Кәсіпорынның банкроттылығының теориялық негіздері

ЖОСПАР

КІРІСПЕ 3

1. КӘСІПОРЫННЫҢ БАНКРОТТЫЛЫҒЫНЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ 5
1.1. Банкроттылықтың мәні мен мағынасы 5
1.2. Банкроттықтың пайда болуының негізгі себептері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...8

2. НАРЫҚТЫҚ ЭКОНОМИКА ЖАҒДАЙЫНДА КӘСІПОРЫННЫҢ БАНКРОТТЫЛЫҒЫН ТАЛДАУ ЖӘНЕ БАҒАЛАУ 10
2.1. «Караганданеруд» АҚ.ның ұйымдық экономикалық құрылымына қысқаша сипаттама 10
2.2 «Караганданеруд» Акционерлік қоғамының тұрақты экономикалық жағдайын талдау 12
2.3. Кәсіпорынның банкрот болу ықтималдығын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ..19

ҚОРЫТЫНДЫ 26

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ 28
КІРІСПЕ

Нарықтық экономика кәсіпорынның шаруашылық қызметтері мен өнімдердің бәсекеқабілеттілігін, өндіріс тиімділігін арттыру қажеттіліктерін жүйелі түрде талдау жасағанда, өндіріс тиімділігін арттыратын резервтер пайда болады да, өндірістік бағдарламаның негізінде кәсіпорынның қажетті стратегиясын және тактикасын жасауға мүмкіндік береді.
Экономикалық диагностикада өндірістің рентабельділігін көбейтуге, айналым құралдарының айналымдылықты тездетуге, еңбек өнімділігін арттыруға, қаржылық, материалдық және техникалық ресурстарды тиімді пайдалануға көп көңіл бөледі. Экономикалық диагностиканы ғылыми пән ретінде ұйымның немесе кәсіпорынның өндірістік – шаруашылық қызметін бақылау және басшылық ету құралына жатқызады.
Қазіргі жағдайда кәсіпорындарда басқару шешімдерін қабылдау және өткізу дербестігі, шаруашылық қызметінің нәтижелеріне экономикалық және заңды жауапкершілігі, сонымен қатар шаруашылық субъектілерінің қаржылық жағдайының маңызы артуда. Олардың бәрі қаржылық диагностикада табыстар мен капиталдардың бар болуын және орналастыруын, қолдануын, олардың өндірістік пен коммерциялық қызметінде бағалау маңызды роль атқарады. Әрбір экономист шаруашылық қызметінің нәтижелеріне жан – жақты және уақытылы диагностика жасауды, экономикалық талдаудың кешенді және жүйелі әдістемелерін шебер пайдалану үшін экономикалық диагностиканың қазіргі әдістерін білуі қажет.
Қазақстан Республикасы кәсіпорындарында, соңғы жылдары еліміздің экономикасының нарықтық қатынастарға өтуіне байланысты бухгалтерлік есептің әдістемесі мен тәжірибесінде түбегейлі өзгерістер болды.
Бухгалтерлік есеп стандарттары мен субъектілердің қаржы – шаруашылық қызметі шоттары Бас жоспарының 1997 жылдың 1 қаңтарынан қолданысқа енгізілуі және қаржылық есеп беру нысандарының халықаралық стандарт талаптарына сәйкестендірілуі нарықтық экономика жағдайына сай қаржылық талдаудың жаңа әдістемесін жасауды қажет етеді.
Қоғамда дағдарысқа қарсы басқарудағы қаржылық диагностика біреудің тілегінен емес, өмірлік аса қажеттілік салдарынан туындады: салмақ, ұзындық өлшемін және есептеу жүргізбей, шаруашылық субъектінің мүліктік жағдайы мен оған әсер ететін себептерді білмей, табыс пен шығынды өзара салыстырмай, біріншісінің екіншісінен артық болуына қол жеткізбей шаруашылықты ойдағыдай жүргізу мүмкін емес. Ал осы аталған жағдайларды жүзеге асыру кәсіпорынның келешекте банкроттылыққа ұшырамауына жағдай жасайды.
Осы аталған мәселелер курстық жұмыстың тақырыбының маңыздылығын көрсетеді. Қазақстан Республикасы үшін кәсіпорынның қаржы жағдайының тұрақтылғы мен оның банкроттылығын болдырмау өте маңызды болып табылады. Тақырыптың маңыздылығы курстық жұмыстың мақсатын анықтайды.
Курстық жұмыстың мақсаты – мысалында «Караганданеруд» АҚ кәсіпорнының қаржы жағдайын талдау арқылы дағдарысқа қарсы басқару және банкроттылықты болдырмаудың құралы ретінде жетілдіру бойынша ұсыныстарды әзірлеу.
Осы мақсатқа байланысты курстық жұмыста мынадай мәселелер қарастырылады:
- Жалпы банкроттылықтың теориялық негіздерін қарастыру;
- кәсіпорынның қаржы жағдайын талдау және маңызын ашу;
- банкроттылықтың пайда болу себептерін көрсету;
- «Караганданеруд» АҚ кәсіпорнын банкроттылыққа қарсы басқаруын жетілдірудің негізгі ұсыныстарын көрсету.
Курстық жұмыс кіріспеден, үш тараудан және қорытындыдан тұрады.
Курстық жұмысты жазуда әдістемелік негізі ретінде отандық және шетел авторларының оқулықтары, оқу құралдары мен монографиялары қолданылды.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. Н. Назарбаев «Қазақстан - 2030» Ел Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы. - Білім баспасы 1998 ж.
2. Мейрбеков А.Қ, Әлімбетов Қ.Ә Кәсіпорын экономикасы. – Алматы,
2003 ж.
3. Зауре Болатханова Әлеуметтік-экономикалық статистика. – Алматы, 2003 ж.
4. Толпаков Ж.С Негізгі құралдардың бухгалтерлік есебі. – Қарағанды,
1999ж.
6. Вахрин П.И Финансовый анализ в коммерческих и некоммерческих
организациях: Учеб. Пособие для студентов вузов. - М: 2001г.
7. Прыкина Л.В Экономический анализ предприятия. - М: 2002г.
8. Сивкова А.И Практикум по анализу финансово-хозяйственной
деятельность. - Феникс: 2001г.
9. Романенко И.В Экономика предприятия. - М: 2002г.
10. Паламарчук А.С Экономика предприятия. - М: 2001г.
11. Бюлетень бухгалтера 2004 мамыр №20, 2004 маусым №25
12. Экономика предприятия Учебник под ред. Сафранов Н.А - М:2000г.
13. Бюлетень бухгалтера 2004 тамыз №35
14. Экономика предприятия Учебник под ред. Пелих А.С - Феникс 2002г.
15. «Караганданеруд» АҚ-ның жарғысы.
16. «Караганданеруд» АҚ-ның өндірістік бағдарламасы.
17. «Караганданеруд» АҚ-ның 2002 – 2004 жылдар аралығындағы
бухгалтерлік балансы.
18. Савицкая Г.В Анализ хозяйственной деятельность предприятия:
Учеб. Пособие для студентов вузов. - М: 2004г.
19. Макий М.С Экономика предприятия: Учебник. - М: 2002г.
20. Экономика предприятия: Учебник под ред. Волкова О.И. - М: 2002
        
        ЖОСПАР
КІРІСПЕ 3
1. КӘСІПОРЫННЫҢ БАНКРОТТЫЛЫҒЫНЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ 5
1.1. Банкроттылықтың мәні мен мағынасы 5
1.2. ... ... ... негізгі
себептері.......................................8
2. НАРЫҚТЫҚ ЭКОНОМИКА ЖАҒДАЙЫНДА ... ... ... ... ... ... ... ұйымдық экономикалық құрылымына қысқаша
сипаттама 10
2.2 ... ... ... ... ... ... 12
2.3. Кәсіпорынның ... болу ... ... ... ... ... экономика кәсіпорынның шаруашылық қызметтері мен өнімдердің
бәсекеқабілеттілігін, өндіріс тиімділігін ... ... ... ... ... өндіріс тиімділігін арттыратын резервтер ... да, ... ... ... ... ... және ... жасауға мүмкіндік береді.
Экономикалық диагностикада өндірістің рентабельділігін көбейтуге,
айналым құралдарының айналымдылықты тездетуге, еңбек өнімділігін арттыруға,
қаржылық, материалдық және ... ... ... ... ... ... ... диагностиканы ғылыми пән ретінде ұйымның немесе
кәсіпорынның өндірістік – ... ... ... және ... ... жатқызады.
Қазіргі жағдайда кәсіпорындарда басқару шешімдерін қабылдау ... ... ... ... ... экономикалық және
заңды жауапкершілігі, сонымен қатар шаруашылық субъектілерінің қаржылық
жағдайының маңызы артуда. Олардың бәрі ... ... ... мен
капиталдардың бар болуын және орналастыруын, қолдануын, олардың өндірістік
пен коммерциялық қызметінде бағалау маңызды роль ... ... ... ... ... жан – ... және уақытылы диагностика
жасауды, экономикалық талдаудың кешенді және жүйелі әдістемелерін ... үшін ... ... ... ... ... ... Республикасы кәсіпорындарында, соңғы жылдары еліміздің
экономикасының нарықтық қатынастарға өтуіне ... ... ... мен ... ... өзгерістер болды.
Бухгалтерлік есеп стандарттары мен субъектілердің қаржы – ... ... Бас ... 1997 ... 1 қаңтарынан қолданысқа
енгізілуі және қаржылық есеп беру нысандарының ... ... ... нарықтық экономика жағдайына сай қаржылық
талдаудың жаңа әдістемесін жасауды қажет етеді.
Қоғамда дағдарысқа қарсы басқарудағы ... ... ... ... өмірлік аса қажеттілік салдарынан туындады: салмақ, ұзындық
өлшемін және есептеу жүргізбей, шаруашылық субъектінің мүліктік жағдайы мен
оған әсер ... ... ... ... пен ... ... салыстырмай,
біріншісінің екіншісінен артық болуына қол жеткізбей ... ... ... ... Ал осы ... ... жүзеге асыру кәсіпорынның
келешекте банкроттылыққа ұшырамауына жағдай жасайды.
Осы аталған мәселелер ... ... ... ... ... Республикасы үшін кәсіпорынның қаржы жағдайының
тұрақтылғы мен оның банкроттылығын болдырмау өте ... ... ... ... ... жұмыстың мақсатын анықтайды.
Курстық жұмыстың мақсаты – мысалында «Караганданеруд» АҚ кәсіпорнының
қаржы жағдайын талдау арқылы дағдарысқа қарсы ... және ... ... ... ... ... ұсыныстарды әзірлеу.
Осы мақсатқа байланысты курстық ... ... ... ... ... ... ... қарастыру;
- кәсіпорынның қаржы жағдайын талдау және маңызын ашу;
- банкроттылықтың пайда болу себептерін көрсету;
- ... АҚ ... ... ... ... ... ұсыныстарын көрсету.
Курстық жұмыс кіріспеден, үш тараудан және қорытындыдан тұрады.
Курстық жұмысты жазуда әдістемелік негізі ... ... және ... ... оқу ... мен монографиялары қолданылды.
1. КӘСІПОРЫННЫҢ БАНКРОТТЫЛЫҒЫНЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1. Банкроттылықтың мәні мен мағынасы
Нарықтық экономика жағдайында көптеген ... ... ... ... ... мен ... ... көлемімен жеткілікті деңгейде
қамтамасыз етумен тығыз ... ... ... ... Қазақстан
Республикасының Дүниежүзілік сауда ұйымына кіру үрдісіне ... ... ... ... бәсеке қабілетілігінің жоғары
болу мәселесі де маңызды болып отыр. Ал бұл ... ... ... кәсіпорындардың отандық нарықта ... ... ... және ... ... ... ... жетпеу
мәселесімен, сонымен қатар аса ... ... ... барлық проблемалар және кәсіпкерлікпен байланысты іс әрекеттер
Қазақстан Республикасының банкроттық туралы ... ... ... Бұл заң ... ... Конституциясына
негiзделедi және Қазақстан Республикасының өзге де ... ... ... ... бұл - дәрменсіздігін сот белгілеген борышкер болып
табылады. Ал ... бұл - ... сот ... ... оны
таратуға негіз болатын дәрменсіздігі.
      Банкроттық саласындағы уәкілетті ... - ... ... ... ... ... ... және жинақтаушы
зейнетақы қорларын ... ... ... ... ... ... ... меншікті қаражаттараның көлемі сыртқы
кредиторлық қаражатарынан жоғары болған ... ... ... ... Ал егер ... ... қаражаттары аз болған жағдайда ол
төлем қабілетсіз болып саналады. ... ... ... қабілетсіздігі -
борышкердің ақшалай міндеттемелерін және өзге де ... ... ... ... басталған кезден бастап үш ай ішінде оларды
орындауға қабілетсіздігі.
    Банкроттық туралы iске ... ... ... бола алады:
      1) борышкер;
      2) кредиторлар;
      3) кредиторлардың еңбекке ақы төлеу жөніндегі өкілі;
      4) прокурор;
      5) борышкер мүлкiнiң иесi ... ол ... ... ... 6) ... ... 1. Борышкер өзiн банкрот деп тану туралы өтінішінде:
      1) ... ... ... ... ... ... ... 2) борышкер мүлкi иесiнiң немесе ол уәкiлдiк берген ... ... ... жүгiнуге құқылы.
      2. Борышкер мүлкiнiң иесi, ол уәкiлдiк берген орган, ... ... ... құзыреттi органы, оны тарату туралы шешiм қабылдаған,
ал мүлiк кредиторлардың талаптарын толық ... ... ... ... ... өзiн банкрот деп тану туралы ... ... 1. ... ... ... жазбаша түрде берiледi. Оған
борышкердiң - заңды тұлғаның басшысы немесе құрылтай ... ... ... адам қол ... 2. ... өтiнiшiнде мыналар болуға тиiс:
      1) өтiнiш берiлетiн ... ... 2) ... ... ... ... ... жері және борышкерге қойған талаптарының сомасы көрсетілген
тізбесі;
      3) моральдық нұқсанның ... ... ... ... ... мен денсаулыққа келтiрiлген зиян үшiн борышкердiң өзi жауап беретiн
азаматтардың талап етуi бойынша берешегiнiң сомасы;
      4) ... ... ... ... ... ... ... берешек сомасы; Мемлекеттiк әлеуметтiк сақтандыру қорына
әлеуметтiк аударымдарды төлеу бойынша берешек ... ... ... ... ... ... сомасы;
      5) салық және бюджетке төленетін басқа да ... ... ... ... 6) ... ... қанағаттандыру мүмкiн еместiгiне негiздеме;
      7) борышкерге талап-арыздарды соттардың iске қабылдап алғаны туралы,
сондай-ақ даусыз (акцептiсiз) есептен ... ... ... ... 8) ... бар мүлiк, оның iшiнде жалдаудағы және лизингтегi
кепiлге ... ... ... ... ... ... ақша туралы
мәлiметтер; шоттардың нөмiрлерi және ... ... ... ... жері және олардың берешегінің сомасы көрсетілген
тізбесі туралы мәлiметтер;
      9) борышкердiң өтiнiштi берген ... ... бiр жыл ... ... ... ... туралы мәлiметтер;
      10) банкроттық ... iске ... үшiн ... ... ... ... ... мәлiметтер;
      10-1) борышкер қызметінің табиғи монополия саласына ... ... осы ... ... ... ... ... жағдайға; ие
болған нарық субъектісі болып табылатыны туралы ақпарат;
      11) қоса тiркелетiн құжаттар тiзбесi.
      Егер ... ... iстi ... ... ... борышкердiң
өтiнiшiнде өзге де мәлiметтердiң, сондай-ақ өтiнiш берушiде бар ... ... ... уәкiлеттi органға өтiнiштiң және оған қоса берiлетiн
құжаттардың ... ... ... кәсiпкерлiк, яғни кәсiпкерлiк немесе банк қызметiн жүзеге асыру
ниетiнсiз, кредит алу, салық төлеуден босатылу, өзге де ... ... ... ... ... ... ... мақсаты бар, жеке тұлғаға, ... ... iрi зиян ... коммерциялық ұйым құру,
- жеке тұлғаларға,
- дара кәсiпкерлерге - айлық есептiк ... ... онға ... шағын немесе орта кәсiпкерлiк субъектiлерi болып ... ... - ... ... ... ... iрi кәсiпкерлiк
субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға ... ... ... ... ... әкеп ... ... банкроттық, яғни коммерциялық ұйым басшысының немесе меншiк
иесiнiң, сол сияқты жеке ... ... ... ... ... қалдыруды немесе ұзартуды немесе борыштардан шегерiм жасатқызу үшiн
кредит берушiлердi адастыру мақсатында ... ... ... ... ... сол ... ... төлемеуi, егер бұл әрекетте
қылмыстық жаза қолданылатын әрекет ... ... ... ... кәсiпкерлерге - айлық есептiк көрсеткiштiң отыздан қырыққа дейiнгi
мөлшерiнде, шағын немесе орта кәсiпкерлiк ... ... ... ... - екі жүз ... үш ... ... мөлшерiнде, iрi
кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға - төрт жүз елуден
бес жүз ... ... ... айыппұл салуға әкеп соғады.
1.2. Банкроттықтың пайда болуының негізгі себептері
     Банкроттық нарық шаруашылығының бір ... ... ... ... ... ... ... келісімі бойынша соттан тыс ресми түрде
жарияланады. Қазақстан Республикасының «Банкроттық туралы» заңына сәйкес
қарызды төлеуге ... жоқ ... ... ... ... ... еңбекақы төлеу талабын қанағаттандыра алмау, сонымен қатар өзіне
тиісті мүлік есебінен ... пен ... тыс ... міндетті төлемдерді
қамтамасыз ете алмау жатады. ... ... ... ... ... алмауы, қарыздардың, міндеттемелердің өсуіне байланысты жедел
міндеттемелерді өтеу қабілетсіздігі ... ... ... ... ... ... кіреді /10, 8 б/.
Баланстың қанағаттанғысыз құрылым борышкердің мүлкі ... ... ... ... ... ... мүлік есебінен міндеттемелердің жалпы сомасына тең немесе одан асып
кетуі мүмкін /11, 120 ... ... ... негізгі себептерін келтірейік :
1) Шаруашылық жүргізу жағдайын жасаудың обьективті себептері:
- ... ... ... және заң ... ... ... салық жүйелерінің жетілмегендігі;
- инфляцияның аса жоғары деңгейі;
- фирманың құнды қағаздарының нарықтық ... ... ... ... деңгейі және соның нәтижесінде пайда болған
сәйкес
келмейтін өндіріс шығындары төмендемей, өнім бағасының төмендеуі.
2) Шаруашылық жүргізуге тікелей қатысты субьективті ... ... ... ... және келешекте одан сақтана алмау;
- жарнама, өтімділік жүйесінің ... ... сату ... ... ... ... төмендеуі;
- ұқсас, бірақ сапасы жоғары өнімдердің ... ... ... ... ... ... шығындары;
- өнімнің төменгі рентабельділігі;
- өндіріс циклінің өте көлемді ... ... ... мен ... ... ... ескі басқарма басшыларының нарықты құруға бейімделе ... ... ... ... іскерлік көрсетпеуі, инвестициялық,
бағалық, қаржылық саясаттың тиімдісін таңдай алмауы.
Банкроттықтың ... ... ... ... ... жүргізуге
болады, себебі ол кәсіпорынның экономикалық «ауруын» және одан «арылу»
жолдарын таңдауға мүмкіндік ... ... ... ... болжау,табыстардың есеп беруге қатысты
өзгермелі параметрлері - өндіріс көлемі, шаруашылық субьектілер қызметінің
әр ... ... ... шығындардың бағдарлама жүйесі қаржылық есеп беру
және электронды кесте негізінде ... ... ... ... өз ... ... көрсеткіштерді
болжаудың әр түрлі әдістері мен тәсілдері бар. Кәсіпорынның ... ... ... ... жағдайды болжаудың 4 негізгі тәсілін
қарастырамыз:
А) несие беру қабілеттілігі индексінің есебі;
Ә) ... және ... ... ... қолдану;
Б) төлем қабілеттілігі көрсеткіштерін болжау;
В) қаржылық ағымның құйылуын талдау.
А) Қаржылық болжауда бағалардың эксперттік бағалау ... ... ... қолданылуы мүмкін. Экономика-
математикалық ... ... ... ... ... ... тигізетін факторлар әсеріне байланысты белгілі
дәрежеде дәл анықтауға мүмкіндік береді.
2. НАРЫҚТЫҚ ЭКОНОМИКА ... ... ... ... ... ... АҚ-ның ұйымдық экономикалық құрылымына қысқаша
сипаттама
«Караганданеруд» АҚ-ы ҚР-ның 2003 жылы 13 ... №415 – ... ... ... Заңына және ҚР-ның басқа нормативтік
актлеріне сәйкес құрылған және солардың негізінде әрекет етеді. ... ... ... ... ... ... ... табыс алу және акционерлер мүдделерін жүзеге
асыру.
Қоғам қызметінің түрлері:
- құрлыс тасын қазып алу, ... және ... ... ... және ... құрылыс материалдарын шығару және сату;
- құм-грави қоспасын алу, шығару және сату;
- темір жолдарын салу және жөндеу;
- автомобиль жолдарын ... және салу ... ҚР-ң ... ... салмаған басқа да қызмет түрлері.
Кәсіпорынның негізгі өндірісі тасшақпа өндіру болып ... ... ... мақсатында «Караганданеруд» АҚ-да төмендегідей тәртіп
(процедура) әзірленген. Бұл тәртіптегі талаптар ... ... ... ... Осы ... ... барлық жұмыстарды
ауысым басшысы бақылайды .
Бұл ... ... ... ... ... ... отырып
әзірленген: ХС (халықаралық стандарт), ИСО ... ... ... ... – Сапа ... ... ... өндірісі үшін негізгі жоспарлық құжаттар болып бір
жыл мерзімге әзірленетін «Тасшақпаны өткізу бойынша жоспар» болып табылады.
Бұл ... ... ... бөлімі жауап береді. Тасшақпаны өткізу
жоспарын әзірлеуде келесілер есепке ... ... ... ... Ұсақтау-сұрыптаушы фабрика (ҰСФ) және басқа да
қолданылатын ... ... ... ... фабрика
өндірісінің технологиясы, бас тартуы мүмкін жабдықтар мен олардың ... ... ... көлемі айлық және жарты жылдық ... ... ... ... бойынша жоспарлар әрбір өндірістік бөлімшелерде
(карьерлерде) жеке-жеке әзірленген ... ... ... ... ... жоспарлар алдын-ала Бас инженермен және экономика бойынша Вице-
президентпен келісіледі. Бұл ... ... ... ... ... кейін жоспар еселеніп барлық қажетті бөлімдерге
атап айтқанда өндірістік бөлімшелерге таратылып беріледі.
Тасшақпаға жыл сайын сұраныс ... ... оны ... ... де жыл сайын
артып келеді. Осының ... жыл ... ... да ... ... ... ... келеді. Оны төмендегі тасшақпа ... ... ... ... ... ... АҚ-ның өндіріс көлемі
|Өнім атауы |2005ж. |2006ж. |2007ж. ... ... м3 |615,2 |844,2 |981,2 ... тасшақпа, м3 |572,2 |801,6 |958,2 ... ... тг ... ... ... ... ... өндірістік бағдарламасы негізінде жасалған /16/
2006ж. өткізілген тасшақпа көлемі 2005ж. салыстырғанда 21,6%-ға, ... ... ... ... ... АҚ ... ... құрылыс материалдар нарығында
басым жағдайды иеленуші тұрақты, орнықты кәсіпорын болып табылады. Қоғамның
ерекше сипаттары кәсіпорынның жоғары маманданған ... ... ... ... стандарт талаптарына сай жоғары ... ... ... жабдықтары, Қазақстан Республикасының
жетекші банктерімен ынтымақтастығы болып табылады.
2.2 «Караганданеруд» Акционерлік қоғамының ... ... ... АҚ-ның негізгі қорларына дайын өнімді өндіруге немесе
жеткізуге пайдаланылатын, басқа ұйымдарға немесе әкімшілік мақсатта ... ... (бір ... ... ... ... қолданылатын материалдық
активтер жатады.
«Караганданеруд» АҚ-ның мақсатты бағытталған және ... ... ... ... ... ... бөлінеді: жер; ғимараттар мен
құрылыстар; машиналар мен ... ... ... көлік
құралдары; басқа да негізгі құралдар; аяқталмаған құрылыс. «Караганданеруд»
АҚ-ның негізгі қорларының ... және ... ... ... ... төмендегі кестеде көрсетілген /17, б.1/.
Негізгі қорлардың ... ... ... ... негізгі қорларға салған капиталының көлемін, динамикасын,
құрылымын бағалау қажет. Берілген ... ... ... ... озық ... ... Мұның негізінде
«Караганданеруд» АҚ-ның ... ... ... ... ... үлесі анықталады. Сонымен қатар ... ... ... ... құралдардың нақты құнының үлес салмағының өзгеруі ерекше
назар аударады. Өйткені бұл көрсеткіш кәсіпорынның ... ... ... ... ... ... табылады және олардың ... ... ... мен ... ... қарулану деңгейін
білдіреді.
Осы мақсатта негізгі қорлардың жыл соңындағы жағдайы бойынша құрылымына
талдау жасалады (кесте 2)
«Караганданеруд» ... ... ... құрылымы
теңге
|Көрсеткіш-тер|2005ж. |2006ж. |2007ж. |
| ... |% ... |% ... |% ... |1513254 |1,0 |1788648 |0,3 |1788648 |3 ... | | | | | | ... | | | | | | ... ... |17,1 ... |5,9 |33220964 |5,5 ... мен| | | | | | ... | | | | | | |
| ... |73,6 ... |90,6 ... |88,6 ... | | | | | | ... |- |- |7798417 |1,3 |7042980 |1,2 ... да | | | | | | ... |6343045 |4,2 |4457333 |0,8 |7948871 |1,3 ... | | | | | | ... | | | | | | ... |6187574 |4,1 |6574822 |1,1 ... |3,1 ... ... |100 ... |100 |603338204 |100 |
*автормен кәсіпорынның ... ... ... жасалған /17/
2006ж. бойынша «Караганданеруд» АҚ-ның негізгі қорлары құрылымының 91%-
ын машиналар мен жабдықтар құрап, бұл 2005ж. ... 17%-ға ... ал ... мен ... 6%-ды ... 2005ж. салыстырғанда 11%-
ға төмендеген. Қалған негізгі қорлар да 2005ж. ... ... 2005ж. ... АҚ-ның негізгі қорлары өткен 2006ж.
салыстырғанда көп өзгеріссіз, машиналар мен ... 2%-ға ... ... 2%-ға ... ... ... ... техникалық жағдайын талдау үшін келесідей көрсеткіштер есептеледі:
1) Негізгі өндіріс қорларының жаңару коэффициенті (Кж);
2) Негізгі ... ... шығу ... (Кш). ... ... осы ... ... келіп түскен негізгі қорлар
болмағандақтан жаңару коэффициенті анықталмайды (Кж=0);
3) Негізгі өндіріс қорларының тозу коэффициенті (Ктозу);
4) Қорлардың техникалық жарамдылық коэффициенті ... ... ... ... ... ... ... жоғарыдағы көрсеткіштер негізінде кәсіпорынның негізгі өндірістік
қорларының қозғалыс көрсеткіштерін келесі ... ... ... ... ... ... негізгі қорларының қозғалысы және
техникалық жағдайы туралы мәліметтер
|Көрсеткіштер |2005ж. |2006ж. ... ... | | ... | ... |
| | | |(+,-) | |(+,-) ... деңгейі,|28% |66% |+38% |1% |-65% |
|% | | | | | ... |0,51 |4,22 |+3,71 |0,23 |-3,99 ... | | | | | ... |0,77 |3,41 |+2,64 |0,80 |-2,61 ... | | | | | ... |1 |1 |0 |1 |0 ... | | | | | ... бухгалтерлік баланс негізінде жасалған /17/
Жоғарыдағы кесте бойынша 2006ж. 2005ж. салыстырғанда кәсіпорынның негізгі
қорларының техникалық жағдайы оларды осы жылы неғұрлым интенсивті ... 38%-ға ... ... Ал, 2007ж. 2006ж. ... ... осы жылы негізгі құралдардың аз қамтылуына байланысты 65%-ға
төмендеген. Тозу ... 2006ж. 2005ж. ... ... ... ... ... 2007ж. 2006ж. тозу ... салыстырғанда
3,99 бірлікке төмендеген. Жарамдылық коэффициенті 2006ж. ... 2,64 ... ... ... 2007ж. 2006 ж. ... 2,61
бірлікке төмендеген.
Кесте 4
«Караганданеруд» АҚ-ның 2005-2007жж. қор рентабельділігі мен ... ... |2005ж. |2006ж. ... ... |
| | | |і,% | ... ... рентабельділігі | | | | | ... % |30,2 |32,2 |+2 |94,5 |+62,3 ... ... | | | | | ... % |10,2 |25,1 |+14,9 |63,6 |+38,5 ... ... | | | | | ... % |29,5 |5,87 |-23,63 |18,8 |+12,93 |
| ... ... ҚҚа, %|32,4 |9,75 |-22,65 |26,2 |+16,45 ... етуші | | | | | ... ҚҚә, % |40,1 |16,9 |-23,2 |34,1 |+17,2 ... ... ... ... ... ... нәтижесінде 2006ж. 2005ж. салыстырғанда қор рентабельділігі көп
өзгеріссіз, 2%-ға ғана өскен ... 2007ж. қор ... ... ... 2006ж. салыстырғанда едәуір 62,3%-ға өскен. Сәйкесінше өнім
рентабельділігі де 2006ж. 2007ж. ... ... ... болса,
2007ж. 2006ж. салыстырғанда 38,5%-ға өскен.
Негізгі қорларды пайдалану тиімділігінің ... ... ... қор ... ... табылады. Оның деңгейі
тек қор қайтарымдылығына ғана емес сонымен қатар өнім рентабельділігіне де
байланысты.
Қор ... ... ... қор ... мен ... ... өзгерсе, негізгі қорлардың қор қайтарымдылығы
олардың активті бөлігі, активті бөлігіндегі әрекет ... ... ... ... ... қор қайтарымдылығы факторлары әсерінен өзгереді.
Сонымен ... ... ... бос ... қалу және ішкі ... бос ... ... коэффициент факторлары да елеулі түрде әсер етеді.
НӨҚ-ң қор қайтарымдылығына әсер ... ... ... факторлары НӨҚ-ң
жалпы сомасындағы қорлардың ... ... ... ... ... ... ... активті бөлігіндегі және әрекет етуші
жабдықтардың қор ... үлес ... ... ... ... 5 Қор ... факторлық талдауының нәтижелері
| |Қор ... |Қор ... |Қор ... |
| ... ... |бельділі- |
|Факторлар ... ... ... |
| |тг. ... |өзгерісі,% |
|Бірінші деңгейдің |
|1 |2 |3 |4 ... ... ... |-0,32 |-0,32*25,1 |-8,03 ... | | | ... ... бөлігіндегі |+0,05 |0,05*25,1 |+1,25 ... ... ... ... | | | ... ... ... |+15,53 ... |+389,8 ... | | | ... |+15,26 | |+383,02 ... ... ... құны |-2,81 ... |-70,53 ... ... бос ... қалу|-1,09 |-1,09*25,1 |-27,35 ... ... |-1,44 ... |-36,14 ... ауысымдық бостұрып қалу |-2,57 |-2,57*25,1 |-64,50 ... ... |+37,05 ... |+929,9 ... |+29,14 ... |+731,4 ... кәсіпорынның өндірістік бағдарламасы негізінде жасалған /16/
Бұл ... ... НӨҚ ... деңгейін арттырудың
пайдаланылмаған резервтерін белгілеуге болады. Қорлардың активті ... ... оның ... ... және ішкі ... бос ... ... ауысымдық коэффициентті ... ... ... ... ... қорларының рентабельділігін 136,29%
(8,3+27,35+64,50+36,14) арттыруға ... ... ... ... көрсеткіштер негізгі қорларды пайдаланудың
жалпылама экономикалық тиімділік көрсеткіштері болып табылады.
Келесі топ ... ... ... ... жеке ... ... ... көрсеткіштері деп аталады. Олар
келесідей көрсеткіштер негізінде ... /16, ... ... ... ... деңгейі – бұл техника,
технология және өндірістің ... ... қол ... ... өнім ... мүмкіндігі болып табылады.
Қ о.ж = Қ ж.б + Қенг * Т1 / 12 – Қш * Т2 / ... Қ о.ж – ... ... ... ... ... Т2 – ... жыл соңында енгізілуі және
шығарылуының толық айлық саны;
Қенг – жыл бойындағы қуаттылықтың енгізілуі;
Қш – жыл бойындағы қуаттылықтың ликвидациясы;
Қ ж.б – жыл ... ... ... ... ... ... ... жасауға болады:
Қ о.ж(2003ж.) = 582569644 + 7000000 * 8 / 12 – 0 * 4 / 12 ... = ... / ... = ... о.ж(2004ж.) = 603338207 + 7000000 * 8 / 12 – 0 * 4 / 12 ... = ... / ... = 1,12
Яғни нәтижесінде көрініп тұрғандай орташа жылдық ... ... ... жылы ... ... салыстырғанда едәуір артқанына
байланысты өндіріс қуаттылығын пайдалану коэффициенті де 0,39тг-ге артқанын
байқауға болады.
Келесі көрсеткіштер ... ... және ... ... ... жүктеу деңгейін сипаттау үшін оның ... ... ... ... ... қоры – ... максималды жұмыс істеуі мүмкін
уақыт (есеп беру кезеңіндегі календарлық күндер санын 24 ... ... ... ... санына көбейтіндісі);
- уақыттың режимдік (номиналдық) қоры (орнатылған жабдықтар бірлігінің
санын есеп беру ... ... күні ... және ... ... алғандағы әрбір күндегі жұмыс сағаты санына
көбейтіндісі);
- жоспарлық қор – ... ... ... ... ... ... ... және модернизациялауда жабдықтардың орналасуымен
режимдік уақыттан ерекшеленеді;
- жұмыс істеген нақты уақыт қоры.
Жабдықтарды интенсивті ... – бұл ... бір ... ... ... ... Жабдықтардың интенсивті жұмыс істеу көрсеткіші интенсивті
жүктеу коэффициенті болып табылады:
Жабдықтарды пайдалануды ... ... ... ... ... ... коэффициенті болып табылады – ол өзіне ... ... ... коэффициенттерін қамтиды.
Талдау барысында бұл көрсеткіштердің жоспарды орындауы және ... ... ... ... ... ... ... өнім өндіру көлемі оның саны,
экстенсивтілігі мен интенсивтілігін ... ... ... = nі * кі * ... * Жі * ... і – і-ші ... ... ... ... ... ... талдау әдістерінің бірімен
жүріледі.
Жабдықтардың мақсатты күндік және ішкі ауысымдық тұрып қалуының артуы
және ауысымдық коэффициенттің төмендеуі өнім ... ... ... 27,78%-ға азайтты.Олай болса
бұл кәсіпорын жабдықтарды неғұрлым толық пайдалану есебінен өнім ... ... ... бар деп ... болады.
2.3. Кәсіпорынның банкрот болу ықтималдығын талдау
Кәсіпорының нарықтық экономика ... ... ... ... ... ... ... оның табыстылық деңгейімен
анықталынады. Табыстылықтың көрсеткіштері ... ең ... ... ... ... ... активтер және олардың жекелеген элеметтері;
2) шаруашылық қызметтің табыстылығымен;
3) кәсіпорынды тиімді басқару;
4) кәсіпорынның іскерлік қызметін;
Капиталдың қайтарымын сипаттайтын шаруашылық қызметтің ... ... ... ... ... ... пайдалылығы,
өзіндік капиталдың пайдалылығы, өндірістік қорлардың пайдалылығы.
Талданып отырған кәсіпорын мәліметтері бойынша ... ... ... ... ... ... кестеде
берілген мәліметтермен сиптталады.
Кесте 6
Жалпы активтердің табыстылық деңгейі, %
|Көрсеткіштер ... ... (+,-) |
| |2006 |2007 | ... ... мың ... |14650 |16281 | 1631 ... активтер |21335 |31171 |9836 ... ... |0,68 |0,52 |0,16 ... ... | | | |
* ... ... бухгалтерлік баланс негізінде жасалған
Барлық активтердің тиімділік деңгейін кәсіпорынның алған таза табысы
мен оның ... ... ... ... айналымдылық коэффициенттері төмен болып отыр. Бұдан жалпы
активтердің табыстылық деңгейінің төмендеуіне өткізілген өнімнің ... ... ... ... ... ал ... ... оның жылдам төмендеуіне әкеліп соқтырды.
Жалпы активтердің табыстылық деңгейін жоғарылату жолдары болып, өткізу
көлемінің төмен болғанда ... мен оның ... ... ... ... және ... сол немесе басқа себептермен
анықталатын кәсіпорынның төмен іскерлік ... ... ... ... ... өнім ... өсіру, яғни өткізу табыстылығын өсіру
негізінде теңестірілуі мүмкін.
2006 жылда активтердің тиімділік ... 68 ... 2007 жыл үшін ... ... яғни:
Бұдан кәсіпорынның ... ... ... 100 ... 2006 ... ... табыс алғандығын көрсетеді, ал 2007 жылы бұл ... ... ... 52,2 теңгені құрады. Алайда бұл көрсеткіштің ... ... Оның ... факторлардың есебінен құрылғанын және
активтердің табыстылық деңгейін ... және ... үшін бұл ... ... ... маңызды болып отыр. Таза ... ... ... табыстылық деңгейі активтер құнының бірлігінен табыстың
қанша ақшалай бірлігі алынғанын көрсетеді.
Кесте 7
Жалпы активтердің табыстылық деңгейінің көрсеткіштері
| ... ... ... |
| | |2005 |2006 |2007 |2005ж |2006ж |
| | | | | |2006ж |2007ж |
|1 ... ... |1256 |14560 |16281 |13394 |1631 ... ... өткізуден |6796 |116992 |168541 |+110196 |+51549 |
| |түскен табыс | | | | | |
|3 ... ... | | | | | |
|3 ... ... құны |6923 |14934 |12630 |+8011 |-2304 ... |Өткізілген өнімнің | | | | | |
| ... |18,5 |12,5 |9,6 |-59 |-2,9 |
| ... | | | | | |
|5 ... | | | | | |
|5 ... |0,98 |7,83 |6,41 |3,42 |-0,7 |
| ... | | | | | ... ... ... ... нәтижесінде құрастырылған
Таза табысты қалыптастыру барысында ... ... бірі ... ... ... ... алынған табыс
маңызды роль атқарады.
Сондықтан да осы ... ... ... жалпы активтердің
табыстылық деңгейінің өзгерісі өткізілген өнімнің табыстылық деңгейі
факторлардың ... және ... ... ... ... деп
есептейді.
Егер активтердің бір теңгесінен алынған табыс қарыз қаражаттары пайыз
мөлшерлемесінен ... ... онда ... ... ... оның ... ... жағымсыз деген сөз.
Келтірілген кестеден жалпы активтердің орташа жылдық құнының жылдын-
жылғы ... ... 2006 жылы 2005 ... ... бұл ... мың теңгеге жоғарыласа, 2007 жылы 2006 жылмен салыстырғанда 22637 ... ... ... ... ... деңгейі, кәсіпорындарда қаржылық жоспарлауда,
үйлестіруде, сондай-ақ шаруашылық ... мен оның ... ... ... маңызды роль атқарады. Үлгілі басқарылатын кәсіпорын, табыстың
қалыптасуын, оның әрбір орталықтары ... ... ... ... ... ... осы ... негізінде кәсіпорын тиімді қызмет атқарады.
Активтердің айналымдылық корсеткіші 2006 жыл мен 2007 жылды салыстырған ... ... ал ... ... ... коэффициенті 2,9 пунктіге
төмен. Жалпы активтердің орташа жылдық құны 2304 ... ... ... ... ... ... ... қызметтің барлық
түрлерінің табыстылық коэффициенттері (жалпы табыстылықтың) ... ... ... ... және ... ... көрсетеді. Осыдан
кецін ғана кәсіпорынның банкрот болу ықтималдылығын талдауға болады.
Банкроттықтың ... ... ең жиі ... ... американ экономисі Э. Алытман ұсынған Z модельдері.
- жабу немесе ағымдағы өтімділік көрсеткіші үшін (Кп) - (-1,0736);
- баланстың пассивіндегі ... ... үлес ... ... (Кз)-(+0,0579);
1) Тұрақты шама-(-0,3877). Бұдан Z есебінің формуласы мынандай болады:
Z=-0,3877+К*(-1,0736)+К*0,0579
Мұнда: Кз-ағымдағы өтімділік коэффициенті = ... ... ... ... үшін банкроттық ықтималдығы 50%-ға тең.
Егер Z0 ... онда ... ... ... Z ... ... ұлғая береді.
Кесте 8
Z-екі факторлы модель бойынша «Global capital» ЖШС- ның
банкроттықты болжауы
| № | ... ... ... |
| 1 ... өнімділік коэффициенті (жалпы | | |
| ... |2,97 |2,27 |
| 2 ... ... ... |0,14 |0,23 |
| 3 ... ықтималдығының көрсеткіші | | |
| | |-3,5682 |-2,8115 |
| 4 ... ... |

Пән: Өнеркәсіп, Өндіріс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасында кәсіпкерлікті банктік несиелендіру: даму факторлары21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь