Азаматтық құқық туралы ақпарат

1) Азаматтық құқықтың жалпы ережелері
2) Мәміле ұғымы, түрлері және нысаны, жарамсыз мәмілелер
3) Өкілдік және сенімхат
4) Мұрагерлік құқық
5) Пайдаланған әдебиеттер
Қазақстан Республикасының бір тұтас құқық жүйесі бірнеше салаға бөлінетіндігі бәрімізге мәлім. Сол салалардың бірі болып табылатын – азаматтық құқық.
Азаматтық құқық атауы ежелгі уақыттан бері белгілі, оның римдік заңгерлер Рим азаматтарының құқық цивильді (jus cіvіle) құқық деп атаған.
Қазақстан Республикасының азаматтық құқығының пәні — тауар-ақша қатынастары және қатысушылардың теңдігіне негізделген өзге де мүліктік қатынастар, сондай-ақ мүліктік қатынастарға байланысты мүліктік емес жеке қатынастар құрайды.
Сонымен қатар, мүліктік қатынасқа байланысы жоқ мүліктік емес жеке қатынастар азаматтық заңдармен реттеледі, өйткені олар басқа заң құжаттарында өзгеше көзделмеген не мүліктік емес жеке қатынастар мәнінен туындамайды.
Азаматтық құқық реттелетін қоғамдық қатынастар негізінде мүліктік қатынастар болып табылады. Материалдық игіліктермен, мүлікпен, жұмыспен, қызмет көрсетумен, ақшамен, құнды қағаздармен басқа да мүліктермен байланысы бар қоғамдық қатынастар мүліктік қатынастар деп аталады. Мұндай қатынастар иелену немесе мүліктің тиістілігіне қарай (заттық қатынас) мүліктің (тиістілігіне қарай) меншік иесінің қайтыс болуына байланысты заттың тағдырын шешу (мұрагерлік қатынас) тәрізді қатынастар тұрғысынан көрінсе, онда олар азаматтық заңмен реттеледі.
Мүліктік қатынас дегеніміз мүліктерді сатып алу, иелену, басқа адамдарға беру мен пайдалану жөніндегі қатынас болып табылады.
Азаматтық құқық мүліктік қатынастардың бәрін бірдей реттей береді деген ұғым тумауы тиіс. Өйткені олардың өзі әр түрлі сипатта кездеседі.
Мүліктік емес жеке қатынастар, мүліктік қатынастарға тығыз байланысты мүліктік емес жеке қатынастар және мүліктік қатынастарға байланысы жоқ мүліктік емес жеке қатынастар болып екі топқа бөлінеді.
Азаматтық құқық заңдармен реттелетін мүліктік қатынастарға байланысты мүліктік емес жеке қатынастарға құндық маңызы жоқ қатысушылардың қоғамдық сипатын белгілейтін материалдық емес құндылықтар жатады. Мәселен, әдеби шығармамен, ғылыми еңбекпен айналысушылар немесе өнертапқыш өзінің авторлық анықтайтын мәселе қойса, өзінің жекелігін қорғай отырып, бұл мәселе бойынша қоғамдық дербес қатынасқа түседі. Бұл қатынас мүліктік болып табылмаса мүлікпен тығыз байланысты, өйткені өнертабысын пайдаланғаны үшін онда авторлық сыйақы алу құқығы пайда болады.
Азаматтық заңдармен реттелетін мүліктік қатынастарға байланысы жоқ мүліктік емес жеке қатынастарға азаматтың есімі, жеке келбеті құқығы. Жеке өмірден құпиялылығы, тұрған үйге қол сұқпаушылық, азаматтың немесе заңды тұлғаның абыройына, қадір-қасиетіне, іскерлік беделіне байланысты туындайтын құқықтық қатынастарға жатқызуға болады.
1. Ашитов З. О., Ашитов Б. З. Қазақстан Республикасының құқық негіздері.— Алматы, Жеті Жарғы, 2003.
2. Баққұлов С. Д. Құқық негіздері.— Алматы. 2004.
3. Баянов Е. Мемлекет және құқық негіздері.— Алматы: «Жеті Жарғы», 2001.
4. Төлеуғалиев Ғ. Азаматтық құқық. Жалпы бөлім.— Алматы: «Жеті жарғы», 2001.
Нормативтік-құқықтық актілер:
ҚР Конституциясы. 30 тамыз 1995 жыл. (21 мамыр 2007 ж. өзгертулер мен толықтырулар).— Алматы, 2007.
2. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі (Жалпы бөлім). 27 желтоқсан 1994 жыл.
3. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі (Ерекше бөлім). 1 шілде 1999 жыл.
4. «Бағалы қағаздар рыногы туралы» Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 2 шілдедегі № 461-ІІ Заңы.
5. «Сақтандыру қызметі туралы» Қазақстан Республикасының 2000 жылғы 18 желтоқсандағы № 126-II Заңы.
6. «Коммерциялық емес ұйымдар туралы» Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 16 қаңтардағы № 142-II Заңы.
7. «Тұрғын үй қатынастары туралы» Қазақстан Республикасының 1997 жылғы 16 сәуiрдегi № 94 Заңы.
8. «Акционерлік қоғамдар туралы» Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 13 мамырдағы № 415-II Заңы.
        
        Жоспар
* Азаматтық құқықтың жалпы ережелері
* Мәміле ұғымы, түрлері және нысаны, жарамсыз мәмілелер
* Өкілдік және сенімхат
* Мұрагерлік құқық
* ... ... ... ... жалпы ережелері
Қазақстан Республикасының бір тұтас құқық жүйесі ... ... ... ... мәлім. Сол салалардың бірі болып табылатын - азаматтық құқық.Азаматтық құқық атауы ежелгі уақыттан бері ... оның ... ... Рим ... ... ... (jus ... құқық деп атаған.Қазақстан Республикасының азаматтық құқығының пәні -- тауар-ақша ... және ... ... ... өзге де ... қатынастар, сондай-ақ мүліктік қатынастарға байланысты мүліктік емес жеке қатынастар құрайды. Сонымен қатар, мүліктік қатынасқа байланысы жоқ мүліктік емес жеке ... ... ... ... өйткені олар басқа заң құжаттарында өзгеше көзделмеген не мүліктік емес жеке қатынастар мәнінен туындамайды. Азаматтық ... ... ... ... негізінде мүліктік қатынастар болып табылады. Материалдық игіліктермен, ... ... ... ... ақшамен, құнды қағаздармен басқа да мүліктермен байланысы бар қоғамдық қатынастар мүліктік қатынастар деп аталады. Мұндай ... ... ... ... ... ... ... қатынас) мүліктің (тиістілігіне қарай) меншік иесінің қайтыс болуына байланысты заттың тағдырын шешу (мұрагерлік қатынас) ... ... ... ... онда олар ... ... ... қатынас дегеніміз мүліктерді сатып алу, иелену, басқа адамдарға беру мен пайдалану жөніндегі қатынас болып табылады.Азаматтық құқық мүліктік ... ... ... реттей береді деген ұғым тумауы тиіс. Өйткені олардың өзі әр ... ... ... емес жеке ... ... ... тығыз байланысты мүліктік емес жеке қатынастар және мүліктік қатынастарға байланысы жоқ ... емес жеке ... ... екі топқа бөлінеді.Азаматтық құқық заңдармен реттелетін мүліктік қатынастарға байланысты мүліктік емес жеке қатынастарға құндық маңызы жоқ ... ... ... ... ... емес құндылықтар жатады. Мәселен, әдеби шығармамен, ғылыми еңбекпен айналысушылар немесе өнертапқыш өзінің ... ... ... ... өзінің жекелігін қорғай отырып, бұл мәселе бойынша қоғамдық дербес қатынасқа түседі. Бұл қатынас мүліктік болып табылмаса мүлікпен ... ... ... ... пайдаланғаны үшін онда авторлық сыйақы алу құқығы пайда болады.Азаматтық заңдармен реттелетін мүліктік қатынастарға ... жоқ ... емес жеке ... ... ... жеке ... ... Жеке өмірден құпиялылығы, тұрған үйге қол сұқпаушылық, ... ... ... тұлғаның абыройына, қадір-қасиетіне, іскерлік беделіне байланысты туындайтын құқықтық қатынастарға жатқызуға болады.Азаматтық ... ... ... ... латын сөзі , дегенді білдіреді. Азаматтық құқықтық ... -- ол ... ... бар ... ... ... ... реттеу бастамасын басшылыққа алатын негіз.Азаматтық құқықтың мынадай принциптері бар:
* Азаматтық ... ... ... ... ... және ... заттық құқыққа қол сұқпаушылық;
* Шарт еркіндігі;
* Жеке істерге кімнің болса да озбырлықпен араласуына жол беруге ... ... ... ... ... ... ... келтірген құқықтарды қалпына келтірілуін қамтамасыз ету;
* Азаматтық ... сот ... ... ... қатынастарының ұғымы. Азаматтық құқық нормаларының талаптарына сәйкес туындайтын және бұл нормаларды тәуелді болатын жақтар арасында қатынастар азаматтық құқық ... деп ... ... өз өміріне және әрекет үстінде үнемі әрқилы азаматтық құқық қатынастарына араласып жүргенімен, өздерінің әрекеттерінің заң жөніндегі сипатын көбінесе ескере ... ... ... тұлға -- азаматтық құқықтың субъектісі, құқық қабілеттілігі мен әрекет қабілеттілігі. Жеке тұлға деп ҚР ... ... ... ... және ... жоқ адамдарды айтамыз. Азаматтық алған адам сол мемлекеттің құқық субъектісі болады. Сондықтан да азаматтық заңда жеке ... ... ... туралы емес, азаматтардың құқық қабілеттілігі туралы ғана айтылған. Құқық қабілеттілігі ең алдымен толық түрде ҚР азаматтарына беріледі.Құқық ... ... ... ... ... ... қабілеттілігі болып табылады. Азаматтық құқық қабілеттілігі -- азаматтық құқыққа ие болып, міндет атқару қызметі барлық азаматтарға ... деп ... ... ... ... ... ... бұл орайда ешкімге артықшылық бермейтіндігі ешкімге субъективтік құқық алуға тыйым салмайтындығы тұрғысынан түсіну керек.Азаматтар құқық қабілеттілігін меңгере отырып, әр ... ... ала ... сол ... ... әр ... міндеттерді жүктейді де, құқық қабілеттілік мазмұнының жиынтығын ... ... ... ... ... ... азаматтардың қолданып жүрген заңға сәйкес азаматтық құқықтар мен міндеттердің жиынтығы болып табылады.Азаматтық құқық ... оның ... ... ... яғни ана ... тері ... жеке өзі өмірге келгеннен кейін жеке тұлға болып есептеледі. Құқық қабілеттілік -- құқық субъектісінің ... ... ... ... ... дегеніміз -- азаматтың өз әрекеттерімен азаматтық құқықтарға ие ... және оны ... ... өзі үшін ... ... ... ... орындауға қабілеттілігі болып табылады.Азаматтардың әрекет қабілеттілігі азаматтың құқық қабілеттілігімен ерекшеленеді. Азаматтық құқық қабілеттілігі оның дүниеге келген сәтінен бұл ... ... ... болады. Азаматтық әрекет қабілеттілігі үшін оның өз еркімен мүлікті иеленіп оған билік ету немесе өзіне міндеттеме алуға тілек білдіруі ... ... ... құқық қабілеттілігі оның жасы мен психикалық жағдайына қатысты ... ... ... ... пен ... алу үшін ... әрі толысқан психикада болуы тиіс. Нәтижесінде құқық қабілеттілігі барлардың бәрі бірдей әрекет ... ие ... бір ... ... ... ... қабілеттілік болғанымен, әрекет қабілеттілігі бір уақыт арасында болмауы ... ... ... ... ... яғни 18 ... толғаннан кейін толық көлемінде пайда болады.
Әдебиеттерде азаматтық әрекет қабілеттілігі толық, ішінара (толық емес), әрекет қабілеттілігі әдетті, жасы кәмелетке ... тән, ал ... ... ... олардың жасына байланысты. Заң мұндай тұлғаларды екі ... ... жасы ... толмаған 14 пен 18 жас аралығындағылар
б) жасы кәмелетке толмаған 14 жасқа дейінгі жас балалар.
14 пен 18 жас ... ... ... ... ... олар ... көрсетілген шекте әртүрлі мәмілелер жасай береді. Ондай мәмілелерді екі түрде бөлуге болады::: өздерінің ... ... ... өз ... ... мәмілер;:: ата-анасынан рұқсат берген жазбаша хаты негізінде жасалатын мәміле.Азаматтың құқығы мен міндеттерін алу мен жүзеге асыру тиісінше дербестікке ие ... ... ... жеке ... ... атымен аталады. Азаматтық Кодекстің 15-бабы 1 тармағына сәйкес азамат өз ... өз ... ... ... ... атын қоса ... Азаматқа туған кезде ат қояды. Некесіз туған бала әкесі ... сот ... ... ... жағдайда анасының фамилиясы беріледі.Азаматтың жеке дербестігі есімімен қатар оның тұрғылықты жерімен анықталады. Міндеттемені орындау, мұрагерлік жасау және басқа да ... ... ... ... жерінде жүзеге асырады.Азаматтың есімі мен қатар оның тұрғылықты жері азаматтық құқықтық қатынастың ... ... ... тұлға деп -- меншік, шаруашылық жүргізу немесе жедел басқару құқығындағы оқшау мүлкі бар және сол ... өз ... ... ... ... өз ... ... және мүлiктiк емес жеке құқықтар мен міндеттерге ие ... ... ... ... ... ... талапкер және жауапкер бола алатын ұйым заңды тұлға деп танылады.Заңды тұлғаның дербес балансы немесе ... ... ... ... ... өз атауы жазылған мөрі болады.Өз қызметiнiң негiзгi мақсаты ретінде табысын келтiрудi көздейтiн (коммерциялық ұйым) не мұндай мақсат ... ... ... ... және ... таза табысын қатысушыларына үлестiрмейтiн (коммерциялық емес ұйым) ұйым заңды тұлға бола ... ұйым ... ... заңды тұлға мемлекеттік кәсіпорын, шаруашылық серiктестiк, акционерлік қоғам, өндiрiстiк ... ... ғана ... ... емес ұйым ... ... заңды тұлға мекеме, қоғамдық бiрлестiк, акционерлік қоғамдар тұтыну кооперативі, қоғамдық қор, діни бiрлестiк нысанында және заң ... ... өзге де ... ... ... емес ұйым кәсiпкерлiк қызметпен өзiнiң жарғылық мақсаттарына сай келуіне қарай ғана айналыса алады. Коммерциялық емес ұйым ... ... және ... ... ... ғана ұсталатын заңды тұлға тек қана мемлекеттік ... ... ... ... ... ... қабiлеттiлiгi. Заңды тұлғаның азаматтық құқықтары болып, өз қызметіне байланысты мiндеттердi Азаматтық ... ... ... алуы ... ... ... ... коммерциялық ұйымдардың азаматтық құқықтары болуы және заң актiлерiнде немесе құрылтай құжаттарында тыйым салынбаған кез келген қызмет түрін жүзеге асыру үшін ... ... ... атқаруы мүмкін.Заң актiлерiнде көзделген жағдайларда белгiлi бір қызмет түрін жүзеге асырушы заңды ... үшін ... ... айналысу мүмкiндiгi болмауы немесе шектелуі мүмкін.Заңды тұлға тiзбесi заң актiлерiнде белгiленетiн жекелеген ... ... ... ... ғана ... ... Заңды тұлғаның құқық қабiлеттiлiгi ол құрылған кезде пайда болып, оны тарату аяқталған кезде тоқтатылады. Айналысу үшін ... алу ... ... ... ... ... тұлғаның құқық қабiлеттiлiгi сондай лицензияны алған кезден бастап пайда болып, ол қайтарып алынған, оның қолданылу мерзiмi ... ... заң ... ... ... жарамсыз деп танылған кезде тоқтатылады.Коммерциялық емес ұйым болып табылатын және мемлекеттік бюджеттің есебінен ғана ұсталатын заңды тұлғаның (мемлекеттік мекеме) құқық ... ... ... және Қазақстан Республикасының өзге де заң актiлерiмен белгiленедi.Заңды тұлға заң құжаттары мен құрылтай құжаттарына сәйкес жұмыс iстейтiн өз органдары арқылы ғана ... ... ие ... ... міндеттер қабылдайды. Заңды тұлға органдарының түрлерi, тағайындалу немесе сайлану тәртiбi және олардың ... ... мен ... ... ... Заңды тұлғаның оны басқа заңды тұлғалардан айыруға мүмкiндiк беретін өз атауы болады.Заңды тұлғаның атауы оның ... ... және ... нысанын көрсетуді қамтиды. Заңды тұлғаның атауы оның құрылтай құжаттарында көрсетiледi. Заңды тұлғаның атауында заң ... ... ... мораль қалыптарына қайшы келетін аттарды, егер жеке адамдардың есiмдерi қатысушылардың есiмдерiне сәйкес келмесе не ... бұл ... ... ... ... (олардың мұрагерлерінен) рұқсат алмаса, олардың есiмдерiн пайдалануға жол берiлмейдi.Коммерциялық ұйым болып табылатын заңды ... ... ... ... тіркелгеннен кейін оның фирмалық атауы болып табылады. Заңды тұлға белгiлi бір фирмалық атауымен заңды ... ... ... тiзiлiмiне енгiзiледi.Заңды тұлғаның фирмалық атауды тек қана өзі пайдалануға құқығы бар. ... бір ... ... ... ... ... ... атаудың құқық иесiнiң талап етуі бойынша мұндай атауды пайдалануды тоқтатуға және келтiрiлген залалдың орнын толтыруға ... ... ... табылмайтын заңды тұлғалардың фирмалық атауларында, қызмет көрсету таңбаларында, тауар таңбаларында, ... ... заң ... ... мен ... ... белгіленген Қазақстан Республикасы мемлекеттік органдарының ресми атауларына сiлтемелердi пайдалануға тыйым салынады.Заңды ... ... ... ... тұлғаның тұрақты жұмыс iстейтiн органы тұрған жер оның тұрғылықты жері ... ... ... ... ... жері оның құрылтай құжаттарында пошталық толық мекен-жайы жазылып, көрсетiледi.Заңды тұлғаның құрылтайшылары. Заңды тұлғаны бір немесе бірнеше құрылтайшы құруы мүмкін. ... ... не олар ... ... ... немесе жақтар, ал заң құжаттарында арнайы көзделген реттерде өзге де заңды тұлғалар заңды ... ... бола ... Бұл орайда, мүлiктi шаруашылық жүргізу немесе оралымды басқару құқығымен иеленетін заңды тұлғалар ... ... ... ол уәкiлдiк берген органның келiсiмiмен басқа заңды тұлғалардың құрылтайшылары бола алады.Заңды ... ... ... ... заң актiлерiнде көзделген жағдайларды қоспағанда, осы заңды тұлғаның құрылтайшылары болып табылмайтын оның ... ... ... да бір ... ие бола ... Заңды тұлғаның құрылтай құжаттары. Азаматтық кодексте және Қазақстан Республикасының заң актiлерiнде өзгеше көзделмесе, заңды тұлға өз қызметін ... және ... ... ... ... eгep заңды тұлғаны бір тұлға құрған болса, жарғысы және заңды тұлға құру туралы жазбаша түрде ресiмделген шешiмi (жалғыз құрылтайшының ... ... ... асырады. Қазақстан Республикасының заң актiлерiнде көзделген жағдайларда, коммерциялық ұйым болып табылмайтын заңды тұлға ұйымдардың осы түрі ... ... ... ... ... жасай алады. Шағын кәсiпкерлiк субъектiсi болып табылатын заңды тұлға өз қызметін Қазақстан Республикасының үкiметi мазмұнын ... үлгі ... ... ... ... ... ... тұлғаның құрылтай шарты жасалады, ал жарғысын құрылтайшылары бекiтедi. Егер коммерциялық ұйымның құрылтайшысы бір адам ... ... ... ... ... емес ұйым мен ... ... құрылтай құжаттарында заңды тұлға қызметiнiң мәні мен мақсаты белгіленуге тиіс.Шаруашылық серiктестiгi, акционерлік қоғамы мен ... ... ... құжаттарында олардың қызметiнiң мәні мен мақсаттары көзделуі мүмкін.Құрылтай ... ... ... заңды тұлға құруға мiндеттенедi, оны құру жөнiндегi ... ... ... оның ... ... ... ... басқаруына) өз мүлкін беру және оның қызметіне қатысу ережелерін белгiлейдi. Егер осы Кодексте немесе заңды тұлғалардың ... ... ... заң ... ... көзделмесе, шартта құрылтайшылар арасында таза табысты бөлудің, заңды тұлға қызметін басқарудың, оның құрамынан ... ... ... мен ... де белгiленедi және оның жарғысы бекiтiледi.Азаматтық құқық объектілерінің ... мен ... ... ... ... ... қоғамдық қатынастар азаматтық құқық объектісі деп аталады. Мүліктік және жеке мүліктік емес игіліктер, сондай-ақ құқықтар ... ... ... бола ... құқық объектілеріне:
а) мүліктік игіліктер мен құқықтарға (мүлікке) жататындар: заттар, ақша, соның ішінде валютасы, құнды қағаздар, жұмыс, ... ... ... ... ... нәтижелері, фирмалық атаулар, тауарлар белгілері және бұйымдары дараландырудың өзге де ... ... ... мен ... да ... жатады; б) жеке мүліктік емес игіліктер мен құқықтарға мыналар ... жеке ... ... ... ... ... игі ... іскерлік беделі, жеке өмірге қол сұқпаушылық, жеке құпия мен отбасы құпиясы, есім алу құқығы, автор болу құқығы, шығармаға қол ... ... және ... ... емес ... мен құқықтар.
2. Мәміле ұғымы, түрлері және нысаны, жарамсыз мәмілелер
Азаматтар мен заңды тұлғалардың азаматтың ... мен ... ... ... немесе тоқтауға бағытталған әрекеттері мәмілелер деп аталады.Мәмілелер бір ... және екі ... ... ... болуы мүмкін.Заңдарға немесе тараптардың келісіміне сәйкес жасалуы үшін бір тараптың ерік білдіруі қажет. Біржақты мәміле, мәміле жасаған адамға ... ... Ол ... ... заң ... белгіленген не сол адамдармен келісім болған реттерде ғана міндеттер жүктей алады.Егер тараптар құқықтар мен міндеттердің ... ... ... ... ... етіп ... ... кейінгі қалдыратын шартпен жасалады деп есептеледі.Егер тараптар құқықтар мен міндеттемелердің толықтырылуын басталу-басталмауы белгісіз мән-жайға ... етіп ... ... ... күші ... ... ... деп есептеледі.
Егер шарттың басталуы тиімсіз болатын тарап шарттың басталуына теріс пиғылмен ықпал етсе, шарт басталмаған деп есептеледі.
Мәмілелер нысаны. Мәмілелер ... және ... ... ... (жай және ... ... ... немесе әдеттегідей қабылданған өзге де растайтын белгі арқылы расталған мәміле, егер ... ... ... ... ... ... болып табылады.Үндемей қалу заңдарда немесе тараптардың келісімімен мәлім жасауға ерік білдіру деп танылады.Жазбаша түрде жасалған шартты орындау үшін ... ... егер ... ... келмесе, тараптардың келісімі бойынша жасалуы мүмкін.
Мәміленің жазбаша түрі:
Мынадай мәмілелер:
:: егер мәмілелердің жекелеген түрлері үшін заңдарда ... ... ... ... ... ... өрісінің әдеттегі құқықтарынан туындамаса, мәмілелерді жасау кезінің өзінде орындалатындарынан басқа, кәсіпкерлік қызмет үрдісінде жүзеге асырылатын;:: мәмілелерді жасау ... ... ... ... жүз ... ... ... сомаға;:: заңдарда немесе тараптардың келісімінде көзделген өзге де реттерде жазбаша түрде жасауға тиіс.Екі жақты мәмілелер әрқайсысына өзін ... ... қол ... ... ... арқылы жасалуы мүмкін.
Хат, жеделхат, телефон жазба, телетайп жазба, факс немесе субъектілерді немесе олардың еркі білдіруінің ... ... өзге де ... ... егер заңдарда немесе тараптардың келісімімен өзгеше белгіленбесе, жазбаша түрде жасаған мәмілеге теңестіріледі. Мәміленің нысана ... және ... ... ... еркі ... ... ... талаптар бұзылған жағдайда мүдделі адамдардың, тиісті мемлекет орындарының, не прокурордың талабы бойынша мәміле жарамсыз деп танылуы мүмкін.Біржақты мәміле дегеніміз -- ... ... ... ... сәйкес жасалуы үшін бір тараптың ерік білдіруі қажет және сол жеткілікті болатын мәміле. ... ... жиі ... ... ... өз ... орындағаны үшін ақы алса немесе тараптар бір-біріне бір нәрсе беруі ... ... бұл ... ... ... табылады. Ал бір тарап екінші тарапқа одан ақы ... ... ... ... ... ... ... алған мәміле ақысыз болып есептеледі.Консенсуалды мәмілелер (латынша concensus -- келісім) -- ... ... ... ... ... ... мен ... туындайтын мәмілелер. Нақты мәмілені жүзеге асыру үшін (латынша res -- зат) келісімінің бір өзі ... оған қоса ... ... ... азамат құқықтану ілімінде каузальдық (себепті) және абстракциялық деп те бөледі. Әрбір мәміле ... алға ... ... орай құқықтық негіз бен мақсатты (cousa) еншіленеді. Бірақта бір жағдайда мәміленің жарамдығы оның негізінде байланысты болса, екінші жағдайда оған ... ... ... ... ... қандай да бір нәрсеге тәуелді болып келеді ондай жағдай болуы да, болмауы да ... ... егер ... ... мен міндеттердің туындауын басталу-басталмауы белгісіз мән-жайға байланысты етіп қойса, мәміле кейінге қалдыратын шартпен жасалады деп ... ... ... ... мен ... ... ... белгісіз мән-жайға байланысты етіп қойса мәміле кейін күш қойылатын шартпен жасалады деп есептеледі.Азаматтық ... ... ... ... ... айналысқа жіберілген тауарларға, бағалы қағаздармен басқа мүлікке қатысты құқықтар мен міндеттерді өзара беру тур келісімдерді биржаға қатысушылар тауар, қор және ... ... ... заңдарда және биржа жарғыларында белгіленген тәртіп бойынша жасасады.Жарамсыз мәмілелер және жарамсыздықтың түрлері.Азаматтық ... ... ... ... ... мынадай түрлерге бөлінеді:
а) зат құрамының ақауы болатын мәміле;
б) ерікке қатысты ақауы бар мәміле;
в) нысананың ақауы бар мәміле;
г) мазмұнның ақауы бар ... ... заң ... ... ... сондай-ақ құқықтық тәртіп негізінде немесе адамгершілікке көрнеу ... ... ... ... ... ... болады. Қажетті лицензия алмай, не лицензияның қолданылу ... ... ... жасалған мәміле жарамсыз болады.
Әрекет қабілеттілігі болғанмен, мәміле жасаған кезде өз әрекеттерінің ... ... ... ... ... не істегенін білмейтін жағдайда болған азамат жасасқан мәмілені сот сол азаматтың талабы бойынша, ал егер тірі ... ... ... ... ... ... азамат қайтыс болғаннан кейін басқа мүдделі адамдардың талабы бойынша жарамсыз деп тануы мүмкін.
3. Өкілдік және ... деп ... ... (өкілдік берушінің) атынан бір адамның (өкілдің) сенімхатқа заңдарға, сот шешіміне не әкімшілік құжатқа негізделген өкілеттігі күшімен жасаған мәмілесін айтамыз. өкілдік ... ... ... мен ... тікелей туғызады, өзгертеді және жоқтатады. Өкілдік институтының маңыздылығы ... ол ... бір ... ... ... оның ішінде шетелде жұмыс істеуіне мүмкіндік береді, сондай-ақ істің көзін бел етін әрі ұйымдастыра алатын мамандарды ... ... ... ... ... өкіл ... істеуге бола бермейді. Заң бойынша кейбіреулер үшін оның өзі қатысуы керек болады. Заңдылық әрекеттерді өзі ғана жасауы керектігін ... ... ... сол ... сипатынан тумаған жағдайлардың бәрінде де өкілдікке рұқсат беріледі.Өкілдік институтының мазмұны субъектілер ... ... ... айқындалады, ал оның өз кезегінде құқықтар мен міндеттердің пайда болуына, олардың мазмұндарына қорғау түрлеріне негізделеді. Аталған негізгі элементтердің сипаты өкілдік ұғым ... ... ... ... ... үш ... -- ... беруші, өкіл және үшінші жатқан тұрады. өкілдік беруші өкілге іс-әрекеттерді жасауды тапсырып, тиісті сенімхат ... ... ғана ... өкіл ... ... заң нұсқауы немесе заңды тұлғаның құжаттары бойынша істейтін болса ғана өкілдіктің іс-әрекеттері өкілдік ... үшін ... мен ... ... ... құқықтың кез келген субъектілері, құқық қабілеттілігі бар немесе жоқ адам да, заңды тұлға да өкілдік беруші бола алады.Азаматтық ... ... бар кез ... ... яғни ... мен заңды тұлғалар өкіл бола алады. Мұның өзі алдымен азаматтың 18 жасқа толу керектігін көрсетеді, өйткені, бұл жаста оған ... ... ... ... тән, ал заңды тұлғадағы өкілдік жарғымен айқындалған құқық қабілеттілікке қайшы келмеуі тиіс.Үшінші жақ -- азамат ... ... ... ... онымен әрекетке түсуі нәтижесінде өкілдік берушінің азаматтық құқық қатынастары белгіленеді, өзгереді және тоқтатылады.Өкілдік негізінде бір ... ... ... екінші тұлғамен (өкілмен) өкілеттікті бөлісуі жатыр.Мұндай өкілеттілік болмаған және өкілдік қатынасын асыра пайдаланғанда екінші жақтың ... ... ... ... ... ... жарамсыз болып табылады.өкілеттіктің туындауының негізі заң фактісі болып табылады. Заңда мынадай өкілдіктердің негіздері бар: ... ... ... ... ... өкіл ұстауға тілек білдірген өкілдік берушінің, еркі заңда көрсетілген фактілер.Өкілдік заңды және ерікті деп бөлінеді. Заңды өкілдік тікелей заңнан туындайды, әрі ол ... ... ... ... ... ... ерікті өкілдік деп аталады. Мұның өзі өкілдік берушінің еркіне байланысты болады. өкілдік ... ... туып қана ... оның ... де айқындайды. Сонымен бірге өкілдік берушінің атынан заңдылық әрекет жасарда өкілдің өзімен де келісім жасау талап етіледі. ... ... мен өкіл ... шарт ... онда ... ішкі ... ... Егер мұндай шарттың тарабы кәсіпкерлік жүйеде шарт жасасқан кезде олардың атынан үнемі және дербес өкілдік етуші болмаса, онда ... ... ... жағдайда коммерциялық өкіл өкілдің өкілеттігі көрсетілген жазбаша шарт ... ал ол ... ... -- ... негізінде әрекет жасайды. Коммерциялық өкілдік екі түрге бөлінеді: өз өкілдігі және бөтен тұлғаның алдында болатын өкілдік.Өз атынан бөлу -- ... ... ... өз құрылымынан тағайындайды және ол арқылы өзінің құқықтары мен міндеттерін орындап, мүддесін ... ... ... бір ... ... ... ... тұлғаны айналымға қатыстырмайды. Коммерциялық өкілдіктің екінші түрі -- ... ... үшін ... да өз ... ... ететін адамдар.Сенімхат. Бір адамның (сенім берушінің) өз ... ... ету ... ... (сенім білдірген) берген жазбаша уәкілді сенімхат деп аталады.Сенімхатты пайдалану кезінде және ... ... ... білу ... ... дегеніміз өкілдің өкілдік беруші атынан іс-әрекетке қатысуы, ал өкілеттілік өкілдік беруші үшін өкілдің ... ... ... шеңбері болып табылады. Заң жағынан қарағанда сенімхат беру -- ... ... яғни бұл ... беру үшін бір ... ... берушінің ерік білдіруі қажет және жеткілікті, сондықтан да өкілдің ... ... ... ... ... ... міндетті түрде сақтауды талап етеді. Сонымен бірге мәміле жасауға берілетін сенімхат нотариалдық жолмен куәландырылуы талап ... ... онда ол ... жолмен куәландырылады. Сенім ауыстыру жөнінде берілген сенімхаттың қолданылу мерзімі куәландырылуы ол негізгі алынып берілген алғашқы сенімхаттың қолданылу мерзімінен ... ... ... ... құқық өкілеттілігін өкілге тапсырарда оның мерзімін шектеп, белгілі бір уақыт аралығын көрсетеді. Сондықтан сенімхат -- әр ... де ... ... ... ... ... ... үш жылдан аспайтын мерзімге берілуі мүмкін. Егер сенімхатта неғұрлым ұзақ мерзім ... ол үш жыл ... ал егер ... ... ... - ... ... бастап бір жыл бойы жарамды болады.Егер сенімхат ... күні ... ол ... деп танылады.Өкілдің алған өкілеттілігінің көлемі мен мазмұнына орай сенімхаттың үш түрі болады:1. бас ... ол ... бір ... ... ... ... жасайтын өкілге береді;2. бір мәрте берілетін сенімхат -- ол тек бір ... ... үшін ... ... ... -- ол бір текті мәмілелер жасайтын өкілге беріледі.Өзіне арнап өкілеттілік құқық берілген әрекеттерді сенім алушының өзі атқаруы ... ... күші ... жағдайларда жойылады: сенімхат мерзімінің өтуі; сенімхатта көзделген әрекеттерді жүзеге ... ... ... ... оның ... жою; сенімхат берген адамның одан бас тартуы; өз атынан сенімхат берген заңды тұлғаның тоқтатылуы; атына сенімхат берілген ... ... ... ... ... адамның қайтыс болуы оның әрекет қабілеттілігі жоқ, хабар-ошарсыз ... деп ... ... ... -- ... болған азамат (мұра қалдырушы) мүлкiнiң басқа адамға (адамдарға) -- мұрагерге (мұрагерлерге) ауысуы. ... ... ... ... ... ... әмбебап құқық мирасқорлығы талаптарымен, бірыңғай тұтас нәрсе ретінде және бір-ақ ... ... ... және ... заң ... жүзеге асырылады. өсиет қалдырылмаған не бүкіл мұраның тағдыры айқындалмаған ... ... заң ... орын ... Мұраның құрамына мұра қалдырушыға тиесiлi мүлік, сондай-ақ оның қайтыс болуына ... ... ... ... мен ... кiредi.Мұра қалдырушының жеке басына тығыз байланысты мына ... мен ...
* егер заң ... немесе шартта өзгеше белгіленбесе, заңды тұлғалар болып табылатын ұйымдарға мүше болу құқығы;
* өмiрiне немесе денсаулығына келтiрiлген зиянды өтеу құқығы;
* алименттiк ... ... ... мен ... зейнетақы төлеу, жәрдемақы және еңбек пен әлеуметтік қамсыздандыру туралы заң актiлерiнiң негiзiнде басқа да ... ... ... ... құқықтармен байланысы жоқ жеке мүлiктiк емес құқықтар мұраның құрамына кiрмейдi.
Мұра азаматтың қайтыс болуы немесе оны ... ... деп ... ... ... Мұра ... ... болған күні, ал оны қайтыс болған деп жариялаған кезде, егер сот шешімінде басқа күн көрсетілмесе, ... ... ... деп жариялау туралы сот шешiмi күшіне енген күн мұраның ашылу уақыты ... ... ... ... бiрi ... болуға құқылы адамдар бiр күнде қайтыс болса, олар бір мезгілде қайтыс болған деп танылады және олардың әрқайсысынан кейін мұрагерлік ашылады да ... ... ... ... ... ... ... тұрған жері, ал егер ол белгiсiз болса -- мүлiктiң немесе оның ... ... ... жері мұраның ашылу орны болып табылады. Мұра ашылған кезде тiрi жүрген, сондай-ақ мұра қалдырушының тiрi ... іште ... және мұра ... ... тiрi туған азаматтар өсиет және заң бойынша мұрагер бола алады. Мұра ашылғанға дейін құрылған және мұраның ашылу уақытында болған заңды ... ... ... ... бойынша мұрагерлер болуы мүмкін.Мұра қалдырушыны немесе мүмкін болатын ... ... ... ... ... ... өмiрiне қастандық жасаған адамдардың өсиет бойынша да, заң бойынша да мұра алуға құқығы жоқ. Бұған өсиет қалдырушы оның ... ... ... ... ... қатысты өсиет қалдырған адамдар кiрмейдi. Мұра қалдырушының соңғы еркін жүзеге асыруға қасақана кедергі ... және сол ... ... ... немесе оларға жақын адамдарды мұрагерлікке шақыруға не мұраның оларға тиесілі үлесін көбейтуге ықпал жасаған адамдардың өсиетті бойынша да, заң ... да мұра ... ... жоқ.Балаларына ата-аналық құқықтарынан айырылған және мұра ашылған кезде бұл құқықтарын қалпына келтірмеген ата-аналардың ... ... ... ... мұра ... күту ... ... заң күшімен жүктелген мiндеттердi орындаудан жалтарған ата-аналардың ... ... және ... ... ... алынған) балалардың заң бойынша мұраны алуға құқығы жоқ.Өсиет бойынша мұрагерлік Азаматтың ол ... ... ... ... тиесiлi мүлікке билік ету жөнінде өз ықтиярын бiлдiруi өсиет болып танылады. Азамат өзінің барлық мүлкін немесе оның бір ... заң ... ... ... ... де, кiрмейтiн де бір не бірнеше адамға, сондай-ақ заңды тұлғаларға және ... ... етіп ... ... ... өзі ... ... Өкіл арқылы өсиет жасауға жол берiлмейдi.Өсиет қалдырушы себебін ... заң ... ... бiреуiн, бiрнешеуiн немесе барлығын мұрадан айыруға құқылы. Егер өсиеттен өзгеше туындамаса, заң бойынша мұрагерді мұрадан айыру оның ... ... ... ... ... ... ... Мұра қалдырушы кез келген мүлік туралы өкiмдi қамтитын өсиет жасауға құқылы.Өсиет оның жасалған жері мен уақыты көрсетіле отырып, жазбаша ... ... ... ... ... ... өсиет қалдырушының өзі қол қоюы қажет.Егер өсиет қалдырушы дене кемiстiктерiне, науқастығына немесе сауатсыздығына байланысты өсиетке өзі қол қоя алмаса, оның ... ... оған ... ... ... ... ... адамның қатысуымен өсиет қалдырушының өсиетке өзі қол қоя алмауының ... ... ... ... ... қол қоюы ... куәландырылған өсиетті өсиет қалдырушы жазуы керек не өсиет қалдырушының айтуымен ... ... ... ... ... ... ... қалдырушының айтуымен өсиет жазылған кезде нотариус жалпы жұрт қабылдаған техникалық құралдарды (жазу машинкасы, дербес компьютер және т.б.) пайдалануы мүмкін.Өсиет ... ... ... ... ... ... өсиетке қол қойылғанға дейін нотариус пен куәнің қатысуы арқылы өсиет қалдырушы толық оқып ... ... ... ... дене ... науқастығына немесе сауатсыздығына байланысты өсиетті өзі оқи алмайтын ... ол үшін оның ... ... ... куә оқып ... ол туралы өсиет қалдырушының өсиетті өзі оқи алмауының себептері көрсетiлiп, өсиетте тиiстi ... ... Егер ... ... ... ... ... жасалса, өсиетте Куәнің тегі, аты және тұрақты тұратын жері көрсетілуге тиіс. Осындай мәліметтер өсиетке өсиет қалдырушының орнына қол қойған ... ... да ... тиiс. ... ... ... ... нотариус өсиеттің мазмұнымен таныспай-ақ оны куәландырады (құпия өсиет).Құпия өсиет, оның жарамсыз болып қалу қаупімен, өсиет қалдырушының өз қолымен ... және қолы ... екі ... және ... ... куәлар қол қоятын конвертке салынып, желімденуге тиіс. Куәлар қол қойған конверт куәлардың және нотариустың ... ... ... қол қоятын басқа конвертке салынып желiмденедi.Нотариус жоқ елді мекендерде ... ... ... заң ... ... ... жасауға уәкiлдiк берілген лауазымды адамдар куәландырады. Нотариустың, өсиетті куәландыратын басқа адамның, ... ... ... ... ... өсиетке қол қоятын азаматтың мұра ашылғанға дейін өсиеттің мазмұнына, оның жасалуына, күші жойылуына немесе өзгертiлуiне қатысты мәліметтерді жария етуге ... ... ... бойынша мұрагерлік кезінде, бір жағынан, асырап алынған және оның ұрпақтары және екiншi ... ... ... мен оның туыстары қандас туыстарға теңестiрiледi. Асырап алынғандар мен олардың ұрпақтары асырап алынушының туған ата-анасы, оның ... да ... ... ... ... ... заң ... мұрагер болмайды. Асырап алысушылардың ата-анасы мен оның басқа да қандас туыстары асырап алынушы және оның ұрпақтары ... ... ... заң ... ... ... ... төмендегі мұрагерлердің кезегі берілген:1. Заң бойынша мұрагер болу құқығын бiрiншi кезекте тең үлеспен мұра ... ... ... ... ол ... болғаннан кейін тiрi туған балалары, сондай-ақ мұра қалдырушының жұбайы мен ата-анасы алады.2. Заң ... ... болу ... ... ... тең ... мұра қалдырушының ата-анасы бір, ата-анасы бөлек аға-iнiлерi мен апа-сiңлiлерi (қарындастары), сондай-ақ оның әкесі жағынан да, анасы жағынан да атасы мен ... ... Заң ... ... болу ... ... ... тең үлеспен мұра қалдырушының туған немере ағалары мен апалары алады. 4. Заң бойынша мұрагер болу құқығын ... ... мұра ... ... ... ... қосқанда басқа туыстары алады, бұл ретте туыстық дәрежесі неғұрлым жақын ... ... ... ... дәрежедегі туыстарын мұрагерліктен шеттетеді. Туыстық дәрежесiнiң жақындығы ортақ ата-бабасынан туу саны негiзiнде анықталады. Әрбір дүниеге келу бір ата (бір ... ... деп ... ... шақырылған төртiншi кезектегі мұрагерлер тең үлесте мұрагер болады.5. Заң бойынша мұрагер болу ... ... ... егер мұра ... бір ... ... он жыл ... тұрса, тең үлеспен оның туыстас аға-iнiлерi мен апа-сiңлiлерi (қарындастары), өгей әкесі мен өгей шешесі алады.6. Заң бойынша мұрагер болу ... ... ... тең ... мұра қалдырушының асырауындағы еңбекке жарамсыз адамдар алады.
Пайдаланған ... ... З. О., ... Б. З. ... ... ... негіздері. -- Алматы, Жеті Жарғы, 2003.
2. Баққұлов С. Д. Құқық негіздері. -- Алматы. 2004.
3. Баянов Е. Мемлекет және ... ... -- ... , 2001.
4. Төлеуғалиев Ғ. Азаматтық құқық. Жалпы бөлім. -- Алматы: , 2001.
Нормативтік-құқықтық актілер:
ҚР Конституциясы. 30 тамыз 1995 жыл. (21 ... 2007 ж. ... мен ... -- ... 2007.
2. ... ... ... кодексі (Жалпы бөлім). 27 желтоқсан 1994 жыл.3. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі (Ерекше бөлім). 1 шілде 1999 ... ... ... 2003 ... 2 ... № 461-ІІ ...
5. Қазақстан Республикасының 2000 жылғы 18 желтоқсандағы № 126-II Заңы.
6. Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 16 ... № 142-II ...
7. ... Республикасының 1997 жылғы 16 сәуiрдегi № 94 Заңы.
8. Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 13 мамырдағы № 415-II Заңы.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 18 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Азаматтық қоғам және құқықгық мемлекет туралы теориялар17 бет
Азаматтық құқық объектілері туралы24 бет
"Азаматтық iс жүргiзудегi дәлелдеменi» түсiнiгi мен топтастырылуы46 бет
"Азаматтық қоғам" түсінігінің генезисі33 бет
2002 жылы қабылданған Қазақстан Республикасының Құқықтық саясат тұжырымдамасы12 бет
«Адасқандар». романнан повестке35 бет
«Қазақстан Республикасының азаматтық құқығы»18 бет
Істі сотта қарау81 бет
Авиация4 бет
Автоматты басқару теориясы пәнінен электронды оқулық жасау66 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь