Жүгеріні өсіру технологиясы жайлы

КІРІСПЕ
НЕГІЗГІ БӨЛІМ
1.1. Халық шаруашылығындағы маңызы, таралуы, өнімі
1.2. Жүгерінің биологиялық ерекшеліктері
1.3. Жүгерінің өсіру технологиясы.
1.4. Егістікті күтіп.баптау іс.шаралары.
ҚОРЫТЫНДЫ
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Жүгері-азық түліктік және малазықтық дақыл.
Африка, Үнді және Шығыс Азия елдерінде негізгі тағамдық дақыл болып саналады. Сондықтан, тағамдық өсімдік ретінде әлемде бидай мен күріштен кейін үшінші орын алады. Қонақ жүгері алуан түрлі мақсатта пайдаланылатын дақыл. Дәні-малдың бағалы азығы, құрама жем, крахмал, спирт және қант өнеркәсібінде шикізат. Қонақ жүгерінің 100 кг дәнінде 119 азықтық өлшем, ал көк балаусасында-23,5, сүрлемінде-22,0, пішенінде-49,2 азықтық өлшем болады. Қонақ жүгері дәнінде 15 пайызға дейін протин, лизинге бай, қантты сорттарында 10-15 пайызға дейін қант бар, одан қою шырын алынады. Перспективалы қант беруші дақылдар қатарына жатады.
Қонақ жүгері отаны Африка болып есептелінеді. Біздің арамызға дейін 3 мың жыл бұрын Үнді және Қытай елдерінде өсірілген, ал Орта Азия мемлекеттерінде 2,5 мың жыл бұрын белгілі болған, Ресейге 17 ғасырда әкелінген. Дүние жүзіндегі егіс көлемі48 млн. га, дән өнімділігі-14,2 ц/га. ТМД елдерінде қонақ жүгеріні 150 мың гектарға өсіреді, орташа өнімділігі-15 ц/га. Республикадағы егіс көлемі ағын, бірақта перспективалы дақылдар қатарына жатады.
1. «Агрохимия және тыңайтқыш қолдану» Р. Елешов, А. Сапаров, Ә. Балғабаев, Е. Туктугулов
2. «Өсімдікті химиялық қорғау» А. О. Сағитов, Г.Ж. Исенова, Г.О. Рвайдарова, Ө. С. Нұржанов, Т. Ж. Қалмақбаев
3. «Өсімдік шаруашылығы» Қ. К. Әрінов, Қ. М. Мұсынов, А. Қ. Апушев,Оқулық, Алматы 2011
4. «Астықтану және диқаншылық негіздері» Ә. Ізтаев, Б. Отыншиев, Алматы «Қайнар» баспасы, 1994
5. «Өсімдік шаруашылығы өнімдерін сақтау және өңдеу технологиясы» Ж. С. Жүргенов, Алматы,2011
6. «Өсімдік шаруашылығы негізінде азықтану» Ә.І. Ізтаев, С. Б. Ермекбаев, Алматы, 2014
7. «Мал азығының қоректілігін бағалау және мал азықтандыру» Ә.Ә. Егеубаев, Қ. А. Ахметов
        
        Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым министрлігі Семей қаласындағы Шәкәрім атындағы ... ... ...  ... технологиясы. 
Орындаған: Шуленова М. Қ.
Тексерген: Татенов А. Б.
Топ: ТЖ - 305
Семей - 2015 ... ... ... шаруашылығындағы маңызы, таралуы, өнімі
+ Жүгерінің биологиялық ерекшеліктері
+ Жүгерінің өсіру технологиясы.
+ Егістікті күтіп-баптау іс-шаралары.
ҚОРЫТЫНДЫ
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Жүгері - азық ... және ... ... Үнді және ... Азия ... ... ... дақыл болып саналады. Сондықтан, тағамдық өсімдік ретінде әлемде бидай мен күріштен кейін үшінші орын алады. Қонақ ... ... ... ... пайдаланылатын дақыл. Дәні-малдың бағалы азығы, құрама жем, крахмал, спирт және қант өнеркәсібінде шикізат. Қонақ жүгерінің 100 кг дәнінде 119 ... ... ал көк ... ... ... ... ... болады. Қонақ жүгері дәнінде 15 пайызға дейін протин, лизинге бай, ... ... 10-15 ... ... қант бар, одан қою ... ... Перспективалы қант беруші дақылдар қатарына жатады.Қонақ жүгері отаны Африка болып есептелінеді. Біздің арамызға дейін 3 мың жыл ... Үнді және ... ... ... ал Орта Азия ... 2,5 мың жыл ... белгілі болған, Ресейге 17 ғасырда әкелінген. Дүние жүзіндегі егіс ... млн. га, дән ... ц/га. ТМД ... қонақ жүгеріні 150 мың гектарға өсіреді, орташа ... ц/га. ... егіс ... ... ... ... ... қатарына жатады.
+ Жүгерінің өсіру технологиясы.
Жүгерi Қазақстанда өсiрiлетiн аса құнды дақылдар қатарына жатады, өйткенi ол дән және сүрлем үшiн де ... ... ... ... көбiне Қазақстанның суармалы аймақтарында өндiрiледi.Агротехникалық шаралар тиiмдi ... ... ... ... ... ... егiстiгiнiң гектарынан 120- 130 ц дән және 900-1000 ц көк балауса жинауға болады. ... ... ... қомақты болады және жан-жағына жайылып өсетiн болғандықтан топырақтағы қоректiк элементтердi басқа астық дақылдарынан гөрi жақсырақ әрi ұзақ ... ... ... ... ... аса жауапты кезеңi 5-7 жапырақ пайда болғаннан шашақтанғанға дейiнгi мерзiм. Осы кезде жүгерi, ғалымдардың зерттеуiне ... ... ... ... бiр гектарына 6-7 кг азот, 2 кг фосфор және 10-12 кг калий ... ... ... Бұл мерзiмде жүгерi өсiмдiгi өзiне қажеттi барлық қоректiк заттардың 30-35 пайызын ала алады. Осы ... ... ... ... ... ... жетiспесе, өсiмдiктiң сабақтануына терiс әсерiн тигiзедi. Жүгерi көктеп шыққаннан 3-4 жапырақ пайда болғанға дейiн қосымша фосформен ... мол өнiм алу үшiн ... бар. Бiр ... ... дәнi тиiстi қосымша түсiмiмен шамамен 30-35 кг азот, 10-13 кг фосфор, 40-42 кг ... ал бiр ... көк ... 2,0- 2,5 кг азот, 1,0-1,2 кг фосфор және 4,0-4,5 кг калий пайдаланады. ... ... ... ... топырақтың қоректiк заттармен қамтамасыз етiлу деңгейi мен жоспарланған өнiм мөлшерiне ... ... ... мөлшерi орташа (1 кг топырақта 300 мг К2О), фосфорға, азотқа, қарашiрiндiге кедей ашық боз ... ... ... және калий тыңайтқыштарын қолданудың тиiмдiлiгi өте жоғары болады (94-кесте). ... бiр кг ... ... ... ... 50 мг ... ... фосфор тыңайтқышының тиiмдiлiгi байқалмайды. Жылжымалы фосфор ... ... ... ... ... ашық қара қоңыр топыраққа N 120-150 P60 еңгізу жүгерiден мол өнiм алуды қамтамасыз етедi. ... ... ... тыңайтқышты қолданудың маңызы зор. Қазақ ғылыми-зерттеу егiншiлiк институтының мәлiметтерi бойынша ашық қара ... ... ... жүгерiден, гектарына 10 т көң бергенде 10,4 ц, ал ... ... ... ... пайдаланудан (10 т көң +N 60 P60 K60 ) 16,1 ц қосымша дән ... ... ... ... ... алғы ... ... қарай да өзгертiлiп отырады. Егер жүгерi дәндi дақылдардан кейiн егiлетiн болса, топыраққа тыңайтқышты мол беру керек, ал көпжылдық шөптерден кейiн ... ... азот ... ... ал калий мен фосфорды көбiрек қолданған дұрыс.
Қазақстанның солтүстiгiнде далалық және қуаң ... ... ... ... мал ... үшiн ... Жүгерi көк балаусасының түсiмiн арттыру үшiн мұнда алдымен органикалық және ... ... ... немесе бiрге қолдану керек. Мысалы, Солтүстiк Қазақстанның қуаң далалық аймағында (Қостанай, Солтүстiк Қазақстан, Ақмола облыстары) қара және күңгiрт қоңыр‚ қара ... N 60 P60 K60 ... ... 36-48 ... ал 20 ... көң қолданғанда 41-53 центнер қосымша көк балауса ... ... қара ... өңiрде жүгерi егiсiне еңгізiлген фосфордың толық мөлшерi оның ... ... ал ... ... мөлшерде қолданудан аз өнiм алынады. Солтүстiк Қазақстанның ... қара ... ... 60 кг азот ... ... көк ... өнiмi 49 ... артты. Фосфор мен калийдi және азот, фосфор, калий тыңайтқыштарын бiрге ... ... 51-116 ... ... өнiм ...
Тәлiмi егiстiкке жүгерiге барлық тыңайтқыштарды топырақ жыртар алдында беру керек. Суарылатын егiстiкке жүгерiге көң, ... ... ... ... ... ... ... 70% сүдiгер жыртар алдында, ал азоттың 30% 5-7 жапырақ пайда болғанда үстеп қоректендiру арқылы бередi.
Жүгерi өзiнiң өсуiнiң бастапқы ... ... ... ... ... ... Осыған орай түйiршiктi суперфосфаттты тұқым себерде ұяға еңгізу (гектарына 15-20 кг Р 2О5 есебiнде) ... Бұл ... ... ... ... оның тамыр жүйесiнiң қаулап өсуiне, сабақтары пайда болып тез пiсуiне әсер етедi. Жүгерi егiсiне микротыңайтқыштарды қолданудың да маңызы үлкен. ... ... ... ... (Э.И. Шлавицкая) зерттеулерi бойынша, жылжымалы фосфор мөлшерi өте жоғары топыраққа егiлген жүгерi өсiмдiгi мырыш ... ... ... ... ... әр гектарына 2,5-4 кг мырыш бергенде қосымша өнiм 13-26 пайызға, мырыш тұзының 0,3-0,5 ... ... 4-6 ... пайда болғанда бүркiп үстеп қоректендiруден өнiм 15-пайызға артты. ... ... ... минералдық және органикалық тыңайтқыштар қолданумен қатар мырышты микротыңайтқышты пайдалану өнiмдi арттырады әрi оның сапасын жақсартады. Жалпы жүгерi дәнi мен көк ... ... ... шамасын жоғарылату үшiн дән салғанда және сүрлемдiк ... ... ... екi апта ... ... ... 20-30% ерiтiндiсiмен үстеп қоректендiру ұсынылады.
2007 жылғы алғашқы он ... ... ... сипаттамасы: Қонақ жүгері дақылы Қоңырбастар тұқымдасына жатады. Көптеген түрлерінен ... ... ... ... қонақ жүгері және малазығы үшін өсірілетін судан шөбі.Қонақ жүгерінің тамыр жүйесі шашақты, жақсы жетілген, топырақтың 2,5 м. Және одан да ... ... ... кетеді. Сабағының биіктігі 2 м, ал суармалы жағдайларда 3-5 м ... іші бос ... ... ... ... ... 15-60 см, әрбір тармағының соңында екі масақша отырады, оның біреуі- қос ... ал ... ... ... кейін түсіп қалады. Негізінен айқас тозаңданатын дақыл.
Дәні-қабақты немесе ... ... ... ... ... ... сары, бурыл. 1000 дән массасы 25-45г. Бір шашақты 1600-3500 дән ... ... ... ... Қуаңшылыққа, ыстыққа төзімді дақыл. Трансппирациялық коэффиценті 150-200. Жылу сүйгіш өсімдік. Қысқа мерзімдегі үсіктен өліп қалуы мүмкін. 30-35°С температурада жақсы өсіп ... 40°С ... ... ... ... ... қажетті температура жиынтығы 2250-2500° С. Жарық сүйгіш және қысқа күн өсімдігі. Топырақ ... ... ... типтерінді өсе береді, бірақта жоғары өнімді жақсы жылынатын, бос және ауа өткізгіштік қабілеті ... ... ... қалыптастырады.
Өсіру технологиясының ерекшеліктері:Ауыспалы егістіктегі орны, бірінші кезекте, өсіру бағытына байланысты. Қонақ жүгеріні далалық және малазықтық ауыспалы егісте орналастырады.
Тыңайтқыштар жүйесі: ... ... ... ... егісіне органикалық және минералдық тыңайтқыштарды берудің тиімділігін көрсетеді.
Топырақ өңдеу жүйесі: Қонақ жүгері дақылы ылғалы жеткіліксіз аудандарда ... ... ... ... ... максималды жинау, сақтау және үнемдеп пайдалануға және арамшөптерді жоюға бағытталуы тиіс. Көктемгі топырақ өңдеу жүйелерінде ерте көктемгі танапты тырмалау және ... ... ... ... ... ... мен мөлшері: Қонақ жүгерінің өнімділігі әрбір өсімдіктің жеке ... және ... ... ... болады. Сондықтан, белгілі көлемдегі өсімдіктермен саны мен олардың орналасу тәсілін дұрыс анықтаудың іс-саналық маңызы зор. Сол ... ... ... тәсілі мен оңтайлы мөлшерін анықтау өнімділік қалыптастырудың басты факторлары ... ... ... пайдалану. Азық-түлік мақсаттар үшін бүкіл әлем бойынша астық оның жалпы түсімі 20-25% пайдаланылады. Қазіргі ... ол ұн, ... ... соның ішінде 500-ден астам түрлі негізгі және жанама өнімдер бастап жүзеге асырылады. Жүгері ұны нан-тоқаш және кондитерлік өнеркәсібінде пайдаланылады. Сонымен ... ... ... - ... ... ... ... сыра қайнату, рух және консервілеу өнеркәсібі. Жүгері, бір жерді жыртатын дақыл ретінде жақсы прекурсорлардың болып табылады, маңызы зор. ... ... ... оған ... таза ... Жетекші жемшөп дақылдарының - - жүгері, біздің саласында сүрлемге негізінен өсіріледі. Жеке шаруа қожалықтарының ... ... ... ... ... cobs ... ... жоғары шығымдылығы алады. Алайда, оның егін бүкіл аумағы әлі ... емес ... ... ... ... ... Астық жүгері - жемшөп өндіру үшін таптырмас компонент, азық-түлік, медициналық, ... ... және ... да ... ... үшін бағалы шикізат. Вегетациялық жүгері барысында қоректік заттардың көп мөлшерін тұтынады. Оның өсу мен даму бойынша өзінің күшін қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... ... ... оның ... және гумус бай құмды топырақ, ең қолайлы. Ол жайылма жерлерді жақсы өнім береді, бірақ жер асты суларының жақын ... ... ... ... ... ... Сепкеннен кейінгі тырмалау, қатараралықты өңдеу, өсімдікті арамшөптер, ... мен ... ... жолмен қорғау. Қонақ жүгері танаптарында кешенді тырмалау. Осы шараның ... ... ... ... ... ... туады. Дақылдың вегетация кезеңінде КРН-4,2 культиваторымен 3 рет қатараралық өңделеді: Бірінші 7-8 жапырақ пайда ... 8-10 см ... ... одан кейін 7-10 күннен соң, 6-8 см тереңдікке, ал үшінші-түтіктену сатысының алдында 4-6 см тереңдікте жүргізіледі.
Суару: Қазақстанның оңтүстігінде ... ... ... 3-4 рет ... ... ... ... қарқынды өсу кезеңінде екінші-түтіктену кезеңінде минералдық тыңайтқыпен ... ... ... ... ... ... ал ... толысу кезеңі.Арамшөптермен, аурулар және зиянкестермен күресу үшін рұқсат етілген химиялық препараттарды толықтырады.
Өнімді жинау: Биік бойлы қонақ жүгері сорттарын ... СМ-2,5 ... ... шашағы кесіліп, бастырылады, ал содан кейін сүрлем ... ... ... ... ... да астық тұқымдастар секілді піскен жүгері дәні өте қоректі келеді, оның құрамында: көмірсу, ақуыз, май, ... ... ... ... т. б. ... ... ... бар. Азықтық жүгері дәнінен ұн, әртүрлі жарма, ал жүгері ... -- ... ... ... дән және ... алынады. Жүгері үлпілдегі , үлпек дәні және қытырлауық -- қосымша баптаулы қажет етпейтін дәмді ... ... ... ... Оны үш ... ... шай, суп, ... нан қосылған сорпа, компот, шырын, кисель,простокваша, айранмен т.б. жеуге болады. Ол әсіресе балаларға пайдалы (ыстық сүтке қосып береді). Қант себілген ... ... мен ... ... ет-женді және тез толатын адамдарға, сондай-ақ қант диабетімен ауыратындарға жеуге болмайды. ... ... ... ... ... жерде сақтаған жөн. Егер үлпілдек жұмсаңқырап кетсе оны духовкаға салып келтіреді. Дымқыл тартқан үлпілдек тез көгеріп, ... ... ... жасалған шелпек.
Жұмыртқаның ағын бөлек алып, әбден көпіргенше шайқайды, ... ... 3/4 ... қантқа жартылай ванилин ұнтағын қосып, жұмыртқа ағына жайлап себелей ... ... ... 2 ... ... ... ... жарты стақан мейіз қосып, осылайша әзір болған қамырлы жақсылап май ... ... ... ... ... онша қызбаған духовкаға 30 -- 40 минут қойып, қызыл-күрең тартқанша пісіреді. Әзір ... оны ... ... ... ... Оңтүстік аудандардың көпшілік жерінде жүгері ұны мен жармасынан ұлттық тағам әзірленеді. Молдавия мен ... ... ... не оның ... ... мамалық деген дәмді тағам жасайды. Ол үшін жүгері ұнын не жары асын суға қайнатып, әзір болған қою ... сүт ... ... Пісірілген ботқаны қалыңдығын 5 -- 6 ем етіп орамалап, ... ... ... нан ... үзіп ... ... жармасының ботқасы. Қайнаған суға не сүтке жарма сеуіп, отты ... ... ... ... ... 20 -- 25 ... қайнатады. Дастарқанға қояр алдында сары май қосады. 1 стақан жармаға 2 стақан су не сүт, ... шай ... тұз, ... ... сары май мен қант ... Жүгерінің сүттеніп-балауызданып піскен собығын үй асханасында тәттіленген шағында жинап пайдаланады. Жүгерінің ... ... суға ... (1 -- 1,5 сағат пісіреді), піскен собықты ыстықтай ... қояр ... оған сары май ... ... ... ... ... дәнімен консервіленген) табаға не кастрөлге салып, қайнауына жеткізеді. Дастарқанға қояр алдында ... ... ... ... май ... 1 ... ... 2 ас қасық сары май қажет. Қантты жүгеріден жасалған суп-пюре. Бір ... (350 г) ... ... ... суын ағызады да, дәнін ет тартқыштан өткізіп, кастрөлге салып, үш стақан су құяды. Жүгері пюресі бар кастрөлді отқа ... ... ... ... 2 ас ... ... ... 2 ас қасық сары май, ыстық сүт (2 -- 3 ... -- дәмі ... ... ... жеткізеді де, бұған алдында әзірленген жүгері пюресін араластырып, 15 -- 20 минут пісіреді. Дайын қоспаны електен езгілеп өткізіп, ысытып, тұздап ... ... 2 ас ... сары май қосады. Супты дастарқанға қоярда қуырылған нан не ... ... ... ... ... үшін ... әлем бойынша астық оның жалпы түсімі 20-25% ... ... ... ол ұн, ... ... ... ішінде 500-ден астам түрлі негізгі және жанама өнімдер бастап жүзеге асырылады. Жүгері ұны ... және ... ... пайдаланылады. Сонымен қатар, астық жүгері - тамаша шикізат крахмал материалдық, сыра ... рух және ... ... ... бір ... ... дақыл ретінде жақсы прекурсорлардың болып табылады, маңызы зор. Дұрыс күтім өрісі оған ... таза ... ... ... дақылдарының - - жүгері, біздің саласында сүрлемге негізінен өсіріледі. Жеке шаруа қожалықтарының өсіру технологиясымен, ... ... ... cobs ... ... жоғары шығымдылығы алады. Алайда, оның егін бүкіл аумағы әлі жоғары емес төмен бағалауын ... ... ... ... ... - ... өндіру үшін таптырмас компонент, азық-түлік, медициналық, микробиологиялық, химиялық және басқа да өнеркәсіп салалары үшін бағалы шикізат. Вегетациялық жүгері барысында ... ... көп ... ... Оның өсу мен даму ... ... күшін қамтамасыз ету үшін маңызды болып табылады, сондықтан, болып табылады. оның ... және ... бай ... ... ең ... Ол ... ... жақсы өнім береді, бірақ жер асты суларының жақын отырып батпақты бағыттарын төзбейді.
Қолданылған әдебиеттер:
* Р. ... А. ... Ә. ... Е. ...
* А. О. Сағитов, Г.Ж. Исенова, Г.О. Рвайдарова, Ө. С. Нұржанов, Т. Ж. Қалмақбаев
* Қ. К. Әрінов, Қ. М. ... А. Қ. ... ... 2011
* Ә. Ізтаев, Б. Отыншиев, Алматы баспасы, 1994
* Ж. С. Жүргенов, Алматы,2011
* Ә.І. Ізтаев, С. Б. ... ... ... Ә.Ә. ... Қ. А. ...
* Интернет желісі

Пән: Ауыл шаруашылығы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жүгеріні өсіру технологиясы31 бет
Жүгерінің өсіру технологиясымен танысу және зерттеу7 бет
Алматы облысы, Панфилов ауданының табиғи - климаттық жағдайы14 бет
Жүгері өсіру технологиясымен танысу және зерттеу жайлы10 бет
Жүгері өсіру технологиясымен танысу және оны зертеу6 бет
Жүгерінің отандық және шетелдік сорттары мен будандарын Солтүстік Қазақстан жағдайында экологиялық сортсынау22 бет
ОҚО, Сайрам ауданы, Жаңаталап ауылы жағдайында сүрлемдік жүгеріден жоғарғы өнім алудың технологиясын жасау20 бет
Жүгері өсіру технологиясымен танысу және зерттеу5 бет
Жүгері өсіру технологиясымен танысу және зерттеу туралы12 бет
Жүгері өсіру технологиясымен танысу және зерттеу туралы ақпарат12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь