Балалардың мемлекеттік символдарға когнитивтік қатынасын тәрбиелеу

І бөлім. Балалардың мемлекеттік символдар туралы когнитивтік
қатынасы

1.1 Париоттық тәрбиедегі конгитивтілік мәселесі
1.2 Бастауыш сынып оқушыларының патриоттық сезімдерін
қалыптастырудың педагогикалық тұрғысы.

ІІ бөлім. Қазақстандық патриотизмге тәрбиелеудегі мемлекеттік
символдардың рөлі мен маңызы
2.1 Қазақстандық патриотизмге тәрбиелеуде көркем шығармаларды
пайдаланудың рөлі
2.2. Балаларды мемлекеттік символдарға деген когнитивтік
қатынасын тәрбиелеудің маңызы
І бөлім. Балалардың мемлекеттік символдар туралы когнитивтік қатынасы

1.1 Париоттық тәрбиедегі конгитивтілік мәселесі
Бүгінде Қазақстан Республикасындағы әрбір ұлт, әрбір халық санына қарамастан өздеріне тиісті, лайықты орындарын алған. Қазақстан сияқты көпұлтты мемлекетте жекелеген этностар өкілдерінің ұлттық патриотизмі елде тұратын барлық халықтың ортақ патриотизмімен байып отыр. Ал көпұлтты мемлекеттегі адамдардың патриотизмі олардың ұлтаралық қарым-қатынас мәдениетімен бірлікте қарастырылады.
Президент Н.Ә.Назарбаев атап көрсеткендей, 90 пайыз қазақстандық ұлтына қарамастан, өздерінің Отаны Қазақстан деп есептейді.
Бұл құптарлық жай, өйткені қазақстандық патриотизм азаматтың, қоғамның, мемлекеттің ортақ күш-жігеріне келіп саяды. Қазақстан - өз Әнұраны, Елтаңбасы, туы, жері бар мемлекетіміз деген ұғым қоғамда түпкілікті қалыптасуы керек және оны сүю, қорғау осы қоғамда өмір суріп жатқан барша адамның міндеті болмақ.
Негізінен патриотизм көпұлттылық және ұлттық бөліктерден тұрады. Ұлттық патриотизм әдетте адамдардың белгілі бір ұлтқа тән екендігімен, өз тілімен, мәдениетімен, сол аймаққа тән дәстүрлерімен тығыз байланысты.
Ал интернационализмді әрбір адамның өзін сол мемлекет халқының бір бөлігі ретінде сезінуінен түрлі ұлттық қауымдастық өкілдерінің ортақ Отанына деген сүйіспеншілігі мен шын берілгендігінен көруге болады.
Қазақстан Республикасының тәуелсіздігі жағдайында барлық ұлттардың ортақ сана-сезімін қамтитын интернационализм идеясы мен ұлттық патриотизм идеясының біртұтастығы қажет. Оның темірқазығы - Қазақстанды осындағы барлық ұлттардың өз Отаным деп сезінуі болмақ.
Жалпы қазақстандық патриотизм дегеніміз - өзіңді республика халқының ажырамас белігі, ортақ Отан ретінде Қазақстан Республикасына сүйіспеншілік сезімі мен берілгендік, азамат ретінде халық пен елдің мүддесін қорғайтын борышты сезіну болып табылады.
Қазақстандық патриотизмге басқа халықтарға деген сыйластық, бүкіл адамзатты құрметтеу турғысынан қарау керек.
Міне, осы сапаларды оқу-тәрбие барысында студент жастар бойына сіңіру бүгінгі куннің өзекті мәселөлерінің бірі болып отыр. Ол үшін жастарды патриоттыққа тәрбиелеу ісін мемлекеттік тұрғыда қолға алу керек. Патриоттық тәрбие жалпы тәрбиенің құрамдас бөлігі және жастардың патриоттық, жоғары азаматтық сезімін қалыптастыруға бағытталатын мақсатты ұйымдастырылған және басқарылатын психологиялық-педагогикалық үрдіс болып табылады.
Патриоттық тәрбие негізін дамытудың мәні жеке тұлғаның жоғары әлеуметтік белсенділігін көрсететін және қалыптастыратын идеялық-адамгершілік, моральдық еріктілік, еңбек және дене сапаларын тәрбиелеудегі ішкі байланыстарды анықтау және саралау болып табылады.
Патриоттық тербиеде қолданылатын іс-әрекөт түрлері тәрбие процесінің нақты мазмұнын анықтайды. Ондай іс-әрекеттерге оқу-танымдық, спорт-қорғаныс, ойың еңбек, қоғамдық-саяси, көркемдік-эстетикалық іс-әрекеттерді жатқызуға болады.
Студенттің патриоттық іс-әрекетке дайын болуы оның өзін-өзі тәрбиелеу, өзіндік таныту шегіне көтерілуімен де анықталады.
Бұл іс-әрекеттердің жүзеге асуы оқытушылардың оқу-тәрбие жұмысына шығармашылық кезқарас тұрғысынан келуімен тығыз байланысты. Қазақстан жағдайындағы патриоттық тәрбие оқу және оқудан тыс тәрбие жұмыстарының бірлігінде, жастардың дербес ерекшеліктерін есепке ала отырып, тәрбие әдістерін және тәрбие ісі технологияларын мақсатты түрде таңдап, олардың уздіксіз өзгеруі мен күрделенуінің, кеп түрлі болуының нәтижесінде ғана жүзеге аспақ.
Ұрпақ тәрбиесімен айналысатын әрбір оқытушы өз тәрбие жұмысының негізгі мақсатын от жүрегі Отан деп соғатын жастар тәрбиелеу деп алса, ұлт болашағына, ел тыныштығына сеніммен қарауға болады.
Алматы қаласы.
        
        Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым министрлігі
Дипломдық жұмыс
Тақырыбы: «Балалардың мемлекеттік символдарға когнитивтік ... ... ... ... ... туралы когнитивтік
қатынасы
1.1 Париоттық тәрбиедегі конгитивтілік мәселесі
1.2 Бастауыш сынып оқушыларының ... ... ... ... ... Қазақстандық патриотизмге тәрбиелеудегі мемлекеттік
символдардың рөлі мен маңызы
2.1 Қазақстандық патриотизмге тәрбиелеуде көркем ... ... ... ... ... ... когнитивтік
қатынасын тәрбиелеудің маңызы
І бөлім. Балалардың мемлекеттік символдар туралы когнитивтік қатынасы
1.1 Париоттық ... ... ... ... ... ... ұлт, әрбір халық санына
қарамастан өздеріне тиісті, ... ... ... ... ... ... ... этностар өкілдерінің ұлттық патриотизмі елде
тұратын барлық халықтың ортақ патриотизмімен байып ... Ал ... ... патриотизмі олардың ұлтаралық ... ... ... ... атап ... 90 ... ... ұлтына
қарамастан, өздерінің Отаны Қазақстан деп есептейді.
Бұл құптарлық жай, өйткені қазақстандық ... ... ... ... ... ... саяды. Қазақстан - өз ... туы, жері бар ... ... ұғым ... түпкілікті
қалыптасуы керек және оны сүю, қорғау осы қоғамда өмір ... ... ... ... ... ... ... және ұлттық бөліктерден тұрады. Ұлттық
патриотизм әдетте адамдардың белгілі бір ұлтқа тән ... өз ... сол ... тән ... ... байланысты.
Ал интернационализмді әрбір адамның өзін сол мемлекет халқының ... ... ... ... ... ... ... ортақ
Отанына деген сүйіспеншілігі мен шын берілгендігінен көруге болады.
Қазақстан Республикасының тәуелсіздігі жағдайында барлық ұлттардың
ортақ ... ... ... ... мен ... патриотизм
идеясының біртұтастығы қажет. Оның темірқазығы - ... ... ... өз ... деп ... ... қазақстандық патриотизм дегеніміз - өзіңді республика халқының
ажырамас белігі, ортақ Отан ретінде Қазақстан ... ... мен ... азамат ретінде халық пен елдің мүддесін ... ... ... ... ... ... халықтарға деген сыйластық, бүкіл
адамзатты құрметтеу турғысынан қарау керек.
Міне, осы сапаларды оқу-тәрбие барысында студент жастар ... ... ... өзекті мәселөлерінің бірі болып отыр. Ол үшін жастарды
патриоттыққа тәрбиелеу ісін мемлекеттік ... ... алу ... ... жалпы тәрбиенің құрамдас бөлігі және жастардың патриоттық, жоғары
азаматтық сезімін қалыптастыруға бағытталатын мақсатты ұйымдастырылған және
басқарылатын психологиялық-педагогикалық ... ... ... тәрбие негізін дамытудың мәні жеке тұлғаның ... ... ... және ... ... ... ... еңбек және дене сапаларын тәрбиелеудегі
ішкі байланыстарды анықтау және саралау болып табылады.
Патриоттық тербиеде қолданылатын іс-әрекөт түрлері ... ... ... ... ... іс-әрекеттерге оқу-танымдық, спорт-
қорғаныс, ойың ... ... ... ... ... ... ... дайын болуы оның өзін-өзі тәрбиелеу,
өзіндік таныту шегіне көтерілуімен де анықталады.
Бұл іс-әрекеттердің жүзеге асуы ... ... ... ... тұрғысынан келуімен тығыз байланысты. Қазақстан
жағдайындағы патриоттық тәрбие оқу және ... тыс ... ... ... ... ... есепке ала отырып, тәрбие
әдістерін және ... ісі ... ... ... ... ... ... мен күрделенуінің, кеп түрлі болуының нәтижесінде ғана
жүзеге аспақ.
Ұрпақ тәрбиесімен айналысатын әрбір оқытушы өз ... ... ... от ... Отан деп ... ... ... деп алса, ұлт
болашағына, ел тыныштығына сеніммен қарауға болады.
Алматы қаласы.
Музыка сабағы арқылы ұлттық тәрбие ... ... ісі ... ... тарихымен қатар жүріп келеді. ... - бір ... өмір ... ... ұрпаққа жалғастырушы үрдіс. Осы арқылы дамытады және
адамның дамуына басшылық ... ... ... бала ... өте үлкен
жауапкершілікпен қараған. Тіпті жазу-сызу мәдениеті қалыптаспаған дәуірдің
өзінде де ұшы-қиырсыз жазира дала ... ... ... жас ... ... ... ұлтта қайталанбайтын бай тәжірибесін жинақтап,
өзіндік салт-сана, әдет-ғұрып, дәстүр-рәсімдерін дүниеге ... ... ... ... бала ... ете үлкен ықпал жасайды.
Қай ұлт болса да оның үлттық үрдісі, өзіндік ... ... ... ... ... болашақ ұрпағының төл келбетін қалыптастырады.
Бүгінгі заман талабы - еліміздегі болып жатқан саяси-экономикалық,
ғылыми-техникалық, ... ... ... жас өспірімдердің
тәрбиесіне жаңа тұрғыда қарауды талап етіп отыр. Қазіргі кездегі тәрбиенің
басты мақсаты ұлттық ... ... ... ... ... дәрежесі
биік, шығармашылықпен қызмет атқара ... ... ... ... ... икемді, үйлесімді дамыған тұлға қалыптастыру болып
табылады.
Қазіргі кездегі жалпы білім беретін мектептердің ... ... ... өмір ... әдет-ғұрыптарына, салт-дәстүрлеріне,
рухани қазынасына, ... ... ... ... ... Бұны біз ... бойына ұлттық құндылықтарымызды,
қасиеттерімізді сіңірудің қажеттілігінен туындаған жағдай деп ... ... ... ... ... беру қажет. М.Жұмабаев бұл мәселе
жөнінде былай деп ой түйеді: "Әрбір ... ... ... беру ... келе жатқан жеке-жеке жолы бар. Ұлт тәрбиесі баяғыдан бері сыналып,
көп қолданып келе жатқан тақтақ жол болғандықтаң ... ... сөз ... тәрбиесімен таныс болуға тиісті. Және әрбір ... ... өз ... өз ұлты үшін ... ... болғандықтан, тәрбиеші баланы сол
үлт ... ... ... ... ұлт өз ұрпағына ұлттық тәлім-тәрбие беру арқылы ғана ... ... ... дамыта алатыны белгілі. Ал ұлттық тәрбиенің
қайнар көзі фольклорымызда екені даусыз. ... ... ... бола ... қай ... қай саласын болса да сол "фольклорымыздан
тауып, ажыратып ала ... Біз бұл ... ... ... ... фольклордан қарастырмақпыз.
Патриоттық тәрбие мемлекеттік символдар арқылы және мемлекетіміздің ата-
бабамыздан сақталынып келе жатқан құндылықтары арқылы танымдық ... ... ... ... ... көз ... ... таным
сөзі психологияда когнитивтілік терминінде пайдаланылған екен. Осы ... ... ... ... ... ... ... символдарды конитивтендіру мәселесіне көз жүгіртейік.
Когнитивті психология адамның дүниені тануы, ... ... ... түрлі туындап отырған ситуациялар мен ... ... ... яғни адамның когнитивті қабілетінің дамуы қалай
жүретіндігінде қарастырады.
Брунердің когнитивті тұжырымдамасында (1966), ... ... ... және қозғалыстық сипатта болады: ешбір ой ... ... ... ... болмайды деп көрсетеді. Сондықтан шындықты
сенсоматорлық бейнелеу ... ... ... роль ... ... тәсілі – иконикалық бейнелеу. Мұнда қабылданған ... ... ... ... ойлы ... ... ... Жеткіншек
жаста дүниедегі образдарды иконикалық бейнелеуі енді заттық формадан енді
түсініктерді символикалық ... ... ... ... қабылдау
образдары тілді пайдаланумен шектеледі. Брунердың айтуынша, тіл ... ... ... ең ... ... психологі Жан Пиаже (1896-1980) «адам шындық дәрежені қалай
таниды» ... ... қоя ... баланың ойлауының даму заңдылығын
зерттейді. сөйтіп, ... ... ... ... даму ол
біртіндеп болатын процесс және ол бірізділікте болады және ол ... ... ... ... ... баланың не білетіндігі мен сол
білуге деген талпысы арасындағы ... ... ... ... болады. Мұны барлық балалар басынан өткереді. Дегенмен кейбір
осы ... ... ... ... оларда белгілі бір кезеңде
бір немесе бірнеше қажетті фактілерді жетіспеуіне ... ... ... ... ... Алға ... жүйке жүйесінің жетілуі, түрлі
заттармен айналысу тәжірибесінен және тіл ... ... ... ... ... ... ... теорясы «танушы», «түсінуші», «талдаушы», сияқты
адамның ... ... ... Адам ... әлемінде өмір сүреді, ол
оны түсінеді, бағалайды, пайдаланады.
Адам әрекетінде үш түрлі компонент бар:
1. әрекеттің өзі;
2. ой ;
3. ... ... ... белгілі-бір әрекетті орындау барысында болады.
Сырттай қарағанда бірдей болып көрінетін әрекеттің өзі ... ой ... ... болуына байланысты әр түрлі болады. Ондағы ой мен сезім
түрліше болуына байланысты.
Субъективті ... ... сол ... ... ... бұл ... ... шешім қабылдау деген сөз. Өзі қатысып
отырған әрекетте, адамның ситуацияны әртүрлі «көруіне» байланысты талдама
берушілік (интерпретациялық) әр қилы ... ... ... схеманы
өзіндік интерпретациялау өзіндік ішкі өзгермеліктерімен байланысты:
- адамның ... ... ... болу ... болжауының
жетіспеушілігінен;
- нақты ситуациялық жағдайға тап болғанда адамның сол кездегі уақыттың
аздығы немесе білімінің жетіспеушілігі немесе т.б. себептер ... ... ... мүмкіндік бермейтіндігінен;
- шешім қабылдау қажет болған жағдайда оған таңдау мүмкіндігі беріле
бермейтіндігі;
-белгілі бір әрекет ... ... ... ... ... ... ... барлығы әрекетті қажет етеді.
Әрекет - ол мәлімет көзі, өзі туралы немесе өзге ... ... ... ... сол ... мүмкіндік береді. Олай болса,
адамның реакциясынан кейін өзінің ... ... ... ... ... оның ... ... тиісті түзету немесе болашақ
туралы белгілі бір қорытынды жасауына байланысты болады.
Психолог Зимбардо, антиәлеуметтік мінез формаларын ... ... ... көп бөлігі ситуациялық және тұлға аралық факторды талдау
көмегімен түсіндіріледі. Ең жақсы деген адамның өзі ... ... ... қателесіп жатады. Ситуациялар адамның жоспарын, ниетін, қарым-
қатынасының орындалуында ... ... ... ... асыру
потенциалының артуына күш береді. Ситуациялық құбылыстарда тап бола ... оны ... құра ... адам мінезін күрт өзгертуге болады және
керісінше, көп күш ... ... ... ... әсер ... нәтижесінде де
өзгертуге болады деген қорытындыға келеді.
Психолог Эллис, адамның дұрыс емес мінез-құлқы ең ... ... ... ақыл ... ... ойға ... ... Бұл жағдайда адаммен ... сол ... тап ... ... талдау керек. Терапевтің негізгі міндетіне пациентінің
ойлау ... ... және ... ... оның ... иррациональдық
моменттерді жеткізу кіреді. Адамның болған ... ... ... жаңа әрекет шешімін іздеуге алып келеді. Міне, осылай мінезді
бейімделмеген формасы біртіндеп ... ... ... ... ... адамдағы ой модификациясы (түр өзгертушілік) мінездің өзгеруіне алып
келеді.
Американ психологі А. Бек, «адамның қалай ойлайтындығын ... ... мен ... әрекет ететінін айқындайды». Эмоциональдық жағдай
паталогиясы мен ... емес ... ... когнитивті процес
нәтижесінде болады. Сондықтанда, когнитивті ... ... ... ... мен мәліметті қайта өңдеудегі қате
тәсілмен шектеледі». Қабылдау және ойлауды өзгерту ... ... мен ... ... алып ... Бек ... ойда»
белгілеп және феноменін сипаттады, ол ... ... ... ... олар еріксіз, жылдам, бейсаналы және тікелей эмоциональды және
мінез ... алып ... Бек, ... ... ... ... ... қозушылық) автоматты ойлау белгілі-бір өзіне ... ... ... ... ... лайықты қойылады,
қаһарлану – қандайда бір ... ... ... ... қамығу - өзі,
дүние, адамдар, болашақ ... ... ... ... үрей – ... ... және онымен өзінің күресе алмайтынын белгілейді.
Автоматты ойға ... ... ... ... ... алғышарт негізінде жатқан дисфункциональдықпен түсіндіріледі.
Базистік алғы шарт ол ... өзі және ... ... дүние туралы
терең түсінігін көрсетеді, онда оның барлық өмірлік тәжірибесі бар, әсіресе
балалық шақтағы көңіл-күйі мен ... ... онда ... ... ... бұзылушылығы бар адамдарда белгілі-бір базистік алғы шарттардың
дисфункциональдығы, оның сол ағымдық ситуацияны қабылдау мен ... ... ... және ... ... жағымсыз эмоция мен
адаптацияланбаған ... ... ... ... сол ... ... ... көз алдына
келтіріп, пациентпен бірге сол болжамның ... ... ... ізденушілікті жүзеге асыруға көмектеседі; егерде алғашқы
жағдайда идея империялылығы дәлелденбесе, онда ... ... ... ... алғы шарт ... танып және оның бағытын
түзету керек
Тұлғаны ... ... ... ... ... №2
кестеде қарастырылады.
Когнитивті бағыт интелектуальдық немесе ойлау процестерінде адамның
мінезіне әсерін ... ... ... ... – осы ... бірден-бір
негізін қалаушы. Келлидің пікірінше, кез – келген адам – жеке ... ... ... оның ... ... өз ісіне талдама
беруші, болжаушы және ... және ... ... ол өзінің бұрынғы
тәжірибесі мен болашақ туралы ... ... сай ... ... ... ... ... оны адамдар әр ... кез – ... ... әр ... қырынан қарауға болады
және адамдарға ... ішкі ... ... жасауда немесе
тәжірибелік ... ... ... ... ... мүмкіндіктер
жиынтығы беріліп отыр. Кез – ... адам ... ... ... ... ал оны ... ... байланысты болжап,
бақылайды, болашақты болжауға және ... ... сай ... ... ... ... ... көпшілігінде өткен
немесе қәзіргі кезде болып жатқан оқиғаға ... ... ... өмір туралы көз ... ... ... бүгінгі көз
қарасын кешегісімен немесе ертеңгісімен, бүнгісімен ... ... ... қоршаған орта туралы түсінікті пассивті түрде
қабылдап қана ... оны ... ... ... ие. ... адам өз ... ... деп аталатын нақты жүйе немесе
модель арқасында ... ... ... адамның өзінің
тәжірибесін саналы түрде меңгеріп алу ... ... ... түсіндіру
немесе сәуегейлену (болжама жасау) ... ... ... ойы
ол белгілі бір шындықты аспектілері ... және ... ... ойлануымен тұрақты тәсіл ретінде беріледі. Сол когнетивті
процесс ... ... ... ... және олардың
арасындағы айырмашылықты тұлғаның ... ... ... ... ... үшін үш ... ... оның екеуінің
бір біріне ұқсас болуы, ал үшіншісі ... ... ... ... ... барлық тұлғалық кдонструкттар биполярлы ... Адам ... ... ... екі ... термин ақ
және қара да ... олар сұр ... ... Барлық
конструктінің екі бір ... ...... ... бар : ... – екі ... заты ... ал контраст полюсі – сол заттардың
үшінші элементке ... ... ... ... конструктті
мысал ретінде мынадай ... ... ...... «жақсы –
жаман», «әйел – еркек», «достық – қастық» және т.б.
Конструкт теорияны еске түсіреді, онда ол ... бір ... ол ... ... ... аясы ... ... онда конструкт релевантты және қолданбалы. ... ... ... емес деп ... конструкт – ол өз диопозонына әле талқыланбаған элементі
пайдалануы, ол жаңа құбылысты түсіндіруге ашықтық береді.
Өткізгіштік емес ...... ... ... ... ... ... жасалуына жабық болып келеді.
Келли конструктіні жіктейді және оны мынадай етіп ... ... ... конструкт.
2) Констелляторлы конструкт.
3) Болжамалаушы конструкт.
Кесте 2
ТҰЛҒАНЫҢ КОГНИТИВТІК ҚАБІЛЕТ СИПАТЫ
Көндікпейтін (упредителны)жіктелуіндегі конструкт –бұл, бір ... ... ... ... ... басқа талдама жасауды өзі үшін және
өзге үшін де ... ... ... ол ... жаңа ... ... мүмкіндік бермеуші ролінде болады.
Констелляторлы конструкт – бұл, құбылыс бір конструктінің ... ... ... болса, оның басқа сипаттары жазылып қалады.
Мысалы. «Егер адам ... ... онда оның ұлты жоқ, ... ... ... ... сол ... жазылып, тек соларға тән
болып қалуы. Егер адам сол категориялар ... ... ... онда ... ... ... ... – бұл, жаңа тәжірбиеге ашық, алтернативті
көзқарасты ... ... ... ... ... ... ... адамды түсіндіру үшін қажет.
Тұлғалық конструкт дегеніміз :
-жан – жақты конструкт- бұл өзіне кең спектрлі құбылысты ендіруші;
-жеке конструкт – ... пен ... ... ... ... ... – адамның негізгі іс - әрекетін реттеуші;
-перифериялық констркт – негізгі ... ... ... өзгеріссіз,
өзгертетін.
Біздің әрқайсымыз шындықты әлем картинасын жасауда ... ... емес ... өз ... ... ... тәсілі арқылы
қабылдаймыз. Егер конструкт болған оқиғаны дәл болжаса, адам онда ... ... Ал егер ... егер ... ... ол жасалынған конструкт қайта қарастыруды немесе мүлдем
алып ... ... ... ... – болжам тиімділігі сияқты көзқараспен, ... ... ... ... адам ... ... ... ол оны өзінің өмірлік тәжірбиесінде ... ... ... бір – ... айырмашылығы сол оқиғаны
талдама жасауына байланысты. Екі адам егіз болғанмен немесе ... адам ... ... ... әр түрлі талдама жасайды. Әрбір
адам шындықты өзінің ... ... ... ... ... ... айырмашылықтың болуы, ол оқиғаны әр түрлі көзқараста
талдама жасауында. Адам шындықты түсіндірде оған әсер ... ... ... үйренуімен түсіндіреді, яғни адам сол мезгілдегіні болшақты
болжай білу ... ... ... ... ... ... ... Сонымен адам мінезі болашақ оқиғаны болжауымен белгіленеді.
Келли есептеуі ... ... ... конструктілі жүйесі бірегей
және адамдар көзқарасына байланысты айырмашылықты болады. Өйткені әрбір
адамның ... ... ... ... ... Адам ... конструктісін иерархиялықта ұйымдастырады, өйткені ... және ... ... ... алып барады.
Адам бір-бірінен өзінің әлімі ... ... ... санымен типі мен ғана айырмайды, сонымен ... ... ... ... ... Конструкт пирамидті
құрылымда ұйымдасқан, олардың кейбіреулері - бағындырушы ал, ... ... ... бөлігінде болады. Адам түрлі иерархиялық
тұлғалық конструкт жасайды, бір адам жүйесіндегі ... және ... ... ... ... егер адам ... ... білетін болса, онда біз оның мінезін дұрыс міней ... тану ... – адам ... ... жеке ... түсіндіру, яғни
білу дегенді білдіреді. ... ... ... ... конструктісін
ұйымдастыру жүйесінде түсіндіріледі және оқиғаны алдын ала болжаушы ... ... ... жасауды пайдаланады.
Адамдарда бірнеші конструкт бар. Соның көмегімен өзінің өміріндегі
оқиғаларды талдама жасайды және оқиғаны ... үшін ... күні ... және ... полюсті таңдауы керек. Егер адам ... ... ... онда ол ... ... ... және
таңдауда барынша мүмкін болатын немесе оның ... ... ... Конструктілі жүйе бағытты анықтауға, бағытты
кеңейтуге қарай ... ...... ... алтернатива таңдауды
қамтиды және ол бұрынғы тәжірбиеге сүйенеді, конструкт таныс ... ...... ... ... ... ... кеңейту конструктілі бұрын белгілі оқиғалы ... ... ... алтернативалардың таңдауды қарастырады.
Адам жаңа немесе белгілі емес ... ... ... ... ... – таңдау – орындау, яғни, бірнеше ... ... ... алу және ... ... ... талдама жасауға ең
жақсысы таңдалынады.
Таңдау – қандай алтернативті конструктінің ... ... ... ... алып ... байланысты бағалану негізінде
жасалынады және таңдалған конструкт адамның ... ... ... егер адам ... ... өзгертетін болса, онда адам ... және өз ... ... ... ... дегеніміз – бұл, мәңгі өзгермелі өмірдегі
болжам жиынтығы, ол ... ... ... тұрылады. Пайдасы бар
конструктілер сақталынады, ал қалғандары қайта ... ... ... Егер екі адам өмір ... ... ... болса
жеке тәжірбиесін талдағаны және ол бір біріне жақын болса онда ... ... ... ... ... ... кездескен оқиғаларды бірдейлігінде емес,
сол оқиғалардың бірдей психологиялық мәнге ие ... ... ... өкілдерінің мінезінде, ... ... ... ... ... ... көрсетеді. Әлеуметтік дара
әрекеттестік болуы ең алдымен бір ... ... бір ... ... ... ... талпынысын қарастырады; біреумен өзара
әрекеттестігі жемісті болуы үшін, адам өзге адамның ... ... ... ... Онда ол өзін сол ... ... қоя отырып, сол
кездегі және енді болатын мінезін ... ... ... ... Оптималды
қарым – қатынас өмірге деген өзара түсіністікті шамалайды. Адам дүниені
талдама жасауының бірдей ... егер олар ... ... жүйесін ұқсас
пайдаланса және әлеуметтік қарым – қатынас мәні ... сол ... ... ... ... ... ету ... болады. Адам
дүниені бірдей қабылдамайтындығына байланысты мұндай адамдар ақырында дос
болды.
Келли ... ... ... «конструкт» түсінігі арқылы
түсіндіреді. Мысалы, адамның жолында кездескен оқиғаларға конструкт ... онда ол ... ... ... құрылым сияқты күйлер
кешеді. Конструктінің стержінді жүйесі оның ... сай ... ... – ана ролі ... дос ... ... және оны ... орындалу
барысында өзін кінәләу сезімі, адамда ұялу пайда болады және ... ... ...... екенін сезінеді. Егер оның конструктілік
жүйесі белгілі бір ... ... ... түсетінін сезінсе, онда
қуаттау немесе қайта қарау керектігін алға ... Өз ... қиын және кей ... ... де емес. Сондықтан ол олардың
көзқарасы мен ... сай ... ... ... ... ... ... келген тұлғаның психологиялық бұзылуы ... ... ... ... ... ... ... Я
Мұнда адам болатын оқиғаны болжай алмайды, осыдан ... ... ... оны ... ... ... басынан өткізеді. Келлидің
пікірінше, депрессия өзінің перцевтивті алаңын ... ... ... оның ... шешім қабылдауының өзі қиынға соғады.
Келли ... ... - ... конструктілік жүйесін
өзгертуге, олардың болжам ... ... ... ... ... жасауын дамытуға және оны апробациялауға, жаңа ... ... ... ол өз болжамын тексеріп көріп, сол
конструктілік ... ... мен ... ... және ... ... ... керек деп есептейді. Соның нәтижесінде барып қана ... ... жаңа ... ... адам ... ... және ... фиксированный рольде терапиялық әдісті пайдаланды және ол
бірнеше ... ... ... ... ... адам ... ... (өз
мінездемесін сыртекі түрде бақылаущы ретінде орындайды) соның негізінде
өзін ... ... және ... басқа адамдар мен ...... ... ... ... ... ... жүйені жасайды және
«бір адам фиксированный роль» түрінде сипаттатады;
-пациент белгілі бір мерзім ішінде «фиксированный ... ... ... алып ... ... ... ол арқылы өзінің жаңа
қырын қалай ашатындығын, өз конструктісін түзетуін, ... ... ... ... ... ... ... жоғарыда қарастырған мәселелеріміз тұтастау когнитивті
психологиясының даму тарихы.
1.2 Бастауыш сынып ... ... ... ... ... ең бірінші тәрбие ... ... ... ...... қас ... ол келешекте оның барлық барлық ... ... - ... әл – ... ... Мұнан өз тағдырын өзін
шешуге қолы жеткен ... ... ... ... ... аса ... ... байқаймыз.
Отаннына деген сүйіспеншілікті қалыптастыру мәселесі – бүгінгі
күннің білім беру ... ... ... ... ... ... ... – халық. Халық дегеніміз – адам. Адамды сүю – оған
жақсылық жасау. ... ...... ерте ... ... ... қасиетті сезім. Халықтық құндылықтарға сүйене ... ... ... ... өлең - ... ...
мәтелдердің әсері ұтымды болатындығы ... ... ... та, жазып та жүр.
Патриотизм мәселесі қай халықтың ... ... ... ... ... ... тәрбиелеуде түрлі құралдар ... ... ... ... құндылықтары – жер, ел, тіл жатады.
2. Ұлттық нышандары - Ел ... Ту, ... ... мәдениеті – сөз, бейнелеу, саз, дене тәрбие және ... ... ... ... іс - әрекеттері мен сөздері.
Халқымыздың отан сүйгіштік, патриоттық туралы, ... ... ... ... болсақ, ХҮ – ХҮІІІ ғасырлардағы Асан Қайғы
бастаған, Ақтамберді, ... ... ... ... т.б. ақын
– жыраулардың поэзияларындағы тәлімгерлік ой пікірлерінен көреміз.
Жас ... оның ... ... ... ... төл
мәдениетінен нәр алуы ұлттық ... ... ... Қазақ
халқының өте әрідегі ата – бабаларының өмір ... ... ... ... қағанаты) бастау алып, күні бүгінге дейін кәдесіне
жарап келе ... ... ... бірі – ... ... Халық
педагогикасының басты мәселелерінің бірі – ұлттық ... ... ... ... адамгершілік, патриотизмге тәрбиелеу болды.
Қазақ халқының тәлімдік мәні зор ой – ... ... ... ... ертегілер мен аңыздарда, шешендік сөздер ... - ... ... - ... мен ...... ... Мұндағы ұрпақ тәрбиесінің ... ... ...... ақыл – ой, еңбек, эстетика, ... ... ... ... келіп тіреледі. Қазақ ... ... ... ... ... ... ... бақшасы
т.б.) ашпаса да, өз ұрпағын бесікте ... ... ... - ... – жыр мен әңгіме, ертегі, тақпақ тәрізді ... ... ... ... ... ... ... отырған. Ауыз
әдебиетінің басқа түрлеріне ... ...... ... ... мен ... бар. Ол адам ... тұрмыс –
тіршілікте, қоғамдық ... ... әр ... ... мәні бар ... ... даналық баға, тұжырымды ... ... ... ...... ... орны өз
алдына бір төбе. ...... ойды ... да ұтымды жеткізетін,
өмір тәжірибесін қолдана ... ... Онда ел, жер, ... ... айтылған өнегелі сөздер өте көп. Мысалы, «Өз елім ... «Ел – ... ... ... ... ... жердің күні де,
күлі де ыстық», «Туған жер – ... ... ел - ... ... ... зер салатын болсақ, ешқандай дәлелдеуді ... жас ... ... ... ... ... қажетті қағидалар, бұлардың тәрбиелік мәнін түсіндіре ... ... кең ... ... ... ... жер, ... отанды аса жоғары бағалап ардақтаған халық енді ... ... ер – ... ... ... деп ... Ел ... ойран
салуды көздеген шапқыншы жау болса, оған қарсы ... ... ... ... демі біткенше алысу, сөйтіп дұшпаннан Отанды
қорғап қалу ... ... ... ер жігіттің ... ... ... «Жат ... жақсысы болғанша, өз еліңнің
сақшысы бол», ... ... ер ... ... ... осының айғағы.
Халық мақалдары ел қорғау, басқыншы жауды ... жену ... ... қара ... қақ ... ... тартып жол салған,
жау қамалын қиратқан, ... ... ... тайсалып тартынбаған
жігіттерді ардақтайды, абыройлы атақ пен ... ... ... ... ... ... кейінгі ұрпаққа үлгі етеді.
Қазақ ауыз әдебиетінен орын алған және ерте ... ... ... дейін даму, өсу ... келе ... ... бірі
– жұмбақтар.
Жұмбақ - өскелең ұрпаққа білім берерлік, ... мәні ... ... ... ... логикалық ойын дамытса, жұмбақ,
жаңылтпаш жас ... ... ... ... өмір ... мен ... қабілетін дамытады. Жұмбақ ең ... ... ... Оның өзі көбіне ... өлең ... ... Алдында айтылған мақал – мәтелдер ... ... ... ... ... ... үндейтін маңызды
құралдардың бірі. Өйткені көптеген ... ... ... қорғаған ерлердің бойындағы бес қарулы жасырын ... ... Белі ... жоны ... ... ... ... қалмайды,
Жауда керекті. (найза)
Негізі, жұмбақты сөз образының кілті ... ... ... ... ... – дәні ... Жұмбақтардың шешуін іздеймін
деген баланы ... және ... әсер етіп қана ... ... ... найза тәрізді ер қаруын қолға ылып, елін ... ... ... пайда болады.
Аңыз әңгімелерде елдің мұңын мұндап, жоғын жоқтайтын қаһармандар
өскелен ... ... де ізгі ... ... ... ... ұлы ... абыз жырауы атанған Асан ... ... ... ... Асан Қайғының халқы уайым - қайғыны
білмейтін, жан – ... ... екі ... балалайтын жазы самал,
қысы шуақты Жерұйықты ... ... ... мініп тынымсыз
сапар шегетін, ... мен ... ... жер – ... қадір –
қасиетіне қарай ... ... дала ... қартайған шағында
жарғақ ... ... ... ... ол халқы үшін жасаған қызметі.
Сол үшін де ... да оны ... оны ... ... ... ... үлгі етіп ұсынған. Асан ... ... ... үндеген. Жалғыз Асан Қайғы емес, сонымен ... ... ... ... аңыз әңгімелерді де патриотизм ... ... ұзақ ... бойы әз – ... ... ... болып, өзінің ұядай қосына анда – ... бір ... екі ... ... ... ... ... жайлы «қайран
менің өз үйім, кең ... боз ... деп ... ... сөзінде
патриоттық ой жатыр. Өйткені, ел деген ұғым осы ... ... ... ... ... ... осындай түсініктен нәр
алатынын қиыр ... шет ... ... ... ... ... оны ұрпақығына өнегелі жол деп көрсетті.
Ертегілерге бай ... бірі – ... ... ... ... ой ... жемісі болып саналатын ... ... ... аса маңызды рөл атқарады. Өйткені, ондағы патриотизм
шығарма ... ... ... ... қаны ... жеріне
деген құмтарлығы ауыз әдебиеті ... ... ... ... анық байқалады. Мәселен, «Ер ... ... бас ... ... ... ауып кеткен
ағаларын іздеп тауып ... өз ... ... ... ... қызы ... мен Жалмауыз кемпірден құтылып, кек алуы
жалаң ... ... ізгі ... ... да ... ... ... ғана баяндаумен шектелмейді, ... ... ... ... ... ... ... бөлігінде ерлік,
батырлықпен қатар үлкен адамгершілік, ... ... ... пен парасат мадақталып, өскелең ұрпаққа – үлгі ... ел – ... сүю, ... ... ... болатын
халықтық рухани құндылықтың бірі – ар – ... Бұл – ... ... ... күш. Осы ... алғанда ар – намыс ... ... туа ... ұлттық әлеуметтік - психологиялық
ерекшелік болмысы және ол ... ... ... тілін сүюге
отандық ойлау жүйесінің негізі болмақ. Сондықтан ... ... ... ... ... үшін халықтық ертегілердің, ер – ... ... үлгі ... мақтанышын, ерлігін ... ... ... ауыз ... ертеден кем жатқан ... ...... ... Бұл ... ... ... Отанды сүю,
басқыншы жаудан елді қорғау, халық үшін емес ... ... ... ... ... ... эпосы – ұрпақтар бірлігі ... ... ... ... ... күні де ... ... ғасырдан – ғасырға, ұрпақтан – ... асыл ... ... ... ... жыры бір ... ғана жемісі емес. Ол
халықтың ертедегі тұрмыс – ... ... ... ... ... солармен бірге жасасқан. Елін, жерін ... ... ... қосу ... халық жас ұрпақты ерлікке,
өрлікке, мәрттілікке, ... ... ... ... батыр» жыры еерсектермен ... кіші ... ... сай ... ... батырдың ерлік ... ... ... ... ... өжет іске ... ойындардың да балаға тигізетін пайдасын халық ... ... ... ... ... озып ... ... батылдық пен
өжеттілікке, ... ... ... ... ат
құлағында ойнайтын ... ... үшін ... ертеңгі әскери мектептің
бір сынағы іспеттес. Қазақтың баласы жасы ... ... ... ... ... ел болуға, өз ... ... ... де ... ... Бұл ... ... жетіге келгенде
мектепке баруы да, оң – ... ... ... ... ... ... кез келген адам соғыс іс - әрекетінде ... ... ... ... бару үшін ... ... тұрғыдан дайын
болуы керек.
Адам өмірінде тәлім – ... ... зор ... ... ... ешқайсысы да осы ... ... өте ... ұрпақ тәрбиесінде ұлттық ерекшеліктерде, халықтың ... ... ... ... ... отырып тәрбиелеудің ... ... ... ... ... ағартушылардың
педагогтардың, қазақ зиялыларының алаш ... ... ... ой – ... ... ... құралы бола алады.
Қазақ зиялыларының тәлім – ... беру ... ... халқы үшін адал ... ету ... өз ... ... алды. Ұлтжандылықтың, елін сүюдің ғажайып ... ... ... ... ... ақын – ... ойшылдары өз
шығармаларына осы тақырыпты үнемі арқау ... көп ... ... елі үшін ... жеда ... ... елжандылық рухы
тәрбиелеуге баса көңіл ... ... ... ... ... ... Махамбет
Өтемісұлының өлеңдерінде өзекті орын ... Ол өз ... ... Отан сүюшілікке, ар – ... ... ... ... қай ... алсақ та, халыққа
адал ... ет, ... ... жаудан қасық қаның қалғанша қорға,
әділет үшін, ... үшін ... өлу ... ... ісі ... ... өрнектеледі. Осындай халықшылдық ... ... ... жүрегінен терең орын алып, ... ... іс - ... ... ... Шал, т.б. ақын – жыраулар шығармасында
ерекше сөз ... ... ... елін ... жаудан қорғай
білушілік, отбасы, ауыл – аймақ, ел ... ... ... ... сияқты ізгі қасиеттерді дәріптей ... ... ... пен ... ... ... сіңіре
аламыз.
Профессор М. Ғабдуллин өзінің «Ата – ... ... ... еңбегінде «Бүгінгі жастарды елжандылық рухта тәрбиелеуде ақын
– жыраулардың өнеге сөздерінің ... ... ... бар екені
хақ. Мұндағы тәрбиелік мәні бар ... ... жат ... сүй, ... үшін ... ... ет, ел – ... қорған бол
деушілік қазіргі күнде ескірген ... ... ... ... мәнді
сөздер. Сондықтан бұлардың ішінен жастарымыздың ... ... ... ... пайдалана білсек, нұр үстіне нұр
болар еді» ... Осы ... ... ... ұлы ... ой – ... оқу – тәрбие ісінде ... ... ... – жастарды ұлтжандылыққа тәрбиелеу - әрбір тәрбиеші
ұстаздың ... ... ... баға ... ... еңбектерінде ауызекі
шығармашылық ... ... ... мақал – мәтелдер, эпостар және
т.б.) патриоттық тәрбиеге ... ... ... ой – ... ... ... табиғатының адамгершілік – патриоттық тәрбиесіне
деген ықпалын ... ... мен ... ... ... ... өз ... мәдени құндылықтарын маржандай
тізіп жинауы, олардың тәрбиедегі мәнін ... ... оған ... білдіруі - өзінің Отанына, халқына, елі мен ... ... ... ... ... мен ұлттық намысының
жоғары деңгейді қалыптасуының ... ... ... ... ... ... сезімінің жетілуіне, адами
дүниетанымының дамуына бірнеше ... әсер ... Оның ... ... ... ... ... туған жері
Көкше өңірінің (Оқжетпес, ... ... ... ... ... ... азаматтары тікелей әсер етті десек артық
болмайды. Ол бала ... ... ... ... аңыз ... ... ... туралы естеліктері оның ұлттық
патриотизмінің ... әсер ... ... ... Отанының
алдында жауапкершілігін арттырды, ... ... ... ... ... ... ... оның туған еліне ... өз ... ... ... жақсы түсінгенін, оның
болашағына ... ... Оның өз ... ... ... ... ерлігін нақты деректер арқылы әсерлі ... де ... ... қоймайды. Мысалы, ХҮІІІ ғасыр батырлары
туралы тарихи аңыз - ... ... ... сол ... батыр қайраткерлері: ... ... ... ... ... ... ... Малайсары, Баян жайында он
төрт түрлі ... ... ... ханы Қалдан Церенмен ... ... ... – қатынастар туралы мағлұматтар бар. Бұл
тарихи деректеменің мәні өте ... ... олар ХҮІІ ... мән – мағынасын жан – жақты танып білуге ... ... ... ... ... ... бір – біріне
деген сыйластық көзқарасын, шыдамдылығын, ... ... ... ... ... жазып алуы да, оны орыс ... ... да, ... ... мен ... оқиғаларға
қатысты айтқан пікірлері де ұлттық ... бір ... ... ... ... үлгі - өнегесімен халқының сонау ... бері ... ... шежіре тарихын аялау, әрбір ой – ... ... ... көздің қарашығындай сақтау, ... ... ... ... ... қабылдау
арқылы азаматтық борышым деп түсінгенін ... және осы ... ... ... талпынады.
Балалар мен жеткіншектерде ұлттық ... ... ұлы абай ... жақсы көрініс тапқан. Ұлттық
патриотизмді ... ол ... ... шығармаларының рөлін
өте жоғары бағалаған. Оның ... ... бала ... ... ... мен қаар ... өте ұтымды
пайдаланған.
Абай «қазақ ертегілері мен аңыздарын, ... мен ...... мен ... бала кезден естіп, бойына сіңіріп
өсті және ұдайы ... ... ... өмір бойы ... ... болды. Небір әдемі айтыстардың, шешендер мен ... ... ... Абай ... еңбегінде халықтың ауызекі шығармаларын,
көркем өнердің шебері, эстетика ... ... ақын ... Ол ... қара сөздерінде (отыз тоғызыншы т.б.) және
«Біраз сөз ... түбі ... ... ... атты ... ... ... береді. Мақалдарды халықтың өмірімен және ... ... алып ... және қоғамдық мәні тұрғысынан
бағалайды, мақал – ... ... ... адамгершілік, ұлт
жандылық, ынтымақтастық, ел ... ... аса ... аударады,
оларды зұлымдық, сұрқиялық, екіжүзділік, ... ... ...... ... түрде қарастырады. Мысалы,
«Он ... ... ... сөздерінде жастарды ... ... ... ... ... ... «Ұят кімде
болса, иман сонда деген мақалдарын келтіре отырып, олардың ... ... ... Абай «Отыз тоғызыншы сөздегі» («Аз
араздықты қуған көп ... ... ... азары болса да,
безері болмайды», ... ала ... ... ... төртеу түгел
болса, төбедегі келеді» ... ... ... гуменистік
көзқарасқа шақырады, елдегі тыныштық, ... ... ... ... ... айтады. Абай өзінің
«Бірақ сөз қазақтың түбі ... ... ... ... ... балаларды құнды тарихи деректермен таныстырады. Шыңғыс ... ... ... ... баян ете ... «Ондағы «Түгел
сөздің түбі бір, түр ...... би», ... жылы жылыс болды,
жылқы жылы ұрыс ... «Қой жылы ... ... болды»,
«Самарқанның сар жолы, Бұланайдың тар ... ... ... ... ханмен оның жорық – сапарымен ... бұл ... ... – жастарға қазақтың арғы тегін, қайдан
шыққанын түсіндіру , ... ... ... ұл - жетесіз» дегізбей,
оларды өз ... ... ... ... баулу. Балалар мен жастардың
ұлттық ... ... Абай ... рөлі ерекше.
Оның ... ... ... ... ... ... жарық ой»
т.б. ... ... жер ... әсем ... ... ... – тіршілігі, іс - әрекеттер, балалардың
Отанға, ... ... ... ... ... ... сана – сезімнің оянуына әсер етеді.
Сонымен, ағартушылар қазақ халқының ... мен ... ... мәселелеріне көңіл бөлген, елдің өркендегі ... ... ... тырысқан, сол дәуірдегі құбылыстар мен оқиғаларды
әлеуметтік ... ... ... ... жерін, Отанын
сақтауға, ... ... ... ... ... ... халқының рухани көсемі, қазақ тілі білімінің атасы, мемлекет
және ... ... ... ұлы реформаторы Ахмет Байтұрсынов
«Атадан балаға ... ... екі – ақ ... ... біріншісі – бай
тіл, екіншісі – байтақ ... - ... еді. Біз, ... ... осы
екі нәрсені ... ... ... ... ... ... Ол үшін бізге отансүйгіштік, патриоттық, ұлттық
сана – ... ... Бұл ... ... ... ... біліммен,
үйренумен, талаптанумен бітеді. Ұлы ... ... ... ... ата – ана, тәрбиеші, ... ... ... ... Патриотизмнің шынайы үлгісі – ұстаз.
«Ерлік тәрбиден туады» деп ... ... ... ... ... ... жас ... оқыту – тәрбиелеу ... ... ... прогрессивті, педагогикалық ой – пікірлерін
қалыптастырып, ұлт – ... ... ... бірі – ... белгілі жазушы, тамаша аудармашы, ағартушы – ... ... жас ... ... ... ... оларды елжандылыққа баулуда еткен еңбегінің ... ... С. ... ... ... тәрбиелеуді
табиғаттану пәндерінің маңызын атай келіп, оқушыларды ... ... ... алуан түрлі қоғамдық ... ... ... ... ... және ... өлкедегі
тарихи жерлерге саяхатқа апару, еңбек және ... ... ... ... ... ... бірге мәдени - ... да ... ... ... ... С. ... ... баулу ұзақ уақыт бойына үзбей, қажымай – талмай ... ата – ана ... ... ... ғана ... ... ... оқушыларды елжандылық рухта тәрбиелеу жұмысы тек ... тек ... тек ... ... ғана жүргізіледі деп
ұғынудың қате ... ... С. ... ... өз ... ... азамат болып қалыптасуына ата – ананың ... орны ... ... зор бағалады. «Ата – ана өзінің ... - ... - ... ақыл ... ... ... оны ... отырады. Жақсы
оқы, шыншыл бол, әділ бол, халыққа адал ... ет ... ... өте жақсы, бірақ жеткіліксіз. Баланың ата – ана, ... ... ең ... ... үлгі ... ... Үй ... үлкен
адамдар бос уақыттарында газет, журнал, ... ... ... ... ... ... бір жұмыспен шұғылданатын ... бұл ... ... Айталық баланың ата – ана, не ... ... дос, ... – бірі ... ... дос ... да сыпайы,
саналы адал ... ... ата – ана ... тату – тәтті екен.
Солар ... ... әке – ... де ... Сонда бала мұны да
үлгі ... ... ... бұл ... – күн ... ... ең жақсы тәрбие болып табылады. С. ... ... ... ана – тілі екенін терең түсіндіре ... ... жас ... ... беру өз ана ... жүргізілуі
керек. Педагогикалық қызметінің алғашқы кезінде – ақ С. ... ... ана – ... ... ... де бірден – бір дұрыс жол
екенін қуаттайды. Ұлт ... ... ең ... өз ... ... ашуы ... ... өзінің ақыл – ой ... ... ... әсер ... ... сөз ... бояулы
да сырлы, асқақ та әсем, ... де ... ... сөз
бедерлері оқушыларға өмір құбылыстарын, ... ... ... ... ... – қатынастарды дұрыс ... ... ... қалыптастыруға ықпал етеді. Оқушыны ана – ... ... ... ... ... өмірмен, халқының арман -
мүддесімен ... ана ... сол ... халқына, еліне,
сүйіспеншілік сезімін оятса, балада ... ... ... ... ... ана – ... ... тілінде жүргізу
қажет деп есептейді. С. ... ... ... жас ... ... тәлімді тәрбие мен сапалы білім беруге ... ... ... ... ... ... етіп қалыптастырудың
да елжандылыққа ... зор ... ... осы ... да күш ... ... білімін алмады. «Бала», - деп жазды ол, - өз елін,
жерін, ... сүйе ... ... ... ... ... мен тәуелсіздігін құрметтеу рухында ... ... ... жаршысы А. Герцен, «Көршінің мойнына
құрақ салып, қылқындырып ... өз ... ... ... ... ... еді. Барлық ақыл – ойнын, күш ... ... өз ... жарты ... ... ... С. ... хылықтар достығы жолынды жаршы бола ... ... ... ... ... ... ... аумағының бүтіндігін ... ... ... ... ... ұйымшылдықпен күрес,
мемлекеттерге қауіп төндіретін кез келген сыртқы және ішкі ... ... өзі ... ... ... ... міндетін
жүктейді. Осыған орай патриоттық тәрбие мәселесі ... ... ... ...... ... келе жатқан ұлы мақсат
болғандықтан ... ... ... Отанға ... яғни ... ... ... ... ... ... қолбасшы, жазушы. Батыр Қазақстанның Халық Қаһарманы
Б. Момышұлы ағамыздың ... ... үлгі етіп ... ... және ... толы шығармаларының ... орны ... ... ... ... ... өткізген Бауыржан ағамыз
өмірінің соңына ... ...... ... ... ... дүиежүзілік соғыс кезінде атақты генерал И. ... ... ... ... ... полк кейін
дивизия командирі қызметін атқарып, ... ... ... ... ... ды бірнеше мәрте жау қоршауынан алып ... ... өлең ... арқылы жауынгерлерге рух беріп ... ... ... атақты жазушы Александр Бек ... ... ... ... тас ... атты ... Осы ... арқылы Бауыржан ... аты ... ... ...... ... сүйіспеншілік жеке адамның
аман – саулығының ...... ... ... ... ал ... ... дегеніміз – жеке адамды
көркейту ... ... ... ... патриотизм мемлекет
туралы ұғымды жекеадаммен, яғни оның ... ... ... болашағымен қарым – қатынасты білдіреді.
«Ерлік дегеніміз - табиғат сыйы ... ең ... ... ар ... және ... ... ... ұятқа қалу, опасыздық
жасап масқара болу сезімінен қорғай ... ... ең ұлы ... ... ... ... үшін осындай ... ... ... түсе ... тұтас ұжым өмірінің игілігіне ғана
емес, оның ...... ... ... ... жою, жанға
жанмен, қанға қанмен аяусыз кек алу ... жеке ... ... ... ... ұмтылу, саналы түрде қауіп – ... ... ...... - ... есебін тәуекелдеумен үйлестіре
алушылық. «Табандылық – батырлардың қалқаны». «Өжеттілік, ... ... ... ... емес ... жағдайдың өзінде абыроймен өлімге
бас тігуге тәуекел ... ... ... ... Қазақстандық патриотизмге тәрбиелеудегі мемлекеттік символдардың
рөлі мен маңызы
2.1 Қазақстандық патриотизмге тәрбиелеуде көркем шығармаларды
пайдаланудың рөлі
Ғасырлар бойы халқымыз ... ... өз елін ... баулып
келеді. Бұл берік қалыптасқан дәстүрді ұлттық тәрбиенің өзегі, ... ... ... ... ұлы ... ... ұлы бол" дей келіп, адамның ұлы болу
үшін кісіге "нұрлы ақыл, ыстық қайрат, жылы жүрек" керектігін ұлы Абай ... ... ... етіп ... Бұл ... бүгінгі мектебімізде жеке
тұлғаны қазақстаңдық патриотизм рухында ... ... және ... II ... ... Президенті Нұрсұлтан Назарбаев:
"Қазақстанның отаншылдық сезімін тәрбиелеу білім берудің мектепке ... ... оқу ... ... ... ... ұйымдарда
көкейкесті болып табылады. Балаларды Отанды, туған жерді, өзінің халқын
сүюге тәрбиелеу — ... аса ... аса ... да ... ... ... ... дәуірдің тарихи кезеңдеріндс Отансүйгіштікке тәрбиелеудің өзіндік
мүдделері болады. Ол ең ... ... ... ұғымдары сол заманның ақикаты — наным-сенімінен туыңдайды.
Еліміз егемендік алган 10 жыл ішінде жас ... ... ... ... ... ... "патриотизм" ұғымына тоқталар болсак, ҚСЭ-ның 9-томында (1976)
"Патриотизм" (грек. Patriotes -отандас, patris - отан, ... жер) ... ... ... ... мен ... Отан игілігі мен
мүддесіне жұмсау. Туған жерін, ана тілін, елдің ... мен ... ... тұту сияқты патриотизм элементтері ерте заманнан бастап-ақ
қалъптаса бастайды деп көрсетілген өзінің ... ... ... ... ... осы түсінікті байыта түседі. Ол көздің
қарашығындай сақтап келген жерін қорғау, ... ... мен ... ... ана ... ... сый-құрмет, елі мен ... ... ... ... ... өзге ұлт ... мүддесімен санасу
сияқты құндылықтардан тұрады.
Бүгінде жалпы білім беретін ... ... ... жас ... патриоттық сезім қалыптастырудың жүйесін жасау ... ... ... жаңа оқу бағдарламалары мен оқулықтары
және оқу-әдістемелік кешендерінде қазақстандық патриотизмнің ... мән ... ... ... оқу пәні - оқушыларды сөз өнеріне баули
отырып, қазақстандық патриотизмге тәрбиелеуді басты мақсат етті.
Пән мазмұнында оқушы ... ... ... мына ... аударылды:
- ана тіліне сүйіспеншілік — туған тілін білу, өз ... оқу ... және жаза ... ана тіліндегі көркем шығармаларды еркін оқи білу -
оқырмандық қабілет-қалыптастыру аясы;
- ... ... ...... өлке табиғатын сүю, туған жердің
орман-көлі тау-тасы, аң-құстарына қамқорлык жасау, оны ... мен ... - ... ая;
- туған елге сүйіспеншілік — өз ұлтын сүю, Отанын сүю, ұлтының әдет-
ғұрпын, салт-дәстүрін, қастерлеу, ұлт ... ... ... ... үлес қосу -азаматтық сапа аясы:
- өз отбасына сүйіспеншілік - ата-анасын, ... ... ... жасау, сыйластық қатынас орната білу - кісілік қасиет
қалыптастыру аясы;
- Қазақстанды мекен ... ... ... құрмет сезімін қалыптастыру
— ұлт өкілдеріне түсіністікпен қарау, ... ... ... ... ... салт-дәстүрін сыйлау, халықтар мәдениетінен, әлемдік мәдениеттен
үлгі алу — қатынас ... ... ... ... ... осы ... құндылықтар қалыптастыру
барысында олардың тұлғалы қалыптасу қуаты арта түседі. ізгілікті, елсүйгіш
тұлға ғана жалпы адамзатгық құндылықтарды меңгереді және сол ... ... ... ... азамат болып тәрбиеленеді. Бұл сияқты арман-
мұраттардың орындалуына бастауыш сыныптарының "Ана тілі" ... ... ... ... озық ... ... ... етеді. Мысалы,
М.Әлімбаевтың "Сөз құдыреті" өлеңінде: Бал қаймақтай тәтті сөз,
Қара ... ... сөз — деп ... ... қалай әсер ететінін жеткізсе,
әрі қарай:
Сөз — ой-пікір шалқары,
Сөз де адамға ...... ... ана ... ... ... ... әсер ететіні, сөзі арқылы кісіні тануға болатыны түсіндіріледі. ... үшін ... кай ... де ... ... ... мән беріледі.
Ақын Ә.Тожібаевтың "Тіл туралы" өлеңіндегі:
Туған тілім тірлігімнің айғағы,
Тілім барда айшылар сыр ойдағы,
Өссе тілім, мен де ... ... ... мен де бірге өшемің,— деген шумағынла тілдің ұлттық елдік
мән-маңызы насихатталады. Бұған ... ... жер, ... ел ... ... Ыбырай, Жамбыл өлең-жырларынан басқа Ахмет Байтұрсынов,
Міржақып Дулатов, Жүсіпбек Аймауытов, Мұхтар Әуезов, Сәбит ... ... ... ... ... шығармаларын атауға болады.
Мысалы, Жүсіпбек Аймауытовтың "Ыстық қой, ... ... жер!" ... ... үйге ... ашамайды шынтақтап ауылға қарап
отыр. Оған ауыл бір ... ... бір ... ... ет бауыр жақын болып
көрінді, қоңырсыған сүт, ... ... иісі де ... деп ... ... ... ... мамыражай қалпын суреттеп қана қоймай, баланың
жан-жүрегін баурап алып, оны тебіренте түседі. Онан орі ... қой, ... жер! Кім ... өз ... ... сүймес зердесіз, шерсіз жүрек,
тілеуі бөлек жетесіз..." деген ... ... ... оятып, ойын ұшқыр,
санасын сергек етуге жәрдемдеседі. Осылайша оқушының ... ... ... ... ... сезімін қалыптастыруға ықпал етеді.
Оқушылардың жас ерекшелігіне сай, түсінігіне жеңіл шығарманың бірі ... ... ... мекені жақсы" әңгімесі. Шығарманың негізгі ойы ... ең бір ... ... ... қоныс — әркімнің өз мекені, өз жері
екен" деп тұжырымдалған соңғы сөйлемде ... ... ... шығарманың
өн бойында әңгімеленген жәндіктер әрекеті-ақ ойға ... ... иісі бар ... ... ... ... тұрған көкқұтанның —
"Иісі қандай жақсы - ... ... Суы ... ... - жер ... қандай жұмсақ — нағыз май батпақ" -деген жауабы таңдандырады. Бұдан
шығатын ... ... ол ... өз үйі - өлең ... ... жер - ... бесік".
Бастауыш сынып оқушыларының сана-сезімін оятып, зердесін дамытатын
үздік суреттелген, ... ... ... ... ... Көркем
шығармалар баланың мінез-құлқын қалыптастырып, олардың бойында адалдық пен
әділеттілік, мейірімділік пен ... ... пен ... пек ... ... асыл ... ... көмектеседі.
Осы тектес ізгі қасиеттерді бойына жиған ұрпақ қана өз Отанының ... ... ... ... ... тәрбиеленеді.
Қорыта айтқанда көркем шығармалар негізінде жеке тұлғаның дамуы ... ... ... рухы ... ... асыру - өзекті де,
күрделі мәселе болып табылады.
2.2. Балаларды ... ... ... ... ... ... ... педагогикалық жұмыс барысында патриоттық
сезімін ... ... ... ... қалыптастыруға болады.
Патриоттық сезім қалыптастыру екі ... ... ... қоршаған орта ең маңызды тәрбиелеушілік ролге ие болады.
Қоғамдық ... ... мен ... ... қызығушылықты
тудырудың маңызы ерекше. Айналада жүріп ... ... ... ... ... үні. ... оның шынайы келбетін тану, оған
етене ... онан ... ... ... ең бір толқынысты
процестердің бірі болады.
Табиғат ортасы – адамның ең ... ... ... ... ... ... ... әсем таулар, аңқыған шөптер, сылдырлаған өзен,
көп, бұлақтардың әсері бір мөлтек.
Патриоттық ... ... ... ... ... сүю – ... ... туған өлкені, Республикасын сүю. Табиғатын,
өсімдігі мен жан – жануарын, құсы мен ... Яғни жер ... ... ... тану мен сүю және ... амалдары
қарастырылады.
Елді сүю – бұл ... сүю ... сөз. ... бір ошағы –
отбасы. Сондықтан ... ... – от ... ... ... ... ... тұрып жатқан халықтарды мемлекеттік
нышандарды сүю. Оның ... ... ... олардың атқарған
кәсіптерін, өнерін мәдениеттін ... сүю, ... ... ... ... болмақ.
Тілді сүю – ана тілінің қыры мен сырын білу, табиғатын ... ... ... ... ... бастап сүю сезімі
тәрбиеленеді және бұл ... ең бір ... ... ... ... ... - ... орталық бөлігінде орналасқан
тәуелсіз мемлекет. Аумағы – 2724 мың шаршы км. ... саны 15 ... ... Қазақстанда қазақтар – 53,4%; Орыстар – 30 %; ... ... ... – 2,5 %; ... – 2,4%; ... – 1,4%; ...... басқа да ұлт пен ұлыстар тұрады.
Қазақстан Республикасы ... ... және ... ... ... Діни ... негізгі бағыттары ислам және
христиан діндері. Елордасы – ... ... ... басшысы –
Президент. Заң ... ... ... – Сенат және Мәжілістен
тұратын Парламент. ... ...... ... Ақша ... ... ... батыстан шығысқа қарай 1 мың км – ге ... ... ... мен ... ... ... Түркіменстанмен, Өзбекстан және Қырғызстан, шығысында
Қытаймен ... ... ... ... ... 15 мың км ... астам. Қазақстан 2,7 млн шаршы км. жер көлемінен дүние жүзінде ... шы ... ... ... аулақ жатыр. Аумағының ұзындығына байланысты
Қазақстанның климаты ... ... және ... ... ... ... қыс өте суық және ұзақ болады, 40 –
45 градус аяз ... Қар аз, ... ... мен ... ... ... ... қыс қоңыржай салқын, ал оңтүстігінде
45 градусқа дейін ыстық ... ... ... – шашын көп болады.
Қазақстанның түгелдей ... ... ... жел ... тән.
Қазақстан аумағында өзендер мен көлдер ... көп. ... ... Ертіс, Жайық, Шу, Сырдария өзендері, ірі көлдерге ... ... Арал мен ... теңізі жатады. Қазақстанда кішкентай
өзендер мен көлдер өте көп.
Қазақстанның ... ... ... түрлі. Сүтқоректілердің 155
түрі мекендейді. Шөл далада киіктер мен ақбөкендер, ... ... ... ... ... мен ... барлық аумақтарда
жыртқыштық ... ... ... ақ ... ... Алтай мен
Тянь – Шань ... ... аю, ... тиін ... ... 480 түрі бар. ... жорғалаушылардың 49 түрі ... ... 11 түрі ... Әр ... табиғи суларда
балықтардың 150 – ге жуық түрі ... ... ... құрт ... ... көксерде секілді бағалы кәсіпшілік түрлері бар.
Көлдер мен ... ... мен ... ... ... Қазақстан Республикасы құрамында 14 облыс
және ... ... ... 2 қала бар. ... ... 85 ... 169 ... 105 кент және 2150 округ ... ... ... ... ... ... қазақстанның
оңтүстігінде 4 облыс: Оңтүстік Қазақстан, Қызылорда, ... ... ... ... ... 711 мың шаршы км, халқы 5 млн
128 мың ... ... ... ... ... пен ... ... тән. Қызыорда ... ... және ... ... күріш егумен, қой шаруашылығы және ... ірі ... ... ... Жамбыл облысының
жергілікті ресурстары шикізат ... ... ... және тамақ
өнеркәсіптері құрылған, ... тау – кең ... ... ... ... тама ... ... өңдеу, жеңіл
және тамақ өнеркәсіптері ... ... ... ... ... ірі кең ... ... Алматы облысында ... ... ... ... облысы фосфорит және мыс
қорларына ... ... 4 ... ... ... Ақтөбе, Атырау және
Маңғыстау бар. Атырау және Маңғыстау облыстары мұнай және ... ірі ... ... ... фосфориттер кең орталығы
бар. ... ... ... ауыл ... ... негізінен
егін шаруашылығы мен қой шаруашылығы, Ақтөбе ... ірі тау ... ... ... ... ... ... дамыған, мұнай
шығарылады, хром кең орны орналасқан. Батыс ... ... ... ... км, ... шамамен 2 млн адам.
Солтүстік Қазақстан облысының ... ... – 440 мың ... ... 2,6 млн ... ... Солтүстік Қазақстан, Ақмола және
Қостанай облыстары кіреді. ... ... 400 мың ... ... ... ... Солтүстік Қазақстан бүгінде елімізді
бидаймен, ... ... ... етуде жетекші рөл атқарады. Бұл
аймақта машина жасау дамыған. ... ... ... уранның,
алмаздардың, темір рудаларының үлкен қорлары ... ... ... ... қаласында темір рудасы, әк тас ... ... ... Қазақстанның сауықтыру орындары болып
табылады.
Орталық Қазақстанға ... ... ... ... ... қалаларында қара және түсті ... ірі ... ... ... және магниттың үлкен қорлары шоғырланған.
Шығыс Қазақстанда өнеркәсіптік қуаты екі ... және ... ... ... 408 мың ... км, ... 2 млн ... адам. Павлодар облысында ірі өңдеу өнеркәсібі – ... ... ... ... – ақ ол ... ... ірі
порт болып табылады. Павлодар ... ауыл ... сүт, ... мал ... мен құс ... ... ... келбеті – Ана тілі мен ... ... ... ... ... анық ... ... батыл түрде
айтқан жан жоқ! Мұның ... ... ... ... ... ... халқын түбінмен құртып жою кезінде 1944 жылы ... ... ... ... Комитетіне «Қазақ тілі ... атты хат ... Бұл ... үзінді келтіретін болса;
.... «Тілімізді айуан ... тілі ... елді – ... ... ... деп ... Тіл адам баласының негізгі ... ... ... ...... салт ... ... дәстүрінің – мұрасының қай дәрежеде ... ... ... ... Ана ... ... ... себеп болып ... ел ... ел ... ... аты ... ұрпақтары бұршақша бытырап,
қардай еріп, құмға сінген судай дерексіз ... ... ... ... ... ... ел, бұрыңғы кезде аз
болмағандығына тарихта ... ... Осы ... ... - ... «дөрекі, икемсіз, топас, кедей тіл.
Онымен айтайын ... ... ... ... айта алмайсын ....» -
дұрыс бағаламай, жала ... ...... жағдайлардың құлдылығында
жүрген, ұғымсыз жалқау, «дүние молда дін ... ... ... ... тіл ... азамат, азаматшалар да, жүгенсіз, арсыз
топтарды, ... ... ... келе ... ... (дәлелді
Алматының әр көшесінен табуға ... ... ... ... ... деген дәлелсіз былжыр,
өзінің ана ... ... жете ... құр ... оған ... сормаңдайлардың, ұлт ... ... ұлт ... ...... ... арта ... қара беттердің
надандықтарынан туған сылтау ғана болу ... Осы ... ... ... білгеніне мәз ... ... ... ана ... ... бөлмей, оны әліне қарамай менсінбей, не
орысшаны, не ... ... ... ...... ... ... тіл азғыны масқараларды. Алматының жауапты деген
қазақ қызметкерлердің арасынан да ... ... ...» - деп ... ... ... ... атқан ұлы Бауыржан, біздің
қазіргі ... ... бен ... ... ... ... тұрғандай.
Бұл халықтың әрбір сөйлемі ... ... осы ... ... қайыра басып, газет – журнал беттеріне жариялау керек. ... ... ... 9 ... ... ... Соның біріншісі
мен екіншісіне тоқталсақ:
1. «1935 – 36 жылдан ... ... – тілі ... ... ... ... айқын дәлелдей отырып, оған айыпкер, кінәлі,
басты газет, родио, жазушы, ... ... ... ... ... қара күйе ... айыпталғаны жөн.»
2. «Қазақстанда қазақ - тілі заң әділдігі бойынша мемлекет ... ... өз ... ... ... отырғызылып, бұрынғы қалпына
келтіру шаралары тездеп ... ... тіл ... ... ескі ... ... бара жатқанын ескере отырып, іс жүзіне
қатал ... ... ... және ... ... ... жөнінен тәртіптеуден бастап, барлық үкімет, кеңсе, ... ... ... ... ... ... ... қолға
алынуы
жөн » - дейді.
Осыдан 63 жыл бұрын айтылған ... ... ... ... 16 жыл ... да ... халқының сормаңдай
болып – тілінен – дінінен – ділінен – ажырасардай күй ... ... ... ... ... тоздырып, ұрпағымызды аздырғанша,
ертерек іске ... ... ... ... мемлекетімізді мойындағысы
да келмейтіндер Қазақстан ... ... ... ... ... жөн. ... ана – тілімізді мойындамай жүрген
шала қазақтар да мекендерін ... ... ... ... қарғыс айтылып, ұлттық құндылықтарды жүйелеуді
ертерек ... ... ... ... ... майя мен инктердің
жер бетінен жойылып кеткеніндей күй кешпейік. Олар қол ... ... ... ... ... тарихына, көне мәдениеті
мен халықтық тағлымдарына өгейлік ... ... жер ...... шала ... - «Қозы Көрпеш Баян сұлуды», ... ... пен ... ... ба?» - деп ... ... - деген жауап аласыз. Олардан, Асан қайғы мен ... ... – ақ ... ... ... ана – ... жоғалмай
тұрып – тақ, рухани қазынамыздан айырыла бастағанымыздың ... ... ... ана – ... қорғапотырған Үкіметті де, Парламентті
де, әр түрлі ... ... ... де, ... ... ... келмейтін басқа ұлт өкілдерін де, қатаң
түрде тәртіпке шақыратын ... ... ... өз ... республикалық Халықтар ассамблеясының жұмыс істеп ... ... ... ... ... өздерінің ұлттық мәдениет ұйымдарын
құрған орыстар, репрессиямен жер ауып ...... ... шешен,
күрті, ұйғыр, түрік, татар, поляк, болғар тағы ... ... ... ... ... жырып, баспанасына дейін ... ... ... ... ... жас ... Ал егер де
олардың осы айтқандары шын ... ... ... және ... ... үлестерін қоссын. Негізгі жақсылыққа жақсылық
пен жауап берілуі – адамдық парыз.
Жер ... ... ... ... 1 ... ... ... Бір клеткадан басталатын тіршілік ... ... ... ... ... ... ... шыққаннан кейін де, дамудың
екінші ... ... тағы да 500 ... ... ... өтеді
екен. Дәл осы формуланы адам ... да, ана ... ... ... адам ... ... ... жер бетіндегі
тіршілік ... ... ... ... баяғыда анықтаған.
Осы филогенетикалық тылсым құпиялар мен ата – баба ... ... ... жалғыз ғана кілт - әр ... ана – ... ... ... ... рас. Сондықтан да осы ғылыми
деректі келешекте ... ... ... ... ... ... ... қиянат жасағысы келмейтін адам нәрестенің
тілін тек қана ана ... ... ... қатар, тағы да ... ... бір ... дүниеге
келер бала тілінің іргетасын ана ... ... ... ... ... ... ... баланың он түрлі
жұмбақ сыры» атты ... ... ... фирмасында күні ... ... ... ... ... ... тілі ... шыққанын» - құрсақтағы тылсымның бір ... ... Осы ... ... ... ерлі – ... ... жастары
үйде де, жұмыста да орысша сөйлегендіктен, қазақ ... ... ... берген балалары далада да, көшеде де, үйде ... ... ... ... ... айна қатесіз ... ... ... ... «Тіл ... зерттемесінде жыл
сайын жер бетінен шамамен 24 тіл жойылатындығы көрсетіліпті. ... ... ... ... ...... өйткені кез
келген тілдің жойылуы әлемдік ортақ ... ... ... ... бір ... ... тарихы мен рухани
құндылықтары көз ... ... ... ... ... әлемдік деңгейдегі белгілі ақын
және қоғам қайраткері Мұхтар ... ... ... поэмасының «Тамырсыздану қаупінің тұжырымдамасы» ... ... ... тіл мен рух ... аса ... ... проблемасын көтеруімен ерекшеленеді. ... оның ... да ... ... ... ... ... материалдың игіліктерге
бет бұрғандықтан, ... ... ... қауымының едәуір бөлігі ... ... төл ... ... – ашық ... ... оқып
жатқан кей студенттер «Қазақстанда қазақ тілі ... ... ... ... елге ... деп ... ... Бұған
Білім министрлігі саналы түрде жауап берген жоқ. «Бұл не ... ... жүз мың АҚШ ... ... ... одан да ... жұмсап, оқытып жатқан жастарымыздың туған ата – баба тіліне
көзқарасы ... ... да, ... ... ... ... қажеті бар?! Бір ғана қағида айқын: ұры ... ... ... ... ... Сондықтан оларды ... ... ... емтихан тапсырту қажет!» - деген ... ... ... ... ... ең ... анасы – туған тілі екенін ... ... ... рухани мәдениетін менсінбеу мен мойындамау, және ... ... ... сай ... ... алмау үлкен
қасіретке әкелетінін М. Шахановтың «Төрт ана» ... ... жер, тіл, ... ... тарихты төрт анаға теңеп, жырлайды.
Қазақ жастарының бірнеше ұрпағы Шаханов ... ... ... жоққа шығара алмаса керек. Қазақтың тіліне, ... ... ... ... ... ... тұр... Осындай тілімізге
үлкен қауіп ... ... ... ... ... ... ... қатысты өлеңдері талай қазақтың бетін бері ... ... ой ... ... жоқ.
Итальяндық «Ренко компаниясының президенті Ренальдо Гаспарини (2005
жылдың 25 қарашасында ... ... ... «Мен ... 141 ... ... ... ішінде өз мемлекетінде өз тілінде ... ... ... ... ... ... ол ... халқы екен.»
Ағылшын ... ... ... ... «Тіл ... қостілділік пайда
болады. Екі тілді ерткен екі ... ... ... ... ... ... тілінде сөйлеушілер көбейеді. Ал әлгі
жеңіліс тапқан ... ... ... ... ... емес,
өзінің жас ұрпағы ұяла бастайды. Ана тілінде ... ... ... та ... ... ... ... Аға ұрпақ – ата –
ана қанша әуреленсе де, өз балаларына ана ... ... ... Ең ... де ... ата ... ... арқылы, ұрпағымызды ата – баба
зердесінен ... қана ... ... келбетінің түп – тамырына да
балта ... ... ашып айту ... ... ата – ... ... ... ... да мол, ұрпағына қалдырар зауалы да
көп. Олай ... иісі ... ... ... еліктеп әдейленумен,
алдыңдағы шырағыңның өшкенін сезбей қалып жүрме.
Адам бойындағы үш жүйе – Тән ... – Жан ... – Рухы ... ... ... ... таба ... отыр. Біз тек қана тән
тәрбиесінен басқа Жан мен Рух ... ... ... да ... Адам ... экологиялық азуы болып отыр. Бұл туралы бабамыз
Әл – ... ... ... – ақ ... ... ... ең ... бермей тұрып, білім мен ғылым үйретсеңіз, ол ... ... ... - десе. Басқаға еліктеп, өзгеге мөңіреп үйренген біздер
есітсекте ескеруге ... жоқ. ... де, бұл ... иісі ... ... ... Ең бастысы, адам тәрбиесінің алтын діңгегі –
Тіл екені аксиомалық шындық.
Мемлекеттік ... ... ... Қазақстан Республикасының
азаматы ... үшін ... ... ... ... берудің
алғашқы сатысынан басталады.
Бастауыш (1-4) ... ... ... ... ... түсініктері мен білімдерін ары қарай тереңдету ... ... ... (сынып жетекшісі) мемлекеттік ... ... ... ... ... ... жәнее оның
қажеттілігін нақты түсіндіруге міндетті. Олар ... ... ... ... ... оның мәні ... баса назар
аудару керек. Оушылар Елтаңбаның азаматтардың төл ... ... ... орта ... ... ... ... жоғары білім
дипломында, мемлекеттік наградаларда, төл ... және ... ... ... ретінде бейнелетіндігін білулері
қажет.
Бастауыш метепте Әнұранды жүйелі ... ... ... мен ... ұжымдық жаттау барысында оның шығу
тарихы жөнінде ... ... ... ... ... ... ... барысында
алуан түрлі әдіс – тәсілдерді ... ... ... ... ... – жауаптар, рөлдік дамыту ойындарын, аудио
және бейне материалдарды ... ... ... ... ... ... оқушыларының түсінігінде рәміздер туралы ... ... ... ... ... жүргізілген
әңгімелер ықпалын тигізеді: «Мен және ... ... ... ... деген не?», «Қазақстан Республикасының туы туралы неге ... ... ... білімін тереңдетудің тиімді ... бірі ... ... ... Осындай іс – шараларға ата – аналарды
белсенді қатыстырған жөн.
Бастауыш ... ... ... ... ... білім деңгейінің өлшемі:
- Қазақстан Республикасы рәміздерінің ... ... ... ... мемлекеттік рәміздерінің түсінің, пішінінің,
элементтерінің мәнін білу;
- Қазақстан ... ... ... ... ... ... Кез келген жағдайда Қазақстан ... ... ... іс – ... ... ... ... терең елжандылық сезімді, Отанға ... ... ... ... өз ... зор ... пен қызығушылықты ... ... ... ... ... ... кезінде атақты
азаматтардың, ... ... ... ... мен ... өмірінен түрлі көріністер мен эпизодтар келтіріп, олардың
Республикамыздың Туына, ... ... ... ... ... ... ... беру мекемелерінде патриоттық тәрбие берудегі ең басты,
маңызды ... бірі - ... ... ... ... мен жастардың құрметпен қарауын тәрбиелеу,
мемлекеттік рәміздерге ... ... және ... ... мүмкіншілігін зерттеу мақсатында ... ... ... жылы ... ... ... ... сессиясында
республикамыздың Туы, Елтаңбасы және Әнұраны қабылданды. Тудың жобасын
жасаған ... ... Ал ... ... ... және Шота Уәлиханов. Республикамыздың Әнұранын ... ... пен ... ... ал әнін Шәмші Қалдаяқов
жазған.
Бүгінгі таңда елімізде 130 – ға жуық ... мен ... тату – ... бейбіт өмір сүріп жатыр. Қазақ жеріне ... ... ... ... ... ұлт пен ... қазақ халқы үлкен парасаттылықпен ... ... ... ... ... ... ... және басқа этностарды
қазақстандық патриотизмге ... ісі әрі ... өз ... ... ... достық қарым – қатынас, ... ... ... жалпыұлттық келісімде өмір сүруі дамудың маңызды
факторы ... ... ... ... ... пен ... ... саясат теориясында да, тәжірибеде де ... ... ... қоғам көптеген ұлт өкілдерінен құрылған, олар тек
қана ... ... ... ... нәсіл мен дін ... ... ... Қазақстан халқына жолдаған ... ... ... ... ... ... көп ... халқының бірігуінің бастамасы ... ... ... – жас, ... ... және ... ... куәландырады. Сондықтан әр адам үшін
қасиетті отанының ... ... ... ... ... ... ... беріліп отыруы қажет.
Мемлекеттіліктің нышандарын зерделеу: Тудың, Елтаңбаның, Әнұранның
мәні мен ... ... ... Қазақстанның ... ... ... ... ... ... ... оқушы
рәміздердің рөлі мен мәнін түсініп еліміздің Туын, Елтаңбасын ... ... ... ... Республикаының мемлекеттік
рәміздерін құрметтемеген үшін ... ... ... ... Республикасының мемлекеттің ... ... тән ... ... ... ... мен әдет – ... туралы көзқарас үйлесімді ұласқан.
Қазақстан Республикасының мемлекеттік Туы – тік ... ... мата ... ... ... күн ... мен
шарықтай ұшқан дала ... ... және ... таяу тік ... ... ... ... Күн сәулесімен ұлттық ... ... ... ені мен ... ... 1:2. ... ... Қазақстан Республикасы Президентінің ... көк түс – ... ... аспанды, ауаны және ... ... көк түс ... ... берілгендігін бейнелеп
қана ... ... ... ... ... ... пен тоқшылықтың бейнесі болған ... ... ... Мемлекеттік Тудың бір түсті болуы мемлекеттің тұтастығын
білдіреді.
Сәулесін ... ... күн мен дала ... бүркіт бейнесі және
ұлттық ою - ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Қазақстан Туындағы күн республикасының жалпы ... ... ... ... ... ... әлемдегі барлық ... ...... ... үшін ... ... Өз ... алтын күн – тыныштық пен байлықты ... ... ... ... өте маңызды орын алады,
өйткені онымен бостандық, өзін - өзі ... ... ... ... ... ... және ой - ... ... ... ... шарықтап ұшқаны рухани күшті, ... ... ... пен ... ... күн ... ... біздің халқымыздың бақыт пен
молшылыққа, адамзат ... ... ... ... ... құрайтын ұлттық ою - ... ішкі ... ашу ... ... қазақ халқының ою -
өрнегінің түп ... ... мен ... ... ... ... ... Республикасы Конституциясының 5 ... сай ... Туы ... ... ... мен салтанатты күндері
мемлекеттік мекемелер мен ұйымдардың ғимараттарында ... ... ... Туы арнайы белгіленген және
безендірілген жерде бекітіледі.
Әнұранның сөзі ... ... ... Сол ... ... мен
Ту да орналастырылады.
Мемлекеттік Туды көтеру ... ... ... пен ... ... табыстарға жеткен оқушылар ие болады.
Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Елтаңба – ... ... ... ... ... ішіндегі негізгі ...... ... ең ... жүгін арқалап тұрған әрине, шаңырақ.
Шынайы шеберлікпен ... ... ... ... асыл
шырақ – күн бейнесін елестетсе, уықтары – одан тарап ... ... ... әсер ... ... ... кергелердің
көрінісінде бере салған. Әр бөлшегі әсем ... ... өз ... одан ... ... тіршілік кешкен басқа ... ... ... ...... ... күш - жігер
жұмсап, аяғына тік тұрғызуға кіріскен қасиетті ...... ... ... ... тұрған келесі бір құрамды бөлік - ай
мүйізді, алтын ... қос ... ... Елді ... ... ... - өте ... келе жатқан үрдіс. Ол геральдика
тілінде арыстанның ... ... ... ... ғаламат
қара күшйін, еліктің ғажайып ... ... ... ... ... ... да ... жер соқтырар айлакерлігін білдіреді.
Елтаңбаның ... бес ... ... салынған. Ол әр
адамның өміріне бағдар ... өз ... ... ол Күн ... ... кие ... халқымыздың «бағымыз ашылып, ... ... ... асыл арманын арқалап тұрғандай.
Өз ... ... ... әрі биік ... ... азамат сол жұлдыздың салған жолына сеніп, қиын уақытта
бағдарға ... ... жаңа ... ... ... ... ... негізгі бояуы алтын түстес. Оған зеңгір көк ... ... ... ... ... бедерлендіріп тұр.
Жалпы, қай жағынан алғанда да кемел ... ... ... ... ... ... ... Республикасы Әнұранының салтанатты да сабырлы әуені
халық жанының ... оның ... ойы мен ... ... ... ... 10 бабына сәйкес Қазақстан
Республикасының Мемлекеттік әнұраның оркестірдің ... ... ... вокалды топтың орындауына рұқсат ... ... ... Туды ... ... орындалады.
Жиналысқа немесе жиынға қатысып тұрған барлық оқушылар, ... ... тік ... оң ... сол ... ... Қазақстан Республикасының азаматтары және ... ... ... ... ... Республикасының
Мемлекеттік Туын, ... ... ... ... ... ... Туын, Елтаңбасын, ... ... ... ... ... ... тартылады.
Мемлекеттік рәміздерді құрметтеу сабақ ... ... ... тыс ... ... кезінде, салтанатты іс-
шараларда, ... және ... ... ... ... ... ... жұмыс істеу кезінде Мемлекеттік
рәміздердің барлық ... ... ... оқушылардың жас
ерекшеліктерін ескеру керек.
-----------------------
Көндікпейтін конструкт
Констелляторлы ... ... ... ... мен ... талпынушы
Зерттеуші
Болжамалаушы
Талдама жасаушы
Саналы меңгіруші
Түсіндіруші
Каситтері
Өткізгіштік емес

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 48 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Балалар әдебиеті кейіпкерлерінің тілдік тұлғасы20 бет
Балалар әдебиеті тілінің когнитивтік негіздері110 бет
Когнитивті лингвистика – жеке ғылым саласы80 бет
Көп пропозициялы дискурс401 бет
М.Әуезовтің «Абай жолы» эпопеясының ономастикалық кеңістігінің лингвомәдени сипаты24 бет
Азаматтық іс жүргізудегі құқықтық қатынастар3 бет
Бастауыш класс оқушыларының қарым-қатынасын жетілдірудің теориялық мәселелері42 бет
Бруцеллезді серологиялық балау4 бет
Мектеп жасына дейінгі балалардың құрдастарымен, ересектермен қарым- қатынасы31 бет
Металл нанобөлшектерін жалында алу және оларды жарылғыш зат құрамында қолдану26 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь