Қола дәуірі кезеңіндегі Қазақстан
Б.з.б. 2 мыңжылдықта Еуразия далалық аймақтарында қола алу тәсілі ойлап табылып, тас құралдарды күнделікті өмірден ығыстырып шығарды.
Өзгерістер:
• Рулық қатынастар ыдырап, орнына тайпалық бірлестіктер құрыла бастады.
• Түсті металдар мен алтын өндірістік жолмен игерілді
• Мал шаруашылығы қалыптасты.
• Біртіндеп көшпелі мал шаруашылығына ауыса бастады
Бұл екі бағыт-мал шаруашылығы мен металургияның тез дамуы ер адамның еңбегіне қажеттілікті арттырып, аталық отбасылық рулық қатынас орнады.
Қола дәуірінің негізгі кезеңдері:
б.з.б. ХҮІІІ – ХҮІ ғғ. – ерте қола дәуірі
б.з.б. ХҮ – ХІІ ғғ. орта қола дәуірі
б.з.б. ХІІ – ҮІІІ ғғ. кейінгі қола дәуірі
Қола дәуірі 3 түрлі ерекшелігімен ерекшеленеді.
• Ежелгі қола металургиясымен.
• Бақташылық мал шаруашылығымен.
• Теселі егіншілікпен.
Андронов мәдениеті
Қола дәуірінде Сібірдің, Жайық өңірінің, Қазақстанның және Орта Азияның териториясын тегі жағынан және тарихи тағдырларының ортақтығы жағынан туыс тайпалар мекендеген. Бірінші ескерткіштің табылған жері Ачинск маңындағы Андроново селосының атына қарай бұл мәдениет – Андронов мәдениеті деп аталады. Бұл ескерткіштер тобы Минусинск қазан шұңқырынан Орал тауларына, солтүстікте Батыс Сібір жазығынан-Памир тауларына дейінгі аймақты алып жатыр. Андронов мәдениеті Қазақстанның Орталық Қазақстан бөлігінде көптеп кездесіп, 30 елді мекен, 150 қабір қазылып зерттелді. Солтүстік және Батыс Қазақстанда – Алексеевка,Ұралысай, Тастыбұлақ және Қостанай
Өзгерістер:
• Рулық қатынастар ыдырап, орнына тайпалық бірлестіктер құрыла бастады.
• Түсті металдар мен алтын өндірістік жолмен игерілді
• Мал шаруашылығы қалыптасты.
• Біртіндеп көшпелі мал шаруашылығына ауыса бастады
Бұл екі бағыт-мал шаруашылығы мен металургияның тез дамуы ер адамның еңбегіне қажеттілікті арттырып, аталық отбасылық рулық қатынас орнады.
Қола дәуірінің негізгі кезеңдері:
б.з.б. ХҮІІІ – ХҮІ ғғ. – ерте қола дәуірі
б.з.б. ХҮ – ХІІ ғғ. орта қола дәуірі
б.з.б. ХІІ – ҮІІІ ғғ. кейінгі қола дәуірі
Қола дәуірі 3 түрлі ерекшелігімен ерекшеленеді.
• Ежелгі қола металургиясымен.
• Бақташылық мал шаруашылығымен.
• Теселі егіншілікпен.
Андронов мәдениеті
Қола дәуірінде Сібірдің, Жайық өңірінің, Қазақстанның және Орта Азияның териториясын тегі жағынан және тарихи тағдырларының ортақтығы жағынан туыс тайпалар мекендеген. Бірінші ескерткіштің табылған жері Ачинск маңындағы Андроново селосының атына қарай бұл мәдениет – Андронов мәдениеті деп аталады. Бұл ескерткіштер тобы Минусинск қазан шұңқырынан Орал тауларына, солтүстікте Батыс Сібір жазығынан-Памир тауларына дейінгі аймақты алып жатыр. Андронов мәдениеті Қазақстанның Орталық Қазақстан бөлігінде көптеп кездесіп, 30 елді мекен, 150 қабір қазылып зерттелді. Солтүстік және Батыс Қазақстанда – Алексеевка,Ұралысай, Тастыбұлақ және Қостанай
ІІ тарау. ҚОЛА ДӘУІРІ КЕЗЕҢІНДЕГІ ҚАЗАҚСТАН
(б.з.б. XVIII-VIII ғғ.)
Б.з.б. 2 мыңжылдықта Еуразия далалық аймақтарында қола алу тәсілі ойлап
табылып, тас құралдарды күнделікті өмірден ығыстырып шығарды.
Өзгерістер:
• Рулық қатынастар ыдырап, орнына тайпалық бірлестіктер құрыла бастады.
• Түсті металдар мен алтын өндірістік жолмен игерілді
• Мал шаруашылығы қалыптасты.
• Біртіндеп көшпелі мал шаруашылығына ауыса бастады
Бұл екі бағыт-мал шаруашылығы мен металургияның тез дамуы ер адамның
еңбегіне қажеттілікті арттырып, аталық отбасылық рулық қатынас орнады.
Қола дәуірінің негізгі кезеңдері:
➢ б.з.б. ХҮІІІ – ХҮІ ғғ. – ерте қола дәуірі
➢ б.з.б. ХҮ – ХІІ ғғ. орта қола дәуірі
➢ б.з.б. ХІІ – ҮІІІ ғғ. кейінгі қола дәуірі
Қола дәуірі 3 түрлі ерекшелігімен ерекшеленеді.
• Ежелгі қола металургиясымен.
• Бақташылық мал шаруашылығымен.
• Теселі егіншілікпен.
Андронов мәдениеті
Қола дәуірінде Сібірдің, Жайық өңірінің, Қазақстанның және Орта Азияның
териториясын тегі жағынан және тарихи тағдырларының ортақтығы жағынан туыс
тайпалар мекендеген. Бірінші ескерткіштің табылған жері Ачинск маңындағы
Андроново селосының атына қарай бұл мәдениет – Андронов мәдениеті деп
аталады. Бұл ескерткіштер тобы Минусинск қазан шұңқырынан Орал тауларына,
солтүстікте Батыс Сібір жазығынан-Памир тауларына дейінгі аймақты алып
жатыр. Андронов мәдениеті Қазақстанның Орталық Қазақстан бөлігінде көптеп
кездесіп, 30 елді мекен, 150 қабір қазылып зерттелді. Солтүстік және Батыс
Қазақстанда – Алексеевка,Ұралысай, Тастыбұлақ және Қостанай мен Челябі обл.
түйіскен жері – Арқайым ескерткіштері. Шығыс Қазақстанда – Ертіс, Бұқтырма,
Күршім, Қызылсу, Алтай таулы ауданы, Тарбағатай мен Сауыр тауларынан
табылды. Оңтүстік Қазақстан мен Жетісуда Таңбалы тас және Қаратау
жоталарынан, Аралда – Түгіскен кесенесі зерттелді.
Шаруашылығы
Археологиялық қазба материалдары бұл кезеңде Қазақстан аумағында
адамның негізгі кәсібі үй маңында мал өсіру болғандығын дәлелдейді. Негізгі
мал түрі – ірі қара, ал қой мен жылқы аз мөлшерде болған.
Бұл кезеңдегі мал шаруашылық экстенсивті шаруашылық болды.
Жайылымдарды игеріп, көлемін кеңейту, төзімді, тебінге жарайтын жылқы, қой
сияқты мал түрлерін өсіріп, өндіру малдың көбеюіне әкелді. Бірақ
Қазақстанның барлық территориясындағы халықтар осындай шаруашылықтың түрін
толығымен игерген жоқ. Мәселен, Шығыс Қазақстандағы, Батыс Қазақстандағы,
Солтүстік Қазақстандағы қоныстарда малдың көбі ірі қара және көшіп-қонып
жүру аз болғандығын көруге болады.
Сонымен қатар, неолит кезеңінен бастау алған егіншілік қола дәуірінде
одан әрі дами түсті. Бұл салада тастан және бұғы мүйізінен жасалған теселер
пайдаланылды. Егіншілікте бидай, қара бидай, тары егу кеңінен қараған. Қола
дәуіріндегі тайпалардың шаруашылығында мал шаруашылығы мен егіншілік бірін-
бірі толықтырып, өзара байланыста болды. Егіншілік сипаты жағынан
қарапайым болып қала берді және мал өсірумен салыстырғанда көмекші рөл
атқарды. Бірақ ол тамақ өнімдерін алудың негізгі көзі болды.
... жалғасы
(б.з.б. XVIII-VIII ғғ.)
Б.з.б. 2 мыңжылдықта Еуразия далалық аймақтарында қола алу тәсілі ойлап
табылып, тас құралдарды күнделікті өмірден ығыстырып шығарды.
Өзгерістер:
• Рулық қатынастар ыдырап, орнына тайпалық бірлестіктер құрыла бастады.
• Түсті металдар мен алтын өндірістік жолмен игерілді
• Мал шаруашылығы қалыптасты.
• Біртіндеп көшпелі мал шаруашылығына ауыса бастады
Бұл екі бағыт-мал шаруашылығы мен металургияның тез дамуы ер адамның
еңбегіне қажеттілікті арттырып, аталық отбасылық рулық қатынас орнады.
Қола дәуірінің негізгі кезеңдері:
➢ б.з.б. ХҮІІІ – ХҮІ ғғ. – ерте қола дәуірі
➢ б.з.б. ХҮ – ХІІ ғғ. орта қола дәуірі
➢ б.з.б. ХІІ – ҮІІІ ғғ. кейінгі қола дәуірі
Қола дәуірі 3 түрлі ерекшелігімен ерекшеленеді.
• Ежелгі қола металургиясымен.
• Бақташылық мал шаруашылығымен.
• Теселі егіншілікпен.
Андронов мәдениеті
Қола дәуірінде Сібірдің, Жайық өңірінің, Қазақстанның және Орта Азияның
териториясын тегі жағынан және тарихи тағдырларының ортақтығы жағынан туыс
тайпалар мекендеген. Бірінші ескерткіштің табылған жері Ачинск маңындағы
Андроново селосының атына қарай бұл мәдениет – Андронов мәдениеті деп
аталады. Бұл ескерткіштер тобы Минусинск қазан шұңқырынан Орал тауларына,
солтүстікте Батыс Сібір жазығынан-Памир тауларына дейінгі аймақты алып
жатыр. Андронов мәдениеті Қазақстанның Орталық Қазақстан бөлігінде көптеп
кездесіп, 30 елді мекен, 150 қабір қазылып зерттелді. Солтүстік және Батыс
Қазақстанда – Алексеевка,Ұралысай, Тастыбұлақ және Қостанай мен Челябі обл.
түйіскен жері – Арқайым ескерткіштері. Шығыс Қазақстанда – Ертіс, Бұқтырма,
Күршім, Қызылсу, Алтай таулы ауданы, Тарбағатай мен Сауыр тауларынан
табылды. Оңтүстік Қазақстан мен Жетісуда Таңбалы тас және Қаратау
жоталарынан, Аралда – Түгіскен кесенесі зерттелді.
Шаруашылығы
Археологиялық қазба материалдары бұл кезеңде Қазақстан аумағында
адамның негізгі кәсібі үй маңында мал өсіру болғандығын дәлелдейді. Негізгі
мал түрі – ірі қара, ал қой мен жылқы аз мөлшерде болған.
Бұл кезеңдегі мал шаруашылық экстенсивті шаруашылық болды.
Жайылымдарды игеріп, көлемін кеңейту, төзімді, тебінге жарайтын жылқы, қой
сияқты мал түрлерін өсіріп, өндіру малдың көбеюіне әкелді. Бірақ
Қазақстанның барлық территориясындағы халықтар осындай шаруашылықтың түрін
толығымен игерген жоқ. Мәселен, Шығыс Қазақстандағы, Батыс Қазақстандағы,
Солтүстік Қазақстандағы қоныстарда малдың көбі ірі қара және көшіп-қонып
жүру аз болғандығын көруге болады.
Сонымен қатар, неолит кезеңінен бастау алған егіншілік қола дәуірінде
одан әрі дами түсті. Бұл салада тастан және бұғы мүйізінен жасалған теселер
пайдаланылды. Егіншілікте бидай, қара бидай, тары егу кеңінен қараған. Қола
дәуіріндегі тайпалардың шаруашылығында мал шаруашылығы мен егіншілік бірін-
бірі толықтырып, өзара байланыста болды. Егіншілік сипаты жағынан
қарапайым болып қала берді және мал өсірумен салыстырғанда көмекші рөл
атқарды. Бірақ ол тамақ өнімдерін алудың негізгі көзі болды.
... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Пәндер
- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.
Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz