Экологиялық мониторинг

Экологиялық мониторинг-табиғи құбылыстардың және антропогендік іс-әрекеттердің әсерінен қоршаған орта жағдайының өзгеруін, бақылау, бағалау, тексеру және болжау жүйелері. “Мониторинг” деген термин “монитор”-сақтандырушы, қадағалаушы деген латын сөзінен алынған. Бұл термин БҰҰ-ның қоршаған орта жөніндегі Стокгольм конференциясының алдында (1972 жылы маусымда) “бақылау” ұғымын толықтыру ретінде пайда болды. Табиғи және антропогендік әсерлердің ерекшеліктері жеткілікті. Антропогендік әсердің деңгейін шектеуші көрсеткіш болып экологиялық шектеулі рауалы жүктеме саналады (ЭШРЖ) былайша айтқанда, бұл экожүйенің тұрақтылығы шегінен аспайтын адамның шаруашылық қарекеті. Бұл шектен асушылық экожүйенің тұрақтылығының бұзылуына және ыдырауына апарып соғады. Барлық экологиялық жүктемелердің жердегі бүкіл жиынтығы биосфераның шаруашылық сиымдылығы шегінен асып кеткенде ғана қауіпті ахуал, экологиялық дағдарыс басталып, ол бүкіл биосфераның азуына, қоршаған ортаның адамның денсаулығы мен оның шаруашылығының тұрақтылығы үшін ауыр зардаптары болатындай болып өзгеруіне апарып соғады. Қазіргі уақытта бұл шектен асушылық орын алып отыр деп пайымдауға барлық негіз бар, яғни жергілікті экологиялық шектеулі жүктемелердің жиынтығы ғаламдық экологиялық шектеулі жүктеме шамасынан асып кетті. Табиғи факторлардың әсерінен биосфера жағдайының үздіксіз өзгеруі қайтадан әдетте бастапқы жағдайға оралып отырады. Мысалы ауа мен топырақтың температурасының, қысымының, ылғалдылығының өзгеруі кейбір тұрақты орташа шамалар шегінде өтеді. Не болса да дағдыдағыдай, табиғи процестердің әсерінен аумақты экожүйелер өте баяу түрде өзгереді. Себебі қоршаған ортаны өзгертетін сыртқы әсерді жоюға бағытталған экожүйенің өзіне тән тұрақтылық қабілеті бар. Ғаламдық экожүйе қоршаған ортаның тұрақтылығын антропогендік әсерлерге төтеп бере алатын жағдайға дейін, яғни тұрақтылық шегінен шықпағанға дейін сақтай алады. Биота мен қоршаған орта өздерінің тұрақтылығын кез-келген геологиялық кезеңдерде мыңдаған жылдар бойы өзгеріссіз сақтап отырды.
Табиғи факторлармен салыстырғанда антропогендік факторлар биосфераның жағдайын аз уақыттың ішінде өзгерте алады Осы процестердің өзгеруін бақылауды дүниежүзіндегі барлық экологиялық тұрғыдан қызмет
        
        Экологиялық мониторинг-табиғи құбылыстардың және антропогендік іс-
әрекеттердің әсерінен қоршаған орта ... ... ... тексеру және болжау жүйелері. “Мониторинг” деген термин “монитор”-
сақтандырушы, қадағалаушы деген латын сөзінен алынған. Бұл термин БҰҰ-ның
қоршаған орта жөніндегі ... ... ... (1972 жылы
маусымда) “бақылау” ұғымын толықтыру ретінде пайда болды. Табиғи және
антропогендік әсерлердің ерекшеліктері жеткілікті. Антропогендік әсердің
деңгейін шектеуші көрсеткіш болып ... ... ... ... ... ... ... бұл экожүйенің тұрақтылығы шегінен
аспайтын адамның шаруашылық қарекеті. Бұл шектен асушылық экожүйенің
тұрақтылығының ... және ... ... ... ... экологиялық
жүктемелердің жердегі бүкіл жиынтығы биосфераның шаруашылық сиымдылығы
шегінен асып кеткенде ғана қауіпті ... ... ... ... ол
бүкіл биосфераның азуына, қоршаған ортаның адамның денсаулығы мен оның
шаруашылығының тұрақтылығы үшін ауыр зардаптары болатындай болып өзгеруіне
апарып соғады. ... ... бұл ... ... орын алып отыр деп
пайымдауға барлық негіз бар, яғни жергілікті экологиялық шектеулі
жүктемелердің жиынтығы ғаламдық экологиялық шектеулі жүктеме ... ... ... ... ... биосфера жағдайының үздіксіз өзгеруі
қайтадан әдетте бастапқы жағдайға оралып отырады. Мысалы ауа ... ... ... ... өзгеруі кейбір
тұрақты орташа шамалар шегінде өтеді. Не болса да дағдыдағыдай, табиғи
процестердің әсерінен аумақты экожүйелер өте баяу түрде ... ... ... ... сыртқы әсерді жоюға бағытталған экожүйенің өзіне
тән тұрақтылық қабілеті бар. Ғаламдық экожүйе қоршаған ортаның тұрақтылығын
антропогендік әсерлерге төтеп бере ... ... ... яғни ... шықпағанға дейін сақтай алады. Биота мен қоршаған орта өздерінің
тұрақтылығын кез-келген геологиялық кезеңдерде мыңдаған ... ... ... ... ... салыстырғанда антропогендік факторлар
биосфераның жағдайын аз уақыттың ішінде өзгерте ... Осы ... ... ... барлық экологиялық тұрғыдан қызмет
ақаратын (гидрометеорологиялық,сейсмикалық ,ионосфералық және басқалар)
жүйелер жүргізеді.
Биосфераның абиоталық құрамының антропогендік ... және ... ... жауабын, сонымен қатар, антропогендік әсердің
арқасында кезектегі экожүйелерде болатын өзгерістерді ... ... ... ... ... ... жүйесі
жасалды.
Антропогенді әсерлердің ... ... ... ... әсер тигізетін көздерді бақылау
2. антропогендік әсер факторларын бақылау
3. антропогендік факторлардың әсерінен табиғи ортада ... және оның ... ... ... табиғи ортаның физикалық жағдайын бағалау
5. антропогендік факторлар ... ... ... ... ... және ... табиғи ортаның жағдайын бағалау.
Ғаламдық көлемде мониторинг жүргізуге авиациялық, ғарыштық және
есептеу техникалары пайдаланылады. ... ... ... ... қызмет атқарады, мысалы, қоршаған ортаның ластануын
анықтайтын ... ... ... ... ... ... ... барлық обсерваториялар, бекеттер,
құрылыстағы, көліктегі бақылау пунктері мен тұрақтар ... ... ... инспекциялық қызмет орындары және басқалар.
Экологиялық мониторинг үш сатыдан тұрады:жағдайды бақылау, бағалау
және ... ... ... ... ... ... ... жердің беткі сулары, мұхит пен теңіздер,
жер асты сулары , криосфера (климаттық жүйені құрушылар) жатады. Бақылау
обьектілері келесі түрлерге бөлінеді: ... ... ... гидрометеорологиялық), топырақтық, климаттық
мониторинг, сейсмикалық, ... Күн, ... ... ... ... ... мониторингі
және т.с. Мониторинг жүйесі факторларға, көздерге, әсер ... да ... ... ... ... ... ... мониторинг), түрлі-түрлі табиғи және физикалық факторлар
әсерлерінің (электр магнитті сәулелену, күн ... шу, ... ... ... ... көздер
(зауыттардың мұржалары), жылжымалы (көлік), кеңістік (қалалар, химиялық
заттектер ендірілетін егістік жерлер) көздер.
Әсер ... ... ... кеңістік және уақытша
мониторингтерге бөлінеді. ... ... ... қарай
мынадай мониторинг жүйелерін құрайды:
1. ғаламдық (биосфералық)- халықаралық ынтымақтастық негізінде ... ... ... мен ... ... арқылы назарға
ұстап, экстремальды қолайсыз жағдайлырдың болуы туралы уақытылы ескерту
жасап ... ... ... ... ... ... ... ұлттық – бір мемлекеттің шегінде арнайы құрылған органдар арқылы
жүргізілетін ... ...... шаруашылығын қарқынды игеру баоысында ірі-ірі
аудандардың көлемінде құбылыстар мен процестерді зерттеу арқылы бақылау
5. ... ... елді ... ... ... ортаның сапалық өзгеруіне бақылау
жүргізу
6. импактылық – ерекше қауіпті зоналар мен жердегі аймақтық және
жергілікті ... ... ... ... ... тәсілдерге (физикалық-химиялық және
биологиялық көрсеткіштердің мониторингі, аралық мониторингі) сүйене
отырып топтастыруға да ... ... ... жер беті мен ... суларының, мұхит пен теңіз суларының, топырақтың, түпті тұнбалардың,
өсімдіктердің, жануарлардың химиялық құрамдарын ... ... ... ... ... ... және химиялық ластағыш
заттардың таралуын тексеретін жүйе. Химиялық мониторингтің негізгі ең
басты ... ... ... өте улы ... ... ... анықтау.
Физикалық мониторинг-қоршаған ортаға физикалық процестер мен
құбылыстардың (су ... ... ... ... ... топырақ эрозиясы) тигізетін әсерін бақылау жүйесі.
Биологиялық мониторинг-биоиндикаторлар ... ... ... ортаның өзгеруін,ағзалардың күйі мен жүріс-тұрысыны
қарап ... ... ... ... екі құрам бөлігін
(химиялық және биологиялық) бақылауға ... ... ... ... обьектілерді барлауға
және тәжірибелік мәліметтерді тіркеп жазып алуға арналған радиометриялық
қондырғылармен қамтылған ұшқыш аппараттар ... ... ... ... ... экологиялық мониторингі- бұл қоршаған
табиғи орта обьектілерінің ластану деңгейіне баға беруге және адам ... да тірі ... ... зиян ... өте қиын жағдайдың
тууы туралы ескертуге арналған бақылау жүйесін ұйымдастыру. ... ... ... ... ... ... ... бақылау обьектісін белгілеу
2 .бақылауға белгіленген обьектіні тексеру
3. бақылау обьектісіне информациялық модель құрастыру
4. өлшеуді жоспарлау
5. бақылау ... ... ... және оның ... ұқсастыру
6. бақылаудағы обьектінің жағдайының өзгеруіне болжам жасау
7. ... ... ... ... дайындап қолданушыларға
тапсыру.
Қазақстанда бірнеше ведомствалық ... ... ... мысалы, қоршаған ортанының ... ... ... яғни ... ... ... ... енетін барлық обсерваториялар, бекттер, құрылыстағы,
көліктегі бақылау пунктері мен тұрақтар жиынтығы, жылжымалы және ... ... ... ... және ... ... жүйесі арқылы алынған мәліметтер дұрыс қолданылса, табиғатты
тиімді пайдаланатын жолдарды тауып іске ... ... ... кезде
Қазақстанда экомониторингтің бірлестірілген жүйесінің жоқтығы экологиялық
қауіпсіздікті қамтамасыз етуге ... әр ... ... ... біраз қиындатып отыр. Адам мен қоршаған ортаның экологиялық
қауіпсіздік деңгейін көтеруге су ... ... ... ... мен ... ... ... жүйесін дамытуға және жақсартуға бағытталған зерттеу
жұмыстарының маңызы ... ... ... ... ... орта ... беру ... Қоршаған орта сапасы-адам организмінің физиологиялық
қажеттілігіне табиғи жағдайдың сәйкестілігі. Ол өмір сүру ... ... және ... тұрғындар тобы үшін қалыпты
аурулардың деңгейімен сипатталатын адам ... ... ... ... Көптеген ағзалардың таралу аймағы қатаң белгіленген табиғи
жағдайлармен шектеледі. Адам кез-келген табиғи жағдайда өмір ... Ол ... ... тек қана ... жағынан ғана емес,
сондай-ақ сол табиғат жағдайларын ыңғайлы тұрмыстық ... ... ... ... ... ... мониторингтің болуы
экологиялық ережелер мен нормаларды сақтауға бағытталған талаптарды
күшейтумен қатар , ... ... ... ... ... ... арқылы қорғау шаралары жүйесін іске ... ... ... төмендетуге мүмкіндік туғызады. Табиғи
құбылыстардың іс-әректтерінің әсерінен қоршаған орта жағдайының өзгеруін,
бақылай қарап,сонымен қатар бағалау ... ... ... қоса ... ...

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ақмола облысындағы ірі қара мал және шошқа ұшаларына экологиялық мониторинг109 бет
Пилоттық аймақтағы табиғат ортасының ластануының экологиялық мониторингінің ақпараттық жүйесі61 бет
Экологиялық мониторинг жайлы7 бет
Экологиялық мониторинг туралы17 бет
Экологиялық мониторинге түсінік және оның міндеттері7 бет
Экологиялық мониторингті жүзеге асыру тәртібі11 бет
«Экологиялық қолайсыз аймақтардың құқықтық режимі»25 бет
Жалпы экология175 бет
Оңтүстік Қазақстан облысы аймақтарының экологиялық жағдайына баға беру, аймақтың экологиялық жағдайының тәуекел факторларын және оны басқаруды талдау61 бет
Табиғат пайдалану мен қоршаған ортаны қорғау саласындағы басқарудың ұйымдық-қүқықтық нысандары12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь