Cана


Сана адам миының функциясы. Сана проблемасының философияда қойылуы.

Сана .. объективтік дүниенің бейнесі.

Бейнелеу формаларының эволюциясы.

Өзіндік сана (сана.сезім).
Дүниеде ең ғажап, керемет құбылыс –– адамның рухани дүниесі, сана, ой. Адамзат игілігіндегі барлық материалдық және рухани жетістіктер: зәулім құрылыстар, түрлі техникалық табыстар, өнер, дін, әдебиет, философия, ғылым –– осылардың бәрі сол сананың құдіреті. Объективтік дүниеде сананың баламасы жлқ. Ол тек адамға тән. Сондықтан, қашан да сананы болмыстан жоғары қоятын ұғым туып, оны алғашқыға теліген. Бұл идеализмге әкелген.
Сонда сана дегеніміз? Ол қайдан, қалай пайда болады? Өлі материядан қалайша тірі дүние: өсімдіктер, жануарлар, адам пайда болды? Осылардың бәрінің негізінде не жатыр? Оның мәні неде? Сана белгісіз, ғайыптан пайда болған, дайын күйінде біздің миымызға енген құбылыс емес. Іштен де тумайды. Әрине адам бойында атадан балаға көшетін кейбір нәсілдік бейімділік, қабілет те болады. Оның дамуы да түрлі жағдайларға байланысты. Бірақ сана ондай қабілет емес. Сана адам миына байланысты пайда болады, ал ми –– оның мекені. Сана –– адам миы қызметінің жемісі. Бірақ ми түрлі жан-жануарларда да бар. Ал сана тек адам миының ғана жемісі. Бұл өте күрделі процесс, материалдық дүниенің ұзақ уақыт дамуының нәтижесі. Оған жету үшін әлем талай дәуірді бастан өткізді. Сананың миға қатысы бар екенін мойындамай, сана миға сырттан дайын күйінде интроекция арқылы келеді-міс деген жалған пікір таратқан махист Р.Авенариусты В.И. Ленин өзінің «Материализм және эмприокритицизм» деген еңбегінде өткір сынға алған болатын.

Пән: Философия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 3 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




ҚАЗАҚСТАН РЕСУБЛИКАСЫНЫҢ ҒЫЛЫМ ЖӘНЕ БІЛІМ МИНИСТРЛІГІ

ТҰРАР РЫСҚҰЛОВ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ЭКОНОМИКАЛЫҚ УНИВЕРСТЕТ

РЕФЕРАТ

Тақырып: Cана

Тексерген:
Студент:
Мамандық:
Тобы:

АЛМАТЫ 2006
ЖОСПАР:

Сана адам миының функциясы. Сана проблемасының философияда қойылуы.

Сана –– объективтік дүниенің бейнесі.

Бейнелеу формаларының эволюциясы.

Өзіндік сана (сана-сезім).

1 Сана адам миының функциясы. Сана проблемасының философияда қойылуы.

Дүниеде ең ғажап, керемет құбылыс –– адамның рухани дүниесі, сана, ой.
Адамзат игілігіндегі барлық материалдық және рухани жетістіктер: зәулім
құрылыстар, түрлі техникалық табыстар, өнер, дін, әдебиет, философия, ғылым
–– осылардың бәрі сол сананың құдіреті. Объективтік дүниеде сананың
баламасы жлқ. Ол тек адамға тән. Сондықтан, қашан да сананы болмыстан
жоғары қоятын ұғым туып, оны алғашқыға теліген. Бұл идеализмге әкелген.
Сонда сана дегеніміз? Ол қайдан, қалай пайда болады? Өлі материядан
қалайша тірі дүние: өсімдіктер, жануарлар, адам пайда болды? Осылардың
бәрінің негізінде не жатыр? Оның мәні неде? Сана белгісіз, ғайыптан пайда
болған, дайын күйінде біздің миымызға енген құбылыс емес. Іштен де тумайды.
Әрине адам бойында атадан балаға көшетін кейбір нәсілдік бейімділік,
қабілет те болады. Оның дамуы да түрлі жағдайларға байланысты. Бірақ сана
ондай қабілет емес. Сана адам миына байланысты пайда болады, ал ми –– оның
мекені. Сана –– адам миы қызметінің жемісі. Бірақ ми түрлі жан-жануарларда
да бар. Ал сана тек адам миының ғана жемісі. Бұл өте күрделі процесс,
материалдық дүниенің ұзақ уақыт дамуының нәтижесі. Оған жету үшін әлем
талай дәуірді бастан өткізді. Сананың миға қатысы бар екенін мойындамай,
сана миға сырттан дайын күйінде интроекция арқылы келеді-міс деген жалған
пікір таратқан махист Р.Авенариусты В.И. Ленин өзінің Материализм және
эмприокритицизм деген еңбегінде өткір сынға алған болатын.

Сана –– объективтік дүниенің бейнесі.

Идеалтер сананың екінші, материяның екенін мойындағысы келмейді. Оны
неге сүйеніп айтады? Олардың ойынша адам санасында объективтік дүниеде
кездеспейтін, қате, жалған ойлар, мәселен, түрлі жын-шайтан, су перісі
т.с.с. діни ұғымдар болады. Сонда объективтік дүниеде кездеспейтін ол жын-
шайтандардың бейнесі қайдан пайда болады деп күдік айтады. Ал енді оларды
діни адамдар өздігінше ойлап шығарған делік, дейді әлгі идеалистер. Онда
олар бұл мысалдан да ойдың, сананың өмір бейнесі емес, тек мидың өзінен
шыққан, тек соның ғана жемісі деу керек деген теріс қорытынды шығарады.
Бұған бертін жауап нақты. Әрине, жаңағы өмірде жоқ: ана дүние , жұмақ ,
пері , дию т.б. ұғымдарды діндар адамдар ойлап шығарғаны рас. Бірақ ол
ойлар жоқтан пайда болған демейміз, белгілі бір құбылыстарға еліктеу, мидың
соларды ойша құрастыруы арқылы пайда болған. Сондықтан да қай халықта
болмысын, жын да, шайтан да, басқаларда да негізінде тек адам, жан-
жануарлар бейнесінде елететіледі. Өмірде тіпті жоқ және болмаған, ойға
келмеген құбылыстардың бейнесін адам ешқашан ойдан шығарған емес. Тіпті
техникалық жаңалықтарды да адам табиғатта бар нәрселерге еліктеп жасайды.
Сондықтан да жаңағы айтқан діни ұғымдарда да не жақсы адамдардың, немесе
жаман жағымсыз адамдардың мінез-құлықтары бейнеленеді. Негізсіз ой
туындамайды. Мұның бәрі сананың қайнар көзі ми емес, ми арқылы бейнеленетін
объективтік материялық заттар мен құбылыстар екендігі. Сонымен қатар сана
мисыз өмір сүре алмайды, ал біздің түйсіктерімізге ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Абай жолы романындағы Абай бейнесі
Орта мектепте «Күкірт» тақырыбын оқыту кезінде оқушыларда экологиялық ұғым қалыптастыру
Саналы және санасыз психикалық процесстердің психофизиологиясы
Түpкi xaлықтapынa opтaқ фoльклopлық мұpaлapдың мифтiк бeйнeciн aшy
Қазақстанның және көршілес мемлекеттердің флорасындағы Aлабұта (Chenopodiaceae) тұқымдасына шолу мақала
Пcиxoтepaпиялық жәнe кoppeкциялық жұмыcтapы apқылы жeткiншeктepдiң жeкe тұлғaлық қaлпын peттey
Зейін туралы жалпы түсінік
Алабұта тұқымдасына сипаттама. Тіршілік формалары, гүлдері, жемістері
Бөкей Орда ауданы Сайқын ауылының құрылу тарихына және физикалық-географиялық жағдайларына сипаттама
Психологиялық-педагогикалық жеке адам диагностикасы
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь