Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесі туралы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

1 Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесінің теориялық негіздері

1.1 Қазақстан Республикасы зейнетақы жүйесінің даму тарихы ... ... ... ... .5
1.2 Зейнетақымен қамсыздандыру ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .8
1.3 Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің құрылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..12


2 Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесінің қазіргі жағдайын талдау

2.1 Қазақстандағы зейнетақы жүйесінің дамуын талдау ... ... ... ... ... ... ... 19
2.2 Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің қызметтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... .25
2.3 Зейнетақы активтері, меншікті капиталы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...29


3 Зейнетақы жүйесінің мәселелері мен шешу жолдары

3.1 Зейнетақымен қамсыздандыру жүйесінің проблемалары ... ... ... ... ... 35
3.2 ҚР.ның зейнетақы жүйесінің даму басымдықтары мен перспективалары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..37

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..42
Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..44
Зейнетақы – азаматтарға белгілі жасқа толғанда, мүгетектігіне байланысты, асыраушысынан айрылғанда, арнаулы қызмет атқарған жылдары үшін, заңнамада көзделген басқа да ретерде берілетін тұрақты ақшалай төлемақы. Зейнетақы жинақтаушы зейнетақы қорлары есебінен төленеді. Қазақстан Республикасында зейнетақы тағайындау және төлеу тәртібі Қазақстан Республикасының Қонституциясы негізінде және ҚР-ның «ҚР-нда зейнетақымен қамтамасыздандыру туралы» заңымен, басқа да заң актілерімен айқындалады. Қазақстан 1998 жылы 1 қаңтардан бастап зейнетақымен қамсыздандырудың бұрынғы ынтымақтық жүйесінен жинақтаушы зейнетақы жүйесіне көшті. Бұл орайда ынтымақтық жүйе де сақталды. Ынтымақтық жүйе бұрынғы зейнеткерлерді зейнетақымен қамсыздандырады және келешекте ынтымақтық жүйеде жұмыс стажын толық өткерген, бірақ жинақтаушы жүйеде зейнетақы алуға жеткілікті ақша жинауға мүмкіндігі болмаған адамдарды зейнетақымен қамсыздандырады. Жинақтаушы зейнетақы жүйесінде әрбір азамат өз табысынан зейнетақы жарнасын аударып, өз зейнетақысын жеке өзі жинайды. Сөйтіп зейнетке шыққан кезде жинақталған ақша салымшыларға олардың жеке зейнетақы шоттарынан төленеді. Сонымен бірге аталған заңға сәйкес жұмыс істеушілер мен жұмыс берушілердің мемлекеттік емес жинақтаушы зейнетақы қорларына ерікті жарналарынан құралатын қосымша зейнетақы төлеу тәжірибесі де қалыптаса бастады.
Қазақстанның жүргізген зейнетақы жүйесінің қалыптасу белестері алдын-ала қорытынды шығару, болашағын және қазақстандық үлгіні бұдан әрі дамытудың мүмкіндікті жолдарын анықтау үшін құқық пен негіздеме береді.
Қазақстанның заманауи зейнетақы жүйесі ҚР Үкіметі 1997 жылы еліміздегі зейнетақымен қамсыздандыру жүйесін қалыптастыру тұжырымдамасын мақұлдаған сәттен бастап өз жұмысын бастады. Зейнетақы реформасының негізі етіп чилилік үлгі қабылданды. Чилидегі зейнетақы жүйесі таратып тұратын механизмді ұстамайды және қызметкердің жеке шотына қаражатты толықтай жинақтауға және жарналарды капиталдандырып отыруға негізделген. Жинақтаушы зейнетақы жүйесіне енуші әрбір адам дербес шот алады, онда оның зейнетақы жарналары аккумуляцияланады. Бұл қаражаттар жеке зейнетақы қорларында жиналып, салымшылардың зейнетақы жасына жеткеніне қарай олар зейнет төлемдерін салымшыларға қайтарады. Бір айта кететін жайт, отандық жинақтаушы зейнетақы жүйесі чилилік жүйенің көшірмесін айнытпай көшіріп алды деп санауға болмайды: қазақстандық үлгі өзіндік ерекшелігін және басқа елдердің тәжірибесін бейімдеп қабылдады, сол себепті ол бірегей жинақтаушы зейнетақы қоры болып саналады.
Зейнетақымен қамсыздандырудың қызмет атқарып келе жатқан көп деңгейлі үлгісі Қазақстанның бүкіл халқына есептелген. Зейнетақы төлем көздері (мемлекеттік бюджет және/немесе зейнетақы жинақ ақшалары) анықтайтын санаттар бойынша халықтың бунақтары зейнетақы жүйесіне тартылған қазақстандықтардың жас ерекшеліктеріне негізделген.
1. Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы Қазақстан Республикасының 1997 ж. 20 маусымдағы № 136-1 Заңы
2. Баймуратов У. Финансы Казахстана Алматы, 2005
3. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2007 – 2009 жылдарға арналған бағдарламасы туралы баяндама
4. Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің алтынвалюта активтерін басқару бойынша инвестициялық стратегияны бекіту туралы Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі Басқармасының 2006 жылғы 27 қазандағы № 105
5. Қазақстан Республикасының Электрондық үкіметі © 2006-2009
6. ҚР Президенті Н. Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдауы, 2003 жыл
7. Мельников В.Д., Ильясо К.К. Финансы: Оқулық. – Алматы.,2001
8. Нұрғалиев Қ. Қазақстанның экономикасы: Оқу құралы – Алматы, 1999ж
9. О.Баймұратов «Қазақстан қаржы нарығы», Алматы: Экономика, 2007
10. РМҚК "Жұмыспен қамту жөніндегі ақпараттық талдау орталығы"(АТО), 2004-2007 ж.
11. С.Құлпыбаев «Қаржы», Алматы, 2007
        
        Мазмұны
Кіріспе................................................................
................................................3
1 Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесінің теориялық негіздері
1.1 Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Республикасының зейнетақы жүйесінің қазіргі жағдайын
талдау
2.1 Қазақстандағы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... мен шешу ... ... ... жүйесінің проблемалары
....................35
3.2 ҚР-ның зейнетақы жүйесінің даму ... мен ... ...... ... ... толғанда, мүгетектігіне
байланысты, асыраушысынан айрылғанда, арнаулы қызмет атқарған жылдары үшін,
заңнамада көзделген басқа да ретерде ... ... ... ... ... ... қорлары есебінен төленеді. ... ... ... және ... ... ... ... негізінде және ҚР-ның «ҚР-нда зейнетақымен
қамтамасыздандыру туралы» заңымен, басқа да заң ... ... 1998 жылы 1 ... ... ... ... ынтымақтық жүйесінен жинақтаушы зейнетақы жүйесіне көшті. ... ... жүйе де ... Ынтымақтық жүйе бұрынғы зейнеткерлерді
зейнетақымен қамсыздандырады және келешекте ынтымақтық жүйеде жұмыс ... ... ... ... ... зейнетақы алуға жеткілікті ақша
жинауға мүмкіндігі болмаған адамдарды зейнетақымен ... ... ... ... ... өз ... зейнетақы жарнасын
аударып, өз зейнетақысын жеке өзі ... ... ... ... ... ақша салымшыларға олардың жеке зейнетақы шоттарынан төленеді.
Сонымен бірге аталған заңға сәйкес ... ... мен ... ... емес ... зейнетақы қорларына ерікті жарналарынан
құралатын қосымша зейнетақы ... ... де ... бастады.
Қазақстанның жүргізген зейнетақы жүйесінің қалыптасу белестері алдын-
ала қорытынды шығару, болашағын және ... ... ... ... ... жолдарын анықтау үшін құқық пен негіздеме береді.
Қазақстанның заманауи зейнетақы жүйесі ҚР Үкіметі 1997 жылы еліміздегі
зейнетақымен қамсыздандыру ... ... ... ... бастап өз жұмысын ... ... ... ... ... үлгі ... ... зейнетақы жүйесі таратып тұратын
механизмді ұстамайды және қызметкердің жеке ... ... ... және жарналарды капиталдандырып отыруға негізделген. Жинақтаушы
зейнетақы жүйесіне енуші әрбір адам дербес шот алады, онда оның ... ... Бұл ... жеке зейнетақы қорларында
жиналып, салымшылардың зейнетақы жасына жеткеніне қарай олар ... ... ... Бір айта кететін жайт, отандық
жинақтаушы зейнетақы жүйесі чилилік ... ... ... көшіріп
алды деп санауға болмайды: қазақстандық үлгі өзіндік ерекшелігін және ... ... ... ... сол себепті ол бірегей жинақтаушы
зейнетақы қоры болып саналады.
Зейнетақымен қамсыздандырудың қызмет атқарып келе ... көп ... ... ... ... ... ... төлем көздері
(мемлекеттік бюджет және/немесе зейнетақы жинақ ... ... ... ... бунақтары зейнетақы жүйесіне тартылған
қазақстандықтардың жас ерекшеліктеріне негізделген.
Курстық жұмыс 3 бөлімнен тұрады. ... ... ... ... жүйесін қамтиды. Ол өз кезегінде: ... ... ... даму ... зейнетақымен қамсыздандыру ерекшеліктері
және жинақтаушы зейнетақы жүйесінің құрылымын қамтиды.
Екінші бөлім Қазақстан Республикасының зейнетақы ... ... ... Бұл ... ... зейнетақы жүйесінің дамуы,
жинақтаушы зейнетақы жүйесінің қызметтері, зейнетақы активтері, ... ... ... ... ... ... мен шешу жолдары
қарастырылады. Оның ішіне: Зейнетақымен ... ... ... ... жүйесінің даму басымдықтары мен
перспективалары кіреді.
Зейнетақы ... ... ... ... және ... ... қызмет етуін қамтамасыз ететін қолданыстағы заңнама базасы ерекше
назарға тұрарлық. Сонымен мемлекет инфляция деңгейін есепке ала ... ... ... зейнетақы жинақ ақшаларының сақталуына
кепілдік беру жөніндегі ... ... ... Бұл кепілдік
жинақтаушы зейнетақы қорлары және ... ... ... ... ... заңды бекітілген талаптар мен шектеулерге
негізделеді: олардың қызметтерін міндетті лицензиялау; ... ... ... ететін пруденциалды нормативтерді,нормалар мен
лимиттерді белгілеу; аффилиировандық субъектілермен мәмілелер бойынша шек
қою; ... және ... ... дифференцировандық есебі;
кастодион-банктегі зейнетақы активтерін міндетті сақтандыру. Қазақстанға
арналған жаңа ... ... ... ... он жылдық уақыт ішінде бірде-
бір мемлекеттік ... ... ... ... болмаған фактісі
ескерілді.
1 Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесінің ... ... ... Республикасы зейнетақы жүйесінің даму тарихы
Зейнетақы – азаматтарға белгілі ... ... ... асыраушысынан айрылғанда, арнаулы қызмет атқарған жылдары үшін,
заңнамада көзделген басқа да ... ... ... ... ... ... зейнетақы қорлары есебінен ... ... ... тағайындау және төлеу тәртібі ... ... ... және ... ... ... ... заңымен, басқа да заң актілерімен айқындалады.
Қазақстан 1998 жылы 1 ... ... ... қамсыздандырудың
бұрынғы ынтымақтық жүйесінен жинақтаушы зейнетақы ... ... ... ынтымақтық жүйе де сақталды. Ынтымақтық жүйе бұрынғы зейнеткерлерді
зейнетақымен қамсыздандырады және келешекте ынтымақтық жүйеде ... ... ... ... ... ... зейнетақы алуға жеткілікті ақша
жинауға мүмкіндігі болмаған ... ... ... зейнетақы жүйесінде әрбір азамат өз табысынан зейнетақы жарнасын
аударып, өз ... жеке өзі ... ... ... ... кезде
жинақталған ақша салымшыларға олардың жеке зейнетақы шоттарынан ... ... ... заңға сәйкес жұмыс істеушілер мен жұмыс берушілердің
мемлекеттік емсе жинақтаушы зейнетақы ... ... ... қосымша зейнетақы төлеу тәжірибесі де қалыптаса бастады.
Қазақстанның зейнетақы ... ... ... ... қалыптасқан еліміздің зейнетақы жүйесінің тарихы 1997 жылдан
басталады. ... ... ... ... реформалау туралы
Концепциясын қарап, «Қазақстан ... ... ... ... ... ... бекітілген заң бойынша бұрынғы
ынтымақтық зейнетақы жүйесінен жинақтаушы зейнетақы жүйесіне көшу ... ... ... ... ... жүйесінде көптеген қиын
мәселелер туындады. Осыған ең басты себептердің бірі – нарықтық экономикаға
көшу болып ... ... ... қарағанда, әлеуметтік-демографиялық
факторлар да өз септігін тигізді. Салиқалы зейнетақы жүйесі жүрген кезде
мынадай жағдайлар ... ... ... ... мен ... ... нәтижесінде үлкен шығындарға тап болу және
тағы ... ... ... ... ... ... ... тиімсіз екендігін көруге болады.
Жұмыссыздықтың көбеюі мен толық емес және формальды емес ... ... ... ... ... ... алып ... Осының
бәрі зейнетақы жүйесін реформалауға алып келді.
Зейнетақы жүйесінің негізі ретінде Чили моделі ... ... ... ... ... тұрмайды, онда тек жинақтау зейнетақы
қорына жұмысшылардың индивидуалды өз ... ашып және ... ... ... ... ... ... жеке шотын ашады. Сол шотта орнатылған және бекітілген зейнетақы
жарналары ... ... Осы ... ... жеке ... ... ал ... зейнетке толған жаста зейнетақының қайнар
көзіне айналады. Чили моделі Аргентина, Перу және Колумбия мемлекеттері ... ... ... ... ... еңбек министрі Хосе
Пиньер өз үлесін қосты.
Неге біз Чили ... ... ... ғасырдың соңына қарай еліміз
халықтың қартаюына тап болды. Яғни, өмір сүру ... ... ... ... Сонымен қатар, миграциялық жағдайлар да әсерін ... жаңа ... жаңа жер ... ... ... ... ... ал қарт
адамдардың баратын жері де, ақшасы да болмады. ... ... ... ... ... үлкен қиындықтарға алып келді. Барлық жүк
жұмысшыларға тартылды.
Осындай ... ... ... ғана ... ... ... дамытады деген шешіммен ... ... ... қаражат инвестиция көзіне айналады, бірінші кезекте, қор
нарығынан ішкі экономикаға.
Сондықтан Қазақстан ТМД елдерінің ішінде ең ... ... ... ... ... ... шығындарын дұрыс қаржыландырмау салдарына
демографиялық ... ... ... ... Бұл басқа
мемлекеттердегідей, елдың көп бөлігінде қарт адамдардың болуынан туындаған
мәселе. Мысалы, Германия мен ... әлсі ... ... ... ... зейнетақы жасы мен зейнетақы жарналарын көбейтуге
алып келді.
Қазақстанда да осындай жағдай болды. Мысалы, 1980 жылы 100 ... ... ... 30 ... ... ... 1997 жылы осы
сан 73-ке артты. Осыдан бастап, еліміз жаңа, тиімді ... ... ... ... елдерінің ішінде Қазақстан ең алғашқы болып жинақтаушы зейнетақы
жүйесіне көшті. Жүргізілген ... ... ... ... ... ... және әділдік жүйесі болып табылады. Сонымен
қатар, зейнетақы жүйесі ... ... ... ... ... әлеуметтік алқымдалуды жеңілдету, уақыт өте келе бюджетті зейнетақы
ауыртпалығынан босату, азаматтардың көп ... ... ... ... ... ... нәтижесінде болашақ зейнеатқы сақталып
және көбеюі керек, ал экономика тағы бір ... ... ... тап ... ... ... ... үш деңгейден (пиллар) тұрады,
өзімен бірге салиқалы және жинақтаушы жүйеден тұрады.
Бірінші деңгей – бұл ынтымақтық немесе салиқалы зейнетақы жүйесі, КСРО
одағы ... ... бері ... ... Бұл ... ... ...
мемлекет болып саналады. ... ... ... ... мен ... ... ... төленді. Зейнетақының ақысы еңбек
дәрежесіне байланысты төленді. Қазіргі уақытта осы ... ... ... 1 ... ... 6 айдан кем емес жұмыс стажы болған адмдарға
төленеді.
Салиқалы ... ... ... жүйесі де даму үстінде. Екінші деңгей
– бұл міндетті жинақтаушы зейнетақы жүйесіне, яғни ай ... ... 10% ... ... ... ... тұрып жатқан
шетелдіктерге және азаматтығы жоқ адамдарынан алынып отырады.
Үшінші деңгей – ... ... ... және ... ... ... ... моделі мынадай ұстанымдарға негізделген:
- салымшылар мен алымшылар өзінің жинақтаушы зейнетақы қорын ... ... ... ... ... ... ... қамтылған халықтың қатарында болуы керек;
- шектелген зейнетақы және басқа да әлеуметтік қамсыздандыру;
- әрбір салымшының жекеленген зейнетақы жинағының есебі болады;
- ... ... ... ... ... ... зейнетақы жарналарын есептеу және жинақталған жеке ... ... ... ... ... сақталғанына кепілдік беру;
- жинақтаушы зейнетақы қорының міндетті түрде өзінің салымшысына ... ... ... жинағы туралы мәлімет беріп тұруы керек;
- жинақтаушы зейнетақы қорларының жұмысына қатысатындарды ... ... ... ... қорлары, банк-кастодиан және
ұйымдар, зейнетақы активтерін инвестициялық басқаруларды ... ... ... ... мен ... активтерін инвестициялық
басқаруларды жүзеге асырушыларға қатысы жоқ банк-кастодианда ақша ... ... ... зейнетақы активтерін орналастыруды қадағалайтын банк-кастодианның болуы;
- жеке және зейнетақы активтерін жинақтаушы қорда дифференциалдау;
- Сонымен қатар, жинақтаушы ... ... көшу ... ... алдында мынадай міндеттерді өз мойнына алады: зейнетақы
реформасына дейінгі ... ... ... ... бірге, жасы келген
зейнеткерлерге зейнетақыны Мемлекеттік ... яғни ... ... ... ... ... ... қамсыздандыру ерекшеліктері
Республикада 1998 жылдың 1 қаңтарынан бастап, мемлекеттік зейнетақыға
шығу ережелері мен тәртіптерін және ... ... қоры ... ... ... ... Республикасының
«Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы Заңы өз ... ... ... ... екі жүйеден тұрады :
• ортақ жүйеден (зейнетақыны төлеу жөніндегі Мемлекеттік орталықтан
зейнетақымен   қамтамасыздандыру);
Ортақ жүйе ... ... ... ... ... пен ... ... негізделген.
• жинақтаушы зейнетақы жүйесі (жинақтаушы зейнетақы қоры) (Зейнетақымен
қамтамасыздандыру бөліміне сілтеме/Жинақтаушы зейнетақы ... ... жасы ... болады: еркектерге 63 жастан және әйелдерге
58 жастан .
Ең кіші зейнетақы жыл сайын заңды түрде бекітіледі. ... ... ... орталықтан зейнетақы алатындар саны Республикада
1645,1мыңға жуық. ... ең кіші ... 2005 ... ... ... ... ... Зейнетақы төлемдерінің орташа мөлшері 2005 жылға 9142
мың ... ... ... ... Қазақстан Республикасындағы
әлеуметтік өзгерістерінің әрі - қарай тереңдетілу Бағдарламасына сәйкес,
2005 жылдың 1 ... ... ... жүйеден зейнетақы деңгейін көтеруге
мүмкіндік берген   сонымен бірге ... ... ... ...
жас буынға әлеуметтік кепілдігін қамтамасыз етуге тартылған зейнетақыны
төлеу мемлекеттік негізін енгізілді.
2005 жылғы 1 ... ... ... ... ... ... ең кіші мөлшері 9 200 теңгені құрады , негізгі зейнетақыны
төлеу есебімен орта зейнетақының мөлшері 12142 теңгені   ... ... 1 ... ... ... ... мөлшері  8%.
инфляцияның деңгейінің озығына тиісті ... 1998 ... 1 ... ... ... 1997 жылғы 20 маусымындағы   мемлекеттік зейнетақыға ... мен ... және ... ... қоры жүйесінен зейнетақымен
қамтамасыздандыруын реттеуші «Қазақстан Республикасында зейнетақымен
қамсыздандыру ... Заңы өз ... ... ... екі ... ... ортақ жүйеден (зейнетақыны төлеу жөніндегі Мемлекеттік орталықтан
зейнетақымен   қамтамасыздандыру) ... ... ... ... ... ... ... зейнетақы төлеу
бөліміне сілтеме;
• жинақтаушы ... ... ... ... ... ... ... жүйесінің негізі өздерінің қарттық кезеңдерінің
әл - ауқаттылығына жауап беруші азаматтардың жеке ... ... және ... ... арасында тікелей
байланысты орнату.
Зейнетақымен қамтамасыз етуге байланысты Қазақстан ... 1997 ... 20 ... « ... Республикасындағы зейнетақымен
қамтамасыз ету туралы » Қазақстан Республикасының Заңы;
• 2001 жылдың 25 наурызындағы ... ... мен ... ... зейнетақыны төлеу, мемлекеттік әлеуметтік төлемдер
мен Орталықтан мемлекеттік әлеуметтік төлемдерді ұйымдастыру тәртиібі
туралы Құрылымды бекіту туралы» ҚР ... және ... ... ... № 17-п ... ... зейнетақы төлемдері есебінен құрылатын зейнетақы жинағынан
төленетін зейнетақы төлемдері,  жинақтаушы зейнетақы қорынан төленетін
ерікті кәсіби зейнетақы салымдарын құру ... ... ... төленетін зейнетақы төлемдерінің мөлшерлік есепьерінің
әдісі;
• Қазақстан Республикасы зейнетақы қорларының тізімі.
Реформадан қазіргі кезеңге дейін ... ... ... ... ... зейнетақы жүйелерін мемлекеттік реттеуі;
• зейнетақы жинақтарын ... үшін ... ... қорларын таңдауға құқықтық қамтамасыз ету;
• азаматтарға арналған, белгіленген зейнетақының ең кіші мөлшерімен
қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... ... үшін, жұмысқа қабілетті әрбір азамат
қатысуының міндеттілігі;
• азаматтардың зейнетақы жинақтарындағы қаржы ... ... ... ... ... ... ... құқықтарын қамтамасыз ету;
• әр азаматтың қосымша ерікті зейнетақы қамтамасыздығына құқығы;
• азаматтардың зейнетақы жинақтарының қаржы салымдары ... ... ... ... атынан, жұмысшы таңдаған зейнетақы қорына
жұмысшының айлық табысынан ... ... ... ... жүзеге асырады. Кейіннен, болашақ зейнетақы салымдарын ... , ... ... ғана ... ... ... ... де жүзеге асады.  
Салымшы зейнетақы қамтамасыздығы келісім - шартының бір ғана ... ... және ... ... ... есебінен зейнетақы жинағын
бір ғана жинақтаушы қорында ие бола ... ... екі рет ... зейнетақы жинағын, жинақтаушы бір ... ... ... құқығы бар.  Қолданыстағы заңға сәйкес әрбір азамат
өзінің игілігіне ерікті зейнетақы салымдарын жасауға құқылы, ... ... ... ... ... ... ... салымдардың салымшылары, алушының пайдасына жеке және заңды тұлға
бола алады.
Еңбектері денсаулыққа зиянды, ауыр және ... ... ... ... ... және   ... ... өндіріс орындарындағы өте қауіпті еңбек жағдайларында еңбек
етушілерге ерікті ... ... ... ... ... ... ... Мемлекеттік орталық Зейнетақымен
қамтамасыздандыру жүйелеріндегі өткізілген өзгерістер ... оның ... ең ... -   ... ... Мемлекеттік орталығы  
құрылды (Орталық). Орталық зейнетақы ... ... ... ... ең ... ... жүйелерді іске асырады. Орталық, міндетті
зейнетақы салымдарының адамдыфициялық есебін ... ... ... ... міндетті зейнетақы салымдарын аударады және ... ... ... қамтамасыздығына құқығы бар азаматтарға
зейнетақы төлемдерін жүргізеді.
“Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы” ... ... ... ... салымшыларының және жинақтаушы
зейнетақы қорынан ... ... ... ... ... ... ... тұруға қоныс аударған жағдайда
жинақталған зейнетақы қаражатын алу ... бар. ... ... ... ... ... қаражатын алу тәртібі “Жинақтаушы
зейнетақы қорларынан міндетті зейнетақы жарналарының, ... ... ... есебінен қалыптасқан зейнетақы жинақтарынан
төленетін ... ... ... ... ... және Кесте бойынша
зейнетақы төлемдерінің мөлшерін есептеуді жүзеге ... ... ... ... әрі – ... ... ... 2003 жылғы 4 шілдедегі
№661 қаулысымен ... ... ... ... ... ... зейнетақы қаражатын алу төмендегіше ... ... ... ... есебінен - Қазақстан Республикасынан
тыс жерлерге ... ... ... ... ... шетелдіктер және
азаматтығы жоқ адамдар;
2) ерікті кәсіптік зейнетақы ... ... - ... тыс ... тұрақты тұруға кететін немесе кеткен адамдар.
Егер Қазақстан ... тыс ... ... ... ... ... ... кәмелетке толмаған болса, ата-аналары ... ... ... ... төлемдерін тағайындау
туралы өтінішті, Қазақстан Республикасы бекіткен халықаралық шарттарда
өзгедей белгіленген жағдайларды ... ... ... ... ... және ... туу туралы куәлігінің
көшірмесін, Қазақстан ... ... ... шарттарда өзгедей
белгіленген жағдайларды ... ... ... адам туралы
мәліметтер бар құжаттардың нотариалды ... және ... ... ... қоры мен салымшы жасасқан зейнетақымен
қамсыздандыру туралы шартты ұсынады.
Жинақтаушы зейнетақы қоры ... ... ... ... арналған өтініште көрсетілетін алушының банктік
шотына аударады. ... ... ... аудару жөніндегі банктік
қызмет көрсетуге ақы төлеу жинақтаушы зейнетақы қорының ... ... ... ... ресми құжаттарды заңдастыруды талап
етудің күшін жоятын ... ... іске ... ... ... 2001 жылғы 24 сәуірдегі №545 қаулысына сәйкес ... ... ... қою ... бар ... мыналар болып табылады: Әділет ... ... және ... Ішкі ... ... ... және ... министрлігінің
Ақпарат және мұрағат комитеті, ... Сот ... Сот ... ... ... Бас ... ... министрлігі, Ұлттық
қауіпсіздік комитеті.
Гаага конвенциясының қатысушылары болып табылатын елдердің шетел
азаматтары жинақтаушы ... ... ... ... қаражатын алу
мақсатында өзі тұратын елдеріндегі жеке ... ... ... ... ... ... ... сол мемлекеттің
тиісті органының апостиль штампын қоюын ... ету ... ... ... ... ... елдердің шетел азаматтары
жеке басын куәландыратын құжаттарының көшірмелерімен өтініш білдірген
жағдайда аталған ... ... ... етуі ... ... ... мен жеке ... түпнұсқасын
растау қосымша талап етілмейді.
Республика азаматының ел Конституциясының ... өз ... ... ... ... ... тыс ... кетуіне құқығы бар.
Сонымен қатар олар ... ... ... ... ... ... ... зейнетақымен қамтамасыз ету жөніндегі
жоғарыда аталған конституциялық ... ... ... ... ... болмайды. Республика азаматтарының жинақталған зейнетақы
қаражатын ... және ... ... ... ... ... ... талаптарға дейін сақтауы олардың
меншік құқығына нұқсан келтірмейді, ... ... ... ... ... Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің құрылымы
Жинақтаушы зейнетақы қорлары:
1) ашық;
2) корпоративтiк ... ... ... ... ... ... ... iстейтiн және тұратын
жерiне қарамастан салымшылардан зейнетақы жарналарын қабылдауды жүзеге
асырады.
Корпоративтiк жинақтаушы зейнетақы қорлары сол ... ... ... және ... ... ... бiр ... бiрнеше
ашық тұлғалардың алушы-қызметкерлерi үшiн құрылады.
Жинақтаушы зейнетақы қоры акционерлiк қоғам ... ... ... қоры қордың басқару органының шешімі негізінде
уәкілетті органның келісімінсіз Қазақстан Республикасының аумағында ... ... - ... мен ... ... ... зейнетақы қоры өзінің филиалының және өкілдігінің әділет
органдарында есептік тіркелген күнінен бастап отыз ... күні ... ... ... қоры ... және өкілдігінің есептік
тіркелуі туралы куәліктің нотариат куәландырған көшірмесін;
2) тіркеген әділет ... ... және мөрі ... филиал немесе
өкілдік туралы ереженің нотариат куәландырған көшірмесін;
3) филиалдың немесе өкілдіктің бірінші басшысына берілген сенімхаттың
нотариат куәландырған ... қоса ... ... олардың ашылғаны
жөнінде уәкілетті органды жазбаша хабардар етуге міндетті.
Жинақтаушы зейнетақы қорының филиалы - жинақтаушы зейнетақы қорының
заңды ... ... ... ... зейнетақы қоры орналасқан жерден
тыс орналасқан, жинақтаушы зейнетақы қорының атынан қызметін ... және ... ... қоры ... ... ... ... оқшауланған бөлімшесі. Жинақтаушы зейнетақы қоры филиалының
жинақтаушы зейнетақы ... ... ... ... ... ... атауымен толық сәйкес келетін атауы болады.
Жинақтаушы зейнетақы ... ... - ... ... ... ... болып табылмайтын, жинақтаушы зейнетақы қоры орналасқан жерден
тыс орналасқан, жинақтаушы зейнетақы қорының ... және оның ... ... ... және ... ... ... және зейнетақы
төлемдерін жүзеге асыру, зейнетақы активтерін инвестициялық ... ... ... ... ... бөлімшесі.
Қазақстан Республикасының резиденті емес ... ... ... мен ... Қазақстан Республикасында ашуға
тыйым салынады.
Жинақтаушы зейнетақы қорының филиалдарын ашудың міндетті шарттары:
1) ... ... ... ... ... бойынша жинақтаушы
зейнетақы қорының залал шекпеген қызметі;
2) жинақтаушы зейнетақы қорының филиалды ашу ... ... ... үш ай ... ... ... сақтауы;
3) филиалды әділет органдарында есептік тіркеген күннің алдындағы үш
ай ішінде жинақтаушы зейнетақы қорына ... ... ... ... ... ... ... зейнетақы қорының соңғы аяқталған қаржы ... ... ... ... қызметі жағдайында ... қоры ... ... ... өкілдіктер ашуға құқылы.
Филиал, өкілдік туралы ережеге өзгерістер мен толықтырулар енгізілген кезде
жинақтаушы зейнетақы қоры көрсетілген өзгерістер және ... ... ... ... ... отыз ... күні ішінде уәкілетті органды
хабардар ... ... ... ... қоры ... филиалын немесе
өкілдігін әділет органдарында есептік тіркеуден шығарған ... ... ... күні ... ... зейнетақы қоры филиалының немесе өкілдігінің
есептік тіркеуден шығарылғанын растайтын әділет органы ... ... ... қоса ... отырып, олардың қызметінің тоқтатылғаны
туралы уәкілетті органды жазбаша хабардар етуге тиіс.
Жинақтаушы зейнетақы қорының ... мен ... ... Республикасының резиденттері - заңды және жеке тұлғалар,
сондай-ақ Қазақстан Республикасының заңдарында белгіленген ... ... ... ... ... ашық жинақтаушы зейнетақы
қорының құрылтайшылары мен акционерлері бола алады.
2. Шет ел қатысатын ашық ... ... ... ... капиталы Қазақстан Республикасының барлық ашық жинақтаушы
зейнетақы қорларының жарияланған жиынтық ... ... ... ... ... ... ... Республикасының резиденті емес тұлға қатысатын ашық
жинақтаушы зейнетақы қорының директорлар ... мен ... ... ... бірі Қазақстан Республикасының азаматтары болуы керек. Ашық
жинақтаушы зейнетақы қорының директорлар кеңесі мен басқармасының Қазақстан
Республикасының ... емес ... ... ... қызметін жүзеге
асырушы ұйымдарда үш жылдан кем емес басшылық жұмыста ... ... ... ... ... ... ... қорларын мемлекеттік тіркеуді, сондай-ақ олардың
құрылтай құжаттарына ... мен ... ... ... ... болған жағдайда Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес
әділет органдары жүзеге асырады.
Рұқсат берудiң шарттары мен тәртiбi уәкiлеттi ... ... ... ... ... қорының атауында "жинақтаушы зейнетақы қоры"
деген сөздер болуға тиiс. ... ... ... өз ... ... ... "кепiлдiк беретiн", "кепiлдiк берiлген",
"сақтық", "сақтандырушы" немесе "сақтандырылған" деген сөздердi ... ... да ... және ... ... пайдалануына тыйым салынады.
Жарғылық капиталдың жүз проценті Қазақстан ... ... ... ... ғана жинақтаушы зейнетақы қорының ... ... сөз ... ... Атауда салымшының (алушының)
пайдасына жасалатын ... ... кiрiс ... ... оған ... ... айтылуға немесе меңзелуге тиiс
емес.
Зейнетақы жарналарын тарту және зейнетақы төлемдерін ... ... ... ... ... құқығы жоқ ешбір заңды тұлға жинақтаушы
зейнетақы қоры ... ... ... және ... өзін ... ... және ... төлемдерін жүзеге асыру жөніндегі қызметпен айналысушы
ретінде сипаттай алмайды.
Зейнетақы жарналарын тарту және зейнетақы төлемдерiн ... ... ... ... ... тарту және зейнетақы төлемдерiн жүзеге асыру
жөнiндегi қызметтi Қазақстан ... ... ... ... тәртiппен уәкiлеттi орган лицензиялайды.
Зейнетақы жарналарын тарту және зейнетақы төлемдерін ... ... ... ... ... ... беру ... шешім уәкілетті
органның мерзімді баспасөз басылымында мемлекеттік тілде және орыс ... ... ... ... ... қойылатын талаптар
1. Жинақтаушы зейнетақы қоры міндетті түрде мынадай алқалы органдарды
қалыптастырады:
1) директорлар кеңесі - басқару органы;
2) ... - ... ... ішкі ... ... - бақылаушы орган.
Жинақтаушы зейнетақы қорының ірі қатысушысы жинақтаушы зейнетақы қоры
басқармасының бірінші басшысы лауазымына ... ... ... ... ... ... ... құрамының кемінде отыз
проценті тәуелсіз директорлар болуға тиіс.
 Жинақтаушы ... ... ... ... және ... ... Жинақтаушы зейнетақы қорларының:
1) зейнетақы жарналарын тарту жөнiндегi қызметтi жүзеге асыруға;
2) өзiнiң қызметi үшiн комиссиялық сыйақылар алуға; уәкiлеттi ... ... ... ... берiлетiн лицензия негiзiнде
зейнетақы активтерiн инвестициялық басқару жөнiндегi қызметтi және ... ... өзге де ... ... дербес жүзеге асыруға;
зейнетақымен қамсыздандыруға байланысты мәселелер бойынша сот органдарында
салымшының жазбаша өтініші ... ... ... ... ... оның ... білдіруге;
3) зейнетақы шартының ережелерiне сәйкес өзге де ... ... ... бар.
Жинақтаушы зейнетақы қорлары:
1) алушыларға Қазақстан Республикасының Үкiметi белгiлеген тәртiппен
зейнетақы төлеуге;
2) жинақталған зейнетақы қаражаттары мен ... жеке ... ... ... ... ... қорының жинақталған зейнетақы қаражатының жай-
күйі туралы ақпаратты беру тәсiлi салымшымен ... ... ... ... 1 ... жағдай бойынша жеке зейнетақы шотында
ақша болмаған немесе салымшы (алушы) зейнетақымен қамсыздандыру туралы
шартта ... ... ... ... туралы жинақтаушы
зейнетақы қорына хабарламаған жағдайларда жинақтаушы ... ... ... ... ... ... ... қаражатының жай-күйі
туралы ақпарат жiберуді жүзеге асырмайды;
4) ... ... ... ... ... туралы
ақпараттың құпиялығын қамтамасыз етуге;
5) Қазақстан ... ... ... ... ... заңнамасы мен зейнетақы шартының ережелерiн
бұзғаны үшiн жауап беруге;
6) ... ... ... ... ... ... зейнетақы қорынан екіншісіне немесе сақтандыру ұйымына осы Заңда
және Қазақстан ... өзге де ... ... актілерінде
белгіленген тәртіппен аударуға; Орталыққа жинақтаушы зейнетақы қорынан
аударылуға тиісті жинақталған зейнетақы ... ... ... ... ... ... қорының зейнетақы активтерін инвестициялық
басқару жөніндегі ... ... ... лицензиясы болмаған жағдайда
зейнетақы активтерiн инвестициялық басқаруды жүзеге ... ... ... ... ... ... жасасуға;
8) бұқаралық ақпарат құралдарында уәкілетті органмен келiсiм бойынша
Қазақстан ... ... ... ... тәртiппен қаржылық
есептiлiктi және уәкiлетті орган ... ... өзге де ... ... ... туралы ақпаратты жариялауға мiндеттi. Бұл ретте жинақтаушы
зейнетақы қорларына жарналар бойынша табысқа кепiлдiк ... уәде ... ... ... ... ... ... тыйым
салынған өзге де мәліметтердi жариялауға жол берiлмейдi;
9) жинақтаушы зейнетақы қорымен зейнетақы шартың жасасқан азаматтарға
тең жағдайларды қамтамасыз етуге;
10) алып ... ... ... ... ... есебінен зейнетақымен
қамсыздандыру туралы шарт жасасуға; Қазақстан Республикасының ... ... ... ... айналымын пайдалана отырып, Орталыққа
мiндеттi зейнетақы жарналары есебiнен зейнетақымен қамсыздандыру туралы
салымшылармен жасасылған және ... ... ... туралы мәлiмет
ұсынуға;
12) салымшымен ерікті кәсіптік ... ... ... ... ... шарт ... ... қамсыздандыру туралы әрбір жеке ... ... және оны ... салымшының (алушының) не сенім ... ... ... қаражатын аударуға өтініштерін олардың
тұратын жеріне қарамастан қабылдауды және ... ... ... ... ... ... әрбір филиалдың және ... ... ... ... етуге міндетті.
Салымшылардың құқықтары мен мүдделерiн қорғау мақсатында жинақтаушы
зейнетақы қорларына:
1) өз мұқтаждары үшін сатып ... ... ... ... мен ... және уәкілетті орган белгілейтін қаржы ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру қызметiне;
3) зейнетақы активтерiн кепiлге беруге;
4) акциялардан басқа бағалы қағаздар шығаруға;
5) алып тасталды
6) ... ... ... ... ... ... қызметін жүзеге асыратын қор биржасының тізіміне
 уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленген қор биржасы
тізімінің санаттары ... ... ... ... болып табылмайтын
заңды тұлғалардың; жинақтаушы ... ... ... ... заңды тұлғалардың жарғылық капиталдарына қатысу үлестерін немесе
акцияларын сатып алуды қоспағанда, ... ... ... ... ... немесе акцияларын сатып алуға тыйым салынады.
Қалыптасу кезеңінде жаңа жинақтаушы зейнетақы жүйесінің ... ... ... рөлі ҚР ... ... 1997 ... ... құрылған – Мемлекеттік жинақтаушы ... ... ... ... ... қоры еліміздегі зейнетақы
реформасының ... ... ... ... ол ... ... қоры, алғашқы зейнетақы жарнасын ... және ... ... ... ... зейнетақы активтерін дербес басқаруға құқық
алды. Алғашқы он жылдық ішінде – 1998 жылдан бастап 2002 ... ... ... ... қор» ... ... ол салымшылардың ішіне барлық
азаматтарды қосып алуға мүмкіндік берді және ол қандай да бір ... ... ... ... ... ... дербес қабылдай алмады.
Сонымен қатар, жинақтаушы зейнетақы жүйесіне халықты барынша қатыстыру және
жинақтаушы зейнетақы ... ... ... қалыптастыру жөніндегі
тапсырмаларды жүзеге асырды. Бірақ басқа да ... емес ... ... ... ... дұрыс және бәсекелес қатысушылары
бола отырып, 2003 ... ... МЖЗҚ бұл ... ... ... ... екі
жыл өткесін 2005 жылы Қор өзінің «Мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қоры» АҚ
деген ресми атауын ... ... ... ... АҚ ... ... үшін ... мазмұнын сақтамайды. МЖЗҚ халық тарапынан жаңа
зейнетақы жүйесіне деген сенімді қалыптастыру, зейнетақы ... ... ... ... құру ... өзіне жүктелген тарихи миссияны орындап
шықты.
Бүгінде МЖЗҚ – ... ... ... ... ... бар ... бірден-бір ірі зейнетақы қоры.
Қазақстандағы зейнетақы жүйесінің он жылдық даму нәтижесімен ... ... ... ... ... ... ... 14 жинақтаушы зейнетақы қоры белсенді қызмет ... ... ... 11 ұйым ... ... қор ... 9 ... қызмет етеді; зейнетақы жинақ ақшаларының көлемі 1,1 триллион теңге
шамасын құрады, яғни, ... ... ... ... ... 40 ... ... Жүйеге тартылған халық екі ... ... ... ... ... экономикалық белсенді халықтың
9 млн. қамтыды. Салымшылардың жеке зейнетақы шоттарына таратылған зейнетақы
активтерін инвестициялаудың «таза» инвестициялық ... ... 300 ... құрады.
Зейнетақы жинақ ақшаның сенімді сақталуын және зейнетақы жүйесінің
тұтастай қызмет етуін қамтамасыз ететін ... ... ... ... тұрарлық. Сонымен мемлекет инфляция деңгейін ... ала ... ... қорларындағы зейнетақы жинақ ақшаларының сақталуына
кепілдік беру жөніндегі ... ... ... Бұл ... ... ... және ... активтерін инвестициялық
басқаратын ұйымдарға арналып, заңды бекітілген талаптар мен шектеулерге
негізделеді: ... ... ... ... ... қаржылық
тұрақтылығын қамтамасыз ететін пруденциалды нормативтерді,нормалар мен
лимиттерді белгілеу; аффилиировандық субъектілермен мәмілелер ... ... ... және ... активтерінің дифференцировандық есебі;
кастодион-банктегі зейнетақы активтерін міндетті сақтандыру. Қазақстанға
арналған жаңа зейнетақы ... ... ... он жылдық уақыт ішінде бірде-
бір мемлекеттік кепілдік ... ... ... ... ... ... ... уақытта зейнетақы қорлары қазақстан экономикасының
дамуына айтарлықтай ықпал ететін ірі институцоналдық инвесторлар болып ... ... 1 ... ... ... ... 14 жинақтаушы
зейнетақы қоры өз қызметін жүзеге асырды, олардың республика аймақтарында
48 филиалы мен 75 ... ... ... ... осы ... ... бойынша 01.02.2009 |
|1. |"ГРАНТУМ Жинақтаушы зейнетақы ... ... АҚ ... |
| ... ... |"НефтеГаз-Дем" Жинақтаушы зейнетақы қоры" АҚ ... ... АҚ ... ... ... жинақтаушы зейнетақы қоры" АҚ |
|4. |"АМАНАТ ҚАЗАҚСТАН" Жинақтаушы зейнетақы қоры АҚ (бұрынғы ... "Д.А. |
| ... ... Ашық ... зейнетақы қоры" АҚ) ... ... ... ... қоры" АҚ ... ... ... ... қоры АҚ ... |"МЖЗҚ" Жинақтаушы Зейнетақы Қоры" АҚ ... ... ... ... зейнетақы қоры (ашық) ... ... ... зейнетақы қоры» («Еуразиялық банк» АҚ еншілес |
| |ұйымы) АҚ ... ... ... ... зейнетақы қоры» акционерлік |
| |қоғамы, «Қазақстан Халық ... АҚ ... ... ... Жинақтаушы зейнетақы қоры» АҚ - «Банк ЦентрКредит» АҚ |
| ... ... ... - ... Жинақтаушы зейнетақы қоры» АҚ|
| |(ашық)) ... ашық ... ... ... АҚ ... Банк» АҚ-ның еншілес |
| |ұйымы) ... ... ... ... АҚ ... ... ... еншілес ұйымы «БТА Қазақстан Жинақтаушы |
| |Зейнетақы Қоры» |
2 ... ... ... ... ... ... Қазақстандағы зейнетақы жүйесінің дамуын талдау
Халықты зейнетақымен қамсыздандыру жүйесi кез ... ... беру ... өзгерiстерге ұшырады, өз салымшыларының ... ... ... 1991 ... ... Қазақстанда зейнетақымен
қамсыздандыруды жүргiзу құрылымы мен қағидаларын жаңа экономикалық қарым-
қатынастарға сәйкес ... ... ... ... ... ... ... бағдарламасы «1994 жылғы республикалық
бюджетгi нақтылау туралы» заңды ... ... ... ... ... байланысты және мүгедектiгi бойынша, жәрдемақы
асыраушысынан айырылған кезде берiлетiн және ... ... ... және ... ... бөлу ... рет енгiзiлдi. Сол кезде
зейнетақы қоры Еңбек және халықты ... ... ... өтiп ... ... ... жүргiзiлген тәртiпке
келтiру бюджеттен жүтктеменiң бiр бөлiгiн алуға, ... ... ... ... аудару жұмыс берушiлер мен ... ... жеке ... ... ... Алайда,
қабылданған анықтама сәйкес ... ... ... ... мен
мамандықтар (зиянды және психикалық жағынан шығыны бар өндiрiстерде) жасына
байланысты ... ... ерте ... ... Адам 40-
45 жасқа толғанда «қарттығы бойынша» ... ... ... ... әдепке жата қояр ма екен? Зейнетақыны ... және оны ... ... ... ... табысты еңбеккер
талқан қамсыздандырудың бұл түрiн, әлеуметтiк зейнетақыдан ... ... ... деп бөле ... ... ... «қарттығына байланысты
берiлетін зейнетақы» түсiнiгi осы жүйенi реформалауға байланысты келесi
құжаттарға көштi.
Келесi қадам 1995 ж. ... ... ... ... ал 1997 ж. ... ... ... туралы» заң қабылданды. Келесi үш жыл — аралас үлгi ... ... ... яғни мемлекеттiк — жеке ... және ... өтеу ... ... ... ... ... зейнетақылық қорлар мен компаниялар пайда (қазiр
зейнетақылық активтердi басқару бойынша ... ... ... ... мыналар анықталды: тұрақылықты қамтамасыз ете ... ... ... ... және ... ... ... етуге қатысу. Мемлекеттiк емес жинактаушы
зейнетақы жүйесiн қолдану әлеуметтiк ... және ... ... ... атқарымымен көрiнедi.
Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің негізгі даму белестері:
1997 жыл: ... ... ... ... ... зейнетақымен қамсыздандыру туралы ұжырымдамасы әзірленіп
бекітілді.
Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасындағы ... ... Заңы ... ... ... ... ... жинақтаушы зейнетақы
қоры» жабық акционерлік қоғамын құру туралы» қаулысы қабылданды. МЖЗҚ
ерекше ... ... ... ... ЖЗЖ дамуын ынталандыру,
жинақтаушы зейнетақы жүйесіне халықты барынша тартылуын қамтамасыз ету және
жинақтаушы зейнетақы жүйесінің ... ... ... ... ... ... ... сенімді қалыптастыру, зейнетақы нарығының негізін
және бәсекелес ортаны қалыптастыру.
1998 жыл: Жинақтаушы зейнетақы жүйесін бастау және ... ... ... қаңтар Қазақстанның жинақтаушы зейнетақы жүйесі ... ... ... ... ... ... МЖЗҚ ... қор» жүйесіндегі қызметтерді жүзеге
асырды: егер қызметкер басқа зейнетақы қорын таңдамаса және ... ... ... зейнетақы жарналары жұмыс берушімен МЖЗҚ аударылады.
1999 жыл: МЖЗҚ жинақтаушы зейнетақы жүйесі тарихындағы зейнетақы
қорлар ... ... ... ... басқаруға алғашқы болып
лицензия алды.
2003-2004 жылдар: Зейнетақы төлемдеріне құқық алу ... ... ... ала ... ... енгізілген міндетті зейнетақы жарналар
мөлшерінде салымшыларға мемлекеттік кепідік беру.
Зейнетақы төлемдерінің кестесі ... және ... ... ... алу ... ... ... қорларының сыйақы мөлшері және құрылымы өзгерді;
Міндетті жинақтаушы жарналарының төлемдері жөніндегі агенттердің
жауапкершіктері күшейтілді;
Ерікті кәсіби ... ... ... ... ... дамытудың 2005-2007 жылдарға арналған
бағдарламасы әзірленіп қабылданды.
2006 жыл: «Мемлекеттік ... ... ... РМКК базасында
жинақтаушы зейнетақы жүйесіндегі төлемдерді оңтайландыру ... ... ... ... ... мен ... ... инвестициялық басқаратын
ұйымдардың, салымшылардың жинақ ақшаларының атаулы кірістілігін қорғау
жөнінде соттан тыс ... ... ... ... орталығы арқылы салымшылар мен зейнетақы
қорлары арасында зейнетақы жинақ ақшаларын ... ... ... жыл: ... ... ... ... 10 жылдығына
арналған «Қазақстанның зейнетақы нарығы – жүйелі реформаға 10 ... ... МЖЗҚ ... ... ... өткізілді.
Базалық зейнетақы биыл 4210 теңгеден 5388 теңгеге ... ... 2011 жылы 7820 ... ... ... Сол жылы республикалық
бюджеттен тек зейнетақы төлемдеріне 1 триллион теңге жұмсалады. ... ... ... 2012 ... ... 2007 ... ... 2
жарым есеге өседі.
Бердібек Сапарбаев, ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау ... 2008 ... ... ... ... мақсат Қазақстан халқының
әл-ауқатын жақсарту, мемлекетіміздің ... ... ... ... ... ... ... кеткен болатын. Осы жолдауда Елбасы
Қазақстандағы зейнетақының орта ... 2012 ... ... 2007 ... 2,5 ... ... яғни 2009 жылы 25,2010 жылы 25, 2011 жылы ... өсіру жөнінде тапсырма берген болатын.
Өзінің даму қарқынын жылдан-жылға үзбей өсіріп келе ... ... ... ... дамуына арналған ішкі инвестицияның
көзі болып табылатын зейнетақы жинақтау жүйесіне он жыл ... ... ... ... ... ... банктің деректері бойынша,
қазақстандық зейнетақы қорларындағы 9 миллион жеке ... 1,2 ... ... ... Он жылдың ішінде адамдар
жинақтау жүйесінің ... ... ... ... ... маңызды
нәтижеге үлкен күш салу арқылы қол ... ... ... ... ... жұмыс берушілерден жарғыны толықтай және
уақтылы аударуын талап етуде. Жинақтау жүйесіне белсенді ... ... ... жете ... ... жыл ... ең ... мерзім болған зейнетақы секторының нарыққа тікелей тәуелді
екендігін осы мерейтойлық жыл ... ... ... ... (ЖЗҚ) ... ... тұрақсыздықты көрсетуде. ЖЗҚ-ның ... мен ... ... кірісне қарай, әсіресе қазіргі ... баға ... ... инвестициялық қоржындарындағы Қаржы есебінің Халықаралық
стандарттары мен қаржы ... ... ... сай ... ... бағалап отыруы тиіс. Нақтырақ айтқанда жоғарыөтімді қаржы
құралдары бойынша индекстердің ... ... ... ... құнды қағаздары, сонымен қатар биржада ... ... ... сол ... ... ... қаржы құралдарының құны қанша
төмендеседе, нарықтағы ... ... ... құны ... ... нарығындағы тұрақсыз жағдай болса зейнетақы қорын таңдауда басты
өлшем сенімділік болып табылады. Зейнетақы қорының сенімділік ... және ... ... ... ... ... ... 1 қаңтарында республикамызда 14 жинақтау зейнетақы ... ... ... Ұзақ ... бойы 2002 жылдың қаңтарынан бастап қорлардың
саны өзгерген жоқ, бұл ... ... ... ету үшін зейнетақы
рыногында олардың жеткілікті екендігін көрсетті. Алайда 2007 ... ... ... ... ... ... ... әлі қанаты
қатая қоймаған «РЕСПУБЛИКА» ЖЗҚ құрылғанымен қатар, бірінші рет ... ... ... ... ... ... «Валют Транзит Фонд» ЖЗ АҚ
зейнетақы қорының жабылуына тура келді.
Бұл аффилильдірленген банктерге ... ... ... ... зейнетақы қорларына қолайсыздық тудыратынын қаржы ... ... ... ... ... Бұл ... 2007 жылдың аяғына
қарай бұқаралық ақпарат құралдарындағы сараптама мақалаларда ... ... Ол ... ... ... ... ... қазақстандық
зейнетақы қорларының рейтингінде лидерлер мен аутсайдерлер түбегейлі ауысып
кетті. ... ... ... ... ... ЖЗҚ ... туралы осы
көрсеткіш бойынша шынайы суреттеп берді.
«ЖЗҚ БТА Қазақстан» ... жыл ... ... ... ... 12 ... кірістің 39,93 пайызы, жыл соңында 8,74 пайызға дейін
құлдырады. Менеджерлердің аузынан ақылға сыймайтын жоғары ... ... ... ... ... ... маңдай терімен тапқан,
жинақтаған ақшаларын солай қарай аударды. Қазір олар ... ... уәде ... ... былай қойып, 1 қазанда бекітілген (9,57 пайыз)
деңгейді тосып үміттеніп, жағдайдың жақсаруын күтуде.
Осындай жағдайлар салыстырмалы таблицадағы тізімнің ... ... ... ... да ... ... «Қазақстанның Халық банкі»
зейнетақы қоры (01.01.2007 жылдан бері 15,08 пайыздан 01.01.2008 жылы 10,69
пайызға), «Капитал» ЖЗҚ (13,87 ... 10,37 ... ... АЖЗҚ ... ... 12,42 пайызға дейін), «Д.А.Қонаев ... ... ... 9,40 ... ... ... ... қызметкерлер кіріс көрсеткішінің абсолюттік
мәні өткен мерзімдегіге қарағанда қазіргі кездегі өсім ... ... ... ... ... ... салымшылар қателесіп, қордың жұмысын сол
көрсеткіш арқылы бағалайды.
Тәуелсіз сарапшылар мұндай жағдайда белгілі бір ... ... ... ... деп ... ... ... саласындағы
мамандардың айтуы бойынша, нақты ақпаратқа көз жеткізу үшін, ең ... ... ... пайдаланған дұрыс.
2008 жылдың 1 қаңтарында жарық көрген ИРБИС қаржы рыногының ... ҚҚА (АФН) ... ... сәйкес, номиналдық кіріс
көрсеткіші (Таблица №1) орта есеппен алғанда ... жүйе ... ... алты ... ... қорынан тек үш қор ғана өткен айларға
қарағанда өздерінің күш алғандарын көрсете ... «ЖЗҚ ... ... ... «ЖЗҚ ... АҚ +0,74 ... «ЖЗҚ ... АҚ +0,73
пайызға. Айтпақшы, бір ай бұрын, 2007 жылдың 1 ... да бұл ... ... да ... ... ... болған. Мұның өзі, ... ... ... ... ... 12 ай ... ішінде
қалған қорлар бір айлық ... ... ... ... ... ... көрсете алмады. Қазақстандық ... ... ... ... ... ... инвестициялық кірістердің
көлемі әлемдік рынокта азаюы, Қазақстан Республикасының ... ... ... ... бойынша құнсыздануына, АҚШ долларына
деноминирленген облигациялардың, сондай-ақ АҚШ ... ... ... ... ұшырауына әкеліп соқты. Қазақстан ... ... ... ... АҚШ ... ... қатысты
нарықтық бағамы 2007 жылы 127,00 теңгеден 120,30 теңгеге төмендеді.
Бүгінгі күні ... ... ... ... тек бір ғана – ... ... индекстендірілген, бұған инвестициялық саясатты салиқалы
жүргізетін көптеген зейнетақы қорлары назар аударып ... ... ... ... ... ... қағаздардың тапшылығы кезінде бұл – бағаның
күрт құлауын бақылайтын жалғыз ғана мүмкіндік.
Қаржы рыногындағы, ... ... ... орын алып ... ... ... мүмкіндіктерді пайдаланып, осындай инфляцияға
ықпал ете алатын құнды қағаздарды шығаруды талап етеді.
|2012 жылғы наурыз айындағы | ... ... ... ... ... саны және | ... ... зейнетақы жарналары мен өсімдерінің сомасы жөнінде | |
|мәліметтер | |
| | |
| | |
| | ... ... ... ... тағайындау коды |Жиынтық | |
|зейнетақы |010 |019 ... ... | ... | | | | |
| ... ... ... | | |
| ... | |ң саны ... | | |
| ... | | | | | ... ... ... ... |
| | |4.58 | |5.30 |9.88 | ... |  |  |  |0.00 | ... АҚ | | | | | | ... |93,472 ... ... ... | |23 | |.41 |64 | ... | | | | | | ... |84,826 ... ... |
|ЖЗҚ АҚ | |25 | |.47 |72 | ... АҚ |604,057 ... ... |
| | |8.66 | |8.75 |7.41 | ... |369,792 ... ... ... | |2.56 | |9.54 |2.10 | ... ТӘБ ЕМ | | | | | | ... | | | | | | ... ... |360,312,329.|424 |371,818.4|360,684,148.| |
| | |82 | |5 |27 | ... ... ... ... ЖЗҚ" АҚ | |79 | |.24 |03 | ... ЖЗҚ |110,897 ... ... |
|АҚ | |62 | |.28 |90 | ... ЖЗҚ |54,339 ... ... ... | |71 | |.45 |16 | ... ... ... ... ... | |5.54 | |.53 |8.07 | ... АЖЗҚ |99,17 |583,756,778.|4,035 ... ... | |89 | |.77 |66 | ... ... ... |6,496,485|764,438,273.| |
|АҚ | |24 | |.39 |63 | ... |951,936 ... ... |
|ХАЛЫҚ | |6.20 | |4.98 |1.18 | ... | | | | | | ... | | | | | | ... |15,954 ... ... ... АҚ | |6 | |5 |1 | ... : |3,328,77|20,423,357,5|123,666 ... |
| |0 |61.55 | |57.41 |18.96 | |
| | | | | | | ... ... ... ... ... ... жарналары есебінен
зейнетақымен қамсыздандыру туралы біреуден артық шарты бар салымшылар саны
жөнінде мәліметтер
|№ р/с| ... ... |
| | ... |
|1 |Екі ... зейнетақы қорымен |1800062 |
| ... ... ... ... | |
| ... ... ... | |
| ... бар ... саны | |
|2 |Үш ... зейнетақы қорымен |574294 |
| ... ... ... ... | |
| ... қамсыздандыру туралы | |
| ... бар ... саны | |
|3 ... ... зейнетақы қорымен |154219 |
| ... ... ... есебінен | |
| ... ... ... | |
| ... бар ... саны | |
|4 |Бес ... ... ... |30980 |
| ... ... ... есебінен | |
| ... ... ... | |
| ... бар ... саны | |
|5 ... және одан да ... жинақтаушы |5887 |
| ... ... ... ... | |
| ... ... зейнетақымен | |
| ... ... ... бар | |
| ... саны | ... ... |2565442 ... ... зейнетақы жүйесінің эволюциялық үдерісінде
дамуының әрбір кезеңінде өзіне тән проблемалар туындайды. Бастапқысында
олар ... ... ... ... істейтін адамдардың барлығы да олардың
жалақысының бір ... ... ... ... ... қандай қорды
таңдап алу керектігін білмеді. ... ... ... ... ... ... ... яғни «үндемеу жөніндегі» қордың,
мемлекетке көбірек сенетіндігі есебінен салымшылар болды. ... ... ... ... ... емсе ... үлесі бірте-бірте арта түсті.
Атап айтқанда, бұрыннан, ең жоғары табыстылық ... ... ... байқалды. Өзінің көшбасшы орнына ... ... ... ол 5 ... ... 2004 ... ... ие болды.
Жетекші орынға активтер көлеміндегі 20 млн теңге шамасындағы айырмашылықпен
Халық ... ... ... қоры ... ... жағдайда МЖЗҚ-ын
кейбір жәрежеде жекешелендіруге жақындата түсті, оған ... ... ... қатысты.
2.2 Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің қызметтері
Модульге сәйкес зейнетақымен қамсыздандыру жүйесі Қазақстанда үш заңды
тұлғаға жүктелген. Оның басында – ҚР ... ... ... ... ... Зейнетақы төлейтін мемлекеттік орталық тұр. Ол шұғыл
басқару құқығына негізделген мемлекеттік кәсіпорын нысанында ... ... ... ... жүйе ... зейнетақы, Мемлекеттік
әлеуметтік жәрдемақы, заңдық тәртіппен бекітілген әскери қызметтер мен ... ... ... ... ... ... жұмыс
істейтіндерге әлеуметтік жеке кодтар жүргізіледі. ӘЖК жарнамалардың есебі
мен дербестендірілген зейнетақы шоттарын жүргізу үшін ... ... ... ... ... ... ... органдарына жұмыс берушілердің
зейнетақы жарнамаларын уақтылы есептеу үшін ... ... ... ... ... ... емес зейнетақы қоры, - қолданыстағы
жүйенің орталық буыны. ЖЗҚ салымшылармен жұмысты ұйымдастырады, ... ... ... және ... ... ... алымын
іске асырады, есептелетін инвестициялық пайда мен ... ... жеке есеп ... Салымшының алдындағы қордың
міндеттемелері оның зейнетақы жасына жеткен кезінде ... ... ... ... ... қорланымын алу құқығын қамтамасыз
етілуі көрсетілген. Қор өз қызметіне комиссиялық ... ... ... ... ... ... есеп ... зейнетақы алушыларға төлемдер
жасайды, халық арасында түсіндіру жұмістарын ... ... ... ... ... қаза табуына, шетелге кетуіне ... ... ... ... қорлары қандай да болмасын бір
пайда алуға кепілдік бермейді, олардың міндеттеріне зейнетақылық активтерді
дербес басқару ... ... ... сондай-ақ, салымшыларға жыл сайын
зейнетақы қорланымының күй-жайы туралы ... да ... ... ... бір салымшыға бір дара зейнетақы шотына хабарлау шығыны 100
теңге шамасын құрайды.
Мемлекеттік ... ... қоры – ... тек міндетті
зейнетақы жарналар алымын жүргізетін және алушыларға Қазақстан Республикасы
Үкімет белгілеген тәртіппен зейнетақы жүзеге асыратын ... ... ... ... дейін еліміздің жинақтаушы зейнетақы қоры бұрынғыша және
толыққанды болып қала береді. Бұл ... ... ... ... ... субъектінің уақытша қызметімен түсіндіріледі. Алайда, бұл
институт – МЖЗҚ - өзіндік ерекщелігі бар ... ... ... құқықты қатысушысы болып есептеледі.
Зейнетақы қорлары әрдайым келесі операцияларды жүргізіп отырады:
▪ зейнетақымен қамсыздандыруға ... бар ... ... жасаусу;
▪ Салымшыларға жеке зейнетақы шоттарын ашу;
... ... ... ... Комиссия сыйақысын алу;
▪ Басқа қорлардағы қорларымдарды аудару;
▪ Қате аударылған жарналарды қайтару;
▪ Инвестициялық табысты бөлу;
... ... ... ... ... ... енгізу,
атаулы деректемелерді өзгерту; т.б.
▪ Зейнетақы қорланымының жай-күйі жөніндегі ақпаратты беру;
▪ Бір филиалдан басқасына қызмет ... ... ... ... оны ... ... бар ... төлеу;
▪ Қорланымды өтініш бойынша басқа қорға аудару.
Кастодиан-банкпен салыстырып тексеру апта сайын, зейнетақы ... ... ... ... ... ... операциялар көбіне банк рәсімімен ұқсас, атап айтқанда,
клиенттерден құжаттарды қабылдау мен төлемдерді жүргізу.
Қазақстанда деректердің бірегей ... ... ... онда ... ... ... сомасы, түрлі өзгерістер туралы ақпаратты бар
барлық салымшылардың зейнетақы шоттары ескеріледі.
Зейнетақы жинақтарын төлеу. Зейнетақы жинақтарын ... алу ... ... бару ... немесе құжаттарды пошта арқылы жіберу керек.
Зейнетақы жинақтаушы қорынан (бұдан әрі – Қор) зейнетақы ... ... ... ... ... ... зейнетақы жинақтары бар
тұлғалардың құқығы бар:
- Заңның 9 ... 1-3 ... ... ... ... ... және ... шартының аннуитеті бойынша ... ... ... жолымен жағдайы басталған кезде;
- елу бес жасқа толғанда және тиісті қаржылық ... ... ... өмірлікке аудару жолымен зейнетақы аннуитеті шарты негізінде,
республикалық бюджет туралы Заңмен бекітілген ең аз ... ... кем емес ... ... ету үшін ... ... ... және 11 топ мүгедектері, егер мүгедектік сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... белгіленген болса;
-Заңның 60 бабының 1 тармағында елу проценттен артық қолданылмаған Заңның 9
бабының 1 тармағымен белгіленген; ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру ұйымына аудару жолымен зейнетақы
аннуитеті шарты негізінде;
-Қазақстан Республикасының заңымен белгіленген, кетудің мақсаты мен дерегін
көрсететін ... ... ... ... ... тыс ... ... кететін және кеткен шетелдіктер мен азаматтығы ... ... өз ... салынған зейнетақы жарналары есебінен зейнетақымен
қамтамасыз ету ... ... ... мен ... көрсетілген өз
еркімен салынған зейнетақы жарналары есебінен зейнетақы жинақтары бар
тұлғалар;
- елу бес ... ... ... ... есептелетіндер; -Қазақстан Республикасының заңымен
белгіленген, кетудің мақсаты мен дерегін ... ... ... ... ... тыс ... ... мекен-жайға кететін және
кеткендер;
- өз еркімен салынған ... ... ... есебінен зейнетақы
жинақтары бар тұлғалар:
- Заңның 9 бабының 1 тармағымен белгіленген, зейнетақы жасына ... ... ... ... ... ... жасау кезінде елу бес
жасқа толғандар;
-Қазақстан Республикасының заңымен белгіленген, кетудің мақсаты мен дерегін
көрсететін құжаттарды тапсырған, Қазақстан Республикасы ... тыс ... ... ... және ... 55 ... толған, зейнетақы жасына толған, 1 және 11 топтың мүгедектері
және заңның 60 ... 1 ... ... ... ... зейнетақы жинақтарын алу кезінде мынадай құжаттар тапсыру
қажет:
- үлгі бойынша өтініш;
- жеке басын куәландыратын құжаттың ... ... ... ету ... ... ... зейнеткерлікке шығу негізі көрсетілген зейнетақы төлемдерінің
белгіленгені туралы анықтама.
2007 жылғы қаңтарда 2006 жылғы желтоқсан мен 2007 жылғы ... ... яғни екі ... ... ... төленетін болады. Сондай-ақ
зейнетақы мен жәрдемақы төлемдері айма ай, яғни ақпан айы үшін – ақпанда,
наурыз айы үшін – ... ... 1 ... ... ... 8 пайызға артады, яғни зейнетақы мөлшері 2006 жылы 10 000 теңгені
құраған болса, 2007 жылы 10800 ... ... ... Президентінің 2006 жылғы 1 наурыздағы Қазақстан
халқына Жолдауына ... ... ... мемлекеттік базалық
зейнетақы төлемін, мүгедектігі бойынша, асыраушысынан айрылу ... және ... ... ... ... ... ... мемлекеттік жәрдемақылар мен № 1 тізім бойынша
берілетін мемлекеттік арнайы ... ... ай үшін ... ... көзделіп отыр. Осыған байланысты, 2007 жылғы қаңтарда 2006 жылғы
желтоқсан мен 2007 ... ... ... ... яғни екі зейнетақы және/немесе
жәрдемақы төленетін болады.
2006 жылғы желтоқсан айының зейнетақылары мен жәрдемақылары ... ... ... ... ... ... ... 2007 жылғы қаңтар айының
зейнетақылары мен жәрдемақылары кесте бойынша 2007 жылғы қаңтардың ... ... ... ... әрі қарай, зейнетақы мен жәрдемақы төлемдері айма ай, яғни ... ...... ... айы үшін – ... ... Зейнетақы
төлемдерін индекстеу туралы 2007 жылғы 1 қаңтардан бастап ... оның ... ... ... ... ... ... үшін
берілетін зейнетақы төлемдерінің мөлшері алатын зейнетақы төлемінің ... ... ... ... егер 2006 жылы ... ... 10 000
теңгені құраған болса, онда 2007 жылғы 1 қаңтардан бастап 8 ... 10000 х 1,08 = 10800 ... ... «2007 ... арналған
республикалық бюджет туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес
мемлекеттік базалық ... ... ... 3000 ... ... ... 1 қаңтардан бастап ең төмен зейнетақы мөлшері 7236 теңгені
құрайтын болады. Сөйтіп, ең ... ... ... ... 10236 теңге болады.
Мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақыларды арттыруға қатысты
Мүгедектігі бойынша, асыраушысынан ... ... ... және жасына
байланысты берілетін мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақылардың ... ... ... ... ... ... байланысты 2007 жылғы 1
қаңтардан бастап арттырылатын болады. ЕТКД мөлшері республикалық ... ... ... ... жалпы аурудан 2 топ ... ... ... ... 1,06 ЕТКД құрайды. 2007 жылғы 1 ... ... 8861 ... ... ... ... х 1,06 = 9393 теңге болады. Мемарнаулы жәрдемақылар мен № 1 тізім
бойынша берілетін мемлекеттік ... ... ... қатысты
Арнаулы мемлекеттік жәрдемақылар мен № 1 ... ... ... арнайы жәрдемақы мөлшері 2007 жылғы 1 қаңтардан бастап 1092
теңге сомасында белгіленген ... ... ... (АЕК) ... ... ... Мәселен:
1. «Алтын алқа» белгісімен марапатталған көп балалы ананың арнаулы
мемлекеттік жәрдемақысының мөлшері 3,9 АЕК ... 2007 ... 1 ... ... ... 1092х 3,9 = 4259 ... болады.
2. № 1 тізім бойынша берілетін мемлекеттік арнайы жәрдемақы мөлшері 9
АЕК құрайды. 2007 жылғы 1 қаңтардан ... ... ... 1092 х 9 =
9828 теңге болады.
2.3 Зейнетақы ... ... ... ... 1 ... жағдай бойынша республикада 14 жинақтаушы
зейнетақы қоры ... əрі – ... өз ... ... ... олардың
республика аймақтарында 78 филиалы мен 77 өкілдігі бар. Алматы қаласында 11
қор жəне Қарағанды қаласында 1 қор ... ... ... ... ... АҚ), ... қаласында 1 қор («Қазақмыс ... ... АҚ, ... жəне ... ... 1 қор ... ... зейнетақы қоры» АҚ) бар.
Заңды тұлғаларға 2006 жылғы желтоқсан айында зейнетақы жарналарын
тарту бойынша жəне ... ... ... ... бойынша қызметке
лицензия берілмеді.
13 заңды тұлғаның қорлардың зейнетақы активтерін ... ... ... оның ... 6 қор зейнетақы активтерін дербес
басқару лицензиясына ие: «МЖЗҚ» жинақтаушы зейнетақы ... АҚ, ... ... ... ... ... АҚ, «БТА Қазақстан жинақтаушы
зейнетақы қоры» АҚ, «Капитал» жинақтаушы зейнетақы қоры» АҚ жəне «Қазақмыс
жинақтаушы зейнетақы ... АҚ жəне ... ... ... ... ... күнде 9 екінші деңгейдегі банк кастодиандық қызметті жүзеге асыруда.
Сонымен бірге, 6 екінші деңгейдегі банк ... ... ... Банк ... АҚ еншілес банкі, «ЦентрКредит Банкі» АҚ, «Қазақстан
Халық Жинақ Банкі» АҚ, ... АҚ, ... ... АҚ, «АТФ ... ... (алушылары). Міндетті зейнетақы жарналарын
аударатын салымшылардың ... ... ... ... ... - шот) саны ... ... 52 494 (0,62%-ға) ұлғайып, 2007 жылғы 1
қаңтардағы жағдай бойынша 8 536 102 ... ... ... ... салымшылардың (алушылардың) ең көп саны 5 қорларда болды: «МЖЗҚ» –
27,85%, «Қазақстан Халық Банкі» – 20,01%, ... – 15,16%, ... Қор» - 8,37% жəне «БТА ... – 8,35% ... олардың үлесіне
салымшылардың шоттарының жалпы санының 79,74% келеді. ... ... u1179 ... ... 5 ... ... 0,11 пайыздық
пункттерге төмендеді. Ерікті ... ... ... ... ... саны желтоқсан айында 69 (0,21%)өсті, 2007 жылғы ... ... ... ... ... ... 607,8 ... 32 979 болды. Ерікті зейнетақы жарналары бойынша салымшылар шоттары
барлық қорларда болды. Ерікті зейнетақы ... ... ... ... ең көп саны мына ... болды: «Сенім» – 58,68%,
«ҰларҮміт»- 18,24% жəне «Капитал» – 14,40% немесе осы үш ... ... ... ... ... 91,32 % ... Ерікті кəсіби
зейнетақы жарналарының салымшылары «ҰларҮміт» жəне «Қазақстан Халық банкі»
қорында болды. Салымшылардың жалпы саны ... 1- ... 3 ... ... ... ... ... 33,2 млн.теңге болды.
2008 жылғы 1 маусымдағы жағдай бойынша республикада 14 ... қоры ... əрі – ... ... ... 2008 ... майда
зейнетақы жарналарын тарту жəне зейнетақы төлемдерін ... ... ... ... ... заңды тұлғаларға берілген жоқ. 14 ... ... ... ... инвестициялық басқаруға лицензиясы
болды, оның ішінде 9 қор зейнетақы ... ... ... ... Мынаны атап өту қажет, ... ... ... ... ... ... ... лицензиясы «Сенім» АЖЗҚ АҚ-да болды.
Есепті күнге 11 екінші деңгейдегі банк ... ... ... ... қатар, қорларға кастодиандық қызмет көрсетуді ... 6 ... банк ... асырды: «HSBC Банк Қазақстан» АҚ еншілес банкі,
«Банк ЦентрКредит» АҚ, ... ... ... ... АҚ, АО ... АҚ
- «ТұранƏлем Банкі» АҚ еншілес банкі, ... ... АҚ жəне ... АҚ-
ы.
Қорлар жинақтаушы зейнетақы жүйесіне республиканың ... ... ... ... ... ... ... зейнетақы шоттарының (бұдан əрі - шот) саны тұрақты түрде өсіп отыр.
Сөйтіп, 2008 жылғы 1 ... ... ... ... зейнетақы жарналары
бойынша салымшылар (алушылар) шоттарының саны 9 349 986 болды, жинақталған
зейнетақы қаражаттарының ... ... 1 341,8 ... теңге болды. Ағымдағы
жылдың қаңтар- мамыр айларындағы міндетті зейнетақы жарналарын аударатын
салымшылар шоттарының саны 126 274 өсті ... 1,37% ... оның ... үшін - 27 054 (0,29%) ... 2008 ... 1 маусымда 14 қор ішінде
міндетті зейнетақы жарналары ... ... ... ... ... ... жинақталды: «МЖЗҚ» - 26,01%, «Қазақстан Халық ... - ... – 14,69% жəне «БТА ... - 9,81% ... ... ... ... салымшылар жалпы санының 72,17% келеді. Ағымдағы жылдың
мамыр айында 4 ... ... ... ... есепті айдың деңгейінде қалды.
Мамыр айында ерікті зейнетақы жарналары бойынша ... ... саны 12 (0,03%) ... 2008 ... 1 маусымда 41 248 болып,
жинақталған зейнетақы қаражаттарының жалпы сомасы 877,9 млн. ... ... ... ... ... ... шоттары барлық қорларда
болды. 2008 жылғы 1 маусымдағы жағдай бойынша ерікті зейнетақы жарналары
бойынша ... ... ... ... көп саны мына ... «Сенім» – 46,00%, «Капитал» – 18,57%, «ҰларҮміт» – 14,23% и ... ... - 13,51% ... 4 ... ... шоттардың жалпы санының
92,31% келді. Ерікті кəсіби зейнетақы жарналары ... ... саны 2008 ... 1 маусымдағы жағдай бойынша 3 993 болды, 60,99
млн.теңге жалпы сомалы жинақталған зейнетақы қаражаттары бар. ... ... ... бойынша салымшылар екі қорда ғана болды: «ҰларҮміт» АҚ
жəне «Қазақстан ... ... ... ... 1 ... салымшылардың (алушылардың) ... ... 1 346,8 ... теңге болды немесе ағымдағы жылдың ... ... 138,7 ... ... ... 11,48% ... ... мамыр айында жинақталған зейнетақы қаражатының ... ... ... осы ... ... айындағы қалыптасқан өсімі 1,5 есе көп
болды.
2008 жылғы 1 ... 14 ... 4-еуі ... ... көп ... ... ... иеленді: «Қазақстан Халық Банкі» - 397,7 млрд.
теңге (29,53%), «ҰларҮміт» - 232,3 ... ... ...... ... (16,49%) жəне «БТА ... - 149,2 млрд.теңге (11,08%)
барлық қорлардың жинақталған зейнетақы қаражатының жалпы көлемінің немесе
осы 4 ... ... ... ... ... 74,35% келді.
Зейнетақы жарналарының жалпы түсімі мамыр айында 21,8 ... ... ... отырып, 2008 жылғы 1 маусымда 1 016,6 млрд. теңге болды. Зейнетақы
жарналарының ... ай ... ... 2007 ... қаңтар-мамырда 17,3
млрд.теңге, ағымдағы жылдың ... олар 20,9 ... ... ... ... мен ... шоттарына есептелген зейнетақы
активтерін инвестициялаудан түскен «таза» инвестициялық ... ... ... алып ... ... жылдың мамыр айында 26,7
млрд. теңгеге (7,43%) өсіп, 2008 жылғы 1 маусымда 386,8 млрд. теңге болды.
2008 ... 1 ... ... бойынша 8,4 млрд. теңге болған
жинақталған зейнетақы қаражаты немесе оның осының алдындағы есепті ... 1,69%- ға ... ... міндетті зейнетақы жарналарын
уақтылы ұстамағаны жəне аударым ... жəне ... ... бір ... екінші қорға ауыстыру үшін ... ... ... ... 2008 жылғы 1 маусымдағы жағдай бойынша ... ... ... ... аударымдар жəне зейнетақы төлемдері
76,4 млрд. теңге болды немесе ... ... 1 ... салыстырғанда 2,2
млрд.теңгеге өсті (3,00%). 2008 жылғы қаңтар-мамыр айларында қорлар жалпы
сомасы 13,3 млрд. теңге ... ... ... ... бұл 2007 жылғы
тиісті кезеңде жүзеге асырылған 6,5 млрд. теңге зейнетақы төлемдерінен ... ... ... ... аннуитеті шартына сəйкес ... 2008 ... ... айларында жалпы сомасы 106,5 млн. ... ... ... 112 ... берілді. Агенттік сайтында,
сондай-ақ ... ... ... ... жариялаған ақпаратты
орналастыру, сондай-ақ салымшыларға (алушыларға) қорды ... ... ... ... ... ... қаражатын бір қордан екінші қорға
аударым жасау құқығын пайдалануларына мүмкіндік ... ... ... ... бір ... ... ... жасалған аударым
мамыр айында 9,4 млрд. тенгеге өсіп (3,86%), 2008 ... 1 ... ... 253,5 ... ... ... 2008 жылғы 1 қаңтармен салыстырғанда
жинақталған зейнетақы қаражатының аударымдары 43,7 млрд.теңгеге өсті ... ... ... ... зейнетақы активтерінің құрылымы: 2007
жылғы 1 маусымдағы жағдай бойынша ЗАИБЖАҰ-да инвестициялық басқаруда болған
зейнетақы активтерінің ... ... ... жылдың мамыр айы ішінде 49,7
млрд. теңгеге немесе 3,82%-ға өсіп, 1 352,4 млрд. теңге болды. 2007 ... ... ... 2008 ... 1 маусым аралығы кезеңінде зейнетақы
активтерінің орташа айлық өсуі 28,1 млрд. теңге болды.
Жинақтаушы зейнетақы ... ... ... ... 2008 жылғы
1 маусымдағы номиналды кірістің орташа алынған коэффициенті мынадай болды:
- 2003 жылғы мамыр – 2008 ... ... ... - 48,22%. Номиналды
кірістің
түзетілген орташа алынған ... – 44,37% ... ... инфляцияның
жинақталған деңгейі – 60,16%);
- 2005 жылғы мамыр – 2008 жылғы мамыр ... ...... ... ... ... ... – 40,15%);
- 2007 жылғы мамыр – 2008 жылғы мамыр кезеңі аралығында - ... ... ... ... ... – 19,50%). ... жылдың
мамыр айындағы жинақтаушы ... ... ... ... өсуі ... ... 12 ай ішіндегі номиналдық кіріс коэффициенті бойынша 127,8 ... 36 ай ... ... ... коэффициенті бойынша 140,5 базистік
тармаққа;
- 60 ай ішіндегі номиналдық кіріс коэффициенті бойынша 111,2 базистік
тармаққа;
2008 жылғы 1 маусымдағы ... ... ... ... ... ... теңге болды, оның ішінде жарғы капиталы – 9,6 млрд. теңге немесе ол
жиынтық капитал көлемінің 26,59%-ы ... 2008 ... 1 ... ... ... ... ... ағымдағы жылдың мамыр айында ... ... ... ... 38,2 ... ... ... 2008 жылғы
қаңтар-мамыр айы ішінде 14 ... 12-сі ... ... 6,7 млрд. теңге пайда
алды (табыс салығын төлеген соң) жəне 2 қор («им. Д.А. ... ... ... ... ... 0,3 ... ... шығынға жол берді. Жалпы
ағымдағы жылдың қаңтар-мамыр айы ішінде ... ... 6,4 ... ... ... атап айту ... ... жылдың мамыр айында жалпы ... ... 3,5 ... ... ал бұл өсім осы жылдың сəуір ... ... ... ... одан 2,1 есе ... 2008 жылғы 1 маусымдағы
жағдай бойынша қорлардың меншікті ... ... ... ... 26,65 ... ... ... қорлардың жиынтық капиталының 73,82%
болды. Қорлар меншікті активтерінің ... ... ... емес ... ... инвестициялады, 38,08%-ын мемлекеттік
бағалы қағаздарға, 13,12%-ын «Кері РЕПО» операцияларына, 9,54%-ын ... ... ... 0,26%-ын шетел ... емес ... ... ... инвестицияның жалпы
көлемінің 0,20%-ын инвестициялық қорлардың пайларына орналастырды.
|2009 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... міндеттемелері және |
|активтері туралы мәліметтер ... ... ... ... ... ... ... |лер |жиынтығы|
| | ... ... | |
| | ... ... | |
| | ... | | |
|1 |2 |3 |4 |5 ... жинақтаушы | 3510 |-4 803 643 |8 196 438 |11 706 ... ... АҚ |186 | | |624 |
| ... ... ... |566 546 |-132 245 |49 589 |616 135 ... жинақтаушы зейнетақы | | | | ... АҚ | | | | ... ... ... 035 |30 113 |51 945 |706 980 ... ... ... | | | | ... ... ... | | | | ... ... ... | | | | ... ... |10 806 |1 174 387 |86 155 |10 892 ... АҚ |315 | | |470 ... АҚ ... |10 729 |1 566 338 |255 433 |10 984 ... БТА ... |235 | | |668 ... Зейнетақы Коры" АҚ| | | | |
| ... ... ... |12 172 |-4 738 682 |7 312 442 |19 485 ... ... қоры» |637 | | |079 ... ... | | | | ... ... ... АҚ | | | | ... ұйымы (ашық) | | | | ... ... |562 559 |79 919 |175 441 |738 000 ... ... АҚ | | | | ... - ДЕМ" жинақтаушы |809 883 |79 230 |21 922 |831 805 ... ... АҚ | | | | ... ... |2 080 561|210 850 |9 478 |2 090 ... қоры"АҚ | | | |039 ... ... АҚ ... | | | ... | | | | ... ... ... 812 |-59 342 |53 715 |384 527 ... АҚ | | | | ... ... зейнетақы|1 883 156|126 857 |314 535 |2 197 |
|қоры" ... АҚ | | | |691 ... ... | | | | |
| ... жинақтаушы зейнетақы |1 667 022|-108 052 |155 270 |1 822 ... АҚ ... ... АҚ | | | |292 ... ... | | | | ... Жинақтаушы |1 664 320|31 496 |20 948 |1 685 ... ... АҚ - ... | | | |268 ... АҚ ... | | | | ... ... - | | | | ... ... | | | | ... қоры» АҚ (ашық)) | | | | ... ... |288 219 |-472 792 |17 697 |305 916 ... қоры" АҚ | | | | ... |47 726 |-7 015 566 |16 721 008|64 447 |
| |486 | | |494 |
| | | | | ... ... ҚР ... нарығын және қаржы ұйымдарын | | ... мен ... ... | | |
3 ... ... мәселелері мен шешу жолдары
3.1 Зейнетақымен қамсыздандыру жүйесінің проблемала
Зейнетақымен қамсыздандыру жүйесінің оғаштығы, ел ... ... ... ... ... ... бюджет тапшылығының төмендеу
жағдайында зейнетақы қорының нақты табыстылығы да өте ... ... ... ... ... 2005 жылдың 1 қаңтарына нақты
табыс коэфицентінің ... ... ... ... ... ... ... деңгейімен түсіндіріледі: 2005 жылдың 1
қаңтарына ол ... ... ... ... ... ... ... табыстылықтың төмендеуімен.
Сөйтіп, зейнетақы қорларының теріс табыстылығына жүйелік себептер
(инфляция, ақшаның құнсыздануы, ... ... ... ... ... ... құралдары бойынша табыстылықтың төмендеуі) әсер
етті.
Қазір зейнетақы активтерін инвестициялаудың басты проблемасы ... ... ... ... қорланымы өсуінен қалып қоюы болып
отыр. Шетелдің құнды қағаздарына жұмсалым лимитін ... қол ... ... ... ... жақын шетелдерге инвестициялауға болады
деп санайды. ЖЗҚ-ның ... ... ... ... ... бар зейнетақы активтерінің 50%-дан астамы мемлекеттік құнды
қағаздарда болады.Зейнетақы қорларының инвестициялық ... ... ... экономиака секторына жұмсау, ЖЗҚ нақты инвестициядан алыс,
яғни жаңа кәсіпорындарды құру жұмсалымдарынан, ... ... ... мен көрсетілетін қызметтерді жүзеге асыруға немесе жұмыс істеп
тұрған кәсіпорындарды қайта ... ... іс ... ... ... ... ... деңгейі, сондай-ақ ішкі
нарықтағы ақша ... ... ... ... ... ... ағымдағы пайдалылық инфляция деңгейінен төмен
болып шығуына ... ... ... ақша ... ... олар ... ... Деп
жобаланбау табиғи. Алайда кез келген қаржы ... ... ... ... деңгейінде сақталмайды. Құнды қағаздар нарығындағы бағалар
нарық жағдайына байланысты болады., әрі ішінараі кейде елеулі ... ... ... ... ... үшін ... ... алуға жауапты бола отырып, активтерді басқаруды жүзеге астыратын ЖЗҚ
мен ұйымбар, ... ... ... ... әрқашан біле
бермейді, мысалы, олардың қызметіне ... ... ... ... ... ... ... төмен табыстылықтың (белгілі бір жағдайларда
, теріс) себептерінің бірі зейнетақы ... ... ... ... зиян ... ... ... есептеледі. Мұндайды болдырмау
үшін, зейнетақы қорлары сияқты маңызды стратегиялық ... ... ... және де ... ... ... арқылы олардың
ойдағыдай қызмет жүргізуі үшін жағдай жасауы міндетті. Эмитенттер ... ... ішкі ... ... айырмашылығы , әзірге дамуда ... ... ... ... ... ... ... жөн.
Зейнетақы қорларының тиісті тәуекел-менеджментінің болмауы зейнетақы
қорларының тәуекелдік бағыты тұрғысынан біле тұра ... ... ... ... ... нарығында жемқорлық пен айлакерліктің
пайда болуымен ... ... бұл ... үшін ... атқарылымы
мейлінше қатаң болуы тиіс.
Қазақстандық зейнетақы жүйесінің проблемасы, әрі ерекшелігі, зейнетақы
қорын көбінесе қызметкер емес, жұмыс ... ... Бұл ... ... ... ... ... қызметкерлердің атынан берілген ... ... бар ... ... ... ... немесе қор
өкілдерімен, оның қызметкерлері жұмыс берушіге мүмкін қор ... ... да ... ... үшін осы ... ... ... болып есептелінетініе жасырын келіседі.
Жұмыс берушінің қызметімен ... ... ...... жарналарын уақытылы аудармау. Және де, ... ... ... ... ... жеке проблема, бұл - әйелдер мен халықтың өзін-өзі
жұмыспен қамтығандарының зейнетақыларының төмендігі. Н.Ә.Назарбаев ... ... ... (2005 жыл) зейнетақы базасының, зейнетақы
мөлшерлерінің артатыны жөнінде ... ... ... шара ... де ... Ал әйелдерге жеке көңіл бөлу керек, әлі
жасалмаған зейнетақы есептеудің ... ... ... ... ... ... ... мен активтерді
инвесициялау проблемалары, қаржы нарығындағы дағдарыстың аса өтемпаздығымен
түсіндіріледі: артық ақша ... ... ... ... ... ... ... төмен құлдырауға әкелетін
мемлекеттік облигациялар ... ... ... ... ... ... институттарының тапшылығымен; қаржы
құралдары өтемпаздығы ның ... ... ... ... ... пен жеке ... секторы тарапынан құралдарды ұсыну
көлемдеріне ... ... ... ... – бұл бағытта ЖЗҚ мен
мемлекет бірлескен күш салулары керек.
3.2 ҚР-ның ... ... даму ... мен ... ... институты ретінде, ЖЗҚ, экономиканың нақты ... ... ... ... ... етуі ... Бұл ... бір кепілдік қажет. Қазақстандық кәсіпорындардың корпоративті құнды
қағаздарының сенімділігі артуға, корпорация ызметі – ашық, табысты, ... қол ... ... ... ... ... ... ағымдағы төмен пайдалылық
(инфляция деңгейінен төмен) экономиканың нақты секторына қаражат тартуға,
экономиканың әртараптануына жағдай ... ... ... Қазақстан
Республикасының Индустриялық –инновациялық даму стратегиясын жүзеге асыруды
қамтамасыз етуге ... ... ... газ, ... ... ... ... өнеркәсібін, көлік-логистика өрісі қызметін, металлургия, құрылыс
материялдары өндіріс ... ... ... ... ... және ... ұзақ мерзімді инвестициялануын
талап етеді, бұл ЖЗҚ ... ... ... ... ... ... бұйымдары мен құрылмалар өндірісін арттыру
бағдарламасын ... ... және ... ... ...... ... және экспорттық бағдарлануды дамыту. Бұл ... ... ... да ... алар еді. ... ... жоба 178 млрд теңгені қажет етеді.
Жинақтаушы зейнетақы қорлары зейнетақы активтерін ... ... ... ... ... ... ... үй проблемасын
шешуді ұсынады. Зейнетақы ... ... ... ... ... береді, бұл ондағы объектіледің, оның ішінде тікелей
тұрғын үй бағаларының төмендеуіне әкеледі.
ЖЗҚ ірі инфрақұрылымдық және ... ... ... ... саласында да қаржыландыруға ұзақ мерзімді қаражаттар
бере алады, ... ... ... ... ... ескере отырып, мемлекеттік кепілдікпен жобалық облигацияларды
шығаруы мүмкін. Инвестициялауға қатысушы зейнетақы активтерін ... ... ... бір ... ... ішкі нарықта
орналастыратындай етіп, оларға валюта жайғасымының лимитін белгілеу ... ... ... ... енгізу, нарықтың бір үлесін
жеңіп алу, ... ... қалу т.б.) ... ... ... ресурстарынсалыстырмалы түрде төмен пайыздармен айтарлықтай
ұзақ мерзімге берумен қоса орындауға болады.
Зейнетақы қорлары ... ... тек ... ғана ... ... ... ... қаржы нарықтарымен бірігуі тиіс. Бұл - ... ... әрі ... ... алу ... ... акция нарығы нақты дамуды талап етеді, сондықтан ... ... ... ... ... ... және ... үшін жаңа
қаржы құралдарын жасау ... ... ... ... ... ... ... мен ұйымдары алдындағы ... ... ... ... нарықтың (тым қызып кетуіне» айналуы мүмкін. Біздің
көзқарасымызша, бірқатар ... ... ... ... ... ... ... сондай-ақ кейбір қаржы құралдарының лимиттерін өзгерту
қажет. Мысалы, ЖЗҚ-на қатері салыстырмлы түрде төмен ... ... ... есебінен банк салымдары тартымды болып көрінеді. Зейнетақы
активтері ... банк ... аз ... сияқты шектеулер,
жұмсалымдардың кішкентай лимиті (зейнетақы ... ... 10% ... ... ... ... 25%), ... қорларын тежейді.
Сондай-ақ наоықтың жаңа құралдарымен республика экономикасы үшін мынадай
маңызды – вокзалдар, ... және ... ... ... ... инфрақұрылым жобалары есебінен молығуы мүмкін, зейнетақы
активтерін биржадан тыс нарықта да ... ... ... ... ... үшін жинақтаушы зейнетақы
жүйесіне белсенді қатыса (оның ... ... ... де), ... және ... ... ... немесе зейнетақыға шыққан
кезде т.б. кезде ... ... ... бір ... ... ) кепілдік сомасы ретінде пайдалана алар еді.
Үкімен пен Ұлттық банкке зейнетақы қорланымдарының ... ... ... ақша ... ... ... қабылдаған орынды.
Сол немесе басқа құнды қағаздарды сатып алу үшін ... ... ... ... ... ... ұйымдарға
жүктеледі, алайда зейнетақы қорларына да зейнетақы активтерін инвестициялау
жөнінде тәуекелдіктерді ... және ... ... ету ... ... ... ... зейнетақы қорлары мен зейнетақы
активтерін ... ... осы ... ... басқару жүйесін
енгізуі тиіс.
ЖЗҚ-на дербес инвестициялық шешімдер қабылдауға құқық берілгендіктен,
олардың зейнетақы қорларына ... ... және ... ... ... және ... ... құралдарды енгізу
бағыттарында жұмыс істегендері жөн. Мысалы, бірінші сыныпты эмитенттердің
вексельдеріне және «В» ... ... ... ... ... тіпті «А» листингінде ... ... ... мен
эмитенттердің кредит орталығының түрлі дәрежесімен белгіленетінін жөн.
Зейнетақы жүйесінің субъектілері, атап айтқанда, зейнетақы активтерін
басқаратын зейнетақы ... мен ... ... ... мен ... табыстылығын төмендетуге әкелетін инвестициялық табыстан ақша
түсімін іске асыру тәуекелдігінің жоғару болу ... ... ... ... мен ... қайта қарауды талап етеді.
Зейнетақы қорларында, оларға бәсекелестік ... ... ... мемлекеттік бағалы қағаздарды сатып алуға лимиттері
болуға тиіс.
ЖЗҚ-ның үлестес болуын болдырмау үшін ... ... ... ... құру қажет. Бұл жеке зейнетақы шоттарын ашқан
кезде қайталаушылық ... ... т.б. ... береді.
Ерікті зейнетақы жарналарын тарту үшін аударым жасайтын субъектіге
пайдалы болатын түрлі сипаттағы салық жеңілдіктерін енгізу ... ... ... аймақтарда, түсіндіру жұмыстарын белсендірек жүргізу,
зейнетақы қорына ... ... ... және ... ... керек.
Халықаралық іс-тәжірибеге сәйкес, Қазақстан Республикасының
Президентіне тікелей есеп ... ... ... зейнетақымен замтамасыз
ету жөніндегі дербес департамент немескомитет құру қажет.
Теориялық тұрғыдан зейнетақымен қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... ... Дамыған елдердің
көпшілігінде зейнетақымен қамтамасыз етудің ... ... ... үш ... ... ... кәсіпорын және азаматқа.
Қазақстанда мемлекет текбақылау мен қадағалауды ған атқарады. ... ... де өз ... ... қамтамасыз ету жөніндегі
қамқорлықтан босатылған. Егер кәсіпорын жалақы берген кездегі еңбекті ... 10%-ын ... ... ... ... аударады. Сөйтіп,
азаматтардың зейнетақымен қаматамасыз етілуі олардың өздеріне ... ... ... ... ... қамтамасыз етуді
қалыптастыру мүмкіндігі қарастырылған, алайда мұны пайдалануға ... ... ... Адам ... көңіл-күйіненнемесе саяси
күнтізбеден емес, оған зейнетақыға ... ... ... ... ... ... ... үлгісі қажет.
Қазақстанның зейнетақы жүйесін экономиканы инвестциялаудың үлкен саласына
(материялдық-заттық базаға) айналдыруға мүмкіндік бар. Тек бұл үшін ... ... ... ... т.б. ... ... қажет.
Бұдан басқат, активтерді басқаратынжинақтаушы зейнетақы қорларының
салымшылар алдындағы зейнетақы ... ... ... инфляция деңгейін
ескере отырып, жарналардың сақталуы жөніндегі мемлекеттік ... ... жеке ... ... шұғылданатын адамдарды зейнетақы
жүйесімен қамту жөніндегі шараларды қарастырудағы нақты жауапкершілігін
анықтау ... Тек ... алу ... ... мен ... игілігіне
серіктестік басты мақсат болу керек.
Кедейшілікті жою да осы ... ... ... ... - ... ... Бәлкім, бүкіл халықтың табыс деңгейін
арттыру, кедей топқа әлеуметтік ... ... ... өз ... үшін ... ... жөнінде әңгімен жүргізген жөн болар. Сондай-
ақ жастардың оқуы, жұмыс күшіне бірігуі үшін ... ... жөн. ... ... ... ... ... және қызмет аясы шегінде
мойнына алуы табиғилық.
Елімізде тұрақты экономикалық ... ... ұзақ ... ... ... ... ... мен көбейтуді,
жаңартпалы қызмет пен ... ... ... талап етеді. Бұл
үдерістердегі ЖЗҚ-ның рөлі басым болу ... ... ... қызмет етуі капитал нарығына оң әсер
етеді, бәсекеге қабілетті өнімдерді жасауға ұмтылуы керекті ... ... оны, ... ... ... бұл ақша жиналымының артуы және
оның салдары ретінде, еліміздің ... ... және ... әл-
ауқатының артуына әкеледі.
Сондықтан зейнетақы жүйесі дамуының берілген кезеңінде экономиканың
тек қана ... ... ... ... ... ... мен ... нақты секторының субъектілері мүдделерінің
жақындасуы ғана ... ... ... ... ... қол жеткізу қажет.
Кез келген осы заманғы гетерогендік жүйе сияқты, зейнетақы саласы
күрделілігі түрлі дәрежедегі өзара байланысқан ... ... ... ... Оның ... ел, ... ... аумақтық
орналамуында және оның сырт пішіні әрі ... ... әрі оның ... ... ... өзгеріп тұратындығында еліміздің
зейнетақы жүйесі – салыстырмалы түрде жас, әрі ... Ол ... ... кеңеюде, зейнетақы активтері белсенді түрде ... және ... ... ... ... қол ... ... қықарту мәселесін
көтеруге мәжбүр етеді. Бүгінгі ... ... ... ... ... активтеріне инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын бейрезидент,
егер рейтингілік агенттердің біреуінің белгілі бір рейтингі болған жағдайда
ұйымның құрылтайшысы немесе акционері бола ... ... ... ... ... капиталына қатысуы
шектелген;
Директорлар кеңесі мен басқарма мүшелерінің кем дегенде ... ... ... ... ... тиіс;
Зейнетақы активтерін шетелдің қатысуымен инвестициялық басқаратын ұйымның
жарияланған сомалық жарғы капиталы, зейнетақы ... ... ... ... ... ұйымдардың жариялаған жиынтық жарғылық
капиталының 50%-нан арта алмайды.
Қаржы қадағалау органы екі сценарийді ... ...... ... және ...... ... салуды сақтау, бір жағынан, елден капиталдың жылыстауын
жандандырады, ... ...... қаржы институттары арасында
бәсекелестің төмен деңгейі сақталады, бұл әлемдік іс-тәжірибеге қарама-
қайшы болады.
Тыйым ... жою ... жаңа ... ... ... ... жандандырады. Қарызға алу құны төмендейді және оның нәтижесі
ретінде, халықаралық қаржы нарығында ... ... ... Республикасының алда тұрған Дүниежүзілік сауда ұйымына кіру
жағдайында түрлі жөнсіз шектеулерді алып тастаудың маңызызды мәні бар ... ... жүйе ... ... ... ... өздігінен дамуына
мүмкіндік жасайды.
Сонда ғана зейнетақымен қамтамасыз ету жүйесінің түпкілікті ... ... ... халықтың, шаруашылық жүргізетін субъектілердің және
мемлекеттің қажеттілігі мейлінше толық қанағаттандырылады.
Қорытынды
Қазақстан Республикасы – ... ... ... ... ... болып халықты зейнетақымен қамсыздандыру реформасын жүзеге
асырды. Зейнетақы ... ... ... халықтың ынтымақтастығына
негізделген әлеуметтік ... ... ... ... зейнетақы қорларындағы жеке зейнетақы жинақ ақшаларды көздейтін
жинақтаушы зейнетақы жүйесіне ақырындап өту болды.
Қазақстанның ... ... ... ҚР ... 1997 жылы ... ... жүйесін қалыптастыру тұжырымдамасын мақұлдаған
сәттен ... өз ... ... ... ... ... етіп
чилилік үлгі қабылданды. Чилидегі зейнетақы жүйесі таратып ... ... және ... жеке шотына қаражатты толықтай
жинақтауға және ... ... ... негізделген. Жинақтаушы
зейнетақы жүйесіне енуші әрбір адам дербес шот алады, онда оның ... ... Бұл ... жеке ... қорларында
жиналып, салымшылардың зейнетақы жасына жеткеніне ... олар ... ... ... Бір айта ... ... ... зейнетақы жүйесі чилилік жүйенің көшірмесін айнытпай ... деп ... ... ... үлгі өзіндік ерекшелігін және басқа
елдердің тәжірибесін бейімдеп қабылдады, сол себепті ол бірегей жинақтаушы
зейнетақы қоры ... ... ... қамсыздандыру туралы реформасының негізгі ынтасы
зейнетақыға мемлекеттен кететін шығындарды ... ... ... ... ... жинақтаушы зейнетақы жүйесі қосымша емес,
мемлекеттік емес зейнетақымен қамсыздандырудың ... ... ... ... ... ... ... - жұмысшы мен қызметкерлерге
түсетін екі қиындық: қазіргі зейнеткерлерді қамтамасыз ету және ... ... ... ... ... ... заңнамасына
сәйкес, өтпелі кезеңдегі зейнетақы жүйесі екі ... ... ... ... Біріншісі, таратылған – қазіргі зейнеткерлерге;
екіншісі, жеке шотына жинақтау – ... ... ... ... ... ... ... жойылады.
Жинақтаушы зейнетақы қоры Қазақстанда екі бөліктен тұрады:
Мемлекеттік жинақтаушы ... қоры – ... ... ... ... және ... Қазақстан Республикасының
Үкіметі белгіленген тәртіппен ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асыратын және оларды
мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... бағалы қағаздарына инвестициялайтын заңды
тұлға.
Мемлекеттік емес жинақтаушы зейнетақы қоры – салымшылардың міндетті
және ерікті ... ... ... және ... ... ... ... активтерін қалыптастыру жөніндегі қызметті және Заңда
белгіленген тәртіппен оларды зейнетақы ... ... ... ... инвестициялауды жүзеге асыратын заңды тұлға.
Қазақстанның жинақтаушы зейнетақы жүйесінің бұдан әрі ... ... ... және ... ... ... ... бұл ретте
зейнетақымен қамсыздандырудың отандық үлгісінің үлестік ... бар ... ... Алайда осымен жеттік деп тоқтауға болмайды, өйткені
зейнетақы нарығының ... ... ... ... ... ... дұрыс шешімдері яғни, әртүрлі факторлар мен ... ... өсуі ... ... ... ... әрекет етеді.
Дүние жүзінде зейнетақымен қамсыздандыру жөнінде үш ... жүйе ... ... ... және ... және ... Қазақстан
1998 жылы мемлекеттік жүйеден аттап, аралас жүйеден ... ... ... жүйесіне толығымен көшпекші. Мемлекеттік жүйе, яғни
салиқалы жүйе, қазіргі қоғамға өте қажет. Елімізде 80% ... ... ... ... Ал жеке жүйе ... жағдайда ғана тиімді: егер 60% ... ал 30% ... ... ... Ал аралас жүйе бірінші жағдайға
қарағанда жоғары, ал екінші ... ... ... ... ... ... нәтижелерге алып келеді. Сондықтан, Қазақстан қазіргі
әлеуметтік-экономикалық жағдайларына қарап, жеке ... көрі ... ... ... ... Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы
Қазақстан Республикасының 1997 ж. 20 ... № 136-1 ... ... У. Финансы Казахстана Алматы, 2005
3. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2007 – 2009 жылдарға арналған
бағдарламасы туралы баяндама
4. Қазақстан Республикасы Ұлттық ... ... ... ... ... ... бекіту туралы
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі Басқармасының 2006 жылғы
27 қазандағы № 105
5. Қазақстан Республикасының Электрондық ... © ... ҚР ... Н. ... ... ... жолдауы, 2003
жыл
7. Мельников В.Д., Ильясо К.К. Финансы: Оқулық. – Алматы.,2001
8. Нұрғалиев Қ. Қазақстанның экономикасы: Оқу ...... ... «Қазақстан қаржы нарығы», Алматы: Экономика, 2007
10. РМҚК "Жұмыспен қамту жөніндегі ақпараттық талдау орталығы"(АТО),
2004-2007 ж.
11. С.Құлпыбаев «Қаржы», Алматы, 2007
12. gnpf@gnpf.kz
13. http://navi.kz/articles/?artid=2797
14. ... ... ... www.aikyn.kz
18. www.enbek.kz/kaz/news/newsditail.php?recordID=176 (ҚАЗАҚСТАН
РЕСПУБЛИКАСЫ ЕҢБЕК ЖӘНЕ ... ... ... ... ... Алматы
облысының экономика комитеті)
20. www.respublica.kz
21. www_p-a-c_ru.htm
22. gazeta.kz

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 51 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Центр Кредит банктың жинақтаушы зейнетақы қорының» ақпараттық жүйесі39 бет
«Қосымша зейнетақыны» сақтандыру мен ерекшіліктері17 бет
Аз қамтамасыз етілген азаматтарға әлеуметтік жәрдемақы,зейнетақы тағайындау бөлімі туралы21 бет
Атамекен» зейнетақы қоры үшін азаматтарды тіркейтін автоматтандырылған ақпараттық жүйе жасау72 бет
Дамыған және дамушы елдердің зейнетақы нарықтары6 бет
Жинақталған зейнетақы қорының мәні ,мазмұны, атқаратын қызметі және оның шетелдік тәжірибесі72 бет
Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің теориялық негіздері23 бет
Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің түсінігі және оның кызмет ету механизімі30 бет
Жинақтаушы зейнетақы қорлары27 бет
Жинақтаушы зейнетақы қоры қызметінің қызметін талдау34 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь