Баға құрылымын жетілдіру түрлері

Кіріспе
1. Баға туралы ұғым, маңызы, жасау қағидалары
2.Баға құрылымының негіздері және жетілдіру әдістері
3. Бағаның экономикалық функциялары
Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
Баға және баға жасау нарықтық экономиканың өте маңызды элементтерінің бірі болып табылады. Баға – күрделі экономикалық категория. Баға негізінде тауарлар өндірісі. өткізілуі, олардың құнын анықтау мәселесі, ұлттық жалпы өнімді шығару, тарату және қолдану және т.с.с. сұрақтар шешіледі.
Бағаның екі негізгі теориясы бар. Бірінші теория бойынша тауар бағасы оның құнын (ұсыныс) айқындайды (бағаның шығынды теориясы). Негізін қалаушылар Вильям Петти, Адам Смит, Давид Рикардо. Олардың ойларынша тауар құны оны өңдіруге кеткен еңбек мөлшерімен анықталады. Бұл теорияның әрі қарай дамытқан К.Маркс болатын (абстрактты еңбек), оның ойынша тауардың құны және бағасы болады. Құн – қоғамға пайдалы еңбек шығындары (орташа). Әртүрлі тауарлар құндарының ара-қатысы оларға кеткен абстрактты еңбек мөлшерлерінің ара-қатысы болып табылады. Ал тауар бағасы осы тауар құнының ақшалай көрінісі болып табылады. Ол әртүрлі кездейсоқ нарықтық факторларға байланысты өзгеруі мүмкін.
Басқа теория бойынша тауар бағасы деп өндірістік қорларды ең тиімді пайдалану жағдайында болған ақшалай шығындар мөлшерін айтады. Яғни, бұл жағдайда тауар бағасы өңдірушінің шығындарын сипаттамай, сатып алушының осы тауардың пайдалылығын бағалау деңгейіне (сұраныс) тәуелді болады. Мұнда баға тауар құнынан «босатылады» және оның қажеті жоқ.
Қазіргі заманғы экономикалық теория осы екі теорияны біріктіруге тырысуда.
1. Ашимбаев Т.А. Экономика Казахстана на пути к рынку: тенденции и размышления. Алматы, 1994 г.
2. Берденов Қ. Қазақстан мемлекет ретінде қалыптасуы мен экономиканың дамуы. – Алматы, 1998 ж. – 216 б.
3. Воловой В.В. Политэкономия. М, 1999.
4. Елемесов Р. Переходная экономика: проблемы методологии и теории. Алматы, 1998 г.
5. Ермекова Э.М. Состояние и перспективы развития социальной сферы в Казахстане: занятость и уровень жизни населения // Вестник КазГУ 2001 №5.
6. Информационно-статистический сборник «Казахстан: 2003-2004годың, Алматы, Агенство РК по статистике.
7. Кубаев Е. Экономичская политика и экономический рост. Алматы, 2000 г.
8. Кенжегузин М.Б., Додонов В.Ю. Шевелев С.А. Формирование и реализация казахстанской модели устойчивого экономического роста. Алматы, 2001 год.
9. Курс переходной экономики. Под.ред. Л.И. Абалкина. М, 1997 г.
10. Казахстан в цифрах за 2004 год. Агентство РК по статистике. 2004.
11. Қазақстан Республикасының Президентінің жолдауы.//Егеменді Қазақстан 2003, 5 сәуір.
12. Қазақстан Республикасының Президентінің жолдауы.//Егеменді Қазақстан 2005, 18 ақпан.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ
БӨЖ
Тақырыбы: Баға құрылымын жетілдіру түрлері.
Дайындаған: Бағдатова А.Б.
Тексерген: Тойкин С.Х
Семей
2015ж
Жоспар
Кіріспе
1. Баға ... ... ... ... ... ... негіздері және жетілдіру әдістері
3. Бағаның экономикалық функциялары
Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
Кіріспе
Баға және баға жасау нарықтық ... өте ... ... бірі ... ... Баға - ... ... категория. Баға негізінде тауарлар өндірісі. өткізілуі, олардың құнын анықтау мәселесі, ұлттық жалпы ... ... ... және ... және т.с.с. сұрақтар шешіледі.
Бағаның екі негізгі теориясы бар. ... ... ... ... ... оның ... ... айқындайды (бағаның шығынды теориясы). Негізін қалаушылар Вильям Петти, Адам Смит, Давид Рикардо. Олардың ... ... құны оны ... ... ... мөлшерімен анықталады. Бұл теорияның әрі қарай дамытқан К.Маркс болатын (абстрактты еңбек), оның ойынша тауардың құны және бағасы болады. Құн - ... ... ... ... ... ... ... құндарының ара-қатысы оларға кеткен абстрактты еңбек мөлшерлерінің ара-қатысы болып табылады. Ал тауар бағасы осы ... ... ... ... болып табылады. Ол әртүрлі кездейсоқ нарықтық факторларға байланысты өзгеруі мүмкін.
Басқа теория бойынша тауар бағасы деп өндірістік ... ең ... ... ... ... ақшалай шығындар мөлшерін айтады. Яғни, бұл жағдайда тауар бағасы өңдірушінің ... ... ... ... осы ... ... бағалау деңгейіне (сұраныс) тәуелді болады. Мұнда баға тауар құнынан және оның ... ... ... ... ... осы екі ... ... тырысуда.
Қанша айтқанмен, тауарды өңдіруге және өткізуге кеткен шығындарды анықтау объективті қажеттілік ретінде ... ... кез ... ... өзінің шығындарын қайтарып, қалыпты пайда алуға мәжбүр.
Тарифтер және сауда бойынша генеральды агентство (ГАТТ) қалыпты құнның анықтамасын келесі түрде ... ... құн деп ... арқылы орны толтырылатын тауар пайда болған елдегі тауарға кеткен ... және ... құны мен ... ... және қалыпты пайда мөлшерінің қосындысын атайды.
1. Баға туралы ... ... ... ... - ... мен ... ... бірлігі үшін төленетін немесе алынатын ақша (не өзге тауар мен қызмет) мөлшері. ... ... мен ... ... ... ... ... бірге Баға да пайда болды. ... ... - ... ... құрылымының, деңгейлері мен арасалмақтарының қалыптасуы мен өзгеруі үдерісі. Экономиканы басқарудың аса маңызды құралдарының бірі. Қазіргі кезде отандық жоне ... ... ... ала ... ... қалыптасуының негізгі үш әдісін (тәсілін) бөліп көрсетуге болады, олар; шығынға, сұраным мен бәсекеге бағдарланған әдістер. Шығынға бағдарланған тәсіл бағаны "шығын ... ... + ... ... ... ... қағидасы бойынша белгілеуді, сондай-ақ пайданың жалпы көлемін алу және залалсыздық арқылы белгілеуді көздейді.Әлемдік экономикада ... ... ... ... ... ... түрі ... Олар меншік түріне қарай мемлекеттік (кесімді және реттелген) Баға және еркін (нарықтық) Баға; қоғамдық ... ... ... өндіріс қоры Бағасы және тұтыну тауары бағасы; экономикалық айналым мен тауар ... ... ... ... ... бағасы және бөлшек сауда бағасы; транспорттық шығындарды ... ... ... ... өндіріс орнындағы баға (франко-жөнелтілім стансасы) және тұтыну орнындағы баға (франко-жеткізілім ... ... ... ... ... баға, аймақтық баға және жергілікті баға; статистикада қолдануына қарай ... ... ... ... ... ... ... Баға болып бөлінеді. *мемлекеттік баға -- мемлекеттік органдар тарапынан ... ... Оның екі түрі бар: ... және ... бағалар.
* Кесімді баға -- мемлекеттің нақты көлемін бекіткен бағасы.
* Реттелетін баға -- ... ... ... ... ... ... баға.
* Нарықтық баға -- сұраныс пен ұсыныстың қарым-қатынасына орай қалыптасқан орташа баға. Өндіріс қоры бағасы -- ... қоры ... ... ... ол ... ... ... мен орташа пайдадан құралады.
Бағаның өзгеруіне әсер ететін факторлар:
Бағалардың төмендеуіне көмектесетін факторлар:
Өндірістің өсуі, техникалық прогресс, өндірістің және айналыстың ... ... ... ... өсіру, бәсеке, салықтарды төмендету, тура байланыстарды кеңейту.
Бағалардың өсуін тудыратын факторлар:
Өндірістің төмендеуі, экономикалық ... ... ... ... ... сұраныс, айналыстағы ақшаның өсімі, салықтардың өсуі, еңбек ақының өсуі, кәсіпорын пайдасының өсуі, тауар сапасының өсуі, модаға сәйкес ... ... күші ... өсуі, кәсіпорында барлық қорларды дұрыс (тиімді) қолданбау.
Бағаның жасалу процесіне әсер ететін факторлар:
* Қаржы-несие ... ... ... ... пен ұсынысқа байланысты, екіншіден тұтынушылардың бағаларға, сатып алуларға қарым-қатынасына байланысты): соңғы жағдай бойынша 4 түрлі тұтынушы болады: а) ... ... оның ... ... ... көп ... бөледі;
* тауардың көп көңіл бөлетін тұтынушылар, сатушылардың қарым-қатынасына, қызмет көрсету дәрежесіне;
* ұсақ ... ... ... тұтынушылар (артық бағамен де сатып алуға дайын болады); г) тауардың бағасы ... ол ... ... ... ... көп талап ететін тұтынушылар.
Бағаның нарықтағы орны қандай. Нарықтың өзі ... ... және ... категорияларды (қаржы, несие, еңбек ақы, өзіндік құн, ... ... іске ... негізгі формасы болып табылады. Егер де сұраныс және ұсыныс бар болса мұнда міндетті түрде нарықтық қарым-қатынас ... ... ... ... ... ... ... да оларды үйлестіретін тек баға ғана болады. Солымен, нарық деп сатушылардың және сатып алушылардың мүдделерін қақтығысу арқылы бағаның пайда болуына ... ... ... ... атайды. Яғни баға нарықтық қарым-қатынастарда орталық орын алады.
Нарықтық экономикада ең маңызды рөлді құн заңы орындаса, жоспарлы орталықтандырылған экономикада жоспарлы даму және ... бөлу ... ... ... Құн заңы баға ... ... және сұраныс пен ұсынысты тепе-тең жасау процесіне негізделеді.
2. Баға құрылымының негіздері және ... ... ... өнім ... ... ... басталуына дейін анықталуы мүмкін, яғни баға негізінде шығындарды есептеу болатын.
Нарықтық баға жасаудың ең түбегейлі ерекше белгісі ретінде ... ... ... ... ... емес, өткізу өрісінде анықталатынын, яғни сұраныс пен ... ... ... болатынын атау қажет. Тауар бағасы және оның пайдалылығы тек нарықта ғана тексеріледі және қалыптасады. Біздің елде, ... орай әлі де ... ... бағасы негізінен кәсіпорын шығындарына қарай қалыптасады. Оның себебі ретінде ... ... ... ... ... көп ... және монополиялардың бар болуын атауға болады.
Нарықтық баға жасаудың ... ... ... ... бағасын оны өңдірген тұлға белгілейтінін атауға болады (яғни мемлекет бұл процеске араласпайды). Мемлекет тек шектелген тауар түрлеріне ғана бағаның жасалу ... ... ... ... ... ... ... баға жасаудың жалпыға бірдей ережелер мен қағидаларды іске қоса алады (мысалы, тиімділіктің шекті деңгейін орнату). Бірақ нақты тауар бағасын бәрібір ... өзі ... ... нарықтық баға жасау мемлекеттік баға реттеу жүйесімен өте икемді үйлесуі керек.
Нарықтық экономикада бағалардың динамикасына екі маңызды фактор әсер етеді: стратегиялық және ... ... ... - ... ... ... ... құрылады. Бағалар осы құнның төңірегінде тербеліс жасау мүмкін. Бұл өте күрделі және ұзақ уақытты процесс. Тактикалық фактор - ... ... ... ... өзгеру мүмкін. Осы екі факторды кез келген кәсіпорын жақсы меңгеріп білу ... ... ... шығындарға ұшырау мүмкін. Бірінші фактор өте жақсы ұйымдастырылған фирма, яғни шығындары ең аз кәсіпорын үшін тиімді. Екінші фактор нарық ... әрі тез және ... ... ... ... үшін ... Мұнда тыңғылықты дайындық және жоғары білікті кадрлардың маңызы зор. Ал ең көп ... осы екі ... ... ... ... ...
Осы бағалардың динамикасына және нарық конъюнктурасына мемлекет те экономикалық ... әсер ету ... ... бұл әсер әлі де ... қалыптаспаған.
Бәсеке. Ол үшін меншік түрлерінің алуан түрлілігін және заңның бәріне ... ... ... ету ... ... ... иелігінен алу мәселесі). Бәсеке нәтижесінде нарықта тек шын мәнінде өндірісті ... ... ... ... ... ... ... шаруашылық субъектілердің қалуына негіз болады. Тіпті банкроттықтың өзі ел үшін ... бола ... ... ұтысқа жетудің негізі ретінде икемді өндірісті жасау болып табылады, яғни жаңа ... тез ... ... ... көп ... жаңа ... шығаруға бейімделген өндірістер.
Директивті баға жасау мен нарықтық баға ... ... ... ... ... Негізгі міндет келісімдік (еркін) баға жүйесіне ауысу. Ол үшін ... ... ... ... ... іс жүзіндегі шаруашылық дербестігі
Б) тауарлардың дефицитін болдырмау
В) монополияларды жою
Г) экономиканы қайта құру, қару-жарақ өнеркәсібінің ... ... ... кеңістікті орнату
Е) тұтынушыларды және жабдықтаушыларды өз еркімен таңдау мүмкіндігі
Үлкен ... ... ... және ... құндарының территориальдық бөлінуін зерттеу болады, яғни аймақтық және бүкіл ... ... ... ... ... қатар, әлемдік бағалардың қозғалысын және үрдістерін зерттеу қажет.
3. Бағаның экономикалық функциялары
Баға функциясы деп оның ішкі ... ... ... ... ... ... 5 функциясын атауға болады:
а) есебке алу функциясы - қоғамдық еңбек ... ... алу және ... ... ... баға арқылы біз осы тауарға қанша шығын кеткенін анықтай аламыз немесе берілген қажеттілікті қанағаттандыруға арналған ... ... ... ... көре ... Баға тек шығында ғана емес, сондай-ақ пайда ... де ... ... ... шын ... ... баға қалыпты бағадан қатты ауытқуы да мүмкін екенін ұмытпауымыз керек. Берілген функция бойынша баға ... ... ... ... негіз бола алады. Бұл көрсеткіштер сандық және ... ... ... ... ... - ... ішкі ... ұлттық табыс, күрделі салымдар көлемі, тауар айналымы, өнім көлемі, және ... ... - ... (тиімділік, еңбек өнімділігі, қор қайтарылымдылығы және т.б.).
Б) Ынталандырушы функция. Баға арқылы ҒТП, қорлардың үнемделуін, өнім сапасын көтеруді, өндіріс ... ... ... ... Баға ... сонымен қатар, тұтынушыларды да ынталандыруға болады.
В) Бөлу функциясы. Бағаның көмегімен ұлттық (таза) табысты ... және ... ... ... ... ... арасында, меншік формалары арасында, ел аймақтары арасында, жинақтау және тұтыну қоры ... ... ... ... ... арасында.
Мемлекет бұл функцияны акциз, ҚҚС және т.б. әдістер арқылы орындайды.
Г) Сұраныс пен ұсынысты теңестіру ...
Д) ... ... ... белгісі ретінде болуға бағытталған бағаның функциясы. Капитал пайда мөлшері әсіресе көп экономика секторына ауысуға тырысады, ал капитал иесі кәсіпорындар және ... ... ... ... барлық баға функциялары бір-бірімен байланысады, кейде қарама-қайшы болады. ... ... ... - баға ... тұжырымдамасын құрастырудың, бағаларды анықтау және дәлелдеудің, бағалар жүйесін қалыптастырудың, баға ... ... ... ережелерінің, қағидаларының, әдістерінің жиынтығы болып табылады. Методология баға белгілеудің барлық деңгейлеріне бірдей болады. Методология мен ... ... ... ... ... бұл баға жасаудың стратегиясы болса, әдістеме нақты баға құрастырудың нақты әдістерін, ұсыныстарын, құралдарын ... Яғни ... ... ... ... ... ...
Методологияның екінші құрамдас элементі ретінде баға жасаудың қағидалары болады. Қағидалар мен әдістемелер бір-бірімен тығыз байланыста болады және ... ... ... Баға ... қағидалары деп үздіксіз қызмет ететін негізгі ережелер, бүкіл бағалар жүйесіне тән болып, оның негізінде жатады. Қағидалар: бағаларды ... ... ... ... ... ... баға жасау процесінің үздіксіздігі, баға жасау процесінің және ... ... ... ... ... ... мақсаты - баға жасау қағидаларын және ережелерін қолдану ... ... Екі түрі бар: ... және ... Баға ... қағидалары сондай-ақ үш заңдылыққа бағынып бөлінеді: сұраныс, ... ... ... ... ... ... ... заңы, барлық салалардағы бағаның өзгеру бірегейлігін сақтау ... ... ... ... ... кезеңдері:
а) Мақсат қою. Тауар шығару мақсатын, оның нарықтағы орнын анықтау қажет. Жалпы алғанда үш басты мақсат болады: фирманың қызметін ... ... ену ... ... ... (сұраныс пен ұсынысқа қарай); нарықтағы орнын сақтау (бағаны бір қалыпты ұстау).
б) ... ... ... ... ... көрсетеді).
в) Шығындарды талдау (бағаның минимальды деңгейін көрсетеді)
г) Бәсекелестердің бағаларын талдау.
д) баға жасау әдісін таңдау
е) соңғы бағаны анықтау
Баға ... ... кең ... ... ... ... Тауар бағасын өндіріс шығындарына негізделіп анықтау
* Капиталға саналған табыс әдісі
* Сұранысқа бағытталған бағаларды анықтау
* Ағымдағы бағалар деңгейіндегі бағаларды белгілеу
Бірінші әдіс ... жеке ... ... ... ... әсер ... сұраныс пен ұсыныс ұғымдарына мән берілуі қажет. Әр түрлі тауарлардың бір бірінен сұраныс пен ұсыныстың ... ... ... беру деңгейімен ерекшеленеді. Бұл жерде көңіл аударатын негізгі мәселе сатып алушылардың сатушыларға төлейтін ақшасының жалпы сомасы ... ... ... ... ... ... барлық уақытта бағаны сатылған тауардың санына көбейткенге Р х О тең.
Сұраныстың икемділігі туралы пайымдаулар ... ... ... ... талдағанда да қолдануға болады. Ұсыныстың икемділігі ол нарыққа шығарылған ... ... ... ... ... өзгеруіне сәйкес салыстырмалы өзгеруінің көрсеткіші.
Ұсыныстың икемділік коэффициенті Еs:ΔQ ΔРЕsQ ... ... ... ... ... ... модельдеу үлгісінде жанама сызықтармен сипаттауға да болады. Бұл әдістер бағаны тұрақтандырудың сенімді әрі алдын ала бірнеше мерзімге дейінгі уақыттарды қамтиды. Енді джәл ... ... ... ... ... ... f(x)=0 ... өрнек x = j(x) түріне ауыстырылады .
Қорытынды
Қорыта айтатын болсам, баға құралымы - бағаның, олардың құрылымының, деңгейлері мен арасалмақтарының ... мен ... ... ... басқарудың аса маңызды құралдарының бірі. Қазіргі кезде отандық жоне әлемдік тәжірибені басшылыққа ала отырып, бағаның қалыптасуының негізгі үш әдісін (тәсілін) ... ... ... олар; шығынға, сұраным мен бәсекеге бағдарланған әдістер. Шығынға бағдарланған тәсіл бағаны "шығын + ... ... + ... ... ... ... ... бойынша белгілеуді, сондай-ақ пайданың жалпы көлемін алу және ... ... ... ... ... "шығын + пайда" формуласы бойынша белгілеу шығыннан тыс ... ... ... қоса ... ... толық өзіндік құнын калькуляциялауға негізделген, яғни баға өнім ... ... ... ... ... ... ... Сүранымға бағдарланған Баға құралымында екі тәсіл қолданылады: кемсіту тәсілі, яғни ... ... ... ... ... көбейту үшін түрлі нарықтарда немесе нарықтың бөліктемелерінде түрлі баға белгілеу тәсілі; тауарлардың сұрыптамалық тобы ... ... ... ... ... бір ... (мысалы, пайданы, сатуды көбейту мақсатында) баға белгілеуге бүкіл сұрыпталымдық топ ... қол ... ... бағдарланған Баға құралымында (жабық сауда-саттық) жеткізушілер (өндірушілер, құрылысшылар, т.б.) тауардың белгілі бір түрінің жеткізіліміне арналған сауда-саттыққа шақырылады. Олардың ең ... баға ... ... ... күні ... желімделген конвертпен табысталады, оны ашқаннан кейін ең төмен баға белгіленген ... ... ... үшін ең ... баға ... ... Бұл ... баға тағайындау туралы шешім меншікті шығынға ғана емес, сонымен бірге бәсекелестердің ықтимал ұсыныстарын талдауға да негізделуге тиіс.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. ... Т.А. ... ... на пути к рынку: тенденции и размышления. Алматы, 1994 г.2. Берденов Қ. ... ... ... ... мен ... ... - ... 1998 ж. - 216 б.3. Воловой В.В. ... М, 1999.4. ... Р. ... экономика: проблемы методологии и теории. Алматы, 1998 г.5. Ермекова Э.М. Состояние и перспективы развития ... ... в ... занятость и уровень жизни населения // Вестник ... 2001 №5.6. ... ...

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Баға құрылымын жетілдіру түрлері жайлы мәлімет5 бет
Вагон-хоппердің құрылымын жетілдіру42 бет
Кәсіпорынның ұйымдастырылу құрылымын басқаруды жетілдіру53 бет
Өнеркәсіп құрылымын ұйымдастыру және жетілдіру проблемалары мен шешу жолыгдағы тиімді ұсыныстар даярлап теориялық негіздеу50 бет
Ақша массасының экономикалық мәні мен теориялық негіздері21 бет
Жергілікті бюджеттің кірістерін қалыптастыру16 бет
Инвестициялық жобаны қаржыландыру64 бет
Коммерциялық ұйымдардағы шығындар есебі мен аудиті57 бет
Кәсіпорынның таза айналым капиталын басқару және ЖШС «Ұланның» айналым активтерін бағалау және талдау86 бет
Кәсіпорынның өндірістік құрылымы21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь