Кәсіпорынды дамытуды стратегиялық жоспарлау

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

1 КӘСІПОРЫНДЫ ДАМЫТУДЫ СТРАТЕГИЯЛЫҚ ЖОСПАРЛАУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ ЖӘНЕ ӘДІСТЕМЕЛІК НЕГІЗДЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .6
1.1 Жоспарлау түсінігі және оның теориялық.әдістемелік негізі ... ... ... ... ... ... ...6
1.2 Стратегиялық жоспарлау түсінігі, қағидалары мен механизмдері ... ... ... ... .13
1.3 Кәсіпорынның дамуын стратегиялық жоспарлаудың теориялық және
әдістемелік негіздері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...24

2 КӘСІПОРЫН ДАМУЫН СТРАТЕГИЯЛЫҚ ЖОСПАРЛАУДЫ
«БТА БАНК» АҚ МЫСАЛЫНДА ТАЛДАУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .35
2.1«БТА Банк» АҚ. ның ұйымдық.құрылымдық сипаттамасы және қаржы.
шаруашылық жағдайының талдауы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..35
2.2 «БТА Банк» АҚ.ның дамуын стратегиялық жоспарлау: бенчмаркетинг
және SWOT.талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .58
2.3 «БТА Банкі» АҚ 2014.2023 жылдарға арналған Даму стратегиясы ... ... ... ...64

3 КӘСІПОРЫНДЫ СТРАТЕГИЯЛЫҚ ЖОСПАРЛАУ МЕХАНИЗМДЕРІН ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ МЕН ДАМЫТУ ТЕНДЕНЦИЯЛАРЫ ... ... ... ... ... ... .76
3.1 Кәсіпорынды дамытуды стратегиялық жоспарлау механизмдерін
жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..76
3.2 Жаһандану жағдайындағы Қазақстан кәсіпорындарының дамуын
стратегиялық жоспарлаудың мәселелері мен дамыту тенденциялары ... ... .82

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...93

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .96

ҚОСЫМШАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...98
Дамыған нарықтық экономикасы бар мемлекеттерде стратегиялық жоспарлау кәсіпкерлікті мемлекеттік реттеудің негізгі инструменті болып табылады. Қоғамның жан-жақты дамуы — адам құрған мәдениеттің негізгі жетістігі болып табылады. Оған деген қажеттілік жалпы өндірістік процестің объективті заңдылық талабымен бегіленеді. Оның көмегімен қоғамның барлық шаруашылық жүйесінің келісілген мақсатты бағытталған іс-әрекетін қамтамасыз етеді.
Стратегиялық жоспарлау — кәсіпорынның мақсат таңдау прцессі мен оған жету жолдарын қарастыратын басқару функцияларының бірі болып табылады. Стратегиялық жоспарлау барлық басқарушылық шешімдердің, ұцымдастыру қызметінің, стратегиялық жоспарлар құруға сүйенген мотивация мен контрольді қамтамасыз етеді. Стратегиялық жоспарлаудың динамикалық процессі қол шатырының астында барлық басқарушылық функциялар біріктірілген, стратегиялық жоспарлау артықтықшылыұтарын қолданбасақ, ұйымдар мен жеке адамдар мақсаттарда бағалау мен кәсіпорынның корпоративтік бағытын бағалау мүмкіншілігінсіз қалады. Стратегиялық жоспарлау процессі ұйым мүшелерінің басқаруына негізін қаматамасыз етеді. Жоғарыда жазылған еліміздің жағдайын қорытындылай келе, стратегиялық жоспарлау Қазақстандық ұйымдардың бір-бірімен және шетел корпорацияларымен қатаң бәсекелестікке кіруіне байланысты актуалдылығының артун атап өткен жөн.
1 Сундетов Ж. Планирование и прогназиравание в условиях рыночной экономики; Учебное пособие – Алматы: Экономика, 2004
2 Жуйриков К.К., Раимов С.Р., Корпоративные финансы. Алматинская академия экономики и статистики, 2004, 512 бет.
3 Өсербайұлы С., Корпоративтік қаржы: Оқу құралы-Алматы: Қазақ университеті, 2005, 108 бет.
4 Баймұхамбетова С.С., Асрандин А.Ш., Мұсаева С.С., Шәріпова Р.Х., Қаржылық менеджмент: Оқу құралы, Алматы-Қазақ университеті, 2000, 87 бет.
5 Өсербайұлы С., Қалымбекова Ж., Қаржы менеджменті: Оқу құралы, Алматы: Қазақ университеті, 2009, 61-65 бет.
6 Дуламбаева Р., Кәсіпорын экономикасы: Оқу құралы, Алматы: Қазақ университеті, 2009, 132 бет.
7 Құлпыбаев С. Ілиасов Қ.Қ. Қаржы, Окулық - Алматы, 2005.
8 Купешова Б.К., Корпоративные финансы, Алматы-Қазақ университеті, 2008, 78 бет.
9 Кадерова Н.Н., Корпоративные финансы: Учебное пособие.-Алматы: Экономика, 2008, 376 бет.
10 Бригхэм Ю.Ф., Эрхард М.С., Финансовый менеджмент. Москва, СПб.: Питер, 2007, 960 бет.
11 Стратегическое планирование / Под ред.Э.А.Уткина, М,1998 – 34с.
12 Томпсон А.А., Стрикленд А.Дж. Стратегический менеджмент. Пер с англ. под ред. Л.Г.Зайцева, М.И.Соколовой. М:Юнити, 1998.
13 Методичиские указания для кредитных кансультантов по оформлению потребительского кредита ДБ АО «БТАБанк» 2014 г
14 Годовой отчет «БТАБанк» АО 2012-2013 г.г.
15 Консолдированный отчет о деятельности АО «БТАБанк» за 2014 год.
16 Программа потребительского кредитования для приобретения ТНП. БТА, Алматы,2014 г.;
17 “Правила выдачи населению кредитов под залог жилья” №283 от24.12.96г;
18 www.bta.bank.kz
19 «БТА Банк» АҚ 2014-2023 жылдарғ а арналғ ан Даму стратегиясы.
20 Соколинская Н.Э. Стратегия управления банковскими рисками.
21 Мейірбеков А.Қ., Әлімбетов Қ.Ә. Кәсіпорын экономикасы. – Алматы: «Экономика», 2003.
22 Тренев Н.Н. Стратегическое управление. Москва: «ПРИОР», 2002 г.
23 Тулегенов Б.Т., Адильханова С.А. Планирование деятельности хозяйствующих субъектов. Алматы: 2001 г.
24 Материалы серии тренингов, вебинаров и консультирования ОФ «КАМЕДА» 2010-2013 г.г.
25 Материалы тренингов Counterpart Int. По темам «Стратегическое планирование» (Д.Григорьев,2001)
26 Оценка программ: методология и практика. / Под ред. А.И. Кузьмина, Р.О'Салливан, Н.А. Кошелевой. – М.: Издательство «Престо-РК», 2009. – 396 с
27 Алексеева М.М. Планирование деятельности фирмы. – М.:Финансы и статистика. 2003. – 248с.
28 Айтбаев М. Стратегия планирования в условиях рынка // Азия - экономика и жизнь. Алматы: Казахстан, 2007, апрель, № 14 с.12.
29 Байзаков С. Стратегическое планирование: опыт и проблемы. В сб.: Стратегия развития Казахстана до 2030г.: проблемы и пути их реализации. Алматы: Казахстан, 2008. с.131-134.
30 Баранов А. Планирование: от диктата к диалогу. //Экономика и жизнь, Алматы: Казахстан, 2010 № 22 с.16.
        
        Дипломдық жұмыс
тақырыбы: Кәсіпорынды дамытуды стратегиялық жоспарлау
5В050600- мамандығы бойынша
Мазмұны
бет
Кіріспе ......................................................................................................................3
1 Кәсіпорынды дамытуды стратегиялық жоспарлаудың теориялық және ... ... ... ... және оның теориялық-әдістемелік негізі...........................6
1.2 Стратегиялық жоспарлау түсінігі, қағидалары мен механизмдері.................13
1.3 ... ... ... ... ... және
әдістемелік негіздері...........................................................................................24
2 Кәсіпорын дамуын стратегиялық жоспарлауды
АҚ мысалында ... АҚ- ның ... ... және ... жағдайының талдауы..................................................................35
2.2 АҚ-ның дамуын стратегиялық жоспарлау: бенчмаркетинг
және SWOT-талдау.............................................................................................58
2.3 АҚ 2014-2023 жылдарға арналған Даму стратегиясы...............64
3 Кәсіпорынды ... ... ... ... жолдары мен дамыту тенденциялары.........................76
3.1 Кәсіпорынды дамытуды стратегиялық жоспарлау механизмдерін
жетілдіру жолдары..............................................................................................76
3.2 Жаһандану жағдайындағы ... ... ... ... ... мен ... ... әдебиеттер тізімі.........................................................96
Қосымшалар.......................................................................................................98
Кіріспе
Дамыған нарықтық экономикасы бар мемлекеттерде стратегиялық ... ... ... реттеудің негізгі инструменті болып табылады. Қоғамның жан-жақты ... -- адам ... ... негізгі жетістігі болып табылады. Оған деген қажеттілік жалпы өндірістік процестің ... ... ... ... Оның көмегімен қоғамның барлық шаруашылық жүйесінің келісілген мақсатты бағытталған іс-әрекетін қамтамасыз етеді.
Стратегиялық жоспарлау -- ... ... ... прцессі мен оған жету жолдарын қарастыратын басқару функцияларының бірі болып табылады. Стратегиялық жоспарлау барлық басқарушылық шешімдердің, ұцымдастыру қызметінің, стратегиялық жоспарлар ... ... ... мен ... ... ... Стратегиялық жоспарлаудың динамикалық процессі қол шатырының астында барлық басқарушылық функциялар біріктірілген, ... ... ... ... ұйымдар мен жеке адамдар мақсаттарда бағалау мен кәсіпорынның ... ... ... ... қалады. Стратегиялық жоспарлау процессі ұйым мүшелерінің басқаруына негізін қаматамасыз етеді. Жоғарыда жазылған еліміздің жағдайын қорытындылай келе, ... ... ... ... ... және ... ... қатаң бәсекелестікке кіруіне байланысты актуалдылығының артун атап өткен жөн.
Зерттеліп отырған тақырыптың өзектілігі - ... ... ... мен ... ... шаруашылық үрдістердің қарқындылығы және серпінділігі кәсіпорындардан жүктелген қызметтері ... ... ... пайдаланылуын талап етеді.
Сондықтан, Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә. Назарбаевтың Қазақстан халқына атты Жолдауындағы -деп атауының мәні үлкен.
Қазіргі экономикалық даму ... ... ... ... даму ... жүргізілуі мен нәтижелерін мемлекеттің экономикалық саясатындағы негізгі мәселелердің бірі ретінде қарау керек. Нарықтық құрылымдардың дамуы кезінде экономикалық қатынастарда ... ... ... ... мен ... ... ең ... болып саналады.
Қазақстандағы нарықтық қатынастардың барлық кезеңінде нарықтық құрылымдардың негізгі буыны - кәсіпорындарға жеткіліксіз көңіл ... ... ... ... пен ... ... ... жағдайларында экономикалық өсуге кәсіпорындар деңгейінде нарықтық өзгерістердің баяу үрдісі кедергі болады. Кәсіпорындардың нарықтық құрылымдардың ... ... ... ... ... даму стратегиясының болмауы мен қысқа мерзімді нәтижелерге бағытталуы, нарық конъюктурасын жеткілікті деңгейде білмегендігі, менеджменттің төмен деңгейі және басшылар мен ... ... ... ... жасайды.
Сол себепті отандық кәсіпорындарды қайта құру мәселесі кәсіпорындардың құрылымдарын қайта қараудың ... ... ... мен ... ... белгілеуге себепші болады.
Соңғы уақытта экономикалық әдебиеттерде аталған мәселелерді талдайтын және кәсіпорынды экономикалық дамудың негізгі буыны ретінде көрсететін еңбектер пайда бола ... ... даму ... кәсіпорындардың тұрақты даму мақсаттарын қамтамасыз ету үшін даму ... ... өте ...
Басқаша сөзбен айтқанда, шаруашылықты жүргізуші субъектілердің қызметінің жетістіктері басқару деңгейіне, қабылданған шешімдердің объективтілігі нақтылығы, шұғылдығы мен ... ... ... ... Үйлесімді шешімдердің қабылдануы, материалдық, еңбек және қаржы ресурстарын тиімді пайдаланып, еліміздің экономикалық өсуіне бағытталатыны белгілі.
Осындай жағдайлар дипломдық зерттеу ... ... ... ... ... ... сол, ... тура елдегі әлеуметтік-экономикалық даму үдерісіне байланысты өзекті болып отырған бәсекеге қабілетті кәсіпорын стратегиясын қалыптастыру оны жүзеге асыруға бағытталып ... ... ... деңгейіне келер болсақ, кәсіпорынды дамытуды стратегиялық жоспарлау мәселелерін зерттеумен Сундетов Ж., Айтбаев М., ... С., ... Р., ... Э.А., ... Д. ... ... және ... ғалымдар айналысқан.
Кәсіпорынды дамытуды стратегиялық жоспарлаудың тәжірибелік аспектілеріне Томпсон А.А., ... Ю.Ф., ... Н.Э. т.б. ... ... ... ...
Жалпы Қазақстандық кәсіпорындардың дамуын стратегиялық жоспарлаудың ел экономикасының дамуындағы маңызы мен ... ... ... ... ... ... ... мен міндеттерін анықтауға негіз болды.
Зерттеу объектісі - кәсіпорынды дамытуды стратегиялық жоспарлау.
Дипломдық жұмыстың мақсаты кәсіпорынды дамытуды ... ... ... және ... ... ... ... оны жүзеге асырудың ұтымды жолдарын анықтауда әдістемелік нұсқаулар дайындау және ... ... ... ... даму ... ... және кәсіпорынның стратегиясын қалыптастыру.
Алға қойылған мақсатқа қол жеткізу үшін мынадай міндеттерді шешу ... ... ... және оның ... негізін қарастыру;
- стратегиялық жоспарлау түсінігі, қағидалары мен ... ... ... дамуын стратегиялық жоспарлаудың теориялық және әдістемелік негіздерін қарастыру;
- АҚ- ның ұйымдық-құрылымдық сипаттамасы және ... ... ... ... ... дамуын стратегиялық жоспарлау: бенчмаркетинг және SWOT-талдау;
- АҚ 2014-2023 жылдарға арналған Даму стратегиясына тоқталу;
- Кәсіпорынды дамытуды стратегиялық ... ... ... ... қарастыру;
- жаһандану жағдайындағы Қазақстан кәсіпорындарының дамуын стратегиялық жоспарлаудың мәселелері мен дамыту тенденцияларын қарастыру.
Зерттеу заты болып кәсіпорынды дамытуды стратегиялық ... ... ... ... және ... ... табылады.
Зерттеудің теориялық және әдістемелік негізі ретінде жергілікті бюджет кірісін қалыптастыру мен жүзеге асырудың теориялық ... мен ... ... ... ... және ... ... еңбектері, мерзімді басылымдар бетінде жарияланған мақалалар, халықаралық және республикалық ғылыми-тәжірибелік конференция мен семинарлардың материалдары алынды. Жергілікті ... ... ... мен ... ... қолданбалы аспектілерін зерттеу Қазақстан Республикасының қаржы қызметін реттейтін заңнамалық және ... ... ... ... деректік базасын статистикалық мәліметтер мен Қазақстан Республикасы Президентінің Жолдаулары, ның жыл сайынғы ... ... ... - 2014 ... ... ... бюджет туралы заңы, 2012-2014 жылдарға арналған республикалық бюджеттің негізгі параметрлері бойынша ... ... ... жазу ... мынадай жалпы және арнайы әдістер қолданылды: жүйелік, құрылымдық және функциональдық ... ... ... ... ... талдау, зерттеу мәліметтерінің нәтижелерін сурет және экономика-статистикалық көрініс тұрғысында сипаттау т.б.
Дипломдық ... ... ... сол, оның ... теориялық жағдайлары мен қорытындылардың кәсіпорын дамуын стратегиялық ... ... ... ... ... ... ... деңгейіне жеткендігінде.
Дипломдық жұмыс кіріспеден, үш бөлімнен, қорытынды мен ... ... ... мен ... ... ... дамытуды стратегиялық жоспарлаудың теориялық және әдістемелік негіздері
1.1 ... ... және оның ... ... ... ... өсуі ... мен еңбек күшінің бөлінісін толық, әрі жоспарлы түрде зерттеуден ... ... Ф. ... ... ... туралы: деп жазды. Өз заманында К. Маркс та қоғамдық жүйені өзгертуді, соның ... ... ... ... ... ... ... халықаралық, халық шаруашылығы, салааралық, әр саланың саланың өз ішінде, өндірісаралық және аймақтық жүйелер арасында белгілі бір тепе-теңдік пен тығыз ... бар. Бұл ... ... ... ... болып келеді және бұлардың барлығы халық шаруашылығының жоспарлы түрде дамуына және жоспардың жасалуына алып келетін алғышарттардың бірі болып табылады. Олар ... өсу ... ... ... еңбек бөлінісі мен өнімділікті анықтайтын, экономиканың өсу ... ... ... бір ... ... жоспардың орындалуын көрсетеді. Сонымен жоспарлау мен болжау адамдардың саналы түрде, белгілі бір ... ... ... ... бір-бірімен тығыз байланысты өндіруші жүйелерді ұйымдастыруы мен қолдану қызметін атқарады. Сондықтан жоспарлау халық шаруашылығында үлкен маңызға ие. ... ... өсу ... ... және ... әсер ... ... алдын алу болып табылады.
Жаңа шаруашылық қатынастар кезеңінде, яғни әміршіл-әкімшіл жүйеден нарыққа ... ... ... ... тән бағыт-бағдар мен міндеттерді алады. Сапалы жоспарлаудың бір қыры ол әкімшілік тарапынан ғана ... ... ... ... қатар, аймақтық, жергілікті ұйымдармен қоса кәсіпорындар тарапынан да қызу талқыға салынады. Яғни, жоспарлау процесіне барлық мүшелер қатысады деген сөз. ... ... ... ... ... және тексеруші рөлін атқарады және барлық субьектілермен тығыз қарым-қатынас ... ... ... аймақтық және жергілікті ұйымдардың кәсіпорындармен қарым-қатынасы.
Нарықтық экономика жүйесінде бәсекелестік пен жеке меншік толықтай дамыған кезеңде мемлекет экономиканы өсіру үшін жоспарлауды да ... ... ... ... ... ... субьектілер өніиділік пен өнімді жоспарлаусыз жұмыс істей алмайды.
Нарықтық бостандықта ешқанда да декларация немесе ... ... тек ... ғана ... елдерде тиімді жұмыс істеп келеді. Жоспарлау мен болжаудың қажеттігі келесідей себептерден туындайды:
Біріншіден, экономиканың өсу ... ... ҒТР, жаңа ... ... келе жатыр. Өнім арттырудың инновациялық, ұтымды тәсілдері, еңбек күшінің техникамен алмастырылуы қарқынды өсіп келе жатқандықтан, нәтежиесін жоспарлау мен ... ... ... мен болжау экономиканы реттеу үшін мемлекет тарапынан жиі қолданылады. Экономикалық циклді реттеп отыру үшін қажетті. ... ... ... ... ... ету үшін де ... ... нарықта кез-келген фирма өзінің саласына қарамастан, белгілі бір ... жету ... ... ... ... алға ... мақсаттары мен жоспарын, кәсіпкерлік стратегияын жасауға міндетті. Дұрыс бағыт-бағдар таңдау арқылы ғана экономиканың қажетті түрде дамуына болады.
Жоспарлау - ... іске ... ... ... ... ... ... Кез-келген шаруашылық қызметтің мақсатқа жетуі, ғылыми немесе логикалық тұрғыдан нәтежиесін болжаудың әсерінен болады. Болжау ... ... ... қиындықтар мен жағдайларды алдын-ала қарастыруға мүмкіндік береді. Сонымен, болжаудың екі түрі болады: теориялық-танымдылық және басқарушылық ... мен ... - бұл, ... обьективті тәуелділігі мен себеп-салдар нәтежиесінде, әлеуметтік және ғылыми-техникалық прогрессте, қоғамдық өнімділіктің дамуы мен нәтежиесін алдын-ала ғылыми тұрғыдан көре ... ... ... ... үш ... ... 1. Жоспарлаудың ғылыми негізделген сатысы
Алға қойған мақсаттың ... ... мен ... ... жолдармен жүзеге асырылады:
* Экономиканың даму бағытын анықтау;
* Мақсатқа жету үшін ұтымды жолдар мен шешімдер ... ... ... ... ... ... тән ... жоспарда нақты мәліметтер, өндіріс құрамы мен қызметі, мақсатты тапсырмалары және оларды шешу тәсілдері толығымен жазылады;
Екіншіден, ... даму ... ... ... жоспарларда еңбек күші, материялдық және қаржылық ресурстары толығымен көрсетіледі.
Үшіншіден, жоспар - бұл нарық субьектілерінің арасындағы келісім жасайтын ... ... және ол ... ... ... саясаты туралы ақпарат беру қызметін атқарады.
Төртіншіден, экономиканың дамуы үшін жоспарларда экономикалық болжау ... ... ... ... ... арқылы экономикалық өзгерістерді және жеке кәсіпкерлік фирмалардың даму қарқыны туралы мәліметтер алып ... мен ... ... ... экономикалық заңдардың толық есебі, ғылыми тұжырымдар, әртүрлі жағдайлар, жоспарлау мен ... ... сай ... ... ... ... және ... жатады.
Болжаудың негізгі принципі - жоспарлық есептің ғылыми негізделуі және нақты шама болуы.Бұл ... ... ... ... жаңа ... ... ... мен технологиялық жетістіктерді меңгеруді өнімділікті ұйымдастыра білу мен басқарудан құралады.
Экономикалық тепе теңдікті сактау және талдау жасай білу керек. ... ... ... пен ... ... ... ... Соған сай жоспар мен болжамды икемдеу керек.
Жоспарлаудың тағы да бір ... ... бұл - ... ... ... ... салааралық, аймақтық ұйымдардың көзқарастары мен мүдделерін де қарастыру.
Жоспар жасауда ең бірінші айналысатын саладағы тиімді және ұтымды ... ... ... Бұл ... әр ... әр саланың, шаруашылықтың дұрыс дамуына мүмкіндік жасайды.
Жоспар жасалу барысында, тексеріле ... ... мен ... ... ... таңда ғалымдардың есептеуі бойынша жоспарлау мен болжау жасаудың 150-ден астам әдісі бар. Бірақ тәжерибе жүзінде негізінен соның ішінде 15-20әдісі қолданылып ... ... 2. ... мен ... жасаудың әдістері
Сонымен қатар, болжалдау мен жоспарлауда келесідей әдістер де ... ... ... ... ... ... ... шамалар әдісі
* динамикалық қатарлар
* тотау әдісі
* Математикалық-статистикалық әдістер
* корреляциялық әдіс
* ... ... ... ... ... ... Монографиялық әдіс
* Эксперттік бағалау әдісі
* Эксперементалдық әдісі
* Экономикалық ... ... ... әдіс
* Әлеуметтік
Болжау мен жоспар жасағанда бірнеше әдісті бірден қолдана аламыз. Бұл ... ... ... ... тұруы керек.
Кең қолданылатын маңызды әдістердің бірі болып баланстық әдісті қарастырамыз. Бұл әдісте материялдық және ақшалай ресурстардың ... мен ... және ... элементтерімен байланыстары қарастырылады. Баланстық әдісті дұрыс қолдана білу республикалық, кәсіпорындық әртүрлі салалармен қарым ... ... ... ... ... ... жоспарлауға мүмкіндік береді. Бұл әдісте көбінесе материалдық ресурстар балансы, жұмыс ... жер ... т.б, ... ... есепке толығымен алынады.
Жеке баланстық есептерді және халық шаруашылық балансын есемтеуде ... ... ... ... мен ... техника кеңінен қолданылуда.
Жоспарлауда қолданылатын нормалар мен нормативтерді келесідей топтарға бөлеміз:
* Қоғамдық еңбек өнімділігінің нормасы
* Отын-энегргия және еңбек ресурстарының ... ... ... ... Инвестиция және капитал салымдарының нормасы
* Қаржылық нормалар
Сурет 3. Болжау және жоспарлау жүйесі
Кәсіпорын өзінің даму жоспарын жасамас бұрын өндірілетін өнім ... ... ... ... сұранысты, кәсіпорынның экономикалық-әлеуметтік қамтамасыз етілуін, жұмыспен қамтылуын, еңбек өнімділігі мен күшін толық ... алуы ... және ... жоспардың құрамына, құрылымына, құрылу уақытына және де т.с.с. көрсеткіштеріне ... өте көп ... ... ... ... ... байланысты:
* Стратегиялық жоспарлау;
* Тактикалық жоспарлау;
* Оперативтік жоспарлау;
* Қолданылу аясына байланысты:
* Барлық қарастырылатын аумақты қамтитын жоспарлау ... ... ... ... ... (Белгілі-бір аймақ, аудандық-ауылдық)
* Кәсіпорын щеңберінде (фирмалар)
* Орындалу уақытына байланысты:
* Қысқамерзімді (оперативті) жоспарлау (жартыжылдық, квартал, мезгіл, ай, апта);
* Орташамерзімді ... ... (1-5 ... ... (стратегиялық) жоспарлау (5 жылдан жоғары қарай);
* Жоспарлау мазмұнына байланысты:
* глобальды
* ... ... ... ... ... ... ... Өндірісте
* Қызметкерлерде
* Қаржы
* Инновациондық
* Дайындық кезеңінде
* Мәліметтердің өзгеру есебі ... ... ... Икемді (өзгермелі)
* Уақыт кезеңіне байланысты:
* Өтпелі (уақыт өткесін жаңа жоспар жасалынады)
* Созылмалы (уақыт өтсе - созылады)
* Кезеңсіз жоспарлау
* Уақыт ... ... ... ... уақытқа бағытталған)
* инактивное (осы шаққа арналған)
* преактивное (болашаққа бағытталған)
* интерактивное (жоспардың тек ... ... ... Жоспарлаудың тәсілі бойынша:
* прогрессивті
*
* Айналмалы тәсіл
Мемлекеттік жоспарлау саласында көбінесе ... ... түрі ... ... жоспарлау мемлекеттің экономикалық-әлеуметтіксаясатын, экономиканың өсуін, қоғамға қажетті нәтежиелерге жету үшін мемлекеттің мүдделерін қарасытырады.
Мақсаты:
* Әлемдік және ішкі ... ... ... ... ... ... ... бюджеттік және инвестициялық ақпараттар да кіреді.
* Нарық субьектілерінің мемлекетің өзінің мемлекеттік ... ... ... жаңа ... мен ... ... жете ... аудауы, ғылыми-техникалық прогресс жетістіктерін қолдану.
Әлемде дамыған мемлекеттерде стратегиялық жоспарлау өз нәтежиесін көрсетіп жатыр. Стратегиялық жоспарлау нарық жүйесіндегі ... ... ... ... құралы болып табылады. Оның көмегімен экономикалық тепе-теңдікті тұрақтандырып тұруға болады. Стратегиялық жоспарлаудың басты элементтері:
* қоғамның әлеуметтік мәселелерін шешуді ... ... мен ... ... ... жаңа ... мен ҒТР жетістіктерін пайдалануды жоспарлау;
* ұлттық экономикалық жүйені тұрақтандыру.
1.2 Стратегиялық жоспарлау ... ... мен ... ... үш он ... бұрын ұзақ мерзімді жоспарлаудың орнына, корпорациялардың жоспарланатын қызметінде старегиялық жоспарлау негізгі орынды алды.
Ол фирмаға болашаққа көзқарас көкжиегін кеңейтуге, ... ... ... кең ... ... байланыстыруға мүмкіндік берді. Әсіресе тиімді нәтижелерге экономикалық ... ... қол ... бұл ... өсу үрдісі болашаққа болжамдалған еді.
Бірақ, 60-жылдардың басында іскерлік қоршаған орта жеткіліксіз түрде тұрақты болды. Өсуші бәсекелестік, тұтынушылар үшін күрес кәсіпорынның ұзақ ... ... ... ... қайта қарауды талап етті. Нәтижесінде жоспарлау мақсатты бола ... ... ... жету қүралы ретінде қарастырылды, ал жоспар іскерлік қоршаған ортаның мүмкін болатын баламалы іс-қимылдар жиынтығын білдірді. Бұл ... ... planig) ... ие болды және оны өнеркәсіптік дамыған елдердің барлық ... ... ... бастады. Стратегиялық жоспарлауда үзақ мерзімімен салыстырғанда фирма кеңістігі біршама келемді бола түседі. Ол өзіне экономикалық ұйымның ішкі ортасының элементтерін, ... ... ... де ... ... және саяси факторлар, тұтынушылардың талғамы мен қажеттіліктері, бәсекелестердің іс-қимылдары және басқалар. Оның басты айырмашылығы - өзгермелілігі (вариативность) болашақ фирма дамуының ... ... ... ... ... ... ... аралығында өндіріс деңгейіндегі ағымдық жоспарлауды жоғарғы деңгейдегі жоспарлаудан айыру үшін енгізілді. Бұл өзгермелі орта жағдайындағы ұйым ... жаңа ... өту ... ... Жаңа ... ... ... факторларды анықтайды:
- ХХ ғасырдың екінші жартысында ішкі және ... ... ... ... саны ... ... ... басым көпшілігін дәстүрлі әдістермен шешу мүмкін емес еді;
- ұлттық экономика әрекеттерінің ... ... ... ... ... халықаралық сипатқа ие бола бастады.
- сыртқы ортаның тұрақсыздығының күшеюі нәтижесінде стратегиялық өзгерістердің қажеттілігі туындады;
- стратегиялық шешімдердегі, кәсіпорын ... ... ... ... ... ... соқтырды.
Стратегиялық жоспарлаудың даму үдерісінде стратегиялық талдаудың көптеген әдістері, міндеттерді шешудің формалды тәсілдері пайда болды. Формалды стратегиялық жоспарлау танымалдығының шыңы ... аяғы мен ... ... орын алды, бұл уақытта ол фирманың кез келген мәселесін шешу құралы, панацея ретінде қарастырылды.
80-жылдары ... ... ... ... жаңа ... өзінің шектеуін көрсетті. Оның негізгі себептері мыналар болды:
- іскер ортаның тұрлаусыздығының күшеюі. Бұл ... ... ... өсу ... да, осы өзгерістердің алдын ала болжаудың кемуінен де көрінді. Көп жағдайларда стратегиялық ... ... ... ... ... ... 80-жылдары іскер өмір теориясы мен тәжірибесінде гуманитарлық, адам факторының маңызы күшейді - ... ... ... дами бастады, ал кейінірек деп аталатын ... ... ... ... иесіздендірілген әдістері менеджменттегі жаңа ағымдарға қайшы келді.
Дегенмен, кәсіпорын дамуының ұзақ мерзімді болашағын айқындаудағы қажеттілік ғалымдар мен ... осы ... жаңа ... ... ... Ол ... management) атауын иеленді.
Қазіргі уақытта стратегиялық жоспарлау менеджмент атқарымдарының ... өз ... ... ... ол жаңа ... ие ... гуманизм тәсілімен синтез есебінен байыды. Бүгінде, формалды, сандық әдістермен қатар стратегиялық жоспарлауда шығармашылық, көкейкөз ... ... ... ... ... ... тәсілдері болмай, сонымен қатар ол фирманың табысты қызметі үшін негіз жасайды.
Сол уақыттан бері сөзіне ... ... ... ... рет, "Стратегия" сөзі гректің"stategos", "генерал өнері" сөзінен шыққан. Бұл терминнің әскери ... таң ... ... ... ... Македонскийге әлемді жаулап алуға көмектескен. [25]
* Стратегия - бұл ... ... ... мен ... даму ... ... ... жүйелі жол>>. И.Ансофф. [14]
* . Майкл Э.Портер.[26]
* ... ... ... ... яғни С.Өсербайұлы, Ж.Қалымбекова жазған оқулығында, стратегиялық жоспарлау кәсіпорын болашақ кезеңде мүмкін болатын мәселелерге кешенді ... ... беру ... қояды және жоспарлық кезеңге кәсіпорын дамуының көрсеткіштерін есептеп шығаруды белгілейді.[5]
* деп, Р.Дуламбаеваның оқу ... ... ... ... ... ... ... әдебиетте, яғни Баймұхамбетова С.С., Асрандин А.Ш., Мұсаева С.С., Шәріпова Р.Х., Қаржылық менеджмент: оқу құралында, былай анықтама берілген, ... ... - ... ... даму ... Ол ... параметрлерден тұрады. [4]
Ал И.Ансофф стратегияның бірнеше ерекше өзгешеліктерін атап көрсетеді:
* Стратегияны ... ... ... бір ... іс-қимылмен аяқталмайды. Әдетте ол бойынша жүру өсуді және фирма ұстанымының күшеюін қамтамасыз ететін жалпы бағыттарды орнатумен аяқталады.
* Жасалған стратегия ... ... ... ... ... әзірлеу үшін пайдаланылуға тиіс. Іздеудегі стратегия рөлі көңілді жеке учаскелерге немесе мүмкіндіктерге ... және ... ... ... сыйыспау сияқты тастаудан тұрады.
* Берілген стратегияның қажеттілігі болмай қалады, тек нақты оқиғалар кезінде ұйымды қажетті дамытуға алып ... ... ... ... ... ... жобасын жасау кезінде берілетін барлық мүмкіндіктерді алдын ала көре алмайсың. ... ... ... ... ... толық емес және нақты емес ақпаратты пайдалануға тура келеді.
* Біршама нақты ақпарат пайда болған кезде бастапқы стратегияның негізділігіне күмән ... ... ... кері байланыс қажет, ол стратегияны уақытылы қайта қалыптастыруды қамтамасыз етеді. [14]
Сонымен ... ... ... - ол ... ... ... басқарумен байланысты ұзақ мерзімді ... ... ... жоспарлы түрде жүзеге асырылады. Қаржылық стратегия жеке этаптарға, яғни ішкі стратегияларға ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның стратегиясын қайтадан қарастырады. Яғни оны өзгерту, жалғастыру, жақсартуы мүмкін. Қаржылық стратегия ішкі және ... ... ... стратегия - кәсіпорынның қызмет ететін қуатын үлкейтуге, негізгі капиталын кеңейтуге бағытталады.
Сыртқы стратегия - ол ... ... ... емес объектілерге салу арқылы капиталын кеңейту. Ішкі стратегия ол мерзімді қаржыландыру арқылы ... ... ал ... стратегия бір уақытта қаржыландыру арқылы жүзеге асырылуы мүмкін.
Қаржылық тактика - бұл стратегиялық мақсаттарды жүзеге асыру үшін ... ... ... ... ... мен ... ... қарама - қайшылықтар және бірлік бар. Қарама-қайшылығы: бір жағынан стратегияның мақсатта бос ақшалай қаржыландыруда инвестициялық қызметке жіберу арқылы ... ұзақ ... ... жоғарылату.
Тактиканың мақсаты - кәсіпорынның өтімділігін қамтамасыз етіп, тактикамен бір бағытта қызмет ету. Қаржылық тактиканың негізгі ... -- ... ... мен ... ... ... ...
Стратегиялық жоспарлау кәсіпорынның өз мақсаттарына жетуі үшін тағайындалған арнайы стратегияларды жасауға алып келетін ... ... ... мен ... ... стратегиялық жоспарлау процесінің басқару шешімдерін қабылдауға көмектесетін ... ... ... Оның міндеті - ұйымдағы жаңа енгізулер мен өзгертулерді жеткілікті дәрежеде қамтамасыз ету. Ол стратегиялық жоспарлау ... ... ... ... 4 ... ... ... Олар:
* ресурстарды бөлу;
* сыртқы ортаға бейімделу;
* ішкі бірігу;
* ұйымдық стратегияны алдын ала көру.
Стратегия - ... ... ... ... және ... жетуін қамтамасыз етуге тағайындалған жан-жақты кешенді жоспар.[3]
Тактика тапсырылған мақсаттар мен параметрлерге жақындауды қамтамасыз ... ... ... ... ... деңгейлер немесе жоспар түрлері:
* Стратегиялық жоспарлау - кәсіпорынның болашақтағы даму жоспары. Ол тапсырылған параметрлерден тұрады. ... ... ... ... ... стратегиялық міндеттерден басталады. Стратегиялық жоспар ертеңгі күн позициясымен ... ... ... ... оның ... ... ... шешімдерін түзетіп отырады, оның орындалуын үнемі бақылайды. Стратегиялық жоспарлаудың тиімділігі үшін ... ... және ішкі ... ... ... анық және ... ала көру керек. Бұл үшін ірі кәсіпорындарда мәліметтерді талдау жүйелері арқылы бағаланып отыратын ақпараттық жүйелер ... ... ... да ... ... шешімімен байланысты. Бұларға негізгі мақсаттар мен көрсеткіштер жатады: сату көлемі, өсу қарқыны, ... ... ... ... ... ... өнім сапасының деңгейі, фирманың тұрақтылығы, әлеуметтік мақсаттар.
* Тактикалық жоспар-қазіргі уақыттағы ... ... ... ... жету ... Оперативті жоспарлау - жоспардың жылдам өзгерісі.
* Зерттеу жұмысының жоспары, өндірісті, өнімді жоспарлау.
* Қызметшілерді жоспарлау.
Стратегиялық жоспардың ұзақ ... ... ... ... ... ... ... түсті. Өйткені, стратегиялық жоспар экономикалық, саяси және әлеуметтік факторлар, тұтынушылар қажеттіліктері, бәсекелестердің әрекеттері, ... ... ... барлық аспектілерді қамтиды.
Стратегиялық жоспарлардағы ұзақ мерзімді мақсаттар кәсіпорынның ағымдық әрекеттерінің емес, ішкі және сыртқы ортасындағы ... ... ... болып табылады. Стратегиялық жоспарлар концепциясы кәсіпорынның сыртқы ортаның өзгерістеріне бейімделгіштігін және уақтылы жауап беруін қамтамасыз ететін ... мен ... ... құруға бағытталған.
Хиггенс бойынша .
Пирс және Робинсон стратегиялық жоспарлауға деген анықтама берді.
Стратегиялық басқару және жоспарлау теорияларының ... ... және ... ... ... деп ... жоспарлау - бұл басшы қабылдаған әрекеттер мен шешімдер жиынтығы, сол арқылы ұйымның өз ... ... үшін ... ... ... ... жоспарлау басқару шешімін қабылдауға қажетті құрал болып саналады. Оның басты міндеті - ұйымдағы ... ... ... ... қамтамасыз ету.
Стратегиялық жоспарлаудың өзіндік белгілері:
1. Стратегияны көпшілік жағдайда жоғарғы басшылар тұжырымдайды, алайда оны жүзеге асыруға ... ... ... ... көзделеді.
2. Стратегиялық жоспар жеке бір ұйым үшін ғана емес, бүкіл кәсіпорынның ... үшін ... ... жоспар көлемді зерттеулермен және нақты деректермен негізделеді. Қазіргі заманғы бизнесмен тиімді бәсекелесу үшін, фирма сапа, рынок, бәсеке және басқа да ... ... ... ... ... ұдайы жинауы, әрі талдауы тиіс.
5. Стратегиялық жоспар ұзақ уақыт бойы ... ... ... ... ... ... жетілдіруді және қайта бағыттауды жүзеге асыратындай икемді болатындай жасалуы ... ... ... ... ... құрылымының негізі болып табылады. Стратегиялық жоспарлардың ... ... ... мақсаттары анықталып, оларға жету үшін ұжымының әрекеттері ... ... ... ... ... ... ... қабылданатын шешімдер және басқару аппаратының қызметі кәсіпорынның алдына қойған мақсатына жетуді қамтамасыз ететін стратегияны ... ... ... жоспар - бұл кәсіпорынның мақсаттарын және оларға жетудің жолдарын анықтаудан тұратын үрдіс ... ... ... ... ... ... ... құру, ішкі және сыртқы ортасын талдау, альтернативті стратегияларын құру және ... ... құру мен ... ... үшін ... және ұйымтастырушылық алғышарттарын құру негізінде жүзеге асырылады. Стратегиялық жоспарды құрушылардың ... және ... ... және урбанистика, статистика және социология, стратегиялық менеджмент және қаржы сфераларында ортақ және арнайы білімі болуы қажет. Сонымен ... олар ... ... талдау және қоғамды стратегиялық жоспарды құру үрдісіне жұмылдыру әдістерін білуі тиіс.
Стратегиялық жоспарлау кәсіпорынның болашақта ... ... мен ... ресми болжаудың жалғыз әдісі болып табылады. Ол кәсіпорынның жоғарғы деңгейіндегі басшыларына ұзақ ... ... құру және ... ... үшін негізді қамтамасыз етіп, шешім қабылдауда тәуекел деңгейін азайтып, кәсіпорынның барлық ... ... ... мен ... ... ... асырады.
Стратегиялық жоспарлар шаруашылық қызметтегі басқару шешімдерін ... ... ... ... оның көмегімен кәсіпорын жаңашылдық пен ұйымдастырушылық өзгертулермен қамтамасыз етіледі. Стратегиялық жоспар қызмет ... төрт ... ... жоспарлардың қызметтері) қамтиды
Стратегиялық жоспарлардың қызметтері
Ресурстарды
бөлу
Сыртқы ортаға бейімделу
к внешней
среде
Ішкі үйлестіру және реттеу
Ұйымдасты-рушылық өзгертулер
Сурет ... ... ... бөлу материалдық, қаржылық, еңбек, ақпараттық және тағы да ... ... ... ... ... ... Кәсіпорынның қызмет ету стратегиясы бизнесті кеңейту, нарықтық сұранысты қанағаттандыру негізінде ғана емес, сонымен қатар ресурстарды тиімді ... ... ... ... ... ... ... Сондықтан да бизнестің әр түрлі сфералары арасында ресурстарды тиімді бөлу және оларды ... ... ... ... ... ... маңызды қызметі болып табылады.
Сыртқы ортаға бейімделу қызметін шаруашылық етудің ... ... ... ... бейімделуі ретінде түсіндіруге болады. Берілген қызметтің міндеті-кәсіпорынның шаруашылық тетігін ... ... ... ... ... қатысты жағымды және жағымсыз жағдайларға (артықшылықтар мен қауіп төнулер) ... ... ... ... ... қолдана отырып, төнетін қауптердің алдын алу. Бұл қызмет, сонымен қатар, кәсіпорынды ағымдық басқаруда да қолданылады. Дегенмен, жедел басқару бәсекелестік ... мен ... ... ... ... ғана тиімді болады. Мұндай жағдайда стратегиялық жоспарлаудың міндеті болып, кәсіпорынның сыртқы ортаға сай ... ... құру ... кәсіпорын үшін жаңа қолайлы жағдай туғызу табылады.
Ішкі үйлестіру және реттеу - бұл стратегиялық жоспарда белгіленген мақсаттарға жету үшін ... ... ... ... ... Кәсіпорын стратегиясы бір-бірімен байланысты мақсаттар мен міндеттердің күрделі жүйесінен ... Осы ... мен ... ... оларды ұсақ компоненттерге бөлу мен сәйкес құрылымдық бөлімшелер мен атқарушылардың ... ... ... Бұл ... ... ... ... негізде жүзеге асырылады. Сондықтан да стратегиялық жоспардың барлық компоненттері ресурстар, құрылымдық ... ... және ... үрдістер бойынша байланыстырылуы тиіс. Бұл байланыс жоспарлау көрсеткіштерін құру жүйесімен және кәсіпорындағы басқару аппаратында үйлестіруге ... ... ... немесе атқарушының болуымен қамтамасыз етіледі. Ішкі үйлестіру және реттеу объектілері болып, ішкі өндірістік операциялары табылады.
Ұйымдастырушылық өзертулер қызметі басқару персоналының ... ... ... ойлау қабілетін дамытуды, стратегиялық жоспарды құрудың бұрынғы тәжірибесін ескеруді қарастырады. Берілген қызмет кәсіпорында әр түрлі ұйымдастырушылық жаңартуларды жүргізуде танылады: ... ... ... аппаратының қызметшілерінің өкілеттіліктері мен жауапкершіліктерін қайта бөлу; стратегиялық жоспардың орындалуын қамтамасыз ететін ынталандыру жүйелерін құру және т.б. Мұндай ұйымдастырушылық ... ... ... ... ... ... ғана жүргізілмей, стратегиялық жоспарлаудың нәтижесі болуы маңызды[3].
Кәсіпорындығы стратегиялық ... ... ... және ішкі ... үрдістердің, факторлардың және құбылыстардың өзара әрекеттесуінің негізі ... ... ... жоспар кәсіпорын дамуының басым бағыттарын анықтайды; маркетингтік, жобалық, өндірістік және қаржылық әрекеттерді ... ... ... ... ... ... ... жылжыту және өткізу үрдістерін, тұтынушылардың қажеттіліктерін, нарықтық бағалардың құрылу механизмін түсінуге көмектеседі; кәсіпорынның, оның әр ... ... және анық ... ... ... ... ... қызметтерін шоғырландыруды қамтамасыз етеді; менеджерлердің өз артықшылықтары мен ... ... ... ... және сыртқы ортаның шектеулері мен өзгерістерін ескере отырып бағалауын ынталандырады; ұзақ мерзімді кезеңдегі кәсіпорынның ... ... ... шектелген экономикалық ресурстарды бөлу үшін негізді құрайды; жоспарлау, ұйымдастыру, басқару, ынталандыру, бақылау және талдау функцияларын ... жүйе ... ... ... ... жоспарлау және талдаудың қағидалары мен механизмдері.
Кәсіпорынның шаруашылық әрекетін стратегиялық жоспарлау жалпы экономикалық саясатты немесе жалпы ... ... ... ... стратегиясын іске асыруымен тығыз байланысты. Қазіргі жағдайда стратегиялық жоспарлаудың маңызды алғышарты болып, еркін нарықтық қатынастардың дамуы, және олардың үнемі және ... ... ... ... да ... ... кәсіпорындардың ұзақ мерзімді дамуына, әр түрлі өндірістік-техникалық факторлар мен ұйымдастырушылық-басқарушылық құрылымдарды сатылы ... ... ... ... ... ... жетуге бағытталуы тиіс.
Кәсіпорындығы стратегиялық жоспарлау көптеген сыртқы және ішкі экономикалық үрдістердің, факторлардың және құбылыстардың өзара ... ... ... ...
Стратегиялық жоспарлауды жүзеге асырғанда, оның төмендегідей қағидаларына сүйену қажет:
1. Стратегиялық жоспарлау әрқашанда бұрынғы деректерге ... ... ... болашақтағы дамуын айқындауға және ... ... ... да, ... ... ... нақты көрсеткіштердің дәлдігіне тәуелді. Мұндай сенімділікті қамтамасыз ету бухгалтерлік дәл есепсіз және ауқымды ... ... ... ие ... ... еместігі айқын.
2. Кәсіпорын әрқашанда жалпы нарықтың шағын ... ғана ... ел ... дәл ... үшін дәл ақпаратты мүмкіндігінше көбірек алу ...
3. Орта ... ... ... ... ... деректері болып саналады. Кәсіпорын неғұрлым ірі болса, әдетте, жоспарлау, соғұрлым ... ... ... ірі ... ... ұсақ кәсіпорындарда басшылар үшін кейбір факторлар ... ... ...
4. Болашақтың даму барысын дәл ... ... ... ... ... нарық туралы, бірінші кезекте, бәсекелестер қызметіне тиісті маңызды деректерді күні ... алу ... ... Тағы бір атап көрсететін ... ... ... ... ... ... экономикалық дағдарыстарды, ереуілдерді, т.б. жоспарлау тіптен мүмкін емес.
5. ... кез ... ... ... емес деректерге сүйенеді. Кәсіпорында жоспар жасау үшін, қажетті ... ... ... ал ... ... ... болғандықтан, кейбір деректер жетіпейтіндіктен, ... ... ... қызметкерлердің өз ісін қаншалықты жетік білетіндігіне байланысты.
6. Жоспар жасаған кезде барлық ... ... ... ... қоса ... жасағанда өзгеріс енгізетіндігі ойластырылуы, ал жоспардың өзі ... ... ... үйлестіріліп отыруы тиіс. Сондықтан да, жоспарда резервтер ескеріледі. Алайда, резервтің көп ... ... ... ... ... ал шамалы резервтер жоспарды жиі-жиі өзгертуге мәжбүр ...
7. ... ... жүйесі, кәсіпорынның сан алуан түрлі саласының қызметі бір-бірінен айқын шектелген, жекелеген ... ... .
8. ... ... жетуді көздеу үшін жоспарлау кәсіпорын ... ... ... ... ... ... өзі барлық
кәсіпорындарда қолданылады.
9. Жоспар кәсіпорын учаскелері ... ... ... бойынша жасалуы тиіс. Онда жекелеген міндеттер қойылып, ақша, сондай - ақ ... ... ... ... ... ... осал тұстар, басқаша айтқанда, кәсіпорын қызметінің маневрлігін, ... ... даму ... ... ... ... ...
Стратегиялық жоспарлау үрдісінде нарық сыйымдылығы және өткізу көлемін жоспарлау стратгиялық жоспарлауды іске ... ... ... болып табылады. Көптеген кәсіпорындар қызметінің осал тұстары болып, сату саласы саналады, сондықтан да ... пен ... ... ... ... ... сыйымдылығы мен өткізу көлемі, бюджет жоспарланады.
Нарық пен өткізу ... - ... ... мен ... ... түрінде болашақта өткізілуі (өткізудің сандық көрсеткіштің болжамы) және ... әрі ... ... ... бір ... аралығында (қысқа, орташа және ұзақ мерзімде) тауарды өткізуден түскен пайда ... ... ... табыстардың, шығындардың және белгілі бір уақыт кезеңінде сатылған өнім ... ... ... туралы деректерді алу өте қажет, өйткені ... ... ... көрсеткіштері болашақта өткізілуге тиісті тауарларды бағалауға мүмкіндік бере қоймайды. Тек ... ... мен ... ... әрекеті арасындағы ара қатынасты талдау, оның болашақта дамуын ... ... ... ... ... ... тұтастай талдау, оларды фирма ішіндегі деректермен салыстыру, ... ... мен ... ... ... аралығында қалыптасқан пропорцияны бейнелейді.
Стратегиялық жоспарлауды ... ... ... бірі - маркетинг пен өткізу саласында жоспарлау. Ол мынадай көрсеткіштерді анықтап-болжауға негізделеді:
- қысқа ... ... ... әр ... өткізу (көлемі және құны), географиялық бағыт бойынша өткізу (көлемі және ... ... ... ... ... ... ... нұсқаулар, қор деңгейі;
- орташа мерзімдік көрсеткіштер: өнім категориясы бойынша өткізудің жалпы өткізу, бағалар, жалпы ... ... ... тауар жеткізілуінің ерекшеліктері, жаңа өнімдерді енгізу көрсеткіштері;
- ұзақ мерзімдік көрсеткіштер: өнім категориясы бойынша ... ... ... ... ... ... ... жаңа өнімдерді енгізу, нарықтан ескі өнімдерді ... ... ... ... ... және т.б.
Жоспарлаған кезде, тек қысқа мерзімді ғана емес, стратегиялық жоспарлаудың келесі механизмі - ... және ұзақ ... ... ... ... керек. Соңғы екі уақыт мүмкіндігіне жататын факторлар ... ... ... ... олар ... ... болжалдауға елеулі ықпал етеді (мәселен, технологияның өзгеруі, кез келген артық материалдардың ... ... ... ... ... ... бірге жасалады да, мұнда нарықты зерттеу нәтижесі және бәсекелестер ... ... ... ... өткізуде жарнаманың тиімділігін дәл ... ... ... ... ... ... ... пайдаланған кезде қалауынша еркін әрекет ете алады.
Жарнама шараларының ... ... ... ... шараларын өткізу жоспары;
- жарнама құралдары бойынша;
- жекелеген шараларды өткізу уақыты бойынша;
- ... мен ... ... ... ... ... ... кейін арттыру үшін, жарнама шараларымен бір мезетте кәсіпорын мәртебесін (имиджін) ... және ... ... ... ... ... ... Мұның өзі өкілеттік шығындарға байланысты (журналистерді ... ... ... мен журналдарға хабарландырулар жіберу, т.б.).
Тауар өткізудің ... ... ... ... ... және ... өткізу болжамымен қаланады. Тауар өткізуді әр айға және аптаға жоспарлайды. Егер ... ... бөлу ... ... онда басты негіз ретінде ... ... ... ... өткізуді пайдаланады. Мұндайда жылдық мөлшер шамасын 100% етіп алады да, ... ... ... ... ... ретінде есептейді.
Бұл жылдық жоспар өндіріс жоспарына ықпал ... ... ... үрдісі, әдетте, тауар өткізумен қатар ... ... ... ... ... ... ... тауар өткізу статистикасымен жасайды.
Жоспарды ... ... ... ... ... ... есебін жүзеге асырады, мұндайда әдетте ... ... ... ... өндіріс құны мен сату ... ең ... ... ... ... ... анықтайды. Мұнда ең көп ... және ... ... ... ... ... ... жоспарлы тапсырмалар мен барлық сатушылар үшін қосымша ... ... ... ... ... ... ... жоспарларды жасаудың негізі болып ... ... ... - ... ... ... құралы. Кәсіпорын стратегиясы әдетте ... ... ... ... ... ... тәсілдері болады, солардың неғұрлым кең тарағандары болып, тиімділікті жоспарлау, тиімділік лимитін талдау, ... ... ... аз ... регрессивтік бөлу.
Тиімділікті жоспарлау кезінде жұмсалған капиталдың тиімділігін есептеу үшін ... ... ... мен ... ... түскен пайда мөлшерінің (%) мәнін табады.
Тиімділік лимитін талдау тәсілі ... ... ... ... әрі ... ... кезінде шығын шамасының ауытқуы ... ... ... ... ... ... талдауда (шығынды жабу үшін ең аз ... мен ... ... ... зор мәні бар. Тек ... өзі ғана ... айналымын жоспарлағанда кәсіпорынның еркін әрекет етуін ... ... ... ... ... ... шығындары ... ... ... қарастырылады. Ақша жұмсауға сәйкес ... құн ... ... ... ... қисық сызығы нүктесімен қиылысуы, өтімділікті сақтау үшін ... ең аз ... ... айналымды регрессивтік бөлу тәсілімен капитал айналымының айлық өзгерісі жоспарлы ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Қорытындылай келгенде, кәсіпорын әрекетіндегі ... ... орны оның ... ... ... ... және ... шешімдер мен басқару аппаратының кәсіпорын алдына қойған ... ... ... ... ... негізі болып табылатынымен айқындалады
Сонымен, стратегиялық жоспарлаудың кәсіпорындарда қолданылуы кәсіпорын ... ... ... ... Өйткені, стратегиялық жоспарлау экономикалық, саяси және әлеуметтік факторлар, тұтынушылар қажеттіліктері, бәсекелестердің әрекеттері, ғылыми-техникалық өзгерістер тәрізді барлық аспектілерді қамтиды.
Стратегиялық жоспарлардағы ұзақ ... ... ... ... ... ... ішкі және ... ортасындағы өзгерістерді талдау нәтижесі болып табылады.
Стратегиялық жоспарлар концепциясы кәсіпорынның ... ... ... ... және ... ... беруін қамтамасыз ететін әдістер мен құралдар кешенін құруға бағытталған.
1.3 Кәсіпорынның дамуын стратегиялық ... ... және ... негіздері
Кез келген кәсіпорынның шаруашылық қызметінің стратегиялық жоспарлауы барлық нарықтық жүйенің орындалуымен тығыз байланысты болады. Қазіргі кезде ... ... ... ... мен оның үзіліссіз әрдайым жетіліп отыруына, сондай-ақ кенді өнім көлемінің жоғарылауына стратегиялық жоспарлау әсер етеді. Сондықтан да стратегиялық ... ... ұзақ ... ... ... қажет. Р.А. Акоффтың айтуы бойынша өсу және даму бір ... ... Өсу ... ... да, ... да ... Көп ... өсу объект санының немесе өлшемінің жоғарылауын білдіреді. Кәсіпорын қызметінің ұлғаюы келесі көрсеткіштер арқылы көрінеді: кәсіпорын ... ... ... қызметкерлер саны, сату көрсеткіші, таза кіріс және т.б. Кәсіпорынның ұйымдық жүйе ретінде ... ... ... ... ... ... арқылы жағдай жасауға мүмкіндігі бар, мысалы: өтім нарығының ұлғаюы, инвестицияның қатыстырылуы және т.б. Даму адамдардың ... мен өз ... ... ... ... мен жағдайының асып отыруымен болатын әрекет. Бұл материалдық берекенің болуын емес, адам ... мен ... ... ... ... яғни ... ... емес, білім алуда, ынландыруда, түсіністік пен сана сезімнің ... ... ... ... ... ұзақ мерзімді кезеңде даму деңгейі мен экономикалық өсу қажеттілігін қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... экономикалық жүйенің бір бөлігі бола отырып, ол қызметі мен тауар ... ... ... жүйе ... ... Әрбір жүйенің жалпы элементтері ретінде өзіндік экономикалық мақсаты бар адамдар, қызметкерлер топтары қарастырушы. Яғни кәсіпорынның даму деңгейі адамдардың мінезіне байланысты ... ... ... ұзақ ... стратегиялық жоспарлау кезінде мақсатқа жету үшін жауапкершіліктің үш тәуелсіз деңгейін атап өтуге болады: ... ... және ... ... жоспарлауда мемлекеттік реттеу маңызды рөл атқарады. Жоспарлау теориясына бағынсақ, кез келген өнімдік жүйенің белгілі экономикалық өсу мен даму потенциалы ... ... ... ... ... оның ... ... үш негізгі даму түрі бар: кемшіліксіз даму - экономикалық өсудің тұрақтылығы мен ... ... ... алдағы ғылым мен профессионалдық тәжірибеде қажеттілігінше мөлшерлік өзгерістер енгізілетін жүйенің даму түрі. Нақты - ... ету ... ... ... ... ... ... жүйенің жарым-жарты реформалануын байқатады. Радикалдық түрі қазіргі жүйе ресурсының негізгі институциалды құрылымның өзгеруімен болған реформаның қажеттілігінің ... ... ... ... ... ... экономиканы жоспарлы мемлекттік реттеу арқылы қамтамасыз ету қажет.
Қазіргі уақытта ... ... ... мемлекеттік деңгейде экономиканы үкіметтік реттеу, экономикалық жобалау және индикативтік жоспарлаудың ... ... ... ... ішінде мемлекеттік реттеу маңызды болып табылады. Себебі, ... ... мен ... ... ... тура ... жанама түрде әсерін тигізеді. Дүниежүзілік тәжірибе көрсеткендей нарықтық экономикасы дамыған елдерде ... мен ... ... ... стратегиялық жоспарлауға мемлекеттің әсер ететіні белгілі. Ол жайлы мынандай теориялар қалыптасқан: ... ... ... экономикасы, скандинав елдеріндегі ынтымақтастық экономикасы, жапония кәсіпорындардағы өнеркәсіптің даму экономикасы, дамыған және т.б. елдерде сұраныс экономикасы. Микродеңгейдегі стратегиялық жоспарлау, ... ... ... ... ішкі және ... ... ... факторлар мен көріністердің қарым-қатынас негізінде болады. Біріншіден, стратегиялық жоспар кәсіпорынның дамуына болашағы бар бағыттар ұсынады, ... ... ... ... ... ... ... өндірістік және қаржылық қызметті бір жүйеге үйлестіреді және де ... ... ... ... ... ... ... жалпы кәсіпорынның даму стратегиясы ұйымның барлық бөлімшелеріне нақты және анық мақсатты қояды. ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етеді. Төртіншіден, стратегиялық тәсіл кәсіпорын менеджерлерінің өз ... ... және осал ... ... ... мүмкіншіліктермен, қоршаған ортаның өзгеруі мен шектелуін жақсы бағалауға ынталандырады. Бесіншіден, жоспар ұйымның альтернитивті ... ұзақ ... ... ... ... ... ... ресурстарды бөлу үшін негіз құрады. Жетіншіден, жоспарлаудың, басқарудың, кәсіпорын қызметін бақылау мен бағалаудың негізгі қызметтерін қазіргі заманғы ... ... жүйе ... ... қолдануының маңыздылығын анықтайды. Төменде келтірілген стратегиялық жоспарлаудың үлгісі ірі, орта және ... ... ... және ... ... ... және коммерциялық емес барлық отандық кәсіпорындарда пайдаланылады.
Әрбір кәсіпорын үшін жоспарлаудың әр кезеңінің өзіндік ерекшеліктері болады. Алайда ... ... ... ... барлық кәсіпорындар мен фирмалар үшін тиімді болуы ... ... ... ... негізгі мақсаттары стратегиялық жоспарлау процесінде жоғарғы басшылықтың және барлық бөлімшелердің келісімімен орнатылады. Жоспарлау қызметтері әр бір кәсіпорынға ұзақмерзімді ... ... ... таза ... беру ... ұсынады. Оларды қарастырып болғаннан кейін бөлімшелер өз ұсыныстарын береді, сонымен қатар стратегиялық жоспарлаудың жалпы мақсаттарын ... ... ... ... ... ... ... жалпы мақсаты еске алына отырып, жергілікті нарықтағы орны, басқарудың ұйымдық құрылымы, кадрлық саясаты, өндірістік ... жаңа ... ... ... ... саясаты, қаржылық нәтижелері, инвестиция көлемі және т.б. анықталынады.
Қазіргі кездегі жоспарлауда қызмет жасаудың сегіз ... ... ... жөн. Оның шеңберінде әр бір кәсіпорын өзінің басты мақсаттарын анықтайды. Оларға ұйымның нарықтағы орны, инновациялық қызмет, өндіріс ... ... ... ... ... ... басқару жүйесі, әлеуметтік жауапкершілік пен қызметкерлердің мамандандырылуы жатады. Отандық тәжірибе көрсетіп отырғандай кәсіпорынның экономикалық тұрақты болуы нарықтық ... ... ... тікелей байланысты. Төмендегі кестеде американдық фирмалардың жоғарғы менеджерлердің ... ... ... ... ... ... бағасы көрсетілген.
Кесте 1
Қазіргі кездегі фирмалардың негізгі мақсаттарының көрінісі [2]
Негізгі мақсаттардың атауы
Мақсат ... ... ... әл-ауқаты
5
62
Қызмет пен өнімнің сапасы
6
60
Ғылыми зерттеу мен жұмыстар
7
54
Диверсификация
12
31
Өнімділік
8
50
Қаржылық тұрақтылығы
9
49
Ресурспен қамсыздандыру
10
39
Менеджмент жүйесінің дамуы
11
35
Халықаралық компанияға айналуы
13
29
Бірігу
15
17
Басқа мақсаттар
14
18
Стратегиялық ... ... ... ... жету ... ... ұйғарған іс-әрекеттер мен шешімдердің жиынтығын іске асыру болып табылады.
Кез келген кәсіпорынның ұзақ мерзімді жетістігі жоғарғы жетекшінің дұрыс таңдалған ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның жетекшісі негізделген шешімдердің стратегиясынан хабардар болуы керек. Сонымен қатар фирмалар өндірісті жаңартады. Жұмысты орындаудың ... ... мен тың ... ... салады, жақсы оқытылған сенімді ұжымның дамуы мен өсуін инвестициялайды, қайталанатын бизнеске ұқсас қызмет көрсетеді, жалғастырылатын ... ... ... тиімді жұмыс амалдарын тапқандары үшін қызметкерлерін марапаттайды, еңбектің ... ... сапа ... анықтайды, үнемі жаңа және жақсырақ тауарлар шығаруға қаражат бөледі.
Негізделетін шешімдердің стратегиясы - ... ... ... стратегия, ұйымның 10-15 жылғы дамуы мен басты мақсатын анықтайды.
Кәсіпорынның нарықтағы жағдайы өзгеріссіз қалып отыр. Ерте ме, кеш пе ... ... ... ... да ... үнемі дамып отыруы оның экономикалық өмір сүруінің қажетті шарты болып табылады. Даму жоспары тек аз ... ғана ... ұзақ ... ... да ... ... да қаржылық менеджмент кәсіпорынның қаржылық стратегиясын жасай ... ... ... жауап беруі керек.
Бұл сұрақтардың ең біріншісі келесідей: Бұл соманы және уақытты анықтау үшін қосымша қаржылық салымдарға қажеттілік пен фирманың ... ... ... ... ... байланысты мақсатты түрде анықтау керек. Мысалы, дамуға қажет ... ... ... ... деп сеніммен айтуға болады. Бірақ бұлай үнемі бола бермейді. Егер де кәсіпорын бәсекелеспен күресу үшін ... өнім ... ... ... ... жоғарылату стратегиясын тандаса, онда инвестицияға қажеттілікпен өткізу көлемі арасындағы байланыс сақталады, өйткені сапаның жоғарлауы үнемі ... ... ... Ал ... бәсекелеспен күресу үшін өнім бағасын төмендету немесе тұрақтандыру (инфляция кезінде) ... ... ... ... аса ... түсімді күтудің қажеті жоқ. Әртүрлі шараларды енгізу шығарылатын өнімнің ... ... ... ... шығындар қажет болады. Бұл кезде қаржыларды қажетсіну осы шығындар шамасымен анықталады.
Стратегиялық қаржылық жоспардың екінші сұрағы инвестициялау ... ... ... ... жағдайының жалпы бағыты осы жобаны қай көздер арқылы қаржыландыру керек екенін шешуге арналуы керек. Мұндай қайнар ... ... ... ... ... меншікті, тартылған және займ қаржылары.[2]
Меншікті қаржылар кәсіпорын үшін ... ... ... оның ... мен ... ... ... қандай да бір тәуекелге ұшырамайды, контрагенттер алдында кәсіпорын беделін арттырады. Бірақ меншікті қаржылардың ... екі ... ... ... ... және оларды капитализациялау үшін уақытты болуы. Негізінде коммерциялық ... ... ... екі шартының бірі үнемі бола бермейді. Әдетте коммерциялық жобаны ... ... ... ... ... қаржысы болмайды, ал қаржысы бар адам оны өз ... ... ... ... үшін ... қаржыларды пайдалану тек ірі компаниялардың ғана қолынан келеді. Бірақ олар үшін бизнес-жоспар мен оныың қаржылық бөлімі өз тартымдылығын жоғалтады.
Тартылған ... ... ... ... ... алады. Фирма басшылығының акцияны қосымша шығаруы немесе бақылау пакеті арасында сатып отыруы бірқатар инвесторлардың қаржыларын тартудың дәстүрлі тәсілі болып табылады. ... бұл ... ... ... ... түрде бірқатар қауіпке барады. Олардың алғашқысы фирмаға билік етудің біршама ... ... ... ... ... ... бұқара арсында акцияна табысты тарату күрделі міндет болып табылады. Ұсақ инвесторды жақсы жасалған ... ... ... ол ірі инвесторлар өте ірі күшті қажет етеді. Сондықтан да кәсіпорыннан акционерлік капиталды тарту үшін ... екі ... ... ... Ұсақ инвесторларды оларға дивиденттер үнемі төленіп, осы кәсіпорынның ... ... ... ... деп ... ... өйткені тек осы факторлар ғана акцияларды ұсақ инвесторлар үшін тартымды етеді. Ал ірі акционерлерді тарту үшін кәсіпорын ... ... ашық болу ... ... ... ... ... тартудың стратегиясын таңдай отырып, кәсіпорын өзінің қаржылық менеджментін қайта ұйымдастыруда оңай емес ... ... ... ... ... ішкі ... де болуы мүмкін. Олардыңішінде дәстүрлісі болып еңбек ақыға арналған қаржылар табылады. Өз жұмысшыларының еңбек ақысы бойынша қарыздың оңтайлы деңгейін тауып, ... ... ... ... ақы ... ... автоматты түрде инвестициялау көзі ретінде пайдалануға болатынқарызды да ұлғайтады. Бұл кезде қаржылардың барлығы айналымкапиталына салымдар ретінде бағытталды, ... ... ... жоба өмір сүре ... ... мен ... алуға болады. Банктер ссуда мен оның құнын қайтару туралы көп ойлайды. ... ұзақ ... ... не ... ете ... ... әрі сақ ... несиені уақытында қайтаруға кепілдік беру үшін кәсіпорын мүлкінен нені салуға болады. Осы сияқты үлкен сұрақтарға олар банктерге ссуда алуға бармастан ... ... ... ... ... керек. Эмиссия кезінде корпоративті облигациялар акцияларға ұқсас болады.
Жобаны қаржыландыру тәсілін тандауға оның бағыттылығы әсер етуі мүмкін. Әрекет ... ... ... ... ... ... үшін несиелердің көмегімен қаржыландыру тиімді деп саналады. Банкілердің ойынша, бұл жердегі тәуекел үлкен емес, сәйкесінше несие құнын төмендетуге болады. ... ... ... ... оның сенімді материалдық қамтамасыз етілуі болып табылатын активтер жетіп артылады. Ал керісінше, жаңа ... ... ірі ... ... ... асыру жобалар үшін пайлық немесе акционерлік капиталды тарту керек. Несиені жабу үшін ... ... ... оны жабу ... ... ал бұл ... ... қолынан келмейді.
Кәсіпорынның жоғарғы жетекші өнері стратегиялық жоспарлаудағы қабілеттерімен анықталады. Стратегиялық ойлайтын топ-менеджерлер сыртқы жағдайларды алдын-ала ... ... және өз ... өз ... ... ... ... стратегияны жасауда әр түрлі қозғалыс күштерін қолданады:
* жаңа нарықты іздеу;
* жаңа өнімді және қызмет ... ... ... үшін сервисті жақсарту;
* технологияны жасау;
* өнімнің мүмкіндіктерін жақсарту;
* сату әдістерін ... ... ... ... ... ... ... капиталдық салымдар мен пайданы қайтаруды көбейту.
Американдық және жапондық кәсіпорындар стратегиялық жоспарлауы кәсіпорынның бес ... ... ... өйткені нақты құрылған стратегиялар басталады.[3]
Кәсіпорын қызметкерлеріне негізделген шешімдерді қабылдау қабілетін дамыту үшін озық топ-менеджерлер:
* Ұзақ ... бойы ... ... ... ... мақсатқа жетуіне көмектеседі;
* Әр түрлі басқару деңгейлеріндегі менеджерлерге зейнетке шыққанда немесе жұмыстан шыққанда ғана ... ... ... несиелік акциялар түрінде сыйақы береді;
* Орындаудың нақты мерзімдерінде жаңа тауарларды өндіруді, ... ... ... ... ... ... ... жеткенде жұмысшыларға бонустар төлейді.
Шешім қабылдауда сәтсіздікті болдырмау және бас-қарушы шешімдерін ... ... үшін ... неғұрлым толық жинау және мына сұрақтарға жауап беру қажет:
* Шешім туралы кімнің білуі тиіс;
* Қандай іс-әрекеттерді қолдану қажет;
* Оларды кім ... ... Осы ... ... қолдау үшін жетекші не істеу керек;
Бұл үшін басқару шешімдерінің әрқайсысын реттеу арқылы қандай баламалар бар ... ... ... Егер ... ... талдау керек болса, балансты амал қолдану қажет. ... ... ... ... ... ... қажет, оларға жоспарлаудың үздіксіздігі, ғылымилық, кәсіпорынның барлық ресурстарын ұтымды қолдануын көздеушілік, жетекші звенолардың принципі және олардың жүзеге ... ... ... ... пен ... ... жатады.
Кәсіпорында жоспарлаудың әр түрлі әдістері қолданылады:
1.Баланстық - баланстың мына түрлері:
- халықшаруашылық деңгейде кеңінен қолданылады
- материалды (отын, электроэнергия, жабдық және т.б. ... ... ... ... ... (ақшалай табыс пен шығыс балансы, бухгалтерлік баланс, кассалық жоспар және т.б.).
2.Нормативті әдісті ... ... ... ... ... мен норма жүйесі қолданылады (шикізат пен материалдар шығысының нормасы, қызмет көрсету нормалары, еңбек ... ... ... ... мен ... қолдану нормативтері, өндіріс циклінің ұзақтығы, шикізат қоры, аяқталмаған өндірістің ... ... отын ... Бұл әдіс егер ... ... база ... ғана ... қолданылады, демек нормалар мен нормативтер жаңа техника мен технологияны енгізетін ... ... ... алып ... сонымен қатар еңбекті өндіруді ұйымдастыруды жақсарту.[14]
3.Бағдарламалы - мақсатты әдіс, көбінесе ҒТП жоспарлауда қолданылады, ол төмендегі жағдайларда көмектеседі:
* ... ... ... ғылыми-техникалық бағдарламалар арқылы орындауға бағыттауға;
* идеядан өндіріске енгізгенге дейін тура жоспарлауды қамтамасыз ... ... ... ... ... ... экономикалық және әлеуметтік даму жоспарымен байланыстыруға;
4.Технико-экономикалық факторлар бойынша әдісөндіріс шығындарын жоспарлауда және өнімді ... ... ... және ... ... және ... даму ... бөлімдерін жоспарлауда қолданылады. Жоспарлаудың бұләдісінде келесі факторлар ескеріледі:
* Техникалық (жаңа техника мен технологияны, жаңа ... ... ... ... қарулануы және т.б.);
* Шығарылатын өнімнің ассортиментін, атауын, өндіруін ұйымдастыруды ... ... мен ... ... ... ... факторлар.
Бұл әдіс еңбек пен кадрлар бойынша жоспарды, өндіріс жоспарын, өндіріс шығындары мен өнімді өткізу жоспарларын жасауда ... ... ... ... бір ғана әдіс ... ... ... кешені қолданылады.
Ұтымды жоспардың принциптері:
* Кәсіпорын неғұрлым үлкен болса, ... ... ... ... ... ала ... ... оның қызметінің жоспарлануы анық және жан-жақты болуы керек.
* Болжау ... ... ... жағдайдың даму барысын алдын- ала көру қажет (салаларда, шаруашылықта, бәсекелестерде).
* Ұзақ мерзімді тәрізді, оперативті жоспарлау ... Ең ... ... ... ... ... деген "апатты" жоспар жасалынады.
* Басқарудың барлық звенолары қатыстырылған кезде жоспарлау процесі қарсы болуы қажет.
* Фирманың бюджетін құруға ерекше көңіл ... ... ... ... ... ... [5]
Жоспарлау - шешім қабылдадың үздіксізпроцесі, бұл ... ... ... ... ... ... мен ... анықталады және бекітіледі, оған жетудің стратегиясымен саясаты анықталды: кәсіпорының экономикасың жүргізудің әртүрлі жақтары ... ... ... бар ... ... ... ... 5. Кәсіпорынның қызметін жоспарлау [5]
Жоспарлау түрі бойынша:
Иелену дәрежесі:
* Шаруашылың субъектісінің қызмет сферасын иемденетін жалпы жоспарлау
* Қызметтін белгілі бір сферасын иемденетін жеке ... ... ... ... Стратегиялық жоспарлау (жаңамүмкіндіктерді іздеу);
* Тактикалық жоспарлау (белгілі бірсалдарларды құру);
* Оперативті жоспарлау (мүмкіндіктерді ... ... ... ... ... ... ... анықтау);
* Құралды жоспарлау (материалды, еңбектікресурстар, жабдық, қаржы, ақпарат);
* Бағдарламалы жоспарлау (өндіріс пен өнім ... ... ... жоспарлау (арнайы сатулар, көпдеңгейлі маркетинг).
Қызмет ету сферасы бойынша:
* Өндірісті жоспарлау;
* Өнімді жоспарлау;
* Қызметті жоспарлау;
* Кеңейтілген ... ... ... ... жоспарлау;
* Қысқа мерзімді жоспарлау;
* Орта мерзімді жоспарлау;
* Ұзақ мерзімді жоспарлау
Жоспарларды өзгерту мүмкіндіктері бойынша:
* Қатаң ... ... ... ... ... ... жоспарлау -баланстардың келесі түрлері құрылатын халықшаруашылық деңгейінде кеңінен қолданылады.
Нормативті әдіс. Жоспарлау барысында кәсіпорын ресурстарын қолдануда норма мен ... ... ... әдіс ҒТП жоспарлауда қолданылады.
Технико-экономикалық факторлар бойынша жоспарлау әдісі өндірістің шығындарымен ... ... ... бағдарламасы мен кәсіпорынның экономикалық, әлеуметтік дамуын жоспарын жоспарлағанда қолданылады.
Стратегияны анықтауда ... ... ... мысалы:
* өсім потенциалы мен өнімді таңдау;
* жоғары ... ... пен ... ... үлесі арқылы өнімді таңдау.
Кәсіпорын тырысатын көрсеткіштер жүйесі: мақсаттылық, үнемділік, нақтылық, сапа, өнімділік, жаңашылдық, пайдалылық.
Мақсаттар бұтағы - ... ... ... ... ... Мақсаттардағы қарама - қайшылық мынандай: қысқа мерзімді мақсаттар қысқа мерзімді мақсаттарға сәйкес келмеуі мүмкін, жалпы мақ-саттар жеке ... ... ... ... ортамен, кәсіпорынның ішкі ортамен сәйкес келмеуі мүмкін. Сондықтан кәсіпорынның жетістігі үшін мақсат мынадай болуы тиіс:
* кәсіпорында қабылданған ... ... ... ... оған ... ... қаражатпен қамтамасыз етілу;
* жоғарғы реттегі мақсаттарға қайшы болмау;
* нақты жүзеге асатындай болу;
* мүмкін болатын ... ... ... ... ... ... ... амалдармен мақсаттарға жету;
* жетекшілік күші бар, нақты, анық, қысқа құрылу, ... ... ... күрделі мақсаттар тиімділік талаптарына сай құрылып, мақсаттар бұтағын құрау керек.
Ұйымның жетістігіне шын салым жасау үшін мақсаттар келесі қасиеттерден тұру ... ... ... және ... ... ... ... уақытқа бейімделуі;
* Ұзақ мерзімді, орта және қысқа мерзімді ... ... ... ... ... ету үшін ... ... болу керек.
Өз мақсаттарын, мақсаткерлігін бекіткеннен кейін жетекші стратегиялық жоспарлау процесінің диагностикалық кезеңін бастауы қажет. Бұл - үш ... ... ... ... стратегияның түрлі аспектілеріне ықпал ететін өзгерістерді бағалау;
* Кәсіпорынның ағымдағы стратегиясына қандай факторлар қауіп әкелетінін анықтау;
Жалпы кәсіпорынның ... жету ... қай ... ... ... [2] ... 6. Ұйымның даму жоспарларының жүйесі.
Стратегиялық жоспар ерекшеліктері:
* ... ... ... ... даму ... (10-15 ... Стратегиялық жоспар жоспарлар жүйесінің шыңы болып табылады, өйткені ұйымның тағайындаун, ... ... ... ... жүйесі басқа әлеуметерінің бейімделуіне қызмет етеді.
* Қызметтің ... ... ... ... ... және ... іс-әрекетке қатыста шешімдер қабылдау.
Ұйымның даму жоспары ерекшеліктері:
* Жаңа ... ... ... ... ... қажеті шараладан тұрады, бекітілген жаңа позицияға шығу жолдарын нақты көрсетеді.
* Шығарылатын өнімді ... ... ... ... пен ... ... өнімнің жаңа түрлерін құруды сипаттайтын диверсификация жоспарын жасау үшін бейімдеуге қызмет етеді.
Тактикалық жоспарлар ерекшеліктері:
* ... ... ... ... күшейеді (өндіріс, өткізу, қаржы, сатып алу.)
* Тактикалық жоспарлар ұйымының даму жолдары толық сәйкестендіріліп ... ... оның ... ... ...
* ҒЗЖ ... жасауға мүмкіндік береді, мұнда ұысын немесе шығарылытын тауар ме қызмет көрсетуге арналған. Жаңа нарықтарды ескере отырып жаңа тауарлар мен технологиялық ... ... ... шаралар көрсетеді.
Сурет 7. Қазіргі менеджмент жүйесіндегі кәсіпорын мақсаттары
Қорыта келгенде, қаржылық стратегия дегеніміз - ол кәсіпорынның ... ... ... ... ұзақ ... қызмет. Кәсіпорынның стратегиясы жоспарлы түрде ... ... ... ... ... уақытта стратегиялық жоспарлау менеджмент атқарымдарының қатарынан өз орнын алды. Бизнесте табысқа жетудің әмбебап тәсілдері болмай, сонымен ... ол ... ... ... үшін негіз жасайды.
Кәсіпорын дамуының стратегиясын таңдау нарықтық қатынастар жағдайында басқару қызметінің негізі болып ... Ұзақ ... ... ... кәсіпорын тауар өңдеу, өндіріс тұрақтылығы, нарыққа ену, бағаның өзгеруі, шығынның қысқартылуы және барлық басқа қызметтік немесе мақсаттық ... ... ... ... ... сияқты атақты стратегияларды пайдаланады. Олар кәсіпорын экономикасының тиімділігін қамтамасыз ететін басты құралдар ... ... ... ... ... ... АҚ мысалында талдау
2.1 АҚ- ның ұйымдық-құрылымдық сипаттамасы және қаржы-шаруашылық жағдайының талдауы
акционерлік қоғамының ... ... 1925 ... ... 15-інен басталады. Ол кездегі Қазақстан халық шаруашылығы Орталық Кеңесі Президиумының шешімімен республика ... ... банк ... ... ... ... Банкі туралы. Уақыт өте келе Өндірістік банктің бөлімшелерінде әртүрлі қайта ұйымдастырулар ... ... ... 7 маусымында Республикалық Халық комиссарлары Кеңесінің Қаулысына сәйкес, Алматы қаласында Өнеркәсіпбанкінің базасында КСРО электр шаруашылығын және құрылысты ... ... ... ... ... ... ...
1949 жылдың 11 шілдесінде Министрлер Кеңесінің қаулысымен Алматы облысаралық конторасы КСРО Өндірісбанкінің Қазақ республикалық ... ... ... құрылды. Кейіннен КСРО Құрылысбанкінің Қазақ республикалық конторасы ... ... 1987 ... 17 ... СОКП ОК мен КСРО Министрлер Кеңесінің №821 бірлескен Қаулысына ... үш ... ... ... ... КСРО Мемлекеттік банкі, Сыртқы сауда банкі) негізінде 6 банк құрылды:
* КСРО Мемлекеттік банкі;
* КСРО Өнеркәсіп-құрылыс банкі;
* КСРО ... ... ...
* КСРО ... ...
* КСРО ... құрылыс банкі;
* КСРО Жинақ банкі.
1991 жылдың 4 наурызында КСРО Мемлекеттік коммерциялық өнеркәсіп-құрылыс банкінің № 126 Қаулысы бойынша Қазақ ... КСРО ... ... - ... республикалық Мемлекеттік коммерциялық өндірістік-құрылыс банкі болып өзгертілді.
1991 жылдың 24 шілдесінде ҚазКСР Министрлер ... 1991 ... 24 ... №444 ... сәйкес Қазақ акционерлік банкі болып құрылды. ... ... ... ... Төрағасы болып Бейсенов Ораз Мақайұлы тағайындалады. ҚАБ филиалдар желісі 66 филиалдан құралды.
1990 жылдың 23 қаңтарында ... КСР ... ... мен КСРО ... ... ... ... жасалған 1989 жылғы 11 желтоқсандағы келісім негізінде, КСРО Сыртқы экономикалық қызмет банкінің бұйрығымен Алматы ... КСРО ... ... банкінің Қазақ республикалық банкі ашылды.
1992 жылдың 14 ақпанында құрылтайшылар ... №3 ... ... ... Министрлер Кабинетінің 1992 жылы 28 тамыз айындағы № 710 Қаулысы бойынша Қазақстан Республикасының Сыртқы экономикалық қызмет банкі ... ... ... ... ... ... деп атауын өзгертті. Басқарма Төрағасы болып Ырысов Берлин Кенжетайұлы тағайындалды. "Alem Bank Kazakhstan" Акционерлік банкі бірнеше жылдар қатарынан мемлекеттің ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасы Үкіметінің агенті болды. "Alem Bank Kazakhstan" АБ-нің филиалдық желісі 20 филиалды қамтыды.
1997 жылдың 15 ... ... ... ... ... ... ... және акционерлік банкін қайта ұйымдастыру туралы 15.01.97 №73 қаулысына сәйкес ... ... ... ... Осы Қаулының негізінде Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігіне акциясын қолдануға және ... ... ... ... ... ... және банк ... мүшелерін қалыптастыруға мүмкіндік берілді. Акционерлердің жалпы отырысында ЖАҚ-ның Басқарма Төрағасы қызметіне Тәтішев Ержан Нұрілдәйімұлы тағайындалды. ... ... 1 ... ... ... ... Ашық ... Қоғамы болып өзгертілді.
2003 жылдың 26 қыркүйегінде ААҚ қайта тіркелуіне байланысты ... ... ... өзгертілді. ... ... 7 ... күні АҚ ... ... ... ... хабарлады. 2013 жылдың қаңтар айында қайта тіркеу үдерісі аяқталғаннан кейін АҚ АҚ ... жаңа ... ... ие ... Қазір банктің өзінде, сонымен қатар банк конгломератына кіретін еншілес компанияларда ренейминг пен ревизуализация жүргізілуде.
ТұранӘлем Банкінің ТМД-дағы жетекші қаржы ... ... және ... нарыққа шығу жаңа стратегиясын қабылдағаннан кейін Банк пен банк конгломератының жаңа бейнесінің қажеттілігі туындады.
10 жыл ... ... ... нарығындағы айтарлықтай әйгілі және беделді брендке айналды. Бұған әйгілі әлемдік ... ... ... ... ... Солардың кейбіріне тоқтала кетейік. Әйгілі журналы жүргізген ТМД-ның беделді қаржы ... ... ... бойынша ТұранӘлем Банкі 2006 және 2007 жылдардағы атанды. ... зор The Banker ... ... ... 2007 ... әлемнің 300 үздік банктері рейтингісіне енгізді, ал Euromoney басылымы ... ... деп ...
атауы посткеңестік банктер арасында бұрыннан танымал. БТА қаржы компаниясы тобы Украинада, Беларусьте, Грузияда, Арменияда, Қырғызстанда жұмыс істейді. 2007 жыл банк үшін ... ... ... ... ... ... стратегиялық серіктестігінің пайда болуымен есте қалды.
Алайда, жалпыұлттықтан халықаралық ... ... үшін ... ... ... ... үлесін қамти алатын әмбебап, түсінікті, сонымен қатар жылы шырайлы және инновациялы бренд ... ... ... банк ... ... ... банктерді БТА бірыңғай брендіне біріктіру жөнінде шешім қабылданды. Банктің өзі БТА ... деп ... Бұл атау тез ... ... ... және ... жан-жақты болғандықтан мейлінше тиімді.
БТА-ның жаңа логотипі банктің заманға сай және инновациялы екенін бейнелейді. Ашық ... түс - бұл ... ... ... ... түс - бұл күштілік пен қуаттылық. Логотиптің ... де ... ... ... Бір ... орналасқан төртбұрыштар сенімділік пен тұрақтылықты, олардың қиылысуы қазіргі заманғы банк ... ... ... бірі - ... білдіреді. Бұл жағдайда да ТұранӘлем Банкімен сабақтастық сақталады.
Жаңа брендті құрайтындар - бұл инновациялылық, технологиялылық және сарапшылық. ... озық ... ... ... ... ... ... рейтингтер мен марапаттарда бейнеленген тұрақтылық пен сенімділік нышаны, банкке деген сенімділік, қызметкерлердің ... ... мен ... беделі. Ал бейімділік әрбір нәрсеге мұқияттылықты, нарық өзгерістеріне тез ... ... оның ... ... ... білуін, банктің әлеуметтік жауапкершілігін білдіреді. Бұл компания менеджменті құралатын басты үш қағида.
2013 жылдың 24 қаңтарында АҚ ... ... ... ... Республикасы Әділет министрлігінің Тіркеу қызметі комитетінде қайта тіркеуден өтіп, № ... ... алды және АҚ деп ... ... 2007 жылдың қараша айында банк қолға алған Ребрендингті жүргізудің басты ... ... банк ... ... ... жаңа стратегияның қабылдануы болды.
Банктің ұйымдастырылу құрылымы дегеніміз -- алдына қойған мақсаттарына жету үшін, оның әртүрлі бөліктері арасында ... ... ... ... ... ... ... ол:
- жеке тұлалардың ақшаларын салымға тарту үшін жаңа бөлшек өнімдерді ендіреді;
- бөлшек өнімдер бизнесін ... үшін ... ... және ... ... ... бизнеске бағытталған, нарықтың сегментін анализдейді және мақсатты топтарды таңдайды;
- облыстың территориясындағы өнімдерді сату, мерзімдік сату бойынша бизнес жоспарды өңдейді;
- ... ... ... жаңа жағдайларды ... ... ... ... ... ... мониторинг жүргізеді;
- Интернет-Банктың дамуын бақылайды;
- Банктың ЕАБ-де қолма-қол ақшаларды, құнды банктер және ... ... ... жүргізеді;
-банктің барлық құрылымдық бөлімшелері, басқарудың компетенциясына кіретіндер, инструкциялар, методикалық пособиялар ... ... ... ... ... ... ... кассалық бөлімшелерге бекітілген ... ... ... ... жағдайымен қоса және Банктің ішкі құжаттарын бұзбауына бақылау жасайды.
Несиелік операциялар басқармасы, банктің ... ... беру ... ... ... ... несиелік операцияларды бақылап отырады. Құнды қағаздармен басқару, бұл басқарма банктің жалпы құнды қағаздар ... ... ... және ... Ішкі ... бөлімі, ол банктің нарық жағдайына байланысты кез-келген уақытта ішкі ... ... ... ... Ол ең ... банктік операциялардың дұрыстығын және олардың құжаттарда дұрыс және өз уақытында көрсетілуін, сондай-ақ операциялардың сәйкестігін тексерумен айналысады. Кадрлар ... ол банк ... ... ... босату немесе қайта оқытып кадрларды қайта дайындау ... ... ... банктің ұйымдастыру құрылымын қарастыра отырып, оның атқаратын функцияларын да айта ... жөн ... ... ... банктың негізгі функцияларына мыналар жатады:
- банктың даму стратегиясын анықтайды;
- негізгі шешімдерді ... және ... үшін ... ... мен ... методологиясын дайындайды;
- филиалдар байланысының масштабын анықтайды;
- даму ... ... ... ... ... және оның ... ... басты банктың ұйымдастыру құрылымын анықтайды;
- облыстың филиалдық мәртебесі мен мүмкіндігін анықтайды;
Жоғарыда аталған басқармалар мен бөлімшелер өзара тығыз байланыста болады және ... ... ... ... бар. ... ... банк филиалдарының ұйымдастыру құрылымынан бірқатар айырмашылықтары аңғарылады.
Ұйымдастырылу құрылымының ... ... ... ... кіреді, яғни операционды бөлім. Ол банктың клинттерімен тікелей жұмыс атқарады, яғни шот ашу, ... ... және тағы сол ... ... ... ... ... барлық несиелік операциялармен байланысты жұмыстарды жүзеге асырады. Сондай-ақ қарыз алушының несие қабілеттілігі мен төлем қабілеттілігіне баға беру және ... ... ... ... ... ... ... операциялар бөлімі -- ол банктің құнды қағаздарын сату, сатып алу және орналастыру, сондай-ақ құнды қағаздар бойынша ... ... іске ... ... ... -- ол ... автоматизациялануын және басқа банктермен ақпараттық алмасуын қамтамасыз етеді.
Валюталық бөлім, валютаны қабылдау, айырбастау және тағы сол сияқты валюталық операцияларды жүзеге асырады.
Қауіпсіздік ... ол ... ... қауіпсіздігін қамтамасыз етеді және соған жауапты.
"БТА Банк"АҚ-ның негізгі операциялары:
- корпоративтік несиелендірудің барлық түрлері;
- тұрғындарды және корпорациялардың ... жеке ... кіші және орта ... ...
- ... консалтинг және жобалык, талдау;
- сақтандыру бойынша операциялар;
- әр түрлі қызмет көрсету операциялары;
- клиенттермен салымдарды теңгемен және шетел валютасымен қабылдау;
- ... ... ... және ... ... ... және зейнетақы активтер,
Банктің функционалдық құрылымына ... ... мен ... ... ... қаласындағы БТА Банкінің Жамбыл филиалында келесі негізгі бөлімдер қызмет атқарады: ... және орта ... ... ... ... ... ... аймақтық қаржыландыру басқармасы, корпоративтік банкинг басқармасы, қазыналық операцияларды есепке алу ... ... ... ... алу ... ... ... бөлімі, корршот және төлемдер бөлімі, кастодиандық операциялар бөлімі, қаржылық талдау басқармасы, ... ... және ... ... ішкі ... ... қаржылық жоспарлау бөлімі, филиалдар бюджет бөлімі, заң департаменті, заемдық операцияларды құқықтық ... ... ... және ... ... ... ... бөлімі, ішкі аудит басқармасы, жарнама бөлімі, несиелік тәуекелдер басқармасы, ақпараттық технологиялар бөлімі, банктік жүйе бөлімі, ... ... ... ... ... ... ... бухгалтерия және тағы басқалары.
Несиені беруді, оларды есепке алуды, бакылауды, несие мәселелерін реттеу бойынша шараларды ... ... ... ... ... ... ... несие бөлімі заңды және жеке тұлғаларға несие беру жұмысын аткарады. ... ... ... қамтамасыз етуі тиіс. Несиелердің қайтарымдылығы айыпақымен, кепілмен, кепілдемемен және зандармен немесе шартпен ... ... ... ... ... ... Клиенттің несиені кайтаруға жоғары кабілеттілігі мен сенімділігі болған жағдайда банк несиені камтамасыз етусіз-ақ (банктік несие) беру ... ... ... ... ... несие саясатының мақсаты - банктің несие қызметіндегі алғы шарттарды, банктің несие мен тәуекелділікті баскару стандарттарын, нормативтерін және принциптерін анықтау ... ... ... ... ... ... ... аткарады. Олардың міндеті банктегі барлық есеп айырысуды, тұрғындарға еңбек акы, зейнет акы, жәрдем ақы беруді жузеге асырады. ... ... ... қабылдау, ақшаларын аудару, коммуналдық қызмет үшін төлем қабылдауды жүргізеді.
Заңға сәйкес банктің ішкі ережелері банк ... ішкі ... ... ... ... мен баска да органдар кызметінің кұрылымын, міндеттерін, кызметі мен өкілеттігін; кұрылымдық ... ... ... мен ... банктін атынан мәміле жасаган кездегі лауазымды адамдар мен банк кызметкерлерінің өкілеттігін белгілеуге тиіс.
Жалпы Акционерлік қоғамы Жамбыл филиалының банк операцияларына ... ... ... және жеке ... ... банк ... ... және жүргізуді қабылдау; ұйымдардың корреспонденттік есеп шоттарын ашу және жүргізу; кассалық, аудару, есептеу, заем, сенім, клиринг, сейфтік, ... ... жеке және ... ... ... шоттары бойынша есеп айырысуларды жүзеге асыру; төлем карточкаларын шығару; шетел валютасымен айырбастау операцияларын ұйымдастыру; чек кітапшаларын шығару; бағалы кағаздар ... ... ... банк ... ... ... ашу мен растау және ол бойынша міндеттемелерді орындау; ақша түрінде орындалуды көздейтін банк кепілдіктерін беру; үшінші тұлгалар үшін ақша ... ... ... ... кепіл болушылықтар мен өзге де міндеттемелер беру. Жоғарыда аталған операцияларды жүргізу үшін банктерге лицензияны Ұлттық Банк ғана бере ... ... АҚ ... жүйе ... ... ТМД ... банк ... құруда лидер болып табылады. АҚ активтерімен меншікті капиталы бойынша Қазақстандағы ... ... ... ... ... ... ... орнықты.
БТА - бұл әмбебап, қарқынды дамушы банк, оның ... ... ... БТА ... ... ТМД, ... ... және Азия елдеріндегі дамушы нарықтарда белсенді түрде ұсынып келеді. Қаржы және кеңес беру қызметтерін ұсынудың сапасы мен ... ... ... БТА ... ... маманданған еншілес құрылымдар құруда. БТА-ның қарқынды дамуының негізгі көзі - өткендері ұқсас және іскерлік ... ... ... болған бұрынғы кеңес елдерінің (ТМД) едәуір нарықтық әлеуетін жүзеге асыру. Банк мыналарға сүйене ... ТМД ... ... ойыншы болуды көздейді:
* Жергілікті нарықты және клиенттердің қажеттіліктерін тереңірек білу, бұл нарықтағы шетелдік қаржылық институттармен тиімді бәсекелесуге ... ...
* ... алдыңғы қатардағы нарығында бизнесті жүргізудің едәуір жинақталған тәжірибесі және ... ... ... бұл жергілікті банктермен тиімді түрде бәсекелесуге мүмкіндік береді;
* Стратегиялық серіктестердің, соның ішінде ... ... ... ... ... ... ... арқылы олардың кең желісін құру.
БТА ТМД-дағы ірі жеке меншік банк болуға ұмтылады. Сондай-ақ Банк ТМД-ның ірі сауда серіктестері ... ... атап ... ... ... және ... ... өзінің қатысуын кеңейту мақсатында Қазақстанның және ТМД-ның басқа елдерінің ... ... келе ... ... ... ... ұтымды пайдалануды көздеп отыр.
2015 жылға дейінгі даму стратегиясына сәйкес, БТА Банкі келесі мақсаттарға қол жеткізуді жоспарлайды:
Нарықтағы үлесі бойынша:
+ ... - ... кем емес
+ ... - 2%-дан кем емес
+ ТМД-ның басқа ... - ... кем ... ... ... ... ...
+ 2010 - 42 млрд.-дан кем емес
+ 2015 - 50 млрд.-дан кем емес
Банктің негізгі бәсекелік артықшылықтарының бірі - ... жаңа ... ... ... өз ... қатарын ұдайы кеңейту немесе бейімдеу, нарық қажеттіліктерін қанағаттандыра отырып, жоғары технологиялық қызметтерді ұсыну дайындығын көрсететін инновация мәдениеті.
АҚ ... ... ... - Қазақстандағы әртүрлі саладағы заңды тұлғаларға (шаруашылық ... ... ... Банк ... ... ... түрлерін ұсынады. Қаржыландыруларды төмендету. Банк кешендік несиелендірудің әртүрлі сұлбаларын пайдалана отырып, клиенттердің пайыздық шығындарын ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндігі. Несие операциялары бойынша мөлшерлемелер рыноктық конъюнктурадағы өзгерістерге ... ... және ... сондай-ақ мөлшерлемелер банк пен клиенттер арасындағы ынтымақтастықтың ұлғаюына қарай төмендетілуі мүмкін.
Несиелік ... ... ... ... Банк ... көрсету сапасын жақсарту үшін барлық мүмкіндіктерді қарастырады, осының нәтижесінде жобаны сараптау жұмыстары тез арада жүзеге асырылады.
Коммерциялық банктердің қаржы ... ... ... - бұл ... және банктердің барлық сфераларындағы оның ішіндегі шаруашылық - қаржылық қызметтің жиынтық қорытындысын қамтып көрсетеді. Қаржы нәтижелері жағымды және ... ... ... Яғни банк есеп беру ... өз ... ... ... болса, онда ол жағымды нәтижеге ие болады.Ол дегеніміз өз шығындарының орнын ... және ... ... ... ... қатар керісінше жағдайлар да орын алып тұрады. Кейбір банктер өз қызметі нәтижесінде зиян шегуі де мүмкін. ... банк ... банк ... асып кетеді. Дегенмен де егер банк табысты болса, онда осы ... ... ... оның ... операциялық, әкімшілік басқару қоса алғандағы шығындары жабылады,банктің пайдасы құрылады, пассивті және активті ... ... мен ... ... ... ... яғни ... деңгейін анықтайды.
Банк табыстылығы осы бағыттағы банк персоналдары қызметіндегі бағыттың мақсаттылығы, актив бөліміндегі де, пассив бөліміндегі де, баланстың құрылымдағы үйлесімді ... ... ... және ... ... ... пайыздардың деңгейін болжау үшін, пайыздық маржаларды есептеу және ссудалық операциялар табыстылығындағы тенденцияларды анықтауда, шығындар мен табыстардың құрылымын ұтымды ... банк ... ... ету ... шарт ... ... Банк ... басқару, өтімділікті қолдау, олардың минималдылығы сөзсіз банк табыстылығының шарты болып табылады.
Жалпы банктің қаржы нәтижелері туралы мәлімет банктің бухгалтерлік ... ... ... ... атты ... ... Бұл құжат банк балансымен бірге үнемі баспада жарияланады.
Банктердің оңтайлы қаржылық ... жету ... ... әсер ... ... ішкі және ... ... факторларға байланысты: банктің географиялық мекен-жайы, оның қызмет көрсету зоналары, клиенттік базасының жеткіліктігі, бәсеке деңгейі, қаржылық нарығының даму деңгейі, аймақтағы әлеуметтік-саяси ... ... ... мен ... да факторлардың болуы. Тағы бір көрсеткіш, ол меншікті капитал деңгейі, ... ... мен ... ... жалпы банктік шығын деңгейі мен кіріс әкелетін және кіріс әкелмейтін активтер. Шығындар мен жоғалтулар, прогрессивті ... ... ... филиалдар жүйесі мен туынды құрылымдар кірістері, бұлар - банктің өз қызметіне және оның басқару ... ... ... ... ... басқармасының барлық позитивті және негативті сомалары банктің қызмет етуінің қаржылық ... - ... ... ... ... ... әсер ... факторлардың көптүрлілігі көпфункционалды және көп мақсатты экономикалық жүйе ретінде қарастыру қажеттігін анықтайды. Сол себептен, банк қызметінің нәтижелерін ... ... ... ... ... ... ... нәтижелері көрсеткіштерін қалыптастыру алгоритмі ҚР Ұлттық банкімен бекітілген ... есеп ... ... ... ... және ... ... есеп жүйесімен анықталады. Бірақ біздің республикамыздағы банктік жүйенің қалыптасу процесі әлі аяқталмаған, ... есеп беру ... ... және ... мазмұны жетілдірілуде. Бұл жағдай әлемдік банктік бірлестікке отандық банктердің экономикалық интеграциялануы мен есеп ... ... ... ... ... туындап отыр.
Бүгінде қазақстандық коммерциялық банктермен қаржылық есеп берудың екі түрі ... ... олар ... ... және ұсыну мерзімдері бойынша ажыратылады.
Қаржылық есеп берудың негізгі түрі - ол дәстүрлі ... есеп ... оған ... ... пен кіріс және шығыс туралы есеп беру жатады.
Банктің жалпы барлық операциялары белгілі бір табыс немесе шығын әкеледі. Мысалы, активті операциялары ... көзі ... ... ... бұл ... ... Оның ішінде несиелік операциялар жоғары тәукелді актвиті операция болғанымен, жоғары табысты операция болып саналады. Сондықтан несие тәуекелінің мониторингі ... ... ... ықпал етеді.
Енді банктің клиенттік базасына көрсеткен қызмет көлеміне ... ... оны ... ... ... болады.
Несиелендіру қызметін ұсына отырып, банк қаржы ресурстарын тиімді пайдаланатын экономикалық субъектілердің пайдасына қарай ... ... Банк ... ... формасынан айырмашылығы, біріншіден, қатал түрде белгілі ... ... ... ... ... ... ... беріледі. Банктер осыдан несиелендірудің қажеттілігінің сапасынан экономикалық дамыту жылдамдатады немесе баяулатады.
Банк қызметінде шағын ... ... ... мен ... ... ... ... кәсіпкерлікті қаржыландырудың арасында айырмашылықтар бар. Банктік несие ұсынысы ө әрқашан несие алушы мен несие ... ... ... ... Осының негізінде шаруа қожалықтарының бағалы қағазды сатып алуына инвесторларға осы құнды ... ашық ... ... ... құнды қағаздарды сатып алуы негізінде ... осы ... ... ашық ... ... ... ... информацияны жариялауы жатады. Құнды қағаздарды иемденген инвестор - ... ... ... ... ... ... оған шара ... алмайды. Несие алышының алға қойған мақсатын жоспарланған проектіні іске асыруға қызмет ... ... ... ... тиімді пайдалануын қадағалауға мүмкіндігі бар.
Соның салдарынан, несиемен айналысатын банктер эмитенттердің ... ... ... ... ... ... ... қадағалайды. Негізінен ұзақ мерзімді ... ... ... ... байланысты экономикалық субъектерге береді, бұл банк қаражатын ұзақ мерзімде айналымда болуына ... ... ... көбейтеді.
Шағын кәсіпкерлік кызметінің негізгі 3 этапы бар: өндірістік құралдармен қамтамасыз ету; ... және ... ... ... пен ... ... өтеуі. Осы жағдайлармен банк жүйесі шағын кәсіпкерлік қызметіне әр ... ... ... ... және ... ... әсер ететін әдісін ұсынады.
Мысалға, банк мүліктік операцияның шағын кәсіпкерлік ... ... ... этапы, кәсіпорынға мақсатталған несиені екінші этапы, ал сатылатын вексельдердің өтімділігін қамтамасыз ... ... ... ... үшінші этапы ұсынады.
Несиелендіру - шағын кәсіпкерлік қызметін жақсарта отырып банк ... ... ... ... ... ... ұсына отырып ықпалын ... ... банк ... ... үшін ... ... пайыз көлемін ақылдасады, шағын кәсіпкерлік несиені толық төлей ... және ... ... үшін пайыз сомасын төлей алмауы банктің қауіптілігі болып табылады.
Сондықтан ... ... банк ... ... қызметі жайлы ақпараттарды, мәліметтерді іздестіргені жөн. Егер ... ... ... жоқ ... және ... ... үшін мәліметтер жеткіліксіз болса, онда банк несиені қамтамасыз ету талабын, ... ... ... ... ... ... ... несиелендіру шарты әр елде және әрбір несие жағдайында қолданылады. Несие алушы мен банк ... ... екі ... да ... ... ... беру негізімен сипатталады . Несие беруде екі ... осы ... өз ... ыңғайлы жолмен шешеді, несие алушы банкке төлеу қабілеттілігін анықтау үшін кепілдікке ... ... ... ... ... ... банк несие беру жолдарын қарастырады. Алайда шағын кәсіпкерлік ... ... ... немесе банк кепілдігін ұсына алмайды, бұл жағдайда дәстүрлі ... ... ... ... болмайды, сондықтан шағын кәсіпкерллікті жиі жағдайда несиелендіруден бас ... банк ... ... ... ... өз талаптарын ұсынады. Алайда берілген несиені клиент бизнесін дамыту мақсатына ... ... ... ... негізгі қорлар, өндіріс үшін арқалған шығын материалдары, жылжымайтын мүлікті сатып алу, ... ... ... алу, ... ... ... ... және ремонт жұмыстарын жүргізуі ... ... ... ... және ... ... дамытуы несиелендіру бағдарлмасы ... ... ... бұл несиелендірудің жаңа немесе бұрынырақ ... ... үшін ... . Бұл ... ... өзіндік құралдары жалпы көлемі 30% кем болмауы керек.
Сонымен қатар көрсетілген бағдарламада несиелер ойын ... ... ... әскери бөлмешелерде, сонымен қатар қоршаған ортаға зиян ... ... ... ... ... процесіне байланысты төрт стадиядан құралған қысқа мерзімді несиелендіру. Бағдарламалау, ұсыну, қолдану және банк ... ... ... ... ... несиелік қатынастар перспективасын анықтауға және кәсіпорынның несие қорларымен дамытуын ... ету үшін және ... ... стимулдауын анықтауға мүмкіндік береді.
Ұсынылған несие көлемінің есебі экономикалық болжауларды қайта өндеуге және ... ... ... байланысты. Болжау-жоспары нарық щаруашылығының механизімінің құрама бөлігі және халық ... ... және де ... ... құралдарының сұранысын қанағаттандыру негізінде мәні өте зор болып табылады.
Қажетті ... ... ашу ... банкпен несие келісім - шартын құру керек.
Келісім шарт 1 тоқсанға, бір ... ... ... жеке ... ... Келісім-шартта ссуда берілудің негізгі шарттары қарастырылады, ... ... және ... қоса ... ... объектілері үшін несие беруге байланысты тәуекелділікті есепке ала отырып ... беру ... ... да бір ... ... қоюды талап етеді: жылжымалы және жылжымайтын ... ... ... ... , ... ... ... кәіпкерлік бизнес спецификасының күші фирманың офисінде орналасқн өндірістік құрал-жабдықтар және мебельдер, компьютер техникасы, қоймадағы ... ... ... ... ... ... несие алушы мен несие ... ... ... кездерінің жағдайын ұмытпаған жөн. Бұл ... ... ... құрастыру қажетті түрде есептеледі.
Шағын бизнесті ... банк жай ... ... ... кең көлемде өзіне қосатын мүліктің ... ... және ... ... өндіріс объектісіне салынатын және басқа қызметке нәтижесінде пайда келтіретін немесе ... ... ... ... ... ... ... саламен және банк саласынан несие алуы қамтамасыз етіледі. Бұл жағдайда банк ... ... ... , ... ... ... ... несиені тиімді қолдануын қадағалауға ... АҚ - ... жүйе ... ... ТМД ... банк желісін құруда лидер болып табылады. АҚ активтерімен меншікті капиталы бойынша Қазақстандағы екінші деңгейдегі ... ... ... ... бекем орнықты.
АҚ - бүгінде нарықтың барлық саласына қатысушы, жетекші қаржылық топқа айналды: корпоративтік және жеке ... ... ... ... қор рыногы, несиелендіру, шағын және орта бизнесті дамыту, лизинг, ипотека, зейнетақы қоры және т.б ... ... ... ... ... банкінде бүгінгі күні:
* Шамамен 1271442 клиенттері;
* Қазақстан бойынша 22 филиалдар мен 279 ... ...
* ТМД ... және алыс ... ... ... ... Минск, Мәскеу, Бішкек, Баку, Екатеринбург, Тбилиси, Душанбе және Шанхай (ҚХР) қалаларында орналасқан.
Банк стратегиясы.
АҚ даму стратегиясы - географиялық ... және ТМД мен алыс ... ... ... ... ... кеңейту. Сондай-ақ, банк өнімдерін көбейтіп, несиелік және саудалық қаржыны ұсыну арқылы тұрақты қарқынмен дамуды ... БТА ... ... ... алуды ұсынады. Банктың ұраны: "бір шот-бір-банк-бүкіл ТМД". Аталмыш стратегия Қазақстан аумағында, сондай-ақ шет елдерде БТА ... ... оған ... ... және ... ... ... мүмкіндігіне негізделеді. БТА банкінің ұзақ мерзімді стратегиясы 2015 жылға дейін бүкіл ТМД ... ... ... ... көздеуде. Банк географиялық әртараптандыруды және банк өнімдерінің ... ... ... ... дамуды көздейді. Осының негізінде экономикалық өсім арқылы, жоспарларды мерзімінен бұрын жедел қарқынмен орындаймыз. БТА банкі өзге елдің банк секторында басты ... ... ... мол. Сондай-ақ, БТА банкі халықаралық инвестицияларды тартуда және қаржы қызметінде ... болу ... ... ... ... ... мүмкіндіктері бар.
Стратегиялық серіктестер, өкілдіктер.
ТМД елдеріндегі стратегиялық әртараптандыруда БТА банкі тобы Ресей, Беларусь, ... ... ... ... ... - стратегиялық серіктес ретінде ұсынылды.
Осының негізі БТА банкі ТМД аумағында банктік жүйені құрып және сауда қаржыландыруындағы ... ... ... ...
АҚ ... ... ... банктің акционерлер құрамына EBRD, RZB, IFC, FMO секілді әлемнің ірі қаржы институттары кіреді. Олардың ынтымақтастығы БТА ... ... ... ... ... ... ... негізі қаланған уақыттан бері бірнеше марапаттарға ие болды. 2007 жылы аса ... ... ... бойынша және деген жоғары мәртебені иеленді. ... "The Banker" ... ... ие ... БТА банкінің ұзақ мерзімді ағымдағы рейтінгіне беделді халықаралық Moody's және Standard & Poor's, агенттігінің берген болжамы - оң және ... ең ... ... ... жасап келе жатқан кезеңнен бері банк алғаш рет Тұтынушылар ... ... ие ... Жыл бойы ... ... ... ... алынды, банк қызметі рыногындағы жалпы жағдайлар зерделенді. ... ... ... ... көп ... ... ... білдіретін, қызметтері мен өнімдері қолайлы, қызмет көрсету сапасы жоғары деңгейде және кәсібилігі ... ... ... ... үздігі болып табылды.
Қазақстан Тұтынушылар Ұлттық лигасының он екі жылдық жұмыс тәжірибесі марапаттың аясында жатыр, сондай-ақ, оның ... ... ... ... қол ұшын ... ... үндеуі, тиімді жұмыспен қамтамассыз ету және кез-келген келіспеушілік пен таластарға жедел назар аударып, шешімін табу секілді абыройлы істері бар.
БТА ... ... ... ... - ... ... саладағы заңды тұлғаларға (шаруашылық субъектілерге) қызмет көрсету. Банк клиенттеріне қызметтің бірнеше түрлерін ұсынады.
Банк әрбір ... ... ... бағалай отырып, әрқайсысына жеке тұрғыда банктің негізгі ... ... ... емес ... ... де ... Банк ... тарифті саясатты қолданады. Біз банк өнімдері жиынтығын үнемі сапалы кеңейтіп отырамыз.
БТА ... ... ... үшін ... бірыңғай тариф және жоғары сапалы бірнеше қызмет түрлерін ... Банк ... ... ... қызмет көрсетуі арқылы Қазақстан экономикасының әртүрлі өндіріс салаларында бизнестің сапалы дамуына мүмкіндік туғызады.
"ТұранӘлем Банкі" АҚ қызметінің ... ... бірі ... ... қаржыландыру (несиелендіру) болып табылады. Біз өз қаражаттарымызбен, сондай-ақ шетелдік несие желілерін тартумен ... ... ... орта және ұзақ ... қаржыландыруды жүзеге асырамыз. Қандай да бір жобаны уақтылы ... оның іске ... ... ... ал егер ... қарастырылмаған жағдайда тамаша жобалар тек қағаз бетінде ғана қалып ... ... Банк ... несиелендірудің әртүрлі сұлбаларын пайдалана отырып, клиенттердің пайыздық шығындарын тиімді жұмсауға ықпал етеді.
Пайыздық мөлшерлемелерді төмендету мүмкіндігі. Несие операциялары бойынша мөлшерлемелер ... ... ... сәйкес белгіленеді және түзетіледі, сондай-ақ мөлшерлемелер банк пен клиенттер арасындағы ынтымақтастықтың ұлғаюына қарай төмендетілуі мүмкін. ... ... ... ... ... Банк ... ... сапасын жақсарту үшін барлық мүмкіндіктерді қарастырады, осының нәтижесінде жобаны сараптау ... тез ... ... асырылады.
Біздің банктің қызмет түрлерін Республиканың барлық облыс орталықтарында пайдалануға болады. ... ... ... ... ... ... филиалдары мен есеп-айырысу кассалық бөлімдері (ЕКБ), сондай-ақ шет елдерде де бірқатар өкілдіктері бар.
Жеке ... ... ... ... ... ... бағдарламалары - бұл сіздің проблемаларыңызды шешудің ыңғайлы жолы және халықтың тұтыну ... ... алу, ... ... ... төлеу, тұрғын үй, автокөлік және - өзге де құралдарды сатып алу үшін қажетті соманы ... ... ... Бұл үшін ... көп құжат өткізудің қажеті жоқ, берілген құжаттар мұқият қаралған соң әрбір клиенттің өтініші бойынша шешім қабылданады.
БТА ... ... ... - бұл ұзақ ... бойы ақша ... ... қалаған затыңызға жылдам қол жеткізуге мүмкіндік беретін қолайлы ... ... ... ... құнының төмендігі. Банк кешенді несиелендірудің әртүрлі схемаларын пайдалана отырып, клиенттердің пайыздық шығындарын тиімді ... ... ... ... ... төмендету мүмкіндігі. Несие операциялары бойынша мөлшерлемелер рынок жағдайындағы өзгерістерге сәйкес ... және ... ... банк пен ... арасындағы ынтымақтастықтың берік орнауына қарай төмендетілуі мүмкін.
Несиелендіру мерзімін ұзарту мүмкіндігі. Несие желілері ... ... ... тек ... ... ... ... ғана емес, сондай-ақ несиелендіру мерзімін 3 жылдан 5 жылға дейін ұзартуға ... ... ... ... берілген өтініштер жедел түрде қаралады. Банк қызмет көрсету сапасын ... үшін бар ... ... осының нәтижесінде жобаны сараптау жұмыстары тез арада жүзеге асырылады.
Несие алуға ... ... ... ... ... Банк ... көрсету сапасын жақсарту үшін бар күшін салады, осының нәтижесінде жобаны сараптау жұмыстары тез арада жүзеге асырылады.
Қазақстан бойынша 22 ... мен 279 ... ... ... 8. ... бойынша банк филиалдары
Қазақстандағы алғашқы халықаралық банктің акционерлер құрамына EBRD, RZB, IFC, FMO ... ... ірі ... ... кіреді. Олардың ынтымақтастығы БТА банкіне деген жоғары сенімділігін білдіреді. ... ... ... ... ... бері ... марапаттарға ие болды. 2007 жылы аса беделді журналының мәлімдеуі бойынша және ... ... ... ... ... "The Banker" ... ... ие болды. БТА банкінің ұзақ мерзімді ағымдағы рейтінгіне беделді халықаралық Moody's және Standard & Poor's, агенттігінің берген ... - оң және ... ең ... ... ... ... елдері және алыс шетелдегі халықаралық Өкілдіктер Киев, Минск, Мәскеу, Бішкек, Баку, Екатеринбург, Тбилиси, Душанбе және Шанхай (ҚХР) ... ... ... 9. АҚ - ның ТМД ... серіктестіктері
Банк активтері -- пайда табу максатында банктік ресурстарды әp түрлі активтер ... ... ... ... ... баланстың актив жағында көрсетілетін сапасына қарай бөлінген баптардың баланс нәтижесіне қатынасын сипаттайды. ... ... ... ... түрлендірілуіне, тәуекелді активтерінің көлеміне, толық құны жоқ ... ... және ... ... ... белгілеріне қарай анықталады.
Коммерциялық банктің активтерін мынадай төрт топқа бөлу - ге болады:
1) касса және оған теңесстін ... ... ... ... қағаздарға жұмсалынған инвестициялар;
4) банктің ғимараты мен жабдыктары ;
Тап осы бағытта әр ... ... ... ... ... орта ... ... барлық субьект категорияларына есептеп арналған.ЕБРР- дің шағын орта ... ... ... әр бір төртінші несиесі біздің банк арқылы берілген болатын.
Қазақстан Республикасының Ұлттық банк ... 2002 жылы 16 ... №465 ... ... ... ... банктер Ұлттық банкке ай сайын айлық баланспен бірге Ұлттық банктің Банктерді қадағалау департаментіне активтері мен шартты ... ... жәнс олар ... провизиялар құру туралы мәліметтер береді.
Мұндағы активтерге заңды және жеке тұлғаларға ... ... ... ... байланысты банктің талаптары жа - тады.
Аталған ережеге сәйкес активтер стандартты және жіктелінген болып бөлінеді.
Жіктелінген активтерге жатпайтын активтер стандартты ... ... ... ... және ... болып бөлінеді.
Жіктелген активтер қатарына банк несиелері, депозитттер, бағалы қағаздар, дебиторлық қарыздары ... ... ... ... ... ... активті операцияларының құрылымын келесі кестеде қарастырайық.
Кесте 2
АҚ-ның активті операциялары
Активтер
01.01.2013 жыл
01.01.2014 жыл
Ауытқуы
Сомасы, мың тг
Үлес салмағы, %
Сомасы, мың тг
Үлес ... ... және ... ... ... ... арналған бағалы қағаздар
85459408
3,2
97016021
3,3
11556613
13,5
Кері РЕПО келісімі бойынша бағалы қағаздар
16998058
0,6
13452809
0,4
-3545249
-20,8
Туынды қаржы құралдары
12166905
0,4
50654535
1,7
38487630
316,3
Басқа банктердегі салымдар мен корр. Счеттар
15040474
0,5
19701846
0,6
4661372
30,9
2-кестенің жалғасы
Басқа банктерге берілген ... ... ... заимдар
2026289173
76,5
2231080141
76,5
204790968
10,1
Бағалы қағаздарға салымдар
3696734
0,1
35401804
1,2
31705070
857,6
Капиталға инвестиция
152666126
5,7
213304913
7,3
60638787
39,7
Негізгі құралдар
10255141
0,4
10612924
0,4
357783
3,5
Материалды емес активтер
392255
0,01
1044410
0,03
652155
166,2
Дебиторлық қарыздар
6880819
0,2
20469775
0,7
13588956
197,5
Басқа да активтер
15242492
0,6
29133343
0,9
13890851
91,1
Активтердің жиыны
2648603166
100
2915110737
100
266507571
10,1
Осы кесте ... ... келе ... ... ... ... 266507571 мың теңгеге, яғни 10,1 пайызға артып отыр. Бұл өзгеріс негізінен банк активтерінің ішінде бірнеше активті операциялардың көлемінің артуымен ... Оның ... ... ... арналған бағалы қағаздар, туынды қаржы құралдары, басқа банктердегі салымдар мен корр. счеттар, клиенттерге берілген заимдар, бағалы қағаздарға салымдар , ... ... ... ... ... емес ... дебиторлық қарыздардың көлемінің артуы әсерін тигізіп отыр. Осы аталған активті операциялардың ішінде банктің бағалы қағаздарға ... ... ... ... 857,6 ... ... ... 31705070 мың теңге құрап отыр.
Сонымен қатар банктің ... де ... ... яғни ... жоғары өтімді қаражаттарының бірі басқа банктердегі корреспонденттік счеттардағы ... өсу ... 30,9 ... ... оның ... 4661372 мың ... ... отыр. Бұл банктің корреспонденттерінің артуына байланысты болып отыр. Осы активтердің құрылымында банктің өтімділігі ... ... яғни ... ... және ... банктердегі корреспонденттік счеттардағы қаражаттарының жиынтық үлес салмағы ... ... ... ... болады. Ал тәуекелді , дегенмен жұмыс істейтін ... ... де ... ... ... ... басқа тұлғаларға берген барлық қарыз активтерінің үлесі максималды 85 пайыздан аспаған
Көріп отырғанымыздай,банк активтері 2014 жылы 2013 жылғы көрсеткішпен ... ... 19,7 есе ... ... ... ... және қаржы эквиваленттері 2007 жылғыдан қарағанда 34,4 есе өскен.Ал міндетті резервтер 2013 жылғы көрсеткішпен 2013 жылғы көрсеткішті салыстырғанда 4,6 есе ... ... ... ең көп ... ... бөлігі тұтынушыларға берілген займдар,яғни 2013 жылғы көрсеткішке қарағанда 2014 жылғы көрсеткіш 18,2 пайзға өскендігін көріп отырмыз.
Жоғарыдағы кестеден көргеніміздей,активтер құрамындағы ... және ... ... 36,4 есе өссе , ал қолда бар инвестициялық құнды қағаздар 40 есе өскен.Басқада несие мекемелердегі қаржылар 8,6 өскен.
Банк ... екі ... ... болады:
1) жеке капитал, ол қорлардың өсу немесе қалыптастыруына алып баратын коммерциялық ... ... ... ... ... ... депозиттік операцияларынан және басқа заңды тұлғалардың несиелерінен алынатын тартылған және қарыз қаражаттар.
Пассивті операциялардың құрылымын үйрену үшін ... жеке және ... ... ... ... ... жалпы соммасын қалыптастыруда олардың бөлігін анықтаудан бастау керек.
Банктің жеке капиталы - бұл банк ісін ұйымдастыру үшін ... ... ... ... ... ... ... депозиттерінен, тартылған арнайы қорлардан, есеп айрысу операциялар бойынша уақытша ... ... және ... ... қарыздарынан тұрады.
Кесте 3
АҚ-ның 2013-2014 жж пассивті операциялары
Активтер
01.01.2013 жыл
01.01.2014
жыл
Ауытқуы
Актив-тер
01.01.2013 ... ... мың ... ... ... мың ... мың тг
Үлес салмағы, %
1
2
3
4
5
6
7
Банктердiн корреспонденттік счеттардағы ақша
25 223 040
1,12
20 306 532
0,8
-4 916 508
-19,5
ҚР ҰБ мен ҚР Үкіметінің ... ... 402 ... 838
143,2
Кері РЕПО келісімі бойынша бағалы қағаздар
46 246 157
2,05
51 519 379
2,1
5 273 222
11,4
Туынды қаржы құралдары
2 971 493
0,00002
2 724 ... ... ... ... ... 373 995 ... 537 079 944
61,5
163 084 155
11,8
Шығарылған қарыздық құнды қағаздар
109 566 114
4,9
72 316 434
2,9
-37 249 680
-34
Банктер ... ... 843 ... 517 653
24,9
49 674 522
8,6
Бақа да тартылған
2 899
0,00002
16 005
0,0006
13 ... ... 794 ... 556 ... 762 ... жалғасы
Өткен салык мiндеттемесi
3 190 540
0,0002
4 223 112
0,2
1 032 572
32,3
Кредиторлық карыз
14 237 181
0,0007
26 233 906
1,05
11 996 725
84,2
Басқа да міндеттемелер
673 883
0,03
1 288 ... ... ... ... 244 320 752
100
2 498 184 916
100
253 864 164
11,3
Жарғылық капитал
304 503 ... 474 ... ... жай ... 503 430
304 474 393
-29 037
0,009
-артықшылықты акциялар
0
0
0
0
Сатып алынған акциялар
165
0
165
165
Қосымша төленген ... ... 346 ... 327 ... 019 ... ... ... 069
24 069
Қайта бағалау резервi ЦБ бойынша
0
22 257
22 257
22 257
Бақа да резервтер
1 661 295
1 750 079
88 784
5,3
Таза табыс (шығын) өткен ... 390 ... 708 ... 317 ... ... ... қорытынды
416 925 821
404 282 414
-12 643 407
3
Меншікті капитал мен міндеттемелер бойынша қорытынды
2 915 110 737
2 648 603 ... 266 507 ... ... ... ... қаржылық есебінің мәліметтері негізінде автормен жасалынған.
Банктің бухгалтерлік балансының пассив бөлігін қарастыратын болсақ,ҚР ҰБ мен ҚР Үкіметінің қаржылары 2014 жылы 2013 ... ... ... 739 ... ... 2014 жылы 2013 ... көрсеткішпен салыстырғанда сатып алынған акциялар 983 пайызға өскен,ал тұтынушылардың қаржылары 2014 жылы 2013 ... ... ... 61,3 ... өскен.
Жалпы алғанда,меншікті каптал мен міндеттемелер 2014 жылы 2013 ... ... ... 19,7 есе ... табу және ... қамтамасыз ету мақсатында банктің шұғылдандырылған ресурстарын орналастыру оның активтері мынадай төрт категориядан құралады:
+ Кассадағы қолма-қол ... ... ... ... ... ... мен ... баланс қаржылық есептің басты нысаны болып табылады:ол есепті күндегі ... ... ... ... ... ұсынады.
Баланс қорытынды айналдырады және қаржылық есептіліктің жиынтық ... ... ... құрылады.Банк мындай жіктеулерді өзінің активтер мен пассивтері үшін таңдап алуына болады.Алынуға тиіс және төленуге тиісті сомалар және болып бөлінеді.12 ай ... ... ... ұзақ ... ... ... деп аталады.Банк өзінің активтері мен міндеттемелер ұзақ мерзімді және қысқа мерзімді деп бөлуге болады.Ал ол жасалынбаса ... мен ... ... өтімділік тәртібі бойынша ұсынылады.Сол сияқты 12 ай ішінде және одан да көп ... ... ... ... ... бөлу ... 2013-2014 жж қаржылық нәтижелеріне талдау жүргізу.
Коммерциялық банктердің қаржы нәтижелері деген түсінік - бұл коммерциялық және банктердің барлық ... оның ... ... - ... ... жиынтық қорытындысын қамтып көрсетеді.
Қаржы нәтижелері жағымды және теріс болуы ... Яғни банк есеп беру ... өз ... ... ... ... онда ол жағымды нәтижеге ие болады.Ол дегеніміз өз шығындарының орнын толтырады және артық пайда табаыды. ... ... ... ... да орын алып ... ... ... өз қызметі нәтижесінде зиян шегуі де мүмкін. Мұнда банк ... банк ... асып ... ... де егер банк ... ... онда осы банктің табыстары есебінен оның барлық операциялық, әкімшілік басқару қоса алғандағы шығындары жабылады,банктің пайдасы құрылады, пассивті және активті операциялардың ... мен ... ... ... ... яғни ... ... анықтайды.
Банк табыстылығы осы бағыттағы банк персоналдары қызметіндегі ... ... ... бөліміндегі де, пассив бөліміндегі де, баланстың құрылымдағы үйлесімді қорытынды болып табылады.
Активті және пассивті операциялар ... ... ... ... ... ... маржаларды есептеу және ссудалық операциялар табыстылығындағы тенденцияларды анықтауда, шығындар мен табыстардың құрылымын ұтымды пайдалану банк ... ... ету ... шарт ... ... Банк тәуекелділігін басқару, өтімділікті қолдау, олардың минималдылығы сөзсіз банк ... ... ... табылады.
Жалпы банктің қаржы нәтижелері туралы мәлімет банктің бухгалтерлік балансына тіркеме ретінде жүретін атты ... ... Бұл ... банк балансымен бірге үнемі баспада жарияланады.
Банктердің оңтайлы қаржылық нәтижелерге жету дәрежесі оларға әсер ... ... ішкі және ... ... факторларға байланысты: банктің географиялық мекен-жайы, оның қызмет ... ... ... ... ... бәсеке деңгейі, қаржылық нарығының даму деңгейі, аймақтағы әлеуметтік-саяси ... ... ... мен ... да ... ... Тағы бір көрсеткіш, ол меншікті капитал деңгейі, қаражаттарды тарту мен орналастыру көлемі, жалпы банктік шығын деңгейі мен кіріс ... және ... ... ... ... мен жоғалтулар, прогрессивті технологияларды қолдану масштабтары, филиалдар жүйесі мен туынды ... ... ... - ... өз ... және оның басқару сапасына қатысты факторлар. Банктің персоналдар басқармасының ... ... және ... ... банктің қызмет етуінің қаржылық нәтижесі - пайда.
Коммерциялық ... ... ... әсер ... ... ... ... және көп мақсатты экономикалық жүйе ретінде қарастыру қажеттігін анықтайды. Сол себептен, банк ... ... ... ... ... жүйесімен жүргізіледі.
Коммерциялық банктердің қаржылық нәтижелері көрсеткіштерін қалыптастыру алгоритмі ҚР Ұлттық банкімен бекітілген ... есеп ... ... формалары қолданылатын және қабылданған бухгалтерлік есеп жүйесімен анықталады. Бірақ біздің ... ... ... ... процесі әлі аяқталмаған, қаржылық есеп беру флрмалары өзгеруде және ... ... ... Бұл жағдай әлемдік банктік бірлестікке отандық банктердің экономикалық интеграциялануы мен есеп ... ... ... бағытталуына қажеттілігінен туындап отыр.
Бүгінде қазақстандық коммерциялық банктермен қаржылық есеп берудың екі түрі ... ... олар ... ... және ... мерзімдері бойынша ажыратылады.
Қаржылық есеп берудың негізгі түрі - ол ... ... есеп ... оған ... ... пен ... және ... туралы есеп беру жатады.
Қаржылық есеп берудің № 2 формасы негізінде банктің ... ... ... мен ... ... жүргізейік.
Талдаумен А-қосымшасынан көріп таныса аласыз.
Банктің жалпы барлық операциялары белгілі бір табыс немесе шығын ... ... ... ... табыс көзі болса, пассивті операциялары бұл шығын көзі. Оның ішінде несиелік операциялар жоғары тәукелді актвиті операция болғанымен, жоғары табысты операция ... ... ... ... ... ... ... тұрақты болуына ықпал етеді.
Кесте 4
Банктің 01.01.2013-01.01.2014 жылдары көрсеткен қызметтерінің көлеміне баға беру ... ... ... ... мың ... ж
Сомасы, мың теңге
Ауытқуы, +;-
өсу
қарқыны %
1
2
3
4
5
Несиелендіру, барлығы
2148934776
2337395953
188461177
8,7
Оның ішінде:
Банктерге
Банктерден ... ... ... ... (тұрғындарға)
61666473
1776417229
310851074
33130317
2017730779
286534857
-28536156
241313550
-24316217
-53,7
13,5
-2,2
Ссудалық қаржыландыру, барлығы
1400612784
1368514301
-32098483
-7,8
Оның ішінде:
Гарантиялар
Аккредитивтер
1255844105
144768679
1230783258
137731043
-25060847
-7037636
-8,1
-5,2
Есеп-айырысу кассалық қызмет ... ... ... ... төлемдерін аудару операциясы
Жеке тұлғалардың ақшалай аударымдары
15850246550
1275299749
18538367155
1237292498
2688120605
-38007251
16,9
-7,1
Брокерлік-дилерлік қызмет көрсету, барлығы ... ... ... ... ... ... алу
Клиенттердің тапсырысы бойынша валюта сату
-
1056631190
1611369860
-
2921066587
2738463166
-
1864435397
1127093306
-
176,4
58,9
Депозиттер тарту, барлығы
1940015801
2148995536
208979735
10,7
Оның ішінде:
Банктерден
Банктерден басқа заңды тұлғалардан
Жеке тұлғалардан
591538851
1087685601
260791349
635194630
1236344856
277456050
43655779
148659255
16664701
7,3
13,6
6,4
2014 жылға банктің ұсынған несиелерінің ... 8,7 ... ... ... мың теңгені құрды. Банктің ссудалық портфелінің өсуі заңды және жеке тұлғаларға берілген несиелердің көлемінің өсуімен байланысты болды. Ағымдағы жылы банк ... ... ... несие көлемін айтарлықтай 241313550 мың теңгеге немесе 13,5 пайызға арттырса, ал жеке тұлғаларға несие көлемін өткен жылға ... 24316217 мың ... ... ... ... операцияларын қазіргі заманға сай құралдарды, яғни құжаттық инкассо, аккредитивтер мен кепілдіктерді ... ... ... ... ... ... және факторингтік операцияларды жүргізді. Алыс шет елдердің банктерімен тиімді корреспонденттік қатынастарды ... және ... ... есеп айырысулар мен құжаттық операцияларды сапалы жүргізу банк қызметінің басты приоритетті бағыттарының бірі ... ... ... ... ... ... саудалық қаржыландыру банк қызметінің бағыты ретінде қабылданды. Есеп беру жылы саудалық қаржыландыру бойынша ... ... 2013 ... салыстырғанда 32098483 мың теңгеге кеміп, 1368514301 мың теңгені құрды. 2014 жылы ... ... ... ... мың ... аккредитивтер 137731043 мың теңгеге берілді. Клиенттердің депозиттері "БТА банк" АҚ-ның қаржыландыруының негізгі көзі ... ... 2014 жылы ... ... депозиттер көлемі 2013 жылға қарағанда 10,7%-ға артып, 208979735 мың теңгені құрды. ... ... ... ... коммерциялық банктің ықпалын қажетті коммерциялық банктегі даму жүйесін қарастыра келе шағын ... ... ... ... ... үшін несиелендіріді қажет етеді. Банктің табыстары мен шығыстар ... ... ашып ... ... оның қаржылық есептілігіне ескертулер бухгалтерлік есептің басқа да стандарттардың талабына сәйкес ұсынылатын ақпаратқа қосымша оны келесідей шығыс және ... ... ... ... ... ... ... керек:
+ ... ... және ... табыс;
+ сыйақы түріндегі шығыс және ұқсас шығыс;
+ дивидент түріндегі ... ... және алым алым ... табыс;
+ комиссиондық және алым сомасын төлеу шығындары;
+ шығындарды шегергендегі бағалы қағаздарды сату нәтижесінде алынған табыс;
+ шығындарды шегергендегі басқа да бағалы ... ... ... ... да ... ... қарыз алумен байланысты шығындар;
+ жалпы әкімшілік шығындар;
+ басқа да операциялық шығындар.
Банктік операцияларды жүргізу нәтижесінде банктің алатын негізгі ... ... ... ... үшін ... және бағалы қағаздар операцияларының нәтижесі жатады.Табыстың арбір түрі банк қызметінің тиімділігін бағалауға ... ... ... ... ... түріндегі табыс мынадай жағдайларда танылады:
+ мәміле жасаумен байланысты банкке экономикалық табыстың түсу ықтималдығы бар ... ... ... ... ... ... бағаланған болса.
Мәмілеге сәйкес, банктерде контагенттің ақшасын пайдаланғаны үшін кезеңде шығындар пайда болатын жағдайларда ғана ... ... ... ... ... ... нақты табыс есепке алатын уақыт арақатнасы негізінде сыйақы ... ... ... Активтердің құрылымы сияқты, активтік операцияларды классификациялау бойынша да ... ... ... ... банктерде негізгі активтік операциялар, мыналар болып табылады;
* ... ... ... ... несиелік портфелі құрылады;
* инвестициялық операциялар, олар инвистицияляқ портфельді құру үшін басты негіз болады;
* кассалық және есеп ... ... бұл ... өз ... ... қызметің басты түрінің бірі болып табылады;
* басқада ... ... ... ... банктік операциялардың табысты орындалуын қаматамасыз ететін, сәйкес инфрақұрылымды құрумен байланысты.
Банктің активтік операцияларының біршама кең таралғанын мыналар ... ...
* ... ... олар банкке табыстың негізгі бөлігін әкеледі. Макроэкономикалық көлемде бұл операциялардың мәні өндіру, айналымға ... және ... ... ... олар арқылы банктер уақытша әрекетсізде тұрған ақшалай қорды ... ... ... ... ... оларды жасау процесінде, ресурстарды құнды қағаздарға салу ... ... ... қызметі бойынша құқығын алуда, банк инвестор ретінде көрінеді;
* депозиттік операциялар, банктің активті дипозиттік операцияларын белгілеу Орталық банктің (корреспонденттік шот және ... шот) және ... ... ... ... төлем қаржыларының ағымдағы және ұзақ резервтерін жасаудан тұрады;
* басқада активтік ... олар ... ... ... шет ... банктерге айтарлықтай табыс әкеледі. Қазақстандық тәжірибеде оның шеңбері әзірге шектеулі. Басқа да активтік операциялар қатарына жататындар: шетелдік валютамен және ... ... ... ... ... ... ... операциялар, тағы басқалар.
2.2 АҚ-ның дамуын стратегиялық жоспарлау: бенчмаркетинг және SWOT-талдау
Стратегиялық талдаудың әдістемелік негізі болып осы концепцияларды іске ... және ... ... ... қолданылатын әдістемелік құралдар кешені табылады. Стратегиялық талдаудың әдістемелік базасының негізгі ... ... ... ... ... ... моделі;
- бенчмаркетинг немесе бенчмаркинг;
- SWOT-талдау.
Республиканың коммерциялық банктер қызметінде бенчмаркинг қалай қолданылатынын көрейік.
Көптеген шетел компаниялары үшін бенчмаркетинг жаңа ... ... ... ол ... ... рамкаларында жүзеге асырылады. Бірақ отандық тәжірибеде бенчмаркетингті ... ... ұзақ ... жайына кепіл беру үшін бірінші дәрежелі кәсіпорындармен салыстыруда жұмыстың стратегиясы мен мақсаттарын бағалау тәсілі ретінде қарастыру ... ... егер банк ... ... ... онда ... стратегияны құру үшін бенчмаркетингті қолдану тәжірибесін банкке де қолдануға болады, және де ... ... мына ... ... керек:
-бәсекелестік шыңында қай банк тұр;
-неге меншікті банк ең күшті емес;
-ең күшті болу үшін банкте не ... ... ... керек;
-күштілердің күштісі болу үшін лайықты стратегияны қалай енгізу керек?
Бұдан басқа, бенчмаркетингті жүзеге асыру кезінде ... ... ... ... тұратын командаларда жұмыс істеу керек. Қызметкерлер мен ұйым ... ... ... ол ... ... ... жоспарлау, және де клиенттермен жұмыс істеу, технология, банктік қызметтің мәдениеті саласында жете білушілік [25].
Берілген тематика бойынша әдебиеттерді зерттеп, біз ... ... ... ... ... Y.Ohinata сияқты мамандардың көп бөлігінің ойы бойынша, бенчмаркетинг ол басқа ... ... ... ... өз фирмасының әлсіз жақтарын анықтағаннан кейін басқа сәтті дұрыс ... ... ... ... ... алу ... ...
Біз банктегі бенчмаркетингті маркетингтік зерттеу бағыты сияқты қарастыруды ұсынамыз. Тиімділікті анықтай отырып, тәжірибені ауыстыру және оны ... ... бар ... ... керек.
Бенчмаркетинг пайдасы өзінің банкінде басқа банктік емес салалардың ең жақсы тәсілдері мен технологияларын енгізу мен зерттеу кезінде өндірістік және маркетингтік ... аса ... ... ... көрінеді. Бұл жоғары үнемділікпен пайдалы кәсіпкерлікке, пайдалы ... ... және ... ... қанағаттандыруға алып келе алады. Солай бенчмаркетинг басқалар бізден жақсы не жасайтынын, олардың жұмыс тәсілдерін зерттеу, жетілдіру және қолдануын табу ... ... ... ... ... қолдану үлгілерін қарастырайық [26].
Сәтті стратегиясы бар банктер.
ААҚ әмбебап банк сияқты қалыптасты, және ... ... ... ... және жұту ... ... ... мен сенімділігін растайтын ол Банк Центр Кредит Қазақстанның он ірі ... ... 1 ... 2012 жыл ... ... 29 филиалы және 91 есеп-айырысу бөлімшелері бар.
Банк Центр ... таза ... 2012 жылы 2,4 есе ... 659 ... ... ... ... 3,1 млрд.тенге. Меншікті капитал 67 пайызға өсті және 6,2 млрд.теңге құрды
... ... ... ... - ... стратегиялық жоспарлауын ұйымдастыру және жүзеге асыру, банктің даму бағдарламаларын жасау, оларды талдау; банк ... ... ... ... ... және банк пайдалылығын жоғарлатуды басқару; ресурс тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін меншіктік, ... және ... ... ... ... ... ... банктік жүйесінің активтерінің 5 пайызын ала отырып, банкке қаржылық-тұрақты банк ретінде ... ... ... ... капитал жеткіліктілігін қамтамасыз ету, халықаралық есеп-қисап жүйесінде банк қатысуын кеңейту және жетілдіру керек; ірі корпоративті ... ... ... ... ... ... жеткілікті несиелеу [27].
Бенчмаркетингті қолданудың басты мысалдарының бірі ол ... ... ... банктер АҚ ЕТҰ-мен ынтымақтастықты нығайту. Пакеттелген ұсыныстар түрлі мақсатты топтарға арналған біріктірілген ... ... ... ... ( ... жобалар), инфрақұрылымдық жобаларды іске асыратын кәсіпкерлердің қызметтерін кеңейту; экспорттаушылар және ШОБ субъектілері.
5. Қарыз ... ... ... ... ... ... бөлімшелердің өзара әрекеттестігін жақсартуды, жобалар мен құжаттаманы қарау және оларды іске ... ... ... мен ... ... ... мен артық бизнес-үдерістерді жоюды және т.б. болжайтын клиентке бағдарлану деңгейін көтеру.
6. Теңгерімді күрделі жобалардан тазарту, объективтік ... және ... ... ... ... жобаларының тәуекелдерін сараптау, бағалау, сондай-ақ жобалардың іске асырылуын ... ... ... ішкі ... актілеріне, ҚР заңнамасына және танылған халықаралық тәжірибеге сәйкес уақтылы ... және ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету.
7. Даму Банкі үшін ҚР заңнамасын түзету бойынша жаңа қаржыландыру тетіктерін пайдалануды, міндеттемелерді орындауды қамтамасыз етуге қойылатын ... ... және ... ... ... ... ... іске асыру.
Несиелендіру басымдықтары.
ҚР индустриялық-инновациялық саясатын, әсіресе басым ... ... ... мен ... ... ... және өңірлік кластерлер аясында іске асырылатын Индустрияландыру картасына енгізілген жобаларды іске асыруға ... ету ... ... ... болып табылады.
Банк 20 жыл мерзімге дейін тікелей ... ... ең аз ... ... 5 550 млн. ... ... капиталды қажет ететін жобаларды іске асыруға ықпал етуді ... ... ... ... ... ... ... секторларға жеке капиталды тарту және салаларды дамытуды ынталандыру мақсатында Банк құны 5 550 млн. теңгеден аз жобаларға ... ... ... коммерциялық банктермен қаржы серіктестері ретінде ынтымақтастықты кеңейтеді.
Өңдеу өнеркәсібі секторлары қаржылай қолдаудың салалық басымдықтары болып табылады: тау-металлургия кешені, ... және ... ... ... жасау және ҚР мемлекеттік индустриялық-инновациялық саясатына (МҮИИДБ, МИИДБ) сәйкес басқа да ... ... ... ... ... ... ... және байланыс, туризмді құру және жаңғырту Банктің басым бағыты болып табылады.
Банктің инвестициялық жобаларды қаржыландыруға ... ... ... ... ... ... ... несиелендіру болып табылады.
Қаржыландыру мақсаты инвестициялық жобаларды, экспорттық операцияларды іске асыру, жабдықтарды лизингке беру, инвестициялық ... іске ... ... айналым қаражатын толтыру, берілген қарызды қайта құрылымдау және ... ... ... ... ... ... ... үш басым қолдау объектілеріне қаржылай көмек беруге бағытталады: кәсіпорындарды тікелей несиелендіру, инфрақұрылымдық инвестициялар арқылы аумақтардың/кластерлердің дамуына ықпал ету, ... ... ... үшін ... несиелендіру арқылы қаржыландыруға қол жеткізуді қамтамасыз ету.
АҚ-ның қызметі
Аталған бағыт аясында маңызды міндеттердің бірі Банктің еншілес ... АҚ ... ... ... ... ... ... жаңғыртуға ықпал ету болып табылады.
АҚ-ның миссиясы - Қазақстан Республикасы кәсіпорындарының негізгі қорларын жаңғыртуға ... ... ... ... ... ... және арзандату жолымен жаңа өндірістерді құру кезінде инвестициялау ... ... ...
АҚ ... ... көлемін 2014 ж. 41 млрд. теңгеден 2023 ж. 101 млрд. ... ... 2,5 есе ... ... ... 2023 ж. 4,7%-ға дейін қысқартуды, капитал табысын кемінде 1,5%-ға жеткізуді, жоғары несие рейтингтерін қамтамасыз ... ... (Moody's Ва1 ... ... ... танылған рейтинг агенттіктерінің ұқсас деңгейінен кем емес).
Компания 150 млн. ... ... 20 жыл ... ... қаржыландыруды жүзеге асырады.
АҚ өз миссиясын іске ... үшін ... ... мақсаттарды көздейді:
* лизинг арқылы мемлекеттік инвестициялық саясатты іске асыру және оның тиімділігін арттыру;
* өңдеу өнеркәсібін және өндірістік ... ...
* ... ... ... және ішкі ... ... ықпал ету.
Лизингтік қаржыландыру операторы - АҚ басым секторлардың кәсіпорындарын жаңғыртуға ықпал ету, ... ... ... ... ... ... мақсатында бағдарламасы аясындағы жобаларды қаржыландыруды жалғастырады.
2-стратегиялық бағыт - қаржы ресурстарын басқару.
Жоспарланған ... ... ... ... басқарудың басым міндеттері: инвестиция тарту, Банктің несие қызметін ұзақ ... ... ... ... ету, жоғары қаржы тұрақтылығын және Банктің залалсыз қызметін қамтамасыз ету. ... ... ... ... ...
* ... ... қажетті көлемді, валютаны және уақытша кезеңді қажетсінуін ескеріп, уақытша еркін ақшалай ... ... ... ету;
* ақша ... ... және ... бөлу ... уақытша еркін ақшалай қаражатты орналастырудың экономикалық тиімділігін көтеру;
* процестерді автоматтандыру жолымен қолда бар активтердің сақталуына, ... ... ... ... ... белгілеу;
* қазынашылық операциялар бойынша процестердің мониторингісін белгілеу және тиімділігін өлшеу, ... ... ... және ... ... ... ... бойынша тәуекелдерді басқару жүйесін енгізу.
Стратегиялық міндетті орындау тиімділігінің мониторингі мынадай ТҚК белгілеу жолымен жүзеге асырылады:
* капиталдың пайдалылық ... (ROE) 2014 ж. 0,15%, 2015 ж. ... кем ... ... жж. 3%-дан кем емес залалсыз деңгейде сақтау.
* несие рейтингін мына деңгейде ...
* Standard & Poor's ... ... ... ... ... төмен емес (рейтингтің төмендеуі мемлекеттік сыңайлы ұйымдарды ... ... ... ... әдіснамасының өзгеру салдарында орын алған жағдайлардан басқа);
* Fitch Ratings және Moody's бойынша егеменді ... бір ... ... (рейтингтің өзгеруі ҚР егеменді рейтингтерінің төмендеуі салдарында орын алған жағдайлардан басқа).
* ... ... 2023 ж. ... 6-дан ... ұстамау.
Стратегиялық мақсаттарға жету үшін мынадай негізгі міндеттерді орындау қажет ... ... ... ... ... ... мақсатында жарғылық капиталды ҰБХ>> АҚ және/немесе республикалық бюджет қаражатынан толтыру түрінде Банктің қолдауы қажет. Жалпы ... ... ... жету үшін 150 ... ... кем емес ... капиталдандыру қажет болады.
Бұл ретте қосымша капиталдандыру көлемі Банктің стратегиялық көрсеткіштері бойынша қаржыландыру мүмкіндігін қамтамасыз ету үшін ... болу ... ... ... жету ... ... ... тетігі іске қосылатын Банктің қаржылық тұрақтылық параметрлері мынадай болып табылады:
Банктің жиынтық борышының (міндеттемелерінің) меншікті капиталға қатынасы ретінде белгіленген Банктің ... ... ...
Банктің уәкілетті органы және/немесе тиісті мемлекеттік орган бекіткен әдістемеге сәйкес ... ... және ... деңгейдегі капиталдың жеткіліктік коэффициенттері.
Бұл ретте аталған параметрлер үшін мынадай табалдырықтық мәндер белгіленеді:
* ... ... ... - 6-ға 1. Бұл ... ... таңдау рейтингтер беру мәселелері бойынша кеңес алу ... ... ... ... ... негізделген.
* бірінші деңгейдегі капиталдың жеткіліктік коэффициенті 0,12-ден кем емес және екінші деңгейдегі капиталдың жеткіліктік коэффициенті 0,14-ден кем емес. ... ... ... ... әрі тәуелділігі жоғары ұзақ мерзімді инвестициялық жобаларды жүзеге асыратын даму ... ... ... ... ... ...
Осылайша, табалдырықтық мәндердің нашарлауы немесе оларға жету жағына қарай жоғарыда көрсетілген қаржылық тұрақтылық параметрлерін жоспарлы өзгерту кезінде, Банк кем ... бір ... ... ... ... жүзеге асырып, бюджет заңнамасына сәйкес Банктің жарғылық капиталын көбейту бойынша шараларды қолдана бастайды. ... ... ... ... ... ... операцияларына қажетті көлем, валюта мен құны бойынша ҰБХ>> АҚ-ның шоғырландырылған тәсілін ескерумен жүзеге асырылады. ... ... ... ең ... несиелендіру шарттарын ұсынатын отандық бизнесті ұзақ мерзімді қаржыландыру жөніндегі негізгі операторға айналуды жоспарлайды. Осыған орай, Банк мемлекеттің ішінде де, одан тыс ... де ... ... қажетті шаралар қолданады.
Ішкі инвестициялау көздерін тарту мақсатында Банк мынадай шаралар қолданады:
1. Банктің облигациялар шығарылымы арқылы ҚР ... ... ... Бұл үшін БЖЗҚ Банктің бағалы қағаздарын бағалау кезінде нөлдік тәуекел дәрежесін қолдану бөлігінде БЖЗҚ үшін пруденциялық нормативтерді ... ҚР ... ... ... ... ҚДБ үшін ... (левередж) борыш коэффициентінің мөлшері бойынша ҚРҰБ-нің талаптарын алып тастау және Даму Банкінің сатып алған бағалы қағаздар көлемі бойынша шектеулерді өзгерту ...
2. ... ... ... ... мен орналастыру тетіктерін әзірлеу және бекіту. Бұл ... ... ... ... жобаларына инвестициялау үшін ұлттық валютадағы өтімділік көлемін арттыруға септігін ...
3. ... ... ... ... және капиталдандыру мақсатында ҚР ҰҚ және республикалық бюджет қаражатын тарту бойынша іс-шараларды іске ...
4. ... ... деноминацияланған, басқа валютадағы облигацияларын шығару.
5. Несиелендіру мақсаттары үшін меншікті қаражатты пайдалану.
Халықаралық инвестицияларды тарту ... Банк ... ... ...
1. ... ... ... жаңа нарықтарды (Оңтүстік-Шығыс Азия және парсы шығанағы мемлекеттері) және қорландыру құралдарын ашу ... ... ... ... бар болса, борышқорлық бағалы қағаздарды дәстүрлі емес шетелдік валютада (швейцариялық франк, жапон йені және т.б.) ...
2. ... мен ... ... ... ... ... капитал нарықтарында қажетті көлемде қаржы ресурстарын тарту.
3. Жаңа несие желілерін, ... ... ... ... ... және қорландыру көздерін ықтимал арзандату мақсатында шетелдік банктердің, халықаралық қаржы ұйымдарының бірлестірілген және банкаралық несиелерін ашу.
4. Банктің жобаларын ... ... ... ... ... көлемін арттыру мақсатында шетелдік экспорттық несие агенттіктерімен және экспорт-импорт банктерімен ынтымақтастықты белсендету.
Жоспарланған кезеңде жалпы ... ... 2,3 ... теңгеден кем емес мөлшерде қаражат тарту қажет, соның ішінде:
* ішкі ... ... 1,3 ... ... ... ... тарту.
* халықаралық капитал нарығында қаражат тарту - 5,9 ... АҚШ ... ... ...
Дивидендтерді төлеу тәртібі Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына, ... ... ... ... жж. ... Даму стратегиясына және оның ішкі құжаттарына сәйкес анықталады.
Банктің дамуын жеткілікті қаржыландыру қажеттілігімен Холдинг мүдделерінің оңтайлы үйлесуін қамтамасыз ету мақсатында ... ... ... капиталды қажет етуіне және басқа да факторларға қарай дивидендтердің мөлшерін анықтау кезінде әртараптандырылған тәсілді жүзеге асырады.
3-стратегиялық ... ... ... ... ... ... іске ... маңызды құрамдастардың бірі болып табылады. Корпоративтік басқаруды жетілдіру бойынша ... ... ... ... ... ҰБХ>> АҚ Корпоративтік басқару деңгейін бағалау әдістемесі1 бойынша есептелетін тиісті ТҚК белгілеу жолымен жүзеге асырылады.
Банк даму кезеңінде акционердің және ... ... ... негізінде корпоративтік басқару жүйесін жетілдіру бойынша жұмыс жүргізеді, бұл:
* Директорлар кеңесі ... ... ...
* ... және ҰБХ>> АҚ ... компанияларымен өзара әрекеттестікті қалыптастыруға;
* ішкі бақылау жүйесін жетілдіруге;
* менеджментті бағалау және сыйақы ... ...
* Банк ... ... көтеруге бағытталған.
Әсіресе, Банк өз алдына Директорлар кеңесінің ... ... және ҰБХ>> ... ... және ЭЫДҰ ... ... қағидаттары бойынша Банктегі корпоративтік басқару жүйесін бағалау бойынша міндет қояды.
Банк корпоративтік хатшылық қызметінің жұмысын ... және оны ... ... сертификаттарды алу жолымен кәсіби дамыту бойынша міндет қояды.
Тәуелсіз ... ... ... және ... ... сапалы жұмысын қамтамасыз ету бойынша жұмыс жүргізіледі. Тәуелсіз директорларға қойылатын ... ... және ... ... жоспарланған қызмет нәтижелеріне жетуіне ынталандыру жоспарланады.
Банк қызметінің ашықтығын көтеру ... ... ... бойынша іс-шараларды, Банктің мүдделі тараптары үшін тұсаукесерлерді, ... ... ... және т.б. ... ... ... ... (стейкхолдерлермен) өзара әрекеттесу тәжірибесін енгізу жоспарланады.
Бизнес-үдерістерді жетілдіру. Банктің сәтті дамуы Банктің ішкі ... ... ... ... ... ... дамыту бойынша негізгі міндеттердің бірі бизнес-үдерістерді әрі қарай жетілдіруге ... ... ішкі ... ... және ... ... ... Әсіресе, Банктің несие қызметін, кадрлық әкімшілік ету, инвестициялық қоржынды басқару процестерін, жоспарлау және ... ... ... және ішкі бақылау жүйесін оңтайландыру және автоматтандыру жоспарланады. Несие процесін оңтайландыру аясында 2015 ж. ... ... ... өту көзделген. Бұдан басқа, BI (business intelligence) жүйесін енгізу жолымен басқару және қаржылық есептілікті құру процестерін автоматтандыру ... ... ... ... ... ... қолтаңбаны қолданыстағы заңнамаға сәйкес пайдалана отырып, ішкі ... ... ... ... ... ... өту ... жалғастырады.
Сондай-ақ Банк несие мониторингі процестерін

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 112 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бастауыш сыныпта дамыта оқыту технологиясын қолдану42 бет
Бәсекеге қабілетті 50 елдің қатарына Қазақстанның кіру мәселесі33 бет
Дамыта оқытудың ерекшеліктері мен қолдану тәсілдері 25 бет
Дамыта оқытудың теориялық негііздері22 бет
Дамыған елдердегі жергілікті өзін өзі басқаруды тәжірібиесі30 бет
Жоғары оқу орындарының экология бөлім студенттеріне қазақ тілін дамыта оқыту әдістемесі119 бет
Көлік инфрақұрылымы18 бет
Мектеп жасына дейінгі балалардың бейнелеу және құрастыру әрекеттерін дамыту90 бет
Мектеп жасына дейінгі балалардың музыкалық қабілеттерін дамыту ерекшеліктерін талдау20 бет
Мектепке психологиялық даярлық5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь