Экологиялық құқықтың тарихы. Экологиялық құқықтың қайнар көздері

1. КІРІСПЕ
2. НЕГІЗГІ БӨЛІМ
2.1. Экологиялық құқықтың пайда болуы, өркендеуі және болашағы;
2.2. Экологиялық құқықтың қайнар көздерінің түсінігі, ерекшеліктері;
2.3.Табиғат қорғау және табиғи ресурстарды ұтымды пайдалану туралы ережелер;
2.4.Экология және табиғат пайдалану жөніндегі халықаралық конвенциялар, мемлекетаралық келісімдер мен шарттар;
3. ҚОРЫТЫНДЫ
4. ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
Қазақстан Республикасы аумағында табиғатты қорғау мәселелері көп заманнан бері жалғасып келе жатқан іс. Ғасырдан ғасырға мирас болған, қазақ халқы жайнап қоныс тепкен кең байтақ өлкенің табиғатын құқықтық қорғау туралы көне жазба деректер болмаса да, табиғат қорғаусыз қалған деуге болмайды.
Шынтуайтына келгенде, қазақ жерінде табиғатты құқықтық қорғау тарихы өзінің ғылыми зерттелуін қажет етеді.
Қазақ халқында табиғат қорғау мәселелері шаруашылыққа ыңғайластырылып жүргізілген. Мысалы: малды жазда жайлауға айдаса, қыста қыстауда ұстады. Ал осы екі аралықта басқа жерлерді қажет кезінде пайдаланды. Сөйтіп, жайылымдар мен қыстаулардың шөбін қалпында сақтап, аң мен құстың өсіп-өнуіне қолайлы жағдай жасап келген. Аң мен құсты,орманды қырып жоюға,су қорларын ластауға жол бермеген. Бұлақтардың көзін ашып, оны табиғи күйінде пайдаланып отырған.
1. «Орталық Қазақстан» газеті. 22 қараша, 2003 ж.
Қ. Бекішевтің «Жасыл желекті тиімді пайдаланайық» атты мақаласы
2. Кенжебяев С, Махмутов С. «Табиғат қорғау.». А., 2009
3. Қоршаған ортаны қорғау турылы ҚР-ның 1997 жылғы 15 шілдедегі заңы
4. «Қазақстан Республикасының экоголиялық құқығы» оқу-әдістемелік кешені
5. Қазақстан Республикасының Экологиялық кодексі
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ 
ӘЛ-ФАРАБИ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ... ... ... ... Экологиялық құқықтың тарихы. Экологиялық құқықтың қайнар көздері
Орындаған: Иргебекова Ф.Б.
Тексерген: Шуланбекова Г.К.
Алматы 2015 ...
1. ...
2. ... ... ... ... құқықтың пайда болуы, өркендеуі және болашағы;
2.2. Экологиялық құқықтың қайнар көздерінің түсінігі, ерекшеліктері;
2.3.Табиғат қорғау және табиғи ресурстарды ұтымды ... ... ... ... және ... ... ... халықаралық конвенциялар, мемлекетаралық келісімдер мен шарттар;
3. ҚОРЫТЫНДЫ
4. ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
КІРІСПЕ
Қазақстан Республикасы аумағында ... ... ... көп ... бері жалғасып келе жатқан іс. Ғасырдан ғасырға мирас болған, ... ... ... ... ... кең ... ... табиғатын құқықтық қорғау ... көне ... ... ... да, табиғат қорғаусыз қалған ... ... ... ... ... ... құқықтық қорғау тарихы өзінің ғылыми зерттелуін қажет ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... қыста қыстауда ұстады. Ал осы екі аралықта басқа ... ... ... пайдаланды. Сөйтіп, жайылымдар мен қыстаулардың ... ... ... аң мен ... ... ... ... жасап келген. Аң мен ... ... ... ... ластауға жол ... ... ... ... оны ... күйінде пайдаланып отырған.
Қазақстан Республикасының қазіргі экология құқығы Қ.Р-ң ... ... ... ... ... дейінгі жасалған бұрынғы СССР одағында қалыптасқан экология құқығының ... ... ... 1917 ... 20 қазанда жер туралы декрет, 1918 жылы орман ... ... ... онда жер және ... пайдалану және қорғау қатынастарын реттеуді көздеді. Табиғи ескерткіштерді ... жан - ... ... 1919 ж. Суды ... ... құрылып, сөйтіп оған судың санитарлық жағдайын қадағалу, табиғатты ... ... ... мен ластардан қорғау жайы ... ... ... ... мен ... ... ... қабылданды. Көп жылдар бойы ... ... ... мен қорғаудың құқықтық мәселелері тек бір ... - ... ... ... ... жылдар арасында экология саласындағы заңдарды ... ... ... жер, су, ... жер ... ... мен ... дүниесі, атмосфералық ауаны қорғау туралы заңдардың негіздері ... ... ... ... жөнінде салалық заңдар, кодекстер қабылданды.
Табиғи ресурстарға тек қана мемлекеттік меншік ССРО ... және ... ... ... және ... табиғи ресурстарды пайдалану мен билік ету негізінен орталықтан шешіліп ... ... ... ... ... гектар жер әскери қажеттіліктер үшін алынып, ... атом ... ... үшін ... жасырылды. Сондай сынақтардың салдарынан адамдардың денсаулығына зиян келетіні және ... де ... ... ... ... кен ... орталық үшін жқмсалып,жергілікті халықтың мұқтаждарын өтей алмады. Жарлығы шықты.
ҚР экология ... ... ... жағдайында дамуы одан әрі жалғаса ... ... ... ... ... ... және ...
Экологиялық құқық - қоршаған табиғи ортаның сапасын жақсарту, қорғау, сауықтыру, экологиялық зиянды салдардың алдын алу ... ... мен ... өзара әсері жүйесіндегі қоғамдық (экологиялық) қатынастарды реттейтін экологиялық-құқықтық нормалар жиынтығы: Өзге де ... ... ... да ... орта мен ... ресурстарды қорғау заңнамада негізделген.Қазақстан Республикасының экологиялық заңнамасын құрайтын экологиялық құқықтық көздері төмендегідей құқықтық ... ... ... ... Республикасының Конституциямы, заңдары мен кодекстері, жарлықтар, нормативтік актілері және т.б. Қазақстан ... 1995 жылы 30 ... ... ... ... ... қорғаудың негіздері бекітілген. Конституцияға сәйкес еліміздің азаматтары табиғат қорғау заңнамасының талаптарын сақтауға, ... ... ... ... ... ҚР ... ... жерге және т.б. табиғи ресурстарға құқықтарын жариялайды, әрбір адамның қолайлы қоршаған ортата құықғын бекітеді. ... ... оның ... ... ... ... ... Қоршаған табиғи ортаны қорғау саласындағы барлық заңдар табиғи ресурстың ... ... ... ... ... , , , ... әлемін қорғау, өсіру және пайдалану туралы>> және т.б. енеді. 1997 жылғы 15 шілдеде қабылданған №160-1 ҚР Заңы ... ... ... ... ... ... ... мәселелерінде басқа заңдардың нормалары Қазақстанның Конституциясына және аталған заңға қайшы келмеуі тиіс. Қоршаған орта мен ... ... ... ... ... қысқаша түсіндірген оқытушы енді экологиялық мониторинг, оның түрлері мен функциялары ... ... ... ... ... Экологиялық мониторинг (лат. монитор - еске салатын, қадағалайтын) - антропогендік және табиғи факторларжың әсерімен қоршаған ... ... ... ... және ... ... Мониторингтің негізгі принципі - үздіксіз бақылап отыру. Экологиялық мониторинг экологиялық бақылаудың тек ... ғана ... ол ... ... бағалауды және болжауды жүргізеді, сондай-ақ бір қызметті қоршаған табиғи ортаның жай-кұйі ... ... ... ... ... Содан кейін мониторингтің түрлері қарастырылады. Аумақтық шегіне байланысты экологиялық мониторингтің үш сатысы бар: жергілікті, аймақтық және жаһандық. Жергілікті мониторинг ... ... ... ... ... ... ... табылады: 1. Адам мен табиғи экожүйелерге қауіпті ластаушы заттардың концентрациясы: а) атмосфералық ауада көміртегінің, азот ... ... қос ... ... шаң, ... пестицидтер, ауыр металдар және т.б. б) судың бет ... ... ауыр ... ... РН, ... ... ... өнімдері, фосфор, азот, бенз(а)пирен; в) топырақта: ауыр ... ... ... ... ... мұнай өнімдері және т.б. г) биотада: ауыр металдар, ... ... және т.б. 2. ... ... әсер ... ... радиация, шу, діріл, электромагниттік өріс және т.б. 3. Биосфераның ластануы, әсіресе тумысынан кемістіктер салдарынан болатын аурудың динамикасы. Аймақтық мониторинг деңгейіне ірі ... ... ... (орман экожүйелерінің, өзен бассейндерінің, агроэкожүйелердің және т.б.) жай-кұйіне бақылау ... ... ... биологиялық айналымлар, олардың бұзушылықтары зерттеледі, бір аймақтардағы қоршағаан ортаға антропогенді әсер етудің сипаты мен сандық көрсткіштеріне талдау ... ... ... ... ... ... бара ... түрлерінің популяциялық жай-күйіне бақылау жасалады. Тұтастай алғанда биосфередағы мүмкін болатын өзгерістерді байқау, бақылау және ... ... ету - ... ... ... Оны фондық немесе биосфералық деп те атайды. Жаһандық мониторингтің негізгі мақсаттары болып табылатдар:
- адам ... ... ... ... ... кеңейтілген жүйесінұйысдастыру.
- климатқа атмосфераның жаһандық ластануының әсерін ...
- ... ... ... ... тізбектерде ластанудың мөлшері мен бөлінуін бағалау.
- қоршаған ортаға әсер ететін жерүсті экожүйелерінің реакциясы; - ауыл ... ... мен ... ... нәтижесінде пайда болатын күрделі проблемалары;
- Әлемдік мұхитты ластауға және теңіз экожүйесін ластанудың әсері; - ... ... ... ... ... ... ала ескерту жүйесін құру. Қазақстан Республикасынң экологиялық заңнамасының даму тарихы бірнеше кезеңнен өтеді.Біздің білетініміздей, жер ... ... ... көп ... Ресей империясының құрамына енуі кезеңінде-ақ дамыған болатын.1917 жылдан кейін ... ... ... ... ... Автономиялық социалистік республикасының жер - құқық нормалары қолданылады. Қазақстанның экологиялық заңнамасы дамуының бірнеше кезеңі 1922-1957 жылдарының ... ... ж.ж) ... Осы ... Қазақ КСР аумағында табиғат ресурстары қатынастарын реттейтін жекелеген нормативтік актілер қабылданды. Бұл актілердің күші жер ... ... ... ... ... бұл ... ... ерекшелігі жер заңнамасының жүйелігінің және оны қисындауының болмауы дер ... ... іс ... ... ... ортаны қорғау мәселелері реттелмейді, күн тәртібіне қойылмайды. Су, орман, тау кен заңнамалары ... ... ... ... ... ... Екінші кезең 1958-1981 жылдары аралығындап (1958-1981 ж.ж) басталды. Бұл кезең экологиялық заңнаманың мейлінше серпінді қиысындау процестерімен сипатталады. Қазақ КСР-да осы ... 1971 жылы - Жер ... ... ... 1978 жылы - ... ... 042-14-5-02.01.20.83.03-2011 № 1 баспа 102 беттің 9-беті 1981 жылы , заңдары қабылданды. Экологиялық саласында ... алты ... ... ... ... олар - жер, су, ... орман, фауналық, атмосфералық-ауа заң салалары. Алайда осы қоғамдық қатынастарды реттейтін нормалар бір-бірінен ... ... ... ... ... ... болмады. Бұл 1962 жылы қабылданған Заңның ... ... ... 20 ... ... ... ... мейлінше ресми сипатқа ие болды, мемлекеттік басқару тетігі, жауапкершілік тетігі, табиғи ресурстарды пайдалануға ақы төленетіндігі ... ... ... ... ... ... ... социалистік әдістеріне негізделген, мұнын өзі әкімшілік әдістерінің экономикалық әдістерден артықшылығын білдіретінеді. Үшінші кезеңде (1982-1995ж.ж) бұрынғы Кеңестер Одағының күйреуі мен ... ... ... және ... алу ... ... мемлекет нарықтық қатынастарға көше бастады, жаңа экономикаылық институттар қалыптасты , ... ... банк ... жекешелендіру процесін, бағалы қағаздар нарығын, кредит-қаржы жекешелендіру процесін, бағалы қағаздар нарығын, кредит-қаржы қызметін реттейтін заңнаманың ... жаңа ... ... ... ... ... мүліктік құқықтарды реттеу саласында өзгерістер болды, бұл жер құқығы қатынастары саласынан ... ... ... ... құқықтың дамытудың төртінші кезеңі 1995 жылғы 30 тамыздан басталады және қазіргі уақытқа дейін жалғасып келеді.Бұл ... ... ... ... заң ... қалыптасқан кезең болды, тәжірбиеге институты ензілді, өнеркәсіптің негізгі салаларында жекешелендіру процесі аяқталды. ... ... ... жаңа ... әдістер барған сайын жедел енгізілді, бұл заңда баянды етілді. Осы кезде мынандай ... ... ... ... ... ... заң күші бар , , қазақстан Республикасының , , , . Жер, Орман, Су ... ,Заң жаңа ... ... Экологиялық құқықтың қайнар көздерінің түсінігі, ерекшеліктері;
Қазақстан ... ... ... ... қайнар көзі 1995 жылығ 30 тамызда республикаылқ референдумда қабылданған ҚР конституциясы экологиялық құқықтың негізгі көзі болып ... ... ол ... ... мен ... ресурстарын ұтымды пайдалану жөніндегі қоғамдық қатынастарды мемлекеттің реттеуді жалпы құқықтық негіздерін баянды ... ... ... ... ... мен ... ... актілер Конституциясының баптарын орындау үшін, Конституцияда айтылған принциптер негізінде қабылданады.Экологиялық құқыққа қатысты Конституция нормаларының арасында мына ... ... ... ... 1) ... - ... 2) ... 3) әлеуметтік нормалар Ұйымдық - басқару нормаларына қоршаған ортаны қорғау мен табиғатты ұтымды пайдалану саласындап оның ... ... ... ... мемлекеттің қызметі мен құзіретін баянды етеін конституцияның нормаларын жатқызған ... ... ... ... ... ... ... құқықтық реттеу қажеттігін тікелей көрсетеді. Мысалы, 31-бапта былай делінген: . ... ... ... ... бағдарламаларын бекітуі құқығын баянды етеді.
Экономикалық нормаларға табиғат ресурстарына меншік нысанын белгілейтін Конституцияның 6-бабын жатқызған жөн. . Жер, су ... ... ... ... ... мен ... жеке ... де болуы мүмкін>>. Конституцияның әлеуметтік нормаларына 38-бапты ... ... онда ... деп ... ... ... ... жүйесі Конституцияда айтылған негізгі идеялардың мазмұынын дамиды.Оның негізінде республикада аса ... ... ... ... мен ... ... ... қабылданды.Өкінішке қарай, бұртұтас кешен ретінде табиғаттың өзара байланыстылығы мен өзара тәуелділігі идеясы экологиялық заңнаманың бүкіл жүйесін қамти алмайды. Негізгі ... ... заңы 1997 ... 15 ... ... ... ... заңы болып табылады.Оның құрылымына 19 тарау, 89-бап ... ... осы ... пайдаланылған негізгі терминдер мен анықтамалвар етілген, қоршаған ортаны қорғау саласындағы ҚР-ның заңнамасының ... ... ... ... ... ... ... принциптерін атайды және қорғалуға жатаытн қоршаған ортаның обьектілері көрсетіледі. ... ... ... ұйымдардың және азаматтардың табиғатты қорғауға бағытталған шаралардың кең кешенін жүргізу жөніндегі заңдылығын ... ... ... аса ... ... ... жасау, қоғамдық - экологиялық бақылауды, мониторингті, сараптаманы жүзеге асыру, экологиялық заң ... ... ... ... ... ... және ... жолымен қорғау болып табылады. деп аталатын 3 тараудың ерекше маңызы бар. Онда ҚР Үкіметінің, орталық атқарушы органның-бұл ... ... мен ... ... ... ... жүзеге асыратын Қоршаған орта мен табиғат ресурстарын қорғау министрлігі, өзі де министрліктер мен ведомстволар болып ... ... ақ ... және ... өзін өзі ... ... ... және атқарушы органдарынң табиғат қорғау саласындағы қызметінің негізгі заңдық өкілеттіері мен бағыттарының тізбесі егжей-тегжейлі ашылады. 3.Экологиялық ... ... өзге ... ... ... ... ... мазмұнына сәйкес және оларды орындау үшін атқарушы биліктің ... ... ... ... ... ... тәуелді актілер қабылдады. Бұл актілер де табиғаттың жеклеген обьектілері бойынша топтастырылады немесе барлық ... ... ... болады.Заңға тәуелді актілер жүйесінде Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулылары ерекше орын ... Осы ... ... ... акітлер атқарушы билік органдарының барлық жүйесі үшін, министрліктер, комиттетер, ведомстволар, барлық деңгейдегі әкімдіктер үшін міндетті болып ... ... ... ... мен ... ... ... мәселелері бойынша субьектілер тәртібінің жалпы шарттары, ережелері белгіленеді.Министрліктер мен ведомстволар да заңға тәуелді актілерді ... ... ... олар ... бір ... ... қолданылады және көрсетілетін министрлікпен қатынаста болады. Мысал, ретінде Қазақстан Республикасының Қоршаған ортаны қорғау министрлігінің қоршаған ортаны ластаумен келтірілген залалды есептеу ... ... ... ... ... ... ... жергілікті атқарушы органдары, облыстар, қалалар, селолық елді мекендер әкімдері атынан шешімдер қабылдайды,олар да заңға ... ... ... ... ... ... ... табиғат ресурстарын пайдаланғаны үшін, қоршаған ортаны ластағаны үшін төлемдер ставкалары белгіленеді, табиғатты қорғау қорының қаражаттарын жұмсау ... ... мен ... ... ... бөлу мен экологиялық қабаттау мәселелері анықталады. Сөйтіп, экологиялық заңның құрамына ... ... мен ... экологиялық заңға тәуелді актілері, сондай ақ экологиялық қатынастарды реттейтін жекелеген құқықтық нормалар мазмұндалатын заңнаманың өзге де салаларынң заңдары мен заңға ... ... ... ... ... қорғау және табиғи ресурстарды ұтымды пайдалану туралы ережелер ... ... ... ... адамның шаруашылық әрекетінің табиғатқа әсері, адамзаттың тағдыры сияқты мәселелер көптеген зерттеушілерді ойландырады. ... кез ... ... ... ... ала ... ... қажет екендігі өз-өзінен түсінікті. Ғалымдардың болжамдары табиғаттың өзгеруіне талдау жасаумен бірге, болашақта адам ... ... ... ... ... жөнінде құнды мәліметтердің салаларын да қамтиды.
Болжамдар бойынша, ... ... және ... ... мөлшері таусылады. Оған сәйкес өнеркәсіптің өсуі де төмендейді. Бұл ... ... үшін жер ... ... ... ... ... экономикалық тиімділігі мен қорын ескеріп, оларды ұтымды пайдалану тиімді.
Ауыл шаруашылығын дамытуда жер және су қорларын өсімдік байлықтарының өзгеру сипаты мен оған әсер ... ... ... ... ... ... Кез келген өндірістің жобасы жан-жақты ғылыми болжамдарға сүйенгенде ғана тиімді болады. Мысалы, Қапшағай ... ... ... ... ... ... ... зардаптар мен материалдық шығындар ескерілмегендіктен, табиғи ортаға үлкен зиян тиіп отыр. Сол сияқты ірі өнеркәсіп орындарын орналастыруда оның ... ... ... ... ... ... ала жан-жақты ғылыми жағынан болжануы қажет. Мысалы, табиғат ерекшеліктерін ескермей, Алматы қаласында ауыр өнеркәсіп орындарын орналастыру қаланың экологиялық жағдайын ... ... ... ... ... ала ... ... көп материалдық және адам шығынын болдырмауға көмектеседі. ... ... ... ... ... ... ... үшін мұның маңызы зор. Минералды су көздерін игеруде, курорт шаруашылығын өркендетуде де кешенді ғылыми болжамдар қажет. Ғылыми болжамдар ... ... ... пайдалануға көмектесумен қатар, адамзат болашағы туралы мәселеде де маңызы зор.
В.И.Вернадский ... ... ... ... ... ... өзінде адамзат ғылыми болжамдар арқылы жанына шикізат, энергия көздерін анықтап, өз мұқтаждарын қамтамасыз етуі тиіс.
Қазіргі кезде Қазақстан аумағын шаруашылық жағынан ... ... ... ... сол ... тән ... ландшафтылардың белгілі бір қайталанбас бөліктерін сақтап қалу мақсатында қорғалатын аумақтар ұйымдастыру қажеттілігі туып отыр.
Қазақстан Республикасының ерекше қорғалатын ... ... ... ... және ... ... құнды ұлттық байлығымыз болып саналады. Қазіргі кезде бір-бірімен тығыз байланысты ... ... ... ... ретінде ландшафтыларды қорғау мәселесі ғылыми бағыт алды. Қазақстан ... 1997 ... 15 ... ... Заңы ... қорғалатын табиғи аумақтар қызметінің құқықтық, экономикалық, әлеуметтік және ұйымдық негіздерін белгілейді. Осы Заңның 1-бабында ерекше қорғалатын аумақтарға ... ... ... . ... атар ... бар ... аумақтардың санын арттырып, аумағын ұлғайту мәселесі қойылуда.
Біздің ... ... ... ... зор, олар ... ... ... әрі шаруашылықты мол болғанымен, оны сақтай біліп, дұрыс пайдаланбаса, уақыт өткен сайын ол да сарқылады. ... ... ... қорғаудың аса зор маңызы бар.
Еліміздің табиғат байлықтарын дұрыс пайдалану мәселесіне зор көңіл бөліп, 1918 жылдың ... ... ... ... ... ұйымдастырды. Соның нәтижесінде табиғат байлықтарын дұрыс пайдалануға және ... ... ... ... ... қабылданды.
1962 жылғы 16 маусымда Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Президиумының туралы жарлығы шықты. Жарлықта пайдалы ... суды (жер беті мен жер асты ... ... мен құстар, атмосфералық ауа, топырақ, сирек ландшафтылар және тағы басқаларды қорғау қарастырылды. Жарлықта қосымша арнайы ... ... онда әр ... ... ... пайдалану, орман, топырақтың құнарын сақтау, ауа мен су қоймаларын қорғау, ... ... мен ... ... ... ... ... Президентінің Жарлығы - 2003 жылы 3 желтоқсан күні Астанада қабылданды.
Осы ... ... ... және Қазақстан Республикасының экологиялық қауіпсіздігін қамтамасыз етумен бірге елдің экологиялық дамуы жөніндегі мемлекеттік шаралардың кешені айқындалады.
Табиғатты қорғау ... ... де зор ... ... ... ... қорғау одағының шешімі бойынша әр елде табиғат қорлары мен табиғатты қорғау үшін сирек кездесетін, құрып кету ... ... мен ... ... ... алынған. Біздің елде 1978 жылы ұйымдастырылған. Мұнда аңның 21 түрі және осы тектес түрдегі кездесетін аңдар мен ... 8 түрі ... ... ... қана ... ... санын көбейтудің барлық шаралары қолданылады. Қалпына келтірілген жануарлар мен өсімдіктердің түрлері алынған.
Табиғатты қорғау мен табиғат қорларын тиімді пайдаланудың екі ... бар: ... және ... ... бағыт тиісті заңдармен, әрі үкіметтің қарарларымен анықталса, ал ... ... ... ... қатынасуымен және қоғамдық ұйымдар арқылы іске асырылады.
Республика табиғатын қорғау ісіне барлық азаматтар ат салысуы тиіс. Табиғатты қорғау саласында ... ... ... ... ... ... комитеті көрнекті орын алады. Бұл комитет табиғатты ... ... ... ... мен ... ... ... бір мақсатқа бағыттап, республикадағы экологиялық дағдарысты шешуге жұртшылықты жұмылдырады. ... ... ... қоғамы жұмыс істейді.
Табиғат қорғау саласында әсіресе қоғамның жас мүшелерінің белсенділігі ерекше. Олардың ... ... жыл ... ... ... мен ... ірге ... ондаған тонна мәдени өсімдіктердің тұқымдары мен дәрі-дәрмектік өсімдіктер жиналады. , , өткізу мектеп, студенттер өмірінде ... ... ... ... , ... құрылды, республикада жұмыс істейді. Республика табиғатын қорғауға тікелей қатынасып, әр азамат материалдық және эстетикалық маңызы бар табиғи ортаны сақтауға, ... өз ... ... ... ... ортаны қорғау саласындағы заңдары 1. Қазақстан Республикасының қоршаған ортаны қорғау ... ... ... ... ортаның сапасын жақсарту, табиғи ресурстарды ұтымды пайдалану және молықтыру, ... пен ... ... ... ... ... мен ... өзара iс-қимылы саласындағы қатынастарды реттеу болып табылады. 2. ... ... ... ортаны қорғау туралы заңдары Қазақстан Республикасының Конституциясына негiзделедi және осы Заңнан, табиғи ресурстарды қорғау, молықтыру және ... ... ... ... ... да заң ... мен өзге де нормативтiк құқықтық актiлерден тұрады. Осы Заң мен ... ... ... жөнiндегi қатынастарды реттейтiн нормалары бар өзге де акт арасында қайшылық болған жағдайда соңғылары осы Заңға тиiстi өзгерiстер енгiзiлгеннен кейiн ғана ... ... жер ... суды, атмосфералық ауаны, ормандар мен өзге де өсiмдiктердi, жануарлар дүниесiн, экологиялық, ғылыми және мәдени жағынан ерекше құнды қоршаған орта объектiлерiн, ... ... ... ... ... және ... ... осы Заңмен реттелмеген бөлiгiнде Қазақстан Республикасының тиiстi заң ... және өзге де ... ... ... ... ... ... қорғау мынадай негiзгi: адамның өмiрi мен денсаулығын қорғаудың басымдығы, ... ... ... мен ... үшiн қолайлы қоршаған ортаны сақтау және қалпына келтiру; Қазақстан Республикасының нарықтық қатынастар ... ... ... ... ... қазiргi және болашақ ұрпақтарының салауатты және қолайлы қоршаған ортаға деген қажеттерiн қанағаттандыру ... ... ... ... ... мен проблемаларын теңдестiре отырып шешу; ... ... ... аумақтардағы экологиялық қауiпсiздiктi қамтамасыз ету және бұзылған табиғи экологиялық жүйелердi қалпына келтiру; ... ... ... ... және ... ... пайдаланғаны үшiн кезек-кезеңмен ақы төлеудi енгiзу және қоршаған ортаны қорғауға экономикалық ... ... ... ... ... ... және экологиялық, ғылыми және мәдени жағынан ерекше маңызы бар қоршаған орта объектiлерiн сақтауды қамтамасыз ету; ... ... ... ... ... ... реттеу мен мемлекеттiк бақылау, оларды бұзғаны үшiн жауапкершiлiктiң ымырасыздығы; ... ... ... келтiруге жол бермеу, қоршаған ортаға ықпал ету мүмкiндiгiн бағалау; халықтың, қоғамдық бiрлестiктер мен жергiлiктi ... ... ... қоршаған ортаны қорғау саласында белсендi түрде және демократиялық жолмен қатысуы; ... ... ... ... ... ... ... ынтымақтастық принциптерiн сақтау негiзiнде жүзеге асырылады.
Қоршаған ортаны қорғау объектiлерi ... ... ... ... ... ластанудан, ұтымды пайдаланбаудан және өзге де зиянды ықпал етуден: жер, оның қойнауы, су, атмосфералық ауа, ормандар мен өзге де ... ... ... ... ... ... климат және Жердiң озонды қабаты қорғалуға тиiс. Экологиялық, ғылыми және мәдени жағынан ерекше құнды қоршаған орта объектiлерi, сондай-ақ ... ... ... ... ... қорғалуға тиiс.
2.4.Экология және табиғат пайдалану жөніндегі халықаралық конвенциялар, мемлекетаралық келісімдер мен шарттар;
Аймақтық ... ... ірі ... кешендер экожүйелерінің (орман экожүйелерінің, өзен бассейндерінің, агроэкожүйелердің және т.б.) жай-кұйіне бақылау жасау жатады, сондай-ақ биологиялық айналымлар, ... ... ... бір ... ... ... ... әсер етудің сипаты мен сандық көрсткіштеріне талдау жүргізіледі. Мысалы, аймақ шегінде жануарлыардың жойылып бара ... ... ... ... бақылау жасалады. Тұтастай алғанда биосфередағы мүмкін болатын өзгерістерді байқау, бақылау және ... ... ету - ... ... ... Оны фондық немесе биосфералық деп те атайды. Жаһандық мониторингтің негізгі мақсаттары болып табылатдар: - адам ... ... ... алдын алудың кеңейтілген жүйесінұйысдастыру. - климатқа атмосфераның жаһандық ластануының әсерін бағалау; - биологиялық жүйелерде, әсіресе ... ... ... ... мен ... бағалау. - қоршаған ортаға әсер ететін жерүсті экожүйелерінің реакциясы; - ауыл шаруашылығы ... мен ... ... нәтижесінде пайда болатын күрделі проблемалары; - Әлемдік мұхитты ластауға және теңіз ... ... ... - ... ауқымдағы стихиялық апаттар туралы алдын ала ескерту жүйесін құру. Қоршаған ортаны қорғау мәселелерін шешуге БҰҰ (Біріккен ... ... ... үлес ... ... Табиғатты қорғау қызметіне БҰҰ-ның барлық басты органдары мен мамандандырылған мекемелері: Бас ... ... және ... кеңес (ЭКОСОС), Аймақтық экономикалық комиссиялар (мысалы, Еуропалық ... ... ... ... ... (MOT), Білім беру, ғылым және мәдениет мәселелері жөніндегі Біріккен Ұлттар Ұйымы (ЮНЕСКО), ... ... және даму ... ... Атом ... ... халықаралық агенттік (МАГАТЭ), Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы (ВОЗ), Халықаралық теңіз ұйымы ... ... ... ұйым (ВМО) және т.б. ... бақылауды БҰҰ шеңберіндегі қоршаған ортаны қорғау мәселелері жөніндегі жаңа үкіметаралық орган -- Қоршаған орта жөніндегі БҰҰ ... ... ... ... ЮНЕП -- ... ... көмекші органы болып табылады. 1975 жылы өзінің ... ... ... ЮНЕП ... ... ... мынадай бірінші кезектегі алты міндетті айқындады: елді мекендер және денсаулық ... ... ... ... қалалардың қоршаған ортасы; мұхиттар; қуат; дүлей апаттар.
ЮНЕП үш деңгейде жұмыс істейді:
Бірінші деңгейде ... ... ... мәселелері жөнінде және осы салада атқарылып жатқан шаралар жөнінде ақпарат береді. БҰҰ-ға мүше мемлекеттер жыл ... ... ... ... ... ... тапсырады, осы баяндамалардан аталған ақпараттар алынады.
Екінші деңгейде ... ... ... ... және үкіметтік емес ұйымдарға қатысты бүкіләлемдік көлемде бағдарламалық шараларды жүзеге асырудың міндеттері мен стратегиясын белгілейді. Осы ... ... ... мен олардың орындаушылары туралы мәселелер шешіледі, нақты бағдарламалар жасау үшін әдістемелік негіз қамтамасыз етіледі.
Одан әрі, екінші деңгейде ... ... ... мен жобаларды Қоршаған ортаны қолдау қоры қаржыландырады. Қолдау мөлшері тиімділікке, яғни ... ... ... ... мақсатын іске асыруға қаншалықты ықпал ете алатындығына байланысты болады. Толық қаржыландыру ерекше жағдайларда ғана, яғни жобанын орындалуы аса ірі жоба ... ... ... ... ... ... ... іске асырылуы мүмкін.
ЮНЕП өзі қызмет істеген жылдары көптеген табиғат қорғау шараларын жүзеге асырды. Қоршаған ортаның аса ауқымды мониторинг жүйесі құрылды және оның ... ... ... -- ... орта ... ... ... Халықаралық анықтама жүйесі (ИНФОТЕРРА) және әуелетті уытты химиялық заттардың халықаралық тіркеушісі құрылды.
Сондай-ақ БҰҰ шеңберінде Орнықты дамыту жөніндегі комиссия ... ... Ол ... Экономикалық және әлеуметтік кеңесінің (ЭКОСОС) көмекші органы болып табылады. Қоршаған ортаны ... ... ... астам халықаралық үкіметтік емес ұйымдар бар. Мысалы, 1948 жылы Францияда құрылған табиғат және табиғат ресурстарын қорғаудың ... ... ... ... ... жөніндегі Халықаралық кеңес, Хайуанаттарды қорғау жөніндегі Дүниежүзілік федерация; Альпі аудандарын қорғау жөніндегі Халықаралық федерация. Тәуелсіз мемлекеттер достастығы (ТМД) шеңберінде 1992 ... ... ... қол ... Бұл ... ... ... Армения, Белоруссия, Қырғызстан, Молдова, Ресей Федерациясы, Тәжікстан, Түрікменстан, Өзбекстан, Украина қол қойды. Келісімді іске ... ... ... экологиялық кеңес, Мемлекетаралық экологияльщ қор құрылды. ТМД шеңберінде табиғат қорғау ынтымақтастығын ... ... ... ... рөл ... Оның құрамында Қоршаған ортаны қоргау жөніндегі бөлім құрылған.
Қазақстанда қоршаған ортаны қорғау ... әр ... ... және ... ұйымдар, сондай-ақ халықаралық үкіметтік емес экологиялық ... ... ... ... ... орган Табиғат ресурстары мен қоршаган ортаны қорғау министрлігі болып табылады. Аралды құтқару жөніндегі ... ... ... , ... , Ауқымды экологиялық қор, азаматтық қозғалыстары, ... ... және ... да ... мемлекеттік емес экологиялық ұйымдардың белсенді қызметтерін атап өтуге болады.
Қоршаған ортаны қорғау жөніндегі заңдарды. бұзғаны ушін заң алдындағы ... ... ... ... ... кең ... Қоршаған ортаны қорғауға байланысты мемлекет белгіліген ережелерді бұзу заң бойынша ... ... ... ... ... ... заңдарды бұзатын жағдайлар жиі кездеседі. Экологиялық құқық бұзушылық дегеніміз -- жеке және заңды тұлғалардың (мекеме, ұйым, ұжым), мемлекеттің ... ... мен ... ... қол сұғатын, сонымен бірге қоршаған табиғи ортаға зиян келтірудің нақты қаупін тудыратын кінәлі, ... ... ... ... немесе әрекетсіздік түріндегі іс-қимыл.
Экологиялық құқық бұзушылық белгілерін қарастырайық:
Құқық бұзушылық кінәсінің болуы. Кінә -- ол құқық бұзушының жасаған ... ... ... ... қатынасы, ол қасақана не абайсызда болуы мүмкін. Мысалы, заңсыз аңға ... ... ... ... кесу тек ... болады, ал судың, жердің, ауаның ластануы абайсызда болуы мүмкін.
Құқық бұзушының құқыққа қарсы мінез-құлқы. Бұл ... ... және ... да ... ... ... құқық бұзушылықтың қоғамға қауіптілігі қоршаған табиғи ортаға, жеке және заңды тұлғалардың, мемлекеттің экологиялық ... мен ... ... ... ... ... ... немесе келтіру қаупінің болуын қарастырады.
Экологиялық құқық бұзушылық жасалған уақытта, әдетте, қоршаған ... ... ... мен ... на, экономика мүдделеріне көп аспектілі зиян келтіріледі. Экологиялық зиянның болуы экологиялық құқық бұзушылықтың болуына ... ... Бұл зиян ... ... ұзақ ... ... ... Сонымен қатар қоршаған ортаға келтірілген зиянның орнын толтыру мүмкін емес. Экологиялық зиян табиғаттың жай-күйінің өзіне әсер етеді. Экологиялық ... ... ... үшін ... 16 жастан басталады. Кейбір кезде, мысалы, мемлекет қорғауындағы табиғи кешендер немесе объектілерді қасақана жойғаны немесе бұлдіргені үшін 14 жастан басталады. ... ... ... әр түрлі болады. Олар келтірілген зиянның сипатына қарай мынадай түрлерге бөлінеді:
қоршаған табиғи ортаны және жекелеген табиғи объектілерді ... су, жер ... және т.б.) ... объектілерді бұлдіру, бұзу, жою (жерді бұлдіру, Қызыл Кітапқа енгізілген жануарларды жою, орманды ағын ... ... және ... ... азып-тозуы;
табиғи ресурстарды тиімсіз (мақсатсыз) пайдалану (мысалы, суды ысырапсыз пайдалану және т.б.).
Экологиялық құқық бұзушылық жасағаны үшін оның ... ... ... ... ... және материалдық жауаптылық басталуы шарт. Әкімшілік жауаптылықтың басталуына әкелетін экологиялық құқық бұзушылықтың тізімі ... ... ... ... ... белгіленген. Оған мыналар жатады: табиғи ресурстардың, коршаған ортаның ластануы, азаюы; табиғи ресурстардың бұлінуі, жойылуы; кәсіпорын, құрылыс ғимараттарын және басқа да ... ... ... ... ... ... және пайдалануға дайындау, пайдалану кезінде экологиялық талаптарды бұзу. Мұндай істерді соттар, ішкі істер органдарында, Мемлекеттік өртке қарсы ... ... ... ... ... ресурстар және қоршаған ортаны қорғау министрлігі органдары және т.б. қарастырады. Осыған байланысты жазалар ... ... ... ... ... ... және мулкін тәркілейді Қоршаған табиғи ортаға келтірілген зиян үшін ... ең ... түрі ... ... ... ... табылады. Экологиялық қылмыс жасағаны үшін қолданылады. Экологиялық қылмыстардың барлық түрі Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексінде көрсетілген. Олар ... ... ... ... ... ... жерді бұлдіру, заңсыз аң аулау, атом энергетика ... ... ... ... экоцид және т.б. қылмыстар.
Экоцид -- өсімдік немесе жануарлар әлемін жаппай қыру, атмосфера, жер және су ресурстарын уландыру, сонымен ... ... ... ... немесе себепші болатын әрекеттерді жасау.
Азаматтық-құқықтық жауаптылық азаматтарға экологиялық ... ... ... үшін ... ... ... айыппұл салуды көздейді. Ол кінәліні қылмыстық, әкімшілік немесе басқа да жауаптылыққа тартуға қарамастан ... ... ... ... -- ... табиғатты қорғау шараларын өткізуге жауапты және өзіне жүктелген міндеттерді орындай алмайтын лауазымды қызметкерлер тартылады. Материалдың жауаптылық деп кәсіпорын қызметкері өзіне ... ... ... ... ... ... оның ... кәсіпорынға келтірілген мүліктік зиянды ендіруді айтамыз. Сонымен, ... ... ... шешу кажет. Табиғаттың ластануы, бұлінуі аясындағы өзекті мәселелерді тек мемлекеттер мен халықаралық ұйымдар бірлесе отырып қана шеше ... ... ... экологиялық қылмыстар мен өзге де құкық бұзушылықтар саны өсуде. Олардың қоғамдық қауіпсіздік жағдайына ықпалы да жоғарылап бара ... ... ... қылмыстар елдің экономикасына ғана зиян келтіріп қоймай, сондай-ақ адам тіршілігінің биологиялық негізін жояды. Әрдайым экологиялық құқық бұзушылықтың ... ... ... ... ... отырады. Мұндай жауаптылықтың бес түрі бар -- әкімшілік, қылмыстық, азаматтық-құқықтық, тәртіптік, материалдық жауаптылықтар.
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... Өйткені табиғатта тіршілік өсіп-өнеді. Өзіндегі барды адамға, жан-жануарға, өсімдікке берген. Табиғатта басы ... ... жоқ. ... ... ... ... оған немқұрайлы қарау үлкен апатқа соқтырады. Бір кездерде табиғатты бағындыруды мақсат ... ... ... ... аң-құстар шамадан тыс ауланды, жер жөн-жосықсыз жыртылып, топырақта эрозия пайда болды. Соның салдарынан бүгінгі таңда адам ... ... ... гөрі ... апат аса ... ... төндіріп отыр.
Бізді экологиялық апатқа душар еткен адам санасының эрозиясының нәтижесі.
Экология деген сөз ... ... ... ... ... рет 1886 жылы ... атақты неміс биологы Эрнест Геккель ғылымға енгізген және деген анықтама берген. ... ... ... ғана ... ... әлем алдында экология мәселелері тұр. Адам ақыл-ойының нәтижесі алып ракеталар, атом станциялары, ... т.б. ... ... ... ... байыта, жеңілдете түсумен қатар қауіп-қатер туғызуда. Осының бәрі экологиялық сананың жеткіліксіздігінен, адамдардың болашақ ұрпақ алдындағы жауапкершілігін жете сезінбеуінен. Адам ... ... ... әсер ете ... ... ... ... жыртқыштықпен қарауының салдары.
Бүгінде санасында сәулесі бар әрбір адамды туған жердің табиғатының тағдыры толғандыруы керек. Ауылдық жерлердегі ... ... ... ... ... ... ... аурулар көбейіп отыр. Адамдар ядролық жарылыстардың зардабын әлі де тартуда, рак, өкпе, қан аздығы, қант ... қан ... ... ... ... ... ... ауыратындар көп.
Радиациялық заттар қоршаған ортаға ядролық отындар ... атом ... ... ... ... таралады. Радиацияның шамадан артық мөлшері ағзада қатерлі ісіктің, генетикалық өзгерістердің пайда болуына әсер етуде, Семей аумағында қазір 700 мың га ... ... жер бар. Оның адам ... ... ... ... Сонымен бірге, табиғи ортаға ғарыштық сәулелер, топырақтан, күн сәулесінен келетін немесе жасанды ... ... ... сағаттардың шағылыс циферблаттарынан т.с.с. туындайтын сәулелер де адамға әсер етеді.
Өсімдік -- ... ... ... ... жылына ауа қабатына 400 млн. тонна оттегін бөліп шығарады. Жылына бір адам тыныс алу үшін 173 мың литр ... ... ... Жасыл желектер ауаны улы газ бен шаңнан тазартады. Өсімдіктер ауада ауру түдыратын ... ... ... зат ... шығарады.медицинада алатын орны үшан-теңіз. Сондықтан әсімдіктің қызметін бірде-бір ... ... ... алмайды.
Қоғам мен табиғат бір-бірімен тығыз байланысты болғандықтан, қоршаған орта мен адамның жеке-дара ... етуі ... ... ... ... тиімді пайдалану, табиғатқа сүйіспеншілікпен қарай білу қоғамның да алға ... ... ... ... Қоршаған ортаның қолайлы болуы адамның дұрыс білім алып, еңбек етуіне, материалдық жағынан қамтамасыз етілуіне ықпал етеді. ... ... адам ... ... ... өз үлесін қосуы тиіс. Әрбір отырғызылған ағаш, тазаланған бұлақ сол табиғаттың бір бөлегі екенін ұмытпаған жөн. ... ... ... ... ... ... аялы көзқарасты қалыптастыру үшін туған өлкеге туристік саяхат ... оның ... ... ... ... ... маңызы зор.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
1. газеті. 22 қараша, 2003 ... ... атты ... Кенжебяев С, Махмутов С. . А., 2009
3. ... ... ... ... ... 1997 ... 15 шілдедегі заңы
4. оқу-әдістемелік кешені
5. ... ... ... ...

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қоршаған ортаны қорғау аясындағы халықаралық ынтымақтастық55 бет
«МULTIMEDIA LED» ЖШС--жалпы сипаттамасы. Кәсіпорынның қаржылық қамтамассыз ету қызметінің әдістері, қайнар көздері және формалары38 бет
Азаматтық құқықтың қайнар көздері түсінігі мен түрлері27 бет
Дәлелдемелер теориясындағы дәлелдемелер және дәлелдемелердің қайнар көздерінің түсініктемелерінің ара қатынасы81 бет
Дәстүрлі қазақ қоғамындағы құл иелену және оның қайнар көздері7 бет
Еңбек құқығы қайнар көздерінің жүйесі56 бет
Еңбек құқығының қайнар көздері (нысандары)6 бет
Еңбек құқығының қайнар көздерінің жүйесі11 бет
Жер құқығының қайнар көздері13 бет
Инвестициялық жобаның қаржыландыру қайнар көздері11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь