Қара шіріктің минералдануы топырақтарда гумус баланысының мөлшерін теңдесуін қалыптастыру

Қара топырақ тегі-жаралуы (гензис) туралы үш болжамды көзқарас (гипотеза) айтылған олар: теңіздік, батпақтық және құрылық-өсімдік.
Зерттеушілер теңіздік болжамды гипотеза бойынша қара топырақты теңіз орнында қалған лайы деп санаған (Паллас 1799, Пецольд 1851). Мурчисон болса (1842) оны юра дәуірінің мұз сулары шайып кетуінен қалған балшықты қара тақта тастар азығы деп есептеген. Бұл болжамдардың қазір тек тарихи маңызы бар. Батпақты болжамды жақтайтындар дала аймағы бұрын аса батпақтанған тундра болған деп жорамалдаған. Бірақ кейін климаттың жылынуына және ыза деңгейінің төмендеуіне байланысты, лай батпақ орнында тундра өсімдігі ығыстырылып (Эйхвальд, 1850), жергілікті дала өсімдіктері дамуы арасында (Борисяк,1852) қара топырақ қалыптасқан. Құрылық- өсімдік (растительно-наземное) пікір бойынша қара топырақ пайда болуын шабынды-далаалық және далалық шөптесіндермен байланыстырады. Осы пікірге Ф.Рупрех «Қара топырақ геоботаникалық зерттеулер» (1866) атты еңбегінде бірінші негіздеме берген, яғни қара топырақ құрамын шөптесіндер қалдықтарының ыдырауынан жаңа күрделі органикалық зат-қара шірінді түзілуімен түсіндіріледі. Аталған пікірді В.Докучаев «Орыс қара топырағы» (1883) атты еңбегінде толық дамытып қалыптастырған, яғни қара топырақтың құраушы жыныста қара шірінді шоғырлануынан пайда болғанын дәлелдеп көрсеткен. Сондай-ақ шөптесіндер дамуына, қалдықтарының ыдырауы жылдамдығы мен бағытына және қара топырақ құрамына дала климатының ықпалы ерекше екенін айтқан.
П.Костычев өзінің 1886 ж. Басылған «Ресейдің қара топырақты облыстары» кітабында қара топырақ құрамында гумус түзілуі шөптесетін өсімдік тамырлары қатысуымен өтетін дәлелдеген.Қазіргі кезде далалық шөптесетін өсімдіктер қатысумен өтетін биологиялық заттар айналымы туралы жиналған деректер –қара топырақ құралу үрдісін жан-жақты және терең түсіндіруге жағдай туғызып отыр.
Гумустену үрдісінің жетекші рөлі арқасында қара топырақ кескінінде
        
        Қара шіріктің минералдануы топырақтарда гумус баланысының мөлшерін
теңдесуін қалыптастыру.
Қара топырақ тегі-жаралуы (гензис) ... үш ... ... ... ... теңіздік, батпақтық және құрылық-өсімдік.
Зерттеушілер теңіздік болжамды гипотеза бойынша қара ... ... ... лайы деп ... (Паллас 1799, Пецольд 1851). Мурчисон болса
(1842) оны юра дәуірінің мұз ... ... ... ... ... ... ... азығы деп есептеген. Бұл болжамдардың қазір тек тарихи маңызы
бар. Батпақты болжамды жақтайтындар дала аймағы ... аса ... ... деп ... Бірақ кейін климаттың жылынуына және ыза
деңгейінің төмендеуіне байланысты, лай батпақ ... ... ... ... 1850), ... дала ... ... арасында
(Борисяк,1852) қара топырақ қалыптасқан. Құрылық- өсімдік (растительно-
наземное) пікір бойынша қара ... ... ... ... ... ... байланыстырады. Осы пікірге Ф.Рупрех «Қара ... ... (1866) атты ... ... негіздеме берген,
яғни қара топырақ құрамын шөптесіндер қалдықтарының ыдырауынан жаңа күрделі
органикалық зат-қара шірінді ... ... ... ... «Орыс қара топырағы» (1883) атты еңбегінде толық дамытып
қалыптастырған, яғни қара ... ... ... қара шірінді
шоғырлануынан пайда болғанын дәлелдеп көрсеткен. ... ... ... ... ... мен ... және қара ... дала климатының ықпалы ерекше екенін айтқан.
П.Костычев өзінің 1886 ж. Басылған ... қара ... ... қара ... ... гумус түзілуі шөптесетін өсімдік тамырлары
қатысуымен өтетін дәлелдеген.Қазіргі кезде далалық шөптесетін өсімдіктер
қатысумен өтетін биологиялық заттар ... ... ... ... ... ... ... жан-жақты және терең түсіндіруге жағдай туғызып
отыр.
Гумустену ... ... рөлі ... қара ... ... ... ... қарашірінді жиек дамып, онда гумус пен қоректік
элементтер қоры жиналған.
Қара топырақты дала ... ... ... өсімдіктер астында
жылына едәуір (100-200 ц/га) органикалық ... ... Ол ... 40-60 ... тең және қалдықтар түседі. Ол ... 40-60 ... тең және ... ... ... ... ... Шөптесін өсімдік қалдықтарының күлділігі басқа ... ... ... ... ... 7-8, ірі ... ... -1,6-7,5 проц. аралығында болса, бүрілі орман қалдықтарында
тек 0,7-1,7 процент. Дала өсімдіктері күлдік элементтер және азот ... ... ... ... -200-300 кг ... қара топырақты далада
олардың саны 600-1400 ... қара ... ... ... ... айналымының
негізгі ерекшелегі - өсімдік қалдықтарымен жыл сайын топыраққа азот ... ... мол ... ... ... ... бай ... топырақта үздіксіз
биотекті калций түзіледі де, екі карбонатты Са/НСО3 /2 түрінде кескін бойы
жылжып отырады, соның ... ... ... ... ... ... ... кальций тұздарына қанған ортада жүріп, гумустік
заттар топырақта кальциймен бекініп қалады.
Қара топырақ құралуына ең ... ... дала ... ... ең қолайлы ылғал-жылу тәртіпте шоғырланған өсімдік
қалдықтары ыдырауынан нағыз қара ... ... ... ... түсетін өсімдік қалдықтарының мөлшері
азайып, құрамындағы күлдік элементтер мен азот саны кемиді, ... ... ... ... де ... ... ... гумустену
үрдісінің қарқыны бәсеңдейді. Орманды дала ... ... ... ... ... өсімдік қалдықтарынан ыдырап
шыққан негіздер топырақ кескінінен шайыла, қышқылдау органикалық ... ... ... ... ... рет ... ... Оны дара тип
ретінде қарап, топографиялық (таратылу) ... ... ... ... және ... қара ... айырған; құрамындағы
гумус мөлшеріне қарай ( 4-7; 7-10; 10-13 және 13-16 ... төрт ... Н. ... (1901) қара топырақ типін солтүстік, күңгірт,
кәдімгі және оңтүстік ... ... ... С. Коржинскийше солтүстік
қара топырақ типшесін деградацияланған денеге жатқызып, оның ішінде ... және ... ... ... ... түзіуіне көптеген зерттеушілері көңіл бөлген. ... ... ... ... ... ... жолдарын анықтаған. Бұл
жөнінде ең алғаш көзқарастарын білдірген М.В. ... П.А. ... ... А.Г. ... т.б ... Гумустың құрылуының жалпы сызбасын
қағазға түсірген В.Р. Вильямс ... ... ... ... ... – Л.Н. Александрова.
Оның жасаған сызба-нұсқасына қаоағанда ... ... ... ... ... гуминификация, топрыақтың минералды
бөлігмен әрекеттесуі минерализация процесі және ... ... ... ... ... арқылы түзіледі. Александров
бойынша гнуминификация –органикаклық қалдықтардың түзілуі арқасында ... ... ... ... ... ... құрамдардың ерекше класы –гумусты ... ... ... ... ... ... көрсетті:
фульфатты, гуматты, фульфатты-гуматты.
Белгілі ғалым Д.С.Орлов (1977) осы ... ... ... ұғым ... өрнегін құрды.
H=F(QiT)
Q- жыл сайын топыраққа түсетін өсімдіктер қалдықтарының мөлшері, i-олардың
ыдырауының тезділігі, t-топырақтың биологиялық ьбелсенділк ... ... әр ... ... ... ... сипаттамасын
анықтауға болады.
Гумус құрамындағы ерекше органиканикалық заттар. Гумус ... ... ... тұрады. Олардың құқрамына гумин қышқылдары,
Фульво қышқылдары мен гумин кіреді. Бұл ... ... ... ... ... ... байланысты.
Қара топырақтардың негізгі тектеріне төмендегідей сипаттама беріледі.
«Қалыпты» атау – топырақ белгілері мен қасиеттері типшенің қасиетіне ... ... ... «Сәл ... ... ( ... ... жыныстарда қалыптасқан) топырақ белгілері ( түсі түйіртпектілігі
т.б.) нашар айқындалған.
Қара топырақтың жіктеулері
|Солтүстік типшелер|Тектер ... ... |
| | |лер | ... |Қалыпты жиектері |Нағыз |Карбонатты |
| |Сәл ... | | |
| ... | ... |
| ... ... ... ... |
|Сілтісіздену |Терең таситын, ... ... ... |
| ... | ... ... ... тектің механикалық құрамы жеңіл топырақ ... ... ... тек ... ... ... болуымен (тасуымен)
сипатталады. Сілтісізденген және күлгенденген ... бұл ... ... ... мен ... ... ... сіңірілген
алмаспалы натрий катионы негіздер сиымдылығынан 5 проценттен астам ... ... ... ... жатады.
«Кермектелген» тектің гумустік жиегінде ақшыл сеппе ... ... ... ... жиектер түйіртпектерінің беті лактанған (майланған
түрлес), кейде құрамында алмаспалы натрий болады.
Орманды дала аймағында солттүстік күлгінденген, ... және ... ... ... ... ... 603 млн ... түсі – топырақтың морфологиялық көріністерінің ішінде ең негізгі
белгі. ... ... өзі де осы ... ... ... ... оның ... түстеріне әсер ететін негізгі құрамдар:
1.Гумус заттары. Олар топыраққа қара немесе қара қоңыр түс береді.
2. Темі ... ... ... ... сия ... береді.
3.Кремний қосылыстары, әк, каолинит, алюминий гидроксиді және суға ерігіш
тұздар ... және ... ... ... Темірдің шала тотығы. Ол көкшіл, сұр сия түсті келеді.
Үш бұрыш ақ, қара, ... ... ал ... ... осы үш ... азды көптігіне байланысты неше түрлі түстер болады. ... анық бір ... айту ... ... да ... ... анықтама
қосылады. Оның басым түсі соңына қойылады. Мысалы, қара қоңыр, сары ... сары ... ... ... ... ... үлкен. Топырақ қабатының қалың ... ... ... ... ... Көкшіл немесе көк түсті-
топырақтың батпақтануы.

Пән: Ауыл шаруашылығы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Chenopodiaceae Vent тұқымдасының Climacoptera B. туысы C.lanata өсімдігінің түрінің морфологиялық және анатомиялық ерекшеліктері31 бет
Тағамдық өнімдердегі токсиндік затты анықтау кезінде қолданылатын заманауи әдістермен техникалық аппаратуралар4 бет
Cu, Pb, Ni, Cr ауыр металдарының күріш алқаптарындағы топырақтардағы сандық және сапалық құбылымдары (Қызылорда облысы, Шиелі ауданының мысалында)30 бет
Астық тұқымдастар және тұқым себу мөлшерін анықтау26 бет
Ауаның құрамындағы көмір қышқыл газының мөлшерін анықтау11 бет
Жас мөлшерінің психологиясы12 бет
Кәдімгі сұр топырақтарда қарбыз өсірудің қарқынды технологиясы22 бет
Майкененің өсіп-дамуына себу тәсілі мен мөлшерінің әсері36 бет
Нәрестелер қанындағы тиреотропты гормонның мөлшерін иммунофлуориометриялық әдіс арқылы зерттеу33 бет
Нәрестелер қанындағы фенилаланиннің мөлшерін иммунометриялық әдіс арқылы зерттеу16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь