ҚР сот билігінің конституциялық дәрежесі


Сот билігі
ҚР.ның Сот жүйесі
Судьялардың құқықтық жағдайы
Сот билігі – бұл сот әділдігін жүзеге асыратын құзыретті орган болып табылады. Мемлекеттік қызметтің бір түрі болып табылатын сот жүйесі бұл – азаматтық, қылмыстық және әкімшілік істерді қарап, шешуге құзыретті орган болып табылады.
Мемлекеттік биліктің бір тармағы ретінде сот билігінде біртұтас мемлекет құрылысына тән барлық ортақ белгілер бар:
1) оның қызметі мемлекеттің бүкіл кеңістігінде әрекет ететін Қазақстан Республикасының Конституциясына негізделеді;
2) оның қызметі елдің бүкіл аумағына таралады;
3) сот органдарының шешімдері тек олардың құзыреті шеңберінде қабылдануға тиіс;
4) сот органдарының шешімдері мемлекеттік органдар, лауазымды тұлғалар, азаматтар, олардың бірлестіктері үшін міндетті;
5) сот органдары заңдылық пен құқық тәртібін нығайтуға жәрдемдеседі.

Пән: Саясаттану
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




ҚР сот билігінің конституциялық дәрежесі
 
Сот билігі – бұл сот әділдігін жүзеге асыратын құзыретті орган болып
табылады. Мемлекеттік қызметтің бір түрі болып табылатын сот жүйесі бұл
– азаматтық, қылмыстық және әкімшілік істерді қарап, шешуге құзыретті
орган болып табылады.
 Мемлекеттік биліктің бір тармағы ретінде сот билігінде біртұтас
мемлекет құрылысына тән барлық ортақ белгілер бар:
1) оның қызметі мемлекеттің бүкіл кеңістігінде әрекет ететін
Қазақстан Республикасының Конституциясына негізделеді;
2) оның қызметі елдің бүкіл аумағына таралады;
3) сот органдарының шешімдері тек олардың құзыреті шеңберінде
қабылдануға тиіс;
4) сот органдарының шешімдері мемлекеттік органдар, лауазымды
тұлғалар, азаматтар, олардың бірлестіктері үшін міндетті;
5) сот органдары заңдылық пен құқық тәртібін нығайтуға жәрдемдеседі.
Биліктің ерекше тармағы ретінде сот билігінде белгілі бір өзіндік
ерекше белгілері бар:
1. Сот билігінің маңызды өзіндік белгісі оның айрықшалығы болып
табылады. Ешбір басқа билік тармағының – заң шығарушы, атқарушы, сондай-
ақ Қазақстан Республикасы Президенті де өкілеттіктерін иеленбейді. Тек
сотар ғана әділ сотты жүзеге асырады, бұл Конституцияның 75-бабында
“Қазақстан Республикасында әділ төрелігін тек сот қана жүзеге асырады”
деп жазылған.    
2. Сот билігінің басқа бір өзіндік белгісі оның өкілеттіктерін
асырудың ерекше рәсімі болып табылады, біршама егеменді бөліктерден
тұратын федеративтік мемлекетте әртүрлі азаматтық, қылмыстық,
әкімшілік, процессуалдық заңдар болуы, олардың кейбірінің тиісті
мемлекеттік бірліктер шеңберінде әрекет етуі және өзіндік ерекшелік
белгілері болуы мүмкін.
3. Сот билігінің елеулі бір нышаны мемлекеттік қызметкерлердің ерекше
санаты болып табылатын судьялардың ерекше мәртебесі мен қызмет режимі
болып табылады. Конституцияға сәйкес Республиканың жиырма бес жасқа
толған, жоғары заң мамандығы білімі, заң мамандығы бойынша кем дегенде
екі жыл жұмыс стажы және біліктілік емтиханын тапсырған азаматтары
судья бола алады.
4. Сот билігінің өзіндік бір нышаны оның қызметін іштен бақылаудың
ерекше жүйесі болып табылады. Әділ сотты жүзеге асыра отырып, соттар
Конституция мен заңға ғана бағынатын болғандықтан, заң шығарушы, сондай-
ақ атқарушы биліктің де олардың шешімдерінің заңдылығын бақылауды
жүзеге асыруға құқығы жоқ. Соттардың қызметін бақылау соттық қадағалау
арқылы және прокурорлық қадағалау арқылы жүзеге асырылады. Жоғарғы Сот
қадағалау тәртібінде төмен тұрған соттар қарастырған істерді
қарастырады.
Қазақстан Республикасының Конституциясында судьялар заңды қолдану
кезінде басшылыққа алуға тиіс әділ сот принциптері белгіленген (77-
бап).
1. Адамның кінәлі екендігі заңды күшіне енген сот үкімімен танылғанша
ол жасалған қылмыс кінәлі емес деп есептеледі. Бұл қылмыстық
жауапкершілікке тартылған адам сот шешімі заңды күшіне енгенше
қылмыскер болып есептелмейді деген сөз.
2. Бір құқық бұзушылық үшін ешкімді де қайтадан қылмыстық немесе
әкімшілік жауапқп тартуға болмайды. Бұл принцип барлық құқыққа қарсы
әрекеттерге қатысты қолданылады.
3. Өзіне заңмен көзделген соттылығын оның келісімінсіз ешкімнің
өзгертуіне болмайды.
4. Сотта әркім де өз сөзінің тыңдалуына құқығы бар. Бұл демократиялық
әділ соттың жалпыға танымал принципі болып табылады. Сот жазалаушы
орган емес, ақиқатты анықтауға, сондай-ақ мәселені әділ шешуге арналған
орган.
5. Конституция белгілі бір жағдайларда заңдардың кері күші жоқ деп
белгілейді. Төмендегідей заңдардың кері күші жоқ: а) жауапкершілік
белгілейтін немесе күштейтін; б) азаматтардың ахуалын нашарлататын
заңдар.
6. Айыпталушы өзінің кінәсіз екенін дәлелдеуге міндетті емес. Бұл
принцип ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Сот билігінің конституциялық негіздері
Шет елдердегі сот билігінің конституциялық құқықтық негіздері
Сот билігінің ұғымы
Қазақстан Республикасындағы сот билігінің жүйесі
Қазақстан Республикасының Президенті және оның конституциялық дәрежесі
Үкіметтің және ҚР атқару билік органдарының конституциялық дәрежесі
Сот төрелігі конституциялық принциптері
Қазақстан Республикасындағы сот билігінің құқықтық жағдайы
Шетелдегі заң шығару билігінің конституциялық үлгісі
ҚР-ның сот жүйесі
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь