Валюталық операциялар туралы


Кіріспе
1. Валюталық операциялар ұғымы
2. Валюталық операциялардың жіктелуі
Қорытынды
Валюталық қатынастардың жекелеген элементтерінің қалыптасу тарихына көз салсақ, оның антик дәуірде пайда болғанын байқаймыз. Ежелгі Греция мен Римде валюталық қатынастар вексельдік және айырбастық қызмет түрінде жүргізілген.
Халықаралық валюта және қаржы – несие нарықтары дүниежүзілік шаруашылықтың, халықаралық экономикалық қатынастардың ең маңызды буындарының бірі. Қаржы нарығының дамуының негізінде қаржы айналымының объективті заңдылықтары жатыр. Бір жерлерде уақытша бос капиталдар пайда болса екінші жерде оған сұраныс қалыптасады. Дүниежүзілік валюта және қаржы – несие нарықтары бұл қайшылықтарды дүниежүзілік шаруашылық деңгейінде шешеді.

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Кіріспе
Валюталық қатынастардың жекелеген элементтерінің қалыптасу тарихына
көз салсақ, оның антик дәуірде пайда болғанын байқаймыз. Ежелгі Греция мен
Римде валюталық қатынастар вексельдік және айырбастық қызмет түрінде
жүргізілген.
Халықаралық валюта және қаржы – несие нарықтары дүниежүзілік
шаруашылықтың, халықаралық экономикалық қатынастардың ең маңызды
буындарының бірі. Қаржы нарығының дамуының негізінде қаржы айналымының
объективті заңдылықтары жатыр. Бір жерлерде уақытша бос капиталдар пайда
болса екінші жерде оған сұраныс қалыптасады. Дүниежүзілік валюта және
қаржы – несие нарықтары бұл қайшылықтарды дүниежүзілік шаруашылық
деңгейінде шешеді.
Қазақстанның дүниежүзілік шаруашылыққа интеграциялануға ұмтылысы оның
халықаралық валюта – қаржы және несие қатынастарына белсенді түрде
қатысуын талап етеді. Бұл қатынастардың толық қанды мүшесі болу үшін
Қазақстанға бірталай мәселерді шешуге тура келді. Негізгі валюталық
саясаттың бірі – теңге құнының тұрақтылығын орнықтыру және оны еркін
ауысатын валюталарға айырбастауды мейлінше ырықтандыру. Мұның өзі бір
жағынан, теңдестірілген (балансталған), екінші жағынан, шетелдік тауарлар
мен валюталар үшін ашық ұлттық нарықтың болуын талап етеді. Теңгенің еркін
ауысатын валюталармен салыстырғандағы бағамының орнықтылығы Қазақстан
экономикасы үшін дүниежүзілік нарыққа, оның ішінде валюталық нарыққа
шығудың тиімді жолы.
Қазақстанның дүниежүзілік шаруашылыққа интеграциялануға ұмтылыстары
қарыз капиталының дүниежүзілік нарыққа шығуына, портфельдік және тікелей
инвестициялар операцияларына қатысуына мол мүмкіндіктер береді. Керісінше,
егер валюталық шектеулерге, шетелдік капитал үшін қолайсыз инвестициялық
ахуалға, ұлттық валютаға тұрақты сенімсіздік жағдайларына жол берілсе
аталған мүмкіндіктерден айырыларымыз анық. Бұл факторлардың бір-бірімен
тығыз байланысты екендігіне ешкімнің күмәні болмаса керек. Осы тізбекті
үзіп алмай, экономикалық реформалар бағытымен тынбай қозғалу, шаруашылық
жүргізу механизмін, соның ішінде валюта нарығын дамыта беру Қазақстанның
дүниежүзілік валюталық нарықта өз орнын табуының кепілі.
Қазақстанда қазірдің өзінде теңгенің ел ішінде еркін ауысуына іс
жүзінде қол жеткізіліп отыр. Ішкі еркін ауысуы дегеніміз – ол теңгенің ішкі
валюта нарығындағы шетелдік валютаға өзгермелі бағам бойынша еркін
айырбасталу мүмкіндкігі. Ал, теңгенің толық ауысуы мүмкіндігіне жетуі үшін
елдің саяси – экономикалық және қаржы – қаражат тұрақтылығы, алтын және
валюта резервтерінің қорлануы, ТМД елдерімен валюталық ынтымақтастық
механизмінің қалыптасуы қажет, яғни ТМД елдерімен экономикалық және валюта
одағын қалыптастыру. Бұл арада Еуропалық Одақ шеңберінде қалыптасқан бай
тәжірибені пайдалану қажет.

1. Валюталық операциялар ұғымы

Валюталық операциялардың анықтамасын беруден бұрын "валюта" терминінің
мәніне тоқталайық.
Қазақстан Республикасының "Валюталық реттеу туралы" заңына (24.12.
1996 ж.) сәйкес, "валюта — мемлекеттердің заңды төлем құралы ретінде
қабылданган ақша бірліктері немесе банкноттар, қазыналық билеттер мен
тиындар, соның ішінде қымбат металдардан жасалган тиындар (айналымнан
алынган немесе алынатын, бірақ айналымда жүрген ақша белгісімен
айырбастауга жататынын ңоса алганда) түріндегі қолма-қол және аударым
нысандарындагы құнның ресми стандарттары, сондай-ақ шоттардагы, соның
ішінде халықаралъқ ақша немесе есеп айырысу бірліктеріндегі қаражаттары ".
Осы заңда "валюталық опертшяларга" төмендегідей түсінік берілген:
1)меншік құқығының және өзге де құқықтардың валюталық құнды-лықтарға
ауысуына байланысты операциялар, соның ішінде төлем құралы ретінде
шетел валютасын және шетел валютасындағы өзге де төлем құралдарын
пайдаланумен байланысты мәмілелер;
2) валюталық кұндылықтарды кез келген тәсілмен Қазақстан Республи-
касына әкелу және жөнелту, сондай-ақ Қазақстан Республикасынан әкету
және жөнелту;
Мұндағы валюталық құндылықтарга мыналар жатады:
1) шетел валютасы;
1) номиналы шетел валютасында көрсетілген бағалы қагаздар және төлем
құралдары;
2) тазартылган құйма алтын;
2) ұлттық валюта, резиденттер мен бейрезиденттер арасында олармен
операциялар жасалған жағдайда құны ұлттық валютамен көрсетілген бағалы
қағаздар жэне төлем кұжаттары.
Мүндағы резиденттерге жататындар:
* ҚР-ның тұрақты тұрғыны, соның ішінде уақытша шетелде немесе
республикадан тысқары жерлерде мемлекеттік қызметте жүрген жеке тұлға;
* ҚР-ның заңдылықтарына сәйкес құрылған барлық заңды тұлғалар, олардың
республика ішіндегі немесе одан тысқары жерлерде орналасқан филиалдары
мен өкілеттігі;
* ҚР-дан тысқары жердегі орналасқан дипломатиялық, сауда жэне өзге де
өкілеттіктер жатады.
Ал, бейрезидентерге резидент құрылымында көрсетілмеген ҚР-ның барлық
заңды жэне жеке түлғалары немесе одан тысқары жерлердегі олардың филиалдары
мен өкілеттіктері жатады.
Кейбір экономикалық әдебиеттерде валюталық құндылықтар қатарына багалы
металдар (алтынан басқа да) мен табиги асыл тастарды (алмаз, рубин,
изумруд, сапфир, александрит жене жемчуг) жатқызады.
Валюталық операциялар агымдыц операциялар жэне капитал қозға-лысымен
байланысты операцияларга бөлінеді.
1. Агымдық операцияларга жататындар:
* тауарлар, жұмыстар жэне қызметтер үшін төлемнің не аванс төлемінің
мерзімін 180 күннен аспайтын мерзімге ұзартуды көздейтін экспорт-
импорт мэмілелері бойынша есеп айрысуларды жүзеге асыруға арналған
аударымдар;
* 180 күннен аспайтын мерзімге несиелер беру және алу;
* салымдар (депозиттер), инвестициялар, заем және өзге операциялар
бойынша дивиденттерді, сыйақыларды жэне өзге де табыстарды алу жэне
аудару;
* гранттарды қоса алғанда, сауда сипатына жатпайтын аударымдар,
мұрагерлік соманы, жалақыны, зейнетақыны, алименттерді жэне басқа
сомаларды аудару;
* осы заңмен капитал қозғалысына байланысты операцияларға жатпайтын
барлық өзге де валюталық операциялар.
2. Капитал қозгалысына байланысты операгшяларга жататындар:
* инвестицияларды жүзеге асыру;
* интеллектуалдық меншік объектілеріне ерекше кұқықты толық бе-руд!
көздейтін мэмілелер бойынша есеп айырысуларды жүргізуге арналған
аударымдар;
* мүліктік құқыққа жэне өзге де жылжымайтын мүлік қүқығына төлеуге
аударымдар;
* тауарлар, жүмыстар жэне қызметтер үшін төлемнің не аванс төлемінің
мерзімін 180 күннен асатын мерзімге үзартуды көздейтін экспорт-импорт
мэмілелері бойынша есеп айрысуларды жүзеге асыруға арналған
аударымдар;
* 180 күннен асатын мерзімге несиелер беру және алу;
* өздері тіркелген мемлекеттердің заңдары бойынша банк операцияларын
жүзеге асыруға қүқығы бар шетел баңкілерінде және өзге де қаржылық
үйымдарда салымдарды (депозиттерді) жүзеге асыру;
* зейнетақы активтерін жинақтауға байланысты мәмлелер бойынша
халықаралық аударымдар;
* жинақтау сипатындағы сақтандыру және қайта сақтандыру шарттары бойынша
халықаралық аударымдар.
Валюталық операцияларды біздің елімізде шетел валютасымен банктік
операциялар жүргізуге ҚР Ұлттық банкінен алған лицензиясы бар өкілетті
банктер ғана орындай алады. Сонымен қатар, ҚР Ұлттық банк валюталық
реттеуді және валюталық бақылауды жүргізеді.
Валюталық реттеу - нормативтік қүқықтық актілерді жасау және бекіту,
акпараттар жинау, валюталық заңдылықтардың орындалуына бақылау жасау,
заңмен көзделген санкцияларды қолдану шараларын білдіреді.
Валюталық заңға сәйкес, валюталық реттеу шараларына мыналар жатады:
лицензиялау;
* тіркеу;
* хабарлау.
Тіркеу жэне лицензиялауға жататын валюталық операциялар тізімі
төмендегі кестемен берілген.
Кесте -1
Валталық операциялардың түрлері ҚР-на кіретін ҚР-на шығатын
1 180күн мерзімнен асатын Тіркелді лицензияланды
коммерциялық несиелер
2 Тікелей инвестициялар Тіркелді Тіркелді
3 Бағалы қағаздарды сатып алу Тіркелді лицензияланды
4 180 күн мерзімнен асатын қаржылықТіркелді Тіркелді
займдар
5 Капитал қозғалысымен жасалатын Тіркелді Тіркелді
өзге операциялар

Тіркеуге жататын ең төменгі сома төмендегі кестеде берілген.
Кесте - 2

Қазақстан Республикасына келіп Қазақстан Республикасынан қаражат
түскен мүлік 300 мың АҚШ долларына аудару сомасы 10 мың АҚШ долларынан
асқан жағдайда. асса
Резиденттің бейрезидентке мүлікті Резиденттің бейрезидентке мүлікті
қайтарумен байланысты міндеттемесі қайтарумен байланысты талабы 10 мың
300 мың АҚш долларынан асқан АҚШ долларынан ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Валюталық операциялар түрлері туралы
Валюталық операциялар туралы ақпарат
Валюталық операциялар
Қазақстан Республикасындағы валюталық операциялар
Коммерциялық банктердегі валюталық операциялар
Валюталық нарық және валюталық операциялар
Валюталық нарықты валюталық қатынастар мен валюталық операциялар
Валюталық операциялар есебі жайлы
Валюталық операциялар есебі
Банктегі валюталық операциялар
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь