Лирикадағы психологиялық көңіл-күй


І Кіріспе
1.1Көңіл.күй лирикасы туралы түсінік
ІІ Негізгі бөлім
2.1 Көңіл.күй лирикасы және оның зерттелуі
2.2 Абай өлеңдеріндегі көңіл.күй лирикасы
2.3 Әдебиеттегі лирик ақындар
ІІІ Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер тізімі
Көңіл-Күй Лирикасы мәдениетін, жазба дәстүрін, әдет-ғүрыптары мен дүниетанымын білуге болады. Н.М.Ядринцев 1889 жылы Моңғолиядағы Орхон өзенініңқұйылысынан қос тілдік жазуы бар екі тас тапқан. Кейіннен біреуі Білге қағанға (735 жылы), екіншісі оның інісі Күлтегінге (732 жылы) қойылғаны белгілі болып, мазмұны толық анықталды. Бұл ескерткіштердің бір кырына Қытай иероглифтері ойылған, ал үш қырына ойылған жазу таңбалары "Сібір руналарына", Енисей бойынан табылған жұмбак жазуларға үқсас. Финн және орыс ғалымдары жүргізген арнаулы зерттеулер нәтижесінде Орхон және Енисей ескерткіштерінің нұсқалары (фотосурет, эстампаж) жинақталып жарияланған атластар жарық көрді. Дания лингвисі В.Томсен 1893 жылы түркі руникалық (Орхон-Енисей) таңбаларының дыбыстық мағыналарын анықтап, акад. В.В. Радлов 1894 жылдың қаңтарында көне түркі тілінде жазылған Күлтегін ескерткішіндегі руникалық жазудың түңғыш аудармасын берді. Мұнан кейін К. т. ж. е. тек тастарға ғана қашалмағандығы, металл (алтын, күміс, қола) және саз балшықтан жасалған түрлі бүйымдарға ойып жазылғандығы да айкындала түсті. Моңғолиядағы, Сібір мен Қазақстандағы айқындалған түркі руникалық ойма жазуларының жалпы саны әзірше екі жүзге жуық. К. т. ж. е-нін тілін зерттеп, зор үлес қоскан ғалымдар -В.Томсен, В.В. Радлов, П.М. Мелиоранский, В.Банг, Г.И.Рамстед, А.Габэн, С.Е. Малов, В.М. Насилов, И.А. Батманов, А.Н. Кононов, Дж. Клоусон, Т.Текин, М.Жолдасбеков, т.б
Жалпы лирика деген ұғымға қандай қасиеттер тән болса ...
1.Байтұрсынов А. Бес томдық шығармалар жинағы. – Алматы: Алаш, 2003. – 1 т. – 408 б.
2.Қазақтың ас беру дәстүрі: әлеуметтік-саяси қызметі (XVIII–XIX ғғ. деректері бойынша).Смағұлов Ержан Мәлікұлы. Диссертациялық жұмыс.- Алматы. 2007.40-41б.
3 Байшығанұлы К. Қайтейін жалған дүние. – Алматы: Толғанай Т., 2008. –336 б.

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ

СӨЖ

ТАҚЫРЫБЫ:

Лирикадағы психологиялық көңіл-күй

Орындаған: Ағали Әйгерім
Тобы: ФИ-201

Тексерген: Жүндібаева А.Қ

Семей 2015жыл

Жоспар:
І Кіріспе
1.1Көңіл-күй лирикасы туралы түсінік
ІІ Негізгі бөлім
2.1 Көңіл-күй лирикасы және оның зерттелуі
2.2 Абай өлеңдеріндегі көңіл-күй лирикасы
2.3 Әдебиеттегі лирик ақындар
ІІІ Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер тізімі

Көңіл-Күй Лирикасы мәдениетін, жазба дәстүрін, әдет-ғүрыптары мен
дүниетанымын білуге болады. Н.М.Ядринцев 1889 жылы Моңғолиядағы Орхон
өзенініңқұйылысынан қос тілдік жазуы бар екі тас тапқан. Кейіннен біреуі
Білге қағанға (735 жылы), екіншісі оның інісі Күлтегінге (732 жылы)
қойылғаны белгілі болып, мазмұны толық анықталды. Бұл ескерткіштердің бір
кырына Қытай иероглифтері ойылған, ал үш қырына ойылған жазу таңбалары
"Сібір руналарына", Енисей бойынан табылған жұмбак жазуларға үқсас. Финн
және орыс ғалымдары жүргізген арнаулы зерттеулер нәтижесінде Орхон және
Енисей ескерткіштерінің нұсқалары (фотосурет, эстампаж) жинақталып
жарияланған атластар жарық көрді. Дания лингвисі В.Томсен 1893 жылы түркі
руникалық (Орхон-Енисей) таңбаларының дыбыстық мағыналарын анықтап, акад.
В.В. Радлов 1894 жылдың қаңтарында көне түркі тілінде жазылған Күлтегін
ескерткішіндегі руникалық жазудың түңғыш аудармасын берді. Мұнан кейін К.
т. ж. е. тек тастарға ғана қашалмағандығы, металл (алтын, күміс, қола) және
саз балшықтан жасалған түрлі бүйымдарға ойып жазылғандығы да айкындала
түсті. Моңғолиядағы, Сібір мен Қазақстандағы айқындалған түркі руникалық
ойма жазуларының жалпы саны әзірше екі жүзге жуық. К. т. ж. е-нін тілін
зерттеп, зор үлес қоскан ғалымдар -В.Томсен, В.В. Радлов, П.М.
Мелиоранский, В.Банг, Г.И.Рамстед, А.Габэн, С.Е. Малов, В.М. Насилов, И.А.
Батманов, А.Н. Кононов, Дж. Клоусон, Т.Текин, М.Жолдасбеков, т.б
Жалпы лирика деген ұғымға қандай қасиеттер тән болса ... Абайды бірыңғай
қайғының ... не күлкішіл ақын деуге тіпті де болмайды. Абай лирикасында
осының бәрі түгел ... Оның сырлы жырларындағы сәл ғана ... барлық шекті
түгел сөйлеткендей сайрайды. Суреткер өзі өмір сүріп отырған қоғамнан тыс
... Сондықтан ... Өз шығармасында сәулелеңген өмір шындығы туралы өз
кесімін айтып ... Абай да өз лирикасының керекті жерінде кейбір қоғамдық
қатынастардан белгі бере отырып ... идеялық бетін айқындайды. сол кеселді
туғызып отырған патша әкімшілігіне түйрегені болып шығады. Болыс болдым
мінекей ... Күштілерім сөз айтса ... Әлсіздің сөзін салғыртсып ... Сияз бар
десе жүрегім Орнықпайды суылдап ... Қараңғылыққа ... Аздырар адам баласын.
Еңбек қылсаң ерінбей ... Бірақ ұлы ақын осы жолда қолдау таппай ... Күз
деген өлеңіне ілесе жалғасып ... сөз жоқ Абайдың саяси лирикасының ең
түйінді біртұсы. Әуелі қысқа ғана табиғат суреттерін ернектеп ... азаматтық
пікірін қорытады. Кедейдің өзі жүрер малды бағып ... Тоңған иін жылытып
... Таңның атысы ... жыртық шекпенін жама пәйелі отыр. Қара қцдан орта қап
ұрыспай берсе ... теңсіздік сырын баяндайды. Қар жауса да тоңбайды бай
баласы ... Уайым жоқ ... бұлаңдап өскен бай баласы. Бай ұлына жалшы Ұлы
жалынышты ... Бәрінен бүрын ... кемеңгерлік болатын. Оның үстіне ... Абай
өзі суреттеп отырған өмір шындығынан көрінген кедейдің ауыр тұрмысына
оқырманның аяныш сезімін туғызып ... Тілегі ауып ... Бірақ қайткенде
кедейдің халі жақсарып ... Байда мейір ... Ақыр аяғында белгілі бір жөн
жолға тұсе алмай ... Еңбек білмес байдың да жоқ қой орны. Жас бала ...
оларды өзара ымыраластыру ниетінде бітіреді. Абай өз заманындағы әлеуметтік
өмірдің ең бір көзек күттірмес күрделі ... өз пікірін айтпақ болды. Осының
нәтижесінде Абай ... ымыраға мегзеумен тынады. Бірақ Абай халықты
қараңғылықтан ... елдіңертеңінесенді. Ақыңдығының алғашқы көзеңінде ...
үғыну жағынанда қазақ ауыз әдебиетінің бұрынғы көне үлгісіңде жазылған
шығармалар. өлеңдерінің қайсысын алып қарасақ та ... Қақтаған ақ күмістей
кең маңдайлы ... Жіңішке қара қасы сызып қойған ... Маңдайдан тура тұскен
қырлы мұрын ... Аузын ашса ... іш қайнайды. Осында не бар ... Мұңда
Абайдың ақындық шеберлігімен біздің көз алдымызға ... Сұлу бір жалтетіп
көрінді де ... Қысқасы ... Адамның ішкі сыры мен сезіміне терең бойламай
... Бұған қарап ... Ұлы ақынның бұл шығармасы да өз дәуірінің өлең
сөздерінен озық ... Біз жоғарыдағы сынды осыдан кейінірек туған тамаша
сырлы лирикасын көріп ... Осы айтылғандардың Абай шығармаларынан біздің
көзімізге түсуі заңды ... Лүпілдеп жүрегі. Өзгеден үрланып ... Бұл арада
ақын да бағанағыдай ауыз әдебиетінің үлгісінде жалаңсылдырата бермей ...
Бұл тұста Абай ұлы ақындардан үлгі ... қонымды етіп бере білді. Ендігі қыз
да ... кәдімгі адам. Оларда енді қимыл ... сыр шертеді. Енді біз олардың
сыртын керіп қана құр таңырқамаймыз ... теориялық қисын калыптастырған адам
емес. Оның сұлулыққа көзқарасы да өлеңдерінен көрініп ... Абай да сұлулықты
қиялдан емес ... Әзірет Әлі айдаһарсыз сөз айтып ... Саған жар менен
артық табылса да. Сорлы асық сарғайса да ... аяулы қасиетті шыншыл жырға
айналдырады. Махаббат жырларының ішіндегі Абайдың Ұлылығын ... Алдымен ...
сияқты роман ұзінділерін аударған уақытта тек Пушкиннің ғана ықпалында
... буынын санап отырмайды. Крыловты не М ... Өзінше жырлап ... Тақырыпты
Пушкинмен қатарласа ... Соның нәтижесінде Абай бұл аудармасын өз
өлеңдерінің нұсқасындай ... Осы арқылы қазақ қыздарына Пушкиннің Татьянасын
үлгі етіп ұсынып ... орнын талқаңдайды. Екінші жағынан ... оқырманды содан
сақтандырады. Мінезіне ... Сенен басқа еш жерден Таба алмадым орнымды.
Татьянаның Амал жоқ қайттым білдірмей деп басталатын оның жан сыры ...
Иембісің сақтаушы. Әлде азғырып әуре еткен ... Шеш көңлімнің жұмбағын ...
Жас жұрек жайып саусағын ... Осыны аудару үстінде ақынның өзі де самғап
... Асқақтап ... Қазақ әдебиетіндегі өзіне дейінгі өлең сөздерден мүлде
қара үзіп ... майда қоңыр саз тапқан. Жас жұрек жайып саусағын ... Жүрек
саусақ жайып ... Осыны тұсінбеуге ... Данышпан ақынның отты ... жан
толқыны. Өлендегі сөз мүлде соны ... Бірақ тосын деп жатырқау былай тұрсын
... қызғана оқисың. Кінәсіз таза жанды жас сұлудың мың құбылған нәзік сезім
ырғағын ... Міне ... Табиғат адам өмір сүрер ... Міне ... Әсіресе ... өз
заманының айнасы боларлық сұлу шығармалар. Оның табиғат жырларынан уақыттың
әлдеқалай жылы ... сол заманда тіршілік кешкен адам жайы айқын керініс
табады. Абайдың табиғат лирикасын оқығанда оқырманның көз алдына сұлық
тұсіп сұлапжатқан ... Жаздыкүн шілде болғанда ... Қүйрығымен шылпыдцап.
Жалаң табиғаттың бірыңғай өзін ғана қызықтап ... терең поэзия тумас еді.
Ақ киімді ... мылқау танымас тірі жанды. Аумаған адам сияқты мінезі мен
мүсіні бар ... жадырайтын жанды нәрсе емес пе. Қыс бұл жерде ақ киімді ...
Қытымыр қатал қүлқы бар қушұнақ ... Бұл жердеде мәдениетті поэзияның өкілі
Абай өзінің өзгеше өлең ерімін ... Некрасов ... Абайдікі осыған құр еліктеу
емес ... өз дәні етіп беріп отыр. Абайдың табиғат лирикасы ... сырлыжырлар.
гүлі солған сарғыш даласын шық басқан сұрғылт күз де сонда. Әр өлеңінде
ақын әуелі табиғат көріністерін суреттейді де ... одан әрі сол ауыл шындығы
өрістеп кете беретін болса ... Енді табиғат лирикасы биігірек сатыға
көтеріліп ... Абайдың тамаша реалистігі ... Аңшылық турасында бұған жеткен
өлең де ... Автордың айтайын деген ойын ... анаумен ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
"Көңіл-күй әлемінде"
Этнодеформация және ұлттық эмоциялық көтеріңкі көңіл-күй
Күй
Күй ерекшеліктері
Көңіл құпияларын ашқан жазушы
Қорытпалардың күй диагрммасы
Көңіл көтеру бағдарламалары
Агрекаттық күй
Қазақ мәдениетіндегі күй өнері
Қазақтың күй өнері
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь