Емдік туризм туралы


Мазмұны
- Емдік туризм және туризм жүйесін дамытудағы орны.
- Емдік туризмнің түрлері . . .
- Әлемдік тәжірибедегі емдік туризмінің дамуы . . .
5
7
10
- ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ ЕМДІК ТУРИЗМНІҢ ҚӘЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ……….
17
17
21
23
- Санаторлық-курорттық орындарды ұйымдастыру және басқару
салалары . . .
- Емдік орындардың дамуы . . .
- Арман шипажайының қызметі . . .
- 3 ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ ЕМДІК ТУРИЗМНІҢ ДАМУ МӘСЕЛЕЛЕРІ
- МЕН БОЛАШАҒЫ . . .
- Аймақтағы емдік туристік-рекреациялық ресурстарды меңгеру . . .
- Емдік туризмнің даму тенденциялары . . .
28
30
Кіріспе
Тақырыптың өзектілігі. Санаторлы - курорттық емделу табиғи емдік ресурстарды және физиотерапиялық - медикоментоздық қағидаларды қолдану арқылы жүзеге асырылған, дегенмен емдік ресурстар негізгі рөлді атқарады. Табиғи емдік ресурстардың құрамына кіретіндер: ландшафттар биоклиматтар, гидроминералды ресурстар (минералды сулар және емдік батпақтар) .
Емдік орындары халықтың ұлттық игілігі болып табылады. Олар халықтың демалуы мен емделуіне арналған және де қатаң түрде қорғауға алынған табиғи обьектілері мен өзіндік ерекшелітері бар аймақ болып келеді. Көптеген табиғи факторлардың шипалы қасиеті менерте заманнан белгілі; су емшілік жорамалдары мен құрастырылған және де олар балнеологиялық курорттардың минералды суларының прототиптері тектес болып келген. Ол судың емдік қасиеті туралы құлақ қағыстар көптеген аурушаң адамдарды өздеріне назар аудару мақсатында шет аймақтарға тез қарқын мен таралуда «Ғажайып» бұлақтар мен басқа да емдік факторлары емдік құпиялардың негізі бола тұрып кей бір жағдайларда діни мәдениеттің қағидасы ретінде саналып келді.
Қазақстан Республикасындағы емдік туризмнің дамуының қажеттілігін тұтынушыларға әлеуметтік тапсырыс көптеген бүтіндей жүйесін жуықтап алғанда денсаулық мәселесі мен бос уақытты өткізуге байланысты салауатты өмір салтына республикадағы патриоттық тәлім-тәрбиені үйретуге жағдайлар жасалған.
Қазақстан Республикасының кең байтақ территориясында ерекше физико-географиялық және геологиялық жағдайлары емдік туризмдегі әр түрлі факторлар мен таралған. Емдік туризмді дамытуға Қазақстанның мүмкіншілігі зор. Оның негізгі ғажайып табиғи жағдайларын көптеген емдік батпақтар мен минералды бұлақтар кұрайды. Қазақстан Республикасындағы емдік туризмнің даму қарқыны шикізат базасы мен дағдыланған.
Жұмыстың мақсаты: Қазақстан Республикасындағы емдік туризмнің дамуын көрсету болып табылады.
Жұмыстың міндеті:
- Емдік туризмнің даму тарихын анықтай отырып, курорт санаторий шаруашылығы саласының менеджмент пен маркетинг мәселелерін қарастыру;
- Қазақстан Республикасының емдік туризмді дамыту жолдары мен болашағын айқындау;
- Емдік орындарды ұйымдастыру мен басқару салаларын көрсету.
Ақпарат көздері: Курстық жұмысты орындау барысында мынадай ғалымдардың еңбектері қолданылды: Полторанова В. В., Парфенов А. П., Данилова Ю. Е., Александрова В. А., Мироненко Н. С. жұмыстары, Твердохлебов И. Т., Ердаулетов С. Р., Белой Н. А, Лебедевой И. П. және т. б., сонымен бірге Қазақстандық ғалымдардың емдік туризмнің деңгейін жоғары сатыға көтерудегі еңбектері қарастырылды: Нұрғалиева, Темирханова К., Железников М., Хасанова А т. б. еңбектері талқылынды.
ҚР-ның статистика және ақпарат агенттігінің мағлұматтары қолданылды. ҚР-ның Денсаулық министірлігі кардиология және ішкі аурулар бөлімі, ғылыми-зерттеу институтының материалдары пайдаланылды.
Зерттеу нысаны: аймақтағы емдік туризмнің даму перспективаларының меңгерудің дәрежелері мен танысу.
1 Емдік туризмінің мәні мен даму тарихы
- Емдік туризм және туризм жүйесін дамытудағы орны
Емдік туризм - бұл тұрғылықты жерден алшақтап демалу мен емделу мақсатында табиғи факторларды өзіне сіңіру. Сонымен қатар санаторлы-курорттық жерлер мен емдік орындарға саяхат жасау.
Рекреация - бұл адам баласы өзінің бос уақытын танымдық сауықтыру спорттық және мәдени-көңіл көтеру іс-шараларын өткізу мен шектелмейді және осы шаралар бір күндік, апталық, жылдық сонымен қатар өмірлік циклдерді жүзеге асыру мақсатында орындалады [3] .
Туризм арқылы сауығу - бұл адамның өндірістік және өндірістік емес психологиялық жағынан шаршауын кетіре алады. Дені сау адамның жұмыстағы және үй шваруашылығындағы ауырпашылықтан шаршауы адамның жұмыс істеу қабілетін төмендетіп жібереді.
Орындалып жатқан жұмыстың талпынысына қарай отырып оннан екі түрлі шаршау белгілерін анықтауға болады Олар: Интенсивті және тәулік бойы жұмыс істеу барысында функционалды потенциалдың төмендеуі салдарынан жүйке жүйесі орталығының және жұмыс істейтін ағзаның тежелуіне әкеліп соғады. Осы орайда жұмыстық қабілеті дереу қалпына келеді. Ең аз деген интенсивті ұзақ жұмыста функционалды потенциалдың әлсіреу тереңдігі күрделеніп жұмыс бабына ұзақ мерзімдей дайындалады [4] .
Физиологиялық өзгерістердің болуын қадағалау мақсатында еңбегі демалысқа ауысуы керек. Рекреациялық әрекеттің қасиеті шаршағанын басатын оның белсенділігін арттырады. Белсенді қасиеттің қалпына келу процесінде пассивті демалысқа қарағанда өтуі анық байқалады.
Тәулік бойы ауыр салмақтан күшті әсер алуы жасөспірімдер жасына байланысты.
Емдік туризмінің түсінігі И. В. Зориннің және В. А. Квартальныйдың анықтаулары бойынша бұл: біріншіден емдік және демалу мақсатындағы туризм, екіншіден жалақылары төмен тұрғындардың туристік саяхатында тұрмыстық жағдайы нашар, әлеуметтік жағынан қорғалмаған емделу мен рекреациядан өтуді қажет ететін адамдар саны.
Курорттық орындар: Жанға жайлы табиғи факторлары мен денсаулықты қалпына келтіру үшін профилактикалық ауруларды емдеуге арналған.
Куроттық емделу: Адам денсаулығын бастапқы қалпына келтіру процесінде әр түрлі курорттық ресурстарды пайдалану арқылы жүзеге асырылады.
Емдік рекреация: Ол өзінің негізгі емделу факторлары мен көзге түседі, климат минералды бұлақтар емдік батпақтар т. б.
Осыған орай ол 3 топқа бөлінеді. Климаттық емдеу, бальнеологиялық емдеу және батпақпен емдеу. Емдік-курорттық рекреацияның мақсаты медико-биологиялық нормаларға қатаң түрде сай болуы.
Туризмдегі қоғамдағы функция мен өндірісті шығару технологиясының негізін 3 топқа бөлеміз олар: емдік, спорттық - сауықтыру, және де танымдық туризм болып саналады. Осы формаларды назарға ала отырып туризм классификациясын класқа, типке түрге, және әр түрліліге бөлуге болады [6] .
Рекреациялық туризм өзіне емделу мен сауықтану саяхатын қосады. Ол мынандай бөліктерден құралады курорттық емделу оның ішіне климаттық емделу, балнеологиялық емделу, қымызбен емделу және батпақпен емделу, спорттық сауықтыру және оның құрамына пансионаттар демалыс үйіндегі сауықтану және де спорттық жорықтардағы болып бөлінеді (1 сурет) .
Сонымен қатар климаттық емделу туризмі мынадай түрлерге бөлінеді Олар: талассотерапия (теңіз климаты мен шомылу және күнге қыздырыну мен емделу) гелиотерапия (күн ваннасы), аэротерапия (ауа ваннасы) .
ТУРИЗМ
Қоғамдық функция мен өнімді шығару технологиясы
Емдік Спорттық-сауықтыру Танымдық Туристік саяхаттың бағытына байланысты Экскурсиялық Рекреациялық АрнайыКУРОРТТЫ-ЕМДІК
Спорттық-сауықтыру
Көрермендердің көңілін көтеру
Батпақ пен емдеу Бальнеологиялық Климаттық емдеу Қымызбен емдеуГелиотерапиялық тб.
Талассотерапиялық1-сурет Қазіргі заманғы туризм классификациясының емдік туризмдегі орны [3]
Құрамы мен қасиеті бойынша кеңінен таралған әр түрлі қоспалардан тұратын ағзаға әсері мол минералды су емдік батпақ және жайлы климаттық жағдайы көптеген аудандарда курорттық орталықтардың ашылуына негіз болды.
Осыған байланысты санаториялық-емдік рекреация бұл - туризмнің Еуропалық түрі. Өкінішке орай жер шарының басқа бөліктерінде аса қатты дамымаған. Ал АҚШ-та туризмнің өте көп бағытта таралмаған түрі болып келеді.
Соңғы кезде тау шаңғысының курорты белең алып барады. Олар мынандай табиғат факторларына тән: қар жамылғысының көптігін жылына 3 айға дейін биіктігі 50-60 см болуын қадағалайды. Сонымен бірге жайлы климаттық жағдай әлсіз немесе белсенді түрде бөлшектелген рельефтер жартасы мен орташа температурасы 17 0 , қар көшкінінен сақтану шараларын қарастырады [5] .
Қазақстан Республикасында емдік факторлардың ресурстарға бай 10% зерттелген. Ал 6 бальнеологиялық топтағы шипалы суларынан (жағымсыз иісі жоқ қасиетті компоненттері мен) сулфидті бромды кремнийлі радонды йодты темірлі, негізгі қолданылатындары радонды және кремнийлі болып табылады.
Республикамызда емдік батпақтың негізгі түрі сульфидті (құрамы-60 млн м 3 ) дейін жетеді. Сонымен қатар теңіздік примориялық түрлері кездеседі, бірақта Арал теңізінің суының тартылуына байланысты кей біреуі құрамындағы байлықтарын жоғалтқан [7] .
Туризмді дамытуда емдік туризмнің түрлерін географиялық жағдайға байланысты зерттеуіміз қажет.
1. 2 Емдік туризмнің түрлері
Курорттағы емдік факторлардың түрлері бальнеологиялық батпақты және климаттық болып келеді.
Бальнеологиялық курорттар: Мұндағы ең негізгі факторлар шипалы сулар іш құрылысты тазалау мен мұрынды қыздыруға арналған. Минералды сулар әлі толық қанды зерттеле қоймаған өте күрделі бөлшектерден тұрады. Сонымен қатар, көптеген критерийлер арқылы анықтау және құрамында ионы бар минерализациялануы көгілдір отыны көбірек қосылған фармакологиялық активті микроэлементтер мен әр түрлі қарым-қатынастардың белсенділік ортасында болғандығы ішкі байланыста белгіленген элементтердің радиоактивтігінен қышқылдығын қалпына келтіретін температураның потенциалын айтады.
Шипалы судың әр түрлі типтері өзінің физико-химиялық негізімен ерекшеленіп келе оның емдік сапалығы талаптарына сай болуын қадағалайды.
Бальнеология - (бұл лат. Тілінен аударғанда balneum - шомылу) , деген мағынаны береді, медицина ғылымының бөлімі шипалы сулардың физико-химиялық қасиеті мен оны емдік-профилактикалық мақсатта қолдану тәсілдері мен дәрігерлік көрсеткіштің ішкі және сыртқы оң мен кері әсерін көрсетеді.
Балнеологияның да адамдар сияқты өзіндік жасы бар. Ерте кезеңде емдік қасиеті бар сумен сұхбаттасу әдетке айналып кеткен болатын. Әлемнің көптеген аймақтарында мәдениет бұлақтары әлі күнге дейін сақталуда. Сол аудандағы техногендік өркениеттің қабылданғанынан бері жер астынан сарқырап ағатын суға декоративті фонтан түрін келістіріп қойған, оларды мраморлық шыныларға қарай бағыттаған екен. Ол суда болу адамдар үшін әсемдікке сәндікке айналғандай. Бұлақтар айналасында курорттық қалашықтар бой көтеруде әлемге әйгілілердің өмірін кешу орталығына айналып емханалардың жан-жақтарына ипподромдар мен ойынханалар салынуда [9] .
Бальнео емханалар: Егу жұмыстарын өткізуге арналған дәрігерлік орындардың бірі (мұрынды булауға іш құрылысын қалпына келтіру үшін) және т. б қолданылады, мұның басты қаруы шипалы су болып табылады. Өзіндік біріккен курорттық балнео емхана шомылу ғимаратында орналасқаны мен санаторий құрамындағы балнео емдік бөлімшелер жұмыс істеп тұр. Балнео емхананы қаражаттары толығымен талаптарына сай келетін аймаққа орналастырады. Біріккен курорттық балнео емхана 20-70 шомылу орындарына дағдыланған. Кей бір балнео емханаларда емдік бассейдер орналастырылған. Табиғи емдікте газдық-тұзды құрамның қасиетін шипалы суды қыздыру үшін 45-50 С, аспауы тиіс осы мағұлматтардың балнетехникалық құрал-саймандары арнайы талаптарға сай болуы керек.
Бальнеотерапия - (лат. тілінен balneum - шомылу және терапия) , минералды сулар мен сыртқы жағынан емделу табиғи және жасанды жолмен дайындалатын минералды сулар тәжірибие мен әр түрлі ауруларды емдеуге және дәрігерлік толық тексерулерден өту үшін қолданылады. Балнеотерапияға тағы ішуге өт жолдары мен мұрынды булауға пайдаланады. Кей жағдайларда кейбір авторлар балнетерапияға қажеті жоқ батпақ пен емдеу теңіздегі шомылуды, лимон қышқылында шомылуды тұзды өзендерді кіргізіп жатады бұл дұрыс емес. Минералды сулар химиялық құрамы мен гидростатикалық қысымы мен ағзаға температура арқылы әсер етеді. Бұған қарамастан жүйке жүйесінің рецепторларын газдар арқылы қоздырып алуы мүмкін (CO 2 , H 2 S, NO 2 ) радиоактивті заттары мен радон теріге жұғу арқылы жастанатын орындардан өте тыныс алу жолдарынан қанға барады. Минералды сулар балнетерапияның арқасында шомылуға жүрек-қан-тамырларының ауруларын және ішкі ағзаның жүйке жүйесін нұқсан келтіріп тері аурулары мен қозғалу мен тірену ағзаларына зардабын тигізеді [2] .
Курорттың енді бір түрі - батпақтық курорттар ерте заманнан емдік мақсатта әр түрлі батпақтардың түрлері қолданылған. Ертедегі Мысырда науқастар Нілдің арнасынан асқан кезіндегі лайды өздеріне жаға отырып ем қабылдай білген, оңтүстіктен түскен ыстық күн сәулесіне қыздырынып өздеріне осы рахаттың ләззәтін қолдана білген. XVI-ғасырда батпақ пен емделу Италия жағалауына да келіп жеткен болатын мұнда негізінен жанартаудың батпақтарынан нәр алған. Ал XVII-ғасырда осы шипаны Франция одан кейін Германияда құлақ қағыс еткен.
Батпақпен емделу - емдік мақсатта қолданылатын батпақтың әр түрлі шығу тегі мен құрамына қарай илолық шым тезектік тікенек тектес және т. б пайдалана аламыз. Емдік батпақтар май тәріздес және тест түріндегі консистенциядан құралады. Ол жылуды көп уақыт сақтау мен қатар ағзаға тасымалдай алады. Бұл жәйт жылулық және емдік егу жұмыстарына жоғары температурада ал судың барысына келетін болсақ мұндай күшті ағза мүлдем көтере алмайды» [11] .
Батпақпен емделу тамырлардың сырқаттанып ауруы мен жүйке жүйесінде және жарақаттың шығу тегінен онан соң гинекологиялық аурулардың қатарынан көрінуде. Қазіргі заманғы методтар мен технологиялардың арқасында батпақ пен емделу жоғары деңгейдегі медициналық нәтижелерге жетуге және осы курорттардың әйгілі болуына құлшыныс береді.
Ең әйгілі деген батпақтық курорттардың қатарына кіретіндер: Бердянск, (Евпатория), Одестік лимандар, Сақтар, Көне Русь, Мулянды, Жаңақорған, Щучинск, (Қазақстан) және т. б.
Тағы бір ең негізгі емдік туризмнің түрі бұл климат.
Климаттық курорттар. Мұндағы ең басты фактор бұл жайлы климаттық жағдай күннің және ауаның шуағында теңізде өзенде және көлдерде шомылу.
Климаттық курорттардың арасында ерекше курорттарды атайтын болсақ, олар: примориялық, таулы, жазықтық, климаттыққымызбен емдеу және бетпақдаладағы климатқа назар салуға болады.
Климат секілді климаттық курорттар да өзгеше болып тұрады. Курорттың жағдайына сайемдік қасиеті мол заттар мен көптеген ауруларды тез арада емдеу басқа дәрі дәрмектерге қарағанда нәтижесі жоғары болып саналады [13] .
Курорттық емделудің табиғи факторларының кейбір түрлерін қарастырайық.
1. Аэротерапия - ұйқыны қалпына келтіріп жүйке жүйесінің ағзаның долдануын төмендетіп қан тамырларының жоғарылауына жол бермей қан қысымын өзінің бастапқы қалпына әкеледі. Ағзаның әр түрлі функциясына өте ауыр егу жұмыстарын жүргізу кезінде белсенді түрде суыққа төзімділігін арттырады.
Біркелкі ауа температурасы адамның жылуды сезінуі мен оған температураның ғана емес салқынауаның қозғалу жылдамдығына санаулы түрде әсерін қалдырады. Құрамында теңіз тұзы көп ауаны сіңіру жоғары деңгейдегі озонмен аэроионы бар жүйке жүйесінің соңғы белестерінде жастану мен демалу жолдарын ғажайып өзгерістерге адамның әр түрлі ағзасының қызметіне қарай бағытталады.
Аэроиондардың қалыптасуына көмектесетін негізгі процесс ауаның иондалуы болып келеді. Ауа ванналары суыққа төзімділігін арттыратын егу жұмыстарын және ауырлы көптік ағзаның әр түрлі функциясының әсері мол.
2. Гелиотерапия - ағзаның белсенді түрде сауығуы емдік және тәжірибие ретінде қолдануға сәуле энергиясы арқылы күнді дененің жоғарғы бөлігіне сіңіру кезінде тез қарқынды түрде жүзеге асуы мүмкін. Күн сәулесі ағзаға өмірлік процестердің жылдам жұмыс істеуіне ықпал етеді. Қысқа толқынды сәулелер ауруды өршітетін микробтарға өте қатты әсер етуі ғажап емес. Олар ағзадағы Двитаминінің ағзаның істен шыққан процестерін қалпына келтіруіне көмектесе отырып, балалардағы рахит ауруының қайталануына тосқауыл қояды.
3. Талассотерапия - (грек тілінен аударғанда thalassa - теңіз және терапия) деген мағынаны білдіреді. Теңіз климаты мен емделу сонымен қатар күн ванналарын біріктіре алады. Түндегі теңіздің жылуды ақырындап беруі таң ата теңіз суының жоғарғы жылуын ауа жылуы мен салыстырған сәттен бастап түсіндіріледі. Теңіз суы емдік минералды сулардың қатарына кіреді. Теңізде шомылу ағза функциясының қызметіне әр түрлі өзгерістер әкеліп олардың өмірлік тонустарын жоғары деңгейге көтереді. Олар тыныс алу аппаратының функциясына жағымды жағынан көмектесіп адам ағзасының негізгі зат алмасуын көтереді.
4. Орман - Сонымен бірге сауығудағы табиғи емделудің емдік факторлары болып табылады. Жасыл өсімдіктер атмосфераның төменгі қабатының шаңдарын өзіне сіңіріп алу барысында ауаны әр түрлі қоспалардан тазартады. Сәуленің әсер етуінің арқасында өсімдіктер көмір-қышқыл газын сіңіріп алып оның орнына ауаның лайлануынан сақтайды [14] .
Қымызбен емдеу: Емдік мақсатта қолданылатын қымызды биенің сүтінен алады. Негізінде қымызбен емделу ТМД елдерінде жүргізіледі. Бие сүтінен сүтті-қышқыл бактерияларды ашыту арқылы алады. Қымыз ашыған кезде оның құрамынан белсенді түрде антимикробтық және антибиотикалық қасиеттері микроағзадан бөлініп шығады. Қымыз ағзадағы биологиялық процестерді қалпына келтіреді.
Қымыз бен емдеу негізінде ТМД-ның жазық және орманды жазық жерлерінде шоғырланған. Себебі бұл ауданда климаттық қымызбен емдеудің арнайы орталықтары ашылған (Шафронов Бурабай және т. б. ) . Олар әдетте климатотерапия мен сәйкес келеді [15] .
Күнделікті әсер ететін арнайы емес рефлекторлық факторлар қатарына жататындар.
- Табиғаттың ерекше күші су ауа және күн сәулесі.
- Емдік дене шынықтыру, кең түрде таралып танымал болған серуен, мен экскурсия, спорт пен шұғылдану, гимнастика,
- Емдік тамақтану
- Курорттық аймақтағы табиғат әсемдігінің жағымды әсер етуі.
- Өмірдің бұрынғы қалпының өзгеруіне әкеліп тітіркенудің көлемін азайтады.
- Емделу мен демалыстың негізгі режимі рационал болып табылады.
1. 3 Әлемдік тәжірибедегі емдік туризмнің дамуы
Еуропаның емдік туризмі жоғары деңгейде дамыған. Мұнда емдік туризмнің барлық түрлері қолданысқа ие болған. Еуропада кең көлемді курорттар, санаторийлар және демалыс үйлері бар. Осы аймаққа жыл сайын көптеген адамдар лық болып келуде. Негізгі емдік туризмнің аймақтары Еуропаның орталығы мен шығысында және батысында шоғырланған. Бұрынғы социалдық мемлекеттер курорттық жобаның әдеп-ғұрыптарына өте бай, сонымен қатар емдік табиғи климаттық ресурстарының спектрлері кеңінен таралған және қазіргі заманғы әсерлі методтарды науқастардың ауруларын емдеуі, одан басқа пациенттердің қалпына келуін қадағалайды.
Еуропа елдерінің ішінде шипажайлы-курорттық емделуге келушілердің саны жөнінен Чехия алдыңғы орынды алады. Мұндағы ең үлкен және әйгілі здравница - Карловы Вары болып табылады. Чехияның ұлттық туристік әкімшілігінің деректері бойынша жыл сайын оған емделуге әлемнің 70 елінен 50 мың адам және 2 млн. экскурсант келеді. Соңғы кезде елде чех здравницаларын еуропалық емдік туризм нарығында белсендірек жылжыту шаралары жүргізіліп жатыр. Курорттарда театр сахналары, галереялар, көрме залдары, би алаңдары, ойын мекемелері, түнгі клубтар ашылуда. Сонымен қатар гольф, теннис, суда жүзу, яхтинг, каратэ, жаяу, атпен және велосипедпен серуендеуге жағдай жасай отырып, белсенді демалысқа мүмкіндіктерді кеңейтуде. Емдік бағдарламалары мәдени, ойын-сауық және танымдық шаралармен жақсы үйлесім табады. Чех курорттары музыкалық фестивальдер, ән байқауларын, курорттық балдар, аэробика-марафондар, көрме-сатылымдар, фольклорлық фестивальдер ұйымдастырады. Карловы-Вары курортында дәстүрге айналған Халықаралық толықметражды фильмдер фестивалі өткізіледі. Бұл шаралар туристерді көбірек тартуға және олардың контингентін кеңейтуге бағытталған.
Еуропаның емдік туризм нарығында Чехияның басты бәсекелесі - Венгрия болып табылады. Оны термалды моншалар зонасы деп атайды. Тәулігіне 5 м³ жуық термалды су табиғи бұлақтардан ағып шығады, оның жартысы медицинада пайдаланылады. ХІХ ғасырда Венгрия Еуропаның сумен емдеу орталығы, ал Будапешт емдік сулар қаласы атағына ие болған. Бүгінгі таңда Венгрияның 22 қаласы мен 62 ауылында ресми түрде бекітілген емдік су көздері бар. Туристік ағындар көбіне Будапештке және Балатон көліне келеді. Будапешттегі әйгілі түрік моншалары XVI-XVII ғасырлардан бері сақталған және бүгінде қызмет етуде. Балатон - Еуропаның ең үлкен және жылы көлдерінің бірі, балық аулау, жүзу, желкенді спорт және су шаңғысымен айналысуға қолайлы орын. Жыл сайын көлге әр елден 100 мыңға жуық турист келеді. Венгрия курорттарында емделу мен демалу Германия, АҚШ, Австрия азаматтары және жергілікті халық арасында сұранысқа ие. Барлық келушілердің жартысынан көбі осы төрт елдің үлесіне тиеді [19] .
... жалғасы- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz