Өзен кен орыны

Кіріспе
1. Геологиялық бөлім.
1.1 Районның физико.географиялық және экономика.
географиялық сипаттамасы.
1.2. Геология оқытылудың және Өзен кен орнын игерудің тарихы.
1.3. Стратаграфия.
1.4. Тектоника.
1.5. Мүнайгаздылық.
1.6. Сулылығы.
2. Техника.технологиялық бөлім.
2.1. XVII горизонтты игерудің қазіргі жағдайы және қысқаша тарихы.
2.1.1. Пайдалану және айдау скважиналарының қорының динамикасы.
2.1.2. Қабат қысылымының және су айдау, мүнай, газ,
ілеспе су өндірудің динамикасы.
2.2. XVII горизонттың қабат қысымын қалыпты
үстаудың анализі.
2.2.1. Су айдау скважиналар қорының енгізілуі және қолданылуы.
Алу және су айдау көлемінің байланысы.
2.3. Су айдау және сумен қамтамасыз ету.
2.3.1. Су айдауға керекті су көздері.
2.3.2. Суға қойылатын талаптар, суды дайындау.
3.3. Сумен жабдықтаудың жалпы схемасы. Негізгі объектілер.
2.4. Су айдау скважиналарын пайдалану.
2.4.1. Су айдау скважиналарының қорының сипаттамасы.
2.4.2. Су айдау скважиналарын меңгеру.
2.4.3. Айдау скважиналарын жабдықтау. Қабатқа су айдау
көлемін реттеу.
2.4.4. Айдау скважиналарының бүзылуының негізгі
себептері және жүмысын қалпына келтіру. Айдау
скважиналарының түптік зонасына әсер ету.
2.5. Айдау скважиналарын зерттеу.
2.5.1. Айдау скважиналарын зерттеудің, технологиясы
мен әдістері.
2.5.2. Айдау скважиналарын зерттеу негізінде қолданатын
жабдықтар мен қүралдар.
2.6. Өзен кен орындарының XVII горизонты бойынша
ыстық су айдау жүмыстарының жағдайы.
2.6.1. Ыстық су айдауда мақсат.
2.6.2. Ыстық су айдауда қолданылатын жабдықтардың
және су дайындаудың технологиясы.
2.6.3. Ыстық су айдаудағы жүмыстар нәтижесінің
анализу.
2.7. Қабатқа жиналған жылдың санын есептеу.
Экономикалық бөлім.
3.1. "Өзенмүнайгаз" мүнай газ өндіру бірлестігінің
үйымдастыру сипаты.
3.2. Қабат қысымын бірқалыпты үстаудың
экономикалық анализі.
3.3. Қабат қысымын қалыпты үстау әдісінің
экономикалық тиімділігін есептеу.
4. Қоршаған ортаны және еңбекті қорғау.
4.1. Қабат қысымын қалыпты үстау жүйесіндегі еңбекті
қорғау.
4.1.1. Қауіпті және зиянды өндірістік факторлар анализі.
4.1.2. Техника қауіпсіздігі.
4.1.2.2. Өндірістік санитариялар.
4.2. Қабат қысымын қалыпты үстау жүйесіндегі
қоршаған ортаны қорғау.
Қорытынды.
Қолданылған әдебиеттер тізімі.
Өзен кен орыны Қазақстан Республикасындағы ең ірі кен орындардың бірі болып саналады. Шамалап алғанда жиырма бес өнімді горизонттық суммалы байланысты қоры 1 млрд. тоннадан асады. Бүгінгі күні мүнай өндірудің суммалы көлемі 210 млн. гоннаға жетті. Кен орынды игеру сатысы III сатыда. Кен орынды игеру суландырудың блокты жүйесін қолданумен жүргізіледі.
Негізгі өнімді горизонттардың бірі болып ҮІП өнімді горизонты табылды. Оның кәсіптік игерілуі 1965 жылы басталды.
Бүл дипломдық жоба осы горизонтты нүсқа ішінен су айдау эдісімен игерудің технологиялық-экономикалық талдауына арналған.
1. Нұрсұлтанов Ғ.М. Алматы 1999ж. "Мұнай мен газды өндіріп өндеу".

2. Надиров Н.К. Алматы, 1995ж. "Нефть и газ Казахстана".


3. Надиров В.Ю., Таджиев А.Н. Алматы-90 "Нефть Мангышлака".

4. Ф. Керимов В.Ю. Алматы 1990ж. "Геология и нефть".

5.Тайкулакова Г.С. Алматы, 1999ж. "2001 мамандығы бойынша щпломдық жобаға нүсқаулар,,

6.Утебаев С. У. „Нефтяная промышленность.

7. Щуров В.И. "Технология и техника добычи нефти.
        
        Андатпа
Бүл дипломдық жобада төрт негізгі бөлім қүрастаралған:
- геологиялық бөлім;
- техника-технологиялық бөлім;
- экономикалық бөлім;
- еңбекті және қоршаған ортаны ... ... ... әр ... жеке ... объектісі болып табылатын
ХVII-ХVIII горизонттарға сипаттама берілген.
Техника-технологиялық ... Өзен кен ... ... ... бергіштігін көтеру әдістері (сатылық термалдың, фигураның
су айдау) ашып бейнеленген.
Экономикалық бөлімде Өзен кен орынында жаңа технологияны ... ... ... ... ... жөне ... ... қорғау бөлімінде мүнай кәсіпшіліктерінде
еңбек қауіпсіздігімен жер қойнауымен қоршаған ортаны қорғау ... ету сөз ... ... дипломном проекте рассматриваются 4-основные части:
-геологическая часть;
-технико-технологическая часть;
-охрана труда и окружающей среды.
В геологической части, ... ... ... ... ... Узень, ХVІІ-ХVІII горизонта.
В технико-технологической части, на месторождении Узень, используемый
в пластах нефтеотдачи.
Экономическая ... ... ... ... мы ... ... решаем статью затрат ВКЗ.
В охране труда и окружающей среды дается анализ состояния охраны ... ... ... на месторождений Узень по обеспечению ... на ... ... бөлім.
1.1 Районның физико-географиялық және экономика-
географиялық сипаттамасы.
1.2. Геология оқытылудың және Өзен кен ... ... ... ... Тектоника.
1.5. ... ... ... бөлім.
2.1. XVII горизонтты игерудің қазіргі жағдайы және қысқаша тарихы.
2.1.1. Пайдалану және айдау ... ... ... ... қысылымының және су айдау, мүнай, газ,
ілеспе су өндірудің ... XVII ... ... ... ... ... Су айдау скважиналар қорының енгізілуі және қолданылуы.
. Алу және су ... ... ... Су айдау және сумен қамтамасыз ету.
2.3.1. Су ... ... су ... Суға ... талаптар, суды дайындау.
3.3. Сумен жабдықтаудың жалпы ... ... ... Су айдау скважиналарын пайдалану.
2.4.1. Су айдау скважиналарының қорының сипаттамасы.
2.4.2. Су ... ... ... ... ... ... Қабатқа су айдау
көлемін реттеу.
2.4.4. Айдау скважиналарының бүзылуының ... және ... ... ... Айдау
скважиналарының түптік зонасына әсер ету.
2.5. Айдау скважиналарын зерттеу.
2.5.1. Айдау ... ... ... ... ... скважиналарын зерттеу негізінде қолданатын
жабдықтар мен қүралдар.
2.6. Өзен кен ... XVII ... ... су ... ... жағдайы.
2.6.1. Ыстық су айдауда мақсат.
2.6.2. Ыстық су айдауда ... ... су ... технологиясы.
2.6.3. Ыстық су айдаудағы жүмыстар нәтижесінің
анализу.
2.7. ... ... ... ... есептеу.
Экономикалық бөлім.
3.1. "Өзенмүнайгаз" мүнай газ өндіру бірлестігінің
үйымдастыру сипаты.
3.2. ... ... ... ... анализі.
3.3. Қабат қысымын қалыпты ... ... ... ... ... ... және еңбекті қорғау.
4.1. Қабат қысымын қалыпты үстау жүйесіндегі еңбекті
қорғау.
4.1.1. Қауіпті және ... ... ... анализі.
4.1.2. Техника қауіпсіздігі.
4.1.2.2. Өндірістік санитариялар.
4.2. Қабат ... ... ... ... ортаны қорғау.
Қорытынды.
Қолданылған әдебиеттер тізімі.
Кiріспе
Өзен кен орыны Қазақстан Республикасындағы ең ірі кен ... ... ... ... алғанда жиырма бес өнімді горизонттық суммалы
байланысты қоры 1 ... ... ... ... күні ... өндірудің
суммалы көлемі 210 млн. гоннаға жетті. Кен ... ... ... III ... ... игеру суландырудың блокты жүйесін қолданумен жүргізіледі.
Негізгі өнімді горизонттардың бірі болып ҮІП ... ... Оның ... ... 1965 жылы ... дипломдық жоба осы горизонтты нүсқа ішінен су айдау ... ... ... ... бөлім
1.1. Ауданның физико-географиялық және экономика-географиялық
сипаттамасы.
Газды мұнайлы Өзен кен орны ... ... оның ... жазықты бөлігі Оңтүстік-Маңғышлақ ойпаты деген
атпен белгілі.
Административті ... ... бұл ... ... ... ... Маңғыстау облысының қарамағына
кіреді.
Географиялық ... ... ... ... ойпаты
кең байтақ, аз төбешікті, 240м ... ... ... ... ... теңіздің оңтүстік батыс бөлігіне қарай аздап көлбеу
орналасқан. Оңтүстік және ... ... кең ... ... ... ... ... ішіндегі ең ірісі Қарағия шұңқыры,
оның түбінің ең кіші абсолюттік деңгейі — 132м.
Кенорынның ... ... ... шоқылар алып жатыр.
Олар ені ... ... Өзен және ... ойпаттарының
ортасында орналасқан.
Батысындағы шоқыда қүралған Сармат әк тасы мен саз, Хумурун мысын
қүрып, Өзен брахиантиклиналды ... ... ... шоқы ... ... ішіне кіреді. Өзен ойпатының ауданы шамамен 5ООкм2.
Оның солтүстік-шығыс және ... ... ... ... ... ... ... кей-жерлерi терең жыралар, мұнда құмды массивтер
мен ... көп ... ... өтуі ... соғады. Төңірек
шыңы кен орынның шығыс жақ бөлігінде орналасқан. Ол меридианальды ... ... ... мен көлемі Өзен ойпатына қарағанда анағүрлым кіші.
Ауданы 150-200км2, түбінің ең кіші ... ... 132м. ... ... жақ ... ... да жаңа бедерде де өзінің
бұрынғы қалпын ... ... ... ... ... ... кішкентай мыс қатпарлары оның анық айқын ... ... ... ... ... ... ... жазы қапырық және
қүрғақ, ауаның температурасы +40°С, +45°С. Қыста ауаның 1; — 30°С-қа ... ... ... аз ... Көбі ... ... ... дейін болады, 63-тен 85 мм-ге дейін болады.
Өсімдік және жануарлар әлемі тек шөл дала және жартылай шөл далаға
тән. ... ... ... жүйе жоқ, табиғи су көздері де жоқ.
Оңтүстік ... ... ... материалдарымен бай. Әсіресе,
үлу тас, әк тасымен бай. Ол ... ... ... ... ... ... және ... төсеу түбектің көптеген жерлерінде
жүргізіледі, әсіресе Ералыда және Жетібайда. Оңтүстік ... ... кен ... ... және бұл ... ... үлкен
болашағы осы аймақта еліміздің ірі жағар-май-энергетикалық базасын
ұлғайтуға жол ... ... ... және Өзен ... ... түбегінің геологиялық қүрылысын оқып үйреі алдыңғы
ғасырдың соңына басталды. ... ... ... ең ... ... геологиялы зерттеулері, онда негізінен
стратиграфияның ... және ... ... аудандау жағы
қаралған.
Өзенді көтеру мәселесі 1937-1947 жылдары ... ... ... ... кездегі еңбектеріңл айтылған.
1951 жылы Қазақстан мүнай газ барлау терестініі геологиялық кен
іздеу конторасы Маңғышлақ ... ... ... ... жіберді. Олар
Түбектің ауданында қүрыльв кен іздеу, бүрғылауды бастап кетті.
1952-1955 жылдары 1:200000 ... ... ... ... кейін Бүкілодақтыь аэрогеологиялық трест Өзен және
Төңірек шыңдарын көтеруд өзіндік қүрылымды және мүнайға барлауперспективалы
дег қарайды.
Маңғышлақты геологиялық ... ... ... 1957-61 ... ... Маңғышлақтың өнеркәсіпті мүнайгаздылығын жаңарту мәселесі
қаралды, бүл кезде Жетібай және Өзен ... ... газ кен ... ... ... зертеу арқасында геологиялық ... ... және ... ... 1959-61 ... МНГР ... кен іздеу конторасында қүрылым кен іздеу бүрғылауы басталды,
соның арқасында Өзенді өзіндік ... жол ... ... да ... ... қара ... және ... қарай Хумурунды көтеру. Өзен
аймағында 5 қаңтар 1961 жылы қүрылым кен ... ... 367,5м ... ... ... альба бар еке белгілі болды.
1961 жылдың желтоқсан айының басында №-1-ші скважинан ... ... м ... ... ... 80? ... фонтаны
алынды.
Осылай геологтардың, геофизик, бүрғылаушылардың кө жылдың еңбегі
жеміске жетті. Өзен кен орны ашылды.
XVII ... ... ... және разряды жағынан да қүрылымы
күрделі және әр текті болып келеді. Литологияльп жағынан бұл ... ... ... және ... саз, қатты әкті құмтастар, мергель
және әктастар қабаттасып келеді. Құмтас және алевролит горизонттың негізгі
өнімді бөлігін ... ... ... емес таралған.
XVII горизонттың қимасында ауданның көп жерінде 62, 12 6, 65, 47,
22, 1, 5, 2, 32 ... ... ... 3-4 г ... ... ... қалыңдығы 2-Зм-дей өзара түрақты сазды қабатпен ажырап
жатыр.
XVII өнімді горизонттың бір өзгешелігі қалың қүмтастардын ... кен ... ... жерінде кездеседі және қиманың барлық жерінде
бірдей емес әр түрлі бөліктерінде болады. Қалыңдығы 12м-ден ... ... ... ... ... ... ... 63, 61, 51, 50 және
қүрылымның орталық бөлігінде орналасқан 24, 22 скважиналарында белгіленген.
Кішкене қалындықты 4м-ден 7м-ге ... ... ... ... ... шығи бөлігінде 30, 42 және 13 скважиналарында кездеседі.
Жақсы өткізгіштікпен ... ... ... басқ< көп
скважиналарда саздылық өседі және қүмтас, қүмді алевролитке немесе ... ... ... сазғ ... XVII өнімді горизонтта, жалпы
шөгінділерде азған ... ... және ... ... ... ... болады. XVII горизонттың қүрылысында 5 пачка бар.
Қазіргі кезде де өнімді горизонттарды бүрғылау және сына ... де кен ... ... және ... ... көп көңіл
бөледі.
1.3. Стратиграфия
Өзен кен орынында терең бақылау, бүрғылау нәтижесіщ ... ... ... қүрылғаны табыладь Оның қүрылысында
триасқа, юраға, борға, үштік және төртті ... ... ... ... ... ... ... зерттеу және Маңғышылақтың басқа
аудандарына алынған мәліметтерге негізделген.
Бөлімдер, ... ... ... ... кө ... ... электрокаратаж арқылы жүргізіледі.
Триас шөгінділері (Т).
Триас шөгінділері 2027м терендікте жатыр. Олар негізіне қоңыр
ариметтер және ... ... ... түраді Жалпы қалыңдығы 1500-
1600м.
Юралық жүйесі (I).
Юра жүйесінің шөгінділерінде үш бөлім бар. Төменгі, ... ... ... қалыңдығы ІЗООм.
Төменгі бөлім (ІІ).
Қиманың төменгі юралық бөлігінде құмтас, алевролит жәі саз ... ... ... сұр және ашық сұр, ұсақ және орта ... ... ірі түйіршікті. Кейде ірі түйіршік қүмтастар ашық ... ... ... ... ... ... және ... негізінен қат-қабат болып келеді.
Төменгі юралық шөгіндінің қалындығы шамамен 120-130м.
Аален ярусы (J2а).
Аален ярусы негізінен терең сынықты қүмтас-малтатас т; ... ... ... сүр ашық сүр, қоңырлау әр түрлі түйіршікті
қүмтастар басым келедi олардың ... ... ... де ... ... ... және гравелиттер қабаттарынь] арасында
кіші галечті және конгламератты голечниктерд: топталуы ... ... сүр, ... сүр, кейде қоңь ренді. Бүл ярустың жалпы қалыңдығы
ЗЗОм.
Байос ярусы ... ... са ... ... ... қалыңдығы 200 м-ге
дейіі
Неоген жүйесі ... ... ... және сармат ярустары бөлінед
Тортон ярусы қүмтас және мергельді қабатты карбонатп саздан ... ... өзен ... баты ... ірі көрінетін
Қарамандыбас.
Өзен тектоникалық сызығына үштасып жатса да, ол басыщ
өз бетінше дербес ... ... ... ... ... кезінде
Қарамандыбас туралы өзен қатпарының батыс переклиналыны ... ... оның ... ундуляцяның негізін пайда болғаны белгілі болады.
Өзен Қарамандыбас қатпары Жетібай, Өзен зонасының ең iрi ... ... ... ... ... ... оның мөлшері 900м
контурда үзындық осінде 45к ... ... 49 км, ал ... ... ... ... шығыс жаққа жылжытылған, соның ... ... ... ... ... ... қыск Шығыс периклиналы
кең және қысқа сына түрінде, ал батыс үзь: және тар ... ... ... ... осі, толқын түрінде иілген. Иілмені ... ... ... ярусы төменгі бөлікте ақ, ашы сүр, мергельді
қабатты тығыз саздан қүралған. Жоғарғы бөлігi көбінесе ... ... ... ... ... жүйесі (Q).
Төрттік жүйенің шөгінділері сулы сазды, қүмды элювиальді
делювальді текті саздан қүралған. Бүл жүйенің қалындығы 7 м-ге ... ... ... субкеңдікте созылып жатқан антиклинальды қатпар болып
көрінеді. Ол Туран плитасына үштасқан, Оңтүстік Маңғышлақ ... ... Өзен ... ... ... ... бөлігінде
орналасқан. Солтүстік бөлігінде Өзен қүрылымы Беке-Башқудук анклиналь
зонасының Оңтүстік-Шығыс ... ... ... Өзен ... ... ... ойпаң жермен бөлінген.
Ауданның Шығыс бөлігінде, Төңірек шыңының шығысқа қарай ... ... ... қатты батады.
Қиманың жоғары горизонттары бойынша, жеке алғанда сенонан және Өзен,
Төңірек ойпаттарының ... ... ... ... біреуіне үштасқан.
Қатпардың солтүстік қанаты жазықтау және де оның ... ... ... ... ... ... тәрізді учаскелерінің пайда
болуы біркелкі емес.
Ертедегі тау жыныстар үшін ... ... ... тән қасиет. Бүл негізінен ... ... ... және тау ... бүрыш тереңдігінің көтерілуіне және
қатпар амплитудасынан болады.
Өзен қүрылымының ерекшеліктерінің бірі әртүрлі ... ... ... ... ... ... ... XVIII горизонталь бойынша қүрылған қүрылымдық картада 5 ... ... 2 ... ... (III қима қатары).
51,62 (VІа қима қатары).
Шамаланған бүзылуға үшеуі жатады:
1045,1177 (III қатар)
512,562 (ІV-ІІІа қатар)
82,89 (ІVа-ІV қатарлар арасы).
Бірінші ... ... ... ... (ІII- ... ... скважиналар арасында шартты жүргізілген. Мүнда қүрылымның солтүстік-
шығыс қанатының қатпарларының қүрылысы ... ... ... ... Бүл ... ... шығу үшін 214-228 және ... арқылы қима пішін қатары түрғызылды. Бүл бүзылу скважиналар
қатарының ... ... ... ... ... ... болып
келеді.
Үшінші тектоникалық бүзылу шартты жүргізіледі. Ол 24-26 ... ... ... ... ... геофизиканың мәліметтері
бойынша бүзылуды бақылау қиынға түсіп түр.
Төртінші тектоникалық ... 82,87 ... ... ... ... ... ... контакты белгісінің
өзгеруі бір горизонтта емес екі горизонтта бақыланады.
Бесінші тектоникалық бүзылу батыс ... ... 51, 62, ... ... ... линиясында өтеді. Бүзылу ' кішкентай әлсіз-
амплитуданың түсуі болып табылады.
51 скважинаның қимасында XIV горизонттың 7-8 м ... ... ... пен XV ... арасында 6-7 м саз бөлімі жоқ. Бүл ... ... 15 м ... ... ... ... Бүл 144
көрші ... ... ... ... ... бес тектоникалық бүзылу меридиональды бағыт алады,
бүл гидрогеологиясының зерттеу мәліметерімен тура келеді.
1.5. Мүнайгаздылық
Өзен аймағында табиғи мүнай және газ ... ... ... ... жер ... ... ... антиклинасының шығыс бөлігінде
екені белгілі. Таскас жырасында осы ғасырдың басында қою тотыққан мүнай
сіңген қүм және ... ... ... ... шыққан жердің Өзен аймағына дейінгі қашықтығы 50 км ... ... ... ... ... ... ... Бір
скважинаны бүрғылау кезіндеалынды. Юра қабатының қүмы мен қүмтастары,
мүнайға ... және ... иісі ... ... ... ... кәсіпшілік ағыны
XV Юра горизонтын бақылау кезінде осы скважинада 1961 жылдың 1 желтоқсанда
1218- 1261 м ... ... Газ ... газ өткізгіштік фонтан түрінде
бірнеше рет Маңғыіплақта Беке қүдығы районындағы қүрылымды сквожинаны
бүрғылау кезінде ... ... ... ... бөлігінде орналасқан18
скважинаға қүрылыдық кен іздеу бүрғылауын өткізу кезінде 1961 ... ... кен ... ... рет газ ... ... ол ашық газ
фонтанына айналды. Екінші ашық газды сулы фонтан 36 скважинада бодды.
Бүл газды ... ... ... ... ары ... бақылау нәтижесінде Өзен көтерілуі мүнай мен газдың
ірі кен орны екенін дәледдеуі.
XVII горизонт.
749 ... XVII ... ... және де 219 ... ... ... қазылған. Ішкі мүнайлық контурында 607 скважина бар.
Контурда 128 және ... ... 14 ... бар. XVII ... ... және сүйықтың өнімділігі Он=9 т/тәул. Qж=25 т/тәу-ке
тең.
Ең төмен интервал перфороциясы.
Ь=1140 м, 5206 скважинасында.
Күмбезде XVII горизонттың ... ... ... 811,1м; ... скважинада, кеніштің биіктігі һ=50м.
Мүнайлылық ауданы 23940* 104м2. Өзен ген ... ... ... ... ... ... көмірсутегі бар. (27%-ке
дейін). Сол себепті газдан айрылған мұнай 29-30°с температурасында қатады.
Өзен мүнайының тағы бір ... ... ... қанығу
температурасы алғашқы қабаттылық жағдайда қабат 1° тең. Мұнай аз ... ... (20%). ... ... ... ... түрады. 60 мПа
(XVII горизонтта) 11,2 мПа (XV горизонт)
1.6. Сулылығы
1965 жылы өзен кен орынның қимасында ... ... ... ... ... ... ... қасиеттері
бойынша мезозой шөгінділері белгілі болды. Оңтүстік Маңғышлақ ойпатында ... және Юра ... ... ... ... және ... этаптары арасында суға төзімді қалындық бар. Ол 100 м ... ... және ... ... ... және ... ярусының Жоғарғысы
болып саналады.
Юра қабатының шөгшділерінде екі су түтқыш комплекс бөлінеді:
терригендік Юра ... орта және ... ... ... ... килевой коллекторлары кіреді және жоғары юралық карбонатты
террикалық су түтқыш комплексінде ... және саз тау ... ... қалыңдығы 80-100 м. Өзен кен орнының Юра терригендегі су ... ... ... ... ... Мөр қүрамы
2300—2700мг/л гидрокарбонат 2-3 мг.экв/л, кальции 400-500 ... аз ... 3-8 мг/л ... Өзен кен ... ... қүрамында темір (60-70 мг/л). Бүл сулар хлоры кальции типіне
жатады. ... ... (20°С ... 1,088-ден 1,052-ге дейін
өзгереді.
Карбонатты су тұтқыш комплексі терригенді литостас қалындығынан
бөлектенгеы және ... ... ... ... ... ... әктастармен берілген. Қаралып отырған шөгінділердегі су
терригенді сулардан жалпы ... ... да, жеке ... да ... Жалпы минсрализация 23,8-36,8г/л иод қүрамы ... бром 50 мг/л, ... 30 мг/л. ... ... типіне жатады.
Бор этапы қүмтас алевролитті, сазды шөгінділерінің алмасуынан түрады, қалыі-
щығы 700-800 м.
Бор қабатының ... ... екі су ... комплексі
бар неономды және ... ... ... ... ... дейін жетеді. Типі жағынан хлорлі кальцийлі.
Техника-технологиялық бөлім
2.1. XVII ... ... ... ... қысқаша тарихы
Өзен кен орны кәсіптің игеруге 1965 жылдан бастап енгізілді. Кен
орынды игеруге 1970 ... ... ... ... ... ... ... 1970 жылға дейін су айдау (2 және 3) тек қана екі қима ... см ... ... ғана ... йсәне кеніш бойынша ... ... ... XVII ... ... 1968 жылы 0,096 ... жүзеге асырыла бастады. Горизанттар бойынша орташа қабат қысымы
0,8-1,1 мПа-ға түсті (XVII горизонт бойынша 1,2 ... 1970 ... ... газ ... ... ... және қабаттарда бос
Сдың бөлінуіне әкеліп соқтырды. 1970 жыддың қазан айында 4 ... ... су ... ... кеніш сағдайын
жақсартады.
5-7 қатарлы пайдалану скважиналарының орналасуында су ... ... ... ... қатарына ғана әсерін тигізеді. Сеніштің негізгі
ауданында қабат қысымы төмендеуін тоқтатпайды, (XVII ... ... ... жетті, 1972 жылы (горизонтты игерудің бүкіл кезеңіндегі
максималды түсуіне әкеліп ... ... үшін 1983 ... ... ... ... қолға ынды.
2.1.1. Пайдалану және айдау скважиналар қорының
динамикасы
Қарастырылып отырған горизонттың ... ... шизі ... басталды. 1983 жылдың басында скважиналар £оры 1033 скважинаға
жетті. 657 мүнай, 251 ... 76 ... (кне 49 ... күтіп түрған
скважиналар.
Скважініалар қорының динамикасы
2.2-кесте
| | Мүнай |Су ... ... | |
| ... | | ... ... қоры|Жасал.түрған |Пайдала-ну |Істел-мей |
| | ... қоры ... ... қор ... |2179,0 |5155,0 |88,0 |8829,0 ... |1988,4 |4627,9 |80,0 |8938,0 ... |1613,8 |3879,3 |64,9 |1683,9 ... |1263,9 |2952,3 |50,5 |7369,9 ... |998,4 |2710,1 |39,3 |8571,9 |
| 1999 |808,8 |2093,1 |32,4 |9002,8 ... XVII горизонттық қабат қысымын қалыпты ұстаудың анализі.
2.2.1. Су ... ... ... енгізілуі және қолданылуы жобадағыға
сәйкес соқтырды. Сонымен қатар газ ... ... өсіп ... әсер ету ... ... ... ... үнемі түсіп отырды. Сүйық айдаудың
үлғаюына қарамастан (2.1 кестесі) ... ... ... өсуі пайдалану
скважиналарының санының өсуінің арқасында өсті.
Горизант бойынша сулану 1999 жылдың аяғында 61,4%ке жетті.
2.1 кесте. Өзен кен орынның XVII ... ... ... ... |Жинал ған|Жинал ған|Жинал |Мұнай |Айдау |Сулану ... |
| ... ... |ған су ... |скв. ... ... |
| |өңдіру |өндіру |айдау м3|саны ... ... |мПа ... |53162,0 |1041820 |500630 |719 |234 |51,7 |10,9 ... |54220,0 |10671,0 |501270 |736 |267 |57,0 |10,8 ... |55011,0 |10935,0 |51700 |720 |270 |58,0 |10,6 ... |58730,0 |11130,6 |52175 |670 |230 |57,2 |10,3 ... |59027,0 |11998,5 |525730 |636 |211 |63,1 |10,3 ... |59835,8 |1204445 |530250 |548 |189 |61,4 |10,4 ... ... ... ... ... мақсатында 1972- |
1973 жылдары 4 ... ... ... ... ... қию және оларды жаңа және ескі қима қатарларындағы
айдау скважиналарының арасындағы аралықты екі ... ... (250-300 ... ... I және II ... ... бөлшектелінеді,
яғни ХVІІ-ХVIII горизонттар өзінше игеру обьектілері болып бөлінеді.
Осы кезеңнің игеруінің ... ... ... көрсетті. Осы кезде төмендеген қысым зонасы ... ал ... ... ... ... Дегенмен кеніштерді газдандырудың
қайшы ықпал ету салдары қайтымсыз болып ... бүл ... ... және ... қатысты
болады.
1974 жылдың басынан 1975 жылға дейін қабат қысымы, су айдау көлемі
түрақтандырылды және ... ... ... ... ол XVII ... 3,814 млн. тоннаны қүрды.
1976-1981 жылдар кезеңі мүнай өндіру деңгейінің төмендеуімен
сүйықтық өндірудің ... ... және ... ... үлғайуымен
сипатталады. XVII горизонт бойынша 1980 жылы өндіру 1,99 млн. тоннаға дейін
төмендеді, ал сулану 66,1%-ке дейін өсті. Бүл кезең су ... ... ... ... сүйықтың өндіру көлемі өсіп, ал мүнай ... ... ... ... түрақты көлемінде су айдау деңгейінің
ары қарай түрақталынуы және біршама ... ... ... ... |Су айдау скважиналар саны | +;- |
| ... ... | ... |226 |234 |+8 ... |229 |238 |+9 ... |231 |244 |+ 13 ... |233 |236 |+3 ... |240 |236 |-4 ... |235 |189 |-36 ... ... және әр ... ... ... дейін жойылмаған
скважиналардың жойылуынан 1999 жылы су айдау скважиналарының қоры азайды.
2.2.2. Алу және су ... ... ... ... мен мүнай өндірудің нақты және жобадағы көрсеткіштерінің
байланысы бір-бірімен тығыз байланысты ... ... ... кіші болғандықтан нақты I сүйық өндіру жобадағыдан кіші.
Ыстық су айдау және шаруашылыққа өту барысында XVII ... ... ... түрақтандырылды және жылына 2,2-2,3 млн. тонна қүрады. ... ... ... су айдау көлемін азайту және қолайлысын
таңдау, 1999 жылы млн. тонна болу ... ... ... ... ... ... өсті (2.1- кестесі).
2.5-кесте. Мүнай өндіру мен су айдаудың нақты және жобадагы
көрсеткіштері.
| |1994 |1995 |1996 |1997 |1998 |1999 ... ... |6211,0 |6492,0 |6172,0 |6745,0 |7176,8 ... ... | | | | | |
| ... |8938,0 |7683,0 |7369,0 |8511,0 |9002,8 |
| |кт| | | | | | |
| |ы | | | | | | ... ... |4627,9 |9879,3 |2952,3 |2710,1 |2093,1 ... |ба| | | | | | ... ... |1988,4 |1613,8 |1263,9 |998,4 |808,8 ... |кт| | | | | | ... |ы | | | | | | ... т | | | | | | | ... ... |108809,7 |112689,0 |115641,3 |118351,4 |120444,5 |
|суйыктын |ба| | | | | | ... | | | | | | | ... m. | | | | | | | ... ... | |56764.7 | | | ... | | |55150.9 | |58028.6 |59027.0 |59835.8 ... | | | | | | | ... m | | | | | | | ... ... |1480190 |156112.0|165369.1 |173910.2|183427.3 |190425.5 |
|су айдау,| | | | | | | ... | | | | | | | |
| ... ... ... ... ... ... және сумен қамтамасыз ету.
2.3.1. Су айдауға керекті су көздері.
Қабатқа су айдау үшінде басқа қажеттілікке қабат қысымен ... ... ... ... суын ... кейде Еділ және қабаттың
ағын суын қолданады, олар бөлек айдалынады. (2.6 кесте).
|Теңіз суы ... су ... суы ... ... - 2а, 2б | ... |ОПУ ... | | ... ... - За | ... - ... ... | ... Суға қойылатын талаптар. Суды дайындау.
Өнімді горизонттарға айдалынатын суға келесі негізгі ... ... ... және су ... ... болмауы, коррозияға ... су ... ... қасиетін ... ... ... ... ... ... ... аз болуы, суды
дайындау және тазартуға кететін шығынның аз болуы.
Кәсіпшілік ... ... ... ... ... көп ... қатты салмақтың бар ... су ... ... ... Бүл аса ... ... ... түсуімен қоса жүретін, қайталанбайтын ... ... ... ... ... суының көбінің қүрамында әлсіз көмірқышқылы
H2CO3 , бикарбонаттар иондары HCO3 бар жане де ... Ғе ... шала ... ... түзы ... олар ауа ... ... айдалынылатын сумен қосылып скважинаның қабылдағыштылығының
төмендеуіне ... ... ... және аса коррозиялы-агрессивті көмір
қышқыл. 4Ғе(НС03)+О2+2Н2О -> 4Ғе(ОН)^+8СО2
Өндірілетін мүнай және мүнайлы газдың ... ... ... мен ... ... ... ... үшін
микроорганизмдердің санын ... ... ... ету қажет.
Көп мөлшерлі минералды тузы бар ілеспе қабат суы жоғары
коррозиялы активті ... ... Оны ... үшін ... ... ... ... И-І-Е, ИК-5, ИКБ-4, И-4-Д,Тайга-
1, ИКОГ-1 және т.б.) және қүбырлардың ішкі жағын қаптайтын әр ... ... және ... ... ... ... қасиетін жақсарту үшін беттік әсер еткіш ... ... ол ... ... ... керілуді елеулі төмендетеді,
соның әсерінен өнімді қабаттардың тау жыныстардың жуғыштылық қасиеті өседі.
Осы мақсатта 3-5%-ті су ерітіндісін ... ... ... „Узеньнефть"
бірлестігінде беттік әсер еткіш зат ОП-10 І колданылады.
4. Су айдау скважиналарын ... Су ... ... ... ... ... меңгеру мақсаты — өнімділік немесе һұгылу.
Жүтылу коэффициентін мүмкіндігінше көп алу. Оны айдалынатын су мөлшерінің
өзгеруін ... ... ... ... ... ... анықтауға болады.
немесе
Айдау скважиналарын меңгеру қиындықтарының дәрежесін шартты үш топқа
бөлуге болады.
йоп: Қабат қалыңдығы ... ...... ... ... ... ... қүмтастарда бүрғыланған скважиналар.
ІІ-топ: Сазды қатпарлы қабаттарды қазатын скважиналар, олардың цмтастарының
өткізгіштік қасиеті төмен болып ... ... ... жалпы
қалындығы 6-дан 12м-ге дейін болады. Щ-топ: Өткізгіштігі төмен және ... ... ... ... ... ... ... қабаттарды қазатын скважиналар.
Айдау скважиналарын меңгеру кезінде келесі техникалық Ітәсілдер
қолданылады, (толықтай Өзен кен ... ... ... Кері ... ӨБС-ның (өлшенген бөлшектер саны) минимальды
мүмкіндік және түрақты қүрамына дейін 1200-1500м3/тәул. шығынмен кері ... ... жуу. ... ... 1-3 ... ... суды ... су
қүбырынан шды немесе өдейі ыдыстарда міндетті түрде алдын-ала түндырылған
судың сақиналы схемасымен, сорапты ... ... Бүл ... ... ... су ... ... бақыланады. Негізінен скважиналардың жүтылу
қабілеттілігін өсіру үшін ... ... ... жуады.
Түптік зонаны тазарту үшін скважиналық қарқынды ... ... ... ... ... әр ... ... іске асады.
а) Поршендеу.
б) Компрессорлы тәсілмен (Батырмалы ортадан тепкіш сорап (БОТС)).
в) ... су ... ... ... ... яғни ... ... түсуі. Мүндай операция скважина оқтын-оқтын 6-15 ... ... ... ... жүмыс жасап түрғанда, қайта-
қайта қысқа уақытта төгілу кезінде көбірек әсерлі ... ... ... ӨБС ... ... қайталайды. Мүндай әдіске скважина
шығымы тәуелділігіне бірнеше ондаған ... ... ... қодданған
дүрыс ӨБС-ның қүрамының тұрақтылығына жету үшін үздіксіз өзіндік шөгілумен
салыстырғанда қысқа ... ... 4-6 есе су ... ... ... түптік зонасын түз қышқылымен өңдеу, қүрамында ... ... бар ... ... және ... ... ... қабыршықтарды еріту үшін, ол үшін қабатқа 0,8-1,5 м3 қабат қалыңдығы ... ... ... ... айдайды, скважинаны бір тәулікке
қалдырады. Жуудан және дренаждан ... ... ... ... гидрабликалық жарылуы. (Қ.Г.Ж)
Су-қүм қоспасымен су қүбырларын және сорапты ... ... жуу. Егер ... ... ... қасметі болса,
қалыпты айдау қысымынан жоғары қысыммен, бірнеше сағат ішінде скважинаға су
айдау.
Түптін зоналардағы парафинді және смолалы ... жою ... ... мүнай скважиналарын мүнаймен немесе ыстық сумен ... ала ... ... ... ... ... қозғалмалы буландыру
қондырғылары арқылы жүзеге ... Су ... ... ... ... жылда, XVII горизонт бойынша 236 айдау скважиналары болды,
оңың 202-сі жүмыс ... ... оның ... 55 нақты және 25 жүмыс
істемей түрғандар (2.2-кесте). Төменде ... ... ... ... ... ... берілген: өнімділігі бойынша (2.7 кестесі) және
сағадағы қысымы бойынша (2.8 ... ... ... ... ... ... ... |10-ға |10-15 |50-100 |100-200 ... ... ... | | | ... ... |5 |65 |66 |53 |44 ... | | | | | ... саны |2Д |27,8 |28,3 |22,7 |18,8 ... % | | | | | ... ... ... ... ... сағадағы қысымы бойынша
сипаттамасы
|Сағадағы | | | | ... |8-ге ... |8,1-9,0 ... |10-нан ... | | | | ... |25 |72 |78 |51 ... | | | | ... саны | | | | ... % |11 |32 |34,5 |22,5 ... ең ... ... ... ... 4455 ... ал ең ... қасиеті 2642 скважинасына (785,5м3/тәу) тән. Горизонт бойынша
орташа тереңдік ... ... ... ... ... су айдау көлемін реттеу.
Айдау скважиналарын мүнай кеніштеріндегі қабат қысымын қалыпты үстау үшін,
өнімді горизонттарға су ... үшін ... Мдау ... келесі талаптар қойылады.
- оқпан қабырғасының орнықтылығы және сулы, ... ... ... ... ... қабатпен скважина оқпанының берік қатынасы;
- сағаның герметизациясы (бекітулі және сүйықты қабатқа айдауға
багыттау ... әр ... ... және ... жүмыстарды прибор түсіруі және арнайы ... ... ... ... ... ... ... байланысты ашық
немесе жабық түрмен жабдықталуы мүмкін. Себебі біздің қабатымыз ... ... және ... ... оны ашық ... әдейі фильтр және жоғары жағынан кең қонышты ... ... ... трапеция тәріздес саңьшаулы (0,73-3 мм) түктің беткі бөлігіне ... ... ... ... ... ашады.
XVII горизонттың айдау скважиналарының сағасын жабдықтау үшін АНК-1-65-
10, ФК-1-65-210 және ІАНЛ-60-200 арматуралар қолданады.
Фонтон елкасының өту ... 65 мм және 60 мм. ... ... 21,0 ... ... ... ... реттеу ББСС-ке ортадан тепкіш сораптың беруі немесе
орының өзгерту арқылы іске асады. Кейде осы сораптардың ... ... ... ... ... энергияны дросселдеу (ысырмаларды
жабу) әдісімен реттеу, яғни ... ... ... сондықтан бүл
реттеу әдісі тиімсіз. Осымен қоса, өзінің қарапайымдылығымен дросселдеумен
реттеу әдісі ББСС-тің кәсіпшілік жағдайында және айдау ... ... ... ... ... негізгі себептері және жүмысын
қалпына келтіру. Айдау скважиналарының жүктің зонасына
ықпал етуі.
XVII горизонттың ... ... ... ... ... мыналар: сорапты компрессорлы қүбырлардың апаты (46%) шеген
тізбектерінің бүзылуы (35%), ... ... ... (8%). ... ... жөндеу жүмыстарының шамамен 80%-ті СКК-дың апатына және ... ... ... ... және тізбектердің бекітілмеуіне әкеліп
соқтыратын себептері мыналар:
- ... ... ... ... ГҚЖ ... ... ... қысымнан артық кетуі;
- коррозияның кезірінен шеген тізбектерінің беріктігінің азаюы;
- ... ... және ... тесу ... цементті сақинаның
шытнауы;
- томпонаж алдында скважинаны нашар тазалау кесірінен скважинаның
қабырғасы және цементті тас ... ... ... шайылып
кетуі және т.с.с.
Беріктілікті қалпына келтірудің көп таралған әдістері:
- қысыммен, артына цементті сақинаны ... ... ... ... ... цементті ерітінді қүю;
- артынан цементтеумен, қосымша тізбекті түсіру;
- фильтр арқылы мүнай цементті ерітіндіні қүю.
С.Қ.Қ-ға ... ... ... ... ... бүзылған орындарын айырады.
Скважинаның түптік зонасы — бүл бүкіл процестердің қарқынды ... ... ... ... ... градиенті, энергия жоғалтуы,
фильтрациялық кедергілер көп болады.
Фильтрациялық ... ... үшін ... ... ... зонасына әсер ететін шараларды іске асыру қажет.
Скважинаның түптік зонасына әсер ететін барлық әдістерді үш ... ... ... ... механикалық
(Г.Қ.Ж), жылулық (жылытқыштармен СТЗ-сын қыздыру) СТЗ-ға әсер етудің әр
түрлі әдістері бар, олар ... үш ... ... сай ... әсер ету). Бүлардан басқа, скважинаны торпедамен
тесу, ... ... ... ... ... ... әсер
ету. Біздің кен орында айдау скважиналардың СТЗ-на әсер ... екі ... ... ... және ... ... |тгхз |Жылдар ... ... |
| ... | | |хим. | |
| | | | ... | ... |99 |118 |1997 |194 |56 ... |227 |179 |1998 |0 |44 ... |146 |82 |1999 |88 |44 ... ... скважиналарын зерттеу.
2.5.1. Айдау скважиналарын зерттеудің технологиясы мен әдістері.
Скважинаны зертту нәтижесінде, бүкіл жайғасқан аудан ... ... ... және ... қасиеті туралы мәліметтер және кенішті
игеру процесінде мүнайлылық және газдылық контурының ... ... ... ... скважиналарын зерттеудің келесі ... ... ... ... режимдер әдісі.
- белгіленбеген режимдер әдісі.
Айдау скважиналарын зерттеу қабатқа су ... және ... ... ... ... ... ... скважинаны төгілуге алады және белгіленбеген режим
әдісімен зерттейді. Әрбір 3 ... ... кем ... 3 рет ... ... бір-бірінен 10%-ке ғана өзгеше болса, онда скважинаның жүмыс ... ... Одан ... ... тез ... ... орнатылған үлгі
монометрі арқылы қалыпқа келгенге дейінгі уақыттағы түп қысымның ... ... ... түп ... ... келу ... ... айдау скважинаның белгіленген шығымның мағынасын біле отырып, СТЗ ... ... ... ... ... ... ... саға лубикаторымен жабдықталады.
Өзен кен орында айдау скважиналарын зерттеу үшін, суланумен ... ... ... ... ... ... (РГД), жылу өлшегіш қүрал
(термометр) қолданылады және радиоактивті изотоптармен ... Кен ... ... ... ... ... өз
уақытында анықтау үшін жылу өлшегіш әдісімен ... ... ... ... ... үшін ... ... ерекшелігі алынған
мәліметтер, перфорациялық саңылауларды емес, ... ... ... кен орны ... ... ... жоғары парафинді мүнайына байланысты
скважиналарды және қабаттарды температуралық зерттеу маңызды роль ... ... ... ... ... ... бүл әдіс
комплексті мына қызметтерді атқарады. ... ... ... айдау скважиналарының түбіндегі температураны ... ... әр ... ара ... орналасқан скважиналардан термограмма
түсіру, бақылау скважиналарының температурасын үнемі өлшеп отыру керек.
Кен орында ... ... ... ... ... ... ішімен сулануды қолданып игерілген өнімді горизонттардың ... ... ... ... ... ... бағытының айырықша
өту жолын белгілеу және ... ... ... ... ... әсер етуінің кейбір жақтарын және мүнай алудың
толықтығын баяндау немесе көрсетуге мүмкіндік береді. (2.10; 2.11 ... кен ... ... үшін ... ... ... уақытына және шығынына байланысты айдау скважиналарының суық су айдау
кезіндегі түптегі температураның өзгеруі.
2.11 кесте.
Өзен кен орынының жағдайы үшін, ... ... ... ... шығынына байланысты айдау скважиналарының ыстық су айдау
кезіндегі түптегі температурасының өзгеруі.
2.5.2. Айдау скважиналарын зерттеу ... ... мен ... ... ... ... судың жүтылу орындарын және бөлек
қабатшаларға су шығынының бөлінуін ... үшін ... ... ... жылу ... ... қолданады. Сонымен қатар, қабаттың су ... ... ... ГК ... геофизикалық скважина қүраддарының
көмегімен табуға болады.
Кейде скважина түбінде, жалпы фильтрмен ашылған, ... ... ... ... ... перффоциаланған (атып тескен) интервал
болады. Егер де бір ғана ... ... ... да оның жүмыс жасау қалындығы
ешқашанда тесілген аралыққа сәйкес ... ... суды ... ... ... ... ... аралыққа тек қана бірнеше ондаған
сантиметрін ғана қүрайды.
Беру аралықты және оның өнімділігін анықтау үшін кабельмен түсірілетін
скважиналық ... ... ... ... оқпанымен қүралдың
ауысуында бүл қүрадцың көрсеткіштері бойынша қабаттың тесілген учаскесін
бойлай жүтылудың (ағыстың) ... ... ... ... ... ... ... дөңгелек (турбинна) бар, оның айналу жиілігі ағып
жатқан ... ... ... ... ... ... ... электрлі ауысады. Олар кабель
арқылы тіркейтін қүралдың ... ... ... нәтижелерімен қүрал
түсіру тереңдігімен жүтылудың тэуелділігін, скважинаның ... ... ... ... ... ... скважиналарына айдауда пайдалану тізбектеріне немесе
сорапты компрессорлы қүбырлары арқылы айдауға байланысты скважиналық шығын
өлшегіш қүралының ... ... 110-100 және 28-42 ... сәйкес келеді.
Егер айдау шегенді қүбырлар арқылы жүргізілетін болса, онда РГД-3 және РГД-
5 шығын ... ал ... ... ... ... болса, РГД-4
және "Терек-3" қолданылады. Төмен ... ... үшін ... бар ... ... ал ... ... скважиналар үшін
панерсіз, бірақ центрге бағыттаушы бар ... ... ... бір ... қаратажды кабельмен түсірілетін дистанциялық шығын
өлшегіш қүрал РГД-3 көрсетілген. Ол ... ... ... дейінгі
айдау скважиналарын зерттеу үшін қолданады, (айдау тікелей ... ... ... Ол ... 3 ... тежелмеген турбинамен 8
өлшегіш бекітілген корпустан түрады.
Турбина 8 магнитті муфта 6 арқылы, ... емес ... ... қоршауда 5 орналасқан тоқты 9 тоқтататын магнитті ... ... ... ... 10 головна арқылы байланысқан
кабель 1 бойынша ток импульстары каратажды станцияның электрлі есептегіштің
бетіне беріледі. Турбинаның ... ... ... ... ... хабардар
етеді. Турбинаның осы 8 корпусты алатын табаншада ... ... ... ... ... ... 7 орналасқан.
2.6. Өзен кен орынының XVII горизонты бойынша ... ... ... ... 2.6.1. ... су ... мақсаты.
Өнімді қабаттарға ыстық су айдау әдісі, үлкен І° кристалданатын
парафині бар, жоғары ... ... кен ... ... ... ... ... кен орындарда қабатқа салқын су ... онда ол ... ... жоғары өткізгішті қабатшаларға бөлектеліп өтіп кетеді.
Сонымен қатар жоғары және төмен жатқан төмен ... ... ... ... ... ... ... шоғырланады
және қабатта Іпығарылмаған мүнай көп қалып қалды.
Айдауға кристалдану температурасы ... су ... ... ... мүнай өндіру скважиналарына ығысады.
Ыстық су дайындау үшін, оны қыздыруға көп ... ... ... ыстық
су айдаудың циклді әдісі игерілген. Оның мағынасы, өнімді қабатқа белгілі
бір көлемде кезектеп ... су ... ... Ыстық су айдау процесінде
қабаттың табаны және төбесі қызады, ал суың айдау ... ... ... қыздырылған табаны мен төбесінен келетін жылу арқылы қызады.
Өзен кен орынын иегеру схемасында ыстық су ... ... ... және ... ... ... үстаудың қажеттілігі
қарастырылған, бірақ техникалық және ... ... ... ... ... ... ғана бүкіл кен орын ыстық су айдауға көшіріледі.
„Өзенмүнайгаз" бірлестігінде суландырудың мына түрлері қолданылады:
- блокты суладыру (нүсқа ... ... ... ... қыздыру, суландыру;
- іріктеп суладыру;
- циклді суландыру;
- фигуралы суландыру;
- ауданды суландыру;
- нүска ... ... кен ... ... ... ... жаңа түрлерінің
негізгі мақсаты алевролиттер ... және ірі ... ... ... ... ... ... қорын игеруге енгізуде барынша көп жетістікке жету,
мүнай мен қаныққан алевролиттерге активті әсер етуіне мүмкіндік ... ... ... жүйесін қүру.
1988 жылдың түрақсыз (циклді) суландыру арқасында 160 мың тонна мүнай
өндіріледі, дренождалмаған қорды игеруге ... ... — 461 ... ... ... сулану арқасында 545 мың тонна мүнай алынды.
2.6.2. Ыстық су айдауда қолданылатын жабдықтардың және су дайындаудың
технологиясы.
Ыстық су ... ... ... қысымын көтеру әрекетінің басынан бастап
қиял болды. Бүл идеяны іске қосу, технологияның жоқтығына ... ... ... ... ... суды ... м3 ... қыздырудың
тез және арзан әдісін таба алмады.
Бірінші рет ыстық су айдау 1970 жылы қима ... ... ... тәжірибелі кәсіптік қондырғыда ысытты.
Бүл қолданыста өте күрделі және көп еңбек сіңіруді ... ... ... қарамастан ыстық су айдау нәтижесі жаман ... ... ... ... бүл ... бас ... тура
келеді. XXIV горизонттың термалды суын қолданып та көрді, өнеркәсіптік
сынаулар жүргізілді, атап ... ... ... ... ... ... қүбырлы қыздырғыштар.
Бірақ 1980 жылдары ПТБЮ/160 маркалы қыздыру пешінен артық қүрылыстың
жоқ екені белгілі болды. Пешті қолданудың қарапайымдылығы, жоғары ... ... осы ... ... ... жаппай енгізуге себепші
бодды.
Қүбырлы блокты ПТБЮ/160 пеші екі ... ... ... ... пеш ... ... жүйесінен. Пештің игеру түтігінен қыздырылған өнімді
кіргізу және ... үшін ... ... жылу ... ... ... (қүбырларды жалғастыратын бөлшек) жалғасқан екі иін кіреді. Жылу
алмасу ... ... ... ... ... ... ... байқау үшін, пеш қызметету ауданы қамтылған. Ол ... үшін және ... ... ... ... өз ... бір блок, онда болу қондырғысы
электродвигательдермен ... ... ... және ... ... ... Суық су ... тізбектері арқылы жылу ... ирек ... ... Ирек түтігінен жүру жолында су, ... ... ... жану ... ... ... ... арқасында қызады. Керекті температураға дейінгі қыздырылған су
қүбыр тізбектерінен шығын арынды ... ... ... ... отыны
табиғи газ болып саналады.
Су магистралды тасымал қүбырларынан есептеу торабы арқылы бүталы
сорапты станциялардың немесе ... ... ... ... қабылдау
коллекторына кіреді.
ББСС-ті қолдану олардын қүрастыру уақытын (орташа 5 есе) ... ... ... азайтуға (30%) және ҚҚҚҮ жүйесін іске асыруда
үлкен ептілікке жетуге ... ... ББСС ... әдіспен қалай
жасалынады және қүрылыс ауданына дейін ... ... (2.3 ... ББСС ... ... түрады: сораптық, арынды, үңғыдан келетін өнімдерді бөлетін
қондырғыдан, басқарудан, ... ... ... және ... ... ББСС-да орнатылған сораптар саны екі, үш және төрт ... оның ... ... ... ... мен ... ... 2.12 кестеде берілген.
ББСС-ты жылыту электірлі блоктардың ауа алмастыруы табиғи механикалық
қыздырумен үйлесіп сорып алатын ББСС түгел автоматтандырылған және ... ... ... ... ... ... мен электродвигательдердің сипаты.
|Сорап |м3/сағ. |Қысым ... ... В ... кВт ... |
| | | ... | | ... |
| | | ... | | ... | | | | | |а ... |180 |9,5 |сд- |6000 |800 |3000 |
| | | |800-2 | | | ... |180 |14,2 |стд- |600 |1250 |3000 |
| | | |1250-2 | | | ... ... ... Су ... скважиналарына.
Су магистральды су қүбырларынан 1-0,3 мПа-ды қысыммен жер ... 2 ... одан ... коллектор 3 мен асырмалар 4
арқылы, электродвигательдер 6 арқылы қозғалысқа келіп түрған ортадан ... 5 ... ... және ... ... асырмаларынан
7 өтіп, су жоғары арынды коллектор бөлгішке 8 ... ... ... ол ... ... ... лас суды ... ағылу кезінде
асырмалар 11 арқылы буландырғыш тағандарына 12 лақтырады.
2.6.3. Ыстық су айдаудагы ... ... ... ... ... ... ... өндіруде ыстық суды
қолданудың ... ... ... Жаңа ... ең ... 1984 жылы ... Келесі жылдары бүл әдістің бергіштігі ... ... ... ... ... су ... көшу ... және отандық мүнайкәсіпшілік
практикасында аса маңызды оқиға.
Өзен мүнайшылары осындай күрделі кен ... ... ... ... ... 1°80°с-қа дейінгі орташа тәуліктің ыстық су
айдау 160 мың м3 -ке ... ... ... ... ... мүндай
көлемді білмейді. Алдымен айтқанда, қабаттың температурасының өсуі, яғни
парафиннің кристаддануы жойылады, кеніш қажетті ... ие ... ... "Өзенмүнайгаз" бірлестігінде ыстық су ... ... ... мың т. мүнай, XVII горизонт бойынша 217,3 мың ... ... ... ... ... ... ... кен орынның XVII горизонтынан мүнай алу үшін оған ... ... ... ... ... судың айдалу темпі gв=260м3/тәу;
қабат қалыңдығы ... ... ... ... коэффициенті =0,7; айдау скважинасының
түбіндегі ыстық су t°70°С, бастапқы қабат t°tо=57,2°С; қабаттың және ... толу ... жылу ... ... ... жылу сыйымдылығы Св=42кДж/(кг • В) және айдалынатын ... ... ... және оның айналасындағы ... қызу ... ... және оның айналасындағы тау
жыныстарының жылу өткізгіштігі =1.16кВт/(мин).
Айдау скважинасының радиусы гс=0,034м. Қабатқа су айдалғаннан кейінгі
5 жылдан ... ... ... ... ... анықтау керек.
Шешімі: Қабаттағы температураның бөлінуі Ло-верье формуласымен анықталады.
мүнда,
-ыстық су ... ... ... ... скважинасынан r
қашықтықтағы қабаттың температурасы, Ос ... еrf(х) ... ... ықтималдық интервалының стандартты белгісі
-келесі белгілерді қабылдайтын бірлік функция
болғанда
болғанда
(2.1) формуласын шығару ... ... ... ... жылу ... жазықтығы бойынша тау шныстарының жазықтығы
бойынша тау жыныстарының ... жылу ... тең, ал ... ... қабаттауға;
б) Өнімді қабаттарының айналасындағы тау жыныстарының жылу ... ... тең, ал ... ... нольге тең.
2.5 формуласынан бастапқы қабаттықтан өзгеше ... ... ... ... табуға болады.
немесе
Есептің шарты бойынша онда Үпр — айдау скважинасынан қашықтың,
оның ... ... ... ... ... ... ... - скважинаға ыстық су айдалғаннан кейінгі өткен ... ... ... ... ... ... анықтаймыз.
Қабаттың тығыздығы және жылдамдығы айналасындағы тау жыныстарының
тығыздығымен жылу ... тең ... Онда ... ... ... орташа температура Тор
қүраиды.
онда зонадағы жиналған жылудың саны, ... ... ... ... ... ... әрбір зонасында
жиналған жылудың санын анықтауға болады. Мысалы: ... зона ... ... ... саны ... ... = 20 + 20 = 40 м
= 1.087- 10-4(40)2 =0,173920
Т = (r = 40м) = 57,2 + (10 - 51,2)хО,9684 = 69,6° ... ... ... ... ... жылу жиналады. Бүдан мынадай қорытынды
шығаруға болады, өнімді қабатта жиналған жылудың нақты саны ... ... ... саннан көп болады, себебі қабаттың қайтылған
бөлігіне кеткен ... бір ... сол ... ... ... ... ... қабатты бүлай жылыту оның мүнай бергіштігінің өсуіне
ықпалын тигізеді.
2. Экономикалық ... ... ... және газ ... ... бірлестігінің үйымдастыру қүрылымы 3.1. суретінде
көрсетілген.
Негізгі ... ... ... жатады: мүнай және газ өндіретін
(мүнай кәсіпшіліктері), қабат ... ... ... ... ... ... жөндеулер, ғылыми-зерттеу және өндірістік ... ... және ... ... ... қүрылыс монтажды, учаскелер.
Қабат қысымын қалыпты үстау цехының қүрылым. Бірлестікте қабат қысымын
қалыпты үстау цехы атқарады. (Қ.Қ.Қ.Ү.Ц). Оның ... ... ... ... ... жүмысын бастау және оның орынбасары аға инженер атқарады.
Қабатқа судың ... ... ... ... айналысады. Бүл
бригаданы мастер басқарады. Цехтың негізгі жүмыстары осылар. Бүкіл ... ... ... пайдалану, ауысып жүмыс істейтін технологиялық
операторлар және машиналармен ... ... ... ... қызмет етеді. Негізгі жөндеулерді жөндеу бригадасы істейді.
Олар магистралды торапты және ажыратьшмалы су ... жер ... ... ... ... ... адамдар, пісірушілер,
кесушілер кіреді.
Геологиялық қызмет көрсетуді қамтамасыз ету үшін цехта ... ... Оны аға ... ... ... өндірістік қызмет базасы жатады.
Оның негізгі мақсаты механикалық және энергетикалық ... ... ... ... және негізгі өндірістің барлық объектілерінің
үздіксіз жүмыс жасауын қамтамасыз ету.
3.2. Қабат ... бір ... ... ... ... кен ... ... тиімділігін көтерудің ішкі резервтерін
шығару үшін нақты ... ... ... және ... ... ... ... маңызы өте зор.
Кен орынды игерудің көрсеткіштерінің техника-экономикасының анализі
(3.1. кестесі)
1983 жылдан бастап бірлестік ыстық су айдауға ... ... ... ақша ... ... ... туды. 1т. мүнайдың өзіндік қүны
да өсті, ... күні ол 9570 ... ... ... 3.1. кестесін
талдағанда 1994-1999 жылға дейінгі мүнай ондіру төмендегіні ... ... ... ... ... пайдалану қоры.
2. Өнімнің сулануы.
3. Мүнай скважиналарының пайдалану коэффиценті.
3.3 Ондірістегі өнімнің көлемін шараны енгізгеннен кейінгі есебі.
Жаңа техниканы қолдану, ... да ... ... көлемін өзгереуге
әкеледі, нәтижесінде:
- скважина шығымын көбейту;
- жөндеудегі скважиналардың түру уақытын азайту;
- І гайдалану скважинасының түру ... ... ... ... ... өзгерту;
Шараны енгізгеннен кейінгі мүнай өнімін мына формула бойынша
анықтауға болады:
Q1=g1*Nскв *Tж*Kn
мүндағы g1 үңғы шығымы т/тәул;
Nскв— үңғы қоры саны;
Тж—жүмыс ... ... ... ... ... ... ... үңғы шығымының өзгеруіне
байланысты:
(Qg=TKKn(q2-q1)
Мүндағы: q2-орташа тәулік шығымы скважина жаңа техника енгізгеннен ... Д=360 • 0,9 • (9,8-6, ... ... ... ... пайдалану коэффицентінің
өзгеруіне байланысты:
(Qк=q1* Тж • ... q1— ... ... - ... қор, істейтін скважина, тәу.
(Qк=6,1 х 360 х(0,98-0,9)=175,1т
әр ... ... ... байланысты мүнай өнімінің ... ... ... ... ... мүнай өнімінің көлемін анықтауға
болады:
Q2=Q1+(Q
Q2=100796,4+1375=102171т/жыл.
Амортизация, бүл біркелкі ... ... ... ... жетуіне байланысты бүрынғы өзгеруін мына ормуламен
есептейміз:
Aжыл=
Мұндағы: С - қалдық баға
Na-жылдык амортизация
Nа=6,7%
Сбал-557300$
Скал=Сбал-
Ажыл=
Еңбек ақы қорының есебі:
Негізгі жалақы бойынша ... ... ... ... (тек қана мүнай табуға тікелей датысатын ... ... өсуі ... ... ... ... кезде есептейді. Жүмысшылар саны мен разрядттары өзгерген кезде
жалақы Фрының өзгеруін еңбек ақы ... ... ... ... ... Егер де жүмысшылардың саны ғана өзгерсе онда
қызметкерлер категориясына ... ... ... ... ... ақы ... анықтау қажет.
Қазақстан Республикасында тіп жалақы 3480 теңге өнеркәсіптік-
өндірістік персонал еңбек ақының ... ... ... ... ... ... ... тарифтік торуын аламыз.
Қосымша жалақыны ескеретін коэффициентті негізден 1,25 деп ... ... ... ... ... ... бүдан:
ЕАҚ=тіп жалақы х тарифтік коэффициент х ... саны х ... ... ... коэффициент х аудандық ... х ... ... х ӨӨП ... 14x1,25x1, 1x357=139044310 теңге немесе
958926,3$.
1$=145 теңге.
Энергетикалық шығындар ... ... ... ... ақы ... ... ақы ... мемлекеттік бюджетке-26% және
мемлекеттік жинақтау зейнетақы қорына - 10% ... ... ЕАҚ х 0,36 = ... ... ... асты және жер ... қүрал-жабдықтарға ағымды жөндеу өзіне бірнеше
шығындарды кіргізеді.
(Жалақы, көтергіш-тракторлар жалдау, ... ... т.б.) ... ... бойынша үнемдеу немесе артық шығындарды шараның сипаттамасына
байланысты есептейді.
Сжондеу=
Басқа да шығындары
ЕАҚ х 25% 958926,3x0,25=2397316$
Су шығындары:
VH2O=520350м3(Н2О)
Ссу=520350х13=6764550 теңге ... ... ... ... ... ол жаңа технологиялық процестерді кен
орынында жүргізгеннен кейінгі,
Суд=
Қосымша мүнайды өткізетін ... ... өсуі мына ... баға — өзіндік қүн) х др=(100-66)х
102171=03473814$
Осыдан,
Табыс салығы=0,3 • Пбал=03х3473814=1042144,2$
Табыспайда=Пбал-Табыс сал=2431670$
3.1. кесте. Технико-экономикалық көрсеткіштер.
Еңбекті және ... ... ... ... ... қалыпты үстау жүйесіндегі еңбекті қорғау.
4.2. Қауіпті және зиянды өндірістік факторлар анализі.
Қабат қысымын қалыпты ұстау жүйесінде ... ... ... қысыммен (15мПа-ға дейін) және ...... ... ... ... ... қауіпсіздігі жағынан төзімділікке,
беріктілікке және бақылау өлшеу қүралдарының, су қүбырларының, сорапты және
технологиялық қондырғылардың ... ... ... ... жүйесінің қүрылыстарына су алатын үңғылар, су ... ... ... ... ... сорап станциялары, су
өткізу линиялары және т.с.с. ... ... ... ету ... ... ... ... ететін, тазарту негізіндегі және фильтрді жуу,
ноагулянттарды қақапақты ... ... ... жүмыстармен тығыз
байланысты.
2. Қоргану шаралары.
1. Техника қауіпсіздігі.
Барлық ... - ... ... ... су ... ... ... скважиналарында, қүбырларда, қүдықтарда және
сондай коммуникацияларында — олардың қызметіне және ... ... ... қандай да басым жүмыс істеу рүқсат енгізілмейді.
• жүмыс орнында газ иісінің болған жағдайында; Іпу мен вибрация ... ... ... ... ... немесе территорияны дайындаттыратын;
• электр қауіптілігі кезінде;
• керекті қорғау ... ... ... ... ... кезде;
• жайсыз литерологиялық жағдайларда.
Б.Б.С.С-тің жүмыс бөлмесі механикалық қоздырғышы мен ... ... ... ... ... және материалдар үшін қашықтықта ьщыстар мен
контейнерлер қондырамыз
Сораптардың және трансмиссиялардың, қозғалтқыштар механизмдерінің
барлық қозғалу және ... ... ... ... ... металмен
қоршаулы болады. Айналу бөлігінің сыртқа шығып түрған ... ... ... илғанудың болттары т.б.), бүкіл айналу шеңбері бойынша
қаптамен қапталады. Механизмнің қоршаған бөліктерінің жөндеу ше ... алып ... ... тек қана ... ... ... ғана
істелінеді. Агрегаттардың іске косу автоматтарын орынды келте қүбырлардан
қауіпсіз ара ... ... ... ... ... флакты
қосылыстары металды қаптамалармен қапталады. Электр энергияның ажырауы
кезінде өзіндік жіберуін болдырмау үшін майлы сөндіргіштер ... ... ... ... ... ... скважнналарынан
судың қайта жіберуін болдырмау үшін сораптың шығысында кері клапындар
орнатылған. Электр бөлу ... ... ... ... ... ... флакцысында қатайту сақиналары ток ... ... ... ... ... ... ... алдыңғы орында су қүбырын ... және ... ... ескерту белгісін іліп қою қажетті.
Ысырмаларды, жапқыштарды, ... ... ... ... кезінде флонцты қосылыстың ажырайтын бөлігінің алдында түруға
рүқсат енгізілмейді. Ыссырмаларды ппурвал ... ... ашып ... ... ... ... метерологиялық жағдайын стационарлық және ашық
жерде деп бөлуге ... яғни ... ... ... ... ... және ... кондиционерлер үшін БК-200 конди; цюнсрлері қолданылады.
Ашық алаңда жүмыс істейтін еңбекшілер тобы үшін ... ... ... ... ... ... ... қарастырылған, олардың қүрамында душ бөлмелері жуынуға арналған
бөлмелер, таза және арнайы жүмыс киіміне арналған киім ... ... ... ... және ... жүмыс жасау кезінде көзілдіріктер,
шаңға қарсы респираторлар кию керек.
Қ.Қ.Қ.Ү. қашаның территориясында әртүрлі нарықты ... ... ... ... орналасқан әртүрлі процестермен жабдықтар бар.
Сонымен ... ... ... жарық, тсрриториясы әуе
салдарымен, тіректерімен айтарлықтай аз үйіліп ... ... ... жағдайларының көбіндс
пемесе жүмысты орындау жағдайында жарықтандыру, территориясында ... ... ... және ... ... бірден бір мүмкін
жарықтандыру жүйесі болып табылады. Кемшілігі жүмыстардың көрмей қалушылық
мүмкіндігі болып табылады, ... ... тым ... ... ... олар ... ... кедергі жасайды.
4.1.2.3 Өрт сөндіру қауіпсіздігі.
Нұсқа ішімен суландыру кезінде су айдауға ... ... ... меңгерді. Бүл жағдайда өрт ... ... ... өте ... ... ... өрт ... материалды зиян келтіруі мүмкін және адамдар
қатерлі жағдайларға үшырауы мүмкін. Сондықтан сағада отты қолдануға, темекі
тартуға, электрожабдықтарын қосуға, ... ... ... ... Жалынды қатты су ағынымсн нсмссе инертті газбен, ауадан ... ... ... ... ... өрт ... ... комегімен жояды. Инвенторлар өрт сөндіру орындарында ... ... ... болады.
4.2. Қабат қысымын қалыпты үстау жүйесіндегі қоршаған
ортаны қорғау.
Біздің елімізде қоршаған ортаны ... ... ... ... ... ... жоғары агрессивтілігі мен
лавдырғыш ... мен ... ағын ... ... ... ... болмас үшін, бүкіл ағын суларды толық ... ... ... өнімді қабаттарға айдау (тазартудан кейін). Бүл шараны енгізу, суды
қолданудың толық інің іске ... ... және ... ... ... ... болдырмайды.
Сонымен қатар, ағын суларды тазырту сапасын көтеру үшін іріске
жаңа жабдықтар енгізілуі ... ... ... ... суының скважина індеп
ағысын жою, ағын сулардың және мүнай, газды дайындау, аудың технологиялық
процестерін герметизациялауды ... ... іске ... коррозиядан
жабдықтарды сақтау тәсілдері мен әдістерін енгізу, блокты қондырғыларды
беттік өсер ... ... ... және ... да ... әсер етеді.
Қоршаған ортаны қорғау ол экономикалық проблема, ол халық
шаруашылығының және ... ... ... әсерін
тигізеді. Уақыт өткен сайын салалардың ... ... ... кететін
шығындары өседі.
Берілген сулану тәсілмен ... ... ... кабаттын сулану аралыктарын іріктепнемесе ажыратуды
талап етеді. ... ... ... су ... кен ... ... ... t °С көтерілуі, парафинның кедергісінің жойылуы кенішке
керекті энергияға ие болуы.
1. Қоршаған ортаны қорғау.
Экологиялық ... көп ... ... ... ... ... жабдықтарындағы парафинмен түз
жинаулылары. Уақыт өте түз жинаулылары кен ... ... ... қатты коррозиясына келтіреді және осы себептен болған апат
нәтижесінде қоршаған ... ... ... ... түседі.
Экология мәселелерімен "Өзенмүнайгаз,, АҚ басшылығы ... ... Кен ... ... ... жақсарту
мақсатында 1998 ж. келесі жүмыстар атқарылды:
1. 280 км су қүбырласы ауыстырылды және жөнделді.
2. 136 км мүнай қүбырлары ... және ... 37 ... ... пештері жөнделді.
Мүнай кәсіпшіліктері аумағында мүнай төгілулерін тазалау мен Іоюға 5
механикалық бригада қүрылды. Бүл ... ... 10,17 га ... ... Өзен ... су ... ... тастау
тоқтатылды. №40 токтық қондырғы жанында радиоактивті Ірдықтарды уақытша
сақтау ... ... ... ... басқа мүнай өндіру кешендерінде
радиациялық кауіпсіздендіру ... ... ... ... ... АҚ ... және ... тастау үшін арнайы бригада қүрылған және жүмыс жасайды.
5. ҚОРШАҒАН ОРТАНЫ ҚОРҒАУ
Жаңаөзен кен орныңцағы ... газ ... ... ... ... ... жүйелерін пайдалануда қоршаған табиғатты және
ортаны қорғау аймағындағы тиімді ... бірі - ... ... сенімділігін қамтамасыз ететіндей технологиялық
үрдісті жобалау және енгізу.
5.1. Өңдірістің ... ... ... ... ... және ... ... ластаушы көздерге келесілер
жатады: газ ... ... ... ... жүйесі, тауарлар паркі,
сораптар бөлімі, реагенттер қоймалары, тазалау курылымдары, ... ... ... газ ... қазандар.
Осылайша, газ өңдеуші заводтың үш кешенді технологиялық желісі бар
(КТЖ-1, КТЖ-2 және Нитка-5), олардың объектілеріне келесілер жатады:
1) ... ... ... суды болу және ... ... 300- ... ... ... тазарту;
3) қондырғылар 400 - Клаус ... - ... ... ... 600- ... және қатты күкірттерді алу;
5) қондырғылар 700- көмірсутекті газдарды бөлу;
6) қондырғылар 1000 - курғату және ... ... ... 0,31 ... 0,32 — ... ... 800 - ... суын дайындау.
КТЖ-ң технологиялық үлгісі 6,1-суретте көрсетілген.
Кәсіпшіліктең жинау жүйесі екпінді ... көз ... ... ... ... сыйымдылықтары, факелдер жүйесі, фланецті
біріктірулер сияқгы технологиялық жабдықтар ... ... әсер ... ... ... ... атмосфераны ластаушы
көздер болып табьшады, ал негізгі ... ... ... ... ... азот тотығы, азот екі тотығы, көміртегі
тотығы, меркаптандар, күкірт ... ... ... ... спирті,
көміртегі күкірттотығы, ... ... ... ... ... фторлы сутек, күкірт қышқьшының аэрозолі жатады.
Шығарындылар кешенінің құрамына кіретін заттар, ... ... ... бес топ ... азот екі тотығы + күкіртті ангидрид;
2) күкіртті ангидрид + күкіртсутек;
3) күкіртті ангидрид + күкірт қышқылының ... ... ... + ... ... ... ... + фторидтер.
5.1.1.1 - кестеде кәсіпшілікте ... ... ... ... ... -кесте. Зиянды заттардың максималды шоғырлануы.
Жабдықгардан тасталатын шығарындыларға төленетін төлемдеп
есебі 5.1.1.2-кестеде ... ... ... ... тасталуының
экономикалық залалының есебі.
5.1.2. Гидросфераға әсер ету.
Жер бетіндегі және жер астындағы суларға ... ... ... ... тазартылмаған немесе жеткіліксіз тазартылған өндірістік және
тұрмыстық бұралқы сулар;
2) жер бетіндегі бұралқы сулар;
3) ... ... ... ... ... және ... сулардың жиналуы;
5) сыйымдылықтардан, құбыр желілерінен және басқа құрылымдардан улы
сұйық материалдардың сүзіліп шығуы;
6) сулы объектілердің және ... ... ... ... ... ... апаттық шығырынды тастау (мүнайдың, газды тазалау өнімдерінің,
реагенттердің төгілуі);
8) материалдармен қалдықгарды ... ... ... ... ... ... тасымалдауға арналған
алаңдар;
9) үйымдастырылмаған қалдықтар үйінділері.
5.1.3. Литосфераға әсер ету ... және жер ... ... шөгумен және жарықгардың ... ... ... ... ... ... ... әсер етеді.
Кәсіпшілік аймағында топырақ жабынының антропогендік нашарлау
карқындылығының үш дәрежесі бар:
- топырақгың ... ... — 5 см ... профилінің ұзылуы;
- топырактың орташа нашарлануы — кен орынның басым бөлігі, 5-10 см
тереңдікке ... ... ... өте ... ...... жолдары, амбарды бұрғылау
учаскілері, қалдықтарды ... ... 10-15 см ... ... ... ... ... әлсіз және күшті
қатпарланған,радионуклиндермен ластанған.
6.4-кестесіңде "Жанаөзен" кен орнындағы ... ... ... ... кәсіпшілігі Каспий теңізіне әсер етеді, себебі ол теңізден 6О
км қашықтықта ... ... ... ... қоршаған табиғи ортаны қорғау туралы
негізгі қаулылар ҚР "Қоршаған ... ... ... "Мұнай туралы" (1997
ж.) зандарында баяндалған.
Жобада қоршаған ортаны қорғауға жауапкершілікті ... ... ... ... ... Қоршаған табиғи ортаны қорғауға
бірінші ... және ... ... жауапкершілікте болады. Қоршаған
ортаны қорғау бойынша барлық ... үшін ... ... ... Апат ... мүмкін жағдайларға жұмыскерлер арнайы
дайындықган ... жыл ... ... ... қорғау бойынша экзамен
тапсырады.
5.3. ... ... ... ... ... ... ... үшін келесі негізгі
технологиялық шешімдер қаралған.
ТУ-39-РК 1168001-97-ге ... ... ... ... келесіні құрайды:
- тауарлық мүнайда 10 ррц-нен артық емес, меркаптандар мөлшері 20 ... ... ... 2 г/100 нм3 ... меркаптан 3,6 /ЮОнм3;
- меркаптанды күкірт (ШФКУ)-да 0,025%, соның ішінде:
- күкіртсутектің мөлшері 0,003%;
- ... ... ... артық емес;
- тауарлық күкіртте 10 рр|ІІ-н артық емес.
5.3.1.1— кестеде атмосфералық ауадағы зиянды заттардың ... (ПДК) ... ... мәндерінің артып
кетуі болмауы керек. Осы ... жету үшін ... ... ... алу, ... газдарды толығымен тазалаудың
қазіргі ... ... ... ... үш ... ... ... жағдайын қамтамасыз ету үшін күкіртті алу
қондырғьшарының ... ... ... КТЖ-1 үшін 210 м ... ... ... қоспалардың жалпы тасталуын қысқарту
ұшін 3 және 4 технологиялық желілерді күкіртті пайдаға ... ... ... ... ... + Скотт үрдістері).
Бұл атмосфераға шығарынды тастауды 4 есе төмендетеді. 1
Клаус-Сульфрен үрдісі орнына Клаус-Скотт ... ... ... ... ... ... және жайылу
сипаттамасын өзгертпей қүбыр биіктігін 120 м дейін кішірейтуге мүмкіндік
береді.
Көміртегі күкірт ... 60%-і ... ... ... ... алынады, күкіртсутекке дейін гидролиздендіріледі және
пайдаға асырылады. Газды өңдеу қондырғысыңда аминмен тазартылатын жеңіл
көмірсутектердің кең ... ... ... ... 40%-і ... ... суды қайта өндеу қондырғысында пайдаға асырылатын сілтілі
ерітіндімен мекаптандардан тазартылады.
Заводтар ... ... және ... ... ... ... түсіруде күкіртсутекті газ шығарындьшарының алдын-
алу үшін әрбір КТЖ-де екі ... бар ... ... ал таза және күкіртсутектері бар газдар үшін бір факельді
жүйені ... ... ... 70%-і күкіртсутегі бар ортада жүмыс
жасауына байланысты.
Жабдықгарды дүркін-дүркін бәсеңдету ... ... ... ... жұмыскерлердің технологиялықережені бүзуында
және апаттық жағдайларда жабдықтарды апаттық қорғау түрінде қарастырылған.
Бүл жағдайларда жабдықтарды
түсіру сақгандырғыш клапандарымен ... ... ... ... ... ... қауп санатын есептеу "Атмосфераға шығарьшатын ЛЗ-
дың массасы және ... ... ... ... ... ... ... бөлу рекомендациясы" , Алматы, 1991
ж.
Қауіп санатын (ӨҚС) келесі формуладан шығарады:
n ... ) ... М, — ... ... ... т/жьш;
ШРКі — і-заттың орташа тәуліктік ШРК, мг/м3;
v - ... ... ... ... — бұл ... ... і-затпен күкіртті газдың зияндылық дәрежелерін
қарастыруға ... ... 2-ші ... ... ... Әртүрлі қауіп класы заттары үшін ai
мөлшері
|Тұрақгы |Қауіп класы |
| |1 |2 |3 |4 ... |1,7 |1,3 |1,0 |0,9 |
| | | | | ... ... ... ... 4 ... ... олар 3-ші кестеде көрсетілген.
5.4.2- кесте. Өнеркәсіпорындардың қауіп санаты бойынша
Шығарынды заттардың М/ШРКі < 1 ... ... ... ... ... ... есеспке алмайды және нольге тең деп алады.
Егер ... ... ... жоқ ... онда ... ШРК, ӘКДШ - ... қауіпсіз деңгей шамасы немесе жұмыс
белдемінің ауасындағы заттың ШРК ... 10 есе ... ... егер де ... ... ШРК мен ӘКДШ ... ... онда КҚС-н
мәнін шығарынды заттардың салмағына тең деп алады.
Есеп 3. ҚС -ты ... ... ... ... Кәсіпорында атмосфераға ластағыш
заттарды шығаратын 20 шырғарынды көзі бар, ... ... ... ... ... ҚС есептеу
n a
ҚС=42.47
I=1
ҚС=2.471000 (5.4.3 кестенi Қара), соган сайкес 1-МГОБ касiпорыны 4-
шi Қауiптi санатына жатады.
Қосынды эффектісі келесі ... тән: азот ... және ... ... ... және ... ... күкірт щоксиді және күкірт
қышқьшы; қатты (асылып тұрған) заттар.
5.4.1. Аттмосфераны ластайтын заттардың ШРШ-мен жалгыз көзден шыққан
барынша ... ... ... және ... ... ... ... орнынан шығатын заттардың құрамындағы Іастағыш заттардың
атмосферадағы концентрация" бойынша ... ... жолы ... формула арқылы жүзеге асады:
2
ШРШг=
(5.4.2)
Бұнда, ШРК - барынша біріншілік ШРК, ... - ... ... ауасындағы бүл заттың ... ... - ... биіктігі, м;
А-стратификациялау коэффициенті -120, (РҚ үшін 200 тең);
V-уақыт бірлігінде ... ... ... ... ... -қоршаған ауамен салыстырғанда газдардың жоғары
гемпературада қызылуы, °С;
Ғ - атмосферадағы ... тұнү ... ... ... ... (газдар және үсакдисперсті аэрозольдер үшін Ғ=1
болады);
m және n - газауалы қоспаның шығу ... ... ... ... - жер ... әсерін және қолайсыз ауа райы жағдайларын
сипаттайтын коэффициент (г|=1 ... жер ... ... ... үшін ШРШ ... формуламен есептелінеді:
4/3
ШРШх=1
5.4.3)
Бүнда, В - шығару көзінің диаметрі, м.
Есеп 4 ШРШ есептелуі.
Күкірт диоксидінің жергілікті ... ... ... ... ... шығарындысын анықгау, егер кұкірт диоксидің шығаратын
котелдің түтінді құбырының ... Н=40 м, көз ... ... В= 14 ... ... ... қуаты М=12г/с тең, түтінді газдардың орташа шығу
жылдамдығын 0=7 м/с тең, ... ... ... ... ... ... 0,5 мг/м3, оның аялық концентрациясы 0,05 мг/м3
тең.
Есептеу ... ... ... ... ... ... ШРШ ... (10):
2
ШРШг=
(5.4.4)
f және vm параметрлеріне қарай m жөне n ... ... 0- ... ... шығарылуының орташа жылдамдығы, м/с;
Ғ < 100 болған кезде, онда
M=
f < 100 ... ... n ... V1 және Vm ... тәуелді болып
анықгалады.
0,5 < Vm Іш-микроағэаларды
суда қодцануға негізделген амины бар бұралқы суларды микробиологиялық
тазалау ... бүл ... ... ... ... ... жологиялық кдуіпсіз өнімді шығарумен пайдаға
асыру.
Тазалау технологиясы анааэробты және ... ... ... ... бар ... ... ... қарастырылған
биотехнологиясының дүниежүзілік тәжірибеде ұқсасы жоқ.
Жобада бүралқы сулардың жер бетіне ... ... ... алдын алу шаралары.
Төгілулер есебінен сүйық зиявды заттардың қоршаған ортаға ... ... ... ... ... ... жүйені қалыпты пайдалану
қоршаған ... ... ... болдырмайды, соның ішінде гидросфераның
ластануын.
5.4.3. Литосфераны қорғау.
Жер ресурстарын қорғау бойынша негізгі шараларға келесілер жатады:
- ... ... және ... ... ! жерді бөлу нормаларын
сактау;
- грунт жолдарының органикалық тараптары;
- қалпына келтіру шараларын жүзеге асыру;
- ... ... ... ... жерлерді қайта қалпына келтіру. ... ... ... ... кіру ... ... төсеу үшін траншеяларды қайтадан ашу. Көлік жолдары
құрылысында тарссалық резервуарлармен карьерлердің қайта қалпына келтірілуі
карастырылады.
Кайта калпына келтірудің техникалық кезеңіне ... ... алу және оны ... ... 1:10 ... ... карьер кұламаларымен түбін жобалау, ашылған грунттың кері
жылжуы;
-ұңғыма құрылысында бүрғы аймағын ластанудан, калдықгардан ... ... ... және ... ... ... ... жұмыстар, амбюарларды көму, грунтты жоспарлау, топырақгы ... ... ... ... барлық терендігіне пышақгы желітөсегішпен грунтты
кесу тәсілімен желіні төсеуде, байланыс желілері құрылысында жерді қайта
қалпына ... ... ... ... ... ... ... калпына
келтіру жұмыстары тіректерге бөлінген жер учаскілерінде жүргізіледі.
Биологиялық қалпына келтіру бүзылған ... ... ... ... ... жүзеге асады.
Топырақгы эрозияға қарсы бекіту теріскен, ... қара ... ... қалпына келтіруді қарастырады.
Олардың топыраққа терең енетін тамыр жүйесі бар.
Биологиялық кдйта ... ... ... ... ... ... 100 м қашықгағы беддеуде;
- орталық манифольдің қоршаған өлшеу қондырғыштарының периметрі бойынша
50 м қашықтықтағы ... ... ... қондырғьшары алаңының қоршаулары шегінде
топырақгы ұшудан сақгайтын 20 см қабаты қиыршық тасты жабынмен жабылған.
Үңғыма, өлшеу ... ... су ... 5 және ... ... жинау желілері трассалары, аймағын биологиялық қайта қалпына
келтіру, қайта қалпына келтірілетін ... ... ... ... ... Өсімдіктерді отырғызудың терендігі 0,35-0,45 м, ара
қашықгығы 1 м, қатарлар арасы 6 м болады.
Жолдар, карьерлер ... ... ... ... ... дәнді егу нормасы 32 кг/га жергілікті күнсүйгіш көпжылдық шөптерді егу
қарастырылған.
Бөлінетін құмдарды бекіту бойынша эрозияға карсы шаралар екі ... құм ... ... ... ... ... түгқыр материалдармен өңдеп құм бекіткіш
өсімдіктерді отырғызу.
Топырақтың ластану деңгейін төмендететін шаралар:
1) ұйымдастырулық.
2) технологиялық.
3) жобалық-конструкторлық.
4) санитарлық-эпидемияға қарсы.
1. Үйымдастырушылық:
- ... ... ... кен орын ... ... ... ұйымдастыру және бекіту;
- қалдықгарды басқару жүйесін ... ... ... ... ... жағдайларда ластанумен байланысты жұмысты ... ... ... ... ... жабдықгарды тасымаддауда;
- жердегі жұмыстар барысында;
- техникалық қайта қалпына келтіру.
3. Жобалық-конструкторлық:
- СЭС және ... ... ... ... ... және ... ... ластануын төмендетуге бағытталған жобалық-конструкторлық
шешімдердің тиімдісін таңцау.
3. Санитарлық-эпидемияға қарсы
- ... және ... ... ... ... ... сәйкесті
учаскілерін орналастыруды таңцау ' және ұйымдастыру;
- жұмысшыларды аса қауіпті инфекциялардан ... 1 ... ... ... жиналатын негізгі орындарға:
1. Мүнайкәсіпшілігі;
2. КТЖ
3. Құрылыс учаскілер;
4. Өндірістік база;
5. "Қара жамбас" вахталық поселкісі.
Бүдан ... ... кіші ... құрылыс және көмекші
учаскілер бар.
Қалдықтарды жинау және жою принциптері. қалдықгарды жинау ... ... ... ... ... және оны ... ... негізгі
үсыныстарына, сондай-ақ РНД 0,30,04,01-95 ... ҚР ... ... ... ... және оған ... Қалдықгар жиналуының көздерін анықгау.
2. Жиналатын қалдықгарды анықгау.
3. Қалдықгар түрлерін және ... ... ... I ... ... және жою ... ... келесі факторларға
көңіл аудару керек: жергілікті рельефпен географияның ... ... ... ... ... ... және бар ... жағдайлары, берілген аймақтың экологиялық сезімталдығы,
атмосфералық ауаның сапасы және геологиялық, экологиялық жағдайлар.
Қалдықгарды жинау және жою ... ... ҚР ... қорғау
заңдылықгары талаптарын жүзеге ... ... ... өзін ... және жалпы қабылдаған технолоиялар қаралады.
Биологиялық қайтадан ондеу — ... ... және ... ... ... ... көміртегі еі тотығында,
суда, микроағзалар ... ... ... қайтадан өңдеу — төмен температурада өңдеу қалдықгардан
көмірсутектерді және суды алуға мүмкіндік ... ао ... ... арқьшы
жоғары температуралы технологиялар органикалық ... ... ... ... ... әдістеріне келесілер жатады: өртеу,
термиялық шығару және тексеруші үйымдар келісімімен өртеу.
Саңлаусыздандыру, түрақгандыру және ... ... ... ... үрдістер шеңберінде бірге жүргізіледі. Бұл
үрдістер қалдықгар кұрамындағы ауыр металлдарды түрақгандыруды тиімді болып
табылады, себебі рН мәні ... ... ... ... ... ... қатаю үрдісіне кедергілер жасайды және өңдеудің осы әдісін
қолдануды шектейді. ... және ... ... ... бүл үңғыманы терендету, ПРС және КРС ... ... ... ... ие.
Калдықтарды жинау жэне жою әдістері.
1. Калдықтарды тазарту кұрылымдарына бағыттау. Қалдықтарды бүралқы
суларды тазарту жүйесіне беру және ... ... ... ... ... ... ... айдау. Жұтушы коллектор
пайдалатын су көздерінен геологиялық және механикалық ... ... ... мәні бар ... және газ болмауы керек және қоршаған ортаны
қорғау туралы заң талаптарына ... ... ... ... полигонда орналастыру үлкен көлемді ... және ... ... ... факторларды ескере отырып олардың
ұзақ уақыт оңашалығын қамтамасыз ету үшін ... ... бет ... ... ... тиімді оңашалауға сенім беретін грунт сулары монитонгі.
4. Қалдықтарды көму-инертті материалдарды және ... ... ... ... ... көшуінің
баяулауына байланысты жою әдісі. Экологиялық реципиенттерімен көшуі мүмкін,
құрамында мұнай, тұз немесе биологиялық ... ... ... және
кдуіпті компонентті материалдар бар калдықгар көмілмейді.
Грунт және грунт сулары жағдайлары ... ... ... ... қалдықгарды көмуге арналған полигонға шектеулер жасайды,
қалдықгы жоюға арналған кешенді объект фунт ... ... ... ету үшін орталық бөліктен алыс орналастырьшады.
Қорытынды
Өзен кен ... ... рет ... ... практикада иүнай
кеніштерінде қабат қысымын қалыпты үстау үшін және де кдбат температурасын
қалыпты үстау үшін ... суы ... Бүл ... мүнайдың жоғары
парафинді анальдық кдсиеттеріне байланысты, бірақ та мүндай мүнайлы ... ... ... ... Сондықтан, олар бүрыңғы алынған ІІрактикаға
көшірілген.
Өзен кен орнын игеру жүйесін жетілдірудің негізгі бағыты ыстық су
айдау ... ... алу ... ... ... ... әрбір
өнімді горизонтқа қосымша кважиналарды бүрғылау арқылы ... ... ... және де ... ... ... бөлек
пачкаларға және қабаттарға байланысты. Қабаттардың дриэндалмаған және әлсіз
пайданылатын учаскелерін қарқынды игеруге қатыстырумен байланысты.
Барлық ... ... ... к,орытқанда
мынадай қорытынды жасауға болады. Берілген кен орынды сулану өнімді
қабаттардың едәуір ... ... ... ... төбе ... ... ұштасқан аралықтарда таралады.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
1. Нүрсүлтанов Ғ.М. Алматы 1999ж. "Мүнай мен ... ... ... ... Н.К. ... 1995ж. ... и газ Казахстана".
3. Надиров В.Ю., Таджиев А.Н. Алматы-90 "Нефть Мангышлака".
4. Ф. Керимов В.Ю. Алматы 1990ж. "Геология и нефть".
5.Тайкулакова Г.С. ... 1999ж. "2001 ... ... ... ... С. У. ... ... Щуров В.И. "Технология и техника добычи нефти.

Пән: Мұнай, Газ
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 44 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Каспий өңірінің экологиялық проблемалары.Жаңа Өзен кен орының топырақтарының мұнаймен ластануы19 бет
Өзен кен орнының геологиясы6 бет
Өзен кен орын туралы жалпы мағлұмат96 бет
Өзен кен орнында 1400 м тереңдікке бұрғыланатын пайдалану ұңғымасын жобалау157 бет
Бүкіл әлемнің және Қазақстанның ірі газ кен орындары5 бет
Жазықтықтағы нүктелердің геометриялық орыны44 бет
Маңғыстау мұнай-газ кенорындары: сипаттамасы және карта құрастыру34 бет
Delphi ортасында Гуманитарлық-техникалық бөлім меңгерушінің автоматтандырылған жұмыс орыны81 бет
«өзенмұнайгаз» өндірістік филиалы15 бет
«Өзенмұнайгаз» ӨФ мысалында ақша қаражаттарын анализдеу53 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь