32 бет
Абай және Шәкәрім – сазгерлік өнер мәселесі61 бет
Абайдың эстетикалық тағылымы.Сатиралық лирикасы10 бет
Академик Қ.И.Сәтбаевтың өмірі мен қызметінің негізгі кезендері9 бет
Алтын жүлге7 бет
Ақан Серінің өмірі мен шығармашылығы7 бет
Біржан мен Сара операсы жайлы3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь