Маркетинг түрлері және олардың Қазақстанда даму тенденциялары

Жоспар:

1. Маркетингтің мәні, мазмұны және эволюциясы;
2. Маркетинг тұжырымдамалары;
3. Маркетинг түрлері және олардың Қазақстанда даму тенденциялары;
4. Маркетингтің қағидалары және қызметтері;
5. Маркетингтің негізгі мақсаттары;
6. Қазақстандағы маркетингтің қалыптасуы мен дамуының ерекшеліктері.
1. Маркетингтің мәні, мазмұны және эволюциясы
Маркетингтің эволюциялық даму кезеңі ғасырдан астам уақытқа созылып келеді. Ірі ауқымды өндіріс қалыптасып, бәсекелестіктің күрт шиеленіскен жағдайларында өндірісті басқару және өнімді өткізу әдісі ретінде ол, ең алғаш АҚШ-та, содан кейін Еуропа елдерінде де пайдаланыла бастады XX ғасырды4 60-жылдары маркетинг ғылыми негізделді және толысқан нарық жағдайында өнімді сатудың тиімді әдісі ретінде кең қолданылды, 70-жылдары өнеркәсіпте белсенді пайдаланылды, ал 80-жылдары қызмет көрсету саласына және коммерциялық емес іс-әрекетке де енгізіле бастады.
«Маркетинг» ұғымы ағылшынның «mаrкеt» (нарық) сөзінен шыққан, ал «инг» жалғауы нарық жасаушы немесе нарық аумағындағы қызмет дегенді сипаттайды. Маркетинг ірі ауқымды өндірістің қалыптасуы және бәсекелестіктің күрт шиеленіскен жағдайында өнімді өндіру мен өткізуді басқарудың әдісі ретінде бөлініп шықты.
Маркетинг дамуының бірінші кезеңі XX ғасырдың басынан бастап 40-жылдардың соңына дейін созылды. Бұл кезеңдегі маркетингтің мақсаты - тауарларды ұтымды өткізу, тездетіп сату және коммерциялық іс-әрекеттің тиімділігін арттыру болды. Бұл кезеңде 60-жылдарға дейін кең қанат жайған маркетингтің өндірістік, содан соң өткізу тұжырымдамалары дамыды. Бәсекелестіктің күшеюі, сонымен қатар капитал шоғырлануы мен орталықтандырылуы үрдісі үдеюінің ықпалымен, кейіннен маркетинг білімнің жеке саласы ретінде бөлініп шықты. Ал оқу пәні ретінде маркетинг XX ғасырдың басында алғаш АҚШ-тың Мичиган және Калифорния университеттерінде жүргізіле бастады.
Елуінші жылдары маркетингті тауар өткізу жүйесі ретіндегі дәстүрлі ұғымы нарықтың өзгермелі жағдайларына бейімделген басқару тұжырымдамасы ретінде өзгерді.
Маркетинг соғыстан кейінгі жылдары өткізушілік бағдарын түпкілікті жоғалтып фирма мен компаниялардың жұмысының бір түрлі жақтарын да қамтып, өнімді жасау және жылжыту жөніндегі іс-әрекеттің бір элементіне айналды.
Оның институционалдық қалыптасуы және ұйымдық ресімделуі бір уақытта жүзеге асырылды. 1926 жылы АҚШ-та Маркетинг және жарнама ұлттық ұйымы құрылды, ол 1973 жылы Американдық маркетинг ассоциациясы деп өзгертілді. Кейіннен мұндай ұйымдар Батыс Еуропа елдерінде және Жапонияда құрылды.
Маркетингтің дамуының екінші кезеңі 1960-1970 жылдарды қамтыды, осы кезеңде маркетинг тұтынушылардың сұранысына бейімделген басқару теориясы мен тұжырымдамасының құрамдас бөлігі ретінде қарастырыла бастады. Бұл компаниялардың қызметін басқаруды маркетинг қағидалары негізінде жүзеге асыру ғылымының негізін қалады, ол басқарудың нарықтық теориясы» деп атала бастады.
70-жылдардың екінші жартысында маркетинг эволюциялық дамуының үшінші кезеңіне аяқ басып, бизнестің философиясына айналады. Нарық
        
        Жоспар:
1. Маркетингтің мәні, мазмұны және эволюциясы;
2. Маркетинг тұжырымдамалары;
3. Маркетинг түрлері және олардың Қазақстанда даму ... ... ... және ... Маркетингтің негізгі мақсаттары;
6. Қазақстандағы маркетингтің қалыптасуы мен дамуының
ерекшеліктері.
1. Маркетингтің мәні, мазмұны және эволюциясы
Маркетингтің эволюциялық даму кезеңі ... ... ... ... Ірі ... өндіріс қалыптасып, бәсекелестіктің күрт шиеленіскен
жағдайларында өндірісті басқару және өнімді өткізу әдісі ретінде ол, ... ... ... кейін Еуропа елдерінде де пайдаланыла бастады XX
ғасырды4 60-жылдары маркетинг ғылыми ... және ... ... ... ... ... ... ретінде кең қолданылды, 70-жылдары
өнеркәсіпте белсенді пайдаланылды, ал 80-жылдары қызмет көрсету саласына
және коммерциялық емес ... де ... ... ... ағылшынның «mаrкеt» (нарық) сөзінен шыққан, ал «инг»
жалғауы нарық жасаушы немесе ... ... ... ... ... ірі ... өндірістің қалыптасуы және бәсекелестіктің күрт
шиеленіскен жағдайында ... ... мен ... ... ... ретінде
бөлініп шықты.
Маркетинг дамуының бірінші кезеңі XX ғасырдың басынан бастап 40-
жылдардың ... ... ... Бұл ... ... ... ... ұтымды өткізу, тездетіп сату және коммерциялық іс-әрекеттің
тиімділігін арттыру ... Бұл ... ... ... кең ... жайған
маркетингтің өндірістік, содан соң өткізу ... ... ... ... ... ... ... мен
орталықтандырылуы үрдісі үдеюінің ықпалымен, кейіннен маркетинг білімнің
жеке ... ... ... ... Ал оқу пәні ретінде маркетинг ... ... ... ... ... және ... университеттерінде
жүргізіле бастады.
Елуінші жылдары маркетингті тауар өткізу жүйесі ретіндегі дәстүрлі
ұғымы нарықтың өзгермелі ... ... ... тұжырымдамасы
ретінде өзгерді.
Маркетинг соғыстан кейінгі жылдары өткізушілік бағдарын түпкілікті
жоғалтып фирма мен компаниялардың ... бір ... ... да қамтып,
өнімді жасау және жылжыту жөніндегі іс-әрекеттің бір ... ... ... ... және ... ... бір ... асырылды. 1926 жылы АҚШ-та Маркетинг және жарнама ұлттық ... ол 1973 жылы ... ... ... деп өзгертілді.
Кейіннен мұндай ұйымдар Батыс Еуропа елдерінде және ... ... ... ... ... ... ... қамтыды, осы
кезеңде маркетинг тұтынушылардың сұранысына бейімделген басқару теориясы
мен тұжырымдамасының құрамдас ... ... ... ... ... ... ... маркетинг қағидалары негізінде жүзеге
асыру ғылымының негізін қалады, ол басқарудың нарықтық теориясы» деп ... ... ... ... ... ... ... аяқ басып, бизнестің философиясына айналады. Нарық ... зор ... ... оның ... ... мен ... толуы,
бәсекелестіктің өршуі, ғылыми-техникалық прогресстің өсуі, маркетинг
мәнінің түрленуіне әкелді - оны ... ... ... ... зерттеу мен
оған бейімделудің жолын іздейтін және ... ... ... ... стратегияның элементі ретінде қарастыра бастады.
Бұл кезеңге ... ... және ... ... ... ... ... рөлінің артуы тән болды.
Менеджменттің әйгілі маманы Питер Друкердің ұйғарымы бойынша: «Бизнес
мақсатының тек бір ғана дұрыс анықтамасы бар, ол - ... ... ... ... мен оның ... үшін, фирма өз өнім туралы не
ойлайтыны басты мәселе емес. Өзінің ... ... ... ... ... ... оның ... деп нені есептейді, осының барлығы бизнестің мәнін
анықтап, ... ... ... ... ... жету ... теориясы экономикалық ғылым жүйесінің қалыптасуымен ... ... ... ... тек ... айырбас, тауар,
сұраныс, қажеттілік сияқты экономикалық категориялардың мәнін ... ғана ... ... Бұл ... маркетингтің прагматикалық
теориясының даму негізі болып табылады.
«Нарық» түсінігі экономикалық категориялардың кең ... ... ... ... оның ... ... жоқ. Алғашқы кездерде
«нарық» базар, сату орны ретінде ... ... ... ... ... ... ... түсінігінің мәні дамып неғұрлым күрделі
мағынаға ие болды. Осыған орай, «нарық» түсінігінің ... ... ... ... ... топқа нарықтың саяси-экономикалық мазмұнын орай,
нарықты еркін кәсіпкерлікке және мемлекеттің рөлін шектеуге ... ... ... әдісі ретінде қарастыратын анықтамалар
жатады. Екінші бағыт нарықтың нақты ... ... ... ... мен ... ... ... жақындататын механизм
ретінде сипаттайды . Бұл жағдайда нарық тауарлар мен ... ... ... ... ... ... беретін механизм ретінде
қарастырылады.
Маркетинг жүйесінде нарық - ... және ... ... ... ... өзінің тауарды сатып алу мүмкіндігі және
қажеттіліктері бар тұтынушылар ... ... ... ... ... ... мен ... айқындау және
қанағаттандыру болып табылады.
Практикалық маркетингте «нарық» категориясының нақты сипаты бар ... ... ... ... өлшеуге болады.
Тауар маркетингтік бүкіл іс-әрекеттің қозғаушы күші, оның төңірегінде
маркетингтің саясаты мен ... ... ... маркетингтік
тұрғыдан келу үшін ең алдымен оның тұтыну ерекшелігінің маңызы мен ... ... ... ... ... ... - бұл ... нақты қажеттіліктерін қанағаттандыратын және
айырбасқа түсетін өнім. ... ... ... ... ... ... және ... емес (қызмет, идеялар) сипатта
болады.
Тауардың пайдалылығы және оны жасаушылардың барлық жұмсалған күш-
жігері ... ... ... орың алатын айырбас ... ... - ... мен тұтынушылардың баламалы
(эквивалентті) негізінде жүзеге асырылатын қоғамдық байланыс ... ... үшін екі ... одан да көп ... қатысуы керек олардың
әрқайсысында құндылығы бар тауар және сонымен қатар айырбастауға деген ниет
болуы ... Екі ... одан да көп ... ... ... ... немесе мәміле деп аталады.
Мәміле - белгіленген шартқа байланысты тауар мен қызметті (жеткізу)
іске асыру үшін екі ... ... ... ... ... ... ... бар: ақшалай, мұнда тауарлар ақшаға айырбасталады, бартерлік, ақша
қаражаттары қолданылмайды, тек тікелей тауар айырбасы негізінде жүзеге
асырылады. ... ... ... ... ... ... ... нарыққа көшуінің алғашқы кезеңінде экономикалық
дағдарыс, кәсіпорындардың ақшалай қаражатынында ... ... ... ... ... ... елеулі роль
атқарды.
Маркетинг жүйесінде сұранысты зерттеу - нарықты кешенді зерттеудің
басты кезеңі, ол ... ... ... ... ... Фирманың нарықтағы табысты жұмысы тауарға сұраныстың сипатын және
күйін мұқият анықтаумен және оның ... ... ... тығыз
байланысты.
Сұраныс - сатып алу қабілеті бар ... ... ... ғана ... ең бастысы оның қажетті тауар сатып алуға қаржылық
мүмкіндіктерін де ... екі ... бар: ... нарықтағы (немесе ғаламды) сұраныс
және фирма өніміне (не маркасына) сұраныс.
Нарықтағы сұраныс - бұл фирма және ... ... ... ... кезең мен нақты мекендегі тауар нарығында қолданылатын ... ... ... ... ... - ... ... үлесіне сәйкес
келетін тауар нарығындағы сұраныс бөлігі.
«Сұраныс» және «қажеттілік» ... ... ... ... және қарама-қайшылық бар екенін атап өтуіміз қажет.
Қажеттілік - мағынасы кең ұғым. Сұраныс қажеттіліктің бір ... ... ... сатып алу қабілетін ғана сипаттап қоймайды, сонымен бірге
олардың тауарға талғамы мен талабын да білдіре алады.
Негізінен маркетинг ... ... тән ... ... оның ... және ... ... байланысты пайда болған
қажеттіліктеріне әсер етеді. Қажеттіліктер әлеуметтік, ... ... ... даму ... және табиғатына байланысты абсолютті
және салыстырмалы болуы мүмкін. ... ... ... ... ... ... ... емес, өйткені олардың
деңгейі жоғарылаған сайын қажеттілікті неғұрлым ... ... ... ... және басқа факторлар сияқты маркетинг те ... ... ... ... ... қажеттіліктердің даму диалектикасына ықпал
етеді.
Ф. Котлер, Ж.Ж. Ламбен және ... да ... ... ... ... ... ... маркетинг теориясын, оның
түсініктемелік аппаратына мұқтаждық» және «тілектер» ... ... ... дамытты. Мұқтаждық адамның табиғатына тән, ол адам өміріне
қажетті физиологиялық элементтер болмаған ... орын ... ... ... мен ... және ... ықпал ете
отырып, тауардың тартымды ... мен ... ... ... етеді.
Өзінің эволюциясы кезінде маркетинг ... ... ... соған сәйкес маркетинг мәніне ... ... оның ... ... туындады. ФРГ-ның Маркетинг
институтының мәліметтері бойынша, бүгінгі күні маркетингтің 2000-нан ... бар. ... ... М. ... ... ... сөзі
құбылмалы (хамелеон), не айтқың келсе, соны білдіре алады, сондықтан бір
ғасырдан ... ... ... оған әр түрлі сипаттағы анықтамалар беруде.
Маркетинг теориясында анықтамалардың екі тобын бөліп көрсетеміз, ол:
классикалық және осы ... ... ... тауарлар мен
кызметтерді жылжыту процесіне назар аударылады.
Маркетингтің дамуына қарай, ... мен ... ... ... Ф. ... ... ... «Фирмаға ұзақ мерзімді ең
үлкен шамадағы пайданы қамтамасыз ететін, тұтынушыға бейімделген өндірістік-
өткізу әрекеті» деп ... ... ... ... оны
« тауарды өндіру, оны тұтынушыға ұсыну және айырбас ... ... ... тұтынушылардың мұқтаждықтарымен қажеттіліктерін
қанағаттандыруға ... ... және ... ... деп
көрсетті.
Бұл ұғымға сан алуан ыңғаймен келу маркетингті қазіргі кезеңде әр
түрлі ... ... ... - ол - ... ... бизиес
философиясы», «ойлау жүйесі және ... ... , ... басқару жүйесі», ... ... ... мен ... ... ... әлеуметтік
процесс», «коммерциялық қызмет», «менеджменттің кірікпелі қызметі» , «сатып
алушылар дың талаптарын қанағаттандыруға бағытталған үйымдардьи ... және ... ... , ... ... ... ... бәсекеге қабілеттілігін арттыру тәсілі», «өндіруші мен клиент ... ... ... ... ... деп қарастырады. Бұл
анықтамалардан, маркетинг көп ... және әр ... ... ... ... ... және ... ғалымдар ұсынған неғұрлым жиі
кездесетін анықтамаларын талдай келе, олардың мазмұнына ... ... ... ... ... мен ... өткізу және сату ретінде
қарастыратын анықтамалар. ... ... ... ... және ... ... ... аударылады. Бұл көзқарас шектеулі, өйткені оның
авторлары маркетингті өткізу, сату жәке жарнамаға ... ... ... ... ... - ... мұзтауының ұшар басы ғана, маркетинг
міндеттерінің бірі ғана, тіпті ең елеулісі де ... ... ... ... Маркетинг менеджменттің маңызды міндеті ... ... ол ... ... ... басқару жүйесі деп беріледі.
Бұл амал-тәсіл маркетингтің жалпы экономикалық құбылыс ретіндегі ... ... ... ... ... ... тиімді қалыптастыру құралы ... оның ... ... ... ... ... Маркетинг- қазіргі бизнес философиясы, ойлау стилі ... ... мен ... ... ... Мұндай көзқарасты ұстанатын авторлар ... ... ... ... ... ... оның мақсаттары тым
мәнсіздендірілген (идеализированы). Бұл көзқарас ... ... ... ... ... ... ... келеді.
4. Маркетингті адамдардың мұқтаждықтары мен қажеттіліктерін зерттеуге
және қанағаттандыруға бағытталған әлеуметтік үдеріс ретінде ... Бұл ... ... ... ... көрсетеді.
Маркетингтің теориясы мен тәжірибесін зерттеу, оларды сынай ұғынып,
мағынасына жетіп, ... ... ... авторлық түсіндіруін
қалыптастыруға, оның қағидаларын, әдістері мен міндетті ... ... ... ... бұл нарықты жан-жақты зерттеу
негізінде тұтынушылардың мұқтаждықтары мен қажеттіліктерін қанағаттандыру
жолымен ... ... ... ... ... ... ... және біріккен қызмет. Бұл анықтама маркетингтің екі жақтылығын
бөліп көрсетеді, ол екі маңызды аспектілерден – ... және ... ... ... маркетинг адамдардың қажеттілігін ұқсастыру
және қанағаттандыру арқылы пайданы көруге ... ... ... мен
философиясы ретінде сипатталады.
Ұсынылған анықтаманың екінші аспектісі кәсіпорындардың ... ... ол ... ... ... ... тұрады,
сонымен бірге бұл қызметтің ең басты элементі - ... ... ... ... ... механизмі арқылы қанағаттандыру.
Маркетингтің қағидалары мен әдістері тек ... пен ... ғана ... ... ... барлық өрістерінде қолданылады.
Сондықтан маркетинг объектілері тек қана тауарлар мен қызметтер ғана ... емес ... ... Ай және ... ... ... жеке ... көл), идеялар (қоршаған ортаны қорғау) және ... да ... ... бола ... ... коммерциялық емес өрісте де пайдаланылуы мүмкін. Әр
түрлі қоғамдық ұйымдар және ... ... ... ... үйі, ... шіркеулер, қорғаныс саласы өзіне клиенттер үйіруге
және оларды өздерінде қалдыруға тырысады. ... ... ... ... туындайды, ол тұтынушыларға қызмет көрсету мен баға белгілеудің
ерекше тәсілдерін қолдануды талап етеді.
Маркетингтің ... және ... екі жағы ... ... ... — ол бұл ... қазіргі нарық
жағдайында фирманың маркетингтік қызметін ұйымдастыру және оның ... ... үшін ... ... қызметтер жүйесі. Бұл
көзқарас ... ... ... маңызды қызметі ретінде
қарастырылады.
Тұжырымдама ретінде маркетинг қатаң бәсекелестік күрестің, сұраныс
ұсыныстан ... ... және ... ассортиментінің жылдам жаңаруына
байланысты туындаған. Осының нәтижесінде ... ... ... ... ... бос ... (ниша) іздеу, тауарларын осы
тауашада тұрақтандыру және оны ... ... ... жағдайда маркетинг фирмалардың стратегиясы мен тактикасын
анықтайтын қазіргі ... ... ... ... аспектіде маркетингті кез келген ұйымның бизнес
философиясы, идеясы және ойлау ... деп атап ... ... Бұл ... ... ... және ... жағдайы.
Маркетингтің классикалық теориясының негізі маркетинг-микс
тұжырымдамасы болып табылады, оны ... рет ... ... ... ... кейіннен Дж. Ховард, Фрей, Е. Маккарти, Ф. Котлер
дамытқан. Оның негізінде ... ... ... ... ... ол ... деп аталады.
Гарвард университетінің профессоры Нейл Борден 1957 жылы «маркетинг-
микс» ... ... ... ... оның ... ... баға,
сауда маркасы, жарнама, жылжыту және маркетингтік бағдарламаны жасауға
қолданатын маңызды элементтер немесе ингредиенттер ... ... ... 12 ... ... ... кейіннен Е. Маккарти ол
тізімді қарапайымдап, төртке дейін қысқартты . Н.Борденнің ... ... ... ... ... ... мінез-құлқы
мен сауда өкілдері, бәсекелестер позициясы және мемлекеттің рөлінен ... ... әсер ету ... ... ... университетінің профессоры Е. ... ... ... отырып, 1960 жылы төрт элементтен тұратын «4Р»
моделін ұсынады, ол ... «р» ... ... өнім (ргоduct), баға
(ргісе), орын (рiасе) және жылжыту (рrоmоtiоn) деген үұғымдардан тұрады.
Бұл ... ... және ... оны ... құрылуының логикасы оны ... және ... ... ... әйгілі түрі ретінде қолдануға
мүмкіндік берді.
1 ... ... тік төрт ... тұжырымдаманы алғаш рет ... ... ... Маркетинг-микс тұжырымдамасы негізінде ... ... ... ... оны ... ... ... мен
компаниялар өз қызметінде қолданады.
Көптеген ғалымдардың ойынша, бұл ... ... ... ... мен өзгерістерді 4«Р» ... ... ... ... ... ғалымдары маркетинг ұғымын дәстүрлі кешенге ағылшын
тіліндегі Р әрпінен басталатын (реорiе - ... ... ... - ... ... - сатып алу; рrоbе - зерттеу, мақұлдау, анықтап
қабылдау, ... ... - ... ... ... элементтерді
енгізіп, осылайша «5Р», «6Р», «7Р», «9Р» тұжырымдамаларын ұсынды. Саясаттың
және қоғамдық пікір мәнінің артуына орай, Ф. ... осы ... ... ... үлгісіне енгізіп, оларды алты «Р»-ға ... ... ... «Р»-лар саны қолдану аумағына қарай өзгеріп ... ... - «4Р», ... ... ... - «5Р», ... және саудада - «6Р» үлгісі қолданылады.
Бұл үлгі элементтерінің санын көбейту қажет емес, өйткені жоғарыда
атап өтілген ... «4Р» ... ... және оның ... ретінде болады. Маркетинг мазмұнына «4Р» үлгісінен басқа
нарықтық мүмкіндіктерді талдау, ... ... ... жасау, маркетингті жоспарлау және бақылау кіреді. Дегенмен
«4Р» үлгісі фирманың маркетингтік қызметінде маңызды роль ... ... ... ... ... ... жетіспеушілігіне байланысты фирманың мақсатына жетуге
мүмкіндік беретін маркетинг-микстің тиімді құрылымын ... ... орын ... Бұл ... жеке элементтерінің салыстырмалы мәні
ұйым типіне, ... ... және оған ... тұтынушы мінез-құлқына тығыз
байланысты. Мәселен, стандартталған өнімдер ... үшін ... ... маңызды болмаса, күнделікті пайдалану тауарлары үшін оның маңызы
анағұрлым зор. ... ... ... ... ... ... заттар үшін шешуші мәні жоқ, ал күнделікті ... ... ... оның рөлі ... ... мақсатқа
арналған тауарларға қарағанда, тұтыну тауарларына ... ... ... ... ... - ... дамуының
әдістемелік негізі, бұл ... ... ... ұйымдастыру,
үйлестіру, бақылау және аудитпен байланысқан басқарушылық ... ... ... және ... ... ету тұрғысынан қарағанда
маркетинг рөлі мынада.
Тиімді ұйымдастырылған маркетинг өндіруші табысына жол ... және ... ... ... жағдайында баяндылығын
арттырып, нарықтағы бәсекелестік қабілетін ұштайды.
Маркетинг тауарлар мен қызмет көрсетуге ... пен ... ... ... мен ... өзара ұзақ мерзімді
қатынастарды орнықтыруды ... мен ... жету ... еңбек
тиімділігін арттыруға ықпал етеді.
Тұтынушының қажеттіліктерін зерттей келе ... ... ... ... ... рөлі ... маркетингтің негізгі сипаттарын, белгілерін, табиғатын
талдай келе, оны: ... ... ... мен ... ... ... қызметтің саласы; ойлау жүйесі және ... ... ... ... жүйесі ғылыми сала деп ... ... ... ... ... әр ... салаларында
қалыптаса бастады.
Қазіргі жағдайда білім және ғылым саласы ретінде ... ... бұл ... жөніндегі мамандарды, ғылыми қызметкерлерді дайындап
шығару, ғылыми зерттеу ... ... мен ... ... ... ... көрінеді.
Маркетинг көптеген ғылымдар тоғысында тұр, әсіресе әлеуметтану және
психология ғылымдарының ... ... оның ... ... ... ... ... қарағандағы сатып алушыны мінез-
құлқын зерттеу болып ... ... ... ... және де
әлеуметтік ғылымға да жатқызуға болады, өйткені оның зерттеулері әлеуметтік
бағытта дамыған ... ... мен ... ... ... 60-шы жылдар басында мінез-құлқы ғылымы ... ... ... мінез-құлқы туралы ғылымның маркетинг ... ... ... ... басты фактор.
2. Маркетинг тұжырымдамалары
Маркетинг нарықтық экономикалық жүйеде орны бар ойлау стилі іргетасты
қалайтын қондырғы немесе ... ... ... ... де ... тірегі болмақ. Маркетинг тұжырымдамасы фирма қызметінің басты
мұраты сатып алушылардың қажеттіліктерін ... және ... оның өсу мен мол ... табу ... жетуді көздейді.
Маркетингтің теориясы мен тәжірибесінде ... ... ... ... өткізу немесе саудалық;
• маркетингтік;
• қоғамдық ... ... ... ... ... ... тұжырымдамалары
| Тұжырымдамалар |Қолдану шарттары ... ... ... ... ... |Өнімді өндірудің жоғары |
| ... ... ... және ... ... |
| ... ... ... ... ... ... |Тұтынушының тауар сапасына|Тауарды жетілдіру және |
| ... ... ... ... ... ... ... |Монополия және тауар |Өндірілген тауарды сату,|
|саудалық ... ... ... бойынша жоспарды |
| ... ... ... |
| ... ... | ... ... ... |
| ... мен |салыстырғанда тұтынушы |
| ... ... ... және |
| ... ... ... ... ... ... маркетинг |жақсырақ қанағаттандыру |
| ... құру | ... ... мәселелері; |Фирманың пайда ... ... ... және ... ... ... ... |мәселелерді есепке алу |қажеттіліктерін |
| ... ... ... |
| | ... ... ... ... |Тұрақты сатып алушылар мен|Сатып ... мен ... ... бар |бизнес-серіктер |
| ... ... ұзак ... | ... ... |
| | ... мен ... |
Бұл тұжырымдамалар американдық экономиканың ... ... ... ... ... әлемнің дамыған елдерінде болып жатқан
экономикалық және саяси өзгерістерді ... ... ... ... ... ... мақсаттары, тауар түрлері, бәсекелестік
артықшылықтардың шығу көздері, маркетинггің шоғырлану дәрежесі ... ... ... ... ... әсер ... басқа тауарларға қарағанда тұтыну тауарларына дәстүрлі
маркетингтік тұжырымдамасын өндіріс құралдарына - ... ... ... ... сатылатын жаппай тұтыну тауарларына өткізу
тұжырымдамасын пайдалану тән.
Маркетингтің ... ... ... ... және жаппай
тұтыну дәуіріне сәйкес келеді. Бұл тұжырымдаманың ... ... ... етеді:
• сұраныс ұсыныстан жоғары;
• халықтың көп ... ... ... ... ... өзіндік құнын төмендету қажеттілігі;
• компания ... ... саны ... ... өндірістік
шығындар төмендейді, ол өз кезегіңде нарықтың үлкен үлесін ... ... ... ... және ... нарықтың болуы. Маркетингтің өндірістік
тұжырымдамасын жүзеге асырудың мысалы ретінде Генри ... ... ... қызметін атап өтуге болады. Оның әзірлеген ... ... ... ... мәні - «Т» модельді
автомобильді өндіру технологиясын жетілдіріп, оның ... ... ... көптегеи тұтынушыларға бұл өнім түріне қол ... ... ... АҚШ ... күрт ... осы ... жаппай өндіруді талап етті, осы мүмкіндікті Г. Форд қолдана
отырып, автомобильді қалың көпшілік тұтынушылардың қолы жететіндей етті.
Маркетингтің бұл ... ... ... ... ... ... сәтті қолдана білді.
Көптеген экономикалық ... ... ... ... ... ... кәсіпорында маркетинг пайдаланылмады
делінеді. Алайда маркетингтің кейбір элементері сол жылдары да ... жөн. ... ... ... ірі ... ... ұсыныстан басымдылығына байланысты тауарларды жаппай ... ... ... ... ... оның ... құнын төмендету арзан өнім
шығаруға мүмкіндік ... ... ... ... талғамы мен
мұқтаждықтары әрдайым ескеріле бермегендіктен, ... ... ... ... олар өз ... таба алмай, мөлшерден тыс
болады және қорлардың көбеюіне әкеп соқтырды.
Маркетингтің тауарлық тұжырымдамасы - ... ... және ... ... ... мақсат деп қояды. Бұл тұжырымдаманың негізгі
қағидасы - ... ... ... ... ... асып ... тауарлар мен қызметтерге үнемдеу. Тұтынушылар
жоғары сапалы және пайдалану сипаттамалары жақсы тауарларға ықыласты ... ... ... күші ... ... ... Бұл тұжырымдаманың негізгі кемшілігі - өзінің тауарымен басы
бүтін айналысу «маркетингтің ... ... ... әкеліп соғуы
мүмкін. Гарвард бизнес мектебінің ... ... ... ... ... ... мақаласын «Маркетингтің алдын болжай алмаушылығы» ... Ол ... ... ... ... келе, осы
компаниялардың иелері тек теміржол бизнесімен ғана ... ... ... пайда болғанын аңдамай, қапы қалды деген түйінге келді.
Өткізу немесесауда тұжырымдамасы ... ... ... ... ... ... сатып алушыларды табу, ... ... ... ... және ... өз ... барлық құралдары мен тетіктерін қолдана ... ... және ... ... Осы тұжырымдаманы қолданатын өндірушілер
тауарлар тапшылығын және монополия жағдайында ... ... ... ... ... ... тауар өндірісіне тән олардың
сапасын жетілдіруге бекімделген екі алдыңғы ... ... ... ... Өткізу мәселелері АҚШ-та және Еуропада XX ғасырды
30-жылдар басында туындап, 1929-1932 ... ... ... ... ... ... өткізу тұжырымдамасы негізінде ... ... ... маркетингтік қызметін жүзеге асырады.
Маркетингтік тұжырымдама қазіргі таңдағы жаңа тұжырымдама ретінде
өткен ғасырдьың ... ... Оның мәні ... ұйымның табысты
қызмет етуінің шарты тұтынушының қажеттіліктері мен ... ... ... қанағаттандыру есебінен фирма мен компаниялардың өз
мақсаттарына ... ... ... - ... ... ... бар ... клиенттері. Демек, маркетингтік тұжырымдама -
клиенттердің мұқтаждықтары мен қажеттіліктерін ... ... ... бір ... ... және оларды бәсекелестермен салыстырғанда
тауармен тиімді қамтамасыз ету. ... ... ... -
король!»; «Клиенттің айтқан сөзі әрқашанда дұрыс»; «Тауарлы емес, клиентті
жақсы көру керек» деген ... ... ... Бұл тұжырымдаманы
бизнес әлемінде табысты қызмет ... «Мc ... ... ... ... ... «Аdidas» және т.б. компаниялар өз қызметінде
пайдаланады.
«McDonalds», ... даму ... ең ... ... ретінде
келтіруге болады. Рэй Крок есімді кәсіпкер 1955 жылы ағайынды ... ... ... ... мен ... бифштекстерге мамандалған
тамағын мейрамханалардың жұмысына көңіл аударған ... ... ... тазалығы, гамбургерлерді, қуырылған картоп пен сүт коктейлін
дайындау ... және де ... ... ... ... Келісім
нәтижесінде бизнестің жаңа түрі - франшиза дами ... ол ... ... ... Келісім бойынша, ағайынды
Макдональдттар жалпы түсім ... ... ... ... ал Крок ... ... атын сату құқығына ие болды. Франшизалық серікке сауда аты
150 мың долларға ... 20 жыл ... ... ... Бес ... ... осындай мейрамханалардың 228-ін құрды, қазіргі кезде жер жүзіндегі
олардың саны 10 ... ... Крок ... ... негізіне
Q.S.C.V. жүйесін пайдаланған, ол ағылшын тілінен аударғанда «сапалы ... ... ... ... ... ... тұжырымдамасы төрт китке
негізделген, олар: мақсатты нарық, тұтынушылардың мұқтаждықтары ... ... ... ... ... және
рентабельділік.
Тұтынушылардың қажеттілігін қанағаттандыруға бейімделген компанияның
барлық ... ... ... ... ... ... деп ... Интегралданған маркетинг екі деңгейден тұрады.
Бірінші деңгей - маркетингтік қызметтерді атқару бойынша әр ... ... ... ... ... - ... ... қызметкерінің әрекеті клиенттердің
қажеттіліктерін канағаттандыруға бағытталуы.
Көптеген компаниялардың ... - ... ... ал маркетинг
тұжырымдамасы осы мақсатқа ... ... ... ... ... сатып алған тауары мен ... ... ... ... және олар ... алған тауарының сапалы болғанын
қалайды.
Қоғамдық немесе әлеуметтік-этикалық маркетинг ... ... ... экологиялық және тұтынушылық қозғалыстардың ... ... Бұл ... мынадай сәйкестендірілген үш факторды
пайдалануды талап етеді: олар фирма пайдасы, тұтынушылар ... ... ... қанағаттандыру. Әлеуметтік-этикалық ... ... ... қоғамның игілігі, компания пайдасы
болғаңдықтан, бұл «3-С» ... деп те ... Ол ... ортаны
жақсарту императив ретінде болуын және кәсіпкерлік қызметтің қоғамның даму
мақсаттарына сай ... ... ... Бұл ... ... ... ... табиғи ресурстардың жетіспеушілігіне, ... ... және ... ... ... ... ахуалына байланысты
дамыды.
Ф. Котлер тұтынушылар құқығын қорғау қозғалысының дамуына байланысты
«Соса Соlа» компаниясы қызметінен өте қызықты мысал ... ... ... ... мен ... ... ... топтары
компанияға мынадай кінәлар тақты.
1. «Соса-Соlа» сусынының ... ... Оның ... қант және ... қышқылы тіске зиян келтіреді.
3. «Соса-Соlада» қолданылатын ... ... ... ... ... ... және сәндік заттарының сапасын бақылау
басқармасының зиянсыз деп есептелетін өнімдер ... ... ... ... кофеиннің көптігі тырысу, асқазан-ішек
құрылысы ауруларына, талшық ішіндегі ... ... ... Қайта өңделмейтін шөлмектер - орасан зор ... ... ... көбі ... ... ... ... жасалады және
қоршаған ортаның ластануына әкеледі.
Осындай және осыған ұқсас жағдайлар нәтижесінде әлеуметтік-этикалық
маркетинг ... ... ... сипатталған тұжырымдамалардан басқа, ғалымдар алтыншы
тұжырымдама ретінде өзара ... ... ... ... Бұл
тұжырымдама маркетингті сатып алушылар мен ... ... ... ... ... ... оған ... көрсететін
үдеріс ретінде қарастырады. Мұндай ... ... ... және ... ресурстар қатарындағы маңызды ресурстар ішінде
есептеледі.
Әлеуметтік-этикалық (қоғамдық) маркетинг негізінде қоршаған ортаны
қорғауға байланысты ... ... ... пайда болды. Ұйым
қызметінің экологиялық аспектілері және өндіретін өнімдердің ... оның ... ... маңызды факторы болып табылады.
Маркетинг тұжырымдамаларының жіктелуі шартты сипатта ... ... ... жөн.
Қазақстандық кәсіпорындарда маркетинг тұжырымдамалары негізінен қызмет
ету түрі ретінде дамуда.
3. Маркетинг түрлері және ... ... даму ... сүйенетін болсақ, маркетингтік ... ... ... де ... ... ... негізінде маркетинг түрлерін
жіктеу белгілері арқылы жүйелендіруін болады. Ғылыми-теориялық негіздерді
талдау және ... ... ... ... маркетинг тәжірибесіне
сүйеніп, жіктелу белгілерін ... ... ... ... ... деңгейіне байланысты маркетингті макро және
микромаркетинг деп ... ... ... ... ... Дж. Шит, Д. Гарднер,
Д. Гаррет сияқты американдық ғалымдар оның пәні ... ... ... мен ... ... ... есептейді, ал 60-80
жылдары арасында оған көп назар аударылуы себебін сол ... ... және ... ... кәсіпкерлік пен оның рөлінің
артқандығымен түсіндіреді.
Американдық ғалым Дж. Фиск макромаркетингті ... ... ... ... ... және ... ... зерттейтін ілім ретінде сипаттайды. Ж. Ж. Ламбен ... ... орай ... ... пен ... ... бұрып отыру жүйесін қалыптастыратын экономикалық демократия
факторы ретінде сипаттайды.
Осы анықтамаларды қорыта ... ... ... маркетинг
жүйесінің қызметтерін, тауар ... даму ... ... ... әлеуметтік-этикалық аспектілерін, нарық
сұранысының даму тенденциясын зерттеу, мемлекеттік мекемелер және қоғамдық
ұйымдар мен кәсіпорындардың ... ... ... ... ... ... ... пәнінде пайда болатын міндеттерге:
экономиканың және оның ... даму ... ... ... және болжау, көтерме және бөлшек сауда желісін тиімді орналастыруды
негіздеу, ... баға ... ... ... ... ... ... макродеңгейде дамуын тауар және қызмет маркетингі,
экономика саласындағы ... деп, екі ... ... көрсетуге болады.
Маркетингтің теориясы мен тәжірибесі өзінің пайда бол кезінен бастап
микроэкономика ... ... ... оның ... ... компаниялардың маркетинг жүйелері және олардың айырбас қатынастары
қарастырылады. Микромаркетинг - кәсіпорындардың, ... ... ... қанағаттандыру есебінен пайда алуға
мақсатталған маркетингтің қызметі.
П. ... ... ... - мәні ... ... ... ... келісуіміз керек. Шынында да, ... ... ... ... ... Кез келген
экономикалық ... ... ... ... де ... ... фирмалар
мен компаниялар қызметінде қолданылады.
Экономикалық субъектілердің микромаркетингті пайдалануы және оның
өзгешелігінің ... сол ... ... даму ... ... микромаркетинг экономиканың қазіргі даму
денгейінің негізгі ... сай ... ... қолдану ауқымдары өте кең, оның қағидалары мен әдістері
тек ... ғана ... ... ... ... ... ... да қатысты пайдаланылады.
Маркетингтің колдану аумақтарын жүйелей отырып оның ... ... ... өнеркәсіп тұтыну, қызмет көрсету және коммерциялық емес
деген түрлерін ... ... ... ... ... сәйкес
нарықтардағы маркетингтік қызметті сипаттайды.
Нарықтық экономика жүйелеріндегі маркетингтің ең дамыған түріне тұтыну
маркетингі жатады. Ол ... ме ... ... түпкі тұтынушылар
және фирмалар арасындағы қызмет өрісін қамтиды.
Өнеркәсіптік ... ... ... мақсатқа арналған
тауарларды өндіруші кәсіпорындардың маркетингтік қызметі болып табылады.
Ұлыбританияда өнеркәсіптің маркетингтік үлесі 26%-ті ... және оның ... ... ... ... өнімдер нарығындағы сұраныс түпкі
тұтынушылар сұранысынан туындайды. Ол ... ... ... күштірек
ауытқиды. Түпкі тұтынушылар сұранысының болмашы (кішігірім) ауытқуы бағалық
икемділігі ... ... ... ... күрт ... ... ... ТМД-ның басқа елдеріне қарағанда, отандық экономиканың
басқа өрістерімен ... ... ... ... белсенді болды. Маркет ... ... Ауыл ... ... ... ... аудандық, облыстық басқармаларында ... ... ... енгізудің директивті тәсілі ... ... ... ... оның ... ... үшін ... өндірушілердің өздерінде жағдай
жасалмады.
Бүгінгі таңда қызмет көрсету саласы дамыған елдер экономикасындағы тез
дамып келе жатқан ... бір ... ... елдердің жалпы
ұлттық өнімін қызмет көрсету ... ... 3/4-ке ... ... ... сала ... бойынша жақын жылдары барлық жаңа жұмыс орындарының 90%-ін
қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... олардың жаңа
түрлері пайда болуда, оның ішінде, ең ... ... ... ... ... ... және дәстүрлі емес әлеуметтік сипаттағы қызмет түрлері жатады.
Қазақстан экономикасындағы қызметтердің ... ... және ... ... ... мен қонақүй шаруашылығы саласындағы бірлескен
кәсіпкерліктің делдал-коммерциялық қызмет, көтерме және бөлшек сауданың
жаңа нышандарының, ... ... ... ... ... қызмет секторы кәсіпорындарының саясаты мен стратегиясын
әзірлеп, іс ... ... ... ... ... ... маркетингінің рөлі
арта түсуде.
Қазақстандық бірқатар өнеркәсіптік ... ... ... олардың негізінен жедел маркетингті қолданатынын көрсетті.
Бұл - нақты ... ... ... ... ... фирманың
тауар, өткізумен қатар коммуникация саясатын ұйымдастыру.
Сондықтан, біздің мамандардың түсінігінше, ... ... ... ... ... ... ғана көрінеді. Бұл жерде оны қысқа
мерзімде пайдалалуға бағытталған, көбінесе жарнама-өткізу қызметін ... ... ... ... ... ... бір ... тәсіл
фирманың стратегиялық мәселелерін қамтымағандықтан, оның ұзақ мерзімді
бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз етпейді.
Жүзеге ... ... ... ... ... (ішкі),
халықаралық, ғаламды (глобальды) деген ... ... ... ... даму ... ... - бұл
маркетингті ішкі және ... ... ... Ішкі ... екі
аспектіде қарастырылады: ұлттық нарық ... ... және ... ... асырып тым маркетинг. Соңғысы фирманың клиенттерін және
қызметкерлерін ... ... ... ... ... ... кәсіпорындарда өз қызметкерлері ішкі маркетинг
бөлігі ... әзір ... ... ... экономиканың ғаламдану жағдайында халықаралық маркетингтің
әдістері мен қағидаларын ... ... ... ... Ішкі ... халықаралық маркетингтің әр елдің ұлттық, экономикалық және
саяси ерекшеліктеріне байланысты ... ... ... бар. Отандық
кәсіпорындардың сыртқы нарыққа шығуы ... ... және ... ... ... ... ... әлемдік нарықтар конъюнктурасын, халықаралық маркетингттің
қағидалары мен құралдарын тереңнен білуді талап ... ... ... ... ... ... етіп
бөліп пайдаланбау, ұлттық нарықтардың ерекшеліктерінің күшеюі және әр ел
экономикасының ... ... ... ... ... ... ... күллі жаһандық маркетингтің дамуына
ықпалын тигізіп отыр. Әлемдік кеңістік ауқымында жүзеге ... ... ... ұлттық нарықтардың ерекшеліктері жойылады. Қазақстандық
компанияда ғаламдық ... жоқ, ... ... ... ... ... ... кездегі маркетингтің маңызды түрі - ... ... ... идея тауар ретінде ... және ... ... ... ... болады. Ғылыми әдебиетте әлеуметтік
маркетингтің қарама-қайшы ... ... ... ... ... немесе коммерциялық емес салада маркетингтің құралдарын қолдану
десе, ал басқалары - бір әлеуметтік ... ... ... ... Бізді ойымызша, әлеуметтік маркетинг қоғам мүддесін еске ... ... және ... ... айналасындағы қажеттіліктерді
зерттеуге, сонымен қоса қанағаттандыруға бағытталған. ... ... ... ... әлеуметтік мұқтаждықтарға қаржылы көмек пен
материалдық ... ... ... ... ... ... компания, егер онын мақсаттары қоғам мүддесіне қайшы болса, өз
мақсаттарынан бас ... ... ... Қазақстан» ААҚ темекі
компаниясының, оқушылар арасындағы шылым ... ... ... компаниясы
және насихаттауы, әлеуметтік маркетинг логикасына сәйкес келеді.
Соңғы ... ... ... ... сан алуан түрлері
белсенді дамуда, ол ... ... ... ... ... және ... басқа түрлері, жаңа технологиялар көмегімен, сонымен қатар таратып сату
дербес сату көмегімен жүзеге асырылады.
Тауарларды халықаралық нарыққа жылжытудың ең бір ... түрі - ... ... - МБМ) ... ... маркетинг, ол негізінен дамыған
елдерге, әсіресе АҚШ-қа тән, өйткені ондағы тауарлар өндірісі ішкі нарықтың
нақты сыйымдылығынан көп асып ... және ... ... ... ... - тұтынушылардың қажеттілігі мен үмітіне сәйкес
өнімдерді шығару, тиімді жарнама жүргізу және тауар имиджін жоғарылату.
Ремаркетинг сұраныс төмендегенде қолданылады. Оны ... ... ... ... ... ... болуы мүмкін. Мұндай жағдайда
маркетингтің міндет тауарға қосымша жаңа қасиеттер қосу және жаңа ... табу ... ... ... Мысал ретіңде шылым шегуге қарсы
белсеңді күрес кезіндегі американдық темекі ... ... ... Бұл кез, ... ... ... күрт ... ол
құрамында зиянды заттары аз арнайы маркалардың пайда болуына әкелді.
Синхромаркетинг - құбылмалы ... ... ... кезінде
пайдаланылатын маркетинг түрі. Синхромаркетинг сұраныстың маусымдық және
басқалай құбылуынан пайда ... ... ... ... ... тауарларға сұраныс, нарық коньюнктурасындағы циклді ... ... үшін ... ... ... ... икемді
бағалар мен жылжытудың тиімді әдістерін пайдалану қажет.
Толық құнды немесе оңтайлы сұраныста қолдаушы маркетинг қолданылады,
оның ... - ... ... жүйесінің өзгеруін ескере отырып,
сұранысты қолдау.
Шектен тыс ... ... оның ... фирманың өндірістік
мүмкіндіктері мен тауарлық ресурстарынан асып ... ... ... ... ... өте ... ... ол тауарды жоғары
бағамен сату өндірісті ұлғайтуға мүмкіндік береді. Бірақ тауар ... ... ... ... ... теріс болуы мүмкін.
Сондықтан демаркетингтің мақсаты шектен тыс сұранысты уақытша төмендету.
Мұндай жағдайда ... ... ... ... ... ... ... пайдалану сияқты маркетинг негізгі ққұралдарын қолдану
қажет.
Тәжірибе жүзінде, фирмалар мен кәсіпорындар, ұйымдар тауарлар ... ... пен ... ... ... әр ... пайдаланады.
Әрбір фирма сыртқы ортаның әлеуметтік-экономикалық факторлары мен
өзінің мақсаттарын, даму-деңгейі және ... ... ... ... ... ... маркетингтік, қоғамдық маркетинг
тұжырымдамаларын таңдауы мүмкін. Осыған орай, қазақстандық компаниялардың
басшыларынан пікір ... ... ... ... ... ... ... сәйкес келетіні анықталды. Республикадағы ... даму ... ... маркетингті енгізу кешенді сипатта ... және ... ... қызметі басқарудың қазіргі нарықтық
тұжырымдамасына сәйкес қайта бейімделуі ... ... ... ... ... - сатып алушы нарығының қалыптасуы, нақты
тұтынушылар тобының ... ... үшін ... ... ... ... ... экономиканың қалыптасуы
мен дамуына сәйкес, кәсіпорындар әлемнің дамыған-елдерінде қазіргі заманда
негізгі болып саналатын ... ... ... ... ... ... қағидалары және қызметтері
Иррационалды сұраныс денсаулыққа зиян, қоғам көзі қарасы тұрғысынан
алғанда орынсыз, ұтымсыз ... ... ... ... ... ... ... қарсы әрекет етуші маркетинг колданылады, оны
міндеті - ... күрт ... ... ... ... ... жолымен адамдарды зиянды өнімдер, тұтынудан бас тартуға сендіру.
Міне осылайша, Қазақстан ... ... ... ... ... түрі ... дамуді өнеркәсіптік маркетингке
қарағанда, тұтынушылық маркетинг, ... ... ... ... ... микромаркетинг кең қолданыс тапқан.
Маркетингтің қағидалары және қызметтері
Фирманың өндіру-өткізу қызметін басқару жүйе ретінде маркетинг нақты
қағидаларға негізделеді. ... ... ... ... ... ... тұтынушының сұранысын өз уақытында айқындап, тауарлары олардың
қажеттіліктері мен ... ... ... ... мен ғылымнан шығатын ұйғарымдардың негізі немесе кез
келген ... ... ... ... ... тұрақты заңдылық.
Маркетингтің қағидалары - ... ... ... ... сипаттайтын
негізгі ережелер.
Маркетингтің мынадай қағидаларын бөліп көрсету керек:
1. Тұтынушылардың мінез-құлқын және ... ... ... ... ... ... бағдарламасын қалыптастырудың негізі болып
табылатын тұтынушылардың ... мен ... ... ... және ... зерттеулерді жүйелі түрде жүргізуді
көздейді.
Сұраныс пен ... ... ... ... ... ... ... сұранысына бейімделуі.
Өндірістің қызмет етуі сұранысқа байланысты, сондықтан ол ... ... ... ... ... даму ... туралы нақты білім жүзеге асырылуы
тиіс. Бұл қағиданы экономикада қанатты сөз ... ... ... ... ... ... сату шарт емес, сатылатын ... ... Бұл ... ... ... ... өзгеріп отыратын талаптар мен
тұтынушы сұранысын, сұраныс пен ұсыныс ... ... ... мен ... ... ... және ... Тауарды жасай отырып, белсенді
түрде тұтынушылық сұранысты ... ... және ... ... ... Нарықта жаңа тауарлардың сәтті өтуі маңызды проблема болып
табылады. Мұны ... ... ... ... ... маркетинг
әдістері мен құралдары арқылы ықпал ету негізінде шешу керек.
Түпкілікті нәтижеге жетуге ұмтылу. Бұл қолайлы қызмет еткен ... ... ... фирма мақсаттары арқылы бейнеленеді. Осы қағида
маркетинг үдерісін тиімді ... ... ... ... Маркетингтік
бөлімнің жұмысы ағымдық ... және ... ... болжамды бағалауға негізделген, оның даму саясатын және
стратегиясын жасаушысы болып ... ... ... ... қабылданған сратегиялық және тактикалық шешімдеріне ... ... ... ... ... ... ... талдаушы, өндірістік,
өткізушілік және ... ... ... ... ... және ... ... стратегиялық және оперативтік ... ал ... - ... ... ... және олардың сапасын
жоғарылату; өткізушілікке - өнімді жылжыту және сату ... ... ... ... ... мен бақылау сияқты кез
келген басқарудың функциялары да жатады. Олар маркетингтің мынадай өзіндік
ерекшелік функцияларымен толықтырылып, нақтыланып ... ... ... ... ... Маркетингті жоспарлау;
- ... ... ... ұйымдастыру;
- Тауарлық саясаттың жүзеге асуы;
- Баға ... ... ... сату ... ... ... мен коммуникациясын ұйымдастыруы;
- Кәсіпорынның маркетингтік қызметін бақылау. Нарықтық тұрғыдан
маркетингтік ... ... ... және ... маңыз
бағыттарында жүргізіледі. Маркетингтік зерттеудің негізі ... ... ... ... Бұл ... маркетингтің мақсаттары мен
фирма қызметерінің әлсіз және ... ... ... ... сату,
коммуникациялық саясаттары және маркетингтің бюджеті анықталады.
Кәсіпорынның маркетингтік ... ... ... жасауға арналған
маркетингтік зерттеулермен, өнімнің ... ... бере ... ... осы ... жарнама және сервис құралдарын пайдалану арқылы ... ... ... қалыптастырумен байланысты мәселелерді тұтас бір
кешенін ... ... ... тек арна құрылған маркетинг қызметімен
ғана іске асырылмайды, бұл ... ... ... және компанияның
көптеген бөлімшелері қатысады.
Тауар саясаты тауардың ... ... ... және ... ... жоғарылатуды, өнімнің өмірлік циклын
талдауды, жаңа және ескі өнімдердің байланысын анықтауды, тауар ... ... ... ... ... және ... басқаруды қамтиды.
Баға кәсіпорынның маркетингтік әрекетінің басты элементі болып
табылады, соңдықтан ... ... ... ... құру ... ... күшті қаруы болып табылады. Баға саясаты баға жасаудың
түрлі әдістерін ... ... ... ... ... және ... жағдайларды ескеретін бағалар жатады.
Өткізу саясаты тауар өткізу формалары мен арналарының ... ... ... ... және ... ... желісі арқылы
өткізу, тасымалдау, логикалық, жабдықтау жүйесі жатады.
Өнімді жылжыту жарнама, паблик рилейшнз (көпшілік ... ... және ... ... ... ... іске асырылады.
Маркетинг әрекетін бақылау оны өткізу кезінде жүргізіледі және жүзеге
асатын шараларға белгілі түзетулерге жағдай ... ... ... ... ... болуына мүмкіндік береді.
5. Маркетингтің негізгі мақсаттары
Экономикалық субъектілердің ... ... ... ... ... таңдалған қысқа, орта және ұзақ мерзімді маркетинг мақсаттары маңызды
орын алады. Бұл мәселенің маңыздылығын баса атай отырып, ... ... ... ... қуалай соққан жел де жоқ» сөздерін келтіруге
болады.
Менеджменттің негізін ... бірі Г. ... ... он екі ... атты ... ең ... қағида ретінде нақты
қойылған мақсаттарды келтіреді.
Атақты амеркандық ғалым И. Ансоффтың: ... ... ... ... ... және оның нәтижесін кадағалап отыруға
мүмкіндік беретін шешімді қабылдау ... ... ... тура ... ... ... ресурстарды пайдаланудағы оңтайландыруға
бағытталған экономикалық және қызметкерлердің қажеттіліктеріне жауап
беретін әлеуметтік ... ... ... ... өз мақсатына жеткілікті қамтамасыз
етеді. Бұл мақсаттар сан арқылы көрсетіледі және нақты, уақыты ... ... ... әр ... ... қарай түзетуге келетін мақсаттар
болуы мүмкін.
Мақсаттар сатысында, әрине, алғашқы орын фирманың табиғи мақсаты болып
саналатын - ... ... ... және оны көп ... ... табылады.
Көптеген американдық батыс еуропалық, ресейлік және ... ... ... ... ... ... ретінде қарастырады. Германия
маркетинг ассоциациясы мәліметтері бойынша, неміс компанияларының негізгі
маркетингтік сатысы жаңа ... ... ... оны ... ... ... табылады. Әйгілі жапондық фималардың стратегиялық
мақсаты ... ... ... ... ... ... А. Мори ... жасалған» атты кітабында «Біздің компанияның
басты мақсаты - сапа»деп жазған.
Қазіргі жағдайдағы маркетингтің басты мақсаты ... ... ... ... келе ... компаниялардың басшылары оны жандандыру
мәселесі - фирма мен маркетингтің мұратына жету үшін керек маңыздылардың
бірі деп ... П. ... ... ... ... мәселелерін
шешуде мақсаттардың бір ғана өлшеміне негізделуге болмайды, ол мақсаттарды
жүзеге асыруға импирикалық және ... ... ... ... ... ... алушы ұйымның бір ғана мақсаты болмауы
керек, оның бір бұтағы фирманың ... ... ... ... ... Мақсаттар баламасы ретінде олар компанияның
таза ... ... ... ... ... ... ... ұсынды.
Пайда алу фирманың қысқа мерзімде табысқа жетудің ... ... және ол ұзақ ... ... іске ... жарамсыз. Жаңа
технологиялық шешімдердің ... ... ... ... ... өнімнің бағдарлық құндылықтарын қайта бағалауы фирма
жоспары тұжырымдамаларының кеңеюіне әкелетін ұзақ ... ... алға ... ... ... әр ... ... жұмысшылар, жабдықтаушылар) бір-біріне сәйкес келмейтін және
олардың арасында тепе-теңдік құратын ... ... ... ... ... ... Бұл ... фирма әрбір топтың мүддесін ескеріп,
өзара ықпалы бар мақсатын алға қоюы ... ... ... ... бола бермейді, өйтсе де
осылардың арасынан ең негізгісін саралап, ... ... ... ... ... ... екінші деңгейдегі мақсаттардың бәрін
бір тізімде біріктіруге болады. Кейіннен сыртқы ортаны маркетингтік ... және ... ... ... ... ол ... жолдарын анықтағанда, бұл мақсаттар түзетілуі мүмкін.
Нарықтық қатынастардың дамуының алғашқы ... ... ... ... мақсаты компанияны сақтау болды (2-
кесте).
2-кесте
Қазақстандық компаниялар ... ... ... ... ... ... маркаларын |
|атауы |алу ... ... ... |
| | ... | | ... ... Моррис»|+ |++ | |+++ ... және ... | |++ |+ ... ай» |+++ |++ |+ | ... |+++ |+ |++ | ... ... |+++ |+ |++ | ... шайы» |+++ |++ |+ | ... ... |++ |+ | |+++ ... |+++ |++ | |+ ... | | | | ... Қант орталығы»|+++ | |+ |++ ... ... |+++ |+ |++ | ... |+++ |+ |++ | |
* ... маркетинг бөлімдерінің басшыларын сұрау негізінде
әзірленген.
+++ -маркетингтің басты мақсаты;
++және + - ... ... ... тұрғанымыздай, қазіргі кездегі жағдай барысында барлық
компаниялардың басты мақсаты пайда түсіру, ал ... ... ... ... ... арадағы мақсат болып табылады.
Осылайша, отандық компаниялар өзінің нақты орындалатын маркетингтік
стратегиялық және ... ... ... ... ... түрде
сәйкес жоспаларда көрсетуі қажет.
Нақты мақсаттарды фирманың өндірістік-ресурстық мүмкіндіктерін талдау
және барлық басқару деңгейлеріндегі менеджерлердің көзқарастарын ... ... ... ... ... тәсіл отандық компаниялардың
нақты мақсатты анықтау үдерісін басқаруға тәжірибеде іске ... ... ... ... мен ... ... ... қалыптасуы мен дамуының ерекшеліктері
Нарықтық қатынастардың дамуына орай, экономикалық субъектілердің
қызметін ... ... ... ... ... ... қажеттілігі туындады. Маркетинг қағидаларын терең
пайдалану үшін, оның теориясы мен әлемдік маркетинг тәжірибесі Қазақстанның
әлеуметтік-экономикалық, ұлттық, аймақты және ... ... ... ... ... қажет.
Әкімшілдік-жоспарлы экономика кезеңінде отандық ғалымдар маркетингті
өнімді мөлшерден көп өндіріп, оны ... ғана ... ... ғана тән ... ... ... қарастырған.
Маркетинг қағидаларын елемеу, көптеген өнімнің өткізу нарықтарының
және тұтынушылардың ... ... ... ... ... ... өнімнің ірі қорларының жинақталуына
әкелді. Мұндай ... ... ... ... ... ... тән. Егер 1998 жылдың 1 қантарында Қазақстан Статистика
агенттігінің ... ... ... өнім өндіруші
кәсіпорындарында дайын өнім қорлары 10 млрд теңгеден астам ... ал ... 1 ... - 5 млрд ... ... ... жағдайдың басты
себептерінің бірі - кәсіпорындардың нарықтың зерттемеуі, тұтынушылардың
сұранысына маркетингтік ... ... ... ... экономикасында маркетингті қолданудыц1 ерекшеліктері мен
серпіні және экономикалық субъектілердің қоршаған орта ... ... ... ьгқиал ету сипаты көбіне өтпелі кезең
жағдайына орай ... ... мен ... ... ... талдау олардың
кейбіреулерінде «сатып алушы нарығы» жағдайлары қалыптаса бастағанын
көрсетті.
Маркетинг үшін ... ... тек ... бәсекелестік қатынастар
жағдайында ғана принциптері іске ... ... ... ... ... Монополиялық маркетингтің нарықтық мүмкіндіктерін біршама
төмендетті Қазақстанда ... өту ... ... және ... ... негізделген территориялық еңбек ... ... ... ... ... ... ... ортаны құру жөнінде жасалған мемлекеттік шараларға
кәсіпкерлікті дамыту және қолдау, ... ... ... ... ... шағын және орта ... ... ... ... ... ... және ... тауарлары
бойынша құрылған нарықтар олигополистік болып табылады.
Экономиканы басқару жүйесінің ... ... ... қызмет көрсету ортасының белсенді ... ... ... жас, нарықтық өзгерістер маркетинг дамуының алғы шарттары
болды. Әйтсе де, Қазақстанда кәсіпкерлердің нарықтың еркін іс-әрекеттерін
қарастыратын ... ... ... қатынастар, несие алу мүмкіндігі, қор
нарығы, лизинг тауар биржалары, нарық ... әлі де ... ... ... үдерісін зерттей келе, оның
ондірісті жоспарлау, ... ... ... ... ... ... ... да қолданылғанын атап өту ... ... ... 70-жылдары пайда ... ... ... ... ... ... ... пайдаланылды, ол
отандық және шетелдік нарықтарға шығуына жол ашты.
Маркетингтің негізі 1976 жылдан ... ... ... ... ... ... ... талаптарын ескере отырып, өнімді өндірудің
әдістемелік тәсілі ретінді КСРО-да, кейіннен Ресейде қаланды.
Орындардың басында, ... ... ... ... маркетинг бөлімдері , осы кезеңде ... ... ... ... ... ... ғылым бағыты, шаруашылық и і
аумағы және өндірістік-өткізу қызметін ... ... ... ... ... ... ... қалыптасты. 1991
жылдан бастап кәсіпорындар мен ұйымдарда маркетинг ... ... ... мамандардың қызметі енгізіле бастады. Республика Президенті Н.
Назарбаев 1994 жылы «Бүгінде басшылыққа ... ... ... ... ... ... және ... жаңғыртып, жетілдіруге
қаржы табу жолын білетін адамдар келуі тиіс»деп атап өтті.
Маркетинг бәсекелік күрестің тиімді құралы болып ... ... ... ол неғұрлым қабілеті күшті ... дами ... ... мен ... ... ... ... ауыл шаруашылығында, қаржылық жүйеде, ал кейінірек -
өнеркәсіптік кәсіпорындарға, қызмет көрсету саласында, ең соңғы ... ... ... дамыды.
Қазіргі жағдайда көптеген ірі және орта кәсіпорындарда, сондай-ақ
банктерде маркетинг қызметі, ал ... ... ... ... ... Бұлардағы маркетинг бөлімдерін ұйымдастырудың нақты схемалары
мен түрлері әр түрлі болуы ... ... ... ... маркетингтік
зерттеу, сұраныс жағдайын, тауарлық, өткізу, баға ... ... ... міндеттерге негізделеді. Маркетингтік
бөлімдердің қызметі кәсіпорынның негізгі мақсатгарын ... ... ... ... оның ... ... етуіне әсер етеді.
Олардың көпшілігінің маркетинг қызметі құрылымдар кезінде директивті
(жоғарғылардың төмендегілерге басшылық нұсқауы) ... ... ... күні ... ... сай түзетілуде. 2001 жылы ... ... ... ... ауыр ... ... ... «Харрикейн
Құмкөл Мұнай», «Беккер және Ко» және басқа да Қазақстанның ірі және ... ... ... ... мен ... ... ... олардың 83%-інде маркетинг және жарнау бөлімдері бар
екендігін, ал респонденттердің 17%-інде ондағы бөлімдердің әлі күнге ... ... ... ... ... бөлімдері құрылмаған кәсіпорындарға
«Қазақмыс», «Құйма-механикалық» зауыты, «ХаррикейнҚұмкөлМұнай» БК ЖШС ... ... ... ... ... ... ... кешен
кәсіпорындарының алғашқы бөлімшелерінде және мұнай өндіруші өнеркәсіпте
жоқ. Респонденттердің көбі ... ... ... жылдары құрылғанын
айтты, Бұл қазіргі кезде Қазақстанда ... ... ... ... ... ... құрылуымен, жаңа отандық фирмалардың
ашылуымен, тұтыну нарығында ... ... ... ... ... бәрі маркетинг құралын пайдалануды талап етті.
Міндетті қызмет аясына нарықтық зерттеулер, нарық коньюнктурасын
болжау, ... баға ... ... тауар өткізуді ынталандыру,
жарнамалау және т.б. маркстит бөлімінің басқару құрылымының қарқынды түпкі
қалыптасуы ... ж.ж. ... ... ... ... ... ... талдау шартты түрде екіге бөлуге болатын кезеңдерді анықтауға
мүмкіндік берді (3-кесте).
3-кесте Қазақстанда маркетингті қолдану саласы және оның даму ... ... ... ...... |
| ... |
| |ры | |
| ... |1991 | ... ... |1992 |1. ... ... ... жабдықтау |
|агенттігі Коммерциялық | ... ... ... ... ... фирмасы | |бөлімдері құрылды |
| | | |
| | |2. ... ... мен ... ... |
| | ... |
| | | |
| | |3. ... ... ... мен |
| | ... ... анықталған |
| | | |
| | |4. ... ... ең аз ... |
| | | |
| | |5. ... бөлімдерінің саны аз |
|Ауыл шаруашылығы: |1993 | ... ... | | ... ... ... |1993 | ... ... | | ... | | ... ... ... | ... | | ... ... ... |1996 | ... | | ... |1997 | ... | | ... | | ... ... ... |1996 | ... НПЗ ... және|1997 | ... ... | ... ... |2000 | ... емес |1996 | ... | | ... | | ... ... | | ... | | ... | |1. ... ... мен ... ... ... | |қалыптасуда ... ... | |2. Оның ... мен ... |
| | ... |
| | |3. ... ... ... |
| | ... ... ... |
| | |4. ... ... ... ... ... шамамен 1991 жылы дами бастады, ол көптеген
кәсіпорындардың ... және ... ... ... ... ... ... мен қағидаларын пайдалану тән болды. Бұл
кезеңде кәсіпорындар өзінің өндірістік мүмкіндіктеріне қарай ... ... да ... ... басқарудағы рөлі салқы ғана еді.
Нарықтық экономикаға өту кезіндегі маркетингтің дамуына кедергі ... ... ... ... ... ... ... жетіспеушілігін, карыздарды, төленбеген төлемдерді,
импорт тауарының интервенциясын және дәстүрлі өткізу арналаріын жоғалтуды,
қаржылық қиындықтарды, нарық ... ... ... ... ... ... бәрі ... өткізу мәселелеріне алып келді.
Осы кезең ішінде, маркетинг жөніндегі және маркетингтік зерттеулер
жүргізетін агентгіктер мен ... ... ... ... ... ... кафедраларда маркетингтің инфрақұрылымы қалыптаса
бастады. 1991 жылы әлеуметтік және маркетингтік ... ... ... ... ... 1993 жылы ... ... академиясы (қазіргі Т.
Рысқұлов атындағы Қазақ экономикалық университеті) қазақстандық ... ... ... болып маркетинг бойынша мамандарды дайындайтын
мамандықты және кафедраны ашты.
Осы ... ... ... ... ... ... ... қатынастардың қалыптасуына объективті және
субъективті жағдайлары, ішкі нарықтың шамадан тыс ... ... ... ... ... ету ... ... рөлін бағаламауы, оның қазіргі тұжырымдаларының дамуы ... ... ... республика-маркетинг тұжырымдамасы
маркетингтің қалыптасу өткізушілік сипатта болды.
2000 жылдан бастап маркетинг дамуының екінші кезеңі ... ... ... ... ... бейімделуі тән. Нарықтағы
бәсекенің, әсіресе оның бағалық емес тәсілдерінің шиеленісуіне ... ... ... ... ... жете ұғынып, пайдалану
қажеттілігі пайда бола бастады. Маркетинг ... ... ... өз ... ... проблемаларымен айпалысады және маркетинггің
рөлін жете бағаламай ... ... ... ... ... ... ретінде қабылдадыңыздар ма?» деген сауалға «ФудМастер»,
«Филип Моррис», «Рахат», ... ... ... бөлімінің
басшылары оң жауап берді. Оларда маркетинг қалыптасқан және олар енді
жетілдіру бағытында ... ... ... ... ... ... «Бахус», « Қант орталығы»
және «Баян сұлу» компанияларының ... ... ... ... ... әлі толық мақұлдамаған. Міне сондықтан ... ... ... ... ... бейімделген маркетинг
қалыптасу кезеңінде. Көптеген жағдайда мұндай тәсіл ... ... оны ... және ойлау бейнесі ретінде қабылдау үшін
жағдайлардың жоқтығынан болып тұр.
Біз ... ... ... ... бөлімдері
Мысалы, «Бахус» ААҚ, Алматы маргарин зауыты, « Қарағанды конфеттері»
компанияларында ... ... жоқ, оның ... ... ... ету ... өз маманы атқарады. Бірінші ... ... ... дами бастады, оған көптеген кәсіпорындардың коммерциялық және өткізуге
бағытталған әрекет пен маркетингтің ... ... мен ... тән болды. Бұл кезеңде кәсіпорындар ... ... ... ... ... да ... өндірісті
басқарудағы рөлі қосалқы ғана еді.
Нарықтық экономикаға өту кезіндегі маркетингтің дамуына кедергі болған
негізгі себептерге: тұтынушылардың ... ... ... қаражаттарының жетіспеушілігін, карыздарды, төленбеген төлемдерді,
импорт тауарының интервенциясын және дәстүрлі өткізу ... ... ... ... ... жұмыс істеу тәжірибесінің болмауын
жатқызамыз. Осының бәрі өнімді өткізу мәселелеріне алып келді.
Осы кезең ішінде, маркетинг ... және ... ... ... мен ... ... ... жоғары оқу
орындарьшда осындай кафедралар маркетингтің инфрақұрылымы ... 1991 жы ... және ... ... жөніндегі БРИФ
алғашқы агенттік құрылды. 1993 жылы Қазақ Басқару академиясы ... ... ... ... ... ... қазақстандық оқу
орындарының ішінде бірінші болып ... ... ... дайындайтын
мамандықты және кафедраны ашты.
Осы жылдары ... ... ... ... қалыптасуы
басталды.
Қазақстандағы нарықтық қатынастардың қалыптасуыны объективті және
субъективті жағдайлары, ішкі ... ... тыс ... және
қорғалмағандығы, шаруашылық субъектілерінің әрекет ету сипаты, басшылықтың
маркетинг ... ... оның ... тұжырымдаларының дамуы мен
құрылуын ... ... ... ... ... өткізушілік сипатта болды.
Зерттеулер бойынша, нарыққа өту кезінде маркетинг ... ... ... ... ... ... ... нарық жағдайына
сәйкес емес, сол кездеі басқару құрылымы жағдайында болды. ... тек ... ... ... ғана ... ... жағдай,
мамандардың нарық жағдайында жұмыс істеу тәжірибесінің ... ... ... ... маңыздылығын жете бағаламау жек
кәсіпорындарда ... ... ... ... болды. Сондықтан маркетингтің
кейбір элементтері компаниялар мен фирмалардың әр түрлі ... ... ... ... ... ... жүрді.
Сонымен бірге маркетингтің қалыптасуы кезіндегі оны құралдарын қолдану
ерекшеліктерін сипаттауымыз қажет Нарықтың дамуының алғашқы ... ең ... ... ... талап етпейтін, нақ сол уақытта
нәтиже беруге мүмкіндігі бар элементі баға болды. Ал, ... ... ... ... ... құралы жарнама болды.
Қазіргі кезде маркетингтің ең жиі ... ... ... ... ... (өткізуді ынталандыру) акциялары.
Салыстыру үшін: АҚШ-тың маркетинг кешенінде басть орынды жарнама және
өткізуді ынталандыру шаралары алады, ... - ... ... ... - ... ... инновацияға басым көңіл бөлінеді.
Маркетингтің маңыздылығына көзі жеткен компанияларды басқару аппаратын
және қызметтерін кеңейтіп, өзіндік маркетинг бөлімдерін құрды ... ... ... ... ... ... маркетингтік зерттеулер өз күші мен және маманданған
ұйымдарды тарту ... ... ... жоспарлар құрылады.
4 кесте Қазақстандық компаниялардың маркетинг жағдайының сипаттамасы
| ... ... ... | ... | ... ... конфеттері», «Қазақмыс» ... | ... | |
| ... |«ФудМастер», «Әсем-Ай», «Қант орталығы», «Алматы |
|бөлімдеріндегі ... ... ... ... және К°» ... |
|адамдар саны |«Филип ... |
|5 ... ... | |
|5 пен10 ... | ... | ... ... | |
| ... ... | ... ... «Рахат», «Әсем-Ай» «Алматы |
|Негізгі ... ... ... ... конфеттері», |
|Қосымша ... |
| ... ... ... және К», ... ... ... |«Қарағанды конфеттері», «Бахус» «ФудМастер», ... ... ... ... ... ... | ... | ... ... ... | ... | ... ... ... ... ... ... мерзімді |«Алматы шайы», «Баян-сұлу», «Қарағанды ... ... ... ... ... | ... | ... | ... ... ... ... ... ... «Әсем-Ай» «Алматы |
|маркетинг бюджеті |шайы», «Рахат», «Баян сүлу» ... ... | ... ... | ... ... | ... және жеке құрамды басқарушылық пен қаржылық қызмет аумағы үшін
тиімді оқытуды қамтамасыз етуі шетелдік инвестицияларды ұлғайту мен нарыққа
жоғары ... ... және ... ... ... ... сатып
алушылық сұранысын қанағаттандыруға бағытгалған. Менеджменттің американдық
тәжірибесі, соның ішінде логистика және ... ... ... ... рөлі ... ... ... тиісті
қызметкерлер саны бір немесе екі адам. Олар маркетингтік ... ... ... ... ... айналыспайды.
Қазақстан кәсіпорындарының маркетинг жағдайын сипаттаушы маңызды
фактор, ... ... ... ... ... ... Моррис», «Қант
орталығы» компанияларының маркетинг ... оның ... ... ... тұрады. Бұл көрсеткіш компанияның бәсекеге қабілеттілігінің
жоғары екендігін ... ... ... ... ... кәсіпорын
мақсаттары, ұйымдастыру оңтайлылығы ресурстарға шығарылатын тауарлар ... ... ... орта және ... ... ... ... әсер ететін, оңтайлы ... ... ... ... ... ... ... маркетинг бөлімі тауарлық белгі
бойынша құрылған, бірақ кейіннен ол көптеген ... үшін ... ... бұл ... ... ... мақсатында
қайта құру тенденциясы пайда бола бастады. Мұндай шешімге «Фуд ... ... және К°» ... ... және ... ... Отандық кәсіпорындардың ішінде нарық талаптарына ... ... ААҚ ... ... ... айтуға болады, оның
ұйымдық құрылымы үш бөлімнен тұрады. Олар маркетингті ... (5 ... ... ... (6 ... ... (5 ... бөлімдері. Бұл
кәсіпорынның біріктірілген өндірістік-өткізу және маркетинг қызметкерлері
оны Қазақстандағы кондитерлік саланың лидеріне айналдырды.
Өндірістің ... және де ... ... ... ... фактор – тұтынушылардың қабілеттілігінің төмендеуі деп
белгіленді. Халық тұтынатын ... ... ... ... бар тұтынушыларға бейімделеді. Сатып алушы сұранысына тәуелділік
өндіріс шығындарын азайтуға және ... орай ... ... ... көптеген кәсіпорындардың қызметін басқару жүйесінде қазір
әлі қалыптасу кезеңінде. Маркетингтік тұжырымдаманы негізге алып қабылдаған
компанияларда ол ... ... ... ... және ... ... ... компаниялар, БК және нарыққа бейімделген кәсіпорындар.
Маркетингтің даму ... ... ең ... ... ... ... табылады.
Әлемнің дамыған елдерінде маркетингті пайдалану ауқымы өте кең. АҚШ
халқының 70%-ы экономиканың әр түрлі саласында қызмет ... бұл ... ... ... ... 1 млрд. долларды құрайды. ... ... 2 ... жуық ... ... ... зерттеу және маркетинг бойынша Еуропалық қоғамдастық
(ЕСОМАР), Халықаралык маркетинг федерациясы (ИМФ), ... ... (ААМ) ... ... ... ... маркентинг
инфрақұрылымының дамуында басты ... ... ... ... ... ... адамдар жоғары оқу орындарының оқытушылары
пен ғылыми қызметкерлер кіреді. Бұл ассоциация маркетинг және ... ... ... да ... ... ... ассоциациясы
2000 жылы құрылды.
90 жылдардың басында «маркетинг сапасы» деген түсінік дамыды. Киль
университетінің профессоры ... ... ... ... сапасы»
түсінігі философиялық, ақпараттық, мінез-құлықтық, ... ... ... ... ұйымның әрекет ету және тұтынушыларды саралау
(дифференциациялау) қағидасынан
тұрады.
5 кесте ... ... ... сипаттамасы
|Маркетинг сапасы- |Аспектілердің мазмұны ... | ... ... ... сұранысын қанағаттандыратын |
| ... ... ... ... ... ... |
| ... ұзақ ... ... ... ... ... ... ... ... мәнділігіне|
| ... ол ... ... ақпаратты |
| ... ... ... ... |
| ... ... ... ... ... ... бейнесі мен өнімі туралы |
| ... ... ... ... ... ... |
| ... ... ... ... мен ... ... ... |
| ... орнына бөлшектену және икемді басқару |
|Әлеуметтік ... ... ... ... және |
| ... ... ... қауіпсіздікке |
| ... ... ету ... ... жеке функицияларын біржақты |
| ... ... ... жүйелі тәсілдерді |
| ... ... ... тауаша саясатын қалыптастыру, ... ... ... ... кезде басқарушы орган |
|(дифференциациялау) |ретінде клиенттердің мінез-құлықтық стереотипі |
| ... ... ... ... ... «Даймлер Бенц», «Никсдорф»,
«ИКЕА», «Эрко», «Нивеа», ... ... ... ... ... ... ... талдау негізінде алынған. Олар тиімді маркетинг
жүргізгендері үшін ... ... ... ... ...

Пән: Маркетинг
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 30 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Социалогия ғылымы13 бет
Тұтыну тауарлар нарығының қызмет етуінің негізгі тенденциялары және тұтыну тауарлар маркетингін жалпылау арқылы оның тиімділігін жоғарылату бойынша кешенді шаралар85 бет
Құқық теңдігі маркстің ойынша, қате жасалған қорытынды6 бет
Тауар тарату арналары. өткізудің маркетингтік жүйелері35 бет
Туристік қызметтер саласындағы маркетинг79 бет
"Жігер Ақ" сүт өнеркәсібі кәсіпорындарының қазіргі жағдайы және даму тенденциялары23 бет
1980-1990 жж. Тунис Республикасының әлеуметтік-экономикалық даму тенденциялары59 бет
Аудит мәні, мазмұны және даму тенденциялары26 бет
Аудиттің мәні, мазмұны және даму тенденциялары34 бет
Вексельдік айналысқа банктің қатысуының қазіргі тенденциялары71 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь