Таза ауа — тіршілік кепілі

Жоспар
1. Ауа ластануының адам организміне әкелетін зияны
2. Ауаның ластануынан болатын экономиалық зиян
3. Қорытынды
Адам әрекеті тек жер бетіндегі суды ғана емес ауаны да ластап келеді. Күн сайын өнеркәсіп орындары ауаға орасан зор улы газ және оларға қоса өте майда бөлшектерден тұратын қоспаларды шығарып жатады. Олар ауамен бірге адам мен жануарлардың денесіне сіңеді жене жер бетіне шөгеді. Кейде оларды жел алғашқы шыққан орнына мындаған километр жерге айдап апарады. Міне сондықтан да газ немесе қатты зат түрінде бөлініп шығатын заттардан ауаны қорғау адам денсаулығы үшін де, тіршілік үшін де үлкен мән алады.
Осы уақытта ауаға улы қосындыларды жібермеу, адамзат баласының алдында тұрған үлкен проблемалардың бірі.
Ауаның әр түрлі жолмен былғануы атмосферада бірте-бірте түпкілікті мутагенді өзгерістср тудыратыны анықталып отыр. Мысалы, қалалардың үстін, 2000—2500 м биіктік көлемінде, әр түрлі газдар мен ұсақ бөлшектерден тұратын қарақошқыл (не тұман екені, не бұлт екені белгісіз) түтін басып тұрады. Осындай көрініс Алматы қаласына тән құбылыс. Осындай құбылстардан қала ішіне күн сәулесінің ультракүлгін сәулесі жетпейді. Осыған байланысты қала ішінде неше түрлі жұқпалы ауру тарататын микробтар көбейіп кетеді. Олар неше түрлі көз, тері өкпе дерттерін адамдарға дарытады. Адамдар көп мөлшерде ауруға шалдығады. Әсіресе тұмау адамдарды әбден әлсіретіп жібереді. Арнаулы түрде жүргізілген деректер бойынша, жаз айларында күн сәулесінің 20-дан 50 процесінтіне дейін қала үстіндегі қарақошқыл көрініс тұтып қалатыны анықталды. Қарақошқыл көрініс күн сәулесінің спектрлік құрамын өзгертеді. Алматы үстіндегі күн сәулесінің спектрлік құрамында тек 0,5 процент ультракүлгін сәуле бар екені анықталады, ал тау бөктеріндегі ультракүлгін сәулелердің мөлшері 20 %-ке жететіні белгілі болды. Өнеркәсіп орындары атмосфераны әр түрлі газдармен және ұзақ қалқып жүретін майда шаң-тозандармен де ластайды. Әсіресе миллиондаған тонна көмір мен мұнайдың жануы негізінде пайда болатын көмір қышқыл газының көлемі аса үлкен. Халықаралық зерттеулердің қорытындылары бойынша, бұл газдың көлемі жылына 0,3—0,5 процент өсіп отыратыны
        
        Таза ауа — тіршілік кепілі
Жоспар
1. Ауа ластануының адам организміне әкелетін зияны
2. ... ... ... экономиалық зиян
3. Қорытынды
Адам әрекеті тек жер бетіндегі суды ғана емес ауаны да ластап келеді.
Күн сайын өнеркәсіп орындары ауаға ... зор улы газ және ... қоса ... ... ... қоспаларды шығарып жатады. Олар ауамен бірге
адам мен жануарлардың денесіне сіңеді жене жер бетіне шөгеді. Кейде оларды
жел алғашқы шыққан ... ... ... ... ... ... ... да газ немесе қатты зат түрінде бөлініп шығатын заттардан ауаны
қорғау адам денсаулығы үшін де, тіршілік үшін де ... мән ... ... ауаға улы қосындыларды жібермеу, адамзат баласының алдында
тұрған үлкен проблемалардың бірі.
Ауаның әр ... ... ... ... бірте-бірте түпкілікті
мутагенді өзгерістср тудыратыны анықталып отыр. Мысалы, қалалардың үстін,
2000—2500 м биіктік көлемінде, әр ... ... мен ұсақ ... ... (не ... ... не бұлт ... белгісіз) түтін басып
тұрады. Осындай көрініс Алматы қаласына тән құбылыс. Осындай құбылстардан
қала ішіне күн ... ... ... ... ... ... ішінде неше түрлі жұқпалы ауру тарататын микробтар көбейіп кетеді.
Олар неше түрлі көз, тері өкпе ... ... ... Адамдар көп
мөлшерде ауруға шалдығады. Әсіресе тұмау адамдарды әбден әлсіретіп
жібереді. Арнаулы түрде жүргізілген деректер бойынша, жаз айларында күн
сәулесінің 20-дан 50 ... ... қала ... ... көрініс
тұтып қалатыны анықталды. Қарақошқыл көрініс күн сәулесінің спектрлік
құрамын өзгертеді. Алматы үстіндегі күн сәулесінің спектрлік құрамында тек
0,5 ... ... ... бар ... анықталады, ал тау бөктеріндегі
ультракүлгін сәулелердің мөлшері 20 %-ке жететіні белгілі болды. Өнеркәсіп
орындары атмосфераны әр түрлі газдармен және ұзақ ... ... ... шаң-
тозандармен де ластайды. Әсіресе миллиондаған тонна көмір мен мұнайдың
жануы негізінде пайда болатын ... ... ... ... аса үлкен.
Халықаралық зерттеулердің қорытындылары бойынша, бұл газдың көлемі жылына
0,3—0,5 процент өсіп отыратыны анықталды. Ал оның ... ... 0,003 ... ... бері оның көлемі тағы да 1,13 процентке ості. Егер ... ... ... ... ... ... ... белгілі. Егер
көмірқышқыл газы жинала берсе, онда күн ... ... ... ... ... ... қалып мұзға айналады, яғни, мұз дәуірі қайтадан
оралуы мүмкін деген болжам бар. Ал екінші көзқарасқа тоқталатын ... ... ... қышқыл газының мөлшері көбейеді де, жер бетінденгі энергия
космос кеңістігіне тарамай калады, ауаның температурасын жоғарлатып
жібереді. Сол себептен жер ... ... ... мен ... еріп теңіздер
мен мұхиттардың сулары көбейіп, деңгейлері көтеріледі, яғни жер бетін топан
суы басып кете ме деген болжам бар. ... ... ... ... көпшілік
біледі. Оның күнделікті радио-телевизор хабарлары айтыл жатады. Газет-
журналдардан оқып жатырмыз 0,04 продентке дейін СО2 жиналуы ғалымдардың
болжауы ... ... ... тірі ... қолайсыз «парниктік
эффект» дейітн құбылысты тудырады. Климат мүлдем өзгеріп кетеді, жылдық
орташа температурас 0,8—3 ... ... ... ... ... оттектің азаюы байқалып отыр. Өйткені оны көптеген
организмдер, неше түрлі транспорттар пайдаланады. Бір автомобиль 1000
километрдей жол жүргендс бір адамның бір жыл ... дем ... ... ... ... жояды. Жағылған бір тонна таскөмір 10 адамға
бір жылда тыныс алатын оттекті жояды. Тек қана ... ... ... ... газ жанғанның өзінде жер жүзіндегі оттектің сұрапыл көп бөлігі жанып,
тіршілік дүниесінен жойылып жатады. Бұл ... ... өзі ... ... ... ... аса көп мөлшерден тыс улануы АҚШ-та
болып отыр. Әбден шегіне жеткен өндіріс жүйелері басқа биосфсра ... ... ... дем ... ауаны да адам өміріне қауіп туғызатын
улы газға айналдырып отыр. Бұның өзі тек Америка халқы ... ... ... отырған елдерге нұсқан келтіруде. Өйткені ауа өне бойы бір ... ... Жел ... ... ... ауысып отырады да улы, зиянды
заттарды тарата береді.
АҚШ-та жыл сайын ауаға 150—160 миллион тоннадай зиянды ... ... Яғни жан ... ... бұл әрбір адамға 400—500 килограмнан
келеді. Зиянды заттардың жалпы химиялық құрамында 5,2 проценттей
көміртектің тотығы, 18 про-цент күкірт тотығы, 12 процент көмірлі ... ... азот ... 12 процент әртүрлі заттар бары анықталды. Осындай улы
газдардың 60 проценттейі транспорттардан ... 150 ... ... бір жыл ... ауаға 100 миллион тоннадай зиянды газдар
қосылып отырады. Ал жер жүзінде 300 миллиондай аетомобильдерден ауаға
қосылып отыратын улы газдардың ... ... ... ... ... ... және газ қосындыларымен ластануы адам денсаулығына
зиянды құбылыстар туғызады. Бұл құбылыс әсіресе метеорологиялық жағдайдың
әсерінен ауа сирек алмасатын қалаларда жиі кездеседі оны смог деп ... сөзі – ... ... ... береді.
Жер шарының аса ірі қалаларында «фотохимиялық тұман ... ... ... қарай өсіп отыр. Фотохимиялық тұман (улы қосылыс)
өсімдіктер әлемі мен жануарлар дүниесіне, сондай-ақ адамзат баласына өте
үлкен зиян келтіруде. Осы ... ... шет ... ... ... республикамызда атмосфералық ауаны қорғау мақсатында
автомобильдердің қозғаушы күшін жетілдіру, нейтрализатарлар орнату, газбен
және электр ... ... ... шығару проблемалары туып
отыр. Сонымен бірге сутек отындарын пайдалану және ... ... ... ... ... шешу ... ... жер бетіндегі қабатын автомобиль және өнеркәсіп газдары мен
түтіннен тұратын қалың ... ... Күн ... ... ... реакция) ыдыратып, әр түрлі улы қоспалар түзеді. Ол кезде
адамдардың көзі ауырады, өкпесін улы газ ... ... ... тынысы
тарылады. Бұл орасан үлкен күйзеліске ұшыратады, жүздеген, мындаған
адамдардың өмірін алып ... ... 1952 жылы аса ... ... ... американ ғалымы Л.Баттонның жазғанын төмендегі тараулардан
оқисыздар.
Ортаны қорғау агенттігі 1984 жьшды Америка Құрама Штат-тары конгресіне
«Ауаның ... ... ... ... ... ... әзірледі.
Зиянның жалпы көлемі орта есеппен алғанда жылына 2,3 миллиард доллар
болған. 1900 жылы оның көлемі 16,9 миллиардқа жеткен.
1960 жылдардың басы мен ... ... ... (бұрынғы СССР-де)
химия өнеркөсібі ғана жыл сайын атмосфераға 95 мың тонна изотопты, 12 мың
тонна ... ... 30 мың ... ... ангидритті және көптеген басқа
затгарды атмосфералық ауаға таратқан.
Атмосфера ластануының зардабы сан ... әрі өте ... ... ... ... ... шұғыл «төмендейді. Күн сәулесі энергиясының
40—50 процентке жуығын Нью-Йорк және басқада ірі қалалардың атмосферасы
сіңіріп тұрады. Бағалы өнімнің көптеген мөлшері жоғалады. Егер ... ... ... ... ... ... ... тозаң
ұстағыш қондырғылар орнатылған болса, олар өнеркәсіп үшін жыл сайын 2
миллион тоннаға дейін цемент материалдарын ... ... еді. ... ... шөгеді де оны ластайды. Нью-Йоркте ғана бір шаршы километр
территорияда ... 26 ... күйе ... ... ... ... ... бар.
Планетаның радиоакгивті элементтер мен ластануы (улануы) саналы және
сауатты ... ... ... атом ... ... қасіретінің
салдарын сипаттап жазу, атмосферадағы ядролық қаруларды сынауға қарсы шығу
біздің ... бұл зәру ... ... қанықтырады.
Ядролық жарылыстың зәрлі сәукелелері бірде-бір сауатты және саналы
адамды тыныш қалдыру мүмкін емес. Семей атом полигонінде болған оқиға былай
сипатталынады. Атом ... жару үшін ... ... ... ... бір жеті күн халықты басқа жерде ұстаған. Ал ауылда үлкенді-кішілі
54 адам қалған, олар атом ... ... ... ... қара түтіннің ішінен
қызылды-жасылды оттарды көріп тамашалаған. Қараңғы қазақ қайдан білсін! Ол
оттардың нағыз жан азабы екенін. Сол адамдардан күні ... ... ... ... өліп ... бар ғылыми деректерге қарағанда, Невада штатындағы полигонда ... ... ядро ... ... ... жер ... жарылыс
сыналған. Барлық сынаулардың үштен бірі радиоактивтік элементтердің
атмосфераға ... ... Атом ... ... ... ... 540 шаршы километрдей алаң уланып кеткен. Аляскадағы атом
жарылыстары ... ... ... ... ... ... 66 жыл сақталынады деп ғалымдар тұжырым жасайды.
Атом энергетикасы дамып келеді. Мұның өзі радиоактивті заттардың ағуы
болмауына ғалым-физиктер, атом саласындағы ... ... бере ... атап ... ... ... соның ішінде
«бейбітшілік»мақсатын-дағының ең күрделі проблемасы жоғары активтік
заттардың қалдықтары – ... ... – 90 және ... ... ... ... ... осындай қалдықтардың 340 мың тоннасы
жинақталған. Бұлардың қоймасы сенімді деп айтуға болмайды. ... ... ғана ... 15 жыл ... осындай ағып кету 16 рет
болған. Сыртқы ортаға 1400 тонна ... ... ... ... сенаторларының бірі былай деп жазды:Тіпті елде жыл сайын
өндірілетін радиоактивті қалдықтардың бір проценті ғана айналаны қоршаған
ортаға түссе, радиоактиитік ... ... ... ... Хиросимаға
тасталған 100 атом бомбасының жарылыс зардабымен тең түседі.Сондықтан ауаны
тазалығын сақтау өте маңызды іс.
Ауыл шаруашылығы мен өнеркәсібі қарышты дамьп келе ... ... ... үшін ... ... роль ... ... орай, республикада
тындырылған іс аз емес. Соңғы жылдары атмосферадағы ауаны қорғау ... ... ... газ бен шаң ... үш ... жуық ... мен приборлар іске қосылды. Жамбылда, Ақтөбеде, Өскемен мен
Теміртауда, басқа да өнеркәсіп қалаларында ауа тазалығын ... ... ... ... ... комбинатында 35,1 млн сомға, Шымкенттің
қорғасын заводында 28 млн сомға ауаны таза ұстау мақсатында ірі құрылыстар
жүріп жатыр. Қазірдің өзінде осы заводтарда ... ... ... ... іске ... ... құрамын тазалауда үлкен үлес
косуда. Шығыс машина жасау заводында мазут пешін электр күшімен қыздыру
арқылы, ауаға шыратын лас ... ... ... 1,5—2 есе ... ... Сол ... ... мыс балқыту заводында өндірістеіі шығатын
зиянды газдарды ұстап қалатын құрылыстар салынды.
Республикамыздың ірі қалаларында ... бір ірі ... ... ... ұсақ ... ... ... Алматыда 600 кішкентай пеш
жойыл-са, оныц 155-і 1970—1973 ж. ж. келеді. Қарағандыда 107 пеш, ... ... ... ... -50, Шымкентте — 7 пеш газбен
жағылуға көшті. Бір сөз-бен айтқанда, Алматы каласын қоспағанда
республикамызда 1970—1973 жылдары 276 пеш ... 12 ТЭЦ пен 65 ... ... ... ... улы ... мөлшерін азайту мақсатында,
автомобильдерден бөлініп шығатын газдарды азайту барысында көптеген
тиянақты жұмыстар жасалынды. ... ... ... ... қызмет көрсету» ауаға шығатын зиянды газдарды ұстап
қалатын 157 ... ... ... ... ... 40 ... жұмыс істейді, алдағы уақытта тағы да 50 болуы
керек. Жүргізілген жұмыстың нәтижесінде адамдардың денсаулығына зиянын
тигізетін газдардың мөлшері азайды.
Республикада 25 қалада мемлекеттік ... ... ... ... ... ол ... нәтижесін жүйелі
күйге келтіріп, практикаға беруде.
Зерттеулердің нәтижесінде өндірістің орналасуына қарай негізгі ауаға
шығатын лас қалдықтар қорғасын, күкірт ангидриді көмірқышқыл ... ... ... ... ... шаң ... ... отыр.
Қарағанды қаласында көмірқышқыл газының мөлшері санитарлық нормадан 8-
9 есе асып кеткен, ал ... ... шаң ... ... ... ... 1973 жылы ... нормаға дейін темендеген.
Ауа тазалығы, адамдардың денсаулығы үшін күрес әрбір кәсіпорын мен
цехта да ... ... ... Мысалы, Алматы үй құрылысы комбинаты
бойынша ауаға күн сайын ... ... ... ... ... Үстіміздегі жылдың жеті айы ішінде барлығы 144 кәсіпорынның
жұмысына «жақсы» деген баға берілді.
Республикада сағатына 19 миллион текше метр ... ... ... ... іске ... ... ластауға себепші болып отырған Алматы
қаласындағы 72 ұсақ пештер жабылып, олардың орнына электр энергиясымен және
газбен ... ... ... Ал, ... ... ... ... газбен жылыту көптен бері жүзеге асырылып келеді.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Таза ауа тіршілік кепілі7 бет
Су тіршілік көзі5 бет
Несие мәні және қажеттілігі19 бет
"Өскемен қаласының атмосфералық ауасы және агроценоздарының ластануын бағалау"32 бет
1. Ұңғының түп маңы аймағын құм тығынынан тазарту» «2. Ұңғының түп аймағын фенолформальдегиді шайырмен бекіту26 бет
1986 жылдан 2002 жылдар аралығындағы салқын кездегі Алматы және Астана қалалары бойынша ауа температурасының термикалық режимі38 бет
Spirulina platensis клеткасының тіршілік ету қабілетіне сақтау ұзақтылығының әсері35 бет
Statistic analytic system (SAS) бағдарламалық өнімін қолдана отырып әр бақылау бекетіндегі уақыттың әр түрлі кезеңіндегі (тәулік, ай, жыл), қала кескініндегі (ауданында) атмосфералық ауаны ластайтын заттардың орта шоғырын есептеу бойынша бағдарламалық қамтама өңдеу43 бет
«Таза Мұнай Ақтөбе» ЖШС-нің мысалында кәсіпорынның экономикалық тиімділік көрсеткіштерін талдау және бағалау27 бет
«Таза су өндіру»20 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь