Бюджеттен тыс қорлар туралы ақпарат

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3
І тарау. Бюджеттен тыс қорлардың жалпы сипаттамасы
1.1 Бюджеттен тыс қорлардың мәні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .4 . 8
1.2 Қазақстан Республикасының бюджеттен тыс
қорлардың түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .9.18
ІІ тарау. Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік бюджеттен тыс қорлары
2.1 Қазақстанда бюдеттен тыс қорларды қолданудың
ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..19 . 24
2.2 Қазақстан Республикасының Ұлттық қоры ... ... ... ... ... ... ... ... ..25. 31
ІІІ тарау. Қазақстан экономикасына бюджеттен тыс қорлардың әлеуметтік . экономикалық проблемалары
3.1. Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қоры ... ... ... ... ... ... ... ...32 . 33
3.2. Қазақстан Республикасының жинақтаушы
зейнетақы жүйесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...34.36
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 37.38
Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 39
Қосымша
Жалпы мемлекеттік көлемде республикалық және жергілікті бюджеттер қаржы ресурстарын ұйымдастырудлың ең белгілі нысаны болып табылады.
Бірақ нарықтық қатынастарға көшу барысында экономиткалық және әлеуметтік салаларды қаржыландыруда бір ғана бюджет қаражаттары жеткіліксіз бола бастады. Сондықтан қосымша қаржы көздерін іздестіру қажет болды. Бюджет қоры мен қатар 1991 жылдан бастап мақсатты бюджеттен тыс қорлар құрылып жұмыс істей бастады.
Жалпы бюджеттен тыс қорлар – мемлекеттің қаржы жүйесінің маңызды буыны; мемлекеттің қатаң белгілі бір мақсаттарға пайдаланатын және заң жүзінде қалыптасуының бекітілген көздері бар ақша ресурстарының жиынтығы.
1. «Республикалық бюджет туралы» заң, 1998 жыл
2. «Міндетті әлеуметтік сақтандыдыру туралы» заң. 1998 жыл
3. «Қазақстан Республикасындағы зейнетақымен қамтамасыз ету туралы» заң. 1998 ж.
4. «Азаматтарды медициналық сақтандыру туралы» 19988 жыл
5. Ілиясов Қ.Қ, Құлпыбаев С. Қаржы. Оқулық. І бөлім.- Алматы: 2002 ж - 495 бет
6. ІлиясовҚ.Қ, Құлпыбаев С. Қржы. Оқулық. Алматы: 2002 ж-592 бет
7.Ситқасымов Ғ.С. жалпы редакциясын басқарумен. Ақша,несие банктер: Оқулық. – Алматы: экономикалық 2001- 966бет.
8. Сахариевы. С.С, Сахариева А.С, Сахариева А.С. финансы: учебник-Алматы: Иридическая летература. 2004 -450стр.
9. Подрет проф. Романовского эм.в., Пров. Врублеской О.В., Пров СабантиБ.М.-М.:иИздательситво «перепевлива»; издательство «юрант», 2000-520стр.
10. Мельников. В.Т. Ильиясов К.К, Финанси: учебник. – Алматы: 2001- 512 стр.
11. Подред. Проф. Ковалевой А.М. фенаси: учебник пособые. 3-изд., перерев и доп – М.: Финансы и статестики, 1999, 384 стр
11. Сабанти Б.М. Тиория финансов: Учебное пособые.2-изд. –М.: издательство «менеджер», 2000-192 стр.
13. Подред. Проф. Дровосиной. А.А. Финанси. Юните 1999-527стр.
14. Свериридов. О.Ю. деньги, кредит, банки. Серия «учебники, учебние пособия»- Рустов Н.-Дону: «феникс», 2001-448стр.
15. Бабия А.М., Павлова Л.Н. финанси: угебник:- М.: ИДФБК- ПРЕСС, 2000-760 стр.
16. Аль – Пари, // 2000 № 5
17. Мир финансов // 2005 № 10
18. Саясат – POLICY // 2002, № 11
ҚОСЫМША – 1
        
        Жоспар:
Кіріспе
............................................................................
.........................................3
І тарау. Бюджеттен тыс қорлардың жалпы сипаттамасы
1.1 Бюджеттен тыс ... ... - ... ... Республикасының бюджеттен тыс
қорлардың ... ... ... Республикасындағы мемлекеттік бюджеттен тыс
қорлары
2.1 ... ... тыс ... қолданудың
ерекшеліктері...............................................................
...................................19 - 24
2.2 ... ... ... ... ... Қазақстан экономикасына ... тыс ...... проблемалары
3.1. ... ... ... - ... ... Республикасының жинақтаушы
зейнетақы ... ... ... ... көлемде республикалық және жергілікті бюджеттер
қаржы ресурстарын ұйымдастырудлың ең белгілі нысаны ... ... ... ... көшу ... экономиткалық және
әлеуметтік салаларды қаржыландыруда бір ғана бюджет қаражаттары жеткіліксіз
бола бастады. Сондықтан ... ... ... ... қажет болды.
Бюджет қоры мен қатар 1991 жылдан бастап мақсатты ... тыс ... ... ... ... ... тыс қорлар – мемлекеттің қаржы ... ... ... қатаң белгілі бір мақсаттарға пайдаланатын және ... ... ... ... бар ақша ... ... жұмысымның негізгі мақсаты- қажеттіліктерін қанағаттандыруды
қарждыландыруға бағыталатын ... ... ... үшін ... ... бөлу ... қатынастар болып табылады. Осы мақсатты ескере
келе, келесі міндеттер қарастырылады:
-бюджеттен тыс қорлардың мәнін анықтау;
-бюджеттен тыс қорлардың түрлерін көрсету;
- Қазақстан ... ... ... ... жазу ... келесідей экономист ғалымдардың
еңбектерін пайдаланылды: Ілясов Қ.Қ, Құлпыбаев.С, Мелькинов В.Д, Сабанти
және ... ... ... ... ... ақпараттық құралдардан алынды:
саясат, қаржы- қаражат, Аль - Пари
І тарау. ... тыс ... ... ... ... тыс қорлардың мәні
Бюджеттен тыс қорлар- мемлекеттің қаржы жүйесінің ... ... ... белгілі мақсаттарға пайдаланатын және заң ... ... ... бар ақша ... ... ... ретінде бюджеттен тыс ... ... ... ... үшін мемлекет тарапынан қаржы ресурстарын
қайта бөлу және пайдалану жөніндегі қатынастар болып табылапды.
Бюджеттен тыс қорлардың пайда ... ... ... ... ... ... фунциялық мақсаттарға жұмсалатын
мемлекеттің қаржы ресурстарының бір бөлігін оқшауландыру, ... оған тән емес ... ... бір жағынан бюджет тапшылығын
төмендету қажет болды. Белгілі бір дәрежеде бұл мемлекеттің жұмыс ... ... емес ... ... ... органдарына
аударуды қажет етті; бұл мақсатқа Экономиканы тұрақтандыру қоры ... ... ... сай ... ... ... нарыққа өту кезінде
халықтың тұрмыс деңгейінің төмендеуі жағдайында оны неғұрлым сенімді және
тиімлді қорғау ... ... ... ... ... бөлу және ... ... көздерін тежелеуі қажет болды. ... ... ... ... ... ... Халықты
әлеуметтік
Қорғаудың біріңғай одақтық – рекспубликалық ... ... ... ... ... шешуін қажет етті. Бірқатар қорлардың –
Жол ... ... ... конверсиялау қорының, түрлі арналымның
инновациялық қорларының және басқаларының өте- мөте тар мақсатты ... ... ... ... тұрақтандыру қоры, Халықта
әлеуметтік қолдаудың бірыңғай одақтық- республикалық қоры уақытша қызмет
етті- бұл экономиканың дағдарысты ... ... ... қаражаттарын
қалыптастырудың қиындықтарымен, оған жұмылдыратын қаражаттардың белгілі бір
иесізденумен, бөлу кезінде ресурстарды ... ... ... ... мүдделіксіздігімен түсіндіріледі. Жалпы
бюджеттен тыс ... ... ... сайып келгенде, бүкіл қоғам мүддемі
үшін жүзеге асырылады, оны нығайтуға бағытталған және қаржы ... ... ... ... мәні ... ... тыс арнаулы
қорлардың мемлекеттік бюджетпен бірге қосарлана қызмет етуі ... ... ... бір бөлігін тармаландырылған сфераларға
бағыттауға, қаржылық қызметін әр түрлі бағыттарда бұл ... ... ... ... ... ... тыс ... өзінің функциялық мақсаты арналымы бойынша да,
басқарудың деңгейі ... өте әр ... ... ... ... тыс қорлар экономикалық және әлеуметтік, ал басқару деңгейіне
қарай мемлекетік және аймақтық болып бөлінеді.
Экономикалық қорлар- ... ... ... ... ... Әлеуметттік қорлар қоғамның әлеуметтік проблемаларын
шешуге арналған ... ... ... ... қорлар- бұл мемлекеттің
деңгейде ал аймақтық қорлар аймақтық деңгенйде қалыптасатын қорлар.
Бюджеттен тыс қорлардың ... ... және ... болуы мүмкін.
Бюджеттен тыс қорлардың ақша қаражатттарын жұмсаудың негізгі
бағыттары ... ... ... ... бір үлесмін қаржы активтеріне инвистициялау;
каммерциялық қызмет;
Бюджеттен тыс қорлар мемлекеттің қарды буындарының бірі ... ... мәні ... ... тыс ... - бұл, ... атап
кеткеніміздей, бір қатар қоғамдық қажеттіліктерді және оперативті дербестік
негізде кешенді ... ... үшін ... ... ... ... болуы және пайдалану нысаны.
Арналымы- мына арнаулы мақсатты ауыдарымдар ... ... ... ) ... ... ... ) қарыз және ақшалай- заттай лотереялар ... ;
б ) ... ... ... ... ... ... анықталған кірістер мен үнемделген қаржы
ресурстары;
г) ерікті ... мен заңи және жеке ... тыс ... ... ... қаржыландру, қаражаттандру, несиелендіру жолымен
өндіріс процесіне ықпал жасауға;
Арнайы белгіленген көздер мен ... ... ... ... есебінен қаржыландыра отырып, ... ... ... етуге;
Зейнетақылар, жәрдемақылар төлеу, жалпы әлеуметтік инфрақүлымды
қаражаттандыру және қаржыландыру жолымен халыққа қызметтер ... ... ... ... ... мемлеккетерін қоса шетелдік
әріптестерге беруге болады.
Бюджеттен тыс қорлардың жұмыс істеу ұйымы ... ... ... республикалық және жергілікті органдарының
қарамағында ... тыс ... ... бір жеңілдіктерінің болуы мүмкін:
а) салық төлеуден босату:
ә) кеден баждарын төлеуден босату ( ... ... ... ... тыс қорларды қалыптаструдың көздері шешілетін міндеттердін
сипатымен және ауқымдылғымен алдын ала анықталады. Көздердің әр ... ... ... сол бір ... ... ... және ... әсер етеді.
Сөйтіп, бюджеттен тыс қорлардың қалыптасу көздерінің салыстырмалы
тұрақты да, ... ... да ... ... ... бірліктер бойынша ажырай отрып, олар мемлекет
аумағында әр түрлі болуы ... ... тыс ... ... ... ... қорлардың арналымы, нақтытылы
экономикалық жағдайлар және ... және іске ... ... ... ... ... бір бөлігі
құрылтайшылық қызметке бағытталады, ... ... ... ... Біріншіден, ақша қаражаттарын пайдалану оларды жасаудың уақытымен
жие тура келе бермейтіндігіне, екіншіден, инвестициялардан алынған кірістер
тиісті ... ... ... ... ... ... байланысты бюджеттен тыс қорлар инвестициялармен қарды
рыногының қатысушылары ... ... тыс ... мен ... емес ... білген жөн; соңғылары бірқатар мемлеекеттік бюджеттен тыс қорларға,
мысалы, ... емес ... ... қорлары, әр түрлі ізгілік,
тік, соның ішінде халықаралық қорларға ұқсас болғанмен ... ... ... өте сан ... болып келеді. Сондай- ақ ... ... және ... ... қоры ... ... бұл ... 1996
жылға дейін (оны қоса) мемлекеттік бюджеттік құрамында болып келді: жер
қойнауын ... және ... шикі зат ... ... ... табиғатты қорғаудың республикалық қоры. Мұнда қаралған ... ... ... ... 1992-1996 жылдар ішінде мемлекеттік бюджетке
енгізіліп, одан шығарылды. Бұл қаржы ... ... ... ... ... ... ... қамтып көрсетілді.
Барлық бюджеттен тыс және басқа қорлар, шарушылық ... ... ... ... ... ... ... жөндеу, қорлану, тұтыну және басқа қорлар) үшін қабылдауға болатын
«арнаулы қорлар» термині қолдангылуы мүмкін, мұның өзі ... ... баса ... ... ... тыс ... ... проблемасы
төлеушілердің қаржылық жайсыз жағдайынан жобаланған көлекмдегі олардың
қаржысын қалыптастырудың қиындықтар: ... ... ... ... төлем қабілетсіздігі болып табылады. Нәтижесінде ... ... ... және ... ... экономикалық мұқтаждарды
мақсаты қаржыландыру жөніндегі көптеген шаралар ... ... ... ... тыс ... 1999 ... ... қаржы ресурстарын орталықтандыру саясатын жүргізуге байланысты
мақсатта ... емес деп ... ... ... ... шоғырырландырылды. Алайда дүниежүзілік практика қоғам тарапынан
қаражаттардың ... ... ... ... ... ... апративті басқаору мақсатымен ... ... ... және ... ... растайды.
1. 2 Қазақстан Республикасының бюджеттен тыс қорлардың түрлері
Қаржы инситуттарының- бюджеттен тыс ... ақша ... 1998 ... ... ... ... жұмыс істеген кейбір
қорлардың мысалында қарауға болады.
Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру ... Бұл қор ... ... ... кәсіпорындар мен ұйымдардың сақтық жарналары (немесе ... ... ... ... ... демалыс үйлеріне, курорттарға жолдамаларды сатудан
түскен табыс;
4) басқадай көздер;
Қордың ... ... ... ... ... ... уақытша жарамсыздық бойынша; жүкті
болғанда және ... ... ... оның ... бір ... толғанға
дейін қарауға берілетін; көмектің басқа түрлері).
2. Санаториялық – ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етуге.
Мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қоры.
Мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қорының міндеттері:
а) зейнетақылар мен жәрдемақылар төлеу үшін қаражаттар ... ... ... ісін ... ... ... ... қаржыландыруға қатысу.
Зейнетақы қорының қаражаттары мынанай көздерден жасалады:
1) міндетті зейнетақы жарналары;
2) меншік нысана қарамастан барлық шарушылық ... ... ... немесе арнаулы салықтар;
3) жеке еңбек қызметімен айналысатын азаматтардың сақтық ... ... ... ... ... ... ... және т.б.
Зейнетақы қорының жұмсалу бағыттары:
1) заңнамаға сәйкес зейнетақыларды төлеу;
2) балаға қарау жөніндегі ... ... ... ... ... ... ... қоры. Оның басты міндеттері:
- Зейнетақы мен балаларға жәрдемақы төлеу үшін ... алым ... ... ... ... ұйымдастыру;
халықты әлеуметтік қолдауға байланысты республикалық және аймақтық
бағдарламаларды қаржыландыруға ... шарт ... ... өзі ... ... ... қор қаражаттарының
ұдайы өндіріс ұлғайту.
Бұл қор 1993 жылдан бастап Әлеуметтік қорғау министірлігіне бағынады.
1994 ... ... қоры ... ... ... төрт ... ... бөлінген. 1995 жылдан бастап Зейнетақы қоры бюджеттен тыс ... ... ... ... формаларына және қызметіне
байланыссыз жұмыс беретін кәсіпорындардың, мекемелердің, ұйымдардың, сондай-
ақ кәсіпкерлік қызметпен ... ... ... ... ... ... Зейнетақы қорлары мен Әлеуметтік сақтандыру
қорына аударылатын жарналар еңбекақы ... ... 30 ... ... ... 85 ... ... – Зейнетақы қорына. Ал 15 пайызы
- Әлеуметтік ... қоры мен ... ... ... ... Қор ... ... Әлеуметтік қорғау министірлігі жасайды және
оны қордың басшыларына береді, оның ... ... ... ... ... банкінен, Үкімет және Президент әкімшілігінен
өкілдер кіреді.
Әлеуметтік ... ... ... және салалық деңгейде бөлінетін,
мемлекеттік маңыздылығы бар ресурстардың ... қоры ... ... ... меншік формасындағы кәсіпорындардың, ұйымдардың және кәсіпкерлік
қызметпен ... ... ... ... ... қатысуымен
сақтандыру әдіс арқылы құралады. Әлеуметтік сақтандыру қорының қаражаты
еңбекақы ... ... ... ... ... ... есебімен қалыптасады. 1993-1995 жылдары бұл ... ... 15 ... ... 1996 жылы 1 ... ... бұл
көрсеткіш 5 пайызға азайған. Әлеуметтік сақтандыру ... ... ... ... төлеуге (уақтша жұмысқа жарамсыздарға, бала туына және
бала туған кезде бір мезеттік жәрдемақы түрінде және т.б.), ... ... ... ... Бұл ... шындардың басым бөлігінен
жәрдемақы төлеуге жұмсалатын қаражаттар алады.
Еңбекпен қамту мемлекетік қоры 1991 жылы ... ... ... ... ... жүйе ... құралған және мемлекеттің
жұмыспен қамтуға байланысты саясатын іске асыру ... ... ... ... ... оның ... ... жатпайды, ендеше ол да бюджеттен тыс қор болып
табылады. Соған ... 1993 жылы оның ... ... ... ... ... бюджеттің қажетіне жұмсау мүмкіндігіне байланысты ... ... 1995 ... ... ... ... Еңбекпен қамту
мемлекеттік қоры қайтадан бюджеттен тыс қор ... ... ... көздеріне:
-меншік және шарушылық жүргізу түрінде байланыссыз кәсіпорындардың,
ұйымдардың, мекемелердің және басқа да жұмыс ... ... ... ... ... ... ... жасау (2 пайыз);
- мемлекеттік бюджеттен бөлінетін дотация;
- отандық және ... ... ... ... ... ерікті жарналарынан, коммерциялық қызметтен ... және ... да ... ... сақтандыру қоры. 1995 жылы 29 ... ... ... №1295 ... Қазақстан Республикасы
үкіметі қарамағында міндетті медициналық сақтандыру қоры құрылды. Бұл Қор
Қазақстан ... ... ... ... медициналық
сақтандыру жүйесіндегі ... ... сол ... ... ... ... сондай –ақ ол жүйесінің қаржылай
тұрақтылығыне қамтамасыз етуге байланысты шараларды ... ... ... ... ... ... азаматтарға
медициналық көмек ретінде жағдай жасауға бағытталады.
Қазақстан Республикасында бюджеттен тыс қорға ... ... ... қоры.
Зейнетақы қоры. ... қоры ... ... қоры ... ... ... Міндетті медициналық сақтандыру меншігінде
бола отырып, бюджеттік құрамына және басқа да қорларға ... ... ... ... ... ... ... мөлшерде жұмыс берушілерді ... ... ... ... ... бір
бөлігінен;
- қордың қаржылай қаражаттарының нормаланған сақтандыру запасынан;
- қордың ... бос ... ... ... түскен
табыстардан;
-заңды және жеке тұлғалардың өз еркімен жарна қосу және сый ... ... тиым ... басқа да түсімдерден.
Мемлекеттік емес зейнет ақы қоры (МЕЗҚ)- бұл ... ... ... ... өз ... ... шығындарын
қысқартуға, қаржы нарығының тұрақтылығын ... ұзақ ... ... ... ... ... ... беретін
әлеуметтік – экономикалық институт болып табылады. МЕЗҚ – келісім- шартқа
сәйкес жарнамаларды ... ... ... ... емес ... ... Қор ... қаражаттарды көбейту мақсатында оларды
зейнетақы қорын ... ... ... ... ... (ЗАБК)
береді. Бұл қор банктік шотын кастодияндық қызметпен айналысуға ... ... ... ғана ... бұл ... қағаздар мен ақшалай қаражаттар ... және ... ... тапсырылған бағалы қағаздарды сақтандыру және
есепке алуға ... ... ... ... асыратын заңды тұлға.
Қор қызмет ететін кастодиан банк пен зейнетақы ... ... ... ... ... салыстырып отыруы тиіс. Кастодиан-
банк: зейнетақы және корпоративтік ... ... ... қаражаттар сомасын, қаржы инвестициясы құнынывң ... ... ... түскен түсімдер сомасын, комиссияндық сыиақы
сомасын тексереді.
Зейнетақы активтерін басқару ... ... ... сомасы, зейнетақылық жиналымдарға төленген сома, инвистиция түрлері
бойынша инвестицияланған қаражаттар сомасы алынған инвестициялық ... ... ... салым иелерінің саны және олардың ... қор ... ...... ... қағаздарға инветициялау мақсатында, өзінің акцияларын шығару және
ашық түрде орналастыру арқылы ақшалай қаражаттарды ... ... ... асыратын акционерлік қоғам формасында құрылатын заңды
тұлға. Акционерлермен өз ара қатынасына ... ... ... ... ... өзара біріккен қорлар – ашық ... ... ... ...... инвестициялық қор.
Инвистициялық қордың келесідей құқықтары болады:
- сол инвестициялық ... ... ... портфеліне тиісті акциялары
бойынша акционерлік қоғамның басқаруына қатысуға:
- ... мен ... ... ... ... туралы келісім
– шарт жасауға;
- басқа тұлғалардың барлығымен, ... ... ... ... ... – шарт ... ... және қарым – қатынасты
тоқтатуға;
- инвестициялық қордың ... ... ... ... ... ... асыруға кез келген сұрақтарды инвесторлық басшысынан
талап етуге және алуға;
Инвестициялық қордың мына салаларына тыйым салынады;
-акциядан басқа бағалы ... ... ... бактерден инвестициялық қордың таза активтерінің құнынан он пайыздан
астам мөлшерде, алты айдан ... ... ... ... алуға;
-акцияның бақылау пакетін сатып алуға күшті шектеу коюға;
-кез келген ... ... ... ... ... алу шартымен өзіне тиісті бағалы қағаздарды сатуға (РЕПО
операциясы ... ... ... ең ... шектеу –бұл оны өзінің бағалы
қағаздар портфелінен басқарудағы қызметін тәжірибе жүзінде ... ... ... ... ... ... барлық қызмет
инвестициялық қорды басқарушыға жүктеледі.
Инвестициялық қорды басқарушы- инвестициялық ... оны ... ... –шарт негізінде әрекет етуші және бағалы қағаздар портфелін
басқаруға байланыысты кәсіби қызметті жүзеге асыыруушы занды тұлға.
Инвестициялық ... ... ... ... ... ... серіктестік дегеніміз-банк болып табылмайтын, өзінің
қатысушыларына ... беру және ... ... ... қүрылған, өз
қызметін Ұлттық банктен карыздық және басқа да банк ... ... ... негізінде жүзеге асырушы занды тұлға. Несиелік
серіктестік жабық акционерлік ... және ... ... ... ... және өз ... ... асыратын коммерциялық
ұйым болып табылады. Несиелік серіктестіктің қатысушылары жарғылық ... ... ... ... ... өкілетті атқарушы және сот
билігінен, қаржылық капиталы мемлекеттік кәсіпорындар мен ... ақ оны ... ... ... ... келетін офишорлық
аймақтағы компания статусы бар заңды тұлғалардан басқа жеке және ... ... және ... ... болуы мүмкін.
Несиелік серіктестердің Қазақстан Республикасының ... ... одан ... ... ... ... және ... ашуға құқығы болмайды.
Несиелік серіктестік келесі операцияларды жүзеге ... ... ... мен ... қабылдау, санау,
тұсақтау, айрбастау, сорттау,қаптау және сақтау;
- қарыздық операциялар –несиелік серіктестік ... ... ... ... аударымдық операциялар – ақша аудару бойынша несиелік серіктестік
қатысушыларының тапсырмаларын орындау;
- сенім (тратылық) ... ... ... (несиелік
серіктестік қатысушыларының) мүддесіне сай және ... ... ... ... үшін ... ... ... жинақтау,
салыстыру, сұраптау және растау, сонымен бірге олардың өзара есепке
алу мен ... ... ... ... ... ... операциялар- сейфтік жәшіктерді, шкафтар мен үй- жайларды
жалға беруді қоса ... ... ... ... мен ... ... ... қызметттер;
-несиелік серіктестіккке қатысушы заңды және тұлғалардың дипозиттерін
қабылдау;
- несиелік серіктестікке қатысушыларының банктік шоттары ... ... есеп ... ... ... ... ... Ұлттық
банк лецензиясы болған жағдайда төменде көрсетілгендей операцияларды
жүзеге асыруға құқылы:
-факторингтік операциялар- төлемін төлемеу ... ... ... ... ... ... ... төлемді талап
ету құқығына ие болуы;
- форфейтингтік операциялар ...... ... сатып алу арқылы тауарларды (жұмыстарды, қызметтерді) сатып
алушының қарыздық міндеттемесін төлеу:
- келісім- шарттың бүкіл әрекет ету мерзімі ... ... ... ... ... меншік құқығынгың сақталуы мен мүлікті жалға
беру (лизнг).
Қолданыстағы банктің заңдарымен қарастырылған банктік және ... ... ... ... ... Ұлттық валютасы-
теңгемен жүргізіледі. Несиелік серіктестік Ұлттық ... оның ... ... ... ... ... шот аша алады.
Сақтандыру компаниялары. Сақтандыру дегеніміз- белгілі бір сақтандыру
жағдайлары кезінде сақтандырушылардың ... ... ... ... тийм салынбаған басқа да көздерден құрылатын сақтандыру ... ... ... ... жеке және ... ... мүдделерін мүліктік қорғау жөніндегі қарым қатынас
болып табылады.
Сақтандыру түрлері. ... ... ... ... ... ... бойынша: а) ерікті; ә) мідетті:
-сақтандыру объектісі бойынша: а)жеке; ә) ... ... заң ... ... ... асырылатын
сақтандыру. (Өз денсаулығын сақтандыру міндеті ... ... ... сақтандыру- тараптардың ерік білдіруіне ... ... ... ... ... денсаулықты, еңбек қабілеттілігін және
азаматтық жеке басына байланысты өзге де мүдделеріне сақтандыру жатады.
Мүліктік сақтандыруға: кәсіпкерлік тәуекелдер мен ... ... ... қоса алғанда мүлік пен онымен ... ... ... ... ... ... аймағында жүзеге асыратын шетел
азаматтары: азаматтығы жоқ тұлғалар, ... ... ... ... құқығын Қазақстан Республикасы азаматтарымен және
заңды тұлғалармен бірдей пайдаланады.
Шетелдік инвестолрлародың ... ... ... ұйымының
жарғылық қорындағы қатысу үлесі 50 пайыздан ... ... ... ... ... ... үшін ... тиісті түрін жүргізу құқына лицензия алған коммерциялық ұйым.
Мемлекеттік емес ... ... ... құрылтайшыларының таңдауы
бойынша жауапкершілігін шектеулі серіктестік немесе ... ... ... сақтандыру ұйымы шаруашылық жүргізу құқына негізделген
кәсіпорын формасында құрылды.
Сақтандыру ұйымының жарғылық қоры меншік ... және ... ... ... 40 мың ... ... ... кем
болмауы керек. Сақтандыру ұйымының жарғылық қорындағы ақша қаражатының
үлесі 75 ... кем ... ... емес. Сақтандыру ұйымын мемлекеттік
тіркеу мезетіне жарғылық қор минималды ... 50 ... кем ... ... ... бұл тиісті банк берген құжаттармен расталуы
қажет. Қордың қалған бөлігі құрылтайшылық ... ... ... яғни сақтандыру қызметін жүзеге асыру құқығына лицензия
алу мезетінде қалыптастырылуы тиіс.
ІІ ... ... ... ... ... ... ... бюдеттен тыс қорларды қолданудың ерекшеліктері.
Бюджеттен тыс қорлардың ақша қаражаттары қозғалысының ерекшеліктерін
1995-1998 жылдар ... ... ... ... ... іс- әрекетінің мысалында қарауға болады.
Әлеуметтік арналымның бюджеттен тыс қорлары мыналар болды:
Зейнетақы қоры;
Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қоры;
Міндетті мидициналық сақтандыру қоры;
Жұмыспен ... ... ... ... істеуі «Қазақстан Республикасында Зейнетақыменг
қамтамасыз ету туралы», ... ... ... ... ... ... туралы» Қазақстан Республикасының
заңдарымен реттетіліп отырды. ... ... ... ... ... ... ... жарналары және басқа ... ... деп ... ... мөлшері жыл ... ... ... ... заңда белгіленіп, қорлар арасында
бөлініп отырды. Бұл нормалар 1997 жылға дейін тұрақты болды және шетелдік
қатысуы бар ... ... қоса ... ... үшін ... ... ... қүұрады, ал шетелдік заңды тұлғалардың өкілдіктері үшін Қазақстан
Республикасы азаматтарының еңбекақы қорының ... ... ... ... ... ... айналысатын жеке тұлғалар ай сайын әр бір
қызметтерге бір айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде төлеп ... ... ... ... ... еңбекке қабілеттігі
шектеулі адамдарға, ардагерлерге, бір қатар ... ... мен ... ... белгіленді, олардың жарнасының мөлшері ... ... ... 5 ... ... ... сақтандырудың аударым сомасы мынадай нормативтер
бойынша бөлінді:
Зейнетақы қорына- 85 пайызы (немесе еңбекақы ... 25,5 ... ... сақтандыру қорына- 10 пайыз (еңбеке ақы төлеу
қорының 3 пайызы);
Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорына- 5 пайыз (еңбекке ақы ... ... ... ... ... қоры ... ... жұмыс берушілердің еңбекақы қорының 2 пайыз мөлшерінде
міндетті сақтық аударым ... ... ... ... ... мүгедектер қоғамдары. Қызыл жарты ай мен қызыл ... ... ... ... ... үшін жарналардың мөлшері бір
пайыз боп белгіленді. Мылқаулар, зағиптар мен ... ... ... ... ... ... аталған қорларды қалыптастыруға аударылған қаражаттардың
аударымдардың заңды және жеке ... ... мен ... ... айналыс шығындарына қосып, өнім жұмыстар қызметтер көрсетудің
өзіндік ... ... ... қорларын қалыптастыруға басқа көздердің
қаражаттары бағытталып отырды:
мемлекеттік бағалы ... бос ... ... ... мерзімде жарналар төленбеген жағдайдағы есепталген өсімпұл
сомасы;
қажетті жағдайларда- бюджет қаражаттар мен банк ... ... ... ... жеткіліксіздігі кезінде);
мәселен Мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қорына жаңа зейнетақы заңнамасы іс-
әрекет еткенге дейін ... ... ... үшін ... ... тұрды.
Міндетті әлеуметтік сақтандырудың жарналары салық заңнамасына сәйкес
жиынтық жылдық табыстан шегірілетін шығыстарға жптқызылды, ал ... ... емес ... үшін ... ... ... ... қарастырылды.
Әлеуметтік қорлардың бюджеттерін Республика Үкіметі бекітетін.
Міндетті әлеуметитік сақтандыру қорларының уақытша бос қаражаттарын
мемлекеттік ... ... ... банктің бағалы қағаздарына және
мемлекеттік банктердің дипозиттеріне инвестиялауға рұқсат етілді.
Мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қоры:
1) болған зейнеткерлерге ... ... ... егер ... ... заңнамамен бекітілген ең төменгі дегейден
аз болса әлеуметтік жәрдемақыларды қаржыландырды.
Халықты жұмыспен қамтьуға жәрдемдесу қоры ... ... ... жұмыссыздарды қайта дайарлау мен қайтьа оқытуды,
мұқтаж азаматтардыв қолдау үшін ... ... ... Бір ... ... аудару шаралары жөніндегі шығындарды
қаржындыру осы қор есебімен ... ... ... қоры ... ... ... ... және босануы жөніндегі жәрдемақыларды, бала туғанда және жерлеуге
берілетін біржолғы жәрдемақыларды, ... ... ... ... қаржыландырады.
Міндетті медициналық сақтандыру қорының ... ... ... ... медициналық қызмет көрсету
жөнінде медицина ... ... ... медициналық практикамен
айналысатын жеке адамдардың шығыстары өтеліп отырды. Бұдан басқа қор онда
медициналық ... ... ... келісімшарт жасаспаған міндетті
медициналық сақтандырудың ... ... ... ... ... ... практикамен айналысатын жеке адамда медициналық
қызметтер алған жағдайда сақтандырушылардың шығыстарын өтеді.
Қор ... ... ... ... Үкімет бекітетін.
Мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы ... ... ... қорын, Жұмыспен қамтуға жәрдемдесу қорын басқаруды Еңбек және
халықты ... ... ... жүргізді. Міндетті әлеуметтік
медициналық қор Үкімет жанындағы ... ... ... ... ... қалалық бөлімдерді, аудандарда халықты әлеуметтік қорғаудың
аудандық бөлімдерін еңбек және жұмыспен қамту ... ... ... ... ... ... жергілікті атқарушы органдар,
қордың жоғары органдары, Қаржы министірлігінің Қаржылық бақылау ... ... ... ... ... ... ... халықты әлеуметтік қорғауды қаржыландыру
мемлекеттік бюджет арқылы әлеуметтік ... алу және онда ... ... асырылып келеді (12.8 бөлімді қараңыз). Бұдан басқа
қаржының едәуір ... ... емес ... ... жүйесінде
шұғырландырылып, мемлекеттік емес жинақтаушы зейнетақы қорлары арқылы
еңбекақы қорының 10 пайыз мөлшеріндегі ... ... ... ... ... ... Зейнетақымен қамтамасыз етілуі үшін
Мемлекеттік жинақтаушы ... ... ... ... ... үшін ... жарналарының осындай мөлшері белгіленген. Мемлекеттік әлуметтік
қамсыздандыру мен әлуметтік көмекке жұмсалатын шығыстар (барлық шығыстардың
90 пайыздайы) ... ... ... ... ... ... медициналық көмек кепілді медициналық көмектің
нормалары шегінде негізінен ... ... ... ... ... ... ... 86 пайызы) қаржыланады; ... ... ... ... ... ... ... белгіленген ең төменгі шегін
ескере отырып) жұмыспен қамтуға жәрдемдесу ... ... бұл ... ... ... ... ... бюджеттерден
қаржыландырылады.
Эканомикалық арналымның бюджеттен тыс ... ... ... ... мен ... ... ... жасалады. Мұны
бұрын іс - әрекет еткен ... ... ... ... әр ... әр ... қорлар іс әрекет етті: Инвестицмялық қор, Эканомиканы
тұрақтандару қоры, Эканомиканы ... ... ... қолдау және
бәсекені дамыту ... ... ... ... ... ... белгілі бір бағыттарын немесе негізгі салаларды, сондай- ақ
дамудың ... ... ... үшін ... ... бүкіл
экономиканы теңгерімді, үйлесімді дамытуды қамтамасыз ету міндетін қойды.
Мәселен, Инвестициялық қордың ... ... ... ... қол ... ... қолдау, әлеуметтік сфераны одан әрі дамыту
үшін пайдаланылды. Күрделі жұмсалымдарды қаржыландыру республика ... ... мен ... ... ... өнім шығаруға, оларды
қайта құру үшін мүмкіндіктер жасауға, ... ... ... үшін ... жаңғырту қоры меншік түрлеріне қарамастан шарушылық
қызметпен айналысатын кәсіпорындар мен ... ... ... ... ... құнының 5 пайыз мөлшерінде міндетті аударымдар есебінен
құрылды және оның қаражаттары салалар мен ... ... ... тыс ... ... және бәсекені дамыту қоры
нарықтық қатынастарды дамыту және ... ... ... ... ... ... кәсіпорындары мен ұйымдарына
қолдау көрсету, бюджетті қаржыландыру кәсіпкерлікті ... ... ... ... нысандары мен тиімді үйлестіру,
бәсекені дамыту және монополиялық қызметті ... ... ... ... қалыптастырудың көздері мыналар болды:
республика аумағында орналасқан кәсіпорындар, бірлестіктер ... ... ... қарамастан, пайдаға салынған салықты төлегеннен
кейін өз қарамағында ... ... 1 % ... ... ... бюджеттен оның кіріс бөлігінің жалпы ... 1 ... ... ... ... және ... ... сондай – ақ
бағалы қағаздардан түсетін табыстар;
ерікті жарналар мен қайырыымдылық көрсетулер.
Жалпыға ... ... ... ... –ақ ... ... және ... және салу, қайта құру арнаулы қордың - Жол
қоры есебінен жүргізілді. Сөйтіп, Жол қоры қаржы ... ... ... ... ... тар ... буыны болды.
Қорды қалыптастырудың көздері мыналар болды:
автомобиль жолдарын пайдаланушылардың (заңды ұйымдардың) аударымдары;
Қазақстан аумағы бойынша ... шығу және ... өту үшін ... ... ... ... мен ... отыныны сатқаны үшін
төлем;
ақылы ... ... ... ... ... ... қорының қаражаттары белгіліенген үйлесімде Республикалық жол қоры
мен облыстық жол қорлары арасында бөлініп отырды. ... ... ... ... даму ... ... үшін ... демеу қаржы бөлініп отырды.
2.2. Қазақстан Республикасының Ұлттық қоры
Үкіметтік ... ... ... ... ... ... түріндегі, сондай – ақ материалдық емес ... өзге де ... ... ... ... ... ... табылады. Ұлттық қор мемлекеттің қорланымдарын қалыптастыру,
сонымен бірге дүниежүзідлік бағалардың ... ... ... ... тәуелділігін төмендету мақсатында жасалынады. Ол
мемлекеттің тұрақты әлеуметтік – эукономикалық ... ... ... ... және ... емес активтерді қоспаған,а өзгеде
мүліктерінің қорлануына, экономиканың шекізат секторына ... ... ... ... ... ... арналған. Яғни,
Қазақстанның Ұлттық қорын қалыптастыру болашақ ... үшін ... ... ... ... сыртқы факторлардан қорғау үшін ... ... ... Ұлттық қор екі функция орындайды:
жинақтаушы және ... ... ... ... ... және материалдық емес
активтерді қоспағанда, өзге де мүліктердің қорлануын ... ... ... ... Қор ... қалыптасуымен
пайдаланылуын қолданылып жүрген тетігі ағымдағы экономикалыөқ жағдайда
тұрақтандыру ықпал көрсетеді. Тұрақтандырушы функция ... ... ... коньюнктурасына республикалық ... ... ... ... ... фукциясын іске асыру
мемлекетті бюдетті орта ... ... ... мүмкіндік береді.
Қазақстан Республикасының Ұлттық қорын қалыптастыру мен дүниежүзілік
және ішкі ... мен ... ... ... ... ... ... жағдай, республиканың әлеуметтік –
эконеомикалық жддамуының ... ... ... бұл ... және ... ... және Ұлттық қордың негізгі
мақсаттары мен міндеттері сақтала отырып ... ... ... мен жұмсалуы ұлттық және шетелдік валюталармен
жүргізіледі.
Қазақстан Республикасы Ұлттық қорының операциялар жөніндегі есебі мен
есептемесі Ұлттық ... ... ... ... ... ... ... басқаруды Ұлттық
банк пен Үкімет арасында жасалатын сенімгерлік басқару туралы ... ... ... ... ... ... асырады.
Қаражаттардың көздері мен қорды ... ... ... ... ... ...... дамуының
5 жылдық индикативтік жоспарының құрамында ... ... ... ... шикі мұнайға, мысқа және ... ... ... тұрақты дүниежүзілік бағалар белгіленеді, ... ... және ... бюдеттерді әзірлеп, бекіткен кезде Қазақстан
тауар өндірушілері шикізат тауарларын өткізудің орташа бағаларын ... ... ... ... ... ... кірістертін есептеп
шығарады. Шикізат тауарларының ... ... ... ... серпінін сақтампаздық болжауды негіздей отырып белгіленеді.
Қор республикалық және жергілікті ... ... ... ... ... ... ... тұлғалардан Қазақстан
республикасының Үкіметі ... ... ... бюджетке түсетін
салық және өзге міндетті ... ... және ... түсімдерді олардың мына ... ... ... салығының, қосылған құнға салынатын салытқтың, қосылған құнға
салытынатын салықтың, үстеме ... ... ... ... ... ... асып ... ескепке жатқызу
жолымен қалыптасады.
Ұлттық қор мына ... ... ... ... ... ... ... бюджетке түсетін
нақты түсімдердің тиісті қаржы жылына ... ... ... заңда бекітілген олардың жылдық көлемінен асып ... ... ... ... ... ресм трансферттер;
2) республикалық меншіктегі және Кен өндру мен өңдеу салаларына
жжатаптын мемлекеттік ... ... ... ... ... республикалық бюджеттен берілетін ресми трансферттер;
3) шикізат ... ... ... ... ... бюджете жоспарланған түсімдер сомасының 10 % ... ... ... ... ... ... ... мақсатындағы жер учаскілерін сатудан түсен түсімдер
есебінен айқындалатын жергілікті ... ... ... ... ... түсетін инвестициялық кірістер;
6) Қазақстан Респубьликасының заңнамасынан тыйм салынбаған өзгеде
түсімдермен кірістер.
Қаражаттарды Ұлттық ... ... ... ... ... ... табиғи ресурстарды өндіру мен өңдеу ... ... ... ... ... ... ... таблады. Шикізат секторы
ұйымдарының тізбесін Қазақстан Республикасының ... ... ... ... түсетін түсімдер – шикізат секторы
ұйымдарынан бюджетке ... ... ... ... түсетін
түсімдердің жиынтығы:
корпорациялық табыс салығы;
үстеме пайдаға салынатын ... ... ... ... ... ... өнімді бөлу
жөніндегі үлесі
Шикізат секторы ұйымдарынан ... ... ... ... тауарларына республиканың әлеуметтік – экономикалық ... ... ... ... ... ... есеп ... ескеріле отырып жасалады.
Жоғардағы бірінші тармақшада көрсетілген ресми трансферттерді, ... ақ ... ... және кең ... және өңдеуші салаларға
жататын мемлекеттік мүлікті жеукешелендіруден түсіетін жоспардан тыс
түсімдер ... ... ... бюджеттен берілетін ресми
трансфреттерді республикалық бюджеттен атқарылуы барысында оны Қазақстан
Республикасының ... ... – ақ ... атқару жөніндегі
орталық уәкілетті орган айқындап, ... ... ... ... ... айударады.
Үшінші тармақшада көрсетілген ресми трансферттер, сондай – ақ
республикалық ... және кең ... және ... ... жататын
мемлекеттік мүлікті жекешелендіруден түсетін жоспарлы ... ... ... ... ... ... ... тиісті
қаржы жылына арналған республикалық бюдет туралы заңмен ... ... жер ... ... ... ... айқындалатын төртінші тармақшада көрсетілген ресми ... ... ... ... ... жергілікті бюджет туралы
шешіммен бекітіледі, ал ... тыс ... ... ... ... жергілікті бюджеттен бюджетті атқару жөніндегі
жергілікті уәкілетті орган жергілікті ... ... ... ... ... – ақ ... қорға аударады.
Қазақстан Республикасының Ұлттық қорын ... ... ... ... қорды қаржы активтеріне және, материалдық
емес активтерді қоспағанда өзге де мүліктерге орналастырудан құрылады.
Қордың ... мына ... ... ... тұтас алғанда ағымдағы қаржы жылы бойынша шикізат секторы
ұйымдарынан ... ... ... жіне ... ... ... ... республикалық бюджет шығынын өтеу үшін өтем
мөлшері республикалық бюджеттің түсімдері бойынша толық ... ... ... ... Түсімдердін нақты көлемі олардың ... асып ... ... өтем ... ... Ұлттық қорда республикалық бюджетке Қазақстан Республикасының
Президенті белгілетін мақсаттарға ... ... ... ... ... ... басқаруға және жыл сайын аудит өткізуге байланысты
шығыстарды жабуға.
Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... ... ... ... сақтау;
2) Ұлттық қордың жеткілікті өтімділік деңгейін ... ... ... ... ... ... ұзақ ... Ұлттық қор табыстылығының жоғарғы деңгейін ұстап тұру;
4) инвестициялық кірістер алуды қамтамасыз ету ... ... ... активтеріне және, материалдық емес активтерді қоспағанда,
өзге де мүліктерге орналастырылады.
Рұқсат етілген қаржды ... және ... емес ... өзге де ... ... ұлттық қорын басқару жөніндегі
кеңестің ұсынысы бойынша Ұлттық банкпен бірлесіп үкімет ... ... жеке және заңи ... ... ... және
міндеттемелерді орындауды қамтамасыз ету ретиінде пайдаланға болмайды.
Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... өтеу оның ... ... Қазақстан республикасының
Ұлттық қорын басқару жөніндегі ... ... ... ... бойынша ... ... ... ... нақтыламай – ақ жүзеге асырылады.
Қазақстан Республикасының Ұлттық қорынан ... ... ... ... ... тиісті қаржы жылына арналған
республикалық бюджет ... ... ... ... қорға есептеу және Ұлттық қорды ... ... ... ... ... ... Президентінің «Қазақстан Республикасының
Ұлттық қоры» туралы жарлығымен қорды ... ... ... ... анықталған.
Қазақстан Республикасының Президенті:
1) Қазақстан Республикасының Ұлттық қорын басқару ... ... ... қор мәселелері жөнінде Кеңеске, Үкіметке және Ұлттық банкке орнау
үшін міндетті нұсқаулар береді;
3) Қорды басқару жөніндегі қызметі ... ... ... ... беру үшін Кеңеске қорды басқару мен ... ... ... ... ... Ұлттық қордың қызметімен байланысты өге өкілеттіктерді жүзеге
асырады.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... асырады:
1) есептемені жасау ережелерінг, ақшаны қорға есепке алу және ... ... ... бекітеді;
2) Ұлттық банкпен бірлесіп ақпараттық материалдардың және қорды
басқарумен байланысты ... ... ... ... ... бекітеді;
3) Президентке қордың ... және ... ... және ... ... қалыптастыру және пайдалану жөніндегі
ақпаратты ұсынуды қамтамасыз етеді;
4) қордың жыл ... ... ... ... ... ... ... қалыптастыру мен пайдаланудың бухгалтерлік ... ... ... ... ... өзге өкілеттіліктерді жүзеге
асырады.
Бюджет кодексіне сәйкес Ұлттық қорды көздері республикалық бюджеттен
түсетін трунсфертткр ... ... ... түсетін жоспарланған
түсімдердің 10 %), сондай – ақ ... ... ... нақты
түсімдердің олардың жоспарланғаныны асып түсу көлемі ... ... ... қалыптастыру көздері жеткіліті болғанымен бірақ бұл оның ... ... ... ... ... болуы, бірде болмай қалуы мүмкін.
Сондықтан ... ... ... ... ... ... көзі ретінде қарастырылмайды.
Мемлекеттік бюджете берілетін трансферттер сияқты ... ... ... мен ... ... ұзақ ... төмендеуі кезінде олар
едәуір қысқарады. Бұл жағдайда, ... ... ... ... ... ... тура келеді.
ІІІ тарау. Қазақстан ... ... тыс ...... ... ... әлеуметтік сақтандыру қорлары.
Әлеуметтік саланың мәселесіне икелгенде, ең бірінші кезекте ... ... ... ... ... ... ... күні көріп жатқанымыздай, міндетті медициналық ... ... ... ... ... ... саласының негізгі ішкі
қаржыландыру көзінен айырылапды.
Біздің ойымызша, еліміздегі ММС жүйесінің ... ... бұл ... сақтандыру жүйесінің мемлекеттік субъектіге
ғана тоқталуы. Практикада көрсетілгендей, осының барлығы орталықтандырылған
денсаулық сақтау жүйесіне алып келеді.
Қазіргі уақытта, денсаулық сақтау жүйесінің ... ... ... ... ... ... Республикасының Агенттігінің мәлімдеуінше ... ... ... ... жылдан- жылға азайып барады. ... жылы ... ... ... 35 743 млн. теңге көлемінде қаржы өлінсе,
1998 жылы денсаулық сақтау саласына ЖІӨ- ң 1,45 ... ... ... (25910 млн. ... Ал, 1999 жылы ... ... саласына
мемлекет бюджетінен бөлінетін өаржы көлемінің өскенджігі байқалады ... ... ... ... 1,87 пайыз). Бірақ мемлекет қорынан бөлінетін
қаржы ресурстары денсаулық сақтау саласында ... ... ... ... ... ... заңды түрде ақылы
қызмет көлемінің өсуі, ... ... ... ... ... көп ... кеңестік медицина мен медицина қызметініңғ
жақсаруы да байқалады.
Алайда, ... кең ... ... ... ... ... жағдайы жоқ.
Қазақстан Республикасының Агенттігінің ... 1999 ... ... ... ... 91,8 доллар. Ал, ... ... жеке ... ... операция жасату бұдан да
қымбат. Яғни, жұмысшы, жаңа көрсетіліпа ... ... ... ... ке ... ... Ал, аз ... мен жұмыссыздарға
бұған тіпті шамасы келмейді.
Қазіргі уақытта білім беру мекемелері ... ... ... т.б. ... ... ... ... яғни бұрын болған және қазіргі уақыттың өзінде
негізгі қаржыландыру көзі болып табылады, 1997 жылы және 1998 жылы ... ... ... беру ... бөлінеді. Ал, 1999 жылы қаржыландыру
тенденциясы төмендеді: яғни бұның себебі, ... ... ... ... ... ... беру саласына ЖІӨ-нің 19 пайызы
ғана бөлінген. Қаржыландыру ресурстарының ... ... ... ... әсіресе мекрепке дейінге мекемелердің саны 3 жылдың
өзінде (1995- 1998 ... ... ... 3,3 ... ... білім беру саласын қаржыландыру екі әдіспен жүзеге асады:
1) сметалық қаржыландыру;
2) орталықтандырылған бухалтерия ... ... ... ... саласында туындайтын сұрақтың бірі, қаржылық органнан
бастап білім беру ... ... ... қаржылық схема болып
табылады. Облыстың орталығында және ... білі беру ... жеке ... шоты ... ... Ал, ... ... мекемлеер
қаржылық инфрақұрылымның дамығандығынан орталықтандырылған бухгалтерия
әдісімен қаржыландырылады.
3.2. Қазақстан Республикасының жинақтаушы зейнетақы ...... ... ... ... тоқталғанда,
Қазақстанның зейнетақы жүйесін айтпауға болмайды. Міне, екі ... ... ... ... ... жүйесі реформаы басынан кешіп жүр.
Бұрынғы зейнетақыны төлеу жүйесі жасы үлкендерді жұмысқа ... бөлу ... ... жаңа идеямен уыстырылды, яғни әр адам
кәрілік шағын өзі ... ... ... жүйе ... ... ... елінде қызмет етеді, шетелдік тәжірбие көрсетіп отырғандай бұл ... ... ... ... ... ғана, оған дәлел
бола алады. Біздің еліміздің қазіргі экономикалық жағдайы ... одан әрі ... ... ... отыр. Жұмыссыздық деңгейі
өсуінен (1999 жылы ... ... ... 17 ... ... ... қорының типі төмендейді. Барлық қазіргі ... ... ... ... ... ең ... шешілетін әдіс
екенін де ескеру керек.
Мемлекеттік зейнетақы ... ... емес ... ... жаңа элементіне енгізгенгжде, онда зейнетақы ... ... өсіп ... айтуға болады. Егер бастапқы кезеңде, ... ... 1998 жылы ... емес ... ... ... үлес ... 4,6 пайыз құраса, онда 1999 жылы 1 қаңтарда МЕЖЗҚ –
ың үлес салмағы 23,72 пайызға дейін өсті.
Зейнетақы ... ... ... ... ... 15, 53 % ... ... еврооблигацияға сыйғызылды, 81,72 %
- Минфиннің қазыналық міндеттемелері және 2 % - Ұлттық банктің ... ... ... ... дамуы зейнетақы қорының
портфелінің өсуі елдегі экономикаға тікелей ... ... ... қамтамасыздандыратын нормативтік –
құқықытық базада, жандануды қажет етеді.
Алғаш рет ... ... ... ... түрде тіркелген
жұмысшылардың көп бөлігінің салымдарын тарту) – ... ... ... кастодияндар, т.б. шоғырланған ... ... ... ... ... ... ... ететін бағалы қағаздар) тізбегі ... ... ... ... ... мен жайын инвесторлар арасындағы
қарым – қатынас ... ... ... үшін, білімі, жұмыс тәжірбиесі бар
қаржылай тұрақты кәсіпқой қаржы делдалдары арқылы ... ... ... ... ... ... инвестициялық процеске қатысушылар арасында
терең интегралданған қарым – қатынас жүйесі ... рет ... ақы ... екі ... бір уақыытта пайда тапты -
саолушының нақты зейнетақысмын молайту үшін және мемлеке экоономикс-ына
инвестициялау ... ... ... ... орта есеппен
100 доллар еңбек ақы алукшы ай ... ... ... ... 10 ... тұрса, 35 жылдан кейін, зейнетақыға шығу кезінде, оның ... ... бір ... ... ... есеп ... 15 –
20 жыл бойыай сайын 100 доллар көлемінде зейнетақы алып ... ... ... ... ... ... ... салымшылар үшін
қосымша мүмкіншіліктері қарастырылады. ... ... ... активтерінң өсуіне қарай, инвестициялауға арналған қаражатты
қолдану үшін жаңа конкурстық жағдайлар пайда ... ... ... ... активтерін басқарушы компаниялар тұлғасындағы
күшті бәсекелекстің пайда ... ... ... ... жөнінен)
банктер инвестициялаудың жаңа инструменттерін, (соның ... ... ... ... , нестелеу үшін жаңа клиенттерді іздеп табуға, олармен
жаңа сапралды екі ... ... ... ... ... ... ... басқа, несие құны банктердің монопольді жағдайымсен емес, ... ... әділ ... ... жақындата түсіреді.
Зейнектақы активтерінің көлемін, ал қазіргі күні ол 1,7 ... ... ... ел ... ... жасаған салымы деуге болады.
Себебі, зейнетақы салымдары ... ... ... ... ... тартылды. Ескеретін жай, Қазақстандық зейнектақы реормасы ТМД
елдерінде әлі ... ... еді. Бұл жай оның ... ... ... Әрине де, 5 жылдағы бағалы қағаздар нарығының жетістіктері
зейнетақы реформасының ақсында шектелмейді. ... бұл ... ... ... бөліктерінің сапалы жандануына байланысты өте жемісті
болды десе де ... ... ... ... ... ... ... саланың әлемсмдегі әр түрлі елдермен
салыстырмалы түрдегі көрсеткішті ... Бұл ... ... ... ... көрсетеді. Сондықтан да, ... ... ... бөлуді мемлекет жағынан да, әр түрлі
дәрежедегі адамдар жағынан да ... ... ... ... ... ... қоғам ауқымында бюджеттен тыс
қорлар арқылы әлеуметті – экономикалық теңгерімділік пен тұраулылық қолдап
отырылады, ... ... ... ... ... қолдау, бүкіл
экономика немесе аймақтың мүдделлері үшін ... бір ... ... ... – экономикалық дамуды теңестру
жөніндегі ... және ... ... ... ... шешу
мүмкін болады. Бұл орайда бюджеттен тыс қорлардың ... ... ... ... қарама – қайшылығы ... ... ... тыс ... ... ... сайып келгенде, бүкіл қоғам мүддесі
үшін ... ... Оны ... ... және ... бұл ... ... - экономикалық мән осында.
Бюджеттен тыс ... ... ... ... бірге қосарлана
қызмет етуі, ... ... ... ... бір ... сфераларға бағыттауға қаржылық қызметтің әр түрлі
бағыттарында бұл ... ... әр ... ... ... тыс ... мемлекеттің қаржы буындарының бірі ... ... мәні ... ... тыс ... - бұл ... ... бір қатар қоғамыдық қажеттіліктерді және оперативті
дербестік негізде кешенді жұмсалатындарды ... үшін ... ... ... ... бөлу және ... нысаны.
Бюджет тыс қорлардың көмегімен:
отандық кәсіпорындарды қаржыландыру, ... ... ... процесіне ықпал жасауға;
арнайы белгіленген көздермен қоршаған ортаны ... ... ... ... отыры, табиғат қорлау шараларын
қамтамасыз етуге;
зейнеақылар, ... ... ... ... ... және қаржыландыру жоымен халыққа қызметтер көрсетуге;
қарыз беруге, соның іщінде ... ... қоса ... ... тыс ... ... ... төлеушілердің қаржылық
жайсыз жағдайдан жобаланған ... ... ... ... ... көбісінің залалдығы, өзара берешектер, төлем
қабілетсіздігі болып табылдады. ... ... ... ... және ... ... - экономикалық мұқтаждарды мақсатты
қаржыоандыру жөніндегі көптеген шаралар қамтамасыз ... ... ... тыс ... 1998 ... ... қаржы ресурстарын орталықтандыру саясатын жүргізуге байланысты
мақсатқа сәйкес емес деп танылды: ... ... ... ... ... ... ... қоғам тарапынан
қаражаттардың жұмсалуына бақылауды қамтамасыз еткенде ... ... ... ... ... ... ... қалыптастыруды
орталықсыздандырудың және пайдаланудың тиімдігін растайды.
Қолданылған әдебиеттер.
1. «Республикалық бюджет туралы» заң, 1998 жыл
2. «Міндетті әлеуметтік ... ... заң. 1998 ... «Қазақстан Республикасындағы зейнетақымен қамтамасыз ету туралы»
заң. 1998 ... ... ... ... туралы» 19988 жыл
5. Ілиясов Қ.Қ, Құлпыбаев С. Қаржы. Оқулық. І бөлім.- Алматы: 2002 ж
- 495 ... ... ... С. Қржы. Оқулық. Алматы: 2002 ж-592 бет
7.Ситқасымов Ғ.С. жалпы редакциясын басқарумен. Ақша,несие банктер:
Оқулық. – Алматы: ... 2001- ... ... С.С, ... А.С, ... А.С. ... учебник-
Алматы: Иридическая летература. 2004 -450стр.
9. Подрет проф. Романовского эм.в., Пров. ... О.В., ... ... ... ... ... Мельников. В.Т. Ильиясов К.К, Финанси: учебник. – Алматы: 2001-
512 стр.
11. Подред. ... ... А.М. ... учебник пособые. 3-изд.,
перерев и доп – М.: ... и ... 1999, 384 ... Сабанти Б.М. Тиория финансов: Учебное пособые.2-изд. –М.:
издательство «менеджер», 2000-192 ... ... ... ... А.А. ... Юните 1999-527стр.
14. Свериридов. О.Ю. деньги, кредит, банки. Серия «учебники, учебние
пособия»- Рустов Н.-Дону: «феникс», 2001-448стр.
15. Бабия А.М., ... Л.Н. ... ... М.: ИДФБК- ПРЕСС, 2000-
760 стр.
16. Аль – ... // 2000 № ... Мир ... // 2005 № ... ... – POLICY // 2002, № ...... 15%
Мемлекеттік жұмыспен қамту қоры (2%)
)

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 30 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Бюджеттен тыс қорлар."14 бет
Бюджеттен тыс қорлар12 бет
Бюджеттен тыс қорлар және олардың ерекшеліктері23 бет
Бюджеттен тыс қорлар және олардың қызметі28 бет
Бюджеттен тыс қорлар туралы15 бет
Бюджеттен тыс қорлар, олардың қаржы жүйесіндегі орны39 бет
Бюджеттен тыс қорлар, олардың қаржы жүйесіндегі орны жайлы24 бет
Бюджеттен тыс қорлар, олардың қаржы жүйесіндегі орны туралы27 бет
Мемлекеттік бюджеттен тыс қорлар24 бет
Қазақстан Республикасының бюджеттен тыс қорлары17 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь