Тірек-қимыл жүйесі. Қаңқаның негізгі бөлімдері

• 1Адам қаңқасының бөлімдері
• 2Адам қаңқасының құрылысы
• 3Сүйектік тканді қабықшасы
• 4Сүйектік қабықша
• 5Ұзын сүйектер
• 6Негізгі ерекшеліктері
• 7Кеуде омыртқалары
• 8Дереккөздер
Тірек-қимыл мүшелер жүйесінің маңызы: тірек-қимыл мүшелер жүйесіне қаңқа мен бұлшықеттер жатады. Бірімен-бірі дәнекер ұлпалар (шеміршек пен сүйек) арқылы байланысқан сүйектерден қаңқа түзіледі. Қаңқа ағзаның тірегі, ал бұлшықеттер қимыл-қозғалысты қамтамасыз етеді. Тірек-қимыл мүшелер жүйесі адамның тік жүру қалпын (пішінін) сақтайды (омыртқа жотасы мен жамбас белдеулері). Қаңқа мидан бастап, барлық ішкі мүшелерге корғаныш қызметін атқарады. Мысалы, мибірімен-бірі берік байланысқан ми сауытын құрайтын сүйектердің ішінде жатады. Жүрек пен өкпені кеуде қуысы сүйектері қорғаса, құрсақ қуысындағы мүшелерді -жамбас белдеулері сүйектері корғайды. Қаңқаға бұлшықеттер бекінеді. Ағзаның қоршаған орта жағдайларына бейімделуінің бір белгісі - қимыл (қозғалу). Денені қозғалысқа келтіретін сүйектер мен бұлшықеттер. Кез келген қозғалыста (жүгіру, секіру) ағзаның барлық мүшелері сүйекті таяныш (тірек) етеді. Сүйек кемігінде қан жасушалары түзіледі. Сүйектің құрамында минералды тұздар мен микроэлементтер болатындықтан, минералды алмасуға қатысады.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ                                         ... ... ... ... ... УНИВЕРСИТЕТІ
СӨЖ
Тақырыбы: Тірек-қимыл жүйесі. Қаңқаның негізгі бөлімдері
Орындаған: Жусіпбек Б.Ә.
Тобы: П-411
Тексерген: Кунанбаева.Н.С
Семей 2015
Мазмұны
* 1Адам қаңқасының бөлімдері
* 2Адам қаңқасының құрылысы
* 3Сүйектік тканді қабықшасы
* ... ... ... ... ... ... ... омыртқалары
* 8Дереккөздер
Тірек-қимыл мүшелер жүйесінің маңызы
Тірек-қимыл мүшелер жүйесінің маңызы: тірек-қимыл мүшелер жүйесіне қаңқа мен бұлшықеттер жатады. Бірімен-бірі дәнекер ұлпалар (шеміршек пен ... ... ... ... ... ... ... ағзаның тірегі, ал бұлшықеттер қимыл-қозғалысты қамтамасыз етеді. Тірек-қимыл мүшелер жүйесі адамның тік жүру қалпын (пішінін) сақтайды (омыртқа жотасы мен жамбас ... ... ... ... ... ішкі мүшелерге корғаныш қызметін атқарады. Мысалы, мибірімен-бірі берік байланысқан ми сауытын құрайтын сүйектердің ішінде жатады. Жүрек пен ... ... ... ... қорғаса, құрсақ қуысындағы мүшелерді -жамбас белдеулері сүйектері корғайды. Қаңқаға бұлшықеттер бекінеді. Ағзаның қоршаған орта жағдайларына бейімделуінің бір белгісі - қимыл ... ... ... ... сүйектер мен бұлшықеттер. Кез келген қозғалыста (жүгіру, секіру) ағзаның барлық мүшелері сүйекті таяныш (тірек) етеді. Сүйек кемігінде қан жасушалары ... ... ... ... тұздар мен микроэлементтер болатындықтан, минералды алмасуға қатысады.
--------------------------------------------------------------------------------
Адам қаңқасының бөлімдері
Адам қаңқасы бірімен-бірі өзара әр түрлі байланысқан жеке сүйектерден ... ... ... ... 200-ден астам сүйектер бар. Ағзада болатын барлық сүйектер пішіні, мөлшері жағынан ұзын сүйектер, қысқа сүйектер, ... ... деп ... ... ... ... ... жатады. Ұзын сүйектердің жілік майы толтырып тұратын ортаңғы бөлігі қуыс болғандықтан, түтікті сүйектер деп те ... ... ... ... мен ені әр ... ... бассүйек, қабырға, төс, жамбас сүйектері - жалпақ сүйектер.
Қаңқа - ... ... иық ... мен қол ... және жамбас белдеулері мен аяқ сүйектері деп бөлінеді.
Тұлға қаңқасы - омыртқа жотасы мен ... және ... ... ... - ... ... ... Адамда омыртқалардың саны 33-34, олар: 7 мойын омыртқа; 12 арқа омыртқа; 5 бел омыртқа; 5 ... ... 4-5 ... ... құрылысы - әр омыртқаның денесі мен доғасы болады. Омыртқа доғасының көптеген (бір арқа, екі ... екі ... және екі ... буындық) қанаттары бар. Омыртқа доғасы иіліп, денемен тұтасқан. Омыртқалардың дәл ортасындағы кең қуыста жұлын ... ... ... ... ... басқа омыртқалардан біршама айырмашылықтары бар: омыртқа денесі кішілеу, бірінші мойын омыртқаның (ауыз омыртқа) денесі болмайды, ортасындағы қуысы үлкен әрі ... ... ... ... ... ... ... бұруға қатысады. Денеге күш түсуіне байланысты 3-мойын омыртқадан ... ... ... ... сәл ... ... денесі ұлғайып, арқа өсіндісінің ұшы (7-омыртқадан басқасы) екіге ажырап ашаланады.
Арқа омыртқалары мойын омыртқаларынан ірілеу, арқа өсіндісі көлбеу ... ... ... және ... ... қабырғалар бекінетін шеміршекті буын ойықтары болады. Арқа омыртқалар қабырғалармен ... ... ... ... омыртқаларымен салыстырғанда денесі жалпақ әрі үлкен. Арқа қанаттары да жуан, бұл бел бөлімінің көбірек қозғалуына әсер ... Бел ... дене ... күші ... ... Тік ... байланысты адамның омыртқа жотасы иілімдер түзеді, оның екеуінің ... - ... және бел ... алға ... ... ... болуы адамды басқа омыртқалы жануарлардан ерекшелейді және олар денені тік ұстап, еркін қозғалуды, тепе-теңдікті сақтауды қамтамасыз етеді. ... ... ... омыртқааралық дискілер орналасқан.Сегізкөз омыртқалары бірімен-бірі қозғалмастай тұтасып кеткен. Пішіні үшбұрышты, ішке қараған беті сөл ... ... ... келеді. Ойыс жағынан сегізкөз омыртқаларының тұтасып кеткен іздері 4 көлденең бұдыр сызық болып анық көрініп тұрады. Сегізкөз омыртқаларының 4 жұп ... ... ... ... ұштары шығады.
Құйымшақ омыртқалар қалдық ретінде тұтасып кеткен. Тек ... ... ... ... белгілері ғана сақталған. Қалғандары біртіндеп кішірейген. Барлық омыртқалар ... ... ... ... ... ... ... жотасын құрайды. Омыртқа жотасы - тұлғаны алға, артқа, бүйіріне қарай иіп-қозғалту арқылы түрлі қимылға келтіреді.
Омыртқа ... төрт ... алға және ... қарай иіледі. Мойын мен бел омыртқалардың тұсында екі иілім алға қарай ... Арқа мен ... ... ... екі иілім артқа қарай иілген. Жаңа туған нәрестенің омыртқа жотасы түзу, иілімдері болмайды. Нәрестенің мойны қатқанда - мойын, отыра ... арқа ... ... Қаз ... жүре бастағанда бел мен сегізкөз омыртқаларының тұсындағы иілімдер байқалады. ... 18-20 ... ... қалыптасады. Омыртқа жотасының иілімдері кеуде, жамбас қуыстарының мөлшерін кеңейтеді. Иілімдер дененің тепетеңдігін жеңілдетіп, жүгіріп, секіргенде серпімділікті күшейтеді. Бұл ... ... ... ... ... ... ... де байланысты. Омыртқа жотасының алға және артқа қарай иілімдері адамның тік ... ... ... Бұл - ... құбылыс. Ал омыртқа жотасының бір бүйіріне қарай иілуі бұзылғанда сколиоз (грекше - ... ... ... пайда болады.
Омыртқа жотасының бір бүйіріне қарай қисаюының негізгі себептері:
* орындықта түзу отырмау;
* жазу үстелі мен ... ... ... көбіне бір қолымен ауыр жүк көтеру;
* сүйектер мен ... ... ... және т. ... да ... ... ... омыртқа жотасын түзу ұстауға тырысу керек. Ауыр жүк көтермеу, жүйелі түрде спортпен шұғылданған ... ... ... - ... торы 12 арқа омыртқасы, 12 жұп қабырғалар, алдыңғы жағында жалғыз төссүйектен құралады. ... ... шеті ... ... Жоғарғы 7 жұп қабырғалар (шын қабырғалар) шеміршек арқылы төссүйекпен байланысқан. Келесі жұп ... ... ... өзара қосылып, доға түзеді. Қабырғалар омыртқалармен буын арқылы қозғалмалы, төссүйекпен шеміршек арқылы шала қимылдап ... ... ... (жетім қабырғалар) шеміршек болмағандықтан, алдыңғы шеттері бұлшықеттердің арасында бос жатады. Қабырғалар тыныс алу мен тыныс шығағанда кеуде қуысы көлемінің ұлғайып, ... әсер ... ... ... ... ... жүрек, өкпе, ірі қантамырлар, кеңірдек, ауатамырлар, өңеш және жүйкелер. Кеуде торының пішіні жынысына, жас ерекшеліктеріне, дене бітіміне, ... ... ... ... ... және ... ... болады. Жоғарғы тесігі артқы жағынан бірінші арқа омыртқасының денесімен шектеледі. Бүйірі - бірінші жұп қабырғалармен, алдыңғы жағы төстіктің жалпақ бетімен ... ... ... арқылы өңеш, кеңірдек ірі қантамырлар мен жүйкелер өтеді.Жануарлармен салыстырғанда ... тік ... тік ... ... ... кеуде қуысы екі жағына керіліп, кеңейген.[[1]]
--------------------------------------------------------------------------------
Адам қаңқасының құрылысы
Қаңқаны қүраушы сүйектер тобы, құрылысына қарай: сүйектік бөліктен, pars osseae, және ... ... pars ... ... ... шеміршектік бөлігіне: буын бетінің шеміршектері, cartilagines articulares, үзын түтік ... ... ... ... шеміршектерден, cartilagines epiphysales, және қабырғалардың шеміршектерінен, cartilagines costales, тұрады. Сүйектердің сыртқы беті өте жұқа қан ... және ... бай ... ... ... ... ... тканді қабықшасы
Сүйектік тканді қабықшасының терең қабаты орналасуына қарай, сыртқы беті дәнекер ... ... ... ... қабаттан тұрады. Сыртқы талшықты дәнекер тканді қабаты, сүйектік ткандермен тығыз байланысып қоймай, қан ... мен ... өте бай ... болып саналады. Бұл қабықшаның қан тамырлары сүйектің терең қабатына ... ... ... canalis ... ... ... сүйектің кемікті бөлігімен өзара тығыз байланысқан. Сүйек қабықшасының остеогендік қабаты ... ... ... ... ... ... қабықша
Сүйектік қабықша, periosteum, сүйектің сыртқы бетін жауып, сүйектік ткандарды қоректендіру ... ... ... ... ... ... ... өсінділерді, processus, қырқаларды, cristae, бұдырларды, tuberi, ойыстарды, fossae, шұңқыршаларды, foveae, т.б, жауып орналасады. Түтік тәрізді ... ... ... беті ... ... ... ... қабықшамен көмкерілген. Сүйектер, сыртқы пішініне қарай: үзын, ossa longi, қысқа, ossa brevia, және жалпак, сүйектергe, ossa plana, бөлінеді. Сонымен қатар, ... ... ... ... ossa ... мен қатар терең қабаты ауамен толықтырылған немесе пневматикалық сүйектерде, ossa pneumatica, кездеседі. Үзын немесе түтік тәрізді сүйектерге: тоқпан ... кәрі ... ... ... ... және саусақтыңсүйектері, ортанжілік, асықты жілік сүйегі және оның шыбығы жане табан, башпайдың сүйектері жатады. Түтік тәрізді немесе ұзын сүйектердің орталық ... ... ... және ... дистальді үштары немесе эпифиздері. epiphysisproximalis et distais, ажыратылады. Ұзын сүйектердің проксимальді ұшын эпифиздік ұшы, epipliysisproximalisдеп, ол ... ... ... дистальді эпифиз epiphysis distais деп, ал біліктік қаңқадан алшақ орналасқан ұшын айтамыз. Бұл ... ... мен ... ... ... ... метафиз, metaphysis, деп аталынады.
--------------------------------------------------------------------------------
Ұзын сүйектер
Ұзын сүйектерінің аралығындағы ... ... мен ... ... аралық шеміршектер, cartilago epiphysialis, арқылы бітіскен. Эпифизаралық шеміршектің негізгі қызметі, үзын сүйектердің бойлай өсуін қамтамасыз ... Даму ... ... ... ... ... ... сүйектік ткандерге ұласуына байланысты, тек қана эпифиз ара- лық ... linea ... ... ... адамдарда бұл сызықшалар сүйектік тканға айналуына байланысты мүлде байқалмайды. Түтіктәрізді үзын сүйектерді кесіп ... ... ... ... ... затынан, substantia compacta, және терең қабаты кемікті затынан, substantia ... ... ... ... ... ... ... ма- йының қуысынан, cavitas medullaris, түрады. Қысқа сүйсктердің сыртқы беті кемікті бөліктің табақшаларын жауып орналасқан, өте жұқа ... ... ... ... ... тіс ... ... беттесіп, буын тістік буындық шұңқыршасы, fovea zentis, орналасқан Артқы доғасының, arcus posterior, сыртқы fari доғалдау келген, мұнда арқа ... ... ... ... ... ... tuberculumposterior, айқын байқалады.Бүйір бөліктері, massa lateralis, ол алдыңғы, доғаларына қарағанда қомақтылау болып келген. Мұнда: а) ... буын ... бас ... ... ... ... ауыз омыртқаның жоғарғы буындық бетін, facies articularis superior, құрайды. Қызметі: шүйде сүйегінің айдаршығы мен өзара беттесіп, шүйде ауыз омыртқалық буынды, ... ... ә) ... буын ... ... буын ... қарағанда аздап болса да сақталған, буын беттері жалпақтау болып, алға төмен ... ... б) бұл ... ... және ... өсіндісі өзара бірігіп, көдденең өсіндінің тесігін де , foramen processus transversus, құрайды. II мойын омыртқа, біліктік ... ... ... axisseu ... деп ... Бұл омыртқа бірінші мойын омыртқаға қарағанда, өзгешелеу ... ... ... ... ... ... болып келген.
--------------------------------------------------------------------------------
Негізгі ерекшеліктері
Денесінің жоғарғы бетінде тіс тәрізді немесе тісі, dens, орналасқан. Тістің алдыңғы бетінде ауыз ... ... ... ... мен ... буын ... буын беті, fasies articularis anterior, артқы бетінде ауыз омырт- қаның көлденең ... бет ... буын ... ... буын ... fasies articularis posterior, орналасқан.Тістәрізді өсіндінің де қызметі: 1 ... ... мен және ... буындасып, вертикальді біліктің бойында бастың оң немесе солға қарай бұрылып қозғалуын ... ... ... ... ... ... Жалпы саны 12 (Тһ,- Тһ 12). Мойын омыртқаларына қарағанда үлкендеу, беломыртқаларына қарағанда кішілеу келген. ... ... ... ... ... ... ... кеуде омыртқаларының денелері бел омыртқаға жақындаған сайын көлемділеу болып келген. Кеуде омыртқаларының ... 1) ... ... ... ... және ... ... қабырғаның басымен беттесіп, буын құрайтын жартылай немесе толық қабырғалық шұңқыршалары, fovea costalis, орналасқан. ... ... ... ... ... ... жоғарғы жиегінде және 11,12- кеуде омыртқаның бүйір бетінің орталық бөлігінде орналасқан. Негізгі қызметі: 1,11,12- жұп қабырғалардың буын басы мен ... ... ... ... ... costovertebralis, құрауы. Қалған кеуде омыртқалардың 1-9 (Thj-Tlij) бүйір беттерінде жартылай жоғарғы және төменгі қабырғалық шүңқыршалар, fovea costalis superios et ... ... 10 (Th ,) ... ... ... ... тек қана жоғарғы жартылай қабырғалық шұңқырша орналасқан. Бұл шұңқырша, 9-кеуде омыртқаның ... ... ... ... 10-жүн қабырғанын, қабырға омыртқасының буынын құрайды.Омыртқа доғалары денесімен бірігіп, дөңгелек келген ... ... ... Бұл ... ... ... тесігіне қарағанда кішілеу келген.Колденең, өсінділер processus transversus, ... ... мен бел ... да көлденең өсіддісіне қарағанда көлемділеу болып, бүйір қапталда жәде артқа қарай бағытталған. Кеуделік омыртқалардың көлдедең өсіндісінің ... ... ... буын бетімен беттесіп, бүтін күрайтың, көлденең өсіндісінің қабырғалық иін шұңқыршалары, fovea costalis ... ...

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бұлшықет ұлпасы5 бет
Жас ерекшелік физиологиясы және мектеп гигиенасы14 бет
Тірек-қимыл жүйесі, жас ерекшелігі. Баланың аяқ-киіміне, жеке басына қойылатын гигиеналық талаптар9 бет
"тірек-қимыл жүйесі,жас ерекшелігі.баланың жеке басына қойылан гигиеналық талаптар"9 бет
1. Тірек-қимыл жүйесі және оның жасқа байланысты ерекшелігі. 2. Баланың аяқ киіміне, жеке басына қойылатын гигиеналық талаптар.3. Балалардың дене тәрбиесін ұйымдастырудың күнтізбелік жоспарын жасау5 бет
Адамның және жануарлардың тірек қимыл аппаратының ерекше қасиеттері. Тұлға сүйектері6 бет
Адамның тірек-қимыл жүйесі қызметінің ерекшеліктері8 бет
Биология пәнінен тесттер8 бет
Сүйек туралы13 бет
Тірек-қимыл жүйесі,жас ерекшелігі.Баланың аяқ киіміне қойылатын гигиеналық талаптар8 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь