Шығыс Мақат кен орны

1 ГЕОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ
1.1 Ауданның географиялық . экономикалық сипаттамасы
1.2 Ауданның геологиялық және геофизикалық зерттеу жұмыстары
1.2.1 Литологиялық . стратиграфиялық қысқаша сипаттамасы
1.3 Тектоника
1.4 Мұнай мен газға қанығу дәрежесі
1.4.1Ауданның мұнай мен газ шоғыры жайында қысқаша сипаттамасы
1.4.2 Геологиялық . өндірістік кенорын пішіндемесі
1.5 Тұрақты конденсат сипаттамасы
1.6 Гидрогелогиялық жағдайы
1.7 Жүргізілген геологиялық жұмыстарын сараптау және бағалау
1.7.1 Далалық геологиялық және геофизикалық зерттеу жұмыстары
1.7.2 Жүргізілген іздеу мен барлау жұмыстары туралы мағлұмат
1.7.3 Терең бұрғылау ұңғымасы жайлы сипаттамасы
1.7.4 Ұңғымаларды геофизикалық зерттеу әдістері мен интерпретацияланған мәлімет қорытындысы
1.7.5 Сынамалау қорытындысы мен әдістемесі, көлемі және ұңғыманы зерттеу мен сынау
1.7.6 Коллектор мен жабындының физикалық . литологиялық сипаттамасы және кернді зерттеу
1.7.7 Мұнай, газ бен конденсат қоры
2 ТЕХНИКА.ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ
2.1 Кен орнын игерудің қазіргі жағдайына анализ жасау
2.1.1 Кен орнының игеру және жобалау тарихы
2.1.2 Ұңғыма түрлері мен пайдалану қорына көрсеткіштік сипаттама
2.2 Шығыс Мақат тұз үсті кенішінде ұңғыны пайдаланудың тәсілдері
2.3 Өндіруші ұңғымаларда кездесетін қиыншылықтар және олардың кері әсерлері
2.4 Құм тығындарының пайда болуы
3 АРНАЙЫ БӨЛІМ
3.1 Ұңғыға құмның келуін алдын . алу шаралары
3.1.1 Якорьлерді қолдану
3.1.2 Фильтрлерді қолдану және олардың түрлері
3.1.3 Ұңғы түп аймағын химиялық әдіспен бекіту
3.2 Ұңғымадағы құм тығынын жою тәсілдері
3.3 Ұңғымадағы құм тығынын жоюдың гидравликалық есебі
3.4 Түптік құм жинаушы
4 ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУ ЖӘНЕ ҚАУІПСІЗДІК ТЕХНИКАСЫ БӨЛІМІ
4.1 Еңбекті қорғау және экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету іс . шараларына талдау жасау
4.1.1 Өндірістік технология
4.1.2 Жабдықтарды монтаждау мен оны пайдалану кезіндегі қауіпсіздік негіздері
4.2 Еңбек қауіпсіздігін қамтамасыз ету шаралары
4.2.1 Өрт қауіпсіздігін қамтамасыз ету
4.3 Еңбекті қорғау және техника қауіпсіздігі бойынша шешімдер
4.4 Жұмысты қауіпсіз әдіспен жүргізуге арналған шаралар
4.5 Көлемді . жоспарланған және сындарлы шешімдер
5 ҚОРШАҒАН ОРТАНЫ ҚОРҒАУ БӨЛІМІ 5.1 Қоршаған ортаны қорғауды анықтайтын негізгі нормативтік және құқықтық құжаттар
5.2 Атмосфераны, гидросфераны және литосфераны ластайтын көздер ретінде технологиялық үрдістерді талдау
5.2.1 Атмосфераны қорғау
5.2.2 Гидросфераны қорғау
5.2.3 Литосфераны қорғау
5.3 Ластаушылардың сипаттамасы
5.4 Қалдықтарды басқару жоспары
5.5 Санитарлық. гигиеналық іс.шаралар
5.6 Қоршаған орта және еңбекті қорғау
6 ЭКОНОМИКАЛЫҚ БӨЛІМ
6.1 Мұнай.газ кәсіпорындарының құрылымы
6.2 «Доссормұнайгаз» МГӨБ.н ұйымдастыру сипаттамасы
6.2.1 Негізгі мен қосымша өндірісті ұйымдастыру
6.2.2 «Доссормұнайгаз» МГӨБ. да еңбекті ұйымдастыру және жалақы алу ерекшеліктері
6.3 Шығыс Мақат кен орнының техникалық басшылық органдары
6.4 Кен орнының техника.экономикалық көрсеткіштері
ҚОРЫТЫНДЫ
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Әкімшілік жер бөлінісі бойынша Шығыс Мақат Қазақстан Республикасы, Атырау облысына қарасты Мақат ауданында орналасқан. Шығыс Мақат кен орнына ең жақын 7 шақырым қашықтықтағы елді мекен - Мақат кенті. Қала орталығы Атырау қаласының батысы және оңтүстік-батысынан 120 шақырымдай қашықтықта орналасқан.
Қандағаш – Атырау темір жолы бұл аймақтың солтүстік бөлігінен өтеді. Атырау қаласы мен Доссор кенті арасындағы автокөлік жолдары асфальтталған. Доссор бекетінде мұнайды қабылдау және дайындау пункті бар.
«Самек Интернешнл» ЖШС келісімшартының ережесі бойынша Шығыс Мақат кен орнын «Орта Азия – Орталық» газ құбыры кесіп өтеді.
Атырау қаласынан 120 шақырымдай қашықтықтағы Шығыс Мақат кен орны «Ембімұнайгаз» АҚ-ның Мақат ауданындағы «Доссормұнайгаз» мұнай газ өндіру басқармасына қарайды.
Құрылымдық бөлінісіне сәйкес Шығыс Мақат кен орны Каспий маңы ойпатының оңтүстік – шығыс шекарасындағы Оңтүстік – Ембі мұнайгазды облысында орналасқан. Жергілікті жердің антиклинальды көтерілісі Мақат күмбезінің солтүстік – шығысында, Жолдыбай күмбезімен байланыстырып тұрған тұзды қылта аралығында. Күрделі тектоникалық құрылымы бар тұзүсті қабаттары көптеген сатылы және кішігірім дербес көтерілістерден тұрады.
Атырау аумағында кең тараған жер бедерінің бір түрі сорлар. Олардың тереңдіктері 5 -10 м-ге жетеді.
Ресей шекарасының батыс бөлігінен Еділ өзені ағып өтеді. Каспий теңізіне құйып жатқан Еділ мен Жайық өзендерінің ара қашықтығының барлық дерлік бөлігін Атырау облысы алып жатыр. Географиялық тұрғыдан облыстың солтүстік – батыс жағы Еуропада, ал бүкіл шығыс жағы Азияда, негізінен шөлейттік аймақта жатыр.
Жергілікті мекеннің экономикасы толығымен мұнай өндіру саласы мен геологиялық іздеу және барлау жұмыстарына бағытталған. Аграрлық сектордың өте нашар болуының себебі ауыл шаруашылығын өндіруге негізделген жер аудандарының және сапалы су ресурстарының жоқтығы. Егіншілікке жарамсыз сор, сортаңды, бозғылт және сұр топырақ қабаттарында, көбінесе, боз жусан, көкпек және бұйырғын өседі. Нақты жер бедері минус 10 м-ден минус 17 м дейін жетеді.
Климаты болса қатал континентті, құрғақ және ыстық жазы мен қара суық қысы бар. Шөлейтті зона. Гидрогеологиялық жүйесі жоқ. Сумен қамтамасыз ету Атырау – Құлсары су құбыры арқылы жүзеге асады.
«Ембімұнайгаз» АҚ өкілдері жергілікті халық пен мұнайшылар қауымы үшін жасалатын әлеуметтік жобалар мұнымен шектеліп қалмақ емес дейді. Мұнайшылардың әлеуетін жақсарту мен өңір тұрғындарының өмір сүру қауіпсіздігін қамтамасыз ету басты назарда екенін айтады.
1. Кудинов В. И. Основы нефтегазопромыслового дела - М: Ижевск, 2005ж.
2. Акульшин А. И., Бойка В. С., Зарубин Ю. А., Дорошенка В. М. Экплуатация нефтяных и газовых скважин - М: Недра, 1989ж.
3. Махмудов С. А. Монтаж, эксплуатация и ремонт скважинных штанговых насосных устоновок - М: Недра, 1987ж.
4. Жуков А. И., Чернов Б. С., Базлов Н. Н. Эксплуатация нефтяных месторождений - Москва, 1961ж.
5. Интернет желісі «www.youtube.com», «www.google.kz».
6. Бухаленко Е. И., Бухаленко В. Е. Оборудование и инструмент для ремонта скважин - М: Недра, 1991ж.
7. Силаш А. П. Добыча и транспорт нефти и газа - М: Недра, 1980ж.
8. Щуров В. И. Технология и техника добычи нефти - М: Недра, 1983ж.
9. Вернц А.Д., Тищенко В.Б., Ястремская В.Б., Малышев Ю. и др. «Организация планирования и управление предприятиями нефтяной пормышленности» Москва, Недра.1975 ж.
10.Панов Г.Е.Охрана труда при разработке нефтяных и газовых месторождений .М.: «Недра». 1982ж.
11.“Охрана окружающей среды на объекте “Обустройство месторождения Восточный Макат””ТОО “Казэкопроект”. Атырау - 2002ж.
12.“Ведомственная система безопасности труда, охраны труда и окружающей среды в филиалах и объектах “НГДУ - ДОССОРМУНАЙГАЗ” РГКП “Научно-исследовательский центр по безопасности труда, охраны труда и окружающей среды в нефтегазовой промышленности”Атырау - 2001г.
        
        1. ГЕОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ
1. Ауданның географиялық – экономикалық сипаттамасы
Әкімшілік жер бөлінісі бойынша ... ... ... ... облысына қарасты Мақат ауданында орналасқан. Шығыс Мақат кен орнына
ең жақын 7 шақырым қашықтықтағы елді мекен - ... ... Қала ... ... ... және ... 120 ... қашықтықта
орналасқан.
Қандағаш – Атырау темір жолы бұл аймақтың солтүстік бөлігінен өтеді.
Атырау ... мен ... ... ... ... ... асфальтталған.
Доссор бекетінде мұнайды қабылдау және дайындау пункті бар.
«Самек Интернешнл» ЖШС келісімшартының ережесі ... ... ... кен
орнын «Орта Азия – Орталық» газ құбыры кесіп өтеді.
Атырау қаласынан 120 шақырымдай қашықтықтағы ... ... кен ... ... ... ауданындағы «Доссормұнайгаз» мұнай газ өндіру
басқармасына ... ... ... Шығыс Мақат кен орны Каспий маңы ойпатының
оңтүстік – ... ... ... – Ембі ... облысында
орналасқан. Жергілікті жердің антиклинальды көтерілісі Мақат күмбезінің
солтүстік – шығысында, ... ... ... ... тұзды қылта
аралығында. Күрделі тектоникалық құрылымы бар тұзүсті қабаттары көптеген
сатылы және ... ... ... ... ... кең тараған жер бедерінің бір түрі сорлар. Олардың
тереңдіктері 5 -10 м-ге жетеді.
Ресей шекарасының батыс ... ағып ... ... Еділ мен Жайық өзендерінің ара ... ... ... ... ... алып ... ... тұрғыдан облыстың
солтүстік – батыс жағы Еуропада, ал ... ... ... ... ... ... мекеннің экономикасы толығымен мұнай ... ... ... ... және ... ... бағытталған. Аграрлық сектордың
өте нашар болуының себебі ауыл шаруашылығын өндіруге ... ... және ... су ... ... ... сортаңды, бозғылт және сұр ... ... ... ... жер ... минус 10
м-ден минус 17 м дейін жетеді.
Климаты болса қатал континентті, құрғақ және ыстық жазы мен қара ... бар. ... ... ... ... жоқ. ... қамтамасыз ету
Атырау – Құлсары су құбыры арқылы ... ... АҚ ... ... ... пен ... қауымы үшін
жасалатын әлеуметтік жобалар мұнымен шектеліп ... емес ... ... ... мен өңір ... өмір ... қамтамасыз ету басты назарда екенін айтады.
Сурет 1.1 – Кен орнының шолу картасы
1.2 Ауданның геологиялық және геофизикалық зерттеу жұмыстары
Кен орнының ... 1930 – 1986 ... ... ... және геофизикалық жұмыстар анықтаған.
Сейсмобарлау зерттеу жұмыстары 1984 – 1987 жылдары ортақ тереңдік нүкте
әдісімен (МОГТ) жүргізілген.
Іздеу – ... ... 1988 жылы ... № 1 ... ең ... ... есептеледі.
Бүгінде Шығыс Мақат кен алаңындағы мұнай қабаттарының тереңдігі 700
метрден 1500 метрге дейін жетеді. ... ... ... тұз ... ... ... кен орны игеру кезеніңде болғандықтан, әлі күнге дейін
бұрғылау, сейсмобарлау, іздеу, барлау ... ... ҰҚ АҚ 2013 ... ... есеп ... ... ... болсақ, 1425 м тереңдікте орналасқан №104 іздеу ... ... ... ... Нақты тереңдігі – 1425м.
3 нысан бойынша сынау жүргізіліп жатыр:
1-нысан– интервал 1332-1337м; газ ... 6893 м3 ... ... ... ... – интервал 1290-1296м; мұнай түсімі алынды,мұнай тығыздығы 0,750
г/см3 ;
3-нысан – интервал 1276-1282м; фонтандап атқылаған мұнай 25,7 м3 /тәул.
1.2.1 Литологиялық – ... ... ... орын 9 өнімді қабаттан тұрады:
Біреуі - неоком жүйесінде (К1nc);
Үшеуі - ... ... (Ю-I, Ю-II, ... - пермтриас жүйесінде (РТ I-V).
Неоком кеніші мұнайдан тұрады. Ортаюра кенішіндегі Ю-I және Ю-II ... ... ... ... Пермтриас кеніші РТ- I және РТ-
V – мұнайлы, РТ-II, РТ-III – газды, РТ- IV – ... ... 1.2.1 - ... ... ... ... ... – (I, IV, V ... ... ... ... бұл
қабаттардың литологиялық құрылымы терригенді алевритті – құмды – сазды тау
жыныстардан тұрады. Тереңдігі ... м ... ... ... I ... ... коллектордың жалпы қалыңдығы 21 - 35,4 м
аралығында, мұнайға қаныққан ... ... ... 3,4 – 13,6 м, ... 6,3 м. ... 0,2 ... теңгерімдік қор I пермтриас горизонты бойынша 44,0 мың.тн,
алынатын қор 21,0 мың. тн. ... ... қор 17,5 ... ... бері мұнай 3,471 мың. тн, су 10,666 мың. тн өндірілген. Есеп беру
жылында жалпы 5,987 мың. тн ... және 9,988 мың. тн су ... ... ... ... жалпы қалыңдығы 21 -35,4 м
дейінгі аралықта, мұнайға қаныққан тиімді қабат қалыңдығы 3,4 – 13,6 ... ... 0,20 ... IV пермтриас горизонты бойынша бастапқы
теңгерімдік қор 1068,0 мың.тн, алынатын қор 439,0 мың. тн ... ... қор 317,1 ... ... ... басталғаннан бері 121,879 мың.тн
мұнай және 53,557 мың.тн су өндірілген. Жылдық айдалған су ... ... ал 35,614 ... ... өндірілген.
V пермтриас горизонтының жалпы қалыңдығы 25 – 45 м ... ... ... ... ... 2,6 – 26,6 м ... ... Керн
бойынша коллектордың кеуектілігі 0,18 - 0,34 бірл.б. V пермтриас горизонты
бойынша бастапқы теңгерімдік қор 1751,0 ... ... қор 996,0 мың. ... ... алынатын қор 710,9 мың.тн. Игеру процесі басталғаннан бері
842,563 ... ... және 242,724 ... су өндірілген. Жылдық айдалған су
көлемі 15,045 мың.тн, ал 21,555 мың.тн ... ... ... бойынша жылдық су айдау көлемі 43,594 мың. м3 және 58,156 ... ... ... ... ... су ... 306,947 ... 967,913 мың.
тн мұнай өндірілген.
Триас горизонты мұнайының сипаттамасы - жеңіл, тұтқырлығы аз, ... ... және ... аз ... ... ... Тығыздығы 0,5903-0,6286
г/см3. Қабат мұнайының тұтқырлығы 0,179-1,34 МПа*с. ... ... ... ... ... ... қабат қысымы
15,4 МПа, ағымдағысы 10,3 МПа. ... ... ... тұздылығы 19,30-
21,9°Бе. Меншікті салмағы 1,1516-1,1764 г/см3. Жалпы ... ... г/л ... ... ... қоры 14 ... тұрады. Жалпы суланған
кезінен бастап айдалған су көлемі 566,315 мың. м3. Айдау қорында тек бир №
7 ұңғыма ... ... ... (I, II ... ... Орта юра ... ... құрылымы
ұсақ түйірлі, қиыршық құмдар, құмдақтар және алевролиттер.
I ортаюра горизонты 810 м ... ... ... ... 13 – ... қамтиды, мұнайға қаныққан тиімді қабат қалыңдығы 1,7 – 22,6 м аралығында
орналасқан. Керн бойынша коллектордың кеуектілігі 0,15 - нен 0,34 ... ... ... ... ... ... қор 2773,3 ... қор 1373,4 мың. тн құрайды. Қалдық алынатын қор 710,9 ... ... ... бері 663,040 ... мұнай және 667,273 мың.тн су
өндірілген. Жылдық айдалған су көлемі 138,608 ... ал 64,313 ... ... ... 825-840 м ... ... «А» және «Б» атты екі қабатқа
бөлінген. «А» қабаты құрылымының ерекшелігі литологиясында, яғни коллектор
қабаттының ... ... ...... ... орналасқан
өткізгіштігі нашар тау жыныстарының орын ауыстырылуы. Жалпы қабат қалыңдығы
1,4 – 5,4 м, ... ... ... ... ... орташа есеппен 2,4 м
құрайды. «Б» қабаты өнімділігі жоғары юра периодына жататын горизонттардың
ішіндегі төзімді, әлуеттісі. Құрамында 2 – 5 ... ... бар ... ... ... 20,6 – 29,8 м ... Коллектор кеуектілігі
орташа есеппен 0,24 бірл.б. Ортаюра ... ... ... ... 0,7433-0,8169 г/см3. Динамикалық тұтқырлық 1,6 -5,39 ... ... ... тұтқырлығы 13,3-34,7 мм2/с, ал тығыздығы 0,8230-
0,8751 г/см3. Бастапқы қабат қысымы 8,4-8,8 МПа, ... 7,8 МПа. ... ... 18,50 ден 21,60°Бе. Меншікті салмағы 1,1444 – ... тең. II ... ... ... ... теңгерімдік қор 3700,0
мың.тн алынатын қор 2054,0 мың. тн. ... ... ... қор ... ... ... ... бері 1366,310 мың.тн мұнай және 2044,061
мың.тн су өндірілген. Жылдық айдалған су ... 227,577 ... ал ... ... ... ортаюра горизонты 860 м тереңдікте ашылған, жалпы қалыңдығы 17,6 м-
ден 33 м аралықты қамтиды, ... ... ... қабат қалыңдығы 0,6 -
8,0 м аралығында ... ... ... ... 1-5 құм топырақты
қабаттардан тұрады. Геофизикалық зерттеулердің нәтижесіне сүйенетін болсақ,
кеуектілік орташа 0,25 бірл.б. ... 2,177 мкм2 тең, бұл ... ... ... ... ... II ... теңгерімдік қоры 190,0 мың.тн, алынатын қор 95,0 ... ... қор 84,2 ... ... ... бастап 10,830 мың.тн
мұнай және 15,230 мың.тн су өндірілген. Есеп беру жылы ... ... 36,960 ... ... және 62,510 мың.тн су өндірілген. Бұл горизонт
өткен жылдың тамыз айынан бастап, 7 ұңғымамен игеріліп жатыр. Игеру ... бері II ... ... жалпы есеппен 2040,180 мың.тн мұнай және
2726,564 мың.тн су, жылдық ... 127,0 ... ... және 381,415 ... ... ... ... қоры нысан бойынша 34 ұңғыма. Қабатқа су
айдау 1995 жылы басталған, 7 айдау ұңғымасы бар. I ... ... ... ... II ... ... 6 айдау ұңғымасы жұмыс жасайды. ... ... су ... ... 416,250 мың. м3, ... ... су көлемі
3370,122 мың.м3.
III нысан (неоком жүйесі). Неоком ... ... құм ... қабаттасуынан тұрады. Коллектор қалыңдығы 4 – 12 м ... ... ... ... 1,4 м – ден 7 м – ге ... ... 6 м. ... өткізілген неоком горизонты мұнайының тығыздығы
0,8605-0,8660 г/см3. 20°С температурада ... және ... ... кинематикалық тұтқырлығы 13,31 - 38,97 мм2/с құрайды. 50°С – ... ден 12,02 мм2/с ... ... қабат қысымы 7,2 МПа, ағымдағысы 7,1
МПа. Горизонттағы ... ... ... тұздылығы 17,50 – 19,10°Бе
аралығында. Меншікті салмағы 1,1338 – 1,1514 ... ... ... 204,779 - 227,988 г/л ... ... қор 787,0 ... ... қор 449,0 мың. тн.
Қалдық алынатын қор 185,8 мың.тн. Игерілген кезден бері мұнай 263,174 мың.
тн, су 419,285 мың. тн ... Есеп беру ... ... 35,965 мың. ... және 104,240 мың. тн су ... ... пайдалану қоры 15 ұңғыма (№ 6,16, 18, 19,33, ... 52, ... ... ішіндегі бір ұңғыма №6 электршынжырлы
сораппен жұмыс жасайды. №57,82 ұңғымалар айдау қорынан ... ... ... су айдау 1999 жылы бастау алған. Ол кезде тек бир №
34 айдау ұңғымасы болған. Жылдық ... су ... 40 мың. м3, ... ... ... айдалған су көлемі 290,813 мың. м3.
ішкі және сыртқы мұнайлылық кескіні
өнімді ... ... ... ... ... ... сызықтар
Ю-II-А өнімді
горизонтының шекарасы
Сурет 1.2.1а - Ю-II-А өнімді горизонтының құрылымдық картасы
1.3 Тектоника
Шығыс Мақат кен ... ... ... солтүстіктен оңтүстікке
созылып жатырған - тұз күмбезі. Күмбездің тұз ... ... ... ... ...... солтүстік – шығыс бағыттағы тұз шоқылары
бірігу арқылы күрделі пішінді тұз күмбезін құрайды. Кең ... ... ... бөлігінде екі шыңы бар - оңтүстік және ... ... ... ... ... тау ... бұл шыңдарға тиесілі. Күмбездің
батыс бөлігінде тұздың жүктелуі мықтырақ, себебі құлау бұрышы 180 . ... ... және ... ... ... ... және ... қанаттары болып бөлінеді. Салыстырмалы түрде,
солтүстік – батыс қанаты ... ... ... оңтүстік – батысқа
қарағанда төмен болып есептеледі. ... ... ... ... есе кіші ... ... ... бөлігінде ортаюра периодының тау жынысы байқалады. Шығыс
бөлігі жағынан қанат қиындау орналасқан. Құлау бұрышы 100 тең. ... ... ... бастайды. Екі көлденең жылжу есебінен солтүстік – батыс
қанат үш ... (I,II, III) ... ... блок I,II, ... ... есе төменде орналасқан. Бұл ...... ... тау жыныстары кездеседі. Ал басындағы ... ... жер ... ортаюраның тау жыныстары шығады. Қанаттарды
бөліп тұрған жылжымалардың амплитудасы 20 м.
Оңтүстік – батыс қанат жоғарырақ ... Керн ... жер ... ... ... ... көре ... Жылжу амплитудасы 1300 м.
Жалпы алғанда, оңтүстік – батыс қанатын екі тектоникалық аймаққа ... ... ... және ... оңтүстік. Ортаюра арқылы ... 150 ... ... ... қанатын үш тектоникалық аумаққа бөлуге болады:
солтүстік, орталық, оңтүстік. Солтүстік – батыс және ... ... ... ... ... Амплитуда төмендеуіне алып келді. Өзінің
орталық тектоникалық ... ... ... ... ... аймақ жоғарырақ болып келеді. Екі көлденең жылжудың арқасында
аймақ үшке I,II, III бөлінеді.
1 – тұз күмбез ... 2 – ... ... 3 – ... газ ... 1.3 - Шығыс Мақат тұз күмбезінің сұлбалық геологиялық картасы
4. Мұнай мен газға қанығу ... 1.4 - ... ... ... ... |
| | |
| ... саны ... ... |Орт. мәні |
| ... ... | | |
|1 |2 |3 |4 |5 ... – горизонты ... г/см3 |10 |15 ... |0,8 ... оС |10 |15 ... |5,4 ... оС |10 |15 ... |2,7 ... ... |10 |15 |(-45) (-14) |-20,6 ... |10 |15 ... |0,1 ... |10 |13 ... |1,6 ... ... |10 |13 |4,0-28 |20,6 ... ... ... |10 |15 |3,0-43 |32,6 ... ... ... |10 |15 |42-71 |62,3 ... горизонты ... г/см3 |2 |3 ... |0,8 ... оС |2 |3 ... |3,1 |
| ... 1.5 – ... |
|1 |2 |3 |4 |5 ... ... |2 |2 |(-50) (-48) |-49 ... |2 |3 ... |0,017 ... ... |1 |1 |1,5 |1,5 ... дейін |2 |3 |16-22 |18,7 ... ... ... |2 |3 |28-36 |33 ... оС–ға дейін |2 |3 |60-68 |63,2 ...... ... г/см3 |1 |1 |0,819 |0,819 ... ... |1 |1 | | ... оС |1 |1 |5,22 |5,22 ... оС |1 |1 |2,76 |2,76 ... |1 |1 |0,01 |0,01 ... ... |1 |1 |9 |9 ... ... ... |1 |1 |21 |21 ... ... ... |1 |1 |58 |58 ... - ... А+Б ... ... г/см3 |23 |39 ... |0,8561 ... оС |23 |39 ... |23,19 ... оС |23 |38 |7-10,4 |8,3 ... ... | |37 |(-15) (-47) |21,11 ... |22 |37 |0,01-6 |0,26 ... |9 |12 ... |3,1 ... |1 |1 |0,08 |0,08 ... дейін |2 |2 |1-3,5 |2,3 |
| ... 1.5 – соңы |
|1 |2 |3 |4 |5 ... ... ... |13 |18 |1-6,5 |2,7 ... ... ... |39 |39 |31-47 |37,2 ...... ... г/см3 |4 |10 ... |0,8556 ... оС |4 |10 ... |24,39 ... оС |4 |10 ... |8,56 ... ... |4 |9 |(-45) (-15) |-26,8 ... |4 |9 ... |0,068 ... |3 |6 ... |3,3 ... ... |1 |1 |5 |5 ... ... дейін |1 |1 |10 |10 ... ... ... |4 |10 |28-44 |34 ...... ... г/см3 |5 |7 ... |0,8621 ... Мпа/с, |5 |7 | | ... оС |5 |7 ... |34,639 ... оС |5 |7 |(-15) (-46) |-20,6 ... |5 |7 ... |0,064 ... |1 |4 |3,6-3,9 |3,75 ... |5 |7 ... |0,05 ... оС –ға ... |1 |1 |2,5 |2,5 ... ... ... |4 |6 |26-40 |30,8 ... ... жағдайы
1999 жылдан 2013 жылға ... ... ... химиялық қасиеті 47
сынамадан анализ жасау арқылы алынған. Бұл кен орнында мұнайсу ... ... ғана ... сынаққа алына бастаған.
Неоком горизонтының суы 8 сынамамен ... Су ... ... ... ... ... г/см3. Судың минералдануы 204,779 ... г/л ... ... - 260С, ... ... ... - 7,2 МПа. 6
ұңғымада 656-652 м тереңдікте су дебиті 14,1м3/тәул тең ... ... суы 26 ... ... анықталған. 5 ұңғымада су
дебиті 78 ... тең ... Су ... 14,3 - ... меншікті
салмағы 1,1076 – 1,1972 г/см3. Судың ... 250,836 -306,678 ... Су ... 1,23 сПз (J-III ... горизонтының суы 11 сынама арқылы анықталған. Су тұздылығы 15,6-
21,30Бе, меншікті салмағы ... ... 8 ... су ... ... 7 ... 8,8 ... тең. Судың минералдануы 177,641-256,687
г/л. Су тұтқырлығы 0,968-1,58 спз. Су ... 1,24-8,8 ... ... 43-450С; есептелген қабат қысымы 15,4-16,3 мПа.
Пальмер сипаттамасы бойынша, судың барлығы ... III ... ... ... су ... хлорид тобынан, натрий
топшасынан болады.
Су тұтқырлығы тереңдеген ... азая ... ... III юра
горизонтынан 1,23 сПз - V триас горизонтына 0,99 сПз дейін азая ... 1.6 - IV-VI' ... ... геологиялық қима
1.7 Жүргізілген геологиялық жұмыстарын сараптау және бағалау
Тарихын 1993 жылдан ... ... ... кен ... ... 92 ... бүгінде 63-сі мұнай беруде. Геологты кен ... ... ... ... мұнай көзі анықталғаннан кейінгі барлық
жұмысты атқаратын солар, ұңғымалардың жәйін, қысымдылығы мен қызметін күні-
түні бақылайтын да ... Олар ... мен ... мол ... ... жер ... ... алтынды» шығарғанша маңдай терін
сыпырып еңбек етуде.
«ҚазМұнайГаз» Барлау. ... АҚ ... ... ... ... ... ... бекітілген 2015 жылдың бюджетіне ... биыл ... ... 2,8 млн. ... (тәулігіне 57 мың тонна
баррель) «қара ... ... ... отыр. 
Кесте 1.7 - Кен орында жүргізілген геологиялық және геофизикалық зерттеу
жұмыстары
|Жұмыстарды жүргізген |Жұмыстар түрі және|Зеттеулердің негізгі нәтижелері ... ... жыл ... | ... ВНИИ ... ... ... ... ... ... |
|1985-1986 жылдары |суретке ... ... бар, ... ... |
| ... ... ... ... ... |Әрбір 10мгал сайын ... 1987 жыл ... ... |изоаномалқимасы бар, М1:500000 |
| ... ... ... |
| | ... ... ВНИИ ... ... |10х10км торап бойынша ... ... ... ... |
| ... ... ... ... ... ... ... горизонттары бойынша |
|1984-1987 ... ... ... ... ... тұрғызылған. |
1.7.1 Далалық геологиялық және геофизикалық зерттеу жұмыстары
Бүгінгі таңда «Ембімұнайгаз» АҚ ... ... ... ... мен технологияларды енгізу және олардың сапасын анықтау,
электр энергиясының, жанар-жағармайдың шығындарын ... ... ... ... бағытталған  тәжірибелік-өндірістік сынақ жұмыстары
жүргізілуде.
2012-2014 жылдар аралығында тәжірибелік-өндірістік сынақтар бағдарламасы
аясында мұнай және газ ... ... ... ... ... ... еншілес басқармада жаңа техника мен технология жөніндегі 23 жоба
жүзеге асырылды. ... ... бар екі ... ... жылдың
еншісіне жазуға болады. Оның бірі – тұзды ... ... ... ... ... өткен ұңғының қалпына келтірілу ... және ... ... ... түрлі компоненттерден қорғап,
физикалық-химиялық сипаттамасын сақтап қалуға мүмкіндік ... Жаңа ... ... кен ... ... ... отыр. Мұндай тәсілдер бұрын-
соңды акционерлік қоғам тарихында қолданылып көрген ... 1.7.1 - РТ –V ... ... ... ... мен I -I
профилі бойынша геологиялық қима
1.7.2 Жүргізілген іздеу мен барлау жұмыстары туралы ... АҚ ... ... ... кен орны ... ... 23 ... ішіне кіреді. Оның ішіндегі 5 кен орын ... ... бірі – ... ... кен ... Өткен ғасырдан келе жатырған
кеніш болса да, әліде ... келе ... ... ... ... кен орнында 2011 жылы триасты шөгінділерге 1 501 ... №105 ... ... ... геологиялық себептермен
жойылды. Сол 2011 жылдары кен орын ... ... ... ... ... еді. Ал 2014 ... ... бағалау және барлау ұңғымалары
қазыла бастады.
«Ембімұнайгаз» АҚ ... ... ... ... 41 мұнай кенорыны
бар. Соның ішінде:
– игеруде – 36 мұнай кенорыны;
– консервацияда – 5 мұнай кенорыны.
Жыл сайын 70 өнім беру және 10 ... ... ... ... ... сейсмикалық және барлау бұрғылау ... ... ... ... ... С.Нұржанов, Шығыс Мақат және Батыс Прорва
кенорындарында өсті. Ол ... ... мен газ ... көп өндіруге
көмектеседі. Кен орнына жүргізілген іздеу-барлау жұмыстары «ҚазМұнайГаз»
Барлау. ... ... ... ... ... Бір ... ... – техникалық зерттеулер ТОО «Атыраугеоконтроль»
көмегімен ... ... ... алды 4 ... гидродинамикалық
зерттеулер ТОО «Геос» компаниясының көмегімен іске астуда. Бір ... ... ... ... ... ... ТОО
«Атыраупромгеофизика», АО «Казпромгеофизика» атты ірі компаниялардың
арқасында орындалып ... ... ... ... жайлы сипаттамасы
Мұнайдың қасиетін анықтау 17 сынама арқылы 11 терең ... ... ... ... қаласындағы технологиялық зерттеу орталығында
мамандар терең сынамаларды зерттеді. Ең көп ... II юра ... (10 ... I юра горизонтынан 3 сынама, неоком ... ... V ... ... 3 сынама.
Қорыта айтатын болсақ, тереңдік өскен ... ... ... ... ... ... ... коэффициенті және газ
қоспасы құрамы жоғарылай бастады.
Ортаюра периодына сай мұнай құрамы физика – химиялық ... ... ... ... тығыздығы 45 ұңғымадан 0,7433г/см3
(сынау аралығы 820-823 м; 826-830 м), ал 6 ... ... ... 825-832 м). Динамикалық тұтқырлық мәні де әр ұңғымада әрқалай. 10
ұңғымада 1,6 ... в ... ... 818-827 м.) 8 ... 5,4 ... ... аралығы 817-827 м.). Жалпы ... ... ... ... ... в - 27,6 ... ... температурасы 30-38°С және қысымы 6,24-9,21 МПа болғанда, қанығу
қысымы 1,70 - 6,65 мПа. ... ... 1,0710 - 1,1890 ... кенішіне қатысты қабат мұнайының газ қоспасы құрамы ... ... ... ...... қасиеті 3 сынама арқылы анықталды.
Мұнай тығыздығы 0,5903-0,6286 г/см3. Тұтқырлығы ... ... ... ... ... ... мкм2/с. Қабат
температурасы 38-43°С және қысымы 13,56-16,31 МПа ... ... ... - 13,60 МПа. ... ... 1,6305 -1,8123 аралығында. Триас
кенішіне қатысты қабат мұнайының газ қоспасы құрамы 180,24-269,5 м3/тн.
1.7.4 Ұңғымаларды геофизикалық зерттеу ... мен ... ... ... кен орны 1993 жылы ... ... түскеннен бері, 2006 жылы
«Каспиймунайгаз» басқармасы дайындаған жоба бойынша қызметін атқарып ... 1986 ... ... ... ... ... 1984 – 1987 жылдары ортақ тереңдік ... ... ... ... ... Ол туралы жоғарыда айтылып кеткен болатын.
Тұзүсті күмбездерінің қимасында бор, ортаюра, триас периодына жататын
мұнай мен ... ... ... бар. II-J2 (А ...... II –J2 ... – газ-мұнай, III-J2 – мұнай, IV-J2 – газ, T–I –мұнай, T–II – мұнай,
T-III – газ –мұнай, T–IV – ... T- V – ... ... ... ... ... ... – батыс
бағытындағы юра қабатында ешқандай тектоникалық бұзылулар жоқ екенін
анықтады. Ал ... ... ... ... аз ... ... бар ... растады.
1.7.5 Сынамалау қорытындысы мен әдістемесі, көлемі және ұңғыманы
зерттеу мен ... ... кен ... жер ... шыққан мұнайдың физика - химиялық
сипаттамасын анықтау үшін 35 ұңғымадан 76 ... ... ... ... ары ... зерттеп, білу үшін аналитикалық ... ... ... ... ... ... ... Олардың ішінде
неоком горизонтына - 7 анализ, I ... ... - 10 ... ... горизонтына - 39 анализ, III ортаюра горизонтына – 1, I триас
горизонтына – 1, IV ... ... – 3 , V ... горизонтына – 15 анализ
жасалған еді. Сонымен қатар, сепаратордан өткен мұнай тығыздығын анықтау 17
саралау жұмыстары арқасында орындалды. Неоком ... – 1, I ... – 3, II ... ... – 10, V ортаюра горизонтына – 3
анализ ... ... ... ... ... ... ... газдың компоненттік құрамы анықталып,
бірінші ретті ... ... ... жағдайда жүзеге асқан ... ... ... ... 61 сынама арқылы зерттеліп алынды.
Барлығы 71 сынама. Олардың ... ... ... ... 8 ... I юра горизонты - 11, II юра горизонты –32, I ... - 1, III ... IV ... –3, V триас горизонттары бойынша – 14 сынама үлгілері ... ... ... ... ... ... г/см3. 8 ұңғымада
су дебиті 1,24 м3/тәул, 7 ұңғымада 8,8 м3/тәул тең. Судың ... г/л. Су ... ... спз. Су ... ... қабат температурасы 43-450С; есептелген қабат ... ... ... ... мәні де әр ... ... сынамаларын зерттеу барысында ең негізгі компонентер – метан, этан,
пропан, изобутан болып ... ... ... ... %, этан ... ... ... азот 0,27-4,44%, қос қышқылды көміртек 0,10-
0,80% ,гелий 0,0317%. болу керек.
1.7.6 ... мен ... ... – литологиялық сипаттамасы және
кернді зерттеу
Кен орнындағы ұңғымаларды бұрғылау ... керн ... ... ... қасиеттерін анықтау барысында тигізер көмегі өте зор.
Кесте 1.7.6 - Керннің өткізгіштігі мен кеуектілігі
|Анықтау тәсілі | ... ... |
| ... |, ... |
| | |мкм2 ... |
| | | | |
|1 |2 |3 |4 ... |
| ... |2 |2 |
| ... | | |
| ... |2 |4 |
| ... | | |
| ... мәні |0.0161 |0.24 |
| | | | ... зертханалық | | | ... | | | |
| ... ... |18.2 |21.3 |
| ... | | |
| ... ... ... |
| ... мәні | |0.241 |
| ... ... | |39.2 |
| ... | | |
| ... ... | ... |
|РT –IV |
| ... |3 |6 |
| ... | | |
| | | | ... ... | | | ... | | | |
| ... |3 |20 |
| ... | | |
| ... мәні |0.0431 |0.20 |
| ... ... |23.9 |45.5 |
| ... | | |
| ... ... ... ... |
| ... |1 |1 |
| ... | | |
| ... тәсілі |4 |5 ... ... ... | | ... | | | |
| ... мәні |0.3445 |0.28 |
| | |
| ... 1.7.6 – соңы |
|1 |2 |3 |4 |
| ... коэф, |32.7 |24.7 |
| ... | | |
| ... ... ... ... – J2 |
| ... |5 |9 |
| ... | | ... ... | | | ... | | | |
| ... ... |15 |27 |
| ... | | |
| ... мәні |0.5052 |0.24 |
| ... ... |35.8 |51.3 |
| ... | | |
| ... ... ... |
|I – J2 |
| ... |2 |7 |
| ... | | ... ... | | | ... | | | |
| ... ... |4 |13 |
| ... | | |
| ... мәні |0.5052 |0.26 |
| ... ... |32.1 |26.8 |
| ... | | |
| ... интервалы |0.015-1.154|0.15-0.34 ... ... |
| ... |- | |
| ... | | ... ... | | | ... | | | |
| ... ... |- | |
| ... | | |
| ... мәні |- | |
| ... ... |- | |
| ... | | |
| ... ... |- | ... ... газ бен ... ... Мақат кен орны – Доссор мұнайының 45 пайызын беріп отырған бұл
аймақтағы ең ірі кен ... ... ... кен ... ... аумақта жартылай шөлді, халық
аз қоныстандырылған жерде орналасқан. Мұнаймен бірге бұл жерде ... ... ... ... дәл осы жағдай орын алған.
Ембі кен орындарының ішіндегі өндіру көлемі жағынан ең ... - ... кен ... қор 1Р – 11,4 млн ... дәлелденген және ықтималды қор 2Р
– 29,2 млн ... ... ... және ... болатын қор 3Р –
39,4 млн баррель.
2 ТЕХНИКА-ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ... Кен ... ... ... жағдайына анализ жасау
2.1.1 Кен орнының игеру және жобалау тарихы
Соңғы ... ... ... ... ... ала ... ... мен
газ өндіру саласымен «ҚазМұнайГаз» ҰК айналысады. Жаңа технологияларды
қолданудың арқасында, 2015 жылы ... 1,4 ... ... ... ... млн. тн ... ... Қазақстан экономикасын жақсарту осы компаниялардың
ерен еңбегінің нәтижесі. Соңғы 20 ... ... кен ... бірі ... Мақат.
Кен орын 9 өнімді қабаттан тұрады.
Біреуі - Неоком жүйесінде (К1nc);
үшеуі Ортаюра ... (Ю-I, Ю-II, ... ... ... (РТ ... ... ... экрандалған, мұнайдан тұрады.
Ортаюра кенішіндегі Ю-I және Ю-II - мұнайгазды, Ю-III-газды қабаттардан
тұрады.
Пермтриас кеніші РТ- I және РТ-V – ... РТ-II, РТ-III – ... ...... ... ... ... кен орны 1993 жылы игеруге берілді. Күні бүгінге ... ... ... ... ... жоба ... игеріліп келеді.
Тұзүсті күмбездерінің қимасында бор, ортаюра, триас периодына ... ... ... ... қабаттар бар.
3Д сейсмикасымен жасалған интерпретация қорытындысы оңтүстік – батыс
бағытындағы юра қабатында ... ... ... жоқ ... Ал ... ... туралы мәліметтерге сүйенсек, аз амплитудалы
тектоникалық бұзылулардың кен ... 5 ... ... ... түрлері литологиялық – экрандалған, тектоникалық – экрандалған,
қабатты, жинақталған болып ... ... ... ... құм –
алевролитті тау жыныстарының ... ... ... ... ... бөлігі – ұсақ түйірлі құмдардан, шала цементтелген
құмдақтардан, ұсақ және ірі түйірлі алевролиттерден ... ... ... кен орнының барлық өнімді қабаттары 3 нысанға
жіктелген. I нысан – I, IV және V ... ... II ... – I, ... ... III ...... горизонты.
2010 жылы «Шығыс Мақат кен орнындағы мұнай мен газ ... ... ... ... жасалған болатын. Триас өнімді қабатында жүргізілген 3Д
сейсмиканы ... және ... ... ... геологиялық және геофизикалық өзгертулер қор мәліметтерін қайта
есептеуге алып келді.
Кен орын бойынша бастапқы теңгерімдік қор 10313,0 мың.тн, ... ... ... ... ... қор 2155,733 мың.тн. Игеру басталғаннан бері
3271,267 мың.тн мұнай және 3452,796 ... су ... ... ... 221,121 ... ... және 529,250 мың.тн су өндірілген. Қор өндіру
– 60,3 %.
Кен ... ... ... қоры 3 ... мың тн ... ... кен ... мұнай қабаттарының тереңдігі 700 метрден 1500 метрге
дейін жетеді. Мұнайшылар «қара алтынды» тұз ... алып ... ... ... мен ... қорына көрсеткіштік сипаттама
01.01.2014 жылға пайдалану қоры 63 ұңғыма, айдаушы 9 ұңғыма, суарынды
7 ұңғыма, бақылау ұңғымалары 5, жойылған ... саны 4. ... ... қоры 92 ... ... № 6 бір ... ... сораппен жұмыс
жасайды. Қалғандарының барлығы штангілі ... ... ... Екі ... 16,35 ғана ... режимде.
Сулану кен орнында 1995 жылдан бастау алады. Суланғаннан бері 4227,25
мың.м3 су ... ... ... ... 1995 жылдан бері қосымша 3921,5 тн
мұнай өндірілген.
2013 жыл бойынша 192 геологиялық және техникалық шаралар ... ... ... 3053 тн ... ... ... ... қорындағы бір ұңғыма жұмыс істеу қайта келді. ... ... ... ... ... Соның есебінен 10209,6 тн
мұнай артық өндірілді.
Кесте 2.1.2 - ... ... кен ... ... ... нақты
көрсеткіштері
|Нақты |Өлш. ... ... | ... | | |
| | |2008 |
| | |2008 |2009 |
|I |49,8 |3,8 |20,0 ... |72,8 |5,6 |17,1 ... |110,0 |8,4 |11,3 ... |168,0 |12,9 |7,4 ... Тік ... ... 73 мм жуу құбырларында сұйықтың қозғалысында гидравликалық
қарсыласу кезіндегі арынның жоғалуын мына формула ... ... - ... ... ... үйкеліс коэффициенті.
Кесте 3.3.1 - Судың құбырда қозғалысындағы үйкеліс коэффициенті
|Құбырлар |48 |60 |73 |89 |102 ... | | | | | ... | | | | | |
| |0,040 |0,037 |0,035 |0,034 |0,033 |
di – жуу ... ішкі ... м; Vm – ... төмен бағыттағы
арын жылдамдығы, м/с
Кесте 3.3.1а - Судың төмен бағытындағы арын жылдамдығы
|Жылдамдық ... ... |Vm (м/с) |
|I |3,8 |1,26 ... |5,6 |1,85 ... |8,4 |2,78 ... |12,9 |4,27 ... ... қойып, 4 жылдамдықтардағы арынның шығымын аламыз:
2) Құбыр ... ... ... пен құм қоспасының қозғалысында
гидравликалық кедергілердегі арын ... мына ... ... φ- ... ... болу ... арынның гидравликалық
шығынының жоғарылауын ескеретін коэффициент ( ол 1,1 – 1,2 ... φ=1,1 ... - ... ... сыртындағы қозғалысындағы
үйкеліс коэффициенті. Ол диаметрлердің айырымымен анықталады 168 мм ... және 73мм (dc=73 мм): ... Бұл 89 мм ... ішкі
диаметріне дәл сәйкес келеді, сондықтан =0,034; dc – жуу ... ... Vk – ... ... ... ... ... арын жылдамдығы, м/с.
Диаметрі 73 мм жуу құбырларын пайдалану ... ... 168 ... ... ... ... ... арын жылдамдығы
кестеден алынады.
v'в=0,28;
v''в ... ... ... ... (2) формулаға қойып, құбыр сыртындағы сұйықтың құммен
қозғалысындағы арын ... h2 – ні ... 3.3.1б - ... ... ... кеңістікте қозғалу жылдамдығы
(м/с)
|Сұйық |Пайдалану тізбегінің диаметрі, мм ... q,| ... | |
| |146 |168 |
| |СКҚ ... мм |
| |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 ... |0,01 |0,17 |2,14 |0,45 |4,9 ... |0,07 |0,19 |2,39 |0,5 |5,35 ... |0,19 |0,21 |2,6 |0,6 |6,25 ... |0,36 |0,23 |2,8 |0,7 |7,07 ... |0,6 |0,25 |3 |0,8 |7,89 ... |0,9 |0,3 |3,5 |0,9 |8,7 ... |1,26 |0,35 |3,97 |1,0 |9,5 ... |1,67 |0,4 |4,44 |1,2 |11,02 |
3) ... ... ... және шлангадағы гидравликалық
кедергілердегі арын шығынын анықтаймыз:
I ... ... ... жылдамдық (h4+h5)2=15 м
III жылдамдық (h4+h5)3=31,8 м
IVжылдамдық (h4+h5)4=128 м
5) 73 мм ... ... ... ... ... ... кедергілерде арын шығынын h6 анықтаймыз. Бұл желінің ұзындығы
l=50 м деп ... (1) ... ... Сораптың шығатын жеріндегі қысым (МПа);
(3.3)
Мұндағы, - шығындар ... ... ... ... ... ... ... кезінде түптегі қысымды есептейміз:
(3.4)
Мұндағы: H – ұңғы тереңдігі, м
(5) формула бойынша:
8) Құм ... ... ... ... анықтаймыз:
(3.5)
Мұндағы: - сорапты қондырғының п.ә.к:
Сорапты қондырғының УН 1Т – 100*200 ... ... ... 83 ... ол IV ... ... ... алмайды. Сондықтан есепті тек
қана I, II, III жылдамдықтар үшін жүргіземіз.
9) Сорапты қондырғының максимал ... ... ... Шайылған құмды көтеру жылдамдығын анықтаймыз:
(3.7)
11) Таза судың пайда болғанға дейін, жуылған ... ... ... ... ... ... ... жуу күшін (соққы күші) мына формула бойынша есептейміз:
(3.9)
Мұнда Q – агрегаттың беруі; дм3/с;
f – жуу құбырлардың көлденең қимасының ... (73мм үшін f=30,19 см2 )
F – ... ... өту ... ... (F=177 ... Кері ... 168 мм және 73 мм құбырлар арасындағы кеңістікке сұйық қозғалысындағы
гидравликалық кедергілерде ... ... ... 73 мм ... ... ... бірге қозғалысында гидравликалық
кедергілерде арын шығындары:
(3.11)
Мұнда, Vк – сұйықтың көтерілу арынының жылдамдығы (тік жуу ... ... ... арын ... тең). ... ... ... қолданамыз:
3) Апресов К.А. – тың формуласы бойынша жуу құбырлары мен ... ... ... айырымының теңестіруінде болатын арын
шығынын анықтаймыз. Бұл формулада сақиналы кеңістік қимасының ауданы
орнына 73 мм құбырдың ішкі қима ... 30,19 см2 ... ... жуу ... ... және ... ... гидравликалық шығыны
болмайды (h4+h5=0)
4) Айдау желісіндегі гидравликалық кедергілердегі арын шығынын h6
анықтаймыз. Олар тік жуу ... ... ... Тік жуу ... (4) – ші формула бойынша сораптың шығатын жеріндегі
қысымды есептейміз:
6) (5) – ші формула бойынша ұңғының түп ... ... (6) – шы ... ... құм ... ұңғыны жууға қажетті қуатты
анықтайды:
IV жылдамдықта жұмыс жасауға сораптың ... ... ... ... көріп отырғандай кері жуудағы қуаттар тік жууға
қарағанда ... ... ... ... пайдалы коэффициенті:
9) Жуылған құмды көтеру жылдамдығын (8) формула арқылы анықтаймыз:
10) Жуылған құмды көтеру ұзақтылығы,
11) Сұйық ағынының жуу күшін (10) формула ... ... ... f ... орнына сақиналы кеңістіктің ауданын f=135см2 қоямыз:
Ұңғыдағы құм ... ... ... ... шешу ... ... ... болады. Кері жуу тік жууға қарағанда тиімді ... ... ... ... та, құм ... жууға кететін уақыт та
аз, судың бұзып кету күші де аз. Кері жууда қуат, тік жууға қарағанда көп.
Есептеулер ... ... тік ... ... ... кері жуу тиімді
екені анықталды.
Құм тығындарының әсерінен ұңғының толық тоқтауын болдырмас үшін ұңғы
түбін тура және кері ... ... ... ... Шығыс Мақат кен
орнында құм тығындарымен күресу үшін түп аймаққа су ... ... ... тазарту әдісі де қолданылады. Бұл кейінгі жылдарда өте ... ... ... 3.3 – Тік жуу мен кері ... ... ... жуу ... жуу ... |K=73,9% ... ... сек. ... ... м/с |V=2.731 м/с ... кПа |P=0.59 кПа ... Түптік құм жинаушы
Дегенмен, қазір жаңа технологиялар заманы. ...... ... мен тың ... ... ... Ұсынылған технология құм
тығындарынан ұңғымаларды тазарту үшін жасалатын жөндеу ... ... ... оған ... ... да ... есе азайтуға жəне
ұңғыма дебитін сонша есе арттыруды ... ... ... және ... ... ... құм тығындарынан
құтылуыдың көптеген тәсілдері мен аспаптары бар. ... ... ... ... ... құм ... ескертетін аспап не болмаса
әдіс жоқ.
Құм түзілулері бар ұңғымалар, тек ... ... ... ... қабаттың фильтрациялық каналдарда да орын алады.
Фильтрация каналында құм түзілулері ... ... құм ... ... Ол ... ... ішінде емес, өнімді қабаттың орта
тұсында орын ... Егер ұңғы ... құм ... ... белгілі
әдістермен іске асыратын болсақ, өнімді қабаттың орта ... ... , ... метр ... бар құм ... ... үшін көп
қаражат пен уақыт керек.
Егер компания максимальды мұнай дебитін алғысы келсе, ... ... ... ... ... мына тәсіл тиімді. Фильтрациялық каналдардан
құмды шығару ... ... ... Ол ... белгілі қарапайым,
энергияны аз жұмсайтын жуып ... ... ... ... ол – ... ... егер сен арынның жылдамдығын
жеткіліксіз етіп беретін болсаң, құмдар перфорациялық ... ... ұңғы ... ... ... ... құм түзілудің интенсивтілігі тау жынысының
қасиетіне, ... ... және ... ұңғы дебитіне тікелей байланысты.
Ұңғы дебиті азайған сайын, әсіресе тереңдік ... ... ... ... ... түзілуі және құм тығындарының пайда ... ... ... арасы жиіленіп, ұңғы дебиті төмендей ... ... ... кен ... құм түзілуінен бірінші жарты жылдықта 2006
жылы ремонтаралық тазалау уақыты 45-30 тәулікті ... ... ... ... күрт ... көруімізге болады. Перфорация аймағында құм
тығынының пайда болғанын ескертетін, ұңғы дебитінің және ... ... жаңа ... ойлап табылды.
Жаңа технологияның негізі – оптимальды тереңдікте және көлемде түптік
құм жинаушыны ... ... ... песка). Ол үшін капитальды ремонт
кезінде ұңғыны оптимальды тереңдікке қазу керек. ... ... ... Ол ... ... құм ... ... жасалатын
ремонт жұмыстардың жалпы минимум шығынының шартынан анықталады.
Барлығымыз білетіндей, ... ... ... өнімді
горизонттың табанынан 5-10 м – ге төмен орналасатынын білеміз. Оны ... деп ... ... тереңдік (фактическая глубина) жобаланған
тереңдікке (проектная глубина) қарағанда көп ... кіші ... ... практика жүзіндеде ұңғымада түптік құм ... ... ... ... туралы ақпарат көзі жоқ. Өндіруші
ұңғымаларда капитальды ремонт кезінде ... ... ... ... сол ... ... ... кірісейік. Ол үшін мына заң
орындалады.
Пр(h)+Пg( h)+П,к.р. ( h)= min
[Пр(h)+ Пg( h)+ П,к.р. ( h)]=0
Мұндағы:
- h – ... құм ... ... тең, капитальды ремонт
кезінде ұңғыманы арттыру, м;
- Пр (h) = Пр Ср – ... ... ... ... ... жұмыстарының шығыны, теңге;
- Ср – перфорация аймағындағы құмдарды тазартуға жұмсалған бір ремонт
жұмысының құны, теңге;
- Пр – ... ... ... ... жұмсалған бір жылдық
ремонт жұмысының саны, ол ... тең ... ;
- ... – түптік құм жинаушысы бар ... ... ... ln – өнімді қабаттың нақты перфорация интервалы, м;
- t1 – түптік құм ... жоқ ... ... ... Пg(h)= ΔQЕн – ... аймағындағы құм түзілулер ұңғыма дебитін
азайтуға бағытталған шығындар;
- Ен – 1тонна мұнайдың өзіндік құны, теңге/м3;
- ΔQ – ... ... ... ... ол ... ... qк – ... жөндеу аралық кезеңінің басы мен аяғындағы ... ... = h Суг – (h) ... құм жинаушының биіктігіне тең, ұңғыманы
тереңдетуге кететін қосымша шығындар;
Суг – ... ... ... ... ... ... 1 ... кеткен құны, теңге/м.
Нөмірі (1) формуладан Пр (h), Пg (h), ΔQ ... ... біз, ... ... ... және капитальды ремонт кезінде ұңғыны арттыру
мәнін анықтайтын формуланы аламыз.
(3.13)
Пк.р = h Суг - ... 50-150м ... үшін ... ... ... ... өсуі арқасында және ... ... ... ... өтеліп кетеді. Бұл есептеулер нәтижесі.
Сурет 3.4 – Түптік құм жинаушы
1ші суретте - түптік құм жинаушысы жоқ өндіруші ... ... құм ... ... ... және 3ші суретте түптік құм жинаушысы бар ұңғыма бейнеленген.
1 ші суреттегі түптік құм жинаушысы жоқ ... ... ... ... құм 1, ... ... 2 ... перфорациялық
тесіктерді 3 бітейді. Соның кесірінен өнімді қабаттағы 4 мұнайдың ұңғымаға
5 келуіне ... ... құм ... ... ... ... ... бітейді,
содан соң жоғарғы жақтағы перфорациялық тесіктер бітеліп, ұңғыма дебиті
азая ... және 3ші ... ... ... құм ... бар ... пайдалану кезінде қабаттан ұңғымаға келген құм 1, түптік құм
жинаушысында 6 тұнады, және мұнай ... 7 ... ... ... ... ... құм ... толғанға дейін тұрақты болып қалады.
Ұңғыма дебитінің сындарлы (критический) мәні ... ұғым нені ... ... мұнайдың құрамында құм қоса (во взвешенном состоянии) ... ... ... егер ... ... ішкі ... ... құм диаметрі 2 мм –ге тең болса, ұңғыманың сындарлы ... ... Ал ... ... осы ... дебиттен кіші болатын болса, онда
перфорациялық тесіктерден келген диаметрі үлкен ... ... ... ... ... ... үлкен болатын болса, онда төменгі
перфорациялық ... ... құм ... ... да, ... ... ... жылдамдығының арқасында жоғарыға қарай
пайдалану ұңғымасы 8 мен СКҚ 9 ... ... ... құм ... ... ... ... арқасында, құм
тығындарын құрамай - ақ ұңғымадан шығады.
Егер құм тереңдік сораптың жұмыс ... ... ... ... ... ... ... детальдарының тозуы орын алады.
Мысал үшін, Шығыс Мақат кен орнындағы нақты ақпараттарды ... ... ... ... ... анықтайық.
lп = 8 м,
qk=1,6м3/тәул,
Ссут=6258292,7теңге,
T1=45 тәул,
Ен=5179теңге
qн=1,4м3/тәул,
Cp=1618246,188теңге
Егер біз биіктігі 64 м түптік құм жинаушыны жасайтын болсақ, перфорация
аймағындағы жөндеу жұмыстарының саны 8 ге ... ... 64/8 = ... ... ... жөндеуаралық кезеңі 8 ге үлкейеді. Осы ... ... ... ... ... ... ... Егер
перфорация аймағында құм түзілулері толып кететін болса, оны жуып – ... ... құм ... құтылуымызға болады.
Түптік жинаушыны жеткілікті биіктікте жасау арқылы біз, тазалау жиілігін
2 -3 жылда біреуден артық жүргізбейміз.
Түптік құм ... ... ... ... ... үшін
контейнерды қолданамыз. ТҚЖ қармау басынан (головка захвата) тұрады.
ТҚЖ жұмыс ұзақтығын және көлемін үлкейту үшін диаметрі ... ... 3 ші ... ... ... ТҚЖ жасау үшін нестеуіміз керек? Ұңғыны бұрғылау процессі кезінде
жасауымыз мүмкін. Ол үшін көрші ұңғымаларды үлгі ала отырып, құм ... ... ... ... әдісті пайдалану арқылы мұнай газ ұңғымасын пайдалану, жөндеуаралық
кезеңнің арасын ұзартып қана қоймай, тереңдік сорап жұмысын жақсартады.
ТҚЖ бар ... ... ... ... ... ... ... беріп тұрады.
Жинаушының биіктігі мен көлемі неғұрлым үлкен болған сайын, жөндеуаралық
кезеңде ... ... ... ұңғы дебитінің сындарлы мәндері qкр көрсетілген.
Ретингера – Уханов формуласы арқылы табылған.
(3)
dB – пайдалану ұңғымасының ішкі диаметрі, м;
pn и pж - құм ... мен ... ... ... = 10 – ... түсу ... ... – құм түйірінің диаметрі, м;
Шығыс Мақат кен орнында өнімді қабат 700 – 1500 м аралығында. пайдалану
қоры 63 ... ... 168,146, 139 мм, ... 6-8 ... ... ... тек ... электршынжырлы сораппен жұмыс
жасайды. Қалғандарының барлығы штангілі терең сорапты ... ... ... 9-7 тон/тәул. Көптеген ұңғымалары құм
түзілулерінен тұрады. Мұнай дебиті 9-7 ... 1,5-0,5 ... ... ... ... төмендеуінің ең басты себебі ... ... мен ... ... ... құм ... ... жұмыстары 1,5-2 ай ... ... ... жүзеге асады.
Ұсынылып отырған технология жөндеуаралық кезеңді ұзартып қана қоймай,
ұңғыма дебитін көтереді. Бұл технологияны ... ... ... ... шығын дебиттің өсуі, бірінші жарты ... ... ... ... өз ... ... іс жүзінде дәлелдейік. Бұл технологияны пайдаланудың экономикалық
әсері, бір ... тек бір ... ... оны мына ... ...... сулану коэффициенті, %.
ТҚЖ жасау мақсатында, қосымша шығын ретінде Суг капитальды ремонтқа
кеткен шығынды есептеуімізге ... Жаңа ... ... технологиямыздың
Шығыс Мақат кен орнындағы бір ... бір ... ... ... нақты мәліметтерді ала отырып есептейік.
hоп = 63 м,
lп= 8 м,
qk=0.5м3/тәул,
T1=45 ... ... ... теңге,
Коб=0.,
Нәтижесінде алынған бір ұңғымаға бір жылда ... ... ... кеткен шығыннан 5,9 есе көп. Егерде ұңғыма санын 100 ... ... ... ... экономикалық әсері одан да ор болар еді.
Бұл мәселе өнеркәсіпте жан жақты зерттелуде.Бірақ құм ... ... ... ... ... ... физикалық-
геологиялық шарттардың көптігімен түсіндіріледі.Сондықтан әрбір нақты
жағдайда тиімді шешім ... ... ... ... ЖӘНЕ ... ТЕХНИКАСЫ БӨЛІМІ
4.1 Еңбекті қорғау және экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету іс –
шараларына талдау жасау
Шығыс Мақат кен ... ... ... ... мен ... ... тағы да ... өрт қауіпсіздігі тобына жататын дәрежесі мен санаты
әр түрлі жәрдемші құрылыс ... ... ... ... ... кен ... ... барысында мұнайды және мұнайлы газды,
химиялық реагенттерді (деэмульгаторлар, депрессанттар, ингибиторлар) ... ... ... қауіпсіздігін сақтау ең негізгі техникалық
шешімдердің бірі болып табылады. Олар мыналар:
- Құрылғылардың және ... ... ... ... ... ара ... сақтай отыра орналастыру;
- Бақылау – өлшеу құралының көмегімен қадағалауды іске асыру;
- Отын мен түтінді табуға арналған ... ... ... ... арналған сақтану жүйесін орналастыру;
- Жабдықтың оқшаулауына арналған жұмыстар;
- Ауа тазартқыш аспаптармен қамтамасыз ету;
- Алау жүйесін орналастыру;
- ... ... ... Өрт ... және өрт ... ... тәсілдерінің автоматты
жүйесімен таныстыру мен орналастыру;
- Еңбекті қорғау және ... ... ... ... қамтамасыз ету;
Өндірістік жұмыстың қауіпсіздігін сақтау мақсатында жоба бойынша мұнай
дайындау құрылғысында сақтап қалу клапандарын орнату қарастырылған. ... ... ... кезінде авариялық жағдайлардан сақтану үшін су ... ... ... су ... ... орналастыру қолға алынған.
Сақтап қалу клапандарынан және технологиялық құралдардан газды үрлеу
факель жүйелерінде іске асады. Олар ... ... ... ... ... ... ... түрде стационарды өрт сөндіру
жүйесі бар. Оған қоса, өрт сөндіру аспаптарының ... өрт ... ... ... ... ... ... аймақта, өртке қарсы
ара қашықтықта, «Мұнайгаз өндіру өнеркәсібінің өрт ... ... ... РК-10-97) құжатында көрсетілгендей орында қоныстануы керек.
Жұмысшылардың барлығы дерлік, ең керек деген ... ... ... ... қызмет көрсету, қоғамдық тамақтану, сонымен
қатар жеке арнайы киім және аяқ киіммен қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... құралдарымен қаруланған.
Құрылыс – монтаждау жұмыстарының орындалуы тазалық пен ұқыптылықты
қамтамасыз етеді. Тез жанатын қоқыстармен, ... ... ... және ... ... ... жұмыс жасағанда, міндетті түрде
құжаттардағы таңбалау шаралары қатаң ... Егер ... ... ... өзара шоқ тудыратын, зиянды газ немесе жанғыш
қоспа туғызатын затты сақтау немесе тасымалдау мүлдем қолдануға берілмейді.
Бүгінгі таңда ... ... ... ... ... және ... техникасын сақтау ережесін, ағымдағы нормасын бұзу
фактісі орын алмады.
4.1.1 Өндірістік технология
Мұнай және газ, газконденсатын өндіру ... ... ... негізгі
ерекшелігі ретінде жұмысшылардың көп ... ашық ... ... ... және ... ... ... машиналар мен
жабдықтардың, аппараттар мен құрылыстардың ... ... ... ... ... ... ... болады.
Сондықтан метеорологиялық жағдай жұмысшылардың халіне әсер етеді. Бұл
әсіресе суық және қатты ыстық, ылғалдығы 100% болған жерлерде ... ... ... ... өте ... болуына байланысты адамның жылу
балансы бұзылып, денсаулығына зиян келеді.
Жоғары температуралар кезінде ... ... мен ... ... қауіпті жағдайлардың орын алуына себепші болуы мүмкін.
Мұнай мен газды, конденсатты өндіруде және оны ... ... ... машиналар мен аппараттар үлкен шумен және ... ... ші ... ... (редуцировании) әсерінен
жабдықтар мен құбырлардың ... ... ... ... ... ... да ... шу туғызатындығын атау қажет. Шу
фондары адам денсаулығына қауіпті болады. Олар ... тез ... ... күрт ... ... және реакциясының әлсіреуңне
себепші болады.
Діріл шумен қосарланып адамның жүйке жүйесінің ... ... ... ... ... қан тамырларының спазмасын, ас ... ... ... себепші. Рұқсат етілген санитарлық нормалардан
асқан діріл ... ... ... ... ... ... тазарту үшін мұнайды жинау, дайындау және
тасымалдау жүйесі ыстық ... ... ... ... қажет. Ыстық сепарация кезінде мұнайдың құрамындағы газдың ... ... бұл ... резервуарларға баратын өнімнің
құрамында улы заттардың аз ... ... ... ... ... ... ... тағы бірі –
резервуарларда пантондарды пайдалану. Оларды пайдалану кезінде ... ... ... 80% азаяды.
4.1.2 Жабдықтарды монтаждау мен оны пайдалану ... ... ... ... мен ... ... ... жұмыстары еңбекті ең көп қажет ететін және ең қауіпті процесс.
Мұның ... ... ... ... мен ... ... байланысты болса, екіншіден, жұмыс істеп тұрған нысандағы монтаждау
немесе демонтаж жұмыстары үлкен газданған қоршаған ... және өрт ... ... ... мен ... ... ... монтаждау жұмыстары кезінде
сақтандырушы құралдарсыз, ақауы бар сатыларды, ... және ... ... ... жүргізу барысында да болуы мүмкін.
Мұнай және газ кәсіпшілігінде қолданылатын жабдықтардың ... ... ала ... жоба мен ... ... ... ... жасайды. Монтаждау алдында барлық жабдықтарды кейін көп
қозғалта бермеу үшін барынша ... етіп ... ... ... ... жұмыстарын бастамас бұрын келесі әрекеттерді орындау қажет:
- инструкторлық-технологиялық картада көрсетілген ... ... ... ... ... монтаждау жұмыстарына қажетті алаңды дайындау қажет;
- монтаждау жұмыстары жүргізілетін алаңды жұмысқа қатысы жоқ
адамдардан босату қажет;
- ... ... ... ... жабдықтардың бекітілуін, пісіру жіктерін, негізгі элементтерді
тексеріп шығу қажет;
- пісіру жұмыстары кезінде құбырөткізгіштегі немесе ... ... ... ... бірақта ол ... ... ... ... тиіс.
Стропаларды тексеру мақсатында жабдықтарды 20-30 см биіктікке көтеріп, 1-
2 ... ... ... ... тұру ... ... ... немесе ысырмаға
жалғауға тиым салынады.
Жүргізілген монтаждау жұмыстарының ... ... ... ... ... де ... болады.
Мұнай мен газды өндіру жұмыстарының көлемі өскендіктен ұңғыма ... ... және ... ... ... пайдалануды
күрделендіре түсті. Оған кіретін жабдықтар мен ... ... мен ... ең қауіпті аймақ болып саналады. Қауіпті жағдай келесі
фаторларға байланысты ... ... ... қондырғыларды орналастырылған
жабдықтың жабық немесе тар ... ... ... жоғары қысым;
3) технологиялық схемадағы газ факелының болуы;
4) токсикалық заттардың қолданылуы мен ... ... ... ... ... өндірістік және қабаттың қалдық суларын ... ... ... ... су ... күрделілігі.
Барлық жинау, дайындау және тасымалдау жүйелеріне қатысты күрделі
проблемма болып ... ... мен ... ... ... болады. Жинау, дайындау және тасымалдау жүйесіне қызмет көрсетудің
қауіптілігі ондағы сепарациялық процестің жоғары ... және ... ... ... ... ... ... күрт өсуі коммуникацияларда гидраттардың пайда болуынан және
ашып-жабу құралдарын басқаруда жіберген ... ... ... ... ... болу ... ... мен этилгликолды
енгізудің технологиясы ... ... орын ... ... ... ... ... дұрыс реттелмегендіктен газдың
сепаратордан коллекторға ... ... ... қате ... ... күрт өсіп ... апарды.
Химиялық реагенттермен улану ыдыстарды босату, құбыр мен жыбдықтардан
төгілген немесе шыққан кезде болуы мүмкін.
Сонымен қатар адамдар үлкен ... мен ... ... ... ... ... ішінен ауыр бөлшектерді шығару арқылы жөндеу
жұмыстарын жүргізген кездегі қауіпті де атап көрсету қажет.
Конденсатты жинау, дайындау және ... ... ... ... ... ... ... себебі оларды жасап шығару мен
пайдалану кезінде пайда болған кезіндегі жіберілген ... ... ... ... бұзылуына ең көп себепші – қабырғаларының
коррозиялық шаршауы. Резервуардың ішкі жағындағы коррозия бесенділігі оның
қандай сұйықтықпен ... ... ... және ... ... қауіпсіз пайдалану режимін
қалыптастыру жаңадан игерілген мұнай, газ және конденсат ... ... ... жағдайды қамтамасыз ететін схема бойынша
жүргізілетіндігіне байланысты.
Ішкі жүйенің бір ... ... ... ... ... ... ... жағдай бола қалған күні ұңғымаларды ажыратып тастайды.
Өндірілген өнімді жинау, дайындау және тасымалдау ... ... жеке ... ... ... ... істеп тұрғандығын,
құбырөткізгіштерді, БӨҚ (бақылау-өлшеу ... ... ... ... ... тұйықтау құрылғыларының жағдайын тексеру
қажет.
Жұмыс істеп тұрмаған ... мен ... ... ... ... ... ... іске қосу гидравликалық және гидродинамикалық
соққыларды болдырмау мақсатында ақырын ашылуы қажет.
Жүйені пайдалану кезінде гидраттар мен ... (құм, ... ... пайда болуын болдырмау үшін ... ... ... бақылау орнатылуы қажет. Сонымен бірге будың, судың ... ... ... де ... ... қажет.
Негізгі көңіл жүйенің герметикалық жағдайына аударылуы қажет. Газдың
немесе мұнайдың төгілуі байқалған болса, онда сол ... ... ... ... ... ... қажет.
Аппараттағы мұнай немесе сұйықтық қалдықтарын төгу кезінде ... ... ... Бұл кезде дренажға бірден үлкен көлемде сұйықтық
жіберуге болмайды. Ысырманы ... ... ... ... жабу үшін ... ... ... Дренаж желісі қатып қалған күні оны дренаж ысырмасы жабық
жағдайда ыстық бу ... ... ... қажет. Үлкен қысымда жұмыс істеп
тұрған ыдысты босату кезінде жұмысшылар противогаз киюі міндетті. Олар ... ... ... қарсы тұруы қажет.
Қондырғыға немесе аппаратқа келетін жол таза ... ... және ... ... ... ... қажет.
Ыдыстарды жөндеуден бұрын оларды жүйеден ажыратып, қысымнан босатып,
кіретін және ... ... ... жабу ... ... ... жұмыстар ол тазартылып, жуылып, кептірілгеннен кейін ғана
жүргізілуі керек. Аппараттың ... ... ... ... шлангты противогаз
бен сақтандырушы белдік киюі міндетті.
4.2 Еңбек қауіпсіздігін қамтамасыз ету шаралары
Мұнай және газ кен орындарына қауіпсіз ... ... ... ... қарай күкіртсутегі коррозиясына берік жабдықтарды жасап шығарудан
оларды пайдалану мен ... ... ... ету үшін ... талаптарды
құрастыруға дейін қамтиды.
Құрамында күкіртсутегі кезедесетін мұнай және газ ... ... ... ету үшін ... жабдықтарды пайдаланады, ұңғыма
өнімдерін жинау, дайындау және тасымалдау жүйесінің ... ... ... өнімді құрамындағы күкіртсутегіден
тазартып алу мен оның ыдыратушы әсерін залалсыздандырылады.
Жабдықтардың коррозиясын болдырмау қауіпсіз ... ... ... күні ... мен газ ... ... ... ішкі
коррозиядан қорғаудың ең тиімді жолы ... ... ... ... енгізгеннен кейін ... ... ... ... ... ... қасиеттерінің
әлсіреуін тоқтатады.
Күкіртсутегі бар кен орындарын ... ... үшін ... ... ... беріледі. Кен орындағы қолданылатын жабдықтар пен
аппаратура коррозияға берік ... ... ... ... ... ... ... жасап шығарушы зауыттың берген техникалық паспорты
бар болуы қажет. ... ... ... ... ... бақылап тұру қажет.
Сағада орналасқан жабдықтардың тұтастығы бұзылған жағдайда ұңғыманы
ажырататын жабдықтар орналастырылуы ... ... мен ... ... ... агенті ретінде құрамында күкіртсутегі бар
газдарды пайдалануға тиым ... ... өсіп ... үшін ... және ... екі сақтандырғыш
клапандары орнатылады. Бақылау клапандары жұмыс істеуі үшін қажетті ... ... іске ... ... 5-10% ... ... керек.
Кез келген жабдықты бұзып ішкі жағын жөндеу кезінде әрбір бөлшек барынша
керосинмен ... ... ... нысанда мүмкін болатын мұнайдың және
күкіртсутегінің төгілу жерлерінің тізімі жасалуы қажет. ... ... ... ... қою ... ... ұжым күкіртсутегіне арналған индикаторларды, жасанды
дем алу аппаратын, жеке ... ... ... және олардың
құрылысын білуі тиіс. Күкіртсутегінің үлкен ... ... ... ... ... ұйымдастырылады. Ол кезде
противогаздарды киіп, ... ... ... ... ... ... ... сырттан ешкім кіре алмайтындай қоршау жұмыстары
артқарылады. Егер күкіртсутегі ... ... ... ... ... (7,594 г/м3) ... болса, онда газдалған аймақты тастап
шығу керек.
Жұмысты ... ... ... ... және әкімшілік-техникалық
қызметкерлердің еңбекті ... және ... ... бойынша
жауапкершілігін «Мұнайгаз өндіру кәсіпорынындағы ... ... ... ... ... тәртіпті, қауіпсіз және зиянсыз
еңбек жағдайын қалыптастыруға ... ... ... ... ... ... қорғау шараларын ұйымдастыру және қауіпсіздік
техникасы мен өндірістік тазалық ... НГДУ ... мен ... жүктеледі. Бөлімшелердің басшылары өздеріне қарасты аймақтарда
қауіпсіз ... ... ... ету ... ... тиіс. Қауіпсіз жұмыс әдістеріне арналған инструкциялар әр 3 жылда
бір рет ... ... тиіс және жаңа ... мен ... ... жаңа ... процестер, қондырғылар, машиналар мен
аппараттар енгізілген жағдайда бекітіліп отыруы тиіс. Қайта ... жаңа ... ... ... жеткізіліп, түсіндірілуі
тиіс. Олар мұны білуге және ... ... ... ... ... өзі ... ... құрал-саймандардың ақаулары туралы, мұнай және газ, су аққан
жерлерді, қауіпсіздік техникасының ... орын ... ... өндірістік
санитария мен өрт қауіпсіздігі бұзылған жағдайларды ... ... ... міндетті.
Цехтер мен учаскілердің жұмысшылары бекітілген тізім мен нормаларға
сәйкес жеке ... ... ... ... арнайы аяқ киіммен,
арнайы тамақпен, ... және т.б. ... ... ... ... мен сақтандырғыш саймандар жұмысшылар мен инженерлі-
техникалық қызметкерлерге берілмес бұрын тексеріліп, ... ... ... мақсатында арнайы сынақтардан өтуі керек. Ақаулары бар
сақтандырушы саймандар мен құралдарды ... ... тиым ... ... ... жұмыс орнында бекітілген тізім бойынша қажетті дәрі-дәрмек пен
орау материалдары бар медикалық қобдиша болуы ... ... ұжым ... түгелімен алғашқы медициналық көмек көрсетуге үйретілуі тиіс.
Қуатты тоқты бөлiкте адам жақындаған жағдайда оны ... ... ... егер оны ол өзi iстей алмаса, босатудың ең сенiмдi ... ... ... ... табылады.
Егер қондырғысынан қуатты тез ажырату мүмкiн болмаса зақымданғанда тоқты
бөлiктерден тарту қажет. 1000 В ... ... ... ... оның ... ... ... немесе электро сымын
изомерленген құраммен лақтырып тастауға ... ... ... өзi ... ... үшiн ... ... алдын ала
изомерлеуi керек. Ол үшiн диэлектрлiк қолғаптар, шарф, қалпақ және ... ... ... ... ... өзiн жерден изомерлеуi қажет. Ол
үшiн алғының астына алдын – ала ... ... ... ... ... киiмiн тастау қажет.
1000 В жоғары қуатты электроқондырғыларда ... ... ... ... ету үшiн ... ... киюi ... содан кеiн
тоқты бөлiктен зақымданушыны босату керек.
Жөндеу жұмыстарын бастауға дейiн бұрандалы ... ... ал ... ... ... адамдар жұмыс iстеп жатыр деген
плакат iлiнедi. Кезеңдiк жұмыс iстейтiн автоматты ... ... ... жетектi өшiру және, сақтандырғыш плакатты iлу ... ... ғана ... ... ... қондырғыны тексерер алдында да
мiндеттi түрде жүзеге асырылуы қажет.
Бұрандалы сораптың электр қондырғысы электр қозғағыщ пен түсу ... ... ...... ... жер ... 1,5 м биiктiкте
орнатылған.
Жерге қосылған түрiнде ... үшiн ... ... керек. Кондуктор бұрандалы сораптың редукторымен байланысты болуы
қажет ... ... ... 48 мм2 ... қажет. Жерге қосылатын
жетекшiлер мен оларды тексеру орыны тексеру үшiн ыңғайлы болуы керек.
Жерге ... ... ... шеңбер жолақты бұрышты және т.б.
профильдi болатын қолдануға болады. Болат арқанды қолдануға болмайды.
Жұмысшыларды өндірісте оқыту ... ... ... ... типтік бағдарламасына» сәйкес жобаланған және бекітілген
бағдарламалармен орындалуы керек. Бағдарламалар үш жылда бір ... ... ... ... ... ... керек. Өндірістік
оқыту аяқталғаннан кейін және жұмысшылар мен қызметкерлерді жұмыс орнына
жібермес бұрын жұмысшылар басқарма ... ... ... ... сынақ тапсыруы тиіс. Білім тексеруге арналған шаралар арнайы
протоколмен бекітіледі. Сынақтан ... әр ... және ... пен ... ... ... ... және оның біліктілік
дәрежесін растайтын коммисия төрағасы қол ... ... ... ... ... алғашқы білім тексеру сынақтарының жиелігімен ... ... тыс ... ... келесідей өзгерістер болғанда
жасалады: өндірістік (технологиялық) процесс ... ... ... ... жаңа түрі ... ... ... шараларының жаңа
нормалары мен ережелері енгізілген жағдайда, кәсіпорын басшылығының
бұйрығымен ... ... ... ... ... талабы
бойынша, жаңа жұмыс орынға ауысуына байланысты білімінің жеткіліксіздігі
анықталған кезде және алты айдан астам уақыт үзіліс ... ... ... ... ... ... ... басшылығы жауапты болады. Жұмысшылар мен инженерлі-техникалық
қызметкерлерді дұрыс және уақытылы оқыту мен оның ... ... ... ... ... мен ... техникасы
қызметіне жүктеледі.
ЦНС 180 типті ортадан тепкіш электр ... ... ... ... ... жасақталған бөлмесі бар жерде оналастырылады. Сорапты
агрегатты басқару әр ... ... ... ... мен ... ... ... жүргізіледі.
Электр сорапты агрегатты пайдалану кезінде жұмыс орындары мен ... ... және ... ... шу мен ... ... шаралар қарастырылуы тиіс.
Жөндеуге және шашуға арналған сорап электрқозғалтқыштан ажыратылып,
құбырөткіштен ... ... ... ... Бұзбастан бұрын сорапты
ішіндегі сұйықтықтан тазартып алу қажет.
Сорапқа қызмет көрсету – периодты ... ... ... Әр ... ... ... есту органдарын сақтандыруға арналған құралдар пайдалану
міндетті.
4.2.1 Өрт ... ... ... қарсы жөніндегі Қазақстан Республикасының заңының” 3-ші статьясы
бойынша ... ... ... негізгі принциптері, олар адамның өмірі
мен денсаулығын қорғау. Бұл дегеніміз- еңбектегі адамдардыда қорғауды ... ... ... ... ... алдыңғы қатарда тұр. Сондықтан бұл
сала ерекше көз ... ... ... кәсіпорындарындағы кез келген бөлімшелердің өз өрт ... ... ... Және әр ... өз өрт ... ... ... және газды өндіру обьектілерінде жұмыс істеу кезінде және ... ... ... ... өрт ... жарылыстар болуы
мүмкін, ол газ жүйесінің саңылаусыздығының және ... ... ... жер асты жөндеу жұмысы кезінде жұмыс ... ... ... ал ... ... ... ол тазартылуы қажет және
құммен көмілген болуы қажет. Әрбір өндіру ... құм және ... ... ... ... жұмысшы өрт сөндіргішпен қолдануды жақсы білуі
қажет.
Өрт сөндіргіш зат есебіне су немесе қатты заттарды ... ... ... ... газдар оларға: азот, көмірқышқыл газы, көпіршік. Өртті
сөндіру үшін жалынға механикалық әдіспен әсер етеді, оны ... ... ... ... ... жану ... алады. Бұл үшін су гидраннтарын,
шлангілер, сағалар, көпіршік генераторларын, көпіршік камераларын, ... ... ... ... өрт қорғаушыларына белгі беруі қажет ол ... ... ... ... ... өрт ... ... хабарлауы
қажет.
Нысан басшылары барлық аймақтағы барлық өрт ... ... жеке ... ... және ... ... жұмысшылар тарапынан
бұзылған жағдайда жауапты тұлға болады. Жұмысшыларды өрт қауіпсіздігін
бұзуға ... ... ... ... ... өз еркімен бастап
кетуге, ереже ... ... шара ... бағытталған басшының
бұйрығы немесе талабы өрт қауіпсіздігі ережелерінің жаппай бұзылғандығы
болып саналады. Өрт ... ... ... ... ... жол
берген басшы тұлға салдары мен ауырлығына қарай заң ... ... ... ... ... өрт қауіпсіздігіне жауапты тұлғаның аты-
жөні мен қызметі жазылған тақтайшалар болуы тиіс.
Өрт ... ... ... тиіс ... келесі міндеттерді
орындауы керек:
- өндірістегі барлық ... пен ... ... ... және ... арналған құралдарды, заттарды және әдістерді білуге;
- бекітілген өрт қауіпсіздігі ... ... ... ашық отпен жүргізілетін жұмыстардың орындалуына арнайы рұқсатсыз
жол бермеуге;
- неғимараттарға, құрылыстарға және технологиялық ... ... ... жабдықтары мен алғашқы өрт сөндіру құралдарына
баратын ... ... ... ... өрт ... ... қызмет ететіндігін тексеру және олармен
пайдалана білу;
- жұмысшылардың өртке қарсы дайындықтарын ұйымдастыру;
- өрт қауіпсіздігі ережелерімен таныспаған жұмысшыларды жұмыс ... ... өрт ... ... ... ... ... мен оларды қалпына келтіруге;
- авария немесе басқа жағдайларда пайда болған өрт кезінде тезарада
өрт қызметіне хабарлауға, ... ... ... өрт
қызметкерлерін күтіп алуға және инструкция талаптарына сәйкес өрт
сөндіру шаралары атқаруға міндетті.
Өндіріс орнының басшысы ... ... ... ... ... ... келген жаңа жұмысшылар мен қызметкерлер, солардың ішінді
уақытша орналасқан тұлғалар да өрт ... ... ... ... ... курс тыңдауы қажет. Аталған курстан өтпеген тұлғаларды
жұмысқа жіберуге қатаң тыйым ... ... ... ... ... шараларының кіріспесімен қатар өткізуге болады. Курс
аяқталғаннан ... ... ... мен ... тексерілуі керек.
Білімдері қанағатсыз деп танылған тұлғалар аталған курсты қайтадан ... ... және одан ... ... ... ... тапсырады. Екінші
қайтара өтетін курс жұмыс орнында ... Оны ... цех ... ... ... өрт қауіпсіздігіне жауапты тұлға өткізеді. Жұмысшы өз орнын
ауыстырған жағдайда оған жаңа ... ... ... ... ... ... технологиялық процестеріне және өртке қарсы құралдардың
ерекшелігіне байланысты жалпы ... ... ... үшін және ... ... ... ... өрт-техникалық минимум
тапсырылуы тиіс. ... ... ... жылына бір рет
өткізіледі. Өрт-техникалық минимум ... ... ... ... ... ... режимін жасауға және оны қамтамасыз ету ... ... мен ... отқа ... ... ... және өрт ... категориясы болуы тиіс.
Кез-келген өндіріс ғимаратында көзе көрінетіндей жерде өрт ... ... ... ... ... ... өртке қарсы қызмет органымен
келісілген және нысан басшысы бекіткен адамдарды алып шығу ... ... ... ... ... негізгі төрт топқа бөлінеді:
- өрттің алдын алу;
- жалынның тарау аймағын шектеу;
- өрт ... ... ... заттардың барынша аз болуын қамтамасыз
ету;
- өртті сөндіруге ... ... ... ... ету.
Әр учаскеде оның өрт қауіптілігіне қарай өрт қауіпсіздігінің режимі
бекітіледі, соның ішінде:
- ... ... ... жерлер анықталып, жасақталады;
- бір уақытта бір бөлмеде сақталатын заттардың көлемі мен орны
анықталады;
- жанғыш ... мен ... ... реті бекітіледі;
- өрт кезінде жабдықтарды тоқтан айыру реті анықталады.
Отты пайдалану арқылы жүргізілетін уақытшы жұмыстар мен ... да ... ... ... ... кейін орынды тексеру мен жабу, өрт
анықталған жағдайда жұмысшының ... ... ... ... тек өрт
қауіпсіздігі анықталған жерде рұқсат етіледі.
4.3 Еңбекті қорғау және техника қауіпсіздігі ... ... ... ... ... ... және зиянды, жарылғыш-жанғыш
заттардың шығуының алдын алуға бағытталған негізгі шаралар технологиялық
аппараттардың және ... ... ... қамтамасыз ету,
алыстан басқару және өндірістік үрдістерді жоғары деңгейде автоматтандыру,
газ бөлінуін ... ... ... ... ауаны бақылау және
апаттық дабыл беру ... бар ... және ... ... жасап тұруы,
зиянды және жарылу қаупі бар өндірістерді жеке ... ... ... ... ... бөлмелерінде желдеткіштерді қолдану,
коррозияға ... ... ... ... ... ... ... металл конструкцияларды коррозиядан қорғауды қамтамасыз
ету, арнайы ... бар ... ... және көп ... аппараттарды
қолдану, апаттық бөлгіштердің болуы, коррозиядан қорғаудың технологиялық
тәсілдері, алаулы оттық жүйелерінің бар болуы және ... ... ... ... тұруы болып табылады.
Жобада газды айырудың, тазартудың, сусыздандырудың және тасымалдаудың
саңылаусыздандырылған ... және ... ... ... ... ... жабдықтар арматуралар және ... ... ... ... ... ... қауіпсіз пайдалануды қамтамасыз етеді. Ілмек арматураны
орналастыру қауіпсіз қызмет көрсетуді қамтамасыз етеді.
Технологиялық жүйелерде апаттардың алдын алу және оның ... ... үшін ... ... құрылғылар қолданылады: ілмек, ілмек-реттеуші
арматура, клапандар, бөлгіш және басқа ажыратқыш құрылғылар, қысым артуынан
сақтандыратын қондырғылар, жалынды жою және ... ... ... автоматты жүйелері.
Барлық технологиялық құбырлар ... ... ... ... және ... ... ұшырайды.
Жоғары қысыммен жұмыс жасайтын аппараттармен жабдықтарды ... ... ... ... ... ... ... реттеу құралдарын қондырумен қарастырылған.
Сұйықтар сыйымдылықтары шекті жоғары деңгей дабылдарымен жабдықталған.
4.4 Жұмысты қауіпсіз әдіспен жүргізуге арналған ... ... деп ... әсер ... ... және зиянды
өндірістік факторлардың алдын алатын ұйымдық және техникалық шаралар ... ... ... ... жоғарғы өнімділігі кәсіпорын қызметін
комплексті ... ... ... механикаландырылған транспорт
болуымен радио байланыс және ... ... ... ... ету арқылы қол жеткізіледі.
Кәсіпорынға келген немесе басқа мамандыққа ауыстырылған жұмысшылар
техникалық өртке қарсы ... ... ... ... ғана ... ... ... сынақ мерзімі біткенін арнайы комиссия жұмыс
орнында жұмысшының техника және өртке қатсы қауіпсіздік ережелерін ... ... ... ... техникалық қауіпсіздік-
инженері және ол жқмысты атқарушысы қызметтер өткізеді. Жұмыстың ... ... ... механик өткізеді. Барлық профессия түріндегі
жұмысшыларға, техника қауіпсіздігі бойынша қолданылатын талаптар:
- Жаңадан жұмысқа келген жұмысшы жұмыс орындағы еңбекті қорғау ... ... ... ... инструкциясымен
танылуы керек.
- Инструкциядан басқа жұмысшы жұмысқа кіріскен күннен басқа үш айдан
кешіктірілмей ... ... ... техника қауіпсіздігі
оқуынан өтуі керек. Комплекстік ... ... ... ... ... ... ... керек және
де техника қауіпсіздігінен хабардар болуы керек.
Кәсіпорынға келген немесе басқа мамандыққа ... ... ... ... қауіпсіздік инструкциясынан өткеннен кейін ғана өз
бетімен жұмысқа жіберіледі, сынақ мерзімі біткенін ... ... ... ... ... және өртке қатсы қауіпсіздік ережелерін білімін
тексереді.
Бригада ... ... да ұңғы ... қатысты адамдардың жұмысын
санитарлық – тұрмыстық қамту мақсатында, техникалық жобамен төмендегі
жағдайлар қарастырылады:
- ... ... адам ... ... ... жағдайларға бейімдеп
тұрғызу.
- Ауыз су құятын ыдысты дайындау.
- Қалдықтарды жинайтын орын дайындау.
- Кем дегенде 3 аптечка болуы қажет.
- Демалысқа ... ... ... ету.
- Төсек орнымен қамтамасыз ету.
Оларға жататындар (огнетушитель) күрек, сүймен, шелек, бигор тоқтаның
астында қосымша ... ... ... суы бар ... ... қойылуы керек.
Кен орнында өрттен сақтанудың ең ... ... ... және ... ... ... жағдайларды болдырмау, барлық
құбырларды ... май ... ... ... ... ... газды сақтауда өте мұқият болу, өндірісте бөгде адамдарды болдырмау,
өрт ... ... ... ... қою қажет.
4.5 Көлемді – жоспарланған және сындарлы шешімдер
Өндіріс объектілерінің арасындағы белгілі ... ... ... ... ара ... сақтау мөлшерлері де белгіленген.
Объектілердегі қондырғылардың қауіпсіз және ... ... ... жұмыстарын жүргізу үшін жағдай болатындай етіп орнатылуы қажет.
Бөлек механизмдер мен ... ара ... 1 ... ал жұмысшы
өткелдерінің ені 0,75 метрден кем болмауы ... ... бар ... ... ... және белгі беру-
ескертеу қондырғылары жер етпейтін жерлерде ... ... ... ... ... ережелеріне ” сәйкес болуы керек.
Жұмыс істеп тұрған немесе істемейтін ұңғылардың номерлері болуы керек.
Адамдар өтетін жерлердегі, яғни жер бетінде ашық ... ... ... ... ... 1 ... кем болмайтын өткелдер
орнатылу керек.
Машиналар мен механизмдер төзімді металдан жасалған қоршаумен, ... ... ... жан-жақты қоршау керек.
Байланыстырушылар белдіктерге ұстағыштармен қоршалады. Олардың ... ... ... Белдіктер үзілген кездердегі қауіпті жағдайлардан
сақтандыру барысында ол жер метал қорғаныштары арқылы қауіпсіздендіріледі.
Жұмысшыларды қорғау
Жұмысшылырда қорғауды ... ету үшін ... ... ... ... ... аспаптары таратылуы керек:
- техника қауіпсіздігі қоймаларында- қорғау бас киімдері;
- техника қауіпсіздігі қоймаларында – қорғау аяқ ... ... ... ...... ... ... техника қауіпсіздігі қоймасында – қорғау көзәйнектері;
- барлық қажет жерлерде – көз жууға арналған душтар/құрылғылар;
- батареялық бөлмелерде – көз жуу құрылғылары;
- ... ... ... ... ...... ... құралдар;
- барлық жұмысшыларда – жеке дем алу аппараттары;
- барлық жұмысшыларда – жеке H2S газ анықтағышы;
- барлық ғимараттарда – ... ... ... ... ... техника қауіпсіздігі қоймаларында – жылжымалы газ детекторлары.
5 ҚОРШАҒАН ОРТАНЫ ҚОРҒАУ БӨЛІМІ
5.1 ... ... ... ... негізгі нормативтік және
құқықтық құжаттар
Мұнай-газ өндіретін өнеркәсіп ... ... ... ... негізгілерінің бірі болып саналады. Мұнай және газ кен орындарын өңдеу
және ... ... ... табиғат ортасы мен жер ... әсер ... ... және жер ... қорғау ҚР-ның күші бар заңдылықтары
мен халықаралық нормалары мен ережелеріне сәйкес іске асырылу қажет.
ҚР-ның «Жер қойнауы», «Қоршаған ... ... ... ... ... ... «Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану», т.б. ... ... ... ... 1996 ... 18 маусымында бекітілген
«Мұнай және газ кен орындарын пайдаланудың жалпы ... ... ... кен ... ... және пайдалану кезінде қоршаған ортаны қорғаудың
негізгі талаптары бекітілген.
5.2 Атмосфераны, гидросфераны және литосфераны ... ... ... ... ... Атмосфераны қорғау
Атмосфераны зиянды заттармен ластау көздеріне мұнайды ысытатын ... ... ... ... ... ... жатады.
Атмосфера зиянды бүлінгенде, ауаға көмірсутектер, азот оксиді, көміртегі
оксиді, күкіртті газ тарайды.
Жұмыс зонасы үшін ... 300 ... азот ... 5 мг/м3, көміртегі оксиді 30
мг/м3, күкірт газ 10 мг/м3 дейін, ал елді мекендер үшін: көміртегі 5 ... ... 0,085 ... ... ... 5 ... күкіртті газ 0,5 мг/м3
дейін ғана рұқсат етіледі.
Ауаның ластануының негізгі ... ... ... кен ... ... құрал-жабдықтар мұнай ысыту пештері, ... ... ... ... ... қамтамасыз ету орындары,
факельдік жүйелер болып табылады.
Технологиялық құрал – ... ... ... ... ... әсерінен болатын авариялар, құбыр өткізгіштердің жарылуы, ... ... ... ... ... және тағы ... жағдайлар.
Кен орнын пайдалану кезінде жыл бойына ауаның ластануы 27728 т/жыл. Оның
ішінде азот оксиді – 472 т/жыл, көміртегі ... 13916 ... ... ... ... ... ... заттардан қорғау үшін мына жағдайлар қарастырылуы
қажет:
-пештердің, жылу ... ... ... ... ... ... ... құбыр өткізгіштерді конденсат жинағыш ... ... ... ... ... булану өнімі арқылы ластаудан
сақтау;
-мұнай құбырларын, желілерді, ... дер ... ... ... ... заттарды 15 % азайтатын арнайы қондырғылар
орнату;
-өндіру техникаларын, мұнай мен газды дайындап, тасымалдауға ... ... ... ... ... отыру.
Санитарлық қорғау зонасы зиянды заттар көздерімен, ... ... ... ... Өлшемі СН-245-71 және ОДН-86 сәйкес 300-1000 м
болуы керек. Зонада зиянды заттар концентрациясы ПДК төмен болуы ... ... ... газ ... ... ... кешендерде түтіндік газ
пайда болады. Зиянды заттар атмосфераға аз ... үшін мына ... ... ... ... ... бақылау үшін пеш жұмыстары түгелдей
автоматты түрде болуы керек.
Ауаның ластануын бақылау тапсырыс арқылы арнайы СЭС ... ... Олар ... азот ... ... ... газдарды бақылайды.
Бақылау нүктелері – түтіндік құбырлар, қондырғылардың технологиялық
жағдайлары кем дегенде 3 аптада 1 рет, ... ... ... 1 рет ... ... қорғау
Жер бетіндегі және жерасты суларының бүліну көздеріне ... ... және ... сулар, кәсіпорынның өндіріс
аудандарынан, құбыр өткізгіштерден шыққан зиянды заттар жатады.
Су мен қамтамасыз ету ... ... ... жатады. Ішуге және
технологиялық сумен жабдықтауға сеноман ... ... Оның ... 1-1,2 г/л ... ГОСТ 2874-82 ... ... деп ... Санэпидемстанция пайдалануға рұқсат еткен.
Техникалық сумен қамтамасыз ету үшін альбсеномандық су қолданылады. Ол
кен орының ... ... таяу ... ... ... ... санитарлық қорғау зонасы жұмыс
істейді. Ол жерасты суларын химиялық және бактериялық лас нәрседен ... ... кен ... ... су ... ... ... суларын қорғау үшін мына шарттардың орындалуы қатаң ... ... ... ... су алу және бақылау ұңғыларының дұрыс
толық жұмыс істеуі;
-кен орнын игеру кезінде мұнай өндіру, ... ... ... ... ... ... су сумен қамтамасыз ету құралдары арқылы шаруашылықтарға,
өртке қарсы, өндірістік технологиялық қажеттерді өтеуге таратылады.
5.2.3 Литосфераны қорғау
Мұнай газ кен ... ... жер беті ... ... ... және ... жоғары сулармен ластанады. Мұнай және ... ... ... гидронизация цементтелу сияқты процесстердің
жүруіне әкеп соғады.
Бұл процесстер өсімдіктер әлемінің және ... ... ... Жер ... бұзылуына байланысты эррозия, дефляция, криогенез
процесстері жүреді.
Кен ... ... ... және құмды фракциядан тұрады. Жер бедері
жалаң, ... ... ... ... қалыңдығы 25 см-ге дейін.
Ауаның және судың эррозиясынан жер бетін қорғау үшін ... ... Жер ... ... негізгі жағдайлары:
-сепарация, мұнайды дайындау, жинау және тасымалдаудың герметизациясының
болуы;
-авария кезінде ... ... ... ... және ... ... қабатқа айдауға мейлінше көп
пайдалану;
-транспорттың тек автожолдармен жүруін қадағалау.
Жер бедерінің ... және оны ... ... – жер беті және ... ... ... өсімдіктер дүниесінің бұзылуына әкеліп
соқтырады.
Кен ... ... ... және ... жер ... тепе-теңдік
режимі бұзылатындығы белгілі. Су көп айдалған сайын қабаттағы судың
минерализациясы күшейеді. ... ... ... ... күкіртсутектің болуы
қабаттың өткізгіштігін нашарлатады.
Мұнай және газ ұңғыларын қазуда, кен орнын игеріп пайдаланылғанда,
барлық ... ... жер ... ... өте ... ... ... шараларына мыналар жатады:
-ашық фонтандауды, ұңғы қабырғаларының құлауын, жуу сұйықтығын жұтылуын,
ластанбауды болдырмау. Бұл үшін мұнайлы, газды және сулы ... ... ... ... Ұңғы ... ... жоғары сапалы
цементажды аралық пайдалану колоннасымен қамтамасыз ету.
Технологиялық схемалық ... ... және жер ... құрал – жабдықтардың герметизациясы;
-мұнайды жинау, дайындау, тасымалдау және сақтау жүйесінің авариясыз
сенімді жүруін қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... ұңғының уақытытынан ерте суланбауын қадағалау
-сумен қамтамасыз ету жүйесінің тұйық түрін қолдану, өндірістік суларды
қабатқа айдауға мейлінше көп қолдану.
5.3 ... ... газ кен ... ... ... (жер асты ... ... су жиналатын ашық керлер), атмосфера мен литосфераның (сыртқы ... ... ... ... ... ... әртүрлі химиялық
заттар бар қатты қалдықтар, сондай-ақ үстіртін ағынды сулар, жер үсті
суларын, ... ... ... олардың санитарлық-гигиеналық жағдайы мен
биологиялық өнімділігін төмендетеді.
Біздің қарастырып отырған дипломдық жобада ... ... кен ... жағдайда ұңғы жұмысының тиімділігін арттыруда ... ... ... құм мен ... ... су мен ... көрінісі
беруі, түбіне құмның жиналуы себеп болды. Қазіргі кезде Шығыс Мақат ... ұңғы ... ... 80 ... ... ... ... суды жер
бетіне, су қоймаларына төкпей қайтадан ... ... ... ... ол ... ... болып табылады және де оны ... ... ... кен ... тұрмысты және техникалық су гидрогеологиялық
ұңғыма қондырғыларынан алынады. 50-70 метр ... ... ... қабаттарынан алынады. Судың құрамында фтордың көп болуына
байланысты ауыз су ... ... ... ... алынған объектілерді іске асырған уақытта, қоршаған
ортаға зиян келтіретін ... ... ... болуы мүмкін:
1)ұңғыны жууға арналған сұйықтың буға айналуна ... улы ... ... ... жүретін жолдарының ашық тесігінен сыртқа төгілетін
бөліктерінің жерге сіңіп өсімдіктерді құртуы.
Осы ай-толғақ факторлардың қоршаған ... ... ... ... ... төмендегі шаралар болады:
1.Су қоймасын бу шықпайтындай етіп бекіту керек.
2.Су жүретін жолдардың ашық ... ... үшін ... ... ... ... ... керек.
3.Ұңғыны пайдаланып біткеннен кейін, су қоймасының түбіндегі ... ... ... ... ... көшу ... орнын ауданымен бірге ұңғы болмаған уақыттағыдай табиғи ... ... ... ... мен ... зиянды
заттардың бөлінуінің себептеріне төмендегі жағдайлар жатады:
а)фланц қосындысының саңылаусыздығы сақталмауы;
ә)коррозияның нәтижесінде апаттың ... ... және ... алу жұмыстарын кезіндегі ақаулардың орын алуы;
Үстінгі су сақтағыш қабаттар мұнай өңдіру кезінде ... және ... ... ... ластанады. Мұнайдың құрамында улы заттың болуы ауыз
су мен күнделікті тұрмыста пайдаланылатын сулар кері ... ... асты ... ... негізгі көзі болып өндірістік және
тұрмыстық ағынды сулардың, сонымен ... ... ... ... улы ... ... болып саналады.
Мұнай өңдіру кезінде алынған қабат сулары жоғары минералданған болып
келеді. Ол су жер үсті және жер асты ... ... аз ... ... ... ... ауыз су ішуге жарамсыз болып табылады.
Мұнай жер қойнауы мен өсімдіктерге жағымсыз әсер етеді. Мұнаймен ... жер ... ... мен азот қатынасының артуы жер қойнауы
мен өсімдік тамырларының қоректенуін бұзады.
5.4 Қалдықтарды басқару жоспары
Қалдықтар ... ... ҚР ... су ... қатаң бақылау
жасаумен келесі қалдықтарды тастауға рұқсаты бар:
- бұралқы сулар жүйесінен ... суды ;
- суды ... ... ... ... ... ... суларды;
- бұрғылау қондырғысының балласттық сулары.
Теңізге қатты қалдықтар ... ... ... ҚР ... ... ... сәйкесті тасталуы мүмкін емес қалдықтарды жинауға және
құрлықта тазалау немесе жою үшін тасымалдауға бағытталған. Компаниялардан
өздерінің принциптеріне ... ... ... және ... ... туралы жоспарларын көрсету талап етіледі.
Сұйық қалдықтар
Минерал негізді улылығы төмен бұрғылау ертінділері ... ... , бұл ... шлам көлемін азайтады. Минерал негізді бұрғылау
ертінділерін қолдану ... ... ... болдырмау үшін оларды жабық
сыйымдылықтарда ... ... ... ... үшін ... ... қажеті жоқ, себебі
қолданғаннан кейін оның құрамында су болмайды, оны полигонға ... ... ... ... су негізді бұрғылау ертіндісі,
қолданылғаннан кейін центрофугалы бұрғылау қондырғысымен ... ... ... ертіндісі қатты фазаларды сұйықтан айыру мақсатында
Баутинодағы базаға тасымалданады. Су негізді ... ... ... ... ... ал ... буланып кетеді.
Кеменің палубалық, трюмдік және сыйымдылықтармен жуу суларын қосқанда
бұрғылау қондырғысынан және жұмысшы тірек ... ... ... ... ... ... ... жүйеде сақталады. Флюидтерді мұнай және
су айырғыштары арқылы өткізеді. Сүзілмейтін мұнай бұрғылау қондырғысындағы
өртеу құрылғысына ... ... су ... 5 ... ... ... үшін диатомдық сүзгі арқылы өтеді. Су буландырғыш ... ... ... ... ... ... ... сулар сүзілуге ұшырап
биореакторда тазартылады. Сүзгіде қалған тұнба жойылады. Биореактордың 0.01
микронды мембранды сүзгісі және ... ... бар. ... ... ... ... теңізге тасталар алдында немесе буландырғышта
жойылар алдында су реакторда активтелген көмір сүзгіден және ультракүлгін
дезинфекциядан ... ... ... ... шикі ... ... ... үлкен
бөлігін құрайды. Аралда шламдар контейнерлерде сақталады және ... ... ... ... ... қондырғысында өндеу бұрғылау
ертіндісінің құрамында қайтадан қолдануға жарамды түрде минералды майларды
айырады. Жылулық десорбцияда ... ... ... ... ... ... шламдардың қатты қалдықтары үлкен қаптармен
көміледі.
Тазаланған шламдарды орналастыру үшін ... ... ... ... пайдаланады. Учаске ұзына бойына қоршалған. Тұрақты түрде грунт
суларының сынамалары мониторинг жүргізу үшін ... ... ... ... балама варианттарын іздеу жалғаса береді. Шламмен
толтырылған амбарлар беті 1.5м топырақпен жабылады.
Бұрғылау ... және ... ... ... жиналған қатты
қалдықтарға қатысты келесі иерархиялар қолданылады:
- медициналық қалдықтар (ҚР топтастыруы бойынша 1-класс) өртеледі;
- қауіпті қалдықтар (2-класс) ... және ... жою ... ... басқа материалдарды қолдану ыңғайлы болып табылады;
- пайдаға асуы мүмкін материалдар сол жерде айырылады;
- қалдықтың жалпы ... (3 және ... ... ... ... ... Нығыздалған қалдықтар және күл Баутинода
көміледі.
Қалдықтарды өңдеу бойынша ... ... ... ... ... ... ... асыруға барлық жұмысшы жауапкершілікте
болады;
- барлық қалдықтар дұрыс идентификациялануы керек;
- идентификацияланбаған ... ... ... ... жойылады;
- барлық қауіпті қалдықтар басқаларынан ажыратылуы керек;
- араласпайтын қауіпті қалдықтарды ... ... ... ... ... бар ... ... керек;
- қалдық контейнерлері төгілудің алдын алудың сәйкесті шаралары
қабылданған аймақтарда ... ... ... ... ... ... күнімен сағаты, олардың
химиялық құрамы, нәтижесінде осы қалдықтар пайда болған үрдістерді ... ... ... құжаттар толтырылуы керек; қажет болған ... ... ... ... ... ... шығаратын әрбір
алаңдағы қалдықтар тізімге тұруы керек және олар ... ... ... ... ... тасымалдануы керек;
- қалдықтар олардың осы түрін ... ... ... ... ... жүргізілуі керек.
Кесте 5.4 - Қалдықтарды пайдаға асыру және қайтадан қолдану
|Мұнай, жайлы шүберектер, | | ... ... ... |20м3. ... ... ... ... жабдық, күндіз| | ... ... |8м3. ... |
|түтіктері | | ... ... ... ... ... 420 |бөлшектеу, бумен |
|бөшкелер ... ... ... |
| | ... ... ... ... |6м3. ... ... |
|мұздатқыштар | | ... |2.4т. ... ... ... |

Пән: Тау-кен ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 58 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 5 000 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жаңажол кеніші мұнайы (айдау және пайдалану скважиналары)95 бет
Доссор 100 жыл4 бет
М. Мақатаев өлеңдеріндегі лирикалық кейіпкер тұлғасы76 бет
М.Мақатаев поэзиясындағы символизм42 бет
М.Мақатаев поэмаларының идеялық- көркемдік ерекшелігі13 бет
М.Мақатаев шығармашылығы6 бет
Мақатаев мұқағали (мұқаметқали) сүлейменұлы4 бет
Мұқағали Мақатаев поэзиясындағы отаншылдық рух31 бет
Мұқағали Мақатаев поэмаларындағы лирикалық кейіпкер және тарихи тұлға59 бет
Мұқағали Мақатаев Сүлейменұлы5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь