Қазақ халық әндерінің тәрбиелік мәні

Қазақ халық әндерінің тәрбиелік мәні
Казақ әндерінін ерекшеліктері
Ән синкреттік өнер
Қолданылған әдебиеттер
Қазақ әндеріндегі философиялық ой тереңдігі үнемі дидактикалық мәселелермен қапсырыла қапталдасқан. Қазақ әндерінің қай жанрын алмасақ та, өнегелі өсиет арқылы, ізгілікті мейірбандыққа, татулық пен бірлікке, адамгершілікке, байсалды мінез - құлыққа, сиқырлы ақылдылыққа насихаттап отырады. Сонымен бірге, қазақ халқының тарихын, өмір сүру тіршілігінің сан қилылығын, қоғамдық қөзқарастарын, ақыл - ойының жиынтығын танытады. Казақ әндерінің дидактикалық, танымдық касиеті негізгі ерекшеліктерін тағы бір қырынан көрсетеді.
Казақ халық әндерінің жанрлары да көп. Оларды жүйеге келтірілген жіктемелер де баршылық (А.В.Затаевич, Б.Г.Ерзакович, Т.Бекқожина, З.Қоспақов, т.б.). Жіктемелерін бәрін өнертану саласында толық қолдауға болады. Ал педагогикалык салада оларды осы калпында пайдалануға болмайды, өйткені олар әндердің тәрбиелік мүмкіндіктерін жан жақты ашып көрсетуді шектейді.
1 Ананьев Б.Г. Задачи психологии искусства // Художественное творчество. – Л., 1982. – 120 с.
2 Асмолов А.Г. Как построить свое Я. – М., 1992. – 145 с.
4 Григорьев В.Ю. Исполнитель и эстрада. – М. : Магнитогорск, 1998. – 150 с.
5 Дүкенбай Н. Бастауыш сынып музыка сабағының бағдарламасы. – Павлодар, 2006. – 46 б.
6 Каган М.С. Музыка в мире искусства. – СПб., 1996. – 140 с.
7 Климов Е.А. Психология: Воспитание и обучение. – М., 2000. 110 с.
8 Киященко Н.И. Эстетика жизни. – М., 2000. – 133 с.
9 Коган Г.М. У ворот мастерства. – М., 1977. – 142 с.
10 Кузин В.С. Психология: учебник. – М., 1999. – 235 с.
11 Крупник Е.П. Психологическое воздействиен искусства на лияность. – М., 1999. – 240 с.
12 Кирнарская Д.К. Музыкальное восприятие. – М., 1997.–170 с. 13 Лейтес Н.С. Возрастная одаренность школьников. – М., 2001. – 122 с.
14 Медушевский В.В. О закономерностях и средствах художественного воздействия музыки. – М., 1976. – 320 с.
15 Методическая культура педагога-музыканта: учеб. пособие / под ред. Э.Б.Абдуллина. – М., 2002. – 238 с.
16 Музыкальная психология: Хрестоматия /сост. М.С. Старчеус. – М., 1992. – 380 с.
17 Мелик – Пашаев А.А. Мир художника. – М., 2000. – 126 с.
18 Музыкальное образование в Казахстане: Хрестоматия Вып.1
/сост. Р.Р. Джердималиева, А.А. Момбек, З.Р. Ахметова. – Алматы, 2007. – 360 с.
        
        Қазақ халық әндерінің тәрбиелік мәні
Қазақ әндеріндегі философиялық ой тереңдігі үнемі дидактикалық мәселелермен
қапсырыла қапталдасқан. Қазақ ... қай ... ... та, өнегелі
өсиет арқылы, ізгілікті мейірбандыққа, татулық пен бірлікке,
адамгершілікке, байсалды мінез - құлыққа, сиқырлы ақылдылыққа насихаттап
отырады. Сонымен бірге, қазақ ... ... өмір сүру ... ... ... қөзқарастарын, ақыл - ойының жиынтығын танытады. Казақ
әндерінің дидактикалық, танымдық касиеті негізгі ерекшеліктерін тағы бір
қырынан көрсетеді.
Казақ ... ... ... да көп. Оларды жүйеге келтірілген жіктемелер
де баршылық (А.В.Затаевич, Б.Г.Ерзакович, Т.Бекқожина, ... ... ... ... ... толық қолдауға болады. Ал
педагогикалык салада оларды осы калпында пайдалануға болмайды, өйткені олар
әндердің тәрбиелік мүмкіндіктерін жан жақты ашып ... ... ... ... ... ... пайдалану мақсатында казақ
әндерінің тәрбиелік мүмкіндіктерін былайша жүктеген дұрыс сияқгы:
тұрмыс салт әндері (бесік жырлары, балалар мен жастар
әндері);
еңбек, ... ... ... ... төрт ... мал туралы әндер,
диқан, егіншілік әндері, аңшылық, саяткерлік әңдер, жұмысшы әндері);
- үйлену ... (той ... той ... ... беташар, қоштасу,
сыңсу, құдалар әңдері);
ұлыс әндері (жарапазан); діни әдет - ғұрыптар тудырған әндер (бәдік, ... ... ... жұбату, көңіл айту);
- нақиялы әндер (алғыс, бата, ... ... ... күлдіргі мыскыл
әндер);
қиял-ғажайып әндер (аңыз әңдер, өтірік өлеңдер);
сатиралы - юморлық әндер (әзіл-қалжың, мысқыл, күлдіргі әңдер);
тарихи әндер;
әлеуметтік теңсіздік әңдері;
эпикалық ... ... ... ... ... ... әңдері жоғары тәрбиелік мүмкіндіктерімен, азаматтық
идеяларының өркениеттілігімен, болмастығы көзғарасты әсерлі бейнелеуімен,
көркемдік ... ... ... ... ... ... ... құрылымының күрделілігі, жас
буынның ой-сезімі мен танымдылығына әсер етуші күштерінің сан қилы болып
келуі, оның өнер ... ... ... ... болып келеді.
Ал біздер сөз еткелі ытырған окушылардың музыкалық-эстетикалық дамуын
жетілдіруде ән тәрбиелік мүмкіндіктерін нәтиежелі ... ... ... ... - ... ... түп ... көркемділік мәнерін жете
білмейінше, ойдағыдай жүзеге асырылмайды.
Казақ әндерінін ерекшеліктері ... ... ... Р.Бердібаев,
Б.Уақатов және баска зерттеушілердің еңбектеріңде талданды. Педагогикалық
зерттеудерде казақ әндерінің ерекшеліктері жөніңде арнайы еңбектер
болғанымен, осы ... ... ... ... ... А.Нұғымованың, М.Х.Балтабаевтың,
Ж.Өтемісовтың ізденістерінен байқауға болады.
Біздер ... ... ... ... ... ... ... ән мұраларының казақ өмірімен тығыз байланыстылығы,
тарихилығы, көп варианттылығы, философиялық ой тереңдігі, көркем
образдылығы, синкреттілігі, дидактикалық және ... ... ... ... ... әуен өсемділігі деп ажыраттық.
Осылайша байлам жасауымызға А.Қоңыратбаевтын ән-өлең шығармаларына берген
сипаттамаларын, ерекшеліктерін: "Олар - фольклордың коллективтік ... ... ... ... ... және ... дамуы...
фольклор синкреттік өнер. Оның бойында халықтың тұрмыс-салты, театр, сөз,
би және ән-күй енері бір-бірінен дараланбай, тұтас күйінде ... ... ... ... ... ... шығармаларының айрықша әсерлі болатын себебі - оның есте калғыш,
тартымды әрі карапайым, көркем образдылығы. А.Қоңыратбаевтың осы пікірі ән-
елеңдерінің тағы бір ... оның ... ... дәл ... әндерінде ақылғой қария Асанкайғы, Қорқыт, Жиренше еліне қиын-қыстыу
кезде болған Кобланды, Алпамыс, Ертарғын, Қамбар батырлар, өнегелі ару
қыздары ... ... ... Ақжүніс тәрізді жасампаз образдар
әсем сазбен, сырлы әуен көгендерімен жиі ... ... ... Оның ... ... ... сомдалған. Ән өнерінің
әсер етуші механизімінің күрделігі, біздің оның негізгі ерекшелігі
синкреттілігіне байланысы зор.
Қазақ әндеріндегі философиалық ой тереңдігі үнемі ... ... ... ... әндерінің қай жанрын алмасақ та, өнегелі
есиет арқылы, ізгілікті мейірбандықка, татулық пен бірлікке,
адамгершілікке, байсалды мінез-кұлықка, сақилы ақылдылыққа насихаттап
отырады. Сонымен ... ... ... ... өмір сүру ... ... қоғамдық қөзқарастарын, ақыл-ойының жиынтығын танытады. Яғни,
қазақ әңдерінің дидактикалык, танымдық қасиеті оның ... ... бір ... ... ... ... ... тәрбиелік мүмкіндіктерін талдағанда
жоғарыда аталған зерттеушілердің ән жанрларын классификациялауына сүйеніп
педагогикалық ... ... ... ... ... салт әндері (бесік жырлары, балалар мен жастар
әндері);
еңбек, шаруашылық, кәсіп әндері (бақташылық, төрт ... мал ... ... егіншілік әндері, аңшылық, саяткерлік әндер, жұмысшы әндері);
үйлену әндері (той бастар, той тарқатар, жар-жар, беташар, қоштасу, сыңсу,
кұдалар әндері);
ұлыс әңдері (жарапазан); діни ... ... ... ... ... әңдері (естірту, жұбату, көңіл айту);
- нақиялы әңдер (алғыс, бата, тілек, жүмбак, мысал-әжуа, күлдіргі мыскыл
әндер);
киял-ғажайып әндер (аңыз ... ... ... ... ... ... мысқыл, күлдіргі әңдер);
тарихи әндер;
әлеуметтік теңсіздік әндері;
эпикалық шығармалар (терме, толғаулар);
айтыс әндері;
лирикалық әндер.
Қолданылған әдебиеттер
1 Ананьев Б.Г. ... ... ... // ... творчество. –
Л., 1982. – 120 с.
2 ... А.Г. Как ... свое Я. – М., 1992. – 145 ... ... В.Ю. ... и эстрада. – М. : Магнитогорск, 1998. – 150 с.
5 Дүкенбай Н. ... ... ... сабағының бағдарламасы. – Павлодар,
2006. – 46 б.
6 Каган М.С. Музыка в мире искусства. – СПб., 1996. – 140 ... ... Е.А. ... ... и ... – М., 2000. 110 ... ... Н.И. Эстетика жизни. – М., 2000. – 133 с.
9 Коган Г.М. У ворот ... – М., 1977. – 142 ... ... В.С. Психология: учебник. – М., 1999. – 235 с.
11 Крупник Е.П. Психологическое воздействиен искусства на ...... – 240 ... ... Д.К. Музыкальное восприятие. – М., 1997.–170 с. 13 Лейтес
Н.С. Возрастная ... ... – М., 2001. – 122 ... Медушевский В.В. О закономерностях и средствах художественного
воздействия музыки. – М., 1976. – 320 ... ... ... ... ... ... / под ... – М., 2002. – 238 с.
16 Музыкальная психология: Хрестоматия ... М.С. ... – М., 1992. ... ... ...... А.А. Мир ... – М., 2000. – 126 с.
18 Музыкальное образование в Казахстане: Хрестоматия Вып.1
/сост. Р.Р. ... А.А. ... З.Р. ... – Алматы, 2007. –
360 с.

Пән: Өнер, музыка
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мектеп жасына дейінгі балаларды музыкалық аспаптарға үйретудің мәні мен мазмұнының теориялық негіздері25 бет
Патриоттық әндердің жинағы8 бет
Қазақ әндерінің бала тәрбиесіндегі ролі7 бет
Қазақ әндерінің өткені мен бүгіні58 бет
Ұлы отан соғысы кезіндегі патриоттық әндердің тәрбиелік мәні4 бет
19-ғасырдағы қазақ музыкасы. 20-ғасырдағы қазақ музыкасы8 бет
Turbo pascal жайлы мәліметтер17 бет
«Вокалдық-хор тәрбиелеу» пәнінен дәрістің қысқаша конспектісі32 бет
Абай және Шәкәрім – сазгерлік өнер мәселесі61 бет
Абайдың эстетикалық тағылымы.Сатиралық лирикасы10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь