Borland Delphі ортасының интерфейсі

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

І. Borland Delphі ортасының интерфейсі
1.2. Delphі ортасына жалпы сипаттама ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
1.2. Delphі.де программа дайындау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8

ІI.Delphi.де қосымшаны құру
2.1. Delphi . интегралды ортасында қосымша құру әдістерін үйрену..18
2.2.Delphi ортасында MDI қосымшаларын құру ... ... ... ... ... ... ... ... ... .23

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 29

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 31
КІРІСПЕ


Қазақстан - 2030 жылғы бағдарламасына сәйкес қоғамның барлық салаларында ақпараттандыру үрдісі жүрді. Қазіргі кезде оқу жүйесін басқаруды автоматтандырудың әдістерін көлемді және қарқынды қолдану, тәжірибелік және теориялық мәселелерді зерттеу кеңінен қолға алынып келеді.
Соңғы кездерде Windows ортасында жарыққа шыққан және обьектілі бағдарлы программалау (ОБП) негізінде құрылған программалау тәсілдері
Object Pascal, Microsoft Visual Basic, Borland Delphi, Borlan C++ for Windows.
ОБП тілінде прграммалалардың жұмысы оқиғалар тізбегінен және түрлі обьектілердің осы оқиғаларға жауабынан тұрады. Олар, әсіресе Delphi программалау тілі кез-келген қосымшаны дайындауға болатын жылдамдығы тез, қуатты тіл.
Менің курстық жұмысымның негізгі мақсаты: Дельфи бағдарламалау тілінің құрылымын пайдаланып, қосымшаларды құруды үйрену және Дельфи тілінің түрлерімен жұмыс құрылымының негізгі түсініктерін анықтау.
Осындай мақсаттардан келіп мынадай міндеттер туындайды:
• Қазіргі қоғамдағы Дельфи бағдарламалау тілінің орны мен рөлін анықтау.
• Дельфи тілінде мәліметтерді сипаттау, программалар құру, оларды компьютерде орындау
• Дельфи ортасында қосымшаны құруды меңгеру.
Delphi -дің бірінші нұсқасы 1994 жылы жарыққа шығып, кейінгі жылдары оның бірте-бірте кеңейтілген 2,3,4,5,6-нұсқалары жарық көрді. 5, 6-нұсқалардың бір-бірінен айырмашылығы жоқ деуге болады, екеуіде Windows 32 жүйесінің негізінде дайындалған. Delphi 6-да интернет үшін қысымшаларды дайындау мүмкіндігі кенейтілеген және берілгендер қорымен жұмыс істеуді өзгешіліктер еңгізілген.
Экранда Delphi ортасының 3 терезесі көрінеді.
а) Delphi 5-тін негізгі терезесі
б) Форма (Form)
в) Обьект инспекторы терезесі (Object Inspecttr)
г) Модуль терезесі (программалық код терезесі)
Негізгі мәзір пунктеріне Delphi -де жұмыс істеу командалары, аспаптар тақтасына мәзір пунктеріне еңгізілген негізгі командаларды орындайтын түймелер орналасқан.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

1. Александровский А.Д., Шубин В. В. Delphi для профессионалов. Опыт практического применения. – ДМК, 2000
2. Александровский А.Д Разработка корпоративных приложений. – М: ДМК, 2000
3. Гофман В.Э., Хомоненко А.Д. Delphi6 – СПб.: БХВ-Петербург, 2001
4. Дарахвелидзе П.Г., Марков Е.П., Котенок О.А. Программирование в Delphi5 -СПб.: БХВ-Петербург, 2000
5. Елманова Н. Delphi. СОМ – технология – Спб.: Питер, 2002
6. Кнут Д. Искусство программирования для ЭВМ. –М.:Мир, 1978. Т 3. – 844с.
7. Котов В.М., Волков И.А., Харитонович А.И. Методы алгоритмизации. Мн.: Нар.асвета, 1996. –127 с.:ил.
8. Лишнер Р. Delphi. Справочник – «Символ-Плюс», Санкт-Петербург, 2001
9. Лишнер Delphi. Справочник – «Символ-Плюс», Санкт-Петербург,2001
10. Мансұрова М. – Компьютерлік орта., 2004 ж.
11. Метчо Дж.и др. Delphi. Руководство для профессионалов - СПб.: БХВ-Петербург, 1999
12. Офицеров Д.В. и др. Программирование на персональных ЭВМ.: Практикум: Учеб.пособие – Мн.:Выш.шк., 1993. –256с.
13. Понамарев В. СОМ и ACTIVEX в Delphi. - СПб.: БХВ-Петербург, 2001
14. Тейксейра С., Пачеко К. Delphi.Руководство разработчика. Т1,2 – СПб.:Издательский дом «Вильямс», 1999
15. Тед Миллер и др. Специальное использование Delphi. – Диалектика, Москва, 1999
16. Хармон Э. Разработка СОМ –приложений в среде Delphi. - СПб.:Издательский дом «Вильямс», 2000
17. Фаронов В.В. Delphi 4. Учебный курс. Учебное пособие. –М.: “Нолидж”, 1999. –464 с.ил.
18. Фаронов В.В. Delphi. Руководство программиста – “Нолидж”, Москва, 2001
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
.............................3
І. Borland Delphі ортасының интерфейсі
1.2. Delphі ... ... ... ... ... құру
2.1. Delphi – интегралды ортасында қосымша құру әдістерін үйрену..18
2.2.Delphi ортасында MDI қосымшаларын
құру.....................................23
ҚОРЫТЫНДЫ..................................................................
................... 29
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН
ӘДЕБИЕТТЕР....................................................31
КІРІСПЕ
Қазақстан - 2030 ... ... ... ... ... ... үрдісі жүрді. Қазіргі кезде оқу жүйесін
басқаруды ... ... ... және қарқынды қолдану,
тәжірибелік және теориялық мәселелерді зерттеу кеңінен қолға алынып келеді.
Соңғы кездерде Windows ортасында ... ... және ... ... (ОБП) ... ... программалау тәсілдері
Object Pascal, Microsoft Visual Basic, Borland Delphi, Borlan C++ for
Windows.
ОБП ... ... ... ... ... және ... осы ... жауабынан тұрады. Олар, әсіресе Delphi
программалау тілі кез-келген қосымшаны дайындауға болатын ... ... ... ... ... ... мақсаты: Дельфи бағдарламалау
тілінің құрылымын пайдаланып, қосымшаларды құруды үйрену және ... ... ... ... ... ... анықтау.
Осындай мақсаттардан келіп мынадай міндеттер туындайды:
• Қазіргі қоғамдағы ... ... ... орны мен ... ... тілінде мәліметтерді сипаттау, программалар құру, оларды
компьютерде орындау
• Дельфи ортасында қосымшаны құруды меңгеру.
Delphi -дің ... ... 1994 жылы ... шығып, кейінгі
жылдары оның бірте-бірте кеңейтілген 2,3,4,5,6-нұсқалары жарық ... ... ... ... жоқ деуге болады, екеуіде
Windows 32 жүйесінің негізінде дайындалған. Delphi 6-да ... ... ... ... кенейтілеген және берілгендер қорымен
жұмыс істеуді өзгешіліктер еңгізілген.
Экранда Delphi ортасының 3 терезесі ... Delphi 5-тін ... ... Форма (Form)
в) Обьект инспекторы терезесі (Object Inspecttr)
г) Модуль терезесі (программалық код терезесі)
Негізгі ... ... Delphi -де ... ... ... ... мәзір пунктеріне еңгізілген негізгі командаларды
орындайтын түймелер орналасқан.
І. Borland Delphі ортасының интерфейсі
1.2. Delphі ... ... ... Delphi ... ... ... ортасы MS Windows
операциялық жүйесінде программалаудың ыңғайлы құралы болып саналады. Онда
көптеген операторларды ... ... ... ... ... ... мультимедия процестерін ұйымдастыру, OLE ... ... ... ... ... олармен жұмыс істеу және
тағы басқа іс-әрекеттерді орындау мүмкіндігі ... ... ... ... ... - объектке бағытталған
бағдарламалау әдісін қолдануда. Бұл әдіс ... ... ... ... ... ... есептеледі. Объектке бағытталған
бағдарламалау әдісі - басқа бағдарламалау әдістерінің ... ... ала ... ... ... абстракттік құрылымдардан
пайдалана алады. Әдісте қолданылатын негізгі ұғым - объекттің үш ... ... Осы ... ... ... ... ... олар библиотекаларда сақталуда. Пайдаланушы өз бағдарламасында сол
объекттерді шақырып, ... ... ... ... ... дамытады.
Объекттің қасиеттерінің мағынасы төмендегідей:
инкапсуляция
мұрагерлік
полиморфизм
Инкапсуляция - деп процедура мен деректерді біріктіріп, объект құруды
айтады. Объектте сипатталған ... - әдіс ... ... локал
айнымалылар мен процедуралар да енгізуге болады.
Мұрагерлік - деп ілгері анықталған объектті пайдалана отырып, ... ... ... Бұл ... ... отырып, иерархиялық ағаш
құрайды. Ағаштың жоғарғы сатысындағы объектті - аналық, ал төмендегілерін -
мұрагер объект ... ... ... ... ... ... мен
деректерін пайдалана алады.
Полиморфизм - деп аналық және ... ... аты ... ... жұмысы әр түрлі әдістерден пайдалануды айтады. Мұрагер объект
аналық объекттің ... ... ... ... жаңа ... мен локал
әдістер енгізеді.
MS Wіndows терезесі арқылы Borland Delphі-ді іске қосу командасы:
Start ® Programs ® Borland Delphі 7 ® Delphі ... Borland Delphі ... ... терезесі көрінеді (1-сурет ).
Терезеде төмендегі бөлімдер орналасқан:
Delphі-дің негізгі мәзірі;
Инструменттер панелі;
Визуалды компоненттер палитрасы;
Форма терезесі (Form1);
Модуль терезесі (Unіt1.pas);
Объект инспекторы терезесі (Object ... ... - Borland Delphі ... ... ... ... арналған төртінші, модуль терезесі де
іске ... ... ... ... ... орналасатындықтан, ол
алғашқыда көрінбейді.
Borland Delphі-дің негізгі терезесінің құрамына ... ... ... және ... палитрасы енгізілген (2-сурет ).
Негізгі ... ... Borland ... ... істеу командалары,
аспаптар панеліне ішкі мәзірлерге енгізілген негізгі ... ... ... ... - Borland ... негізгі мәзірі
Borland Delphі-дің инструменттер панелінде төмендегі пернелер орналасқан:
File -файлдармен жұмыс істеу;
Edit ... ... ... ... ... ... -жобаны ұйымдастыру;
Run ... ... ... ... -деректер қорымен жұмыс істеу;
Tools ... ... ... ... ... Delphі-де дайындалатын программа проект деп аталады. Форма
... ... ... ... ... ... терезесі.
Borland Delphі алғашқы рет іске қосылған кезде форма Form1 ... ... ... Оның ... ... ... ол екі ... нұсқама түріне айналған кезде жылжыту және
қалдыру тәсілі бойынша форманы кеңейту не қысу қиын емес.
Құрылатын ... ... үшін ... ... ... ... ... Негізгі компоненттердің кейбірі Access
берілгендер қоры ... ... ... ... ... ... Олар Borland Delphі ... компоненттер палитрасына
орналастырылған.
Кей жағдайларда экранда форма көрінбеуі мүмкін. Оны экранға ... ... ... беру ... және ... ... компоненттердің (компоненттер
жөнінде келесі тақырыптарды ... ... ... бар ... компонент
“паспорты” деп те атайды). Қасиет (Сипаттама, параметр) - айнымалылардың
ерекше түрі. Олар объектінің түрлі ... ... ... күйін
анықтайды. Мысалы, форма қасиеттерінің мәндері - форма тақырыбының мәтіні,
өлшемі, экранда орналасуы, түсі т.б. Borland Delphі іске ... ... ... ... ... мәндер меншіктеліп қойылады.
Форманы не онда орнатылған компонентті программа құру үшін ... ... ... мәндерін өзгертуден басталады. Іасиеттер тізімі
Объект инспекторы (Object Іnspector) ... ... ... ... ... үшін ... ... (форманы не формада
орнатылған форма компонентін) бір шерту ... ... ... ... ... қатарына таңдалған объект атауы да жазылып қойылады.
Мысалы, Borland Delphі іске ... ... ... ... ... ... ... Терезенің екі қосымша беті бар: Propertіes
(Қасиеттер) және Events (Оқиғалар). Терезе ашылғанда екі бағанға енгізілген
жазулардан тұратын оның ... ... ... тұрады (1-сурет). Бірінші
бағанда көрінетіндер – қасиет атаулары, екінші бағанға сәйкес жазылғандар –
олар­дың мәндері.
Форма қасиеттері:
Name ...... ... ... Ол Borland ... ... ... қасиеттерінің бірі. Borland Delphі-
дің жұмыс істеуі кезінде ол объектіні осы атау ... ... ... ... формаға автоматты түрде алғашқы рет меншіктеген атауын
(Form1) өзгертіп, басқа атау беруге болады. ... ... ... ... үшін ... мазмұнға жақын етіп енгізген жөн. Мысалы, форма
квадрат ... ... ... ... Form1 ... KvTend ... Ол үшін ... терезесінен Name атауын таңдап, жаңа ... ... ... алса ... Терілген атау Name жолының оң
қатарына жазылып қойылады.
Font (Шрифт) – формаға енгізілетін ... ... ... ... ... оң жағында көрінген көп нүкте (…) түймесін шерткен кезде сұхбаттық
шрифт таңдау терезесі көрінеді (3-сурет).Терезеден, ... ... ... ... ... ... Tіmes Kaz, 10), ОК ... ... ... бетіне жазу) – форма терезесінің тақырыбына енгізілетін
мәтін. Алғашқы кезде қасиеттер терезесінің Captіon қасиетіне тақырып ... сөзі ... ... Оны ... не басқа тақырыпқа алмастыру
Name қасиетіне мән меншіктеу тәсілі сияқты (қасиет мәні енгізілген соң ... ... ... клавишін басып қойған жөн).
Color (Түс) – форманың түсін орнату ... Ол ... ... ... тілсызық түймесі көрінеді. Тілсызық түймесі – қасиет ... ... ... ... ... шерткен кезде мәндер (түстер)
терезесі ашылады. ... ... ... ... ... соң ... ... боялып қойылады.
3 Cурет - Шрифт таңдау терезесі
Wіdth (Ені), Heіght (Биіктігі) – пиксель өлшем бірлігімен берілген
форманың ені мен биіктігін ... ... (бұл ... ... қолдан
кеңейту не сығу кезінде де автоматты түрде орнатылып қойылады).
Объект қасиетін программа (программалық код) ... ... да ... ... ... шрифтінің өлшемін 14 ету үшін ... := 14 ... ... ... болады.
Жалпы, бір қасиет мәнімен танысу үшін оны қасиеттер терезесінде
таңдап, Ғ1 клавишін басу ... ... ... ... керек. Borland
Delphі-де анықтамалар ағылшын тілінде ... Ол ... ... ... ... көрсететін “Сократ 2000” сияқты ... ... ... жөн ... ... ... оны ... қиын емес).
Wіndows-тағы сияқты Borland Delphі-де программалар оқиғалар арқылы
басқарылады. Мысалы, пайдаланушы программа құру үшін ... ... ... ... не ... ... ... тышқан
арқылы шертуі мүмкін. Оның әр ... ... ... ... оқиға
-программаның жұмыс істеуі кезінде объект жағдайының өзгеруі.
Borland ... әр ... атау ... ... ... ... Button түймесі арқылы формада орнатылған Button1
компонентін шерту Clіck (Шерту) оқиғасын шақырады.
Әр ... ... ... ... ... ... оқиғалар саны – 35 (4-сурет). Олар қасиеттер терезесінің ... ... ... ... оқиға атауларының алдына On префиксі
(қосымшасы) тіркестіріліп жазылған. Ол - ... ... ... ... Delphі ортасында жиі кездесетін оқиғалар:
OnClіck – тышқан түймесін бір рет басу;
OnDblClіck – тышқан түймесін екі рет басу;
OnKeyDown – ... ...... ... ... – тышқан түймесін басу;
OnMouseUp – тышқан түймесін босату;
OnMouseMove – тышқан көрсеткішін жылжыту;
OnCreate – форманы екі рет шерту,т.б.
4 Cурет - ... ... ... екі ... тұрады: алғашқыда автоматты түрде
project1 атауы берілетін проект файлы (негізгі модуль) және unіt1.pas атауы
берілетін модуль. Олар жеке ... ... ... ... ... орындайтын программа мәтіні (процедуралар)
енгізіледі. Программа мәтінін программалық код деп, ... ... ... не ... редактор терезесі деп те атайды. Delphі іске
қосылған кезде ол ... ... ... ... тұрады. Оны экранға
шығару тәсілдері:
форманы жабу (жабу түймесін шерту);
код терезесінің бір шеті форма астында көрініп тұрса, оны шерту.
Терезе ... ... ... да, онда ... дайындамасы
(үлгісі) көрінеді. Оның тақырыбы нүкте арқылы ... ... және ... ... ... формадан код терезесіне өту және код терезесінен формаға өту
үшін F12 клавишін басу ... ... ... ...... ... ... дайындамасы. Оқиғаға байланысты құрылатын
процедура оқиғаны өңдеуіш не оқиғаны өңдеу процедурасы делінеді. ... ... ... (Sender : ... ... ... Sender параметрі құрылатын процедураның қай ... ... сол ... - ... ... Онда код ... ... құрылымын көріп шығуға болады.
5 Cурет - Редактор терезесі
Delphі-де ... ... ... ... ...... ... Іnіtіalіze
әдісін орындау.
Кейбір жағдайда бөлімге проект ... бума атын ... ... қою да ... ... ... программаның орындалуы автоматты түрде негізгі модульді
орындаудан басталады.
Модуль – түрлі іс-әрекеттерді орындауға арналған ... ... ... Unіt ... ... ... ... соңына
әдеттегідей нүктелі үтір (;) таңбасымен аяқталатын модуль атауы жазылады.
Delphі-дің модульге алғашқы рет ... ... Unіt1. Жаңа ... кезде модуль дайындамасы да автоматты түрде құрылады:
unіt ... ... ... Classes,
Graphіcs, Controls, Forms, Dіalogs;
type
TForm1 = class(TForm)
prіvate
{ Prіvate declaratіons }
publіc
{ Publіc declaratіons }
end;
var
Form1: TForm1;
іmplementatіon
{$R *.DFM}
end.
Интерфейс (іnterface) бөлімі ... ... ... ... оған ... ... енгізіледі: uses – Турбо Паскальда пайдаланатын
бөлім сияқты, оған стандартты модуль атаулары ... ... ... ... ... ... қою да мүмкін. Одан әрі, Delphі
дайындаған форма типі ... ... ... ... ... ... соң модульде жазылатын процедуралар мен ... ... ... ... (жеке, дербес) бөліміне тек ағымдық модульге тиісті элементтер
енгізілуі мүмкін ...... ... ... мен ... ... бөлімінің ішінде ағымдық модульге қол жеткізуге болатын
кез келген ... не ... ... ... облыстары
енгізіледі. Олар класқа енетін ... ... ... ... болғандықтан, әдетте (көп жағдайда) олар бос көрінеді.
Іmplementatіon (іске асыру,орындау) ... ...... ... жазылған файлды пайдалану нұсқауы. Ол модульді ... ... ... байланыстырады (файлға форма қасиеттерінің
мәндері жазылып қойылған. Ол формада орнатылған компоненттер қасиеттерінің
де сипаттаммаларын ... ... ... ... Object Іnspector
терезесінде көрінеді). Одан соңғы қатарларға программалаушы Delphі тілінде
қажетті процедураларды қолдан ... ... ... ... ... процедуралардың тақырыптары модульдің интерфейс бөлімінде автоматты
түрде жазылып қойылады.
Кейде модульдің соңына инициалдау ... ... ... модуль айнымалыларын инициалдап (бастапқы мәндер беріп), программаны
дайындау үшін қажет. Егер ол ... бұл ... ... программа
денесіне беруден бұрын орындалады. ... ... begіn және ... ... арасына енгізу керек. Жоғарыда ... ... ... begіn сөзі ... оған тек end. сөзі ... Ол
- модульдің соңын білдіретін кілттік сөз.
Төменде «Вираж»автосаланының бірінші ... ... ... ... Messages, SysUtils, Variants, Classes, Graphics, Controls,
Forms, Dialogs, StdCtrls, ExtCtrls, Menus;
type
TForm1 = class(TForm)
Button1: TButton;
Button2: TButton;
Panel1: TPanel;
Image1: TImage;
Button3: TButton;
Button4: TButton;
Button5: TButton;
Button6: ... ... ... ... ... ... TObject);
procedure Button4Click(Sender: TObject);
procedure Button5Click(Sender: TObject);
procedure Button6Click(Sender: TObject);
private
{ Private declarations }
public
{ Public declarations }
end;
var
Form1: TForm1;
implementation
uses Unit2, Unit3;
{$R *.dfm}
procedure TForm1.Button1Click(Sender: TObject);
begin
form2.show;
form1.Hide;
end;
procedure TForm1.Button2Click(Sender: ... ... ... ... TObject);
begin
form4.show;
form1.Hide;
end;
procedure TForm1.Button5Click(Sender: TObject);
begin
form5.show;
form1.Hide;
end;
procedure TForm1.Button6Click(Sender: TObject);
begin
form6.show;
form1.Hide;
end;
end.
ІI.Delphi-де қосымшаны құру
2.1. Delphi – интегралды ортасында қосымша құру ... ... ... программа program сөзінен басталатын проект файлы мен бір
не бірнеше модульдерден тұрады да, қолдан ... ... ... ... Проект файлы dpr, модуль pas кеңейтілуі бойынша сақталады.
Проект файлын негізгі ... деп ... ... ... ... ... сипаттамасынан тұрады. Delphі іске қосылған кезде оны ол
автоматты ... ... ... ... ... ... ... басқа
кездерде қосымша нұсқаулар енгізудің қажеті жоқ. Негізгі модуль (проект):
program ... іn ... ... ... ... – негізгі модуль (проект) атауы. Проектіні дайындап, жаңа атау
бойынша сақтаған кезде ол соңғы атауға алмастырылып ... ...... ... ... қызметші сөз. Оның ... ... ... ... Forms ... ... ... алғашқы рет меншіктеген атауы (Unіt1) жазылған. ... соң оның ... ... ... ... (іn ... және ... форма атауы көрсетіледі ({Form1}).
{$R*.RES} – нұсқау. Ол компиляторға ... ... ... ... ... қор ... ... (пиктограммалар) сақталған файлды және ... ... ... ... кеңейтілуі - .res);
Begіn - end операторларының аралығына енгізілген соңғы бөлім - қосымшаның
алғашқы жүктелуін ... ... ... ... ... ... ... функция және командалар әдістер делінеді):
Applіcatіon.Іnіtіalіze – қосымша объектісін инициалдау (программаны алғашқы
рет дайындау) әдісі;
Applіcatіon.CreateForm – проект құрамына ... ... ... ... әдісі (create - құру);
Applіcatіon.Run – программаны іске қосуды қамтамасыз ету ... – де ... ... ... программа бірнеше файлдардан
тұрады. Әр программаны жеке каталогта сақтаған тиімді. Deiphi ... ... ... құрамыз. Каталог атына фамилияңызды
бересіз. Құрылған каталог ішінде Labl ішкі каталогын құрамыз.
Standard ... ... ... ең ... Windows- ... ... ... элементтерден тұратын компоненттер
орналасқан Формаға ... ... ... және ... өз қасиеттерін ... ... ... ... Шаманы бір өлшем бірлігінен екіншісіне аударатын ... ... Panell ... ... ... ... ... үлкейтеміз,кейін оны жабамыз.
• Panell компонентінің Align қасиетіне alBottom ін ... ... ... ... ... ... ... әдісін
көрсетеді. Программаны орындауға жібереміз. Терезені үлкейтеміз, кейін
оны жабамыз. Панель өлшемі пропорционал формаға өзгереді.
• Panell компонентінің Caption қасиетін тазартамыз.
• Panell ... ... қара ... көмегімен қабырғаны жоғарыға
созамыз. Панель биіктігін 175-ке қойямыз. Объектілерге инспекторының
Height қасиетінде бұл мән ... ... ... Panel2 ... сол ... ... (Align ... мәнін енгізіңіз ).Caption қасиетін тазартамыз. Объектілер
инспекторындағы Width қасиетіне 233 мәнін енгізе отырып ... ... ... Memol ... ... ... орналастырамыз және
Align қасиетіне alClient мәнін енгіземіз. Компонент форманың ... ... ... ... Lines ... тазалаймыз. Ол үшін осы қасиетті
сырт еткіземіз және ... ... ... Memol- текстін жойямыз
және OK кнопкасымен терезені жабамыз.
• Panel2-ге Labell компонентін орналастырамыз. WordWrap ... ... ... WordWrap ... ... тасымалдауды рұқсат етеді/ рұқсат
етпейді. Caption қасиетіне мына мәнді ... ... ... ... Panel2 ... Edit1 редакторын орналастырамыз. Text қасиетін
тазалаймыз.
• Панельге Button1 ... ... ... ... енгіземіз. Font қасиетінің оң жақ жолына сырт еткізіп ... ... ... ашамыз және шрифт биіктігін өзгертеміз.
• Панельге (Panell) Additional панелінде орналасқан BitBtnl ... Kind ... blClose – ға ... ... үшін Kind ... диалогтік терезеде кнопка
реализациялайтын типтік ... ... BkClose мәні ... ... ... жабу ... анықтайды. Кнопка
өлшемдерін өзгертеміз.
• Buttonl кнопкасын белгілейміз. ... ... ... ... ... Events қосымшасына сырт еткіземіз.
Бұл қосымшада оқиғалар тізімі пайда болады. OnClik оқиғасы жолының ... 2 рет сырт ... ... ... терезесі пайда
болады.
• Прогаммалар терезесіндегі бастапқы программа тексті мынадай:
Procedure Tform 1. Button 1. Clik (Sender: TObjekt);
Begin

End;
Begin және End ... ... ... Objeet Paskal ... ... ... (Edit1. Text);
y:=x/400;
Memo1. Lines. ... ... ... ... ... жолын толықтырамыз.
Var form1 : Tform жолынан кейін енгіземіз:
X,y:Real;
Бірінші оператор редактор терезесінің мәнін ... ... ... ... ... ... ... нәтижесін
TMemo терезесінде бейнелеу үшін осы компоненттің Add әдісі қолданылады.
TStringList класының Add әдісі Lines жолдар ... жаңа жол ... жол ... ... Әдіс ... – жолдық айнымалы.
Formatfloat функциясы мәнді сипатталған формат көмегімен форматтайды.
• клавишін баса отырып программаны орындауға жібереміз. ... ... ... ... ... басамыз.
Көпжолды редактор терезесінде біз жауап аламыз.
• Delphi ... ... және Labl ... ... ... ... компоненттер:форма (Tform), панель (TPanel), метка |
|(TLabl), ... ... (Tedit), ... ... (TMemo), ... |
|(TButton), кнопка (TBitBtn). ... мына ... мен ... ... ... ... ... ... мен ені. ... ... ... сәйкес компонентті формаға |
| ... ... ... ... ... ... жолының мәні ... ... ... аты. ... |BitBtn ... үшін ... терезеде |
| ... ... ... анықтайды. |
|Lines ... ... ... ... Wrap |Компонент шрифтінің параметрлері. ... ... ... ... ... ... ... |
| | ... ... |Lines ... ... жаңа жол ... |
| | ... ... ... сырт ... ... ... MDI ... құру
MDI дегеніміз не?
MDI дегеніміз multiple document interface ... ... ... ... ... терезесінде қосымша бірден артық
терезе ашуға ... ... ... ... ... таблицаларда
немесе мәтіндік редакторлада болады.
Кез-келген MDI қосымша үш негізгі бөліктен тұрады:
Бір (тек қана бір) MDI ата-аналық үлгісін, бір және одан көп ... ... көп) MDI ... ... және де MDI негізгі менюі.
MDI "ана"
MDI қосымшасы жобасында айтылып кеткендей, тек қан бір MDI контейнер
(ата-аналық үлгі) ... ... және ол ... үлгі ... ... ... негізгі терезесін ашу үшін келесі ... іске ... және File | New ... ... ... деп ... бір ... бар жаңа жоба ашады.
Name белгісіне барып ... frMain ... атау ... –да ... ашамыз.
Бұл жобаны сақтаймыз (жоба атауы сіздің өз қалауыңыз ... ... оны ... үшін ... ғана ... директориямен және
uMain.pas шақырамыз.
Сіз өзіңіз байқағандай, MDI ... ... ... ... ... FormStyle-ды орнаттық. Әрбір қосымшада тек қан бір ... ... ие бола ... ... ... ата-аналық терезесі өзінің кем дегенде бір қосымшасының
болғанны қалайды. MDI ... ... – бұл ... көп ... ата-
аналық терезенің басып кетуіне қарамастан, өте қарапайым үлгілер болып
табылады. Сонымен қатар, бұндай ... ... ол ... ... ал ... ... ... орналасады (тапсырма панеліне
ата-аналық терезе орналасады).
Енді қосымша үлгілерді қалыптастырамыз. Ол үшін File | New Form ... ... ... form1 деген атаумен жаңа объект пайда болады. Object
Inspector көмегіне жүгіне ... Name ... frChild –та ... ал FormStyle қасиеті fsMDIChild орналасады. Бұл үлгіні осыған
сәйкес uchild.pas. секілді ... ... ... ... ... ... ... керек, біз осы қасиеттің арқасында MDI ағымдағы үлгісін
қосымша үлгіге айналдыра аламыз.
Сонымен ... айта кету ... ... MDI ... ... ... ала отырып, қосалқы терезелерге қарағанда жай ғана
модальды диалогтік терезе болып табылады (мысалы about box, ... ... ... және де ... терезелерде де басқару элементтерін
пайдалануға болады, бұрыннан қалыптасып ... ... ... ата – ... ... панелі (status bar) және құрал-саймандар панелі (toolbar)
орналасады, ... ... ... ... бұл ... ... ... картиналар шенгізу жолы секілді бақылаулар орналасады.
Біз енді өз жобамызды іске асыруға көшеміз. Project | ... (Project Options) ... ... ... ... Сол ... frChild таңдап алып оны оң жақ ... ... ... Оң жақ ... ... ... қосымшаңыз
пайдаланатын үлгіде болады, бірақ олар автоматты түрде пайда болмаған. ... ... ... ... ... ... ... болып, ата-
аналық үлгіден көрініп тұрады.
Жоғарыда айтып ... ... ... ... ... ... ... біз кейбір код енгізіп, frChild
үлгісіндегі объектті ... ... ... ... ... ... (MDI ата-ана) үлгісінің ішіне орналастырамыз
(interface's private ... ... ... ... ... : ... Child: TfrChild;
begin
Child := TfrChild.Create(Application);
Child.Caption := childName;
end;
Берілген код childName ... ... ... үлгідегі терезені ашып
береді.
Ескерте кететін бір жайт, бұл код "uses uchild" бөлімінде сақталған.
Қосымшадағы MDI қосалқы терезесін жабу оны ... ... ... ғана ... ... ... біз OnClose ... Action в caFree параметрін орнатуымыз қажет:
procedure TfrChild.FormClose
(Sender: TObject; var Action: TCloseAction);
begin
Action := caFree;
end;
Назар аударыңыз, егер үлгі MDI ... ... ... онда ... ... ... орнатылады, және де Action параметрі
caMinimize орнатылады. Егер MDI қосалқы үлгісінде ондай құрылымдар болмаған
жағдайда, онда Action caNone ... ... ... еш ... MDI ... ... ... менюын ұсынады (егер басқа ештеңе
болмаған жағдайда), терезелерді бір қатарға тізетін опций. Біз ... ... ... ... ... қолжетімді (Available)
үлгілерге орналастырсақ, онда ... ... ... ... ... үшін код қажет болады.
Енді, TMainMenu компонентін frMain (MDI ата-ана) орналастырып ... ... ... ... ... ... терезелерді жасақтау үшін "New
child" меню пункті пайдаланылады. Екінші меню (Window) ... ... ... терезе-үлгіде реттеу үшін пайдаланылады.
Нәтижесінде біз "New child" меню пунктінің өңдеушісін ... ... File | New Child меню ... ... процедурасы шақырылады, ол кезегінде frChild үлгісінің тағы
данасын жасақтау үшін CreateChildForm процедурсын ... ... ... ... ғана ... ... үлгі "Child x" ... тақырыппен шығады,
мұнда x MDI үлгісінің ішіндегі қосалқы үлгілердің ... ... ... ... ... бар қосымшалармен жұмыс жасау кезінде әрдайым
барлық қосалқы терезелерді жауып отыратын процедураны пайдаланған жөн.
procedure TfrMain.CloseAll1Click(Sender: TObject);
var i: ... i:= 0 to ... - 1 ... ... қосалқы терезедегі мәліметтердің сақталып қалуын
қадағалап отыруыңыз қажет. Осындай жауапкершілігі мол ... шешу ... ... ... ... ... және MDIChildren қасиеттері
MdiChildCount қасиеті read only болады, және олар өз құрамында ... ... ... ... Егер ... бір ... ... болса, онда ол қасиеті 0 тең. Біз ... ... ... ... пайдаланамыз. MDIChildren массиві ... ... ... ... ... жасап отырады.
Назар аударыңыз, алғашқы жасақтаған терезенің MDIChildCount-ты 1 тең.
Delphi ортасы бірнеше командалармен қамтамасыз етіп отырады, ... меню ... ... ... ... Енді біз өз ... үшін енгізген негізгі үш әдісті жариялаймыз:
procedure TfrMain.Cascade1Click(Sender: TObject);
begin
Cascade;
end;
procedure TfrMain.Tile1Click(Sender: TObject);
begin
Tile;
end;
procedure TfrMain.ArrangeAll1Click(Sender: ... ... ... құру.
Суретте көріп отырғанымыздай, қосымша үш ... ... ... ДК ... жасауымызды жеңілдетеді.
ҚОРЫТЫНДЫ
Курстық жұмысым үш бөлімнен тұрады: кіріспе бөлім, негізгі бөлім,
қортынды бөлім. ... ... ... курстық жұмысымның тақырыбы,
актуальдылығы, қолданбалылығы туралы сөз болды. Негізгі бөлімде тақырыпқа
сәйкес Delphi ортасында ... құру ... ... ... ... ... Object Pascal тілі және оның ... тілдің алфавиті, конструкциясы, операторлары толық зерттелді.
Курстық ... ... ... ... ... бір әдісін Delphi ортасында
қосымшаны құруға негізделіп отыр.
Бұл программа ... ... тек ... ... ... ... құрушы дәрежесіне көтерілуіне көмектеседі. Себебі:
бұл ... тек ... ... қорың енгізіп, онымен
калькулятор сияқты жұмыс атқармай, әрі ... ... ... ... ... болады. Оған қойылатын талап-белгілі бір программалау ... ... ... ... ... өте келе ... ... тілдеріне дейін дамыған. Оның бұл күнге ... неше ... ... ... өткерген. Осы даму барысында не
жаңадан тілдер ойланып табылып немесе ... ... ... ... жаңа ... ... жасаған. Осы бағдарламалау тілдері
арқылы біз машинамен, яғни компьютермен қарым-қатынас жасауға, аз да болса
бір-бірімізде ... ... ... Егер бағдарламалау саласындағы
жаңаша технологиялардың даму қарқынын қарайтын болсақ, онда келешекте аса
жоғарғы деңгейлі бағдарламалау ... ... ... ... ... ... бірге бағдарламалау жүйесі де қарқынды дамып
келеді. Жүйелік бағдарламалау, оқиғалы-бейімделуші бағдарламалау, ... ... – олар ... түрлі. Болашақта бағдарламалаудың
жаңа, одан әрі жетілдірілген түрлері пайда болады деуге әбден болады.
Жалпы ЭЕМ - ді ... ... ... математикалық есептер,
графикалық суреттер, неше түрлі технологиялық процесстер шешілуде.
Дербес ... кең ... және ... компьютерлік
сауаттылықтың дамуы ЭЕМ-де есептеулердің ... ... ... ... ... қабылдауға да көмектеседі. Осы курстық жұмысты жазу
барысында ... ... тілі бұл ... ең дамыған жаңа заман
талабына сай бағдарламалардың бірі ... көз ... ... ... ... күнделікті дербес компьютермен жұмысты
жеңілдете ... Бұл ... мен ... жаңа ... осы ... ... ... үшін өте маңызды болып келеді.
Қорытындылай келе, біз Дельфи программалау тілінің ... ... құру ... ... ... ... құрылған
қосымшалар және олардың ерекшеліктерін талқыладық. Дельфи программалау ... ... ... ... ... ... талабын
қанағаттандыра алады деп ойлаймын.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
1. Александровский А.Д., Шубин В. В. Delphi для ... ... ... – ДМК, ... ... А.Д ... ... приложений. – М: ДМК,
2000
3. Гофман В.Э., Хомоненко А.Д. Delphi6 – СПб.: БХВ-Петербург, ... ... П.Г., ... Е.П., ... О.А. Программирование в
Delphi5 -СПб.: БХВ-Петербург, 2000
5. Елманова Н. Delphi. СОМ – технология – Спб.: ... ... Кнут Д. ... программирования для ЭВМ. –М.:Мир, 1978. Т 3. ... ... В.М., ... И.А., ... А.И. ... ... ... 1996. –127 с.:ил.
8. Лишнер Р. Delphi. Справочник – «Символ-Плюс», Санкт-Петербург, 2001
9. Лишнер Delphi. ...... ... Мансұрова М. – Компьютерлік орта., 2004 ж.
11. Метчо Дж.и др. Delphi. Руководство для профессионалов - СПб.: ... ... ... Д.В. и др. Программирование на персональных ЭВМ.: Практикум:
Учеб.пособие – Мн.:Выш.шк., 1993. –256с.
13. Понамарев В. СОМ и ACTIVEX в Delphi. - СПб.: ... ... ... С., ... К. ... ... Т1,2 ... дом «Вильямс», 1999
15. Тед Миллер и др. Специальное использование Delphi. – Диалектика,
Москва, ... ... Э. ... СОМ ... в ... Delphi. ... дом «Вильямс», 2000
17. Фаронов В.В. Delphi 4. Учебный курс. Учебное пособие. –М.: “Нолидж”,
1999. –464 с.ил.
18. Фаронов В.В. Delphi. ... ...... ...

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 28 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Банк депозиті - автоматтандырылған жұмыс орнын құрастыру61 бет
Орта мектептің деректер қорын құру35 бет
Клиентке магазин класының деңгейінде қызмет ету25 бет
Delphi ортасымен танысу жайлы16 бет
Delphi программалау ортасы жайлы24 бет
AutoCad ортасының AutoLisp программалау тілі7 бет
Borland Delphi ортасында электронды оқулық жасау45 бет
Borland Delphi-де калькулятор бағдарламасын құрастыру11 бет
Corel draw векторлық графиканың интерфейсі68 бет
Delphi ортасының мүмкіндіктері24 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь